Bijlage 5 Reacties.pdf

Wij hebben wel grote angst dat de geluidsoverlast onder onze omstandigheden nog veel groter zal zijn.

Blz. 29 Koppelkansen Ik zou graag opmerken dat inzetten van koppelkansen niet als compensatie kan worden gezien. Het zou fantastisch zijn als door koppelkansen de weg langs het Eemskanaal eindelijk veilig zou worden en ook als we eens snel internet konden krijgen. Maar de verkeersveiligheid is een opgave die daar sowieso is en daarom niet als compensatie kan gelden. Voor snel internet hebben we 2,5 jaar geleden getekend bij RODIN, die hebben inmiddels hun leveringsplicht niet nagekomen. Hier geldt

dat we hier los van het park al verwachtingen over hebben. Dat het park ervoor zou zorgen dat het snel en kwalitatief goed is, zou erg fijn zijn. Maar wij willen niet dat zoiets essentieels als compensatie wordt gezien.

Blz. 31-32 Hyperloop. Er is in de Concept Gebiedsvisie nog geen keuze gemaakt in een tracé. Er is op het laatste moment een aanpassing gedaan, ver na de participatie, aan de diameter van de buis en daarmee de hoogte boven het maaiveld. Er is geen duidelijkheid over de geluidsoverlast van bijvoorbeeld de generatoren voor de onderdruk. Eigenlijk is hier geen zienswijze op te geven om de overmaat aan onduidelijkheden. Wel zijn beide overgebleven tracés erg dicht op ons perceel, in een geval slechts 180m. Wij zouden liever geen hyperloop zo dichtbij zien.

Blz. 35, Groen en Landschap Beschreven is dat er wordt gestreefd naar netto bodemverbetering. Hierbij wil men achteruitgang van de bodemkwaliteit onder de panelen accepteren en tussen de panelen richten op verhogen ervan. Een en ander zal tussentijds gemonitord worden. Er is echter niet beschreven wat de consequenties kunnen zijn van tussentijds monitoren. Gezien in de gebiedsvisie niet staat beschreven welk percentage van de grond bezet zal worden, maar het zal wellicht hoger dan 50% zijn, is dit streven een lege belofte. Ik interpreteer de Concept Gebiedsvisie Meerstad Noord als visie met een eenzijdige blik waarbij alles in een bepaalde richting wordt goedgepraat. In de visie worden loze beloftes gedaan. De concept visie is tot stand gekomen ondanks het zeer tegenvallende participatieproces. Wij zouden een zonne-industrie-veld, als dat er dan zou komen, op een minimale afstand van 500 m van onze erven willen zonder hekken met extensievere opstelling en voorzien van een langzaam-route eromheen. Het park zou dan ten eerste natuur-inclusief zijn en van daaruit zou pas gekeken worden welke hoeveelheid energieopwekking daarbij haalbaar is, niet andersom. Wij willen geen geluidsoverlast ondervinden en een acceptabele zichtbeleving hebben en daarnaast onze erven aan de achterkant ontsloten zien richting de bufferzone voor een ommetje.

Op basis van de bovenstaande argumenten verzoek ik u de Concept Gebiedsvisie niet vast te stellen. Dan wel om de Gebiedsvisie te herzien en bovenstaande voorwaarden en uitgangspunten hierin te verankeren voordat u de Concept Gebiedsvisie vaststelt. Wij vertrouwen erop dat u onze zienswijze serieus in overweging neemt en meeneemt in uw besluitvorming als gemeenteraad over de Concept Gebiedsvisie Meerstad Noord.

Hoogachtend,

Gemeente Groningen, p/a Directie Stadsontwikkeling, Postbus 7081, 9701 JB Groningen Lageland, 21-12-2020 Betreft: Zienswijze

inzake concept Gebiedsvisie Meerstad Noord

Geachte raad, Op 17 november 2020 is de concept gebiedsvisie Meerstand Noord ter inzage gelegd. Hierbij maak ik als omwonende mijn zienswijze kenbaar op deze concept gebiedsvisie en verzoek ik u om onderstaande criteria en aandachtspunten (zorgen) mee te nemen in uw afwegingen en besluitvorming ten aanzien van de concept Gebiedsvisie: Allereerst wil ik aangeven het jammer te vinden dat er überhaupt een zonnepark, hyperloop en TenneT onderstation worden gerealiseerd in de polder. Ook al wordt er aan wettelijke voorwaarden voldaan, het verstoort de rust en mijn uitzicht. Ik ben 83 jaar, woon mijn hele leven al in Lageland en het frustreert me enorm dat ik naast alle problemen met de NAM (ons dorp zit op dit moment middenin de versterkingsopgave), me nu ook bezig moet houden met de gemeente Groningen die mijn uitzicht en rust gaat verstoren met bovenstaande plannen. Ondanks alle overleggen, bijeenkomsten en door de gemeente verzonden nieuwsbrieven met toezeggingen, merk ik dat de concept gebiedsvisie op een aantal gebieden weinig concreet is. Vaak komen woorden terug als waarschijnlijk, indien mogelijk, moet nader onderzocht worden, of indien technisch of financieel haalbaar. Dit maakt het voor ons als bewoners onzeker hoe de toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen in de polder zullen zijn.

De visie kan hierdoor achteraf nog door de gemeente, op een voor ons misschien wel negatieve wijze, aangepast worden zonder dat wij er iets tegen kunnen doen. Mijn verzoek aan u is: maak de gebiedsvisie concreter, zodat we als omwonenden weten waar we aan toe zijn en de gemeenteraad weet waar ze voor kiezen. Punten die wat mij betreft in ieder geval concreet genoemd worden in de gebiedsvisie zijn: Positie TenneT onderstation. Afspraak is dat deze zo dicht mogelijk bij de NAM locatie wordt gerealiseerd, in de gebiedsvisie staat echter dat dit afhankelijk is van technische en financiële haalbaarheid. Het is mijns inziens niet acceptabel dat het onderstation dichter bij de percelen van de omwonenden komt te staan. De bufferzone is heilig, afgesproken is dat hierin geen industriële activiteiten plaatsvinden. De afstand tot de bufferzone moet ten allen tijden gewaarborgd blijven ook al zijn daar kosten aan verbonden. Wat mijn betreft kan het onderstation ook op een andere locatie geplaatst worden, bij één van de andere grote zonneparken. Daarmee wordt de polder in Lageland ook niet onevenredig zwaar belast.

Grootte van het zonnepark. Opgenomen dient te worden dat er maximaal 250 mWp energie wordt opgewekt op maximaal 175 hectare. Indien er dus 250 mWp opgewekt kan worden met minder hectares vanwege efficiëntere panelen, zal het zonnepark verkleind moeten worden en daarmee de bufferzones naar de omwonenden groter. Hyperloop hoogte Conform afspraak wordt deze buis niet hoger geplaatst dan 3,0 meter boven het laagste maaiveld niveau. Indien blijkt dat er hoogteverschillen in het maaiveld zijn dan wordt de hyperloop in de hoger gelegen delen plaatselijk ingegraven. Toezeggingen over veiligheid, geluid en verlichting hyperloop Deze ontbreken in de visie, graag opnemen. Ik verwacht nul-metingen waarin alle milieu- en veiligheidsaspecten worden vastgelegd als na te streven waarden. Afspraken over geluidsarm zonnepark Ontbreken in de visie, graag opnemen. De gemeente dient geluidsisolerende maatregelen te treffen bij omvormers en transformatoren, waardoor er ter plaatse van de woongevels geen geluidstoename is ten opzichte van nu. Bufferzone Er moet in de visie duidelijk aangegeven worden dat de omwonenden meedenken, meepraten en meebeslissen over de inrichting en het gebruik van de bufferzone. Deze inrichting en het gebruik dient per polderzijde met de desbetreffende bewoners te worden afgestemd.

Zij zijn ook degene die er tegenaan moeten kijken en weten het beste wat er per polderzijde wenselijk is. Compensatie en participatie Er staan onevenredige en buitenproportionele ontwikkelingen te gebeuren in de polder. Ik verwacht dat bewoners ruimhartig gecompenseerd worden hiervoor, zowel de inwoners van Groningen als van Midden Groningen en vraag u dit concreet te maken in de gebiedsvisie. Daarnaast vraag ik u om een zorgvuldig participatieproces waarin alle polderbewoners met elkaar kunnen bepalen hoe ze een lokale geldstroom creëren voor het gebied, waarvan leefbaarheids- en duurzaamheidsprojecten kunnen worden opgezet. Op basis van de bovenstaande argumenten verzoek ik u de concept gebiedsvisie niet vast te stellen, dan wel om de gebiedsvisie te herzien en bovenstaande uitgangspunten hierin te verankeren voordat u de concept gebiedsvisie vaststelt. Ik vertrouw erop dat u mijn zienswijze serieus in overweging neemt en meeneemt in uw besluitvorming als gemeenteraad inzake de concept gebiedsvisie Meerstad Noord. Hoogachtend,

Tuesday, January 5, 2021 at 16:46:08 Central European Standard Time

Onderwerp: RE: Voorkeur tracé Hyperloop Datum: dinsdag 29 december 2020 om 11:31:05 Midden-Europese standaardBjd Van: Marco Sanders Aan: CC: Meerstad-Noord Bijlagen: image002.png Geachte heer Dank voor uw bericht. Het is in goede orde ontvangen. Vriendelijke groet, Marco Sanders Omgevingsmanager

Mobiel 06 – 15 87 43 47 E-mail marco.sanders@groningen.nl

Van: Verzonden: maandag 21 december 2020 22:04 Aan: Marco Sanders <Marco.Sanders@groningen.nl> Onderwerp: Voorkeur tracé Hyperloop

Geachte heer Sanders, Mijn voorkeur voor de Hyperloop is tracé 2B. Dit tracé heeY mijns inziens landschappelijk de beste landschappelijke inpassing in het gebied. Deze ligt het meest centraal in het gebied en doorsnijdt niet de Blokkumersloot waardoor de waterhuidhouding van Lageland en het verder achterliggende gebied intact blijY. Ook houden we zo de bufferzone ten oosten van de Blokkumersloot in stand. Wat mij tenslo^e aanspreekt is dat er bij dit tracé een fietspad wordt aangelegd. Ik zit nog dagelijks op de fiets en dit lijkt me een leuk nieuw ommetje. Met vriendelijke groet,

Page 1 of 1

Bijlage bij zienswijze

, inzake concept gebiedsvisie Meerstad-Noord

Algemeen Wij hebben de gesprekken omtrent de polderplannen tot nu toe als tijdrovend en energie-slurpend ervaren. Het participatieproces is merkwaardig verlopen. Vanaf het begin waren de machtsverhoudingen duidelijk; de gemeente had de grootte van het zonnepark al bepaald en de komst van de hyperloop was een gegeven. Daarbovenop werd gedurende het verloop van de participatie opeens de komst van een groot TenneT onderstation aangekondigd. Er wordt veel gevraagd van omwonenden, er staan ons onevenredige – en buitenproportionele ontwikkelingen te wachten. In de gebiedsvisie ontbreekt het aan concrete genoegdoening; in de inleiding bij 1.2 wordt in algemene termen genoemd “Wanneer het financieel, ruimtelijk en technisch mogelijk is worden ook de wensen van de bewoners meegenomen”. Welke wensen zijn dat dan en wie bepaalt wat wenselijk is? Onze belangrijkste aandachtspunten, verzoeken dan wel voorhanden zijnde alternatieven hebben we hieronder puntsgewijs verwoord. We verzoeken u deze mee te nemen in uw afwegingen en besluitvorming inzake de gebiedsvisie Meerstad Noord. Daarnaast vertrouwen we erop dat eerder gedane toezeggingen tijdens participatiesessies in ieder geval worden verwerkt in de gebiedsvisie. Zonnepark 1. Afspraak: In de polder wordt maximaal 250 mWp energie opwek gerealiseerd op maximaal 175 hectare. Wij verzoeken u beide waarden op te nemen in de gebiedsvisie. 2.

De waarde “maximaal 175 ha” zal lager worden indien blijkt dat door nieuwe technieken hogere paneelopbrengsten te realiseren zijn of door nieuwe technische inzichten minder hectare zonnepark nodig is voor realisatie van 250 mWp. Een concrete onderbouwing van 250 mWp in Lageland ontbreekt, er ligt alleen een onderbouwing van de totale energie opgave van de gemeente Groningen. Die is 500 mWp nieuwe zonne-energie. De gemeente dient de zonneladder toe te passen voor die 500 mWp, waarbij pas grootschalig op (landbouw)grond mag worden gerealiseerd als alle andere opties niet mogelijk zijn. Wij denken dat conform het principe van de zonneladder nog een gigantisch potentieel oppervlak aan ruimte in de gemeente Groningen voor zonnepanelen niet in beschouwing is genomen. Denk aan de mogelijkheid geluidschermen met dubbelzijdige zonnepanelen te plaatsen langs de ringweg en de in de gemeente liggende delen van de A7 en A28, zonnepanelen op daken van bedrijven en grote (woon)boerderijen, op overkappingen van P+R-plekken en panelen op afgelegen delen van kanaaloevers. De Groninger coöperatieve beweging heeft u per brief op 21 juli 2020 haar hulp aangeboden mee te denken over alternatieve locaties, om zo de schaarse gronden te sparen. In januari 2021 staat een nieuwe regiotafel van energiecoöperaties in de gemeente Groningen gepland. 3.

Bent u bereid een minder groot zonnepark op de landbouwgronden in de polder Lageland te realiseren door samen met de coöperatieve beweging, conform de principes van de zonneladder, op bestaande locaties zonnepanelen te plaatsen? 4. Afspraak: Bestaande watergangen vormen zoveel mogelijk de natuurlijke afscheiding van het zonnepark. Er worden geen hekken geplaatst, zodat wild zich vrij door het gebied kan bewegen.

5. Voor bewoners die knelpunten ervaren met de contourgrenzen van het zonnepark, zoekt de gemeente naar ruimte binnen de bestaande contourgrenzen, maar schuift daarbij niet de contourgrenzen naar elders op. Afspraken over een geluidsarm zonnepark zijn wel gemaakt tijdens participatiesessies, maar ontbreken in de visie. Bij bezoek aan andere parken in de gemeente Groningen merkten wij dat dat omvormers en transformatoren aanzienlijke geluidshinder geven; langdurig laagfrequent geluid is schadelijk voor de gezondheid. 6. Afspraak: De gemeente zorgt voor geluidsminimalisatie door geluidsarme installaties te plaatsen en geluidsisolerende maatregelen aan te brengen in de behuizing om de installaties. 7. Transformatoren en omvormers dienen niet aan de randen van het zonnepark te worden geplaatst, maar zoveel mogelijk in het middendeel. 8. Schittering en warmte afgifte van alle zonnepanelen moet door aanvullende maatregelen zoveel mogelijk worden geminimaliseerd. 9. Afspraak: Rondom het zonnepark komt alleen lage, natuurlijke begroeiing. Geen hoge bomen of bos. 10. Overlast voor omwonenden wordt tot een minimum beperkt door voorafgaand aan de aanleg de lage natuurlijke begroeiing te realiseren. 11. Afspraak: de hoogte van de installaties bedraagt maximaal 2 meter boven maaiveld. 12. Afspraak: er vindt geen verstoring plaats in het netwerk van watergangen.

Hyperloop Onze voorkeur gaat uit naar variant 2B. Deze heeft landschappelijk gezien de beste inpassing vanwege de centrale ligging in het gebied. Belangrijk argument voor ons is ook dat met dit tracé de Blokkumersloot niet wordt doorsneden. Hierdoor blijft de afwatering van zowel onze polder als ook achterliggende gebieden richting Blokum en Schaaphok intact. Ons dorpsommetje over het maaipad langs de Blokkumersloot blijft in stand, alsmede de bufferzone richting de Hamweg. Niet doorslaggevend, maar leuke bijkomstigheid vinden wij het fietspad dat langs dit traject kan worden aangelegd. 13. Afspraak: De hyperloop krijgt een maximale hoogte van 3 meter boven het laagste punt van het maaiveld. Eventueel moet een deel van de hyperloop van hoger gelegen delen worden ingegraven zodat maximale hoogte van 3 meter niet wordt overschreden. 14. De hyperloop moet zo weinig mogelijk opvallen in de omgeving. Graag met kleurstelling van de buis hiermee rekening houden. 15. Vanwege de aardbevingsproblematiek en de vele verzakkingen waar woningen in het gebied op dit moment al mee te kampen hebben, verwachten wij dat de funderingspalen van de hypeloop niet worden geheid maar geboord. Dit levert ook aanzienlijk minder geluidsoverlast op. 16. De hyperloop mag ook na ingebruikname de wettelijke geluidsnormen niet overschrijden.

Wij vragen om toepassing van de stilst mogelijke technieken en aanvullende maatregelen om geluidsemissie tot een minimum te beperken. 17. We verwachten een concreet lichtplan voor de polder in de gebiedsvisie. We verwachten dat huidige duisternis wordt gerespecteerd en de hyperloop ’s avonds en ’s nachts niet zichtbaar is, behoudens noodverlichting die aangaat bij beweging of calamiteiten. 18. Snel internet ontbreekt in grote delen van de polder. Alleen de zogenaamde “witte adressen” kunnen binnenkort tegen betaling een aansluiting op het provinciale glasvezelproject verwachten. Hardt hyperloop zal ter plaatste van het testcentrum ook glasvezelkabel willen hebben. Wij verzoeken Hardt als compensatie voor de overlast, alle aanwonenden aan te sluiten op de glasvezelkabel, ook de zogenaamde “grijze adressen”.

TenneT onderstation Het TenneT onderstation wordt vanwege de hoogte en omvang veruit het meest in het oog springende nieuwe industriële bouwwerk in polder Lageland. 19. Afspraak: Het TenneT onderstation wordt zo dicht mogelijk bij de NAM locatie gerealiseerd. 20. Afspraak: Het wordt zoveel mogelijk middels natuurlijke afscheiding aan het zicht onttrokken. 21. We vragen bijzondere aandacht voor het geluid, en dringen aan op toepassing van zo stil mogelijke technieken, aangevuld met maatregelen om overlast aan de omgeving tot een minimum te beperken. 22. Vanwege de aardbevingsproblematiek en de vele verzakkingen waar de woningen op dit moment al mee te kampen hebben, verwachten wij dat de funderingspalen van het onderstation niet worden geheid, maar geboord. Dit levert ook aanzienlijk minder geluidsoverlast op. 23. Wij missen een onderbouwing waarom het TenneT onderstation perse in de polder Lageland moet komen en stellen daarom een alternatieve locatie voor. Bent u bereid, vanwege de buitenproportionele belasting van onze polder, dit onderstation te plaatsen bij één van de andere zonneparken? Bufferzone 24. Afspraak: Aan onze zijde van de polder (oost) vormt de Blokkumersloot de natuurlijke begrenzing van het zonnepark.

De bufferzone tussen de Blokkumersloot en Hamweg wordt gehandhaafd en behoud zijn agrarische karakter gedurende de hele periode dat er een zonnepark aanwezig is. 25. Afspraak: bewoners gaan per polderzijde meedenken, meepraten en meebeslissen over de inrichting van de bufferzone. Zij zijn ook degene die er tegenaan moeten kijken en weten het beste wat er per polderzijde past en wenselijk is. 26. De dorpskern van Lageland ligt in de agrarische gemeente Midden Groningen. Wij pleiten voor een open en landelijk ingerichte oostelijke bufferzone, waarin plek is voor biodiversiteit, duurzame en natuurvriendelijke activiteiten, ook voor duurzame agrarische activiteiten. 27. Wij vinden het belangrijk dat onze kant van de polder bij de inrichting van de bufferzone wordt ondersteund door een agrarisch ecoloog i.p.v. een stadsecoloog. 28. Bewonersregie voor de bufferzone komt niet duidelijk naar voren, maar is wel afgesproken. Afspraak: Bewonersregie geldt per polderzijde. 29. Wij pleiten voor mogelijkheden tot bewonersgebruik van de bufferzone. Hiermee kunnen bewonersinitiatieven voor duurzaam groengebruik worden gerealiseerd. Ook huidige pachters die woonachtig zijn in het gebied dienen met voorrang een plek te krijgen. Compensatie en participatie 30. In de polder Lageland staan onevenredige en buitenproportionele ontwikkelingen te gebeuren.

Wij verwachten royale compensatie op huishoudniveau voor hinder en overlast. Voor alle omwonenden, dus ook de inwoners van Midden-Groningen. 31. Daarnaast willen we als bewoners de mogelijkheden voor financiële participatie onderzoeken. Onze gemeenschap is klein en hecht, door zelf en samen een eerlijk participatieproces te doorlopen kunnen we dit zo houden. Financiële participatie kan een lokale geldstroom voor het gebied creëren, waarvan bewoners eigen leefbaarheid- en duurzaamheidsprojecten kunnen realiseren. 32. Fysieke maatregelen zoals het vergroten van de verkeersveiligheid bij de Borgsloot, Eemskanaal ZZ of Slochterdiep en de aanleg van extra fietspaden zijn belangrijk, maar dat

had u vanuit uw gemeentelijke verantwoordelijkheid al lang moeten regelen. Dit mag geen wisselgeld zijn voor de participatie. Licht, geluid en veiligheid 33. Wij verwachten nul-metingen, waarin alle milieu- en veiligheidsaspecten worden vastgelegd en worden gerespecteerd als na te streven waarden. 34. We verwachten een geluidsplan voor het gebied, waarin concreet de te nemen maatregelen staan die de huidige stilte in het gebied respecteren en waarborgen. We verwachten ook dat daarin sancties worden opgenomen wanneer geluidsnormen niet worden gerespecteerd. 35. We verwachten een lichtplan voor het gebied, waarin concreet de te nemen maatregelen staan die de huidige duisternis in het gebied respecteren en waarborgen. 36. We verwachten een verkeersplan voor het hele gebied, waarin concreet de te nemen maatregelen staan die de veiligheid van bewoners garanderen. Denk aan smalle wegen, smalle en slecht onderhouden bermen en het ontbreken van fietspaden. Onderbouwing ecologie Aandacht voor biodiversiteit is nu vooral gericht op toekomstige dier- en plantsoorten. Wij missen aandacht voor het leef- en foerageergebied van de huidige diersoorten; denk daarbij aan de haas en heikikker (staan op de rode lijst van beschermde diersoorten), buizerd, ree, vos, uil, zilverreiger, gans en vleermuis. 37.

We verwachten dat in de gebiedsvisie als randvoorwaarde wordt opgenomen dat het leef- en foerageergebied van genoemde huidige diersoorten gewaarborgd blijft. En welke maatregelen dat mogelijk maken. Wij missen in de gebiedsvisie een ecologische onderbouwing van de gevolgen voor de biodiversiteit en het ecosysteem wanneer het immense zonnepark wordt gerealiseerd. 38. Wij verzoeken de uitkomsten van de MER studie met terugwerkende kracht als randvoorwaarden op te nemen in de gebiedsvisie. Koppelkansen De dorpen Harkstede, Woudbloem, Scharmer en Lageland werken al enige tijd samen in een werkgroep “recreatieve gebiedsontsluiting”, waarbij we samen met Bureau Meerstad en de gebiedsregisseur van de gemeente Midden-Groningen een gebiedskaart hebben gemaakt. Daarop worden bestaande wandel-, fiets- en ruiterpaden, dorpsommetjes en natuurgebieden gekoppeld aan nieuw te ontwikkelen recreatiepaden en natuurgebieden in en rond het dorp en meer van Meerstad. Zodat in de toekomst een groot en aaneengesloten recreatienetwerk ontstaat. Langs de zuidzijde van het Slochterdiep vanaf de Harksteder Broeklanden richting het dorp Lageland, is door Bureau Meerstad een groene natuurstrook voorzien. In de gebiedsvisie is een natuurlijke groenstrook voorzien aan de noordzijde van het Slochterdiep.

Door deze gebieden aan elkaar te koppelen, ontstaat een aantrekkelijke recreatieve groene zone vanaf Noorddijk via Meestad en Harksterder Broeklanden naar de dorpskern Lageland, richting de uitlopers van natuurgebied Rijpema bij de ijsbaanlocatie Lageland, vervolgens richting Woudbloem naar natuurgebied Roegwold en tenslotte uitmondend in het Schildmeergebied.

22 december 2020

Gemeente Groningen Directie Stadsontwikkeling Postbus 7081 9701 JB Groningen Lageland, 22 december 2020 Betreft: Zienswijze

, inzake concept gebiedsvisie Meerstad-Noord

Geacht bestuur, geachte gemeenteraad, Hierbij maken wij als omwonenden onze zienswijze kenbaar op de concept gebiedsvisie Meerstad-Noord. Allereerst willen we aangeven het jammer te vinden dat er überhaupt een zonnepark, hyperloop en TenneT onderstation worden aangelegd in de polder. Ook al wordt er in de toekomst aan wettelijke voorwaarden voldaan, het verstoort nog steeds de natuur, de rust en ons unieke Groninger vergezicht. Al vier generaties lang geniet er een familie Kuipers van dit open en weidse landschap. Verder is het bijzonder frustrerend dat we naast alle problemen met de NAM (onze woning zit in de versterkingsoperatie) ons nu ook nog bezig moeten houden met de plannen van de gemeente Groningen. Wij constateren dat de concept visie vol staat met onzekerheden; de woorden waarschijnlijk, indien mogelijk, wordt nog onderzocht en wanneer technisch of financieel haalbaar, komen regelmatig terug. Daardoor ontbreekt een concreet afwegings- en toetsingskader; hoe kan het dan dienen als toetsinstrument voor toekomstige ruimtelijke ontwikkelingen? Dat vinden we bijzonder: • •

•

Het is immers jullie doelstelling bewoners met deze visie duidelijkheid te geven voor de ruimtelijke ontwikkelingen in de polder Lageland voor de komende 20 tot 25 jaar; Vanaf maart tot en met september 2020 zijn er acht gemeentelijke participatiesessies geweest met omwonenden, op basis waarvan er door gemeente Groningen diverse toezeggingen zijn gedaan. Waarom zijn die niet volledig als randvoorwaarden opgenomen in de conceptvisie?; Een deel van de participanten heeft een kaderwensenlijst met een set basis-afspraken overhandigd aan de gemeente, op basis waarvan door gemeente Groningen verdere toezeggingen zijn gedaan. Waarom zijn ook die niet volledig opgenomen in de conceptvisie?

Omdat de concept gebiedsvisie zoveel onzekerheden beschrijft, vinden we dat we het recht hebben om op een later moment alsnog op de onzekerheden alsook op gewijzigde- en nieuwe gezichtspunten te kunnen reageren zodra de plannen concreter worden.

In de bijlage hebben we puntsgewijs onze zorgen, bedenkingen, aandachtspunten, criteria, verzoeken dan wel voorhanden zijnde alternatieven verwoord. We verzoeken u deze mee te nemen in uw afwegingen en besluitvorming inzake de gebiedsvisie Meerstad Noord. Daarnaast vertrouwen we erop dat eerder gedane toezeggingen tijdens participatiesessies in ieder geval worden verwerkt in de gebiedsvisie. Met vriendelijke groet,

Aan de gemeenteraad van de gemeente Groningen, t.a.v. alle raadsleden. Lageland, 22-12-2020

Betreft: visie op concept gebiedsvisie Meerstad Noord, d.d. 3-11-2020 ter inzage gelegd.

Geachte raadsleden,

Ik ben inwoner van Lageland, woon ‘in het centrum’. Ik kijk vanuit mijn huis de hele polder over…tot aan de schepen die over het Eemskanaal varen. Er verblijven talloze vogelsoorten! Dit gebied is een verbindingszone tussen de natuurgebieden Noorddijk en Roegwold en een uitloopgebied voor de bewoners van de nieuwe wijk Meerstad. Een industrie achtige inrichting van dit gebied is heel onlogisch, onverstandig en heel onwenselijk. De concept gebiedsvisie gaat er echter van uit, dat er wél een zonnepark, een hyperlook en een Tennet tranformatorstation komen. En op allerlei manieren wordt dit met uitspraken in deze visie gerechtvaardigd: -

Het wordt zorgvuldig in het landschap ingebed (inl.) Het is een verbetering voor de ruimtelijke kwaliteit en ecologische waarde (inl.) Het huidige cultuurlandschap is nu als geheel niet van bijzondere waarde (p.15) We streven naar toename van de biodiversiteit, recreatieve waarde en natuurwaarde.

Met dit soort uitspraken op een rij zou je haast gaan denken dat de Lagelanders blij mogen zijn met deze ontwikkelingen. Niet dus!

Op de bladzijden 14, 15 en 16 staan een aantal feiten die de komst van zonnepark en hyperloop in de weg staan. Zonnepark en hyperloop zijn industriële activiteiten. Die mogen niet plaatsvinden in NNN gebieden en Natura 2000 gebieden, staat er, dus naar mijn inzicht dan niet nabij Roegwold, Noorddijk en natuurgebied Veldzicht. Ook: De provincie en gemeente stellen randvoorwaarden voor het ontwerpen van zonneparken. Die voorwaarden betreffen zaken als: moet meerwaarde opleveren voor de omgeving; moet afstand houden van andere ruimtelijke elementen (woningen); een evenwichtige ordening in de omgeving zijn en het moet een passende maatvoering hebben. Het huidige conceptplan voldoet m.i. niet aan deze voorwaarden. En wat betreft het afstand houden van de woningen: een aantal bewoners worden wel heel erg benadeeld door de nabijheid van de objecten. Probeer de plannen zó aan te passen, dat ‘de pijn’ voor hen verzacht wordt tot het niveau van het merendeel van de polderbewoners, indien deze gebiedsvisie aangenomen wordt.

In de inleiding staat dat de inrichting van de polder “zo goed mogelijk in overeenstemming met omwonenden” tot stand is gekomen. In hoofdstuk 3, Visie, staat dat de buitencontouren van het zonnepark “met de bewoners is afgestemd”. Deze opmerkingen kunnen de suggestie wekken dat de bewoners het eens zijn met de uitvoering van de plannen zoals in dit conceptplan beschreven. Maar niets is minder waar! Het liefst ziet iedereen de plannen van tafel gaan! Maar als je voor het blok wordt gezet, probeer je er nog wat uit te halen door in overleg te gaan. Als je hiermee wat contouren kunt verplaatsen is dat meegenomen maar betekent geen akkoord met de komst van de objecten.

Wat betreft de hyperloop: Bij de aankondiging van de komst ervan in de polder, werd de indruk gewekt dat het een nog niet eerder vertoond innovatief project zou zijn. Het schetst mijn verbazing later in de media te lezen, dat er in Amerika al van die testbanen bestaan, zelf voor personenvervoer. Waarom moet in de polder van Lageland het wiel nóg een keer uitgevonden worden? Zonde van de miljoenen-investering èn van de polder! En helemaal nu de hyperloop niet max. 2 meter boven het maaiveld komt te staan ( zoals toegezegd) maar mogelijk 3,5 meter.

In deze concept gebiedsvisie staan nog een aantal ‘open eindjes’. Opmerkingen die het plan vriendelijk maken maar waarvan nog lang niet vast staat dat het ook gaat gebeuren. -

In de inleiding: “Indien het financieel, ruimtelijk en technisch mogelijk is….”. In de visie: “we streven naar…”. Ook in de visie: “We willigen hun wensen zoveel mogelijk invullen”. Pag. 28: Het rendement van v.h. zonnepark wordt waarschijnlijk gebruikt…** Opmerking over lokaal eigenaarschap geeft heel veel ontsnappingsmogelijkheden. Waar komt het transformatorstation?? (dit is wel een heel beeldbepalende factor in de polder en zou dus wel degelijk in deze gebiedsvisie thuis horen.), en welke afmetingen gaat die krijgen?.

N.B. De 3D-verbeeldingen die Dhr. Sanders onlangs verstuurde naar geïnteresseerde omwonenden, geven m.i. hélemaal niet het beeld weer, wat het uiteindelijk zal worden. Afstanden kloppen niet! Dat u, als raadsleden, hier niet op af gaat onder het motto: “Dit valt toch wel mee?!”

Resumé: Ik ken niet één inwoner die blij is met de komst van zonnepark, hyperloop en transformatorstation. Gelukkig wel een aantal geïnteresseerden voor “De poldergroep”, waaronder ikzelf, die het overleg met Dhr. Sanders en Dhr. Hamstra zijn aangegaan in een poging de schade zoveel mogelijk te beperken. Sta je hier niet voor open, dan weet je zeker dat je als bewoner van de polder, het onderspit delft. Maar ook hierin geldt natuurlijk: Het behoud van de polder is een gezamenlijk belang maar als het gaat om ‘wáár komt wát?, praat iedereen voor zijn eigen straatje. Natuurlijk ook mensen die afhaken met het idee dat je het nooit wint van een overheid ‘die iets wil’.

De voorgenomen plannen voor Meerstad Noord, direct naast een nieuw te ontwerpen stadsdeel Meerstad, zijn waanzinnig. De plannen zijn voor iedereen heel ingrijpend v.w.b. woonplezier, natuurbeleving, ruimtebeleving. Voor deze elementen zijn veel inwoners naar dit platteland nabij de stad verhuisd, ook de nieuwe bewoners van Meerstad wisten niets van dit ‘industrieel project’. Iedereen voelt zich met de rug tegen de muur geduwd: Er is geen ontkomen aan. Als dorpsbewoner wil ik u, college en raadsleden, vragen, goed te overwegen hoeveel verdriet je de mensen van de polder mag aandoen….en voor welke prijs. Pas de stadse ambities een beetje aan t.b.v. het leefgenot van onze polderbewoners waarvan er velen al hun hele leven lang wonen én de (toekomstige) bewoners van Meerstad. Het hele plan van tafel vegen, zal wel niet lukken, maar het moet toch mogelijk zijn wat ruimte te vinden om de pijn voor sommigen te verzachten. Bovendien: Stel eisen bij de uitvoering van de plannen t.z.t.. Als de technische ontwikkelingen het dan mogelijk maken, om met 2/3 van de oppervlakte het quotum te halen, laat dat dan ook gebeuren.

N.b. In deze visie staat niets over mogelijk geluidsoverlast van zonneveld, transformatiestation en hyperloop. Noch over lichtvervuiling in de polder als objecten mogelijk belicht moeten worden. De bewoners hebben in de participatiebijeenkomsten duidelijk aangegeven hier zeer bezorgd over te zijn en dat hier bij eventuele realisatie heel erg rekening mee gehouden moet worden.

Aanbeveling: Fiets of rijdt de komende weken eens rondom dit gebied. Ervaar hoe het nú is en leef je in hoe het is als het een kil en strak industrieel complex is geworden tussen de verschillende natuurgebieden in. Bezint eer ge begint. Ik hoop dat mijn visie ertoe bijdraagt dat de mening van de raad de polder redt, zij het een beetje.

Hoogachtend,

Gemeente Groningen Directie Stadsontwikkeling Postbus 7081 9701 JB Groningen E-mail: meerstad-noord@groningen.nl Lageland, 22 december 2020 Betreft:

zienswijze “Gebiedsvisie Meerstad-Noord (concept)”

Geachte leden van de Raad, Met dit schrijven maken wij als bewoners van het pand aan het Eemskanaal zuidzijde nummer 19 onze zienswijze kenbaar ten aanzien van de concept Gebiedsvisie Meerstad-Noord, die op 18 november 2020 ter inzage is gelegd. De voorliggende conceptvisie is naar onze mening te veel gericht op enkele doelstellingen van de Gemeente Groningen, die extreem snel gerealiseerd moeten worden zonder zorgvuldig onderzoek/ toetsing van alle belangrijke tegenargumenten. Wij hebben als omwonenden grote bezwaren tegen zowel een aantal inhoudelijke als procedurele elementen die verband houden met deze gebiedsvisie. Indien deze gebiedsvisie realiteit zou worden, zal dit langdurig een negatieve uitwerking hebben op het leven van alle leden van ons gezin en die van onze buren in dit gebied. In onze zienswijze worden voor de volgende hoofdthema’s argumenten uiteengezet: 1. Wonen 2. Flora en fauna 3. Veiligheid 4. Infrastructuur 5. Tijdsdruk & procedure (onduidelijke kaders) 6. Economisch & belangen (Landelijke versus regionale/ kleine groep)(ongelijke lastenverdeling) Wonen Sinds 2002 wonen wij in de polder (aanvankelijk als huurders van de boerderij aan het Eemskanaal zuidzijde nummer 3, sinds 2004 als eigenaren van nummer 19). Deze polder heeft ons altijd getrokken door de rust, ruimte en al het groen dat je tot de horizon kan zien.

Sinds 2004 hebben we elk jaar veel spaargeld en tijd ingezet om ons huis (ooit een geürineerd bouwval) terug te brengen/ te verbouwen tot een karakteristieke boerderij. Vanaf het moment dat we ons huis kochten hebben we plannen uitgewerkt om van de boerderij een plek te maken waar ook anderen van kunnen genieten. Bijvoorbeeld voor vergaderingen, borrels, coaching, trainingen en/ of (zakelijke) overnachtingen. Deze plannen hebben we uitgewerkt tot een masterplan. Dit masterplan moet dienen als ons pensioen (we zijn beide zelfstandig ondernemer). En dus dienden we een bouwaanvraag in bij de Gemeente Slochteren. Lange tijd na dit indienen kregen we bij de Gemeente Slochteren eindelijk goedkeuring voor onze bouwplannen. Voorafgaand aan deze goedkeuring hebben we van projectbureau Meerstad (in gesprek met Dhr. R. Leverman, Dhr. A de Vrieze) te horen gekregen dat ze eigenlijk elke bouwaanvraag in dit gebied tegenhouden, aangezien er een groot energieproject ingepland staat voor deze polder. Maar als wij “niet moeilijk zouden doen”, onze bouwaanvraag toch doorgang kon krijgen. Inmiddels zijn we ver gevorderd met het verbouwen van de schuren tot ontvangstruimte, vergaderruimtes, appartementen en zalen.

Het is onze wens om steeds meer tijd te kunnen gaan spenderen aan ons masterplan, genaamd BRUG5 (naar het oude adres van de boerderij en de brug die ooit voor de boerderij gesitueerd was).

In deze gebiedsvisie wordt gerefereerd aan ‘The Next City’, ‘Groningen CO2 neutraal in 2035’, een initiatief wat we met ons groene hart enorm toejuichen. Echter hebben we wel moeite met de uitwerking van de realisatie van de ‘The Next City’, als met de manier hoe wij als bewoners van het gebied niet betrokken zijn geweest. Ten eerste denken we dat Groningen juist zuinig moet zijn op alle groene gebieden die zo dicht bij de stad liggen. Er is naar onze mening te weinig tijd en moeite genomen om te onderzoeken of andere gebieden (industriegebieden/ stroken langs snelwegen) in aanmerking kunnen komen voor het grootschalig opwekken van energie. Het is vreemd dat een open landschap met een voornamelijk agrarische functie en karakteristieke boerderijen wel tot industriegebied gedevalueerd mag worden, maar dat industriegebieden geen energie hoeven op te wekken. Bovendien waren de bewoners van de polder niet bekend met de ideeën van ‘The Next City’, aangezien we toen nog niet bewoners van de Gemeente Groningen waren. Als bewoners en ondernemers van de polder zijn we naast het verlies van uitzicht, groen en rust erg bezorgd over de lasten die daar nog bovenop komen. Lasten zoals geluidsoverlast, lichtvervuiling, horizonvervuiling, stralingsgevaar en devaluatie van ons langzaam opgebouwd pensioen.

Vraag Wonen: Voor zowel ons eigen woongenot (en die van onze buren) als voor het creëren van rust, ruimte en uitzicht voor de toekomstige gebruikers van de polder (en BRUG 5), willen we de leden van de Raad vragen om de grootte van de groenzone van minimaal 500 meter tussen buitenrand van alle erven en de buitenrand van het zonnepark met hyperloop te garanderen. Daarnaast vragen we de raad om te eisen dat alle ontwikkelaars en bedrijven die gaan ondernemen in de polder van Lageland, moeten zorgdragen dat de geluidsoverlast, die zij met hun bedrijfsvoering produceren, tot een minimum wordt beperkt tijdens en na de bouw, tijdens het testen en dat stilte en rust kan worden gegarandeerd buiten kantooruren. We hopen tevens dat de raad ook een eis wil stellen op het gebied van lichtvervuiling. De polder is nu aardedonker als de zon onder gaat en dat willen we als bewoners graag zo houden. Nergens in de provincie Groningen zijn de sterren als het licht van de stad zo duidelijk te zien als vanaf de polder van Lageland!!! Flora en fauna De polder Lageland bevat met name in de zone langs het Eemkanaal waar onze boerderij onderdeel van uitmaakt, een buitengewoon bijzondere strook met bebouwing van voor 1900. Velen van de gevestigde boerderijen zijn opgenomen in het Boerderijenboek “Boerderijeninventarisatie Groningen (2004)”.

Maar niet alleen vanuit cultuur-historisch perspectief is het gebied van de polder in Lageland van grote waarde. Ook de flora en fauna is opmerkelijk. Bijvoorbeeld in het natuurgebied Veldzicht naast Eemskanaal zuidzijde 9 leeft een aalscholverkolonie, naast vele andere vogels die daar jaarlijks broeden. In dit natuurgebied zijn een dassenburcht als vossenburchten gevestigd. In de gehele polder komen ganzen, zwanen, fazanten, reeën, vossen, hazen, zwaluwen, kerkuilen en steenmarters voor. Maar vaak nemen we ook allerlei akkervogels waar tijdens wandelingen door de polder. In de gebiedsvisie valt op dat de natuurlijke en landschappelijke waarde van de polder lager ingeschat lijkt te worden, dan vele buurtbewoners (waaronder biologen en ecologen) dit zouden omschrijven. Zo valt de nuancering in de beschrijving van de bekende vegetatie als van de fauna op; hierin worden enkel de veel voorkomende soorten genoemd en slechts een paar unieke soorten. Het is bovendien vreemd dat elders in de provincie juist de kleine lintdorpen behouden en geprezen worden vanwege de hoge cultuur-historische, maar ook natuurlijke waarden, maar dat hier voor de polder in Lageland een uitzondering wordt gemaakt.

Vraag Flora en fauna: We vragen de leden van de Raad om aanpassingen te verrichten in de huidige gebiedsvisie over wat als verbetering gezien mag worden voor wat betreft het aantal, de soorten en de kwaliteit van de flora en de fauna. In het bijzonder willen we benoemen dat het streven naar netto bodemverbetering veel beter moet worden geoperationaliseerd in duidelijke meetbare termen met erkende wetenschappelijke onderbouwing met betrekking tot het leven in en op de bodem. En dat wanneer de monitoring van de bodemkwaliteit lagere waardes laten zien, acties worden benoemd, die binnen afzienbare tijd de bodemkwaliteit zullen verhogen. 2

Veiligheid Als buurtbewoners maken we ons grote zorgen over onze veiligheid. Zo vragen we ons bijvoorbeeld af hoeveel straling het Tennet middenspanningsstation afgeeft. En wat is er bekend over de korte en lange termijn gevolgen van al deze spanning voor alle levende wezens in en om dat gebied? Er zijn tal van onderzoeken bekend die de grote negatieve en directe invloed van straling op allerlei fysiologische als mentale processen beschrijven. Als deelnemers van de participatiegroep hebben we wekelijks vragen gesteld over de veiligheid, maar hebben tot op heden hier geen harde antwoorden op mogen ontvangen. Vragen zoals “Hoe reageert het Tennet Middenspanningsstation op de aanwezigheid van de hyperloop? Maar ook op de gasbuizen die daar onder de grond liggen?” Via Henk Schimmel (senior partner energie transitie en werkzaam bij Enexis) weten we bijvoorbeeld dat elektriciteitskabels niet in de buurt van de transportbuizen van de Gasunie mogen liggen vanwege de magnetische velden die de kabels uitstralen. Ook over de veiligheid van hyperloop is helemaal niets bekend. Wat is bijvoorbeeld de geluidssterkte van de generatoren (die zorgen voor de onderdruk) en die van de remmen? Hardt kan ons niet noemen hoe luid dit zal zijn.

Of dat er andere risico’s gepaard gaan met het plaatsen van de hyperloop in dit gebied (dat al decennia geteisterd wordt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning (en waarvan de schade nog steeds zichtbaar is). In dit aardbevingsgebied weten we niet hoe lang we nog naschokken kunnen verwachten. Bovendien zien we enorme daling van de grond. We vragen ons af wat dit voor gevolgen heeft voor de zonnepanelen, het station en de hyperloop en indirect voor onze veiligheid. Is het tracé van de hyperloop veilig en stabiel voor de hoge snelheden die getest gaan worden? En wat betekent dit voor trilling van de bodem en de geluidsoverlast? Welke calamiteiten zouden zich kunnen voordoen en hoe gaat Hardt de risico’s voor dit soort calamiteiten indammen? Wat zou er in een extreme situatie als calamiteit zich kunnen voordoen? Welke voorzorgsmaatregelen worden hiervoor getroffen? En zijn die altijd voldoende? Naar onze mening heeft de Gemeente te weinig onderzoek gedaan naar al die veiligheidsaspecten waar wij als omwoners mogelijk mee te maken krijgen. Inmiddels hebben wij als deelnemers van de participatiegroep wel toegezegd gekregen dat er geld beschikbaar is vanuit de Gemeente om (onafhankelijke) experts in te huren die advies kunnen geven over o.a. de veiligheid van het zonnepark, het Tennet middenspanningsstation en de hyperloop.

Toch voelt het voor ons als omwonenden als een extreme last om te moeten ‘onderzoeken’ wat al die projecten (zonnepark, Tennet middenspanningsstation en hyperloop) samen gaan betekenen voor de polder. Het lijkt makkelijker om de vraag te stellen welke elementen geen negatieve bijdrage leveren aan de veiligheid van alle levende wezens en de kwaliteit van ieders leven, dan welke dat wel doen. Naast straling, vervuiling en geluid, maken we ons als bewoners ook enorme zorgen over wat de toename van verkeer gaat betekenen voor de nu al gevaarlijke situaties die zich dagelijks voordoen in en om dit gebied (bij het onderdeel over infrastructuur komen we hierop terug).

Vraag Veiligheid: We vragen de leden van de Raad om al onze vragen over veiligheid nader te laten onderzoeken en niet ons als bewoners “af te kopen” met een geldbedrag voor het inhuren van onafhankelijke experts. We hopen dat we als bewoners meer vertrouwen mogen krijgen in de eerlijke bedoelingen van de Gemeente. Op dit moment voelen we ons namelijk dubbel belazerd: 1. Voor het jarenlang behandeld worden als vergeten gebied, 2. Voor het ineens bombarderen van de polder tot industriegebied gericht op met name economisch gewin. Infrastructuur Rondom de polder zijn er meerdere wegen en kruispunten die als gevaarlijk bestempeld kunnen worden, waaronder de Eemskanaal zuidzijde, de Borgbrug als het verkeersknelpunt Borgsloot, Borgweg en Middelberterweg. De verkeersveiligheid op de Eemskanaal zuidzijde is al decennialang extreem in het geding. Dit jaar al zijn er vier auto’s te water geraakt. Dit heeft alles te maken met de hoge snelheid waarmee het verkeer over deze lange, rustige weg dendert. Bovendien wordt deze weg veelal door vrachtwagens gezien als een goede sluiproute om de Rijksweg tussen de stad en Ten Boer te omzeilen. Maar ook de erbarmelijke verkeerssituaties die dagelijks aan de orde zijn bij het verkeersknelpunt Borgsloot, Borgweg en Middelberterweg, kan niemand ontgaan zijn die hier op een druk moment van de dag als verkeersdeelnemer aanwezig is.

Als de Borgbrug dicht is, slipt dit kruispunt dicht waardoor veel automobilisten tegen het verkeer in gaan rijden om hun route alsnog te kunnen vervolgen.

3

Ook de sluisbrug over de Borgsloot is erg smal; dit leidt bij meer verkeerdrukte onherroepelijk tot problemen. Dagelijks zijn hier vele bijna-aanrijdingen waar te nemen doordat weggebruikers zich niet houden aan de voorrangsregels en dus tijdig stoppen bij deze brug. Naast de verkeersveiligheid valt het op dat de polder nauwelijks duidelijke fiets-, ruiter- of wandelpaden bezit. Slechts een paar jaar geleden zijn er bijvoorbeeld fietsstroken aangebracht aan de Eemskanaal zuidzijde. Toch zou het mooi zijn als de omgeving meer ingericht wordt op deze duurzame vormen van transport en verkeer. Qua energieopwek-locatie valt er wat vóór de polder te zeggen maar zeker ook tegen. Met een wijk als Meerstad, dat direct grenst aan de polder, probeert de stad Groningen voornamelijk met duurzame oplossingen een mooie wijk te creëren. Het is dan vreemd dat de aangrenzende polder voornamelijk een industriële bestemming lijkt te krijgen. Het zou zo mooi zijn als de polder niet alleen eenzelfde groene imago kan krijgen, maar dat er ook echt aandacht wordt besteed om deze gebieden logisch en direct op elkaar te laten aansluiten.

Indien de Fivel inderdaad terugkomt in de Polder, hetgeen wij oprecht een goed idee vinden, hopen we ook dat alle gebruikers van de polder hier veel plezier aan kunnen beleven door de Fivel te verbinden met andere wateren (Meerstad) voor bijvoorbeeld kanotochten, wandelen langs de oevers. Vraag Infrastructuur: De vraag aan de leden van de Raad is om de verkeersveiligheid in en om polder van Lageland duurzaam te verbeteren, waarbij er ook veel mogelijkheden worden geboden om via veilige fiets- en wandelpaden de stad Groningen als Meerstad te kunnen bereiken. Daarnaast hopen we dat de Raad de lusten met de lasten voor de polder wil compenseren door de polder ook een duidelijke recreatieve functie te geven. Op die manier wordt de polder niet alleen een mooie plek om energie op te wekken, maar ook een plek waar je graag en veilig als bezoeker naar toe komt en waar je trots bent op al het groen dichtbij de stad. Tijdsdruk & procedure Als bewoners hebben we de afgelopen maanden als zeer belastend en enerverend ervaren. In een zeer kort tijdsbestek werden we op de hoogte gesteld van de ideeën van de Gemeente, kregen we de mogelijkheid tot participatie (met bijna wekelijkse sessies), konden we vragen stellen aan de wethouders en onze zienswijze indienen.

Zelfs de deadline van deze zienswijze viel erg ongunstig (twee dagen voor de kerst); een periode die voor veel ondernemers (met name in deze roerige coronatijd) als zeer druk wordt ervaren. De wekelijkse sessies in coronatijd hebben de deelnemers van de participatiegroep murw gemaakt. Het lijkt alsof je ineens expert moet zijn en alert moet blijven, want de Gemeente stoomt met volle kracht vooruit richting de eigen doelen. Uit alles proeven we als bewoners de snelheid waarmee de Gemeente dit project van start wil laten gaan.

Daarnaast voelen wij als bewoners ons niet serieus genomen in dit proces. Uit allerlei bronnen weten we dat alle voorbereidingen voor dit hele plan al lang in werking zijn gezet. Zo worden bijvoorbeeld alle hoogspanningsmasten verzwaard voor koppeling aan het Tennet middenspanningsstation van de polder. Ook vele subsidies zijn al toegekend. In de media wordt volmondig gesproken over wat er in deze polder gaat gebeuren. Het lijkt steeds weer alsof de participatiegroep en het mogen indienen van deze zienswijze slechts een vervelende bureaucratische procedure is die de Gemeente even moet nemen, maar waarvan alle betrokken partners al lijken te weten wat de uitkomst gaat zijn. Vragen waarom er niet gekeken kan worden naar het plaatsen van zonnepanelen op industrieterreinen en daken van bedrijven, wordt direct van tafel geveegd. Het lijkt steeds meer alsof die bedrijven beter voor zichzelf kunnen opkomen dan een handjevol bewoners van een groene polder. Vraag Tijdsdruk & procedure: We vragen de leden van de Raad om de bewoners van de polder serieus te nemen in hun vragen en zienswijzen en hen hierin betrouwbare informatie verschaffen, waardoor de bewoners weer vertrouwen krijgen in de Gemeente.

4

Economisch & belangen De bewoners van de polder in Lageland hebben vele jaren aardbevingen en schade als gevolg daarvan te verduren gehad. Voor een groot van de bewoners is de schade nog steeds niet volledig hersteld. Wij zijn van mening dat de omwonenden van de polder onevenredig getroffen worden. Ook al zijn we met weinig in aantal; we hebben hier vele decennia gewoond, ondanks het ontbreken van allerlei faciliteiten en diensten die door andere Nederlanders als vanzelfsprekend worden gezien. De polder was altijd een vergeten gebied. Dit werd nog ernstiger het geval sinds de herindeling van de gemeentegrenzen en de gehele polder dus onderdeel werd van de gemeente Groningen. Het voelt dan ook extreem pijnlijk als deze bewoners, die al jarenlang gedupeerd zijn (aardbevingen, schade, ontbreken van riolering/ kabelaansluiting voor internet of tv/ mogelijkheden voor openbaar vervoer/ afvalscheidingsmogelijkheden) nog meer te benadelen zonder dat daar flinke compensatie tegenover staat. We bedoelen met compensatie vooral de zachte kant (veiligheid, recreatiemogelijkheden, grote groene zones) terwijl de harde kant van economische compensatie zeker ook een vraag is.

Het is niet meer dan fair dat de gemeente niet alleen een tegemoetkoming doet in de diensten die wij überhaupt nooit hebben ontvangen (als vergeten gebied); wij als bewoners worden met de huidige gebiedsvisie extra geraakt in vergelijking met andere inwoners in Nederland.

De impact van minimaal 25 jaar lang drie grote elementen (zonnepark, spanningsstation en hyperloop 10 jaar) in onze polder te moeten dulden is extreem voor de bewoners. Het merendeel van de bewoners zal gedurende de rest van hun leven dagelijks met deze objecten geconfronteerd worden. Veel meer blij zouden wij allen worden als we in plaats van een verkapt industriegebied echt volwaardig mogen deelnemen aan Groenplan vitamine G. We worden als nummer 14 in dit plan wel genoemd, maar dit lijkt toch echt in strijd te zijn met de plaatsing van dergelijk veel zonnepanelen, het middenspanningsstation en de hyperloop. Het is heel duidelijk dat onze wensen niet stroken met veel zonnepanelen op het veld. Onzes inziens zorgen zonnepanelen voor het vernietigen van dit landschap. Niet alleen verstoort het ernstig het door ons geliefde uitzicht, het zal ook voor de vele dieren en bewoners een verstoring opleveren. Als we een wens zouden uitspreken voor de toekomst van de polder, kan er rondom de NAMlocatie of de hyperloop ruimte beschikbaar gesteld worden voor niet al te veel zonnepanelen, maar moet de rest van de polder zo veel mogelijk intact worden gehouden. Het heeft sterk onze voorkeur om de zonnepanelen, het spanningsstation en de hyperloop (als die echt hier moeten komen) aan het zicht te onttrekken door het gebruik van bosschage/ struiken/ boompjes of andere natuurlijke afzettingen.

Het zou daarnaast erg prettig zijn als de landschapsvernietiging gecompenseerd wordt met het aanleggen van wandel- en fietspaden. Daarnaast kan het plaatsen van picknickplaatsen evenals het creëren van ruige natuur zorgen dat de polder interessant wordt voor recreatie. Vraag Economisch & belangen: We vragen de leden van de Raad om de bewoners van de polder ruimhartig tegemoet te komen in de last die ze nu al dragen, maar door de nieuwe gebiedsvisie vergoot gaat worden. We vragen tevens dat de uitwerking van de gebiedsvisie niet mag leiden tot lagere taxatie van de woningen en ander ontroerend goed. We hopen dat de Gemeente zich hier hard voor wil maken. Mocht dit echter wel het geval zijn, dan willen we als bewoners gebruik kunnen maken van een eerlijke planschaderegeling. Als laatste vragen we jullie om in jullie plannen in ieder geval ook de NAM-locatie mee te nemen als zoek- en vestigingsgebied voor de zonnepanelen. Er wordt geen gas meer op deze locatie gewonnen immers. Wij vertrouwen erop dat u deze zienswijze (met argumenten en vragen) meeneemt in het serieus afwegen van alle argumenten en belangen en vragen u de huidige gebiedsvisie niet vast te stellen, maar hierin aanpassingen te verrichten die het leven van de omwonenden minder negatief en ingrijpend zullen veranderen.

We hopen dat die afweging leidt tot het herwinnen van het vertrouwen bij de bewoners van dit gebied, als van de naastliggende gebieden. Met vriendelijke groeten,

5

GEMEENTE GRONINftPM Aan de gemeenteraad van de gemeente Groningen Postbus 30026 9700 RM Groningen

Pasna:

Bncëz

,n9ek- 2 9 DEC. Dossiernr.

Groningen, 23 december 2020

Archief

Betreft: zienswijze aangaande Concept Gebiedsvisie Meerstad Noord Geachte raad, Hierbij wil ik u vragen bijgaande standpunten in uw besluitvorming mee te nemen. Samengevat komt het erop neer dat er ook in Groningen grote behoefte is aan ruimte om te experimenteren op het gebied van bouwen en wonen.

Koos Gremmen (Landelijke Ver. Gemeenschappelijk Wonen) Bentismaheerd 49 9736 EC Groningen email: dokx.groningen@gmail.com Bijlage: Zienswijze

^

PLEIDOOI voor een BREDERE VISIE bij de plannen voor POLDER LAGELAND

Uit deze gebiedsvisie blijkt heel duidelijk dat het wonen in deze polder een ondergeschikte rol gaat spelen. De weinige woningen en boerderijen zijn op dit moment nog redelijk opvallend aanwezig in het groene landschap. Dat landschap zal straks veel meer het karakter krijgen van een industrieterrein met een groen randje en een kluitje woningen. Wij zouden het een goede zaak vinden als er bij alle veranderingen in dit gebied, óók mogelijk­ heden komen om het vrije wonen daar te behouden en liefst te versterken. Met het hyperloop project en 175 hectare zonnepanelen is het maar een kleine stap om hier óók het (hoognodige) experimenteren met bouw- en woonvormen toe te staan. Polder Lageland als een soort broedplaats....en niet alleen voor hi-tech. De huidige bewoners hebben meer aan vrijheid om hun eigen woonomgeving in te richten, dan aan een zak geld ter compensatie van verlies aan groen uitzicht. En uitbreiding van bewoners, met name kinderen, zal de buurt versterken. Neem de Zuiderweg; daar zijn naast een aantal huizen twee boerderijen (van de gemeente) waar nog geen bestemming voor is. Hier valt te denken aan een aantal appartementen voor actieve 50+ers, aangevuld met bijvoorbeeld tiny houses en wat werkplekken. Vooraan op dezelfde weg is er het terrein van een gesloopte boerderij (ca. 2 hectare, eigendom van de gemeente).

Door de ligging ten opzichte van de bestaande bebouwing en de aanwezige infrastructuur leent dit terrein zich heel goed om op kleine schaal vormen van duurzaam en betaalbaar bouwen uit te proberen. Naast techniek moeten ook vormen van gemeenschappelijk wonen onderzocht worden (zoals hofjes, meer-generatie-wonen, wooncoöperaties). Daar blijkt steeds meer behoefte aan te zijn. Alternatieven voor de huidige manier van volkshuisvesting zijn belangrijk en verdienen ook kansen op uitvoering. De daadkracht die de gemeente toont bij het hyperloop project, steekt schril af bij het gebrek aan medewerking die zelfbouw-initiatieven ondervinden! Het toestaan van experimentele woningbouw gaat prima samen met het zoeken naar nieuwe manieren van transport. Of naar nieuwe manieren van waterberging, of andere vormen van eigendom. Maak een PROEFPOLDER LAGELAND. Als het ergens kan, dan kan het hier. zekere in deze fase van besluitvorming! Of zou het helpen om de genoemde locaties op te voeren als mogelijke woonplek voor de nieuwe medewerkers van Hyperloop? Kan het dan misschien wel? Koos Gremmen. Als lid van een werkgroepen Groningen die zich bezighoudt met bouwen/wonen/zelfbeheer en lid van de Landelijke Vereniging Gemeenschappelijk Wonen Meer over dit onderwerp wwvv.umversaidesmn.n. minitopia.eu

over het belang van meer invloed op de eigen woonomgeving over betaalbaar en duurzaam bouwen in zelfbeheer

Theresia Verkerk - Drent Van: Verzonden: Aan: Onderwerp: Bijlagen:

Registratienummer dinsdag 29 december 2020 09:55 Theresia Verkerk - Drent FW: Digitale Post 28-12-2020 Digitale Postkamer_28-12-2020_eskham1s_53838.pdf

Urgentie:

Hoog

Categorieën:

Printen

Hoi Theresia Deze was al ingeboekt op Griffie Moet ook naar RO&U 8408292 -----Oorspronkelijk bericht----Van: Griffie <Griffie@groningen.nl> Verzonden: maandag 28 december 2020 16:41 Aan: Registratienummer <Registratienummer@groningen.nl> Onderwerp: FW: Digitale Post 28-12-2020 Deze graag ook inboeken voor college en tbv archief raad 27-1-2021 -----Oorspronkelijk bericht...... Van: Eskelina Hamhuis - Tepper <eskelina.hamhuis@groningen.nl> Verzonden: maandag 28 december 2020 16:13 Aan: Griffie <Griffie@groningen.nl> Onderwerp: Digitale Post 28-12-2020 Dag collega, In de bijlage vind je de scans van de post van vandaag, bestemd voor jullie afdeling. Mocht er een poststuk tussen zitten dat bij een andere afdeling thuishoort, dan wil ik je vragen het onjuist gestuurde pdf-document via de mail te retourneren aan: registratienummer@groningen.nl

Indien mogelijk graag erbij vermelden bij welke afdeling deze brief wel thuishoort. Dank! Het papieren origineel blijft de eerste week bij KCC Post. Geregistreerde stukken gaan daarna naar de afdeling Doe Info en worden opgenomen in het archief. Niet geregistreerde stukken bewaren we tot 3 maanden na ontvangst. Mocht je als behandelaar van mening zijn dat het stuk wèl geregistreerd moet worden en wil je het laten opnemen in ons archief, dan graag een email naar bovengenoemd emailadres. Voeg het digitale (pdf) bestand dan toe en vermeld in je mail op welke afdeling je het stuk geregistreerd wilt hebben en aan welk dossier je het wil laten toevoegen. Met vriendelijke groet, 1

team KCC Post.

Aan de gemeenteraad van de gemeente Groningen betreffende gebiedsvisie Meerstad-Noord

Per email: meerstad-noord@groningen.nl Directie Stadsontwikkeling Postbus 7081 9701 JB Groningen

Betreft: zienswijze tegen ontwerp bestemmingsplan Meerstad-Noord.

Geachte raad,

Middels uw email van 20 -11-2020 en ook berichtgeving in de regionale kranten zoals de Gezinsbode en het Dagblad van het Noorden is het ontwerp bestemmingsplan Meerstad-Noord bekend gemaakt. Hierbij maakt Dorpsbelangen Lageland e.o. onze zienswijze kenbaar over dit ontwerp bestemmingsplan. Deze zienwijze is tot voortgekomen uit de vele tientallen gesprekken met bewoners van het dorp Lageland en omstreken maar ook door zelfstandige inbreng van bewoners. Wij willen graag dat omwonenden en direct betrokkenen altijd voorafgaand worden geïnformeerd over mogelijke aanpassingen en besluiten. Waarbij er inspraak en inzage is in procedures (due diligence, openheid van zaken, transparantie en onafhankelijke controle). Een kleine verduidelijking inzake uitwerking zonenergie.

Uitwerking item zonne energie

Figuur 1. Effecten van zonnenparken (Hernandez et al., 2014) 1.

Fauna Het is wetenschappelijk bewezen dat zonneparken invloed hebben op de biodiversiteit van de omgeving a. b. c.

Groene strook Landschap Lagelandse polder Trekvogels

(Saunders et al., 1991) geeft weer dat zonneparken (fragmentatie van het landschap) indirect invloed hebben op de fauna (oa. trekvogels). Ons voorstel is een invulling van dit onderwerp. U treft in deze een schrijven ingediend door de familie Van Rooyen en nog 2 collega’s. ( zie voorstel Van Rooyen) 2.

Duurzaamheid

Volgens diverse onderzoeken (Hernandez et al., 2014; Moore-O’Leary et al., 2017) zijn levensjaren van zonneparken gemiddeld 25 tot 40 jaar. Wat is de bestemmingsplan na deze periode? Wordt het park vernieuwd of wordt het weer teruggebracht naar landbouw? Wordt dit ook in acht genomen bij de bouw van het park? 3.

Leefkwaliteit a. Een brede groenzone behouden blijft in het gebied (zoals is gebeurt in de Hunzezone). Zie verder in ons schrijven inzake de uitgebreide toelichting. b. Er aarden wallen of dichte begroeiing wordt aangelegd zodat het zonnepark voor omwonenden minder prominent zichtbaar is. c. Geluidsoverlast tot een minimum wordt beperkt tijdens en na de bouw, en dat stilte en rust worden gewaarborgd buiten kantooruren.