Jaarstukken 2025
Tekst van het document
-23Jaarstukken 2025
Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Omschrijving taakveld
Lasten
Baten
Begroot
Werkelijk
Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo
0.1
Bestuur
1.675
2.296
-621
0
-26
-26
0.2
Burgerzaken
813
869
-57
467
531
64
7
0.3
Beheer gebouwen en gronden
115
158
-43
80
77
-2
-46
0.4
Overhead
11.948
12.463
-515
164
442
278
-237
0.5
Treasury
322
322
0
676
777
101
101
0.61
OZB woningen
0
0
0
4.610
4.613
3
3
0.62
OZB niet-woningen
0
0
0
3.361
3.429
68
68
0.63
Parkeerbelasting
0
0
0
0
1
1
1
0.64
Belastingen overig
539
467
72
124
120
-4
68
0.7
Algemene uitkering
0
0
0
54.034
54.939
905
905
0.8
Overige baten en lasten
131
98
33
20
0
-20
13
0.9
Vennootschapsbelasting
92
109
-18
0
0
0
-18
0.10
Mutaties reserves
9.095
9.656
-561
9.841
10.340
500
-61
Totaal programma 0
24.729
26.439
-1.710
73.376
75.244
1.868
158
-646
De afwijkingen op baten en lasten per taakveld (> € 15.000) worden toegelicht binnen het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’ in de jaarrekening.
-24Jaarstukken 2025
Programma 1. Veiligheid Inleiding Binnen dit programma vallen de werkzaamheden die passen bij de verantwoordelijkheid van de gemeente voor openbare orde en veiligheid, zoals omschreven in het Integraal Veiligheidsplan 2024-2027. Samen met onze partners zoals politie, brandweer, Veiligheidsregio, andere gemeenten in de regio Twente, inwoners en bedrijven, werken we binnen dit programma samen aan de veiligheid. Binnen het programma werken wij aan verschillende thema’s in het veiligheidsdomein, zoals bijvoorbeeld de integrale veiligheidszorg, ondermijning, evenementen, crisisbeheersing en werkzaamheden van en samenwerking met de brandweer. Waar doen we het voor? We willen een veilige, weerbare gemeente creëren. Hierbij worden inwoners beschermd en krijgt criminaliteit geen ruimte. Daarnaast bouwen we aan een samenleving, die voorbereid is op onverwachte gebeurtenissen, zoals maatschappelijke onrust, technische incidenten, natuurlijke bedreigingen of andere risico’s. Crisisbeheersing en brandweer Wat hebben we bereikt? In 2025 is de brandweer 3.771 keer in actie gekomen voor brandbestrijding en hulpverlening. Dit is een lichte daling ten opzichte van een jaar eerder. In Haaksbergen is de brandweer 118 keer uitgerukt, dit is vergelijkbaar met 2024, toen werd 116 keer uitgerukt. In 2025 zijn de specialistische teams meerdere keren in actie gekomen, zowel in Twente als daarbuiten.
In vergelijking met 2024 waren er meer ‘grote’ of ‘zeer grote’ incidenten. Op het gebied van crisisbeheersing is ingezet op het vergroten van de weerbaarheid en veerkracht van de samenleving. Het beleidsplan VRT, regionaal risicoprofiel, risicoprofiel brandweerzorg en zorgrisicoprofiel zijn geactualiseerd. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In 2025 is gewerkt aan het vakbekwaam houden van medewerkers en vrijwilligers van de brandweerorganisatie en de functionarissen in crisisorganisatie. Het team Digitale Verkenning is gestart. Dit team maakt gebruikt van verschillende technologische hulpmiddelen (onder andere drones) om te ondersteunen bij incidenten. Op het gebied van preventie is aandacht geweest voor natuurbranden en veilige energietransitie. Op het thema weerbaarheid is een ‘black-out’ sessie georganiseerd met partners, maatschappelijke organisaties, experts en inwoners. Er is een symposium weerbare samenleving georganiseerd en het project ‘Continuïteit & Weerbaarheid Twentse Gemeenten’ is van start gegaan. Openbare orde en veiligheid Wat hebben we bereikt? Een goede samenwerking met onze partners, zoals bijvoorbeeld politie en RIEC (Regionaal Informatie en Expertise Centrum) op de veiligheidsthema's blijft erg belangrijk en heeft daarom continu onze aandacht.
Binnen het Platform Integrale Veiligheidszorg (IVZ), werken de Twentse gemeenten en een groot aantal partners op regionaal niveau structureel en integraal samen aan diverse thema's. Dit doen zij al sinds 2008. Dit draagt bij aan het vergroten van de veiligheid voor de inwoners van Twente, en daarmee ook voor Haaksbergen.
-25Jaarstukken 2025
Ondermijning In 2023 en 2024 zijn incidentele middelen ingezet om een gestructureerde aanpak van ondermijning te ontwikkelen en Haaksbergen weerbaarder te maken. In de Programmabegroting 2025-2028 werd de conclusie getrokken dat structurele extra capaciteit noodzakelijk was. Daar is in 2025 nadere invulling aan gegeven met de komst van de coördinator ondermijning/Bibob coördinator. In 2025 is het ondermijningsbeleid vastgesteld en zijn verdere stappen gezet in de aanpak van ondermijning. Met de uitvoering van het geactualiseerde Bibob-beleid (2024) voorkomen we, dat we als gemeente Haaksbergen criminaliteit faciliteren door het afgeven van bijvoorbeeld (omgevings) vergunningen, vastgoedtransacties, subsidies en aanbestedingen. Hiermee wordt de integriteit van de overheid beschermd en voorkomen we dat er een oneerlijke concurrentiepositie ontstaat voor bonafide ondernemers. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? Op basis van de in het vastgestelde Integraal Veiligheidsplan 2024-2027 gestelde doelen en prioriteiten (jeugd en veiligheid, ondermijnende criminaliteit, zorg en veiligheid en veiligheidsbeleving) werkten we in 2025 verder aan het verbeteren van de veiligheid en leefbaarheid in Haaksbergen. Dit deden wij samen met onze partners. Eén van de gestelde prioriteiten binnen het IVP is ondermijning.
Op basis van het vastgestelde ondermijningsbeleid en de inzet van een ondermijningscoördinator/bibob-coördinator hebben we in 2025 zowel intern als extern gewerkt aan een weerbaar Haaksbergen tegen ondermijning. Zo is het lokaal ondermijningsoverleg opgestart, zijn er vijf integrale controles uitgevoerd en zijn diverse Meld Misdaad Anoniem meldingen in behandeling genomen. In 2025 zijn er vijftien Bibobonderzoeken uitgevoerd, waarvan er twee naar het landelijk bureau Bibob zijn doorgezet. Verbonden partijen Veiligheidsregio Twente De Wet Veiligheidsregio, Wet geneeskundige hulpverlening en Wet rampen en zware ongevallen schrijven deze gemeenschappelijke regeling voor. Doel: Op basis van de Wet veiligheidsregio’s (Wvr) bereidt de VRT zich voor op zware ongevallen, branden, rampen en crises. De VRT inventariseert de risico’s en heeft een adviserende taak over deze risico’s. Wanneer er een brand, ongeval, ramp of crisis optreedt, beschikt de VRT over de middelen om professioneel en slagvaardig te kunnen optreden. Het primaire doel van de Veiligheidsregio Twente is de taken uit de Wet Veiligheidsregio’s uit te voeren. Prestatie-indicatoren Naam indicator
Verwijzingen Halt (12-17 jaar) Harde kern jongeren Winkeldiefstallen
Eenheid
Stand Haaksbergen 2025
Aantal per 1.000 jongeren Aantal per 10.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners
-26Jaarstukken 2025
Gestelde norm
4
Gemiddelde van de referentie gemeenten 9
-
-
-
0.4
0.9
*
*
Geweldsmisdrijven Diefstallen uit woning Vernielingen en beschadigingen tegen openbare orde en gezag
Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners Aantal per 1.000 inwoners
2.1
2.8
*
1.0
1.1
1.6
1.9
3.5
*
* Voor veel van de indicatoren geldt dat de raad de norm, die wordt nagestreefd, nog niet heeft vastgesteld. Aan het thema normering van prestatie-indicatoren wordt binnen het programma “Haaksbergen Ster(ker) in ontwikkeling” aandacht geschonken.
Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Omschrijving taakveld
Lasten
Baten
Begroot
Werkelijk
Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo
1.1
Crisisbeheersing en brandw eer
1.973
1.973
0
0
0
0
0
1.2
Openbare orde en veiligheid
791
782
9
0
0
0
9
Totaal programma 1
2.764
2.754
9
0
0
0
9
De afwijkingen op baten en lasten per taakveld (> € 15.000) worden toegelicht binnen het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’ in de jaarstukken.
-27Jaarstukken 2025
Programma 2. Verkeer, vervoer en waterstaat Inleiding Dit programma richt zich op de mobiliteit van personen en goederen in Haaksbergen. Het omvat de aanleg en het onderhoud van wegen, fietspaden en openbaar vervoer en heeft als doel een optimale bereikbaarheid en verkeersveiligheid te waarborgen. Waar doen we het voor? We streven naar een goede bereikbaarheid van Haaksbergen en een goede verkeersveiligheid. Verkeer en vervoer Wat hebben we bereikt? Verbeterde verkeersveiligheid en wegonderhoud, zodat deze zoveel mogelijk voldoen aan de landelijke CROW-richtlijnen. Goede bereikbaarheid van Haaksbergen, zowel met eigen als openbaar vervoer. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? Vervanging van de Vloedstegenbrug in samenwerking met Rijkswaterstaat. Voorbereidingen om het kruispunt oude N18-Scholtenhagenweg aan te passen aan de gewijzigde situatie van de oude N18. Verder werken aan een volledig systeem van duurzame, energiebesparende en minder ‘lichtvervuilende’ openbare verlichting. Ons actief inzetten voor educatie en communicatie rond verkeersveiligheid, onder andere op scholen. Er is groot onderhoud uitgevoerd aan onder andere de Beckummerweg en Mr. Eenhuisstraat. De Parallelweg in Sint Insidorushoeve is gereconstrueerd. Op alle asfaltwegen is waar nodig klein/preventief onderhoud uitgevoerd, waardoor vervolgschade is voorkomen.
Er is onderhoud aan bestratingen uitgevoerd, waarmee gevaarlijke en hinderlijke situaties zijn hersteld. Wegmarkeringen zijn hersteld. Bermverhardingen zijn hersteld en bermen zijn onderhouden volgens ecologisch bermbeheer. Civieltechnische kunstwerken hebben klein onderhoud gehad waar nodig en een aantal vissteigers is vervangen. Parkeren Wat hebben we bereikt? Voldoende parkeergelegenheid in Haaksbergen. Bijdrage aan duurzame mobiliteit. Gevaarlijke situaties opgelost en vervolgschade voorkomen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? Uitvoering gegeven aan het nieuwe parkeerbeleid. Voortzetten van de uitrol van openbare laadplekken voor elektrische voertuigen. Openbaar vervoer Wat hebben we bereikt? Faciliteren van openbaar vervoer om vervoer binnen, van en naar Haaksbergen veilig en snel uit te voeren.
-28Jaarstukken 2025
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We monitoren de prestaties van de nieuwe concessiehouder. We zijn onderzoek gestart naar een OV-HUB (overstappunt). En de bushalte Haarweg is voorzien van extra fietsenstallingen. Openbare verlichting Wat hebben we bereikt? Het verduurzaming van het verlichtingsareaal, reduceren van energieverbruik en verminderen van lichtvervuiling en beschermen van flora en fauna. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? De verlichtingsarmaturen in de woonwijk Hassinkbrink zijn vervangen door led verlichtingsarmaturen. Bij storingen worden conventionele lichtbronnen vervangen voor led variant. Verbonden partijen Provincie Overijssel De provincie is concessiehouder openbaar vervoer en is ook subsidieverstrekker voor projecten op het gebied van verkeersveiligheid, educatie en gedragsbeïnvloeding. Twente Milieu Sinds 2018 is Twente Milieu een partner van de gemeente Haaksbergen voor taken in de openbare ruimte. Twente Milieu is onder andere actief op het gebied van groen, (water)wegen, riolering, afval, evenementen en recreatieve voorzieningen. Samen met de gemeenten Almelo, Berkelland, Borne, Enschede, Hof van Twente, Losser, Oldenzaal en Wierden is Haaksbergen 100% aandeelhouder. Prestatie-indicatoren Dit programma heeft geen verplichte prestatie-indicatoren. Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Omschrijving taakveld
Lasten
Baten
Begroot
Werkelijk
Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo 67
2.1
Verkeer en vervoer
4.220
4.247
-27
109
203
93
2.2
Parkeren
42
42
0
0
2
2
2
2.5
Openbaar vervoer
54
41
13
48
49
1
13
Totaal programma 2
4.316
4.330
-14
157
254
96
82
De afwijkingen op baten en lasten per taakveld (> € 15.000) worden toegelicht binnen het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’ in de jaarstukken.
-29Jaarstukken 2025
Programma 3. Economie Inleiding De gemeente Haaksbergen staat bekend als fijne gemeente om in te wonen, werken en recreëren. Er zijn betrokken inwoners en er is een goed georganiseerd, lokaal geworteld bedrijfsleven. Noaberschap is kenmerkend voor de Haaksbergse mentaliteit en zorgt voor sterke netwerken in de samenleving. Onder dit programma valt de stimulering van de lokale economie, ontwikkeling van de bedrijventerreinen, recreatie en toerisme en het centrum. Waar doen we het voor? Een sterke economie draagt bij aan een goed leefklimaat. De economie zorgt voor banen en daarmee voor bestaanszekerheid voor onze inwoners. Zowel inwoners als ondernemers vormen samen de basis voor winkels, evenementen en sport- en cultuurvoorzieningen in Haaksbergen. Bedrijven bieden niet alleen werk, maar ook stageplekken en opleidingen en helpen mee aan maatschappelijke doelen. Wat hebben we bereikt? In aansluiting op de vastgestelde Omgevingsvisie is een start gemaakt met het opstellen van zowel het economisch beleid als het bijbehorende uitvoeringsprogramma. Daarnaast is, eveneens in lijn met de Omgevingsvisie, het beleid voor verblijfsrecreatie opgesteld en is begonnen met de uitwerking van het uitvoeringsprogramma op dit thema. Versterking van de regionale en provinciale samenwerking op het gebied van vrijetijdseconomie, accountmanagement en de programmering van bedrijventerreinen.
Voor het borgen van de ondernemersbelangen is er een digitaal ondernemersloket opgericht, zodat ondernemers ons snel kunnen bereiken en wij snel kunnen anticiperen op vragen. Er is een betere aansluiting gerealiseerd met ondernemers door succesvolle ondernemersbijeenkomsten te organiseren en een leergang aan te bieden. Tijdens de algemene ledenvergadering van de HOV is een nieuwe stichting opgericht en zijn de statuten geactualiseerd. Waar eerder sprake was van passief lidmaatschap, leveren leden voortaan actief hun bijdrage via werkgroepen. Daarnaast is ingestemd met inning van de reclamebelasting via de WOZ‑systematiek. Alle pandeigenaren in het centrum zijn in kaart gebracht en hebben zich verenigd in een nieuwe pandeigenaren-vereniging. Daarmee is de ‘gouden driehoek’ (gemeente, ondernemers en pandeigenaren) tot stand gekomen. Groei in zichtbaarheid van Haaksbergen Natuurlijk is duidelijk versterkt. Bezoekers worden actief geïnspireerd én verleidt om Haaksbergen te bezoeken. Ook Haaksbergen Natuurlijk als toeristisch informatiepunt heeft zijn positie duidelijk versterkt, ze zijn steeds beter te vinden voor bezoekers. De afstemming tussen ons en het georganiseerde bedrijfsleven (IKT, HOV, SEH, parkmanagement en ondernemersverenigingen) is verder geoptimaliseerd; korte lijnen maken dat we elkaar sneller en doelgericht weten te vinden.
We zijn erin geslaagd de bedrijven investeringszone (BIZ) voor ’t Varck-Brammelo succesvol te verlengen (2026 -2030). Dit levert belangrijke voordelen op: het zorgt voor gezamenlijke slagkracht en een zeker budget om het bedrijventerrein schoon, veilig en aantrekkelijk te houden. Het exploitatiegebied voor de tweede fase van bedrijventerrein Stepelerveld is bepaald. Er is een grondexploitatie geopend, waarmee financiële middelen beschikbaar zijn voor het treffen
-30Jaarstukken 2025
van de nodige voorbereidende werkzaamheden. De mogelijkheden om te beschikken over de hiervoor benodigde gronden worden verkend. De recreatieve routestructuren worden kwalitatief goed onderhouden en voortdurend verbeterd met oog voor doorontwikkeling en innovatie. We zitten inmiddels in de volgende fase van het project Vitale Vakantieparken daarmee versterken we de vitaliteit van de verblijfssector, met als doel een toekomstbestendige en florerende sector. Wat hebben we hiervoor gedaan? Tijdens het opstellen van de economische visie en de visie op verblijfsrecreatie heeft de organisatie besloten dat de Omgevingsvisie Haaksbergen leidend is. Hierdoor wordt de economische visie onderdeel van de Omgevingsvisie. Dit geldt eveneens voor de visie op verblijfsrecreatie. Deze wijzigingen zorgen voor veranderingen in het proces. Daarnaast houden we in het economische beleid rekening met de ruimtelijke ontwikkelstrategie (ROS), die op dit moment voorligt voor wensen en bedenkingen bij de veertien Twentse gemeenten. Met oog voor de ondernemersbelangen is een digitaal ondernemersloket ingericht, dat inmiddels volledig operationeel is. Sinds begin dit jaar versturen we maandelijks een nieuwsupdate naar ondernemers en ondernemersverenigingen. Dankzij een geactualiseerd adressenbestand groeit ons bereik voortdurend.
Ondernemers weten het loket steeds beter te vinden; vragen komen rechtstreeks binnen en kunnen snel worden beantwoord dankzij korte lijnen met andere teams en clusters. Er is een ondernemersontbijt georganiseerd. Daarnaast hebben we opnieuw de jaarlijkse Dag van de Ondernemer georganiseerd, in samenwerking met IKT en Rabobank. Een subsidieaanvraag is voorbereid voor de Leergang Toekomstgericht Retailmanagement en Leiderschap. Dit initiatief is opgezet in samenwerking met Saxion, Rabobank, het Twents Fonds voor Vakmanschap en de provincie Overijssel. Wij hebben actief deelnemers geworven, om zoveel mogelijk ondernemers de kans te bieden hun toekomstbestendigheid te vergroten. Met deze stappen versterken we niet alleen de vitaliteit van ons centrumgebied, maar investeren we ook gericht in kennis, vaardigheden en veerkracht van onze ondernemers, wat nu al merkbaar positieve energie en betrokkenheid oplevert. Om goed in contact te blijven met ondernemers en waardering zichtbaar te maken, hebben we maandelijks diverse bedrijfsbezoeken afgelegd. Daarnaast organiseren we samen met het college van B&W regelmatig werkbezoeken, wat door ondernemers zeer wordt gewaardeerd. We onderhouden frequent contact met ondernemers, telefonisch, digitaal en tijdens fysieke bijeenkomsten, en waren on der andere ook aanwezig bij de Algemene Ledenvergaderingen van de ondernemersverenigingen en jubilea.
Het proces om te komen tot een volgende verlenging van BIZ Varck-Brammelo is ingericht en succesvol afgerond. Verder zijn dit jaar opnieuw onze Blikken van Waardering uitgereikt. De mogelijkheden voor een CRM‑systeem zijn onderzocht, maar blijken op dit moment helaas niet haalbaar. Hierdoor blijft het verwerken van klantgegevens, overzicht houden op contactmomenten en opstellen van rapportages versnipperd en tijdrovend. Het realiseren van een efficiënte en volledig onderbouwde dienstverlening aan ondernemers blijft hierdoor beperkt. Om onze regionale vertegenwoordiging te versterken, hebben we deelgenomen aan verschillende regionale overleggen, waaronder programmeringsafspraken (Ruimtelijke Economische Bouwsteen), regionaal accountmanagersoverleg, ambtelijk overleg RST/VTE (Recreatieschap Twente /Vrijetijdseconomie) en regionale bijeenkomsten van Twente Marketing.
-31Jaarstukken 2025
De provinciale subsidie voor het project Toekomstbestendig Centrum is dit jaar toegekend, waardoor kon worden gestart met de uitvoering van de verschillende projectonderdelen. We hebben daarin niet alleen actief geparticipeerd en geadviseerd, maar ook de rol van projectleider op ons genomen. Iedere maand vond structureel overleg plaats tussen HOV, gemeente en Wij Ondernemen, waardoor voortgang, afstemming en samenwerking continu geborgd waren. Wij hebben Haaksbergen Natuurlijk ondersteunt met subsidie en advies. Daarnaast hebben wij als liaison deelgenomen aan de Raad van Advies van Haaksbergen Natuurlijk. Dit jaar was extra sturing nodig. Door in te grijpen en de juiste richting te bepalen is de samenwerking verbeterd. Ondernemers tonen opnieuw enthousiasme en sluiten zich weer actief aan. Een integraal projectteam Vitale Vakantieparken komt elke drie weken samen om de voortgang te bewaken. Er is gewerkt aan een complete adreslijst van alle vakantiewoningen/parken, een uitgewerkte BRP-procedure voor nieuwe inschrijvingen, een beleid ten aanzien van de solitaire vakantiewoningen, per park een goede informatiepositie en een eerste aanzet tot ontwikkelingsrichting. Daarnaast werken we nauw samen met het Expertisecentrum Vitale Vakantieparken, dat ons actief ondersteunt met actuele kennis, ontwikkelingen en deskundig advies.
De variant voor de tweede fase bedrijventerrein Stepelerveld, welke ruimtelijk het beste aansluit bij het bestaande terrein, is financieel uitgewerkt. Hierbij is rekening gehouden met een rechtstreekse ontsluiting van het bedrijventerrein op de Kolenbranderweg. Na vaststelling van de grondexploitatie door de raad, zijn de betrokken partijen binnen het gebied hierover geïnformeerd. Ook zijn de gesprekken met de betreffende grondeigenaren gestart om de mogelijkheden voor grondverwerving nader te verkennen. Verbonden partijen Twenteboard/BOSS Vanuit de 3O-samenwerking in Twenteboard is door middel van het bijeenbrengen van talent, bedrijven en kapitaal gezamenlijk gewerkt aan de sociaaleconomische structuurversterking van Twente. Dit heeft geresulteerd in de Agenda van Twente 2023-2027. De Agenda van Twente is de gezamenlijke investeringsagenda van de overheid, kennis- en onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven in Twente. Samen maken zij zich sterk voor sterke economie, voldoende werkgelegenheid én voldoende talenten om alle vacatures in te vullen. Maar ook voor slimme technologie, duurzaamheid, schone energie, goede bereikbaarheid en een mooie woon-, werk- en leefomgeving. Het versterken van het brede Twentse bedrijfsleven staat centraal. Daarvoor is het aantrekken, opleiden en behouden talent van alle niveaus hard nodig.
Dit talent wil wonen en werken in een prettige regio, die goed bereikbaar is. De agenda richt zich op drie maatschappelijke opgaven: - een slimme toekomstbestendige energievoorziening; - transformatie naar een duurzame en circulaire economie; - innovatieve gezondheidszorg. De inbreng en afstemming van de gemeenten voor de Twenteboard vindt plaats in het bestuurlijk overleg sociale structuurversterking (BOSS). Dat overleg is ook gericht op de lobby van de gemeenten bij provincie, Rijk, Europese Unie en andere (semi)overheden en haar organisaties ten behoeve van de sociaal economische structuurversterking. Via het BOSS wordt gewerkt aan de schaalsprong voor Twente. De schaalsprong is onderdeel van het ontwerp voor de nieuwe nationale omgevingsvisie, de Nota Ruimte. In november 2024 spraken Rijk en regio af gezamenlijk een verstedelijkingsstrategie voor Twente te maken. Regio Twente is in dit geval: de 14 Twentse gemeenten, provincie Overijssel en het waterschap Vechtstromen. Deze verstedelijkingsstrategie heeft de naam “Ruimtelijke Ontwikkelstrategie Twente” (ROS Twente). In 2025 is een start gemaakt met de totstandkoming van de ROS. Tevens is het Rijk in 2025 gestart met het Nationaal Programma -32Jaarstukken 2025
Vitale Regio’s (NPVR). Met het NPVR zet het Rijk in op langjarige betrokkenheid en samenwerking tussen het Rijk en de regio’s aan de randen van het land. Hierbij is aandacht voor de specifieke context, kenmerken, kansen en uitdagingen in deze regio’s. Zo wordt nu gewerkt aan langjarige agenda’s in 11 regio’s, waar Twente er één van is. Recreatieschap Twente Het Recreatieschap Twente is een uitvoeringsorganisatie van en voor de 14 Twentse gemeenten. Ook in 2025 hebben zij de recreatieparken Het Hulsbeek, Het Rutbeek en Het Lageveld geëxploiteerd. Het onderhoud van de recreatieve fietspaden en routenetwerken voor inwoners en toeristen voeren zij uit. Daarnaast verzorgen zij, met inbreng vanuit Twenteboard, de subsidiëring van de toeristische marketing en promotie van Twente. Dit jaar is de huidige financieringssystematiek van het Recreatieschap Twente onderzocht. Er wordt gewerkt aan een transparant afsprakenkader en passende financieringsstructuur voor beheer en onderhoud van routes en recreatieparken. De eerste bevindingen zijn gepresenteerd en drie scenario’s worden verder uitgewerkt. Ook is de uittredingsregeling in 2025 veelvuldig besproken, maar nog niet vastgesteld. Prestatie-indicatoren Naam indicator
Eenheid
Stand Haaksbergen 2024
Gemiddelde van de
Gestelde norm
referentie gemeenten
Functiemenging
Percentage (verhouding tussen banen en woning)
50,7%
49,9%
*
Vestigingen (van bedrijven)
Aantal per 1.000 inwoners
177,4
195,4
*
* Voor veel van de indicatoren geldt dat de raad de norm, die wordt nagestreefd, nog niet heeft vastgesteld. Aan het thema normering van prestatie-indicatoren wordt binnen het programma “Haaksbergen Ster(ker) in ontwikkeling” aandacht geschonken.
Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Om schrijving taakveld
Lasten
Baten
Begroot
Werkelijk
Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo 8
3.1
Economsiche ontw ikkeling
671
600
72
79
15
-64
3.2
Fysieke bedrijfsinfrastructuur
57
56
1
0
0
0
1
3.3
Bedrijvenloket en regelingen
160
175
-15
120
124
5
-10
3.4
Economische promotie
219
204
15
293
297
4
20
Totaal program m a 3
1.107
1.034
72
491
437
-54
18
De afwijkingen op baten en lasten per taakveld (> € 15.000) worden toegelicht binnen het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’ in de jaarstukken.
-33Jaarstukken 2025
Programma 4. Onderwijs Inleiding De gemeente heeft onder andere de verantwoordelijkheid zorg te dragen voor goede onderwijshuisvesting, aansluiting van zorg en onderwijs goed vorm te geven, onderwijsachterstanden bij kinderen tegen te gaan, toe te zien op de leer- en kwalificatieplicht, onder voorwaarden een bekostiging voor het leerlingenvervoer toe te kennen en diverse andere wettelijke taken. Waar doen we het voor? Kinderen en jongeren in de gemeente Haaksbergen krijgen gelijke kansen om zich te ontwikkelen in een veilige, inspirerende en passende (onderwijs)omgeving voor het beste toekomstperspectief. Onderwijshuisvesting Wat hebben we bereikt? We hebben stappen gezet in het toekomstbestendig maken van onze huidige schoolgebouwen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? De nieuwbouw van IKC het Palet, inclusief gymvoorziening en voorschoolse voorziening, is opgeleverd. We hebben opdracht gegeven aan bureau SBM om een revitalisatiescan uit te voeren. Daarmee is een start gemaakt met de planvorming voor basisschool St. Bonifacius. Tevens hebben we opdracht gegeven aan bureau SBM om een revitalisatiescan uit te voeren. Daarmee is een start gemaakt met de planvorming voor basisschool Buurse.
Onderwijsachterstandenbeleid Wat hebben we bereikt? Peuters met een VVE (voor- en vroegschoolse educatie) indicatie, ontwikkelden zich spelenderwijs op VVE-opvangplekken in voorschoolse voorzieningen voor een goede start in het basisonderwijs. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We hebben opdracht gegeven aan bureau Oberon om ons te begeleiden bij het opstellen van een Lokale Educatieve Agenda (LEA) in samenwerking met onze educatieve en maatschappelijke partners. De werkzaamheden zijn eind 2025 gestart met als streven de LEA in de zomer van 2026 op te leveren. We zijn gestart met het opstellen van kwaliteitscriteria voor de voorschoolse aanbieders. Het streven is deze in de loop van 2026 op te leveren. Leerlingenvervoer Wat hebben we bereikt? Steeds meer jongeren zijn zelfredzaam in het vervoer. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We zijn verder gegaan met de doorontwikkeling van het leerlingenvervoer; opstellen van vervoersplannen, meer persoonlijk contact, het stimuleren van zelfstandig reizen en de eigen kracht van ouders. Leer- en kwalificatieplicht Wat hebben we bereikt? We hebben verzuim en voortijdig schoolverlaten weten te beperken tot een minimum. -34Jaarstukken 2025
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In regionaal verband hebben wij met de 14 Twentse gemeenten voorbereidingen getroffen voor de inwerkingtreding van de Wet van school naar duurzaam werk per 1 januari 2026. Er is een nieuw regionaal programma ontwikkeld (Twentse Belofte), gericht op het versterken van de samenwerking tussen gemeenten en scholen in het voorkomen en tegengaan van voortijdig schoolverlaten. We hebben ingezet op preventie door voorlichting te organiseren en in samenwerking met scholen en hulpverleningsinstanties zo snel mogelijk in te spelen op beginnend verzuim. Aansluiting onderwijs en zorg Wat hebben we bereikt? We hebben scherper in beeld welke leerlingen zorg nodig hebben om deel te kunnen nemen aan het onderwijs. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In het Samenwerkingsverband Twente Oost PO is een nieuw ondersteuningsplan ontwikkeld. Dit ondersteuningsplan wordt in het voorjaar van 2026 definitief na vaststelling door de colleges van gemeenten binnen het samenwerkingsverband. Verbonden partijen Aan dit programma zijn geen verbonden partijen verbonden. Prestatie-indicatoren Naam indicator
Eenheid
Stand Haaksbergen 2024
Absoluut verzuim (1)
Aantal per 1.000 leerlingen Relatief verzuim (2) Aantal per 1.000 leerlingen Vroegtijdig % deelnemers schoolverlaters zonder aan het VO en startkwalificatie (vsvers) MBO onderwijs
Gestelde norm
0
Gemiddelde van de referentie gemeenten 8,5
11
21
0*
1,1%
1,8%
1,0%
0
* Ingezet wordt op de norm dat geen enkel kind verzuimt. Kanttekening hierbij is dat met name luxe verzuim niet 100% is tegen te gaan. Wel daarbij de toevoeging dat in dat geval een proces-verbaal wordt opgemaakt. (1) Van absoluut verzuim is sprake als een leer- of kwalificatie plichtige jongere niet op een school staat ingeschreven. (2) Van relatief verzuim is sprake als een leerling op een school is ingeschreven, maar gedurende een bepaalde tijd niet op school of op stage aanwezig is. Wanneer de afwezigheid langer dan 4 weken onafgebroken aanhoudt, is er sprake van langdurig relatief verzuim. Relatief verzuim is verder onder te verdelen in luxe verzuim en overig verzuim.
Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Omschrijving taakveld
Lasten Begroot
Werkelijk
Baten Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo
4.1
Openbaar basisonderw ijs
148
140
7
0
0
0
7
4.2
Onderw ijshuisvesting
1.200
1.223
-23
125
132
7
-16
4.3
Onderw ijsbeleid en leerlingz.
1.379
1.304
75
336
390
54
128
Totaal programma 4
2.727
2.668
59
461
522
61
120
De afwijkingen op baten en lasten per taakveld (> € 15.000) worden toegelicht binnen het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’ in de jaarstukken.
-35Jaarstukken 2025
Programma 5. Sport, cultuur en recreatie Inleiding Programma 5 gaat over sport, cultuur en recreatie. Een breed programma omdat naast sport en cultuur ook openbaar groen, erfgoed, speelvoorzieningen en recreatie binnen dit programma vallen. Waar doen we het voor? Inwoners van de gemeente Haaksbergen kunnen zich blijvend ontwikkelen binnen een passend sport- en cultuuraanbod. We willen samenwerken met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties op het gebied van welzijn, gezondheid, onderwijs, recreatie, sport, cultuur, erfgoed en openbaar groen om de sociale samenhang te versterken. We willen de openbare ruimte zo inrichten dat deze mensen uitdaagt te bewegen, ontspannen en plezier te hebben. Sport Wat hebben we bereikt? We hebben invulling gegeven aan de beoogde doelstellingen van het lokale Sport- en Beweegakkoord II, Sport Versterkt Haaksbergen 2023-2026. We hebben inwoners gemotiveerd tot sporten en bewegen door samen te werken met sportverenigingen, onderwijs, zorginstellingen, welzijnsorganisaties, overheid en bedrijven. Deze ambities kwamen tot uiting in de volgende vijf thema’s: 1. inclusie en diversiteit; 2. sociaal veilige sport; 3. vitale sport- en beweegaanbieders; 4. vaardig in bewegen; 5. ruimte voor sport en bewegen (sportief inrichten openbare ruimte).
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We hebben twee sportcafés georganiseerd met als thema’s veilig sportklimaat en introductie Sjors Sportief. Tevens hebben we een themabijeenkomst Vertrouwenscontactpersoon georganiseerd en zes vrijwilligers opgeleid als vertrouwenscontactpersoon. 15 sportverenigingen hebben via de gemeentelijke subsidie een aanvraag toegekend gekregen voor kaderopleiding. Daarnaast hebben we vijf nieuwe beweeginitiatieven, via het sport- en beweegakkoord als subsidie, kunnen aanjagen. We zijn gestart met het sport- en cultuurkennismakingsprogramma Sjors Sportief & Creatief voor basisschoolleerlingen. 50 sport- en cultuuraanbieders staan in het fysieke boekje en 258 unieke deelnemers hebben zich ingeschreven voor 515 activiteiten. Wij hebben deelgenomen aan de lokale kerngroep van het sport- en beweegakkoord Haaksbergen, waarin onderwijs, sportverenigingen, bedrijven en zorg waren vertegenwoordigd. Wij hebben in samenwerking met voetbalvereniging SV Bon Boys de financiering van automatische beregening van drie sportvelden gerealiseerd op sportpark De Greune. Op het gebied van verduurzaming verlagen we hiermee onderhoudskosten op langere termijn en spelen we in op het vrijwilligerstekort van de sportvereniging. We hebben deelgenomen aan zes regionale overleggen sport en zijn partner binnen de Twentse Visie op sport en bewegen.
-36Jaarstukken 2025
We hebben de samenwerking met de (coördinator) buurtsportcoach(es) voortgezet, waarmee we bijdragen aan een toegankelijk sport- en beweegaanbod, zodat iedereen kan meedoen binnen de (breedte)sport. Wij hebben de taakstelling op tarieven sport (binnen- en buitensport), waarbij de tarieven voor de binnensportaccommodaties worden bijgesteld vanuit de voorzieningendiscussie en maatschappelijke ontwikkelingen, behaald. Op binnensport was er een tekort en op buitensport een overschot. 70 volwassenen hebben gebruik kunnen maken van het Volwassenfonds Sport via diverse sportaanbieders. 99 kinderen hebben gebruik kunnen maken van het Jeugdfonds Sport onder sportaanbieders. Wij hebben de exploitatiebijdrage aan Optisport Haaksbergen B.V. verstrekt voor zwembad De Wilder. De gemeente blijft risicodragend (zie ook risicoparagraaf). Voor de nieuwe gymzaal van IKC Het Palet hebben we zowel de optimale inzet van sportverenigingen en buitenschoolse opvang mogelijk gemaakt, als gezorgd voor een passende inrichting met de benodigde sportmaterialen. Cultuur Wat hebben we bereikt? Naar voorbeeld van de kaders van het Sportakkoord wordt het lokale Cultuurakkoord ontwikkeld, met de volgende vijf thema’s als basis: 1. iedereen doet mee (inclusie); 2. veilige en integere cultuur; 3. vitale cultuuraanbieders; 4. fysiek duurzame cultuuromgeving; 5. trots op cultuur (evenementen en erfgoed).
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We zijn gestart met invulling geven aan het door de raad vastgestelde Cultuurakkoord Haaksbergen 2025-2028. We zijn gestart met de samenwerking met een cultuurmakelaar ter versterking van de lokale culturele infrastructuur. We zijn gestart met het sport- en cultuurkennismakingsprogramma Sjors Sportief & Creatief voor basisschoolleerlingen. 50 sport- en cultuuraanbieders staan in het fysieke boekje en 258 unieke deelnemers hebben zich ingeschreven voor 515 activiteiten. 17 inwoners hebben gebruik kunnen maken van het Volwassenfonds Cultuur via diverse cultuuraanbieders. 9 kinderen hebben gebruik kunnen maken van het Jeugdfonds Cultuur via diverse cultuuraanbieders. De Cultuurcoalitie Haaksbergen heeft een gemeentelijke subsidie ontvangen voor het vervullen van de netwerk- en platformfunctie voor alle culturele organisaties en kunstenaars in Haaksbergen. Samen met de Cultuurcoalitie Haaksbergen hebben we een Cultuurcafé georganiseerd, waarin meebouwen aan culturele initiatieven, burgerinitiatieven en de toekomstige ontwikkeling van het Haaksbergse cultuurlandschap centraal stonden. We hebben de samenwerking met de cultuurcoach binnen het primair onderwijs voortgezet.
-37Jaarstukken 2025
We namen actief deel aan regionale overlegstructuren van de cultuurregio en leverden inhoudelijke bijdragen aan de ontwikkeling van de nieuwe strategische visie en betekenis daarvan voor Haaksbergen. We zochten actief contact met externe kunst- en cultuurinitiatieven om informatie op te halen en culturele kansen voor Haaksbergen te verkennen. Met behulp van de decentralisatie-uitkering hebben we een start gemaakt met de invulling van de toekomstige wettelijke Zorgplicht Bibliotheken. Erfgoed Wat hebben we bereikt? Erfgoed heeft waarde en is bepalend voor de lokale identiteit. Het maakt dat je ergens prettig woont en laat je voelen en beleven wat waardevol is binnen een lokale gemeenschap. Het omvat zowel materieel als immaterieel erfgoed. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We hebben onderhoud gepleegd op de monumenten die we in eigendom hebben. Wij hebben het in standhouden van monumenten van derden gesubsidieerd en adviseerden daarbij met als uitgangspunt de Erfgoedverordening. Wij ondersteunden het onder de aandacht brengen en in stand houden van ons (cultuurhistorisch) erfgoed met specifieke aandacht voor het verduurzamen van erfgoed. De Erfgoedraad kreeg onder de nieuwe Omgevingswet een rol in het voortraject door middel van participatie. De monumenteigenaren konden op deze manier, voordat de bouwaanvraag ingediend werd, door onze Erfgoedraad bediend worden.
Samen met de Erfgoedraad hebben we gekeken naar de aanwijzing van mogelijke nieuwe monumenten uit de wederopbouwperiode. De Erfgoedraad heeft het college geadviseerd 19 objecten verder te onderzoeken. In 2026 wordt dit traject vervolgd en zullen er redengevende beschrijvingen voor deze objecten worden opgesteld. Recreatie Wat hebben we bereikt? Museum Buurtspoorweg (MBS) is een goed bezocht museum in de regio en daardoor een belangrijke toeristische attractie voor Haaksbergen. De MBS zorgt voor extra inkomsten in de omgeving, bijvoorbeeld voor horeca, winkels en accommodaties. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We hebben het Museum Buurtspoorweg ondersteunt met subsidie en advies. We hebben regelmatig contact gehad met de directie en het bestuur over een toekomstplan dat haalbaar, duurzaam en meerjarig is, inclusief een concreet investeringsprogramma. Tevens hebben we regelmatig, zowel ambtelijk als bestuurlijk, contact gehad met de gemeente Enschede over de voortgang van de ontwikkelingen bij het museum, het toekomstperspectief en de gezamenlijke financiering door beide gemeenten. Het beheer van Stichting Groot Scholtenhagen is uitgevoerd door de beheerders. Er is afstemming met de gemeente geweest waar nodig. De budgetsubidie wordt geëvalueerd.
Openbaar groen en (openlucht) recreatie Wat hebben wij bereikt? We hebben in 2025 bijgedragen aan een veilige, schone en biodiverse openbare ruimte. Er is ondersteuning gegeven aan diverse initiatieven voor groenadoptie en er zijn enkele groenvoorzieningen gerenoveerd. De veiligheid in de openbare groene ruimte is gewaarborgd door diverse maatregelen aan onder andere bomen.
-38Jaarstukken 2025
Bij nieuwe ontwikkelingen hebben we ons sterk gemaakt dat er voldoende toegankelijk groen in de bebouwde kom blijft en de ruimte efficiënt wordt benut. Er wordt steeds meer gekeken en meegedacht om de openbare ruimte te vergroenen. Hierdoor wordt de belevingswaarde van de openbare ruimte vergroot, bevorderen we klimaatadaptatie en waterinfiltratie en wordt hittestress tegengegaan. Wat hebben we hiervoor gedaan? Om het bovenstaande goed te waarborgen is de Groenvisie uit 2012 geactualiseerd. De belangrijkste kaders voor het gemeentelijk groenbeleid staan in de Omgevingsvisie Haaksbergen, die eind 2025 is vastgesteld. Een uitwerking hiervan is het Uitvoeringsplan Groen (voorheen Groenvisie). Het college is voornemens deze in 2026 vast te stellen. Er was in 2025 aandacht voor het bevorderen van de biodiversiteit. Diverse bermen en plantsoenen zijn ingezaaid met duurzame en bijenvriendelijke bloemmengsels. Ook zijn er in het najaar op meerdere locaties (onder andere Wiedenbroeksingel, Veldmaterstraat, Huurnerhof en de Markt) bloembollen geplant. Op diverse plekken is bosplantsoen aangeplant om fauna nest- en schuilgelegenheid te bieden. Onder de kroonprojectie van bomen wordt voortaan niet meer gemaaid. In 2025 werd gewerkt aan fase 3 van de tweede cyclus bomenonderhoud volgens het principe van Strategisch Bomenbeheer. Deze snoeironde wordt in 2026 afgerond.
De bomen onder fase 1 van de volgende cyclus werden in 2025 geïnspecteerd. Het planmatig bomenonderhoud heeft zijn vruchten afgeworpen. De grote snoeiachterstand die we de laatste jaren kenden, is nu ingehaald. Het aantal klachten en meldingen is hierdoor afgenomen, terwijl de aandacht voor bomen in positieve zin toeneemt. Veel bomen, struiken en vaste planten die het in de voorgaande droge zomers niet hebben gehaald, zijn in 2025 vervangen. Dit voorkomt kapitaalvernietiging en gesloten plantvakken beperken het onderhoud. Er zijn ongeveer 250 nieuwe bomen geplant. Met de vervanging van bomen, die soms ook vanuit veiligheid moeten plaatsmaken, gaan we ook komend jaar verder. Voordat nieuwe bomen worden geplant, wordt eerst de groeiplaats verbeterd. Er is in 2025 actief gewerkt aan groenadoptie, waarbij inwoners het groen zelf onderhouden, veelal nadat het groen in hun straat is gerenoveerd. Inwoners hebben samen met Twente Milieu een fraai groenplan ontworpen. Enkele voorbeelden zijn te vinden aan de Fazantstraat en Herman van de Haarstraat. Aan de Spanbeddestraat, Selhorst en De Volmer zijn plannen in voorbereiding. In 2025 zijn vele vierkante meters (bijvriendelijke) vaste planten en heesters als vergroening aangeplant.
Hiervan zijn voorbeelden te vinden op de nieuwe rotonde Enschedesestraat, Wiedenbroeksingel, De Greune en bij de parkeerplaats hoek Blankenburg/ Blankenburgerstraat. Enkele plantsoenen aan de Noor en de gemeentetuin werden gerenoveerd. Alle uitvoerende onderhoudswerkzaamheden aan plantsoenen, bomen, begraafplaatsen en ongedierte waren in 2025 ondergebracht bij Twente Milieu. Uiteraard onder regie van de gemeente. Verbonden partijen Twente milieu Sinds 2018 voert Twente Milieu het onderhoud uit in de openbare ruimte. Sinds 2019 is Twente Milieu ook verantwoordelijk voor de inzameling van huishoudelijk afval. De gemeenten Almelo, Borne, Enschede, Hengelo, Hof van Twente, Losser, Oldenzaal, Wierden en Haaksbergen zijn samen 100% aandeelhouders. Stichting Groot Scholtenhagen -39Jaarstukken 2025
De stichting beheert en onderhoudt het park Groot Scholtenhagen en draagt daarmee bij aan het aanbieden van voldoende mogelijkheden voor sport- en beweegactiviteiten, recreatie en ontspanning. Prestatie-indicatoren Naam indicator Eenheid Niet sporters
Stand Haaksbergen 2024
%
40,6
Gemiddelde van de referentie gemeenten 44,1
Gestelde norm *
Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Omschrijving taakveld
Lasten Begroot
Werkelijk
Baten Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo
5.1
Sportbeleid en activering
804
798
5
148
146
-2
4
5.2
Sportaccommodaties
926
902
24
685
703
18
42
5.3
Cultuur
968
934
35
544
532
-12
22
5.4
Musea
125
125
0
0
0
0
0
5.5
Cultureel erfgoed
69
81
-12
19
18
-1
-13
5.6
Media
695
598
96
0
0
0
96
5.7
Openbaar groen en recreatie
2.748
2.814
-66
78
258
180
114
Totaal programma 5
6.335
6.253
82
1.473
1.656
183
265
De afwijkingen op baten en lasten per taakveld (> € 15.000) worden toegelicht binnen het hoofdstuk ‘Verklaring verschillen begroot en werkelijk’ in de jaarstukken.
-40Jaarstukken 2025
Programma 6. Sociaal domein Inleiding Binnen het programma Sociaal Domein valt de ondersteuning die inwoners kunnen ontvangen, om zoveel mogelijk op eigen kracht te kunnen functioneren. De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015), Jeugdwet, Participatiewet, Wet inburgering en Wet gemeentelijke schuldhulpverlening vallen binnen dit programma. Dit betekent dat dit programma een grote diversiteit aan wettelijk uitvoeringstaken heeft. We zien al langer dat er ontwikkelingen zijn, die zorgen voor een toenemend beroep op deze wetten. Hierbij gaat het om dubbele vergrijzing (niet alleen meer ouderen, maar ook steeds meer oudere ouderen), steeds verdergaande digitalisering, een aanhoudende instroom van vluchtelingen en statushouders en toenemende complexiteit van de samenleving. Ook in 2025 was (weer) sprake van hogere kosten voor levensonderhoud, tekorten op de arbeidsmarkt, Cao-stijgingen en onzekerheid over de (eigen) toekomst. Deze ontwikkelingen hebben gezorgd voor een toenemend beroep op ondersteuning door de gemeente. Daarnaast hebben deze ontwikkelingen ook geleid tot een forse stijging van de tarieven van aanbieders van zorg en ondersteuning. Om de stijging in vraag en uitgaven beheersbaar te maken, blijft een stevige inzet nodig op de ontwikkeling en uitvoering van preventieve activiteiten en voorliggende voorzieningen.
Het Rijk is de gemeenten in 2025 tegemoetgekomen met incidentele middelen voor jeugdhulp, Dit is mede de reden dat het ravijnjaar is opgeschoven van 2026 naar 2028. Desondanks zijn in 2025 ombuigingen in gang gezet en deels ook al gerealiseerd op het programma Sociaal Domein. Waar doen we het voor? Onze inwoners staan centraal; we kijken naar wat de mogelijkheden zijn en wat men zelf kan om zo zelfredzaam mogelijk te zijn. We bieden ondersteuning als dat nodig is om zelfredzaam te kunnen blijven. Algemeen Wat hebben we bereikt? Iedereen moet mee kunnen doen aan de samenleving. Zo bereiken we een inclusieve samenleving. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We geven uitvoering aan de visie op het Sociaal Domein "De kracht van samen”, vastgesteld in 2025. We hebben hiervoor in 2025 een beleids- en uitvoeringsplan opgesteld. In het regioplan Twentse Koers, SPUK GALA en Regiovisie Jeugdhulp Twente wordt een groot belang toegekend aan de sociale basisinfrastructuur (voorliggend veld). Wij hebben in 2025 samen met onze partners de sociale basisinfrastructuur verder versterkt. We hebben uitvoering gegeven aan de diverse thema’s, die onder het plan van aanpak SPUK/GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) vallen met als doel een gezonde generatie in 2040. Samen met regionale en lokale partners geven we uitvoering aan de diverse thema’s.
Denk daarbij aan de ketenaanpakken rondom overgewicht, valpreventie, Kansrijke Start, inzetten op kansengelijkheid en een gezonde leefomgeving, die uitnodigt om te spelen en te bewegen. We hebben de samenwerking rond Welzijn op Recept uitgebreid. Alle huisartsenpraktijken kunnen sinds eind 2025 doorverwijzen naar Welzijn op Recept. We hebben verder schriftelijke afspraken met 4 fysiotherapiepraktijken gemaakt over de inzet van valpreventie. In januari 2025 is het ouder-kind café van start gegaan. Er zijn diverse zorgaanbieders en andere professionals in het Sociaal Domein geschoold in de bewezen effectieve interventie Nu niet -41Jaarstukken 2025
zwanger. We zijn gestart met de pilot Kinderen naar gezonder gewicht en beschikken, samen met de andere 4 pilotgemeenten, over een persoon die bepaalt of de zorg onder het Sociaal Domein of de zorgverzekeringswet valt. In het voorjaar van 2025 is de pilot ‘procesregie zorg & veiligheid’ gestart. Een pilot waarin casuïstiek en zorg- en veiligheidsvraagstukken los van elkaar gekoppeld worden en een meer integrale benadering wordt gehanteerd met het oog op zorg en veiligheid. In de Eindejaarsrapportage 2025 is er voor deze pilot bijgeraamd. Na afronding van de pilot is de pilot geëvalueerd. Daaruit blijkt dat ‘procesregie zorg & veiligheid’ een belangrijke rol speelt in de samenwerking tussen verschillende organisaties, waar sprake is van een zorg- en veiligheidsvraagstuk. De Noaberpoort/Huis van Haaksbergen (in ontwikkeling) is voor inwoners gemakkelijk te bereiken en helpt inwoners snel en goed. Participatie Wat hebben we bereikt? Voor veel inwoners is werk één van de belangrijkste vormen van meedoen in de maatschappij. Uitgangspunt is dat de weg naar werk kort is. Wanneer mensen niet op eigen kracht kunnen werken of betaald werk kunnen vinden, is daar een taak voor de gemeente weggelegd. Voor mensen waarbij betaald werk (nog) niet lukt, ondersteunt de gemeente in het zoeken naar een zinvolle daginvulling.
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In samenwerking met de Uitvoeringsorganisatie sociale zaken Hengelo, Borne en Haaksbergen is de verordening maatschappelijke participatie door de raad vastgesteld. Hierdoor is het minimabeleid van Haaksbergen met Borne en Hengelo grotendeels geharmoniseerd. Met deze harmonisatie is vooral ingezet op ondersteuning voor gezinnen met kinderen. Door de vaststelling van de verordening maatschappelijke participatie is ook gestart met de uitbreiding van het Jeugdfonds Sport en Cultuur met het Volwassenfonds Sport en Cultuur. Hierdoor kunnen niet alleen kinderen, maar ook inwoners vanaf 18 jaar met een laag inkomen deelnemen aan sportactiviteiten en culturele activiteiten. Om de bekendheid en het bereik van stichting Leergeld Haaksbergen te vergroten is stichting Leergeld gestart met het meedraaien in de Noaberpoort. Hiermee wordt ingezet op een intensievere samenwerking met de vrijwilligers en de professionals. Schuldhulpverlening Wat hebben we bereikt? Inwoners zijn financieel gezond en in staat rond te komen van hun inkomen. Mocht dit vanwege omstandigheden niet lukken, zoeken wij samen met hen naar oplossingen. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In 2025 zijn we gestart met het uitvoeren van de pilot van het Jongeren Perspectief Fonds. (JPF). JPF is een innovatieve en bewezen aanpak gericht op jongeren van 18 t/m 27 jaar met schulden.
Het JPF geeft jongeren met problematische schulden een nieuwe kans. Jeugdhulp Wat hebben we bereikt? Kinderen groeien op in een veilige omgeving en hebben kansen mee te doen in de samenleving. Kinderen in een kwetsbare positie ontvangen de nodige ondersteuning.
-42Jaarstukken 2025
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? In 2025 hebben we gewerkt op basis van de nieuwe raamovereenkomsten voor jeugdhulp. Voor het segment ambulant was 2025 echter een overgangsjaar. Eind 2025 waren alle indicaties voor ambulante jeugdhulp overgezet naar producten op basis van de nieuwe inkoop. Regionaal is de Prioritaire Agenda Jeugdzorg 2026-2032 opgesteld. De activiteiten uit de Samenwerkingsagenda Jeugdhulp Twente maken integraal onderdeel uit van deze agenda. Besluitvorming in het Algemeen Bestuur van SamenTwente en de colleges van de Twentse gemeenten over deze agenda heeft begin 2026 plaatsgevonden. Landelijk is verder gewerkt aan het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. Het voornemen is kennis en expertise op het gebied van kind- en gezinsbescherming te bundelen in regionale veiligheidsteams. Regionaal is een nieuwe projectleider gestart, die begonnen is met het opstellen van een plan van aanpak. Voor de lokale toegangsteams kan het toekomstscenario gevolgen hebben. Wij hebben de landelijke en regionale ontwikkelingen gevolgd, zodat wij er tijdig op in kunnen spelen. Wet maatschappelijk ondersteuning Wat hebben we bereikt? Inwoners blijven zo lang mogelijk zelfstandig thuis wonen en doen naar vermogen mee in de samenleving. Inwoners worden aangesproken op hun talenten, mogelijkheden en vermogen zelf hun leven in te richten.
Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? We hebben een nieuw contract afgesloten voor de was- en strijkservice (Wmo). In 2025 hebben we een nieuw contract afgesloten voor medische advisering (Wmo). In 2025 is het contract voor (Wmo) hulpmiddelen verlengd. We hebben De Greune als voorliggende voorziening voor Wmo breed voortgezet door de overeenkomst in 2025 met 2 jaar, tot en met 2026, te verlengen. In 2025 zijn er regionale afspraken gemaakt over de fair-share verdeling van aandachtsgroepen, is er een nieuwe regionale visie op Beschermd Wonen en Maatschappelijke opvang opgesteld en is er gewerkt aan een regionale uitvoeringsagenda (vastgesteld Q1 2026). Een uitvoeringsplan van de woonzorgvisie is, vanwege de verplichting dit op te nemen in een volkshuisvestingsprogramma, uitgesteld naar 2026. Inburgering Wat hebben we bereikt? Inwoners die moeten inburgeren doen zo snel mogelijk mee in de samenleving. Wat hebben we hiervoor gedaan in 2025? Naast het bestaande aanbod inburgeringstrajecten, is het aanbod duale trajecten voor inburgeraars vergroot met avondscholing. Hierdoor zorgen we ervoor dat inburgeraars een passend traject wordt aangeboden. In 2025 hebben we onderzocht of individuele begeleiding kan worden ingezet bij inburgeraars die de Z-route volgen. Op basis van deze verkenning is besloten om deze begeleiding vanaf 2026 in te zetten.
De taakstelling van huisvesting van 38 statushouders voor 2025 is behaald met een realisatie van +1. In Haaksbergen zijn in 2025 34 AMV’ers opgevangen aan de Molenstraat. In 2025 is besloten de AMV’ers in het eerste kwartaal van 2026 te verhuizen naar het leegstaande schoolgebouw
-43Jaarstukken 2025
aan de Van Brakelstraat 1 en het aantal AMV-ers geleidelijk aan te verhogen naar 50. Dit in afwachting van de uitslag van het referendum. Verbonden partijen Gemeenschappelijke Regeling Gezondheid (Openbaar Lichaam SamenTwente) Per 8 juli 2021 is de Gemeenschappelijke Regeling Gezondheid ingegaan. SamenTwente behartigt de belangen op het gebied van Publieke gezondheid, onder de naam GGD Twente (zie programma 7 Volksgezondheid en Milieu); Jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning, onder de naam Organisatie voor Zorg en Jeugdhulp Twente (OZJT) en Advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling, onder de naam Veilig Thuis Twente (VTT). Kerntakendiscussie Het Algemeen Bestuur van SamenTwente (hierna: AB) heeft op 14 februari 2024 besloten een discussie te gaan voeren over de kerntaken van SamenTwente. In de kerntakendiscussie is uitgebreid onderzocht wat de kerntaken van SamenTwente zijn. De effecten van mogelijke keuzes zijn uitgewerkt in het eindrapport van Lysias Advies. Het AB heeft op 26 maart 2025 een besluit genomen over de kerntakendiscussie. De kerntakendiscussie heeft niet tot een besparing op SamenTwente geleid. De autonome ontwikkelingen, op het gebied van Forensische Geneeskunde en Veilig Thuis Twente, leiden daarentegen tot een structurele financiële uitzetting.
Buiten de kerntakendiscussie om heeft het AB besloten een aantal structurele en incidentele financiële bezuinigingsmaatregelen in de bedrijfsvoering door te voeren. Voor Haaksbergen gaat het om een structurele verlaging van de gemeentelijke bijdrage van € 19.501 per jaar en in 2026 om een eenmalige verlaging van de bijdrage van in totaal € 20.983. Veilig Thuis Twente (VTT) Vanaf 1 januari 2015 moet elke regio in Nederland, op basis van de Wmo 2015 en de Jeugdwet, een Veilig Thuis organisatie hebben. Veilig Thuis Twente is voor de regio Twente het advies- en meldpunt huiselijk geweld en kindermishandeling. De missie van Veilig Thuis Twente is het stoppen van alle vormen van huiselijk geweld tegen volwassenen en kinderen. Het opheffen van acute onveiligheid en het creëren en borgen van duurzame veiligheid binnen huiselijke situaties staat centraal. In 2025 heeft VTT aan de volgende speerpunten gewerkt: 1. Eén van de belangrijkste speerpunten in 2025 bleef het wachtlijstvrij werken. 2. De implementatie van de nieuw ontwikkelde richting voor VTT is voortgezet in 2025. 3. Doorontwikkeling samenwerking in de keten, versterken netwerkpositie VTT met name ook op straf en zorg. 4. De komende jaren zullen we te maken krijgen met grote veranderingen in de jeugdbeschermingsketen.
In het programma “Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming”, opgesteld in opdracht van de ministeries van Justitie en Veiligheid en VWS en VNG, worden deze veranderingen beschreven. Organisatie voor Zorg en Jeugdhulp Twente (OZJT) Sinds 1 januari 2015 zijn gemeenten, op basis van de Wmo 2015 en de Jeugdwet, verantwoordelijk voor de Wet maatschappelijke ondersteuning en de Jeugdwet. Er is bij SamenTwente onder de naam Organisatie voor Zorg en Jeugdhulp Twente (OZJT) een organisatie ingericht, die uitvoering geeft aan zowel de wettelijk verplichte regionale taken, als aan taken waarvan de gemeenten besloten hebben deze gezamenlijk uit te voeren. In 2025 heeft het OZJT aan de volgende speerpunten gewerkt: 1. doorontwikkeling van de organisatie; 2. effectuering van de nieuwe inkoop en afronding van de implementatie; 3. effectuering van de transformatieopgave; 4. implementatie Hervormingsagenda regionaal; -44Jaarstukken 2025
5. datagerichtwerken. Stadsbank Oost Nederland (SON) De Stadsbank Oost Nederland is een Gemeenschappelijke regeling met 21 andere gemeenten. De SON voert voor ons de dienstverlening aan inwoners met problematische schulden uit in het kader van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs). Regio Twente, Arbeidsmarktregio De Regio Twente is een samenwerkingsverband van veertien Twentse gemeenten. Regio Twente vervult taken op een breed terrein, waaronder het structureel versterken van de Twentse arbeidsmarkt. Gemeenschappelijke regeling samenwerking sociale zaken Borne, Haaksbergen en Hengelo De Gemeenschappelijke regeling samenwerking sociale zaken Borne, Haaksbergen en Hengelo is een samenwerking van bovenstaande 3 gemeenten op het gebied van werk & inkomen, waarbij de gemeente Hengelo de uitvoeringsorganisatie is voor onder andere de Participatiewet en een aantal andere samenhangende wetten op het gebied van werk & inkomen. SWB De SWB Midden Twente is een (sociaal) leerwerkbedrijf dat mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt begeleid om weer, regulier of met ondersteuning, aan het werk te kunnen. De SWB voert voor ons de voormalige Wsw-regeling uit en de arbeidsontwikkelingstrajecten voor de doelgroep van de Participatiewet. In 2025 zijn we gesprekken gestart met de SWB over de continuering van de dienstverlening.
Aanleiding voor deze gesprekken vormt het oordeel van de SWB dat onze bijdrage aan de SWB en de dienstverlening die zij daarvoor doen uit verhouding is. Voor nu is gekozen om in 2026 onder dezelfde condities de bestaande dienstverleningsovereenkomst (DVO) voort te zetten en in 2026 onderzoek te doen naar mogelijke toetreding tot de GR dan wel het voortzetten van het DVO-construct en onder welke financiële voorwaarden. Werkplein Twente Het Werkplein Twente is een samenwerkingsverband tussen veertien Twentse gemeenten en UWV. De partijen op het Werkplein werken samen op het gebied van zowel werkzoekendenals werkgeversdienstverlening. Door middel van een gezamenlijke aanpak wordt geprobeerd mensen met een WW-uitkering, bijstandsuitkering of arbeidshandicap aan een passende baan helpen. Prestatie-indicatoren Wettelijke indicatoren Naam indicator
Cliënten met een maatwerk arrangement Wmo categorie hulpmiddelen en diensten Cliënten met een maatwerk arrangement Wmo Kinderen in uitkeringsgezin *** Lopende re-integratie voorzieningen Netto arbeidsparticipatie
Eenheid
Stand Haaksbergen 2024 34
Gemiddelde van de referentie gemeenten 41***
Gestelde norm
Aantal per 10.000 inwoners
650
623
*
%
4%
3%
*
Aantal per 1.000 inwoners (15-74 jarigen) % van de werkzame beroepsbevolking ten
7,9 (2025)
9,8 (2025)
*
73,1%
73,8%
*
Aantal per 1.000 inwoners
-45Jaarstukken 2025
*
Werkloze jongeren Personen met een bijstandsuitkering Kinderen in uitkeringsgezin Jongeren met Jeugdhulp
opzichte van de beroepsbevolking 16 t/m 22-jarigen Aantal per 10.000 inwoners van 15-74 jaar % kinderen tot 18 jaar
1% 161 (2025)
1% 144,7 (2025)
* *
4%
3%
*
% van alle jongeren tot 10,9% 13,3% * 18 jaar Jongeren met % van alle jongeren tot 0,7% ** 0,9% ** * jeugdbescherming 18 jaar Jongeren met % van alle jongeren van 0,3% ** 0,4% ** * jeugdreclassering 12 tot 23 jaar * Voor veel van de indicatoren geldt dat de raad de norm, die wordt nagestreefd, nog niet heeft vastgesteld. Aan het thema normering van prestatie-indicatoren wordt binnen het programma “Haaksbergen Ster(ker) in ontwikkeling” aandacht geschonken. ** Betreft cijfers 2024. *** alleen beschikbaar ten opzichte van gemiddelde Nederland.
Wat heeft het gekost? bedragen x € 1.000 Nr.
Om schrijving taakveld
Lasten
Baten
Begroot
Werkelijk
Saldo
Begroot
Werkelijk
Saldo
Totaal saldo 511
6.1
Samenkracht en burgerparticipatie
6.061
5.668
394
3.752
3.869
118
6.21
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO
73
72
1
0
0
0
1
6.22
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd
121
103
18
0
1
1
19
6.23
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal
2.156
2.134
22
0
11
11
34
6.3
Inkomensregelingen
9.942
10.031
-88
6.188
6.334
147
58
6.4
WSW en beschut w erk
2.734
2.669
65
565
375
-190
-124
6.5
Arbeidsparticipatie
526
794
-268
0
374
374
107
6.60
Hulpmiddelen en diensten (WMO)
981
907
74
0
5
5
80
6.711
Huishoudelijke hulp (WMO)
2.502
2.536
-34
212
214
2
-32
6.712
Begeleiding (WMO)
1.654
1.794
-139
0
0
0
-139
6.713
Dagbesteding (WMO)
725
723
2
0
0
0
2
6.714
Overige maatw erkarrangementen (WMO)
0
0
0
0
0
0
0
6.751
Jeugdhulp ambulant lokaal
32
51
-18
0
0
0
-18
6.752
Jeugdhulp ambulant regionaal
4.984
4.952
32
0
0
0
32
6.753
Jeugdhulp ambulant landelijk
150
97
53
0
0
0
53
6.761
Jeugdhulp met verblijf lokaal
0
131
-131
0
0
0
-131
6.762
Jeugdhulp met verblijf regionaal
2.748
2.778
-30
0
0
0
-30
6.763
Jeugdhulp met verblijf landelijk
58
76
-18
0
0
0
-18
6.791
PGB WMO
117
168
-51
0
0
0
-51
6.792
PGB Jeugd
269
249
21
0
0
0
21
6.811
Beschermd w onen (WMO)
0
0
0
300
300
0
0
6.812
Maatschappelijke- en vrouw enopvang (WMO)
187
186
2
0
0
0
2
6.821
Jeugdbescherming
579
551
29
0
0
0
29
6.822
Jeugdreclassering
45
73
-29
0
0
0
-29
6.91
Coördinatie en beleid WMO
483
483
0
0
0
0
0
6.92
Coördinatie en beleid Jeugd
521
521
0
0
0
0
0
6.72B
Jeugdhulp behandeling
0
0
0
0
0
0
0
6.72C
Jeugdhulp dagbesteding
0
0
0
0
0
0
0
Totaal program m a 6