GESTEMPELD 8. Gemeenterekening 2025 gemeente Groningen Boekwerk na erratum bijlage rv

86

•

•

Inwoners met een SWindicatie of een NB-indicatie zijn actief binnen een Nieuw Beschut omgeving of met een LKS subsidie bij een werkgever.

•

•

•

Beschut”) of door indiensttreding bij de werkgever (“Nieuw Beschut in de Markt”); We investeren doorlopend in het uitbreiden en onderhouden van ons netwerk van geschikte werkgevers, zodat we inwoners blijvend kansen bieden op passend werk. Via het Instroomportaal van iederz hebben we toegankelijke ontwikkeltrajecten geboden voor inwoners die ondersteuning nodig hebben bij hun eerste stap richting werk of onderwijs. De doelgroep is zeer divers en omvat onder andere deelnemers uit de dagbesteding, Wajong-gerechtigden, statushouders, ggz-cliënten, cliënten beschermd wonen en mensen met een verslavingsachtergrond; Binnen deze ondersteuning bieden we verschillende trajecten aan, zoals Werkfit ten behoeve van Nieuw Beschut, de Z-route in het kader van de inburgering, Kansrijk Talent voor sociale activering en Praktijkleren als voorbereiding op een opleiding of de arbeidsmarkt; We zijn verdergegaan met de doorontwikkeling van het Sociaal Ontwikkelbedrijf om inwoners beter te ondersteunen en participatiekansen te vergroten.

Prestatie-indicator(en)

Behaald 2023

Behaald 2024

Beoogd 2025

Behaald 2025

1. Werk en activering Aantal plaatsing met betrekking tot.: •

Een werk-/ stageplek gerealiseerd door SROI in de arbeidsmarktregio

1.055

1.319

900

1.497

•

Een beschutte werkplek ‘Nieuw’ (in het kader van de P-wet)

169

177

191

183*

•

% Inwoners (met uitkering) dat persoonlijk contact had met hun coach

-

-

93%

94,8%

•

Aantal mensen met LKS op een afspraakbaan met begeleiding vanuit de Participatiewet in Groningen

420

-

900

730

Aantal personen met een bijstandsuitkering dat uitstroomt naar:

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

87

Inkomensondersteuning en schuldhulpverlening Uitkeringen en minimaregelingen •

Meer huishoudens die onder of rond het sociaaleconomisch minimum (dreigen te) geraken hebben financiële rust en stabiliteit en zijn daardoor beter in staat grip op het eigen leven te houden en aan verschillende facetten van het leven actief te (blijven) participeren.

•

•

•

Voortzetting verstrekken uitkeringen voor bijstand, IOAW en IOAZ, waarbij we steeds meer werken vanuit stresssensitieve dienstverlening; Voortzetting verstrekken minima- en armoederegeling met speciale aandacht voor de laagdrempeligheid (vereenvoudiging, minder bewijslast, vanuit vertrouwen) en het bieden van bestaanszekerheid; Actief tegengaan van niet-gebruik door vereenvoudigen en harmonisering regelingen en door verbetering van onze communicatie.

Integraal armoedebeleid •

•

Meer huishoudens die onder of rond het sociaaleconomisch leven kunnen actief (blijven) participeren aan verschillende facetten van het leven, waardoor sociale uitsluiting, gezondheidsverschillen en/of ongelijke ontwikkelingskansen voor kinderen kunnen worden beperkt; Meer huishoudens zien kans - met aanvullende ondersteuning zo lang als nodig - de regie over het eigen leven te herwinnen en de eigen financiële redzaamheid te versterken.

•

• • •

•

Voortzetten breed palet aan armoedevoorzieningen gericht op bestaanszekerheid, ondersteuning en talentontwikkeling, zowel gemeente breed als op gebiedsniveau; Groningse aanpak en Doorbraakmethode gemeente breed geborgd in de reguliere dienstverlening; Experiment Bouwdepot doorgezet onder de naam Thoes en mogelijkheden voor uitbreiding onderzocht; Extra geïnvesteerd in intensieve ondersteuning van huishoudens in complexe situaties, onder meer via de aanpak Kansrijk Groningen, de ontwikkeling van een Doorbraak/Perspectiefbudget en een pilot intensieve ondersteuning bij WIJ in Groningen Noord; Samenhang dienstverlening WIJ-gemeente versterkt en geïntensiveerd, o.a. met een gezamenlijk financieel spreekuur (GeldWIJs) dat gemeentebreed is ingevoerd.

Schuldhulpverlening •

•

Minder huishoudens raken in een financieel kwetsbare - of zelfs (problematische) schuldensituatie; Daar waar dit wel gebeurt willen we de financiële situatie door tijdige en gerichte ondersteuning eerder stabiliseren en - daar waar mogelijk laten leiden tot (financieel) herstel en een hogere uitstroom naar een financieel gezonde, zelfstandige, situatie.

•

•

•

We voerden onder andere voorlichting, financiële educatie (budget-coaching) en andere preventieactiviteiten uit die gericht zijn op het voorkomen of beperken van financieel kwetsbare situaties. Daarnaast voerden we de wettelijke taak ‘vroegsignalering’ uit, waarbij we bij signalen van betalingsachterstanden van vaste lasten (huur, energie, water en zorgpremie) proactief een hulpaanbod deden aan inwoners (13.610 opgepakte signalen). We hebben het in 2024 gestarte experiment vroegsignalering betalingsachterstanden eigen bijdrage Wmo/Wlz bij het CAK voortgezet; We boden (integrale) schuldhulpverlening aan huishoudens met (problematische) schulden. Dit deden we door middel van onder meer budgetbeheer (1.511 trajecten), eurocoaching (jongeren) (223 budgetbeheertrajecten en 107 coachingtrajecten jongeren), ontzorgen statushouders (154 trajecten), schuldregeling (300 aanvragen), (indien noodzakelijk) beschermingsbewind (1.255 trajecten) en sociale kredietverlening (248 actieve leningen); We hebben ingezet op het verkorten van budgetbeheertrajecten door het verlenen van saneringskredieten (405 actieve kredieten) en (indien nodig) de inzet van het maatwerkfonds. We richtten ons op financiële begeleiding om de financiële weerbaarheid van

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

88

•

Prestatie-indicator(en)

inwoners te vergroten. We boden nazorg zo lang als nodig was met het oog op duurzame uitstroom; We hebben de samenwerking met maatschappelijke partners verbeterd door onder andere meer aanwezig te zijn in de wijken en de gebieden. Behaald 2023

Behaald 2024

Beoogd 2025

Behaald 2025

2. Inkomensondersteuning en schuldhulpverlening Aantal personen met een uitkering levensonderhoud in het kader van de Participatiewet (bijstand): 9.016 9.018 Afname • Totaal aantal uitkeringen levensonderhoud

9.010

•

Waarvan aantal (of %) personen met bijstand dat parttime inkomsten heeft uit arbeid

1.834

1.882

Toename

1.863

•

Waarvan aantal (of %) uitkeringen levensonderhoud dat behoort tot de groep verkerend in een langdurig financieel afhankelijke situatie (>=3 jaar) Aantal personen dat gebruik maakt van één of meerdere (aanvullende) inkomensondersteunende minimaregelingen Aantal huishoudens dat gebruik maakt van een of meerdere (langdurige) trajecten van schuldhulpverlening Percentage geslaagde 'minnelijke' schuldregelingen

5.498

6.129

Afname

6.619

10.602

10.753

Toename

11.031

3.510

3.335

Toename

3.143

83%

90%

80%

83%

Toelichting Indicator en (eventueel) nadere toelichting: Aantal plaatsing met betrekking tot.: Een beschutte werkplek ‘Nieuw’ (in het kader van de P-wet) Toelichting: *Ivm hogere uitval en doorstroom hebben we het quotum net niet gehaald. We hebben 207 mensen een NB dienstverband geholpen. Door beperkingen in het arbeidsvermogen bestaan de dienstverbanden uit een kleiner aantal uren. Hierdoor hebben we het quotum niet gehaald. Aantal mensen met LKS op een afspraakbaan met begeleiding vanuit de Participatiewet in Groningen Toelichting: Aantal mensen met een afspraakbaan die in het Landelijk Doelgroepregister (LDR) staan met Loonkostensubsidie (LKS) en/of jobcoaching. LKS is opgebouwd uit LKS regulier, brede inzet LKS en aantal Basisbanen bij elkaar opgeteld. We lopen achter op de gestelde doelstelling LKS regulier (497). De reden hiervoor is dat we te maken hebben met een steeds complexer/zwakker wordende doelgroep. Dit vraagt om meer tijd en begeleiding. Ook worden verlengingen en vaste contracten minder vaak afgegeven. Tot slot hebben we te maken met spanningen op de arbeidsmarkt en landelijke ontwikkelingen. Er zijn 200 mensen geplaatst op een basisbaan. Toch loopt de ontwikkeling van het aantal basisbanen achter (182). Dit komt doordat basisbaners zijn uitgestroomd naar werk, door pensioen en door overlijden.

Ook kost een zorgvuldige bemiddeling meer tijd omdat de doelgroep steeds complexer wordt. Brede inzet LKS is gerealiseerd (51). Aantal personen met een uitkering levensonderhoud in het kader van de Participatiewet (bijstand): Waarvan aantal (of %) personen met bijstand dat parttime inkomsten heeft uit arbeid Toelichting: We hebben de doelstelling net niet gehaald. Vaak zijn eerst andere stappen nodig voordat parttime werk in beeld komt. PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

89

Aantal huishoudens dat gebruik maakt van een of meerdere (langdurige) trajecten van schuldhulpverlening Toelichting: In 2025 was er geen toename van het aantal huishoudens in langdurige trajecten, maar een lichte afname. Oorzaken hiervan zijn onder andere onze uitgebreide inzet op vroegsignalering van betalingsachterstanden van vaste lasten, onze inzet op duurzame uitstroom van inwoners uit schuldhulptrajecten naar financiële zelfstandigheid en de (wettelijke) verkorting van (minnelijke) schuldregelingstrajecten van 36 naar 18 maanden. Ook de door de rechtbank opgedragen wijziging van ons beleid inzake beschermingsbewind heeft geleid tot minder instroom van inwoners in bewind bij de gemeente. Migratie Realiseren van de taakstelling huisvesting vergunninghouders.

Vergunninghouders weten de weg te vinden in de samenleving.

Inburgeringsplichtigen slagen voor het inburgeringsexamen en zijn actief op het gebied van onderwijs of werk.

Prestatie-indicator(en) Aantal gehuisveste vergunninghouders Aantal personen dat in maatschappelijke begeleiding is genomen

In samenwerking met de woningcorporaties in Groningen zorgen we voor het huisvesten van vergunninghouders. In 2025 hebben wij in totaal 381 vergunninghouders gehuisvest op een taakstelling van 371 te huisvesten vergunninghouders. Aangezien we 2024 zijn geëindigd met een kleine achterstand van 5 nog te huisvesten personen, eindigen we 2025 met een positief saldo van vijf gehuisveste personen. Maatschappelijke begeleiding van vergunninghouders wordt voor de gemeente Groningen uitgevoerd door Humanitas. Ook zorgt Humanitas voor het aanbieden van workshops voor de participatieverklaring; In 2025 is maatschappelijke begeleiding geboden aan 235 inburgeringsplichtige vergunninghouders. 323 personen hebben deelgenomen aan de workshops voor de participatieverklaring. Bij Thuis in 050 zijn eind 2025 1.638 inburgeringsplichtigen actief in begeleiding. Van hen vallen 58 personen onder de oude Wet inburgering en 1.580 personen onder de nieuwe wet. Het gaat hierbij om 1.013 asielmigranten en 567 gezinsmigranten. Van de mensen die moeten inburgeren volgt 60 procent de B1-route, 28 procent de Z-route en 12 procent de onderwijsroute. Ongeveer 70 procent van de mensen in begeleiding is naast de inburgering actief in werk of vrijwilligerswerk. Behaald 2023

Behaald 2024

Beoogd 2025

Behaald 2025

612 368

424 269

650 350

381 235

Met de bovenstaande indicator(en) wordt de voortgang van de uitvoering van ons beleid gemeten. Indien er geen cijfers beschikbaar zijn voor dat jaar, staat er een streepje. In dat geval wordt de indicator niet jaarlijks gemeten.

Financiën In dit onderdeel geven wij per deelprogramma een toelichting op de afwijking in de baten en de lasten > 500 duizend euro. Is de totale afwijking op het deelprogramma niveau op de baten en/of de lasten > 500 duizend euro, dan worden de afwijkingen die hieraan ten grondslag liggen op deelprogrammaniveau toegelicht.

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

90

Financieel overzicht lasten en baten 03.1

Werk en inkomen

Omschrijving

Primitieve Actuele begroting begroting

Rekening 2025

Verschil

(Bedragen x 1.000 euro) Lasten

321.330

344.097

342.459

1.638

Baten

206.876

223.606

228.883

5.278

Saldo van baten en lasten voor reservemutaties

114.454

120.491

113.576

6.915

Totaal toevoegingen

0

615

959

-344

Totaal onttrekkingen

3.218

4.030

4.030

0

111.236

117.076

110.505

6.571

Reserve mutaties

Saldo van baten en lasten na reservemutaties

Financiële toelichting 3.1: Werk en inkomen

Lasten

Baten

Sociale Werkvoorziening Het nadeel van 186 duizend euro op de Sociale Werkvoorziening is als volgt opgebouwd:

2.143

-2.329

Doorontwikkeling iederz (lasten V 1,8 miljoen euro) We hebben van het Rijk 1,8 miljoen euro extra middelen ontvangen voor de transformatie van iederz naar sociaal ontwikkelbedrijf. Dit betreft 1,0 miljoen euro via de meicirculaire 2024 en daarnaast 0,8 miljoen euro via de meicirculaire 2025 voor infrastructuur sociaal ontwikkelbedrijf inclusief opslag voor extra banen. Het plan van aanpak en de plannen voor besteding zijn nog in ontwikkeling en hebben nog niet tot uitgaven geleid. In 2025 hebben we daardoor 1,8 miljoen euro lagere lasten dan begroot. Personeelskosten Sociale Werkvoorziening (SW) en Nieuw Beschut (NB) (lasten V 3 miljoen euro, baten N 2,6 miljoen euro) De ontvangst van loonkostensubsidie is verwerkt als last, maar ten onrechte begroot als bate. Hierdoor is een verschuiving van 2,5 miljoen euro ontstaan tussen baten en lasten (technische afwijking). Per saldo resteert 114 duizend euro nadeel omdat de aantallen Nieuw Beschut iets achterblijven. Daarnaast hebben we een voordeel van 550 duizend euro in de lasten door de ontvangst van extra middelen via de septembercirculaire 2025. Het betreft middelen die het Rijk van 2025-2027 toevoegt aan de rijksbijdrage beschut werk om de werking van loonkostensubsidie te verbeteren.

Voorziening Regeling Vervroegde Uittreding (RVU) en spaarverlof (lasten N 2,8 miljoen euro) Als gevolg van aanscherping van regelgeving BBV moeten we voor de doelgroep SW een voorziening vormen voor de Regeling Vervroegde Uittreding en voor spaarverlof, in totaal 2,8 miljoen euro. Deze lasten waren in de begroting niet voorzien. Overig (lasten V 143 duizend euro, baten V 271 duizend euro) Overige verschillen tellen op tot een voordeel van 414 duizend euro. PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

91

Basisbanen Het aantal actieve basisbanen per 31 december 2025 bedraagt 182 in plaats van het begrote aantal van 240. We hebben daardoor 1,2 miljoen euro lagere loonkosten en 189 duizend euro minder ambtelijke kosten en begeleidingskosten. Verder waren externe dekkingsbronnen ten onrechte begroot als bate en zijn ze gerealiseerd als lastenverlaging. Hierdoor zijn lasten en baten beide 0,5 miljoen euro lager dan begroot (technische afwijking). Daarnaast hebben we lagere lasten door een niet begrote compensatie vanuit de No-risk polis (177 duizend euro) en de ontvangst van SPUK middelen (60 duizend euro). Bij de baten hebben we een nadeel van 600 duizend euro doordat we minder loonkostensubsidie (LKS) ontvangen als gevolg van het kleinere aantal basisbanen en doordat het gemiddelde LKS percentage 5% lager is dan begroot. Schuldhulpverlening - incidentele middelen Per eind 2025 is 0,8 miljoen euro van het Uitvoeringsplan Schuldhulpverlening 2024 2025 nog niet ingezet, doordat verschillende acties projectmatig doorlopen tot en met 2026. Daarnaast hebben wij via de meicirculaire 2025 een bedrag van 415 duizend euro van het Rijk ontvangen voor vroegsignalering (onderdeel van het IBO maatregelenpakket). Ook deze middelen zijn in 2025 nog niet benut. Schuldhulpverlening - uitvoeringskosten We hebben 0,7 miljoen euro lagere uitvoeringskosten.

Dit komt met name door vacatureruimte en doordat de middelen die beschikbaar zijn voor de uitvoering van projecten niet zijn ingezet. Daarnaast hebben we minder opbrengsten van buitengemeenten door beëindiging van dossiers, door een kleiner aantal aanmeldingen en door de inzet op saneringskredieten. Loonkostensubsidie We hebben hogere baten dan begroot doordat het definitieve budget loonkostensubsidie (LKS) 2025 door het Rijk is verhoogd met 587 duizend euro. Daarnaast zijn de lasten 1,1 miljoen euro lager doordat we minder LKS inzetten dan begroot. Dit komt onder meer doordat de realisatie van basisbanen en afspraakbanen achter blijft ten opzichte van de begroting. Daarnaast valt de algehele stijging in 2025 ten opzichte van 2024 lager uit dan wat wij hadden verwacht op basis van de stijging van 2023 naar 2024. Participatiewet in balans Vanuit de septembercirculaire 2025 hebben wij van het Rijk 818 duizend euro ontvangen in 2025 voor implementatie van de Participatiewet in balans. Wij hebben hiervoor in 2025 geen uitgaven. Afspraakbanen We hebben een voordeel van 265 duizend euro op personeelskosten doordat we vanuit Werk In Zicht een hogere vergoeding hebben ontvangen dan begroot. Verder hebben we minder externe jobcoaching ingezet omdat de groei van afspraakbanen minder hard gaat dan begroot (voordeel 296 duizend euro).

Daar tegenover staat een nadeel van 121 duizend euro vanwege licentiekosten voor loonwaardemetingen. Uitvoeringskosten beleidsontwikkeling In 2025 hebben we meer uitvoeringskosten ten laste van rijksregelingen en subsidies kunnen brengen dan verwacht. Door de kostenverdeling realiseren we binnen dit deelprogramma een voordeel van 339 duizend euro. Werk- en Ontwikkelprogramma Door diverse oorzaken hebben we een voordeel van 344 duizend euro op het werk- & ontwikkelprogramma. Onder meer hebben we lagere lasten voor jobcoaches, intensieve dienstverlening en gebiedsverbinders. De gebiedsverbinders hebben deels al de overstap naar andere functies gemaakt en hun werkzaamheden worden binnen de gebieden opgepakt. Het voordeel bij de baten betreft een vergoeding van het UWV voor het talentperron. Werk in Zicht

2.135

-1.111

1.231

0

694

-74

1.126

587

818

0

440

0

285

54

284

60

181

163

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

92

We hebben op Werk in Zicht per saldo een positief resultaat van 344 duizend euro. Dit is het gevolg van diverse afwijkingen op baten en lasten van enkele projecten waaronder Groen Licht, Regionaal Werkcentrum en projecten gefinancierd vanuit Nij Begun. BUIG We hebben hogere baten doordat het definitieve BUIG budget 2025 12,0 miljoen euro hoger is uitgekomen dan begroot. Deze verhoging is vrijwel geheel het gevolg van compensatie door het Rijk van nominale ontwikkelingen in 2025. Bij voortgangsrapportage 2025-2 heeft uw raad besloten het verwachte resultaat aan de algemene egalisatiereserve toe te voegen. Hierdoor werd het voordeel op de baten met 3,8 miljoen euro verlaagd en het voordeel op de lasten met 1,0 miljoen euro. Daarnaast zijn er bij verschillende regelingen 0,4 miljoen euro lagere baten gerealiseerd dan begroot. Per saldo resteert daarom bij de jaarrekening een voordeel van 7,8 miljoen euro tussen begrote en gerealiseerde baten. De bijstandsuitgaven zijn per saldo 5,6 miljoen euro hoger dan begroot in 2025, met name als gevolg van de nominale stijging van de uitgaven. Studietoeslag Studenten die door een medische beperking niet kunnen werken naast hun studie kunnen studietoeslag aanvragen. In 2025 hebben wij op deze regeling een tekort van 1,3 miljoen euro.

Dit komt door een toename van het aantal verstrekkingen per maand (nadeel 0,8 miljoen euro) en van het gebruik met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2022 (nadeel 0,5 miljoen euro). Wet Kinderopvang Sociaal Medische Indicatie In 2025 zijn de lasten 537 duizend euro hoger dan begroot. Dit is het gevolg van langduriger behandeltrajecten als gevolg van complexe problematiek in gezinnen, langere GGZ-wachtlijsten en prijsstijgingen in de kinderopvang. Kindertoeslagenaffaire Alle kosten die wij maken voor het uitvoeren van de kindertoeslagenaffaire (zorg, verstrekkingen en uitvoeringskosten) worden volledig gedekt door het Rijk. De ontvangen bijdrage en bijbehorende lasten vormen een afwijking ten opzichte van de begroting, per saldo is dit resultaatneutraal. ESF Om een sluitende begroting te krijgen hebben we in 2025 een opname uit de ESF reserve begroot. Door het gerealiseerde ESF resultaat in 2025 is deze mutatie niet nodig en verwerken we deze bate niet, dit geeft een nadeel van 576 duizend euro. We realiseren daarentegen een voordeel van 68 duizend euro (bate) doordat het ESF resultaat hoger was dan begroot. Bijzondere Bijstand We hebben nadelen op verstrekkingen (257 duizend euro hogere lasten, 119 duizend euro hogere baten) en op de maaltijdvoorziening (171 duizend euro hogere lasten).

De hogere lasten voor verstrekkingen betreffen hogere uitgaven voor aanvullende bijstand onder de 21 (door toename van het aantal minderjarige asielzoekers) en door een groter beroep op de regelingen witgoed en medisch (mondzorg). Het aantal aanvragen stijgt onder meer doordat we de diverse maatregelen en regelingen beter onder de aandacht van de inwoners hebben gebracht. De hogere baten bij verstrekkingen betreffen ontvangsten leenbijstand. Voor de maaltijdvoorziening hadden we meer uitgaven dan begroot doordat de prijzen voor maaltijden zijn gestegen. Overig Overige verschillen tellen op tot een voordeel van 661 duizend euro. Reservemutaties Reserve toevoeging

-5.596

7.779

-1.305

40

-537

3

-503

503

0

-508

-428

119

670

-9

Lasten -344

Baten 0

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

93

Resultaten op samenwerkingsverbanden zijn reeds toegevoegd aan de reserve budgetoverheveling. In de financiële verordening 2025 heeft de raad het college mandaat gegeven om dit bij de jaarrekening uit te voeren, zonder dat hier een separaat raadsbesluit aan ten grondslag ligt. Hierdoor ontstaat een afwijking bij de reservemutaties. Deze afwijkingen blijven zichtbaar bij de deelprogramma's waar ze zich voordoen en worden daar toegelicht voor zover baten of lasten materieel afwijken. Het gaat bij dit deelprogramma om de volgende samenwerkingsverbanden: Omschrijving samenwerkingsverband

Resultaat 2025 (x 1.000 euro)

Werk in zicht

344

Risico's en Ontwikkelingen Voor een totaal overzicht van de risico's en ontwikkelingen, zie Paragraaf 3: Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

Deelprogramma 3.2: Onderwijs Wij vinden het van groot belang dat kinderen en jongeren optimale kansen krijgen om op een positieve wijze op te groeien. Wij bieden hen de mogelijkheden om kennis en vaardigheden op te doen, zodat zij zich kunnen ontwikkelen tot perspectiefrijke, participerende en verantwoordelijke volwassenen. Hiervoor is het cruciaal dat kinderen en jongeren opgroeien binnen een pedagogisch gezonde, stimulerende en veilige omgeving; een omgeving die ruimte biedt om de eigen talenten te ontdekken en te ontwikkelen. Wij vinden het ook belangrijk dat alle volwassenen volop mee kunnen doen. Daarvoor is het van belang dat zij over voldoende basisvaardigheden beschikken. Samen met onze partners in onderwijs en opvang zetten wij ons daarom in om het onderwijs in de gemeente Groningen blijvend te vernieuwen en te verbeteren om zo voor iedere generatie een uitstekend leerklimaat te realiseren. Doelen Deelprogramma 3.2: Onderwijs Vanuit de onderwijsagenda gemeente Groningen werken wij aan drie actielijnen: 1. Wij versterken de kwaliteit van het onderwijs en de onderwijshuisvesting; 2. Wij bieden gelijke kansen aan alle kinderen; 3. Wij creëren een klimaat voor een leven lang leren. Effectindicator(en)

Behaald 2023

Behaald 2024

Beoogd 2025

Behaald 2025

Percentage scholen dat de signaleringswaarde 1F behaalt voor A) Lezen in groep 8 B) Taalverzorging in groep 8

-

98% 96%

> 85% > 85%

-

Percentage scholen dat de signaleringswaarde 2F/1S behaalt voor A) Lezen in groep 8 B) Taalverzorging in groep 8

-

94% 68%

> 73% > 62%

-

Onderwijsniveau: •

•

•

% leerlingen VO (voortgezet onderwijs) met niveau gelijk of boven niveau schooladvies in relatie tot landelijk gemiddelde

-

-

-

-

•

Percentage leerlingen in leerjaar 1 VO dat zich - boven - op - onder

-

-

-

-

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

94

het gegeven schooladvies bevindt •

Percentage leerlingen in leerjaar 3 VO dat zich - boven - op - onder het gegeven schooladvies bevindt % Voortijdig schoolverlaters (VSV) % Inwoners (18 jaar e.o.) dat aangeeft (zeer) tevreden te zijn met de aanwezigheid van scholen in het primair onderwijs

-

23% 66% 11%

< 20% > 70% < 10%

3,24% -

3,13% 80%

afname toename

volgt -

Toelichting • Percentage signaleringswaarde 1F voor lezen en taalverzorging afzonderlijk is niet langer beschikbaar. Wel is de score van de combinatie taal/rekenen beschikbaar. 98% van de basisscholen in de gemeente Groningen haalt deze signaleringswaarde. • Percentage signaleringswaarde 2F/1S voor lezen en taalverzorging is niet langer beschikbaar. Wel is de score van de combinatie taal/rekenen beschikbaar. 87,5 % van de basisscholen in de gemeente Groningen haalt signaleringswaarde 2F/1S op of boven het niveau behorende bij de eigen schoolpopulatie. • Percentage leerlingen met niveau gelijk of boven schooladvies is niet langer te bepalen. De gegevens over de schooladviezen zijn weliswaar, net als voorgaande jaren, beschikbaar bij DUO, maar zijn beperkt weergegeven in verband met de AVG-wetgeving. Adviezen die minder dan 5 keer zijn uitgedeeld op een locatie, worden niet meer numeriek weergegeven, maar met een indicator <5. Dit maakt het onmogelijk om percentages/gemiddelden te berekenen en overzichten te genereren. • Percentage leerjaar 1 en 3 VO zijn nieuwe indicatoren (dus geen score 2023). Leerjaar 1 was in 2024 niet opgenomen in onze lokale monitor, leerjaar 3 wel. We verwachten dat DUO de cijfers over 2025 in het najaar van 2026 publiceert. De beoogde resultaten zijn gebaseerd op een bestaand beeld, waarbij gestreefd wordt naar zo goed mogelijke adviezen.

• Percentage tevreden inwoners wordt met de enquête leefbaarheid 1x per 2 jaar, in de even jaren, uitgevraagd. Met de bovenstaande indicator(en) wordt de voortgang van de uitvoering van ons beleid gemeten. Indien er geen cijfers beschikbaar zijn voor dat jaar, staat er een streepje. In dat geval wordt de indicator niet jaarlijks gemeten. Relevante beleidsnota's Het deelprogramma onderwijs is verder uitgewerkt in de volgende beleidsdocumenten: Samen laaggeletterdheid bestrijden; Plan van aanpak Laaggeletterdheid 2020-2024, Arbeidsmarktregio Groningen + Plan van aanpak Laaggeletterdheid 2025, Arbeidsmarktregio Groningen (2020/2024) Thuiszitterspact 2.0 Groningen 2021-2024 (2021) De tijd zal het leren; herstelprogramma onderwijs gemeente Groningen + uitvoeringsplan 3.0 (2021/2023) Beleidsplan ‘Een goede start voor alle jonge kinderen 2023-2026' (2022) Onderwijsagenda Gemeente Groningen 2020+: Goed onderwijs voor iedereen (2024) Beleid toezicht en handhaving kwaliteit kinderopvang gemeente Groningen 2024 (2024) Scholenplan Gro Up actualisatie 2024-2039 (2024) Aanpak laaggeletterdheid Gemeente Groningen 2025-2027 (2025) PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

95

Ambitiedocument (door)ontwikkeling sportvoorzieningen 2037 (2025) Jaarverslag Leerplicht en Doorstroompunt 2023-2024 (2025)

Relevante ontwikkelingen Maatschappelijk Akkoord Sociale Inclusie Er hebben zich dit jaar 9 nieuwe partners aangesloten bij het Maatschappelijk Akkoord. Hiermee hebben inmiddels 33 kinderopvang- en onderwijsbesturen samen met de gemeente het Akkoord ondertekend. Voor- en vroegschoolse Educatie (VVE) en Onderwijsachterstandenbeleid (OAB) Het Rijk is gestart met een pilot waarbij kinderopvangorganisaties en basisscholen gezamenlijk een formele peuter-kleutergroep starten. De kinderopvangorganisaties en basisscholen die VVE aanbieden hebben aangegeven mee te willen werken aan deze landelijke pilot. Verlengde Schooldag (VSD) In de Sociale Agenda van Nij Begun is de regeling Tijd voor Toekomst opgenomen. Deze regeling is bedoeld om op termijn alle basisscholen de gelegenheid te geven om een verlengde schooldag aan hun leerlingen aan te bieden. Onderwijshuisvesting Dit jaar is het boek "Schoolvoorbeeld" van de manifestatie Scholenbouw gepresenteerd. Dit boek biedt inspiratie voor onze langjarige investering in goede en duurzame schoolgebouwen, die een centrale rol vervullen in de wijk. Aanpak geletterdheid In september 2025 is het plan ‘Lezen is Goud’ gepresenteerd. In dit plan staat hoe de gemeente de leesvaardigheid en het leesplezier bij kinderen en jongeren de komende jaren wil vergroten en vasthouden.

Dit doen we in nauwe samenwerking met de Forumbibliotheek, kinderopvangorganisaties, scholen en andere maatschappelijke partners. Nationaal Programma Onderwijs (NPO) Medio 2025 is de uitvoering van het NPO afgerond. In de afgelopen vier jaar is in Groningen vanuit dit programma extra ingezet op het versterken van ontwikkelingskansen van kinderen en jongeren; het versterken van sport, cultuur, taal/leesstimulering en natuur- en duurzaamheidseducatie (NDE) tijdens en na school; en het versterken van hulp en zorg in en rond het onderwijs.

Resultaten, activiteiten en prestatie-indicatoren De resultaten geven aan wat we wilden bereiken. De activiteiten geven aan wat we daarvoor hebben gedaan. De prestatie-indicator(en) meten de voortgang van de resultaten. De opbouw is opgesteld aan de hand van de beleidsvelden Onderwijskansen en onderwijshuisvesting en Voortijdig schoolverlaten en leerlingenvervoer, zoals opgenomen in de begroting 2025. Wat wilden we bereiken (resultaten)

Wat hebben we daarvoor gedaan (activiteiten)

1. Onderwijskansen en onderwijshuisvesting Maatschappelijk Akkoord Sociale Inclusie Meer kinderen boeken • ontwikkelingswinst en stromen

We hebben de uitvoeringsagenda 2024 van het Maatschappelijk Akkoord geëvalueerd met als uitkomst een overwegend positief beeld. De aangegeven verbeterpunten hebben we vertaald naar de uitvoeringsagenda PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

96

daardoor beter toegerust het onderwijs uit.

2025-2026, die in de loop van 2025 is vastgesteld. Aan alle onderwerpen uit deze agenda is uitvoering gegeven; • De uniforme afspraken voor de toelating primair onderwijs zijn vastgelegd; • Ruim 290 personen hebben deelgenomen aan de 3de onderwijsconferentie Sociale Inclusie “kansen voor iedereen ”; • In de bijeenkomst Sociale Inclusie Coalitie (SIC) is samen met de partners het thema “Brede Brugklas” verder uitgewerkt; • Het aantal scholen met een brugfunctionarissen is uitgebreid. Ook de scholen in voormalig gemeente Ten Boer zijn aangesloten. Vanuit het Rijk ontvangen onze twee scholen voor praktijkonderwijs een subsidie voor een brugfunctionaris, daarnaast krijgen ook 3 VO-scholen middelen ter cofinanciering van een pilot vanuit de Gelijke Kansen Alliantie. OAB (onderwijsachterstandenbeleid) & VVE (voor- en vroegschoolse educatie) Meer (jonge) kinderen boeken • We zijn gestart met het opstellen van een ambitiedocument ‘Inclusieve ontwikkelingswinst en stromen Kinderopvang’. Vanuit het VVE/OAB-beleid wordt hieraan bijgedragen om beter toegerust het primair zo een doorlopende leerlijn te creëren voor kinderen met een risico op een onderwijs in. onderwijsachterstand; • Om de kwaliteit en veiligheid in de kinderdagopvang te bewaken is het streven dat alle kinderopvanglocaties en de helft van de gastouders jaarlijks door de GGD worden geïnspecteerd.

In 2025 is dit voor de kinderopvang gelukt, van de gastouders is 48% bezocht (4 gastouders minder dan beoogd); • Vanuit de pilot Jonge Kind (JoKi) zijn alle vier doelen, gericht op gezinsondersteuning en deelname aan VVE, bedient. Zo stroomt een derde van het aantal kinderen vanuit de Algemeen Toegankelijke Kinderopvang al door naar VVE. Ook Is in alle NPLV-wijken een voorschoolse brugfunctionaris actief. En de ouders maken gebruik van Huiskamers waar ze terecht kunnen met hulpvragen en waar ze worden geïnformeerd over VVE. Door de inzet van extra JGZ-contactmomenten is er sprake van betere signalering en toeleiding naar kinderopvang. Op meerdere basisscholen wordt een extra onderwijsassistent in de onderbouw ingezet dat zorgt voor meer rust op de groepen en meer individuele aandacht aan kinderen. Verlengde schooldag (VSD) Meer kinderen boeken • Er zijn in 2025 vier nieuwe scholen gestart met de VSD. Hierdoor bereiken ontwikkelingswinst en stromen we nog meer kinderen met de VSD-activiteiten; daardoor beter toegerust het • Scholen die al langer VSD aanbieden hebben hun aanbod verbreed of voortgezet onderwijs in. verdiept; • Verbreding vindt plaats door verbinding met bijvoorbeeld De Gezonde School of De Vreedzame School. Er wordt een verbinding gemaakt met activiteiten in de wijk. De samenwerking tussen scholen wordt zoveel mogelijk verstevigd.

Ook wordt er ingezet op doorgaande lijnen tussen PO en VO. Een voorbeeld hiervan is Sterk Techniek Onderwijs, waarbij leerlingen van groep 7 en 8 van de basisscholen in de wijken Lewenborg en Beijum tijdens VSD-activiteiten naar de VMBO-scholen aan de Kluiverboom gaan voor technieklessen; • De verdieping is aangebracht door de naschoolse activiteiten nog meer te verbinden met de onderwijsvisie en het curriculum van scholen, waardoor leerlingen passende activiteiten aangeboden krijgen die aansluiten bij wat wenselijk is voor hun ontwikkeling; • Door het inzetten op de verbinding tussen naschoolse VSD-activiteiten met het onderwijscurriculum en de betrokkenheid van brugfunctionarissen is het aantal deelnemende kinderen op deze scholen significant gestegen. De inzet van de brugfunctionarissen draagt ook bij aan een toename deelname huiswerkbegeleiding, stijging aantal lidmaatschappen van PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

97

sportverenigingen, hogere deelname aan muzieklessen bij muziekscholen en aan buurtactiviteiten in wijkcentra. Volwasseneneducatie Meer inwoners (18+) ontwikkelen vaardigheden en behalen een kwalificatie (en zijn daardoor beter toegerust om onder andere succesvol de arbeidsmarkt op te kunnen (en daarmee kans op financiële zekerheid te verhogen).

•

•

•

Onderwijshuisvesting Er zijn voldoende goede scholen in de nabijheid van leefomgeving kind; de scholen zijn daarbij een goede afspiegeling van wijk waarin ze staan en de populatie die er gebruik van maakt, zodat segregatie voorkomen of bestreden kan worden.

• •

•

• Bewegingsonderwijs De randvoorwaarden voor goed bewegingsonderwijs zijn aanwezig.

• • •

Er zijn nieuwe afspraken gemaakt tussen partijen uit het Taalhuisnetwerk in de gemeente Groningen. Het Taalhuisnetwerk bestaat uit de gemeente Groningen, Forum Groningen, Alfa-college, Humanitas, WIJ Groningen en de GGD Groningen. Partijen hebben onder andere afgesproken dat hun medewerkers worden getraind in het herkennen van inwoners die moeite hebben met basisvaardigheden. Zij verwijzen deze inwoners door naar de Taalhuizen en dat zien we terug in de aantallen nieuwe deelnemers; De Taalhuizen van de gemeente Groningen hebben het certificeringsproces doorlopen en zijn officieel gecertificeerd. De behaalde score zit (ruim) boven het landelijk gemiddelde; Op verzoek van de arbeidsmarktregio Groningen is door Stichting Beeldlijn de documentaire ‘Letters die dansen’ gemaakt. Hierin wordt het leven gevolgd van drie Groningse taalambassadeurs (ervaringsdeskundigen). De documentaire is in de Week van Lezen en Schrijven op 7 september 2025 uitgezonden op RTV Noord.

In 2025 is de tijdelijke huisvesting van IKC Groenewei verplaatst naar Meerstad/Eemskanaalzone; De volgende projecten voor nieuwbouw of renovatie zijn gestart (in uitvoering of locatiestudie), voortgezet of opgeleverd: Wegwijzer (Selwerd); Huifkar (Woltersum); Suikerzijde; OPDC Rebound (Kapteijnlaan); Maartenscollege-ISG-GSV (Haren); sws Meeroevers (Meerstad); Montessori Vaklyceum (De Wijert); Karrepad (1955 deel, Korreweg-Indische Buurt); Nassauschool (Oranjebuurt); Quintusschool (Glimmen); Bisschop Bekkersschool (Paddepoel); Brinkschool (Haren); Huis van Ten Post; CSG Augustinus; Gomarus College; Parcival College; Vrije School Widar (Rivierenbuurt); Erasmusschool (Zeeheldenbuurt); Noorderbasis (samenvoeging scholen locatie west); Bladergroenschool (Corpus den Hoorn); Fiduciaschool (Corpus den Hoorn); Er loopt een onderzoek naar de onderwijscapaciteit in de omgeving De Held (Vinkhuizen, Gravenburg, Reitdiep) en naar de aankoop locatie Noorderpoort in Stadshavens; De raad heeft in december het jaarlijkse Programma onderwijshuisvesting voor het komende jaar vastgesteld.

De uitvoeringsagenda masterplan sportvoorzieningen is vastgesteld; In het kader van het verbeteren van de akoestiek in de accommodaties zijn 37 zaaldelen aangepakt: 19 gymzalen, 6 sporthallen en 1 sportzaal; In het kader van de kwaliteitsimpuls innovatieve inrichting gymzalen is een Urban Sports Wall gerealiseerd in sporthal Selwerd. De procesaanpak diende tevens als pilot voor een bredere aanpak tot innovatieve inrichting van gymzalen.

2. Voortijdig schoolverlaten en leerlingenvervoer Voortijdig schoolverlaten (VSV) Meer kinderen en jongeren volgen onderwijs en ronden hun onderwijscarrière af met een erkend diploma.

• •

We hebben meer ingezet op een preventieve aanpak. We richten ons meer op schoolaanwezigheid in plaats van verzuim; In aanloop naar de nieuwe wet “Van School naar Duurzaam Werk” (ingangsdatum 1 januari 2026) hebben we het regionaal programma 2026– 2029 geschreven. De wet regelt vier nieuwe aspecten: aanvullende loopbaanbegeleiding door scholen; uitbreiding van de doelgroep van het PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

98

•

•

•

Aansluiting jeugdhulp-onderwijs Kinderen en jongeren worden optimale kansen geboden om zich te ontwikkelen met als uitgangspunt dat elk kind onderwijs krijgt en dat dit zo gewoon mogelijk is.

Leerlingenvervoer Alle kinderen kunnen de voor hen dichtstbijzijnde toegankelijke school bezoeken

•

•

•

•

Doorstroompunt van 23 naar 27 jaar; versterkte rol van Werk en Participatie; en intensivering van samenwerking en gegevensuitwisseling; We hebben gewerkt aan een integrale aanpak voor nieuwkomers om een sluitende aanpak te realiseren. Het programma GOTU 18+ is doorontwikkeld zodat het vanaf 2026 ingezet kan worden als VSV-traject, specifiek voor nieuwkomers; De aanwezigheid van twee interculturele coaches van Leerlingzaken is gecontinueerd. Zij zijn een onmisbare schakel in de preventieve aanpak en het bevorderen van succesvolle schoolloopbanen; Er is een nieuwe locatie voor Rubicon geopend. Dit aanbod Rubicon is bedoeld om voortijdig schoolverlaters alsnog hun mbo-2 diploma te laten halen. Ook is het aanbod ‘Own it!' in 2025 uitgevoerd. De aanpak thuiszitters is geactualiseerd. In samenwerking met de kinderopvang, de samenwerkingsverbanden primair en voorgezet onderwijs, het MBO, WIJ Groningen en de GGD en in afstemming met de schoolbesturen is de vernieuwde aanpak Thuiszitterpact/ schoolaanwezigheid 2026-2029 opgesteld; De pilot 'Naschoolse opvang plus' (NSO+) voor leerlingen van 4 tot en met 14 jaar van de W.A. van Lieflandschool en De Wingerd (cluster 3) heeft een structureel vervolg gekregen. We hebben voor bijna 900 kinderen en jongeren vervoer naar onderwijs mogelijk gemaakt. Dit is een kleine stijging (33 leerlingen) ten opzichte van 2024.

De aanbesteding Publiek Vervoer, waarvan leerlingenvervoer een onderdeel is, is uitgesteld naar 2026; We hebben het aantal meerjarige beschikkingen verder uitgebreid: voor deze kinderen hoeft niet elk jaar opnieuw een aanvraag ingediend te worden.

Prestatie-indicator(en)

Behaald 2023

Behaald 2024

Beoogd 2025

Behaald 2025

•

Het percentage doelgroeppeuters dat na deelname aan een vve-programma doorstroomt naar het basisonderwijs met een leeftijdsadequaat niveau (geen geconstateerde achterstand) op de ontwikkelingslijnen taal en rekenen.

-

-

Minimaal 75%

-

•

Het percentage doelgroepkleuters dat na deelname aan een vve-programma doorstroomt naar groep 3 met een leeftijdsadequaat niveau (geen geconstateerde achterstand) op de ontwikkelingslijnen taal en rekenen.

-

-

Minimaal 75%

-

% doelgroepkleuters waarbij de ontwikkelingslijn taal en rekenen bij instroom groep 3 gelijk of beter is ten opzichte van de instroom groep 1. Overige indicatoren

-

-

Minimaal 75%

-

•

•

% Kinderen dat gebruik gemaakt heeft van VVE (% van het totaal aantal VVE-kinderen)

81%

84%

Toename

85%

•

Aantal scholen dat een verlengde schooldag aanbiedt

22

33

Toename

37

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

99

•

% Schoolverzuimers dat succesvol is teruggeleid naar het onderwijs (schooljaar)

•

Aantal scholen met een brugfunctionaris

72,2% 20

66,7%

Toename

88,2%

24

32

Aantal deelnemers Taalhuizen

Aantal deelnemers Volwasseneneducatie

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

100