Bijlage 3 Boekwerk gemeenterekening 2023.pdf

Relevante beleidsnota's Het programma is verder uitgewerkt in de volgende beleidsnota’s: Onderwijsagenda Gemeente Groningen 2020+ + bijlage: Goed onderwijs voor iedereen Beleidsplan ‘Een goede start voor alle jonge kinderen 2023-2026' Maatschappelijk Akkoord - sociale inclusie in het onderwijs 2020 + uitvoeringsprogramma VO De tijd zal het leren; herstelprogramma onderwijs gemeente Groningen + uitvoeringsplan 3.0 Jaarverslag Leerplicht en RMC 2021-2022 Thuiszitterspact 2.0 Groningen 2021-2024 Integraal huisvestingsplan onderwijs 2020-2039: Investeren in onderwijs Aanpak laaggeletterdheid Gemeente Groningen 2023-2024

Relevante ontwikkelingen Maatschappelijk Akkoord Het vergroten van kansengelijkheid en het tegengaan van segregatie in het onderwijs is een kwestie van lange adem. Daarom is door de gezamenlijke partners besloten het Maatschappelijk Akkoord te verlengen tot 2040. Daarbij wordt

84

de visie per 4 jaar herijkt. Jaarlijks wordt een gezamenlijke uitvoeringsagenda opgesteld waarin zowel bestaande, als nieuwe onderwerpen zijn opgenomen. Zie ook de collegebrieven van april 2023 en oktober 2023. Nationaal Programma Onderwijs (NPO) In kader van het NPO is een derde versie van het uitvoeringsprogramma "De tijd zal het leren" opgesteld, waarin de wensen van de raad zijn vertaald naar activiteiten in schooljaar 2023-2024. Meer hierover is opgenomen in de collegebrief van oktober 2023. OAB & VVE In 2023 zijn we gestart met de uitvoering van het beleidsplan "Een goede start voor alle jonge kinderen." Van daaruit zetten we in op verhoging van ontwikkelingskansen voor jonge kinderen. Deze inzet sluit naadloos aan bij de specifieke uitkering Kansrijke Wijk die in 2023 vanuit het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid beschikbaar is gesteld. Vanuit de uitkering wordt ook ingezet op het vergroten van het bereik van doelgroepkinderen en de kwaliteit van de voor- en vroegschoolse educatie. Ook is een begin gemaakt met het breder toegankelijk maken van de kinderopvang voor kinderen van 0,5 jaar. Nieuwkomersonderwijs In 2023 is het nieuwkomersonderwijs in onze gemeente hard gegroeid.

Binnen de gemeente is het aantal kinderen dat hiervan gebruik maakt zodanig gegroeid dat zowel het aantal groepen voor nieuwkomers in het basisonderwijs als het aantal leerlingen in de Internationale Schakelklassen (ISK/voortgezet onderwijs) is vervijfvoudigd. In goede samenwerking tussen gemeente en schoolbesturen hebben we de organisatie en werkwijze voor dit nieuwkomersonderwijs vastgelegd in een bouwstenennotitie (voor de langere termijn) en in een uitvoeringsplan (dat regelmatig wordt bijgesteld). Aansluiting onderwijs-jeugdhulp Ten aanzien van de verbinding onderwijs en zorg zijn er diverse schakelvoorzieningen samen met het onderwijs gerealiseerd, met als doel leerlingen weer terug te laten stromen naar het regulier of speciaal onderwijs. Daarmee zetten we in op het voorkomen van instroom van (jonge) kinderen in jeugdhulpvoorzieningen. Ook zijn er twee landelijke experimenten toegekend voor (collectieve) arrangementen onderwijs-zorg, zodat leerlingen weer kunnen deelnemen aan het onderwijs. Leerlingenvervoer Het is gelukt om, ondanks het tekort aan chauffeurs en een stijgend beroep op de regeling, de kwaliteit van het vervoer in 2023 te borgen. Onderwijshuisvesting In 2023 is de manifestatie scholenbouw gestart. Deze manifestatie kent drie thema’s: programma, verbinding en kwaliteit.

De thema’s worden gekoppeld aan lopende projecten (sws Meeroevers, Bisschop Bekkersschool, Maartenscollege-ISG-GSV, Suikerzijde en Bladergroenschool). Daarnaast worden de thema's gekoppeld aan locatiestudies voor toekomstige schoolprojecten. We willen toekomstdromen verbeelden van de toekomstige scholen in de ontwikkelgebieden Suikerzijde en Meerstad.

Resultaten en Activiteiten De resultaten en activiteiten worden per beleidsveld benoemd (aansluitend bij de financiële toelichting op het niveau van het beleidsveld). In de activiteitentabel reflecteren we op de activiteiten zoals opgenomen in de begroting 2023. Wat wilden we bereiken (resultaten)

Wat hebben we daarvoor gedaan (activiteiten)

1. Onderwijskansen en onderwijshuisvesting Maatschappelijk Akkoord Sociale Inclusie

85

•

Meer kinderen boeken ontwikkelingswinst en stromen daardoor beter toegerust het onderwijs uit.

•

•

•

•

•

•

Om gelijke kansen te vergroten en onderwijssegregatie tegen te gaan stellen we jaarlijks een uitvoeringsagenda op. De activiteiten van deze uitvoeringsagenda bevatten zowel bestaande als nieuwe onderwerpen. De onderwerpen vve, verlengde schooldag en onderwijshuisvesting vallen ook onder de paraplu van het Maatschappelijk Akkoord en worden hieronder afzonderlijk nader toegelicht; In het kader van uniforme afspraken over de aanmelding van vierjarigen in het primair onderwijs is door samenwerkende partners een beleidsnotitie ontwikkeld. Deze afspraken worden inmiddels geïmplementeerd; De Brugfunctionaris wordt op meer scholen ingezet, in de vorm van een pilot ook om het voortgezet onderwijs; De pilot huiswerkbegeleiding wordt uitgevoerd met als doel dat dit voor iedereen beschikbaar is die dat nodig heeft; We hebben in 2023 meerdere bijeenkomsten voor de Sociale Inclusie Coalitie georganiseerd en ook onze tweejaarlijkse Conferentie Sociale Inclusie; We hebben de voortgang van het Maatschappelijk Akkoord geëvalueerd middels een enquête en een film.

OAB & VVE •

Meer (jonge) kinderen boeken ontwikkelingswinst en stromen beter toegerust het primair onderwijs in.

•

•

In 2023 zijn we gestart met de uitvoering van het beleidsplan "Een goede start voor alle kinderen". Door de groeiende toestroom van kinderen met een migratieachtergrond hebben we de doelgroepdefinitie verruimd, zodat ook deze kinderen een vve-indicatie krijgen en daarmee de juiste ondersteuning in hun ontwikkeling krijgen; We hebben met het onderwijs en de kinderopvang nieuwe resultaatafspraken gemaakt over wat we willen bereiken met de inzet van de onderwijsachterstandenmiddelen. Dit heeft onder meer geresulteerd in een tweetal observatie-instrumenten. De uitkomsten van de observaties worden gebruikt voor evaluatie, kwaliteitsverbetering, en als input voor wijkgerichte auditteams.

Verlengde schooldag •

Meer kinderen boeken ontwikkelingswinst en stromen daardoor beter toegerust het voortgezet onderwijs in.

•

• •

•

De scholen die als eerste zijn begonnen hebben het aantal uren verlengde schooldag (VSD) uitgebreid en meer activiteiten aangeboden of activiteiten voor meerdere jaargangen toegankelijk gemaakt (uitbreiding richting onderbouw); Daarnaast zijn de brugfunctionarissen actief betrokken bij het toeleiden van kinderen naar VSD-activiteiten; Hoogkerk is aangehaakt met drie scholen. En met de scholen in De Wijert en in het gebied Ten Boer is het voornemen gemaakt om in 2024 te starten met VSDactiviteiten; Ook is er een kwaliteitsslag gemaakt ten aanzien van de inhoud van de aangeboden activiteiten: scholen hebben

86

een VSD-schoolplan gemaakt met onderbouwde activiteiten die aansluiten bij het curriculum van de school en de behoefte van hun populatie kinderen. Volwasseneneducatie •

Meer inwoners (18+) ontwikkelen vaardigheden en behalen een kwalificatie (en zijn daardoor beter toegerust om onder andere succesvol de arbeidsmarkt op te kunnen (en daarmee kans op financiële zekerheid te verhogen).

•

We bieden leertrajecten Nederlandse taal, rekenen en digitale vaardigheden. Het aanbod is gericht op deelname aan de maatschappij en sociale zelfredzaamheid, opleiding (doorstroming naar vervolgonderwijs) of werk (doorstroming naar arbeidsmarktoriëntatie of werk). We doen dit binnen de kaders van de Wet educatie en beroepsopleidingen (WEB).

•

In 2023 zijn de volgende basisscholen opgeleverd en in gebruik genomen: De Poort in Ten Boer, De Driebond in Engelbert, Het Mozaïek in Haren en de Peter Petersenschool in Haren; Met de schoolbesturen is het toetsingskader voor het nieuwe IHP vastgesteld. In dit toetsingskader is vastgelegd hoe de verschillende schoollocaties inhoudelijk worden beoordeeld, om daarmee te komen tot een prioritering van huisvestingsmaatregelen. Vervolgens is met de schoolbesturen ook de prioritering vastgesteld; Met de schoolbesturen is ook het kwaliteitskader onderwijshuisvesting vastgesteld. Hierin is een vertaling gemaakt van wat de eerder vastgestelde visie op onderwijshuisvesting concreet betekent voor de huisvesting. Kort en bondig: ongelijk investeren in gelijke kansen; Met de schoolbesturen en kinderopvangorganisaties zijn afspraken gemaakt om tot een gelijk speelveld te komen m.b.t. de verhuur van ruimten in scholen aan kinderopvang; Daarnaast zijn wij volop bezig met de uitvoering van de(nieuwbouw)projecten van het IHP en de voorbereiding voor komende projecten.

Onderwijshuisvesting •

Er zijn voldoende goede scholen in de nabijheid van leefomgeving kind; de scholen zijn daarbij een goede afspiegeling van wijk waarin ze staan en de populatie die er gebruik van maakt, zodat segregatie voorkomen of bestreden kan worden.

•

•

•

•

Bewegingsonderwijs •

De randvoorwaarden voor goed bewegingsonderwijs zijn aanwezig.

• •

We hebben de eerder afgebrande gymzalen de Meet in Haren en aan de Korreweg herbouwd en opgeleverd; We hebben met de schoolbesturen een projectplan opgesteld om te komen tot verbetering van de akoestiek in gymzalen.

2. Voortijdig schoolverlaten en leerlingenvervoer Voortijdig schoolverlaten •

Meer kinderen en jongeren volgen onderwijs en ronden hun onderwijscarrière af met een erkend diploma.

•

•

Leerplichtambtenaren en doorstroomcoaches van het Doorstroompunt spreken dagelijks met jongeren, ouders en ketenpartners om schoolverzuim en schooluitval te voorkomen. De leerplichtambtenaren doen dit op het PO en VO en de doorstroomcoaches op het MBO. Als jongeren toch uitvallen krijgen ze begeleiding bij het zoeken naar een passend vervolg; Het thuiszitterspact heeft als doel alle jongeren in beeld te houden, ook als regulier onderwijs niet lukt. In het

87

•

VO lukt dit steeds beter, mede door extra inzet vanuit leerplicht en WIJ. In het PO helpt het werken met de kindteams. Er is daarbij extra aandacht voor de jonge kinderen; We hebben een start gemaakt met een analyse van de voorgeschiedenis van kinderen met een vrijstelling van schoolinschrijving artikel 5 onder A (op basis van medische en/of psychische gronden).

Aansluiting jeugdhulp-onderwijs •

Kinderen en jongeren worden optimale kansen geboden om zich te ontwikkelen met als uitgangspunt dat elk kind onderwijs krijgt en dat dit zo gewoon mogelijk is.

•

•

We creëren meer rust voor ouders, kinderen en scholen in de ondersteuning thuis én op school onder andere door het collectiveren van jeugdhulp; Ook hebben we gewerkt aan de verminderen van de jeugdhulpkosten in onderwijstijd door het collectiveren van de ondersteuning.

Leerlingenvervoer •

•

Alle kinderen kunnen de voor hen dichtstbijzijnde toegankelijke school bezoeken.

Het aantal meerjarige beschikkingen is verder uitgebreid. Voor de groep nieuwkomers die gebruik maakt van de Internationale Schakelklas (ISK) zijn specifieke afspraken gemaakt over OV-vergoedingen om schoolaanwezigheid te bevorderen.

Bijdrage(n) verbonden partijen Er zijn op dit deelprogramma geen verbonden partijen.

Financiën In dit onderdeel geven wij per deelprogramma een toelichting op de afwijking in de baten en de lasten > 500 duizend euro. Is de totale afwijking op het deelprogramma niveau op de baten en/of de lasten > 500 duizend euro, dan worden de afwijkingen die hieraan ten grondslag liggen op beleidsveldniveau toegelicht. Het kan dus zijn dat de onderliggende afwijkingen per beleidsveld lager zijn dan 500 duizend euro, maar per deelprogramma optellen tot > 500 duizend euro.

Financieel overzicht lasten en baten 03

Onderwijs

Omschrijving

Primitieve begroting

Actuele begroting

Rekening 2023

Verschil

03.2.1 Onderwijskansen

34.733

37.163

34.817

2.345

03.2.2 Voorkomen schooluitval

4.371

4.703

4.668

34

Totaal

39.104

41.865

39.486

2.380

03.2.1 Onderwijskansen

11.515

12.224

13.343

1.119

03.2.2 Voorkomen schooluitval

1.533

1.417

1.531

114

Totaal

13.048

13.641

14.874

1.233

Totaal Saldo voor bestemming

26.055

28.225

24.612

3.613

(Bedragen x 1.000 euro) Lasten

Baten

88

Reserve mutaties Totaal toevoegingen

3267

3.044

3.044

0

Totaal onttrekkingen

763

814

814

0

28.560

30.454

26.842

3.612

Totaal saldo na bestemming

Financiële toelichting 03.2.1 Onderwijskansen IHP en IABB We hebben lagere lasten met name doordat we de voor 2023 toegekende middelen voor het IHP (Integraal Huisvestingsplan Onderwijs) en het hieraan gekoppelde IABB (Integraal toekomstperspectief accommodaties bewegingsonderwijs en binnensport) niet volledig hebben ingezet; uitvoering vindt deels in de komende jaren plaats. Dit veroorzaakt in 2023 een voordeel van 460 duizend euro op het IHP en 350 duizend euro op het IABB. Daarnaast hebben we in 2023 een nacalculatie van de nominale compensatie ontvangen over de jaren 2021 t/m 2023 van 476 duizend euro. Deze hebben we niet in hoeven zetten in 2023. Programma onderwijshuisvesting Het Programma onderwijshuisvesting wordt altijd in december voorafgaand aan het begrotingsjaar door de raad vastgesteld, daarna worden de toegekende voorzieningen met beschikkingen bevestigd. Doordat schoolbesturen een deel van de activiteiten en declaraties naar 2024 hebben verplaatst, hebben we een voordeel van 837 duizend euro. Het overige voordeel wordt met name verklaard door de aankoop van het pand van Elker aan de Hoogeweg 9a waardoor een aantal eerder toegekende voorzieningen aan Elker is vervallen. Eén en ander conform raadsbesluit van 17 mei 2023 (kenmerk 95970-2023).

Verlengde schooldag In de begroting 2023 zijn vanuit het coalitieakkoord middelen beschikbaar gesteld voor het verder ontwikkelen en implementeren van de verlengde schooldag (VSD). Daarnaast zijn voor de VSD rijksmiddelen beschikbaar zoals Regiodeal, NPO en Rijke Schooldag. Bij de uitgaven zetten wij deze rijksmiddelen als eerste in. We hebben in 2023 271 duizend euro minder ingezet dan begroot. Dit heeft verschillende oorzaken. De vertraging bij de scholen in 2022 heeft doorgewerkt in de planning van 2023. Ook blijkt het opstarten van VSD op een school meer tijd te kosten dan verwacht. Verder hebben scholen door problemen met personele bezetting minder focus op de ontwikkeling van naschoolse activiteiten als VSD. Volwasseneneducatie regio In de begroting is een specifieke uitkering van het rijk verwerkt voor volwasseneneducatie, die regionaal moet worden ingezet. Wij hebben hiervan 676 duizend euro niet kunnen besteden. Hierdoor zijn de lasten en bijbehorende baten lager dan begroot. Verkoop Zuidlaarderweg 30 De voormalige buitenschool aan de Zuidlaarderweg 30 is verkocht voor 300 duizend euro maar had geen boekwaarde meer. Vanwege de onzekerheid in de planvorming en het daarmee samenhangende moment van transactie is deze verkoopopbrengst voorzichtigheidshalve niet begroot in 2023. Verkoop Isebrandtsheerd 96 en 97 Het pand aan de Isebrandtsheerd 96 en 97 is in 2023 verkocht.

De verkoopopbrengst was door de onzekerheid in de planvorming en het daarmee samenhangende moment van transactie voorzichtigheidshalve niet begroot in 2023. De verkoopopbrengst is nagenoeg gelijk aan de afwaardering van de boekwaarde. Onderwijshuisvesting Oekraïne We hebben in 2023 337 duizend euro ingezet voor onderwijshuisvesting van leerlingen uit Oekraïne. Deze kosten hebben we voor 303 duizend euro gedekt vanuit de SPUK Tijdelijke

89

Lasten 1.322

Baten 149

1.236

271

676

-676

300

-441

458

-310

303

onderwijshuisvesting ontheemden die we van het rijk hebben ontvangen. Deze regeling liep tot en met 31 juli 2023, de kosten na deze periode (27 duizend euro) zijn niet declarabel. Kansrijke Wijken In december hebben we van het rijk een specifieke uitkering ontvangen voor Kansrijke Wijken. Het bedrag dat wij hiervan hebben besteed in 2023 konden wij niet meer verwerken in de begroting. Hierdoor hebben wij 266 duizend euro hogere lasten en baten. Overige verschillen Door overige verschillen in lasten en baten hebben we per saldo een voordeel van 176 duizend euro. 03.2.2 Voorkomen schooluitval Oekraïne leerlingenvervoer Gemeenten hebben de regie en verantwoordelijkheid voor het leerlingenvervoer aan leerlingen uit Oekraïne. Via de meicirculaire 2023 hebben wij hiervoor 256 duizend euro van het rijk ontvangen. Wij hebben hiervan 82 duizend euro uitgegeven. Dit geeft een voordeel van 174 duizend euro. Leerlingenvervoer Als gevolg van diverse ontwikkelingen hebben wij een tekort van 399 duizend euro. Het aantal unieke kinderen dat voor passend onderwijs afhankelijk is van leerlingenvervoer groeit al enkele jaren gestaag. Ook het aantal kilometers voor leerlingenvervoer neemt toe. Daarnaast is in 2023 de tariefstijging door indexatie fors hoger dan normaal, namelijk 13.7%. Dit is het gevolg van hoge brandstofprijzen, inflatie en de nieuwe CAO voor zorgvervoer.

Overige verschillen Door overige verschillen in lasten en baten hebben we per saldo een voordeel van 374 duizend euro.

-266

266

-143

319

Lasten 174

Baten

-399

259

114

Risico's Voor een totaal overzicht van de risico's zie Paragraaf 3: Weerstandsvermogen en risicobeheersing Ontwikkelingen Voor een totaal overzicht van de ontwikkelingen zie Paragraaf 3: Weerstandsvermogen en risicobeheersing

Deelprogramma 3.3: Welzijn, gezondheid en zorg In dit brede deelprogramma staan allereerst resultaten en activiteiten centraal die gericht zijn op het versterken van de lokale sociale basis. Het draait daarbij om het bevorderen en faciliteren van gezonde, vitale leefgemeenschappen in wijken en buurten waarin bewoners omwille van hun talenten en hun betekenis voor de ander worden uitgenodigd om mee te doen. Daarnaast richt het deelprogramma zich op het verlenen van (al dan niet tijdelijke) ondersteuning en zorg, ten behoeve van het herstel en de bevordering van de zelfredzaamheid en participatie van onze inwoners. De zorg en ondersteuning, die aanvullend is op de eigen kracht en mogelijkheden van onze inwoners, kennen een preventief karakter en staan in het teken van het voorkomen van escalaties. Indien hiervan toch sprake is, bieden we een doelmatig vangnet (bijvoorbeeld in de vorm van maatschappelijke opvang of jeugdhulp) en werken we vanuit dat perspectief aan het herstel van regie. Daarbij hebben we specifiek aandacht voor inwoners die vanuit maatschappelijk perspectief ondersteuning nodig hebben, maar hier zelf niet direct aanleiding toe zien. Deze groepen inwoners begeven zich vaak op het grensvlak tussen zorg en veiligheid.

90

Doelen Deelprogramma 3.3: Welzijn, gezondheid en zorg We vinden het van groot belang dat eenieder zo veel als mogelijk gelijke kansen heeft op een goede kwaliteit van leven - en dat; • Eenieder op volwaardige wijze deel kan uitmaken van de samenleving en hierdoor niemand in een (sociaal) isolement hoeft te raken; • Eenieder een gezonde levensloop kan doormaken, waarbij de kansen op onderlinge gezondheidsverschillen beperkt blijven; • Eenieder zo lang als mogelijk - naar eigen aard en vermogen - zelfstandig of met hulp van naasten kan (blijven) functioneren en wonen in en nabij de eigen thuis- en leefomgeving; We vinden het van groot belang dat de kwaliteit van de (sociale) leefomgeving hierbij op een positieve wijze bijdraagt aan het welbevinden van inwoners - en dus dat; • Buurten, wijken en dorpen een prettig leefklimaat hebben, waarin mensen elkaar kennen, zich opgenomen en geaccepteerd voelen, en op een plezierige wijze met elkaar omgaan; • Buurten, wijken en dorpen vitale, veerkrachtige sociale structuren kennen, van waaruit mensen maatschappelijk actief kunnen zijn en hierbij iets voor elkaar kunnen en willen betekenen; • Buurten, wijken en dorpen een laagdrempelig georganiseerde infrastructuur aan sociale - en maatschappelijke voorzieningen hebben, waar mensen terecht kunnen voor informatie, advies en (lichte) ondersteuning; • Een vangnet voor ondersteuning, opvang en

zorg beschikbaar is indien mensen hierop een beroep moeten doen. Beleidsvelden Deelprogramma 'Welzijn, gezondheidszorg en zorg' bestaat uit de volgende beleidsvelden: Stimulering samenlevingsopbouw Op dit beleidsveld werken we aan de cohesie in de samenleving. In dat kader is het belangrijk dat er plekken zijn waar mensen elkaar ontmoeten, bijvoorbeeld in buurthuizen, kerken, scholen en sportclubs. We faciliteren zelf- en samenredzaamheid en makkelijk toegankelijke informatie over de voorzieningen die de maatschappelijke organisaties in de stad aan onze inwoners aanbieden. We stimuleren actief burgerschap in veerkrachtige dorpen, buurten en wijken en we bieden faciliteiten aan betrokken burgers die verantwoordelijkheid willen nemen voor elkaar en voor hun omgeving. Gezien de dubbele vergrijzing en de andere uitdagingen die op ons afkomen zijn we gestart met een integrale aanpak voor ouderen. Diversiteit Groningen is van oudsher een tolerante en gastvrije gemeente. Een gemeente met ontspannen verhoudingen tussen verschillende bevolkingsgroepen, een gemeente die zich sterk maakt om discriminatie en uitsluiting te voorkomen en waarin iedereen zich thuis voelt. Ons diversiteitsbeleid hebben wij vastgelegd in de Diversiteitsagenda 2.0 'Iedereen is anders en in Groningen is ruimte voor iedereen' uit 2021.

Aan de hand van de thema's zichtbaarheid, sociale acceptatie, emancipatie, antidiscriminatie, mensenrechten en gedeelde geschiedenis ontwikkelen wij samen met inwoners, instellingen en organisaties projecten en duurzame programma's en activiteiten om de inclusie en diversiteit in Groningen te versterken en te vergroten. Vanuit het thema zichtbaarheid hangen wij jaarlijks de vlag uit vanaf de Martinitoren ter gelegenheid van Transgenderzichtbaarheidsdag (31 maart), Coming Outdag (11 oktober) en de Dag van de Mensenrechten (10 december). Vanuit het thema gedeelde geschiedenis besteden wij via onderzoek, exposities en een monument aandacht aan het Groningse slavernijverleden en hoe dat doorwerkt in onze huidige samenleving. in 2023 leggen wij als ondertekenaar van het Charter voor Diversiteit de focus vooral op het diverser maken van onze eigen organisatie. Tot slot vragen wij vanuit het thema antidiscriminatie aandacht voor grensoverschrijdend (seksueel) gedrag in het uitgaansleven via het programma Veilige Steden. Publieke gezondheid Tussen groepen inwoners en wijken bestaan substantiële verschillen qua gezondheid en leefstijl, die mede samenhangen met de sociaaleconomische situatie van de bewoners. Inzet op preventie kan op termijn verlichting 91

geven binnen het (jeugd)zorgdomein. Om deze reden richten wij ons extra op de wijken waar veel gezondheidspotentieel is door middel van een gebiedsgerichte aanpak. We zetten met het gezondheidsbeleid in op een gezonde basis, een gezonde leefomgeving, gezond gedrag en een gezonde geest. We hebben extra ingezet op roken, overgewicht en weerbaarheid met ons Lokaal Preventieakkoord. Om zo veel mogelijk kinderen een kansrijke start te geven werken we aan een verbetering van de samenwerking in de geboortezorg en een wijkgerichte aanpak op dit thema. Op basis van de Wet publieke gezondheid voert de GGD taken uit op het gebied van preventie, gezondheidsbevordering- en bescherming. Daarnaast heeft de gemeente Groningen een dienstverleningsovereenkomst met de GGD waarin we afspraken maken op welke wijze de GGD optimaal kan bijdragen aan het realiseren van onze doelen. Passende ondersteuning Jeugdhulp Wij bieden jeugdhulp daar waar een jeugdige en/of zijn ouders dit nodig hebben bij het opgroeien en opvoeden, het vergroten van de zelfredzaamheid en/of maatschappelijk participatie. De wettelijke basis daarvoor is de Jeugdwet. Wij gaan daarbij uit van de vraag van de jeugdige en het gezin, de door hen aangegeven oplossingsrichtingen en sluiten zo veel mogelijk aan bij de leefwereld van kind en gezin.

Zo zorgen we dat de betrokken jeugdigen en ouders/opvoeders de begeleiding en ondersteuning krijgen die nodig is en waar zij tevreden over zijn. De ambities en leidende principes van het in 2020 vastgestelde Koersdocument visie inkoop Jeugdhulp zijn hierin ons vertrekpunt. De basisjeugdhulp gaan we laagdrempelig, dichtbij kinderen en gezinnen en in hun eigen omgeving organiseren, onder de noemer SAMEN. We geven dit vorm in samenhang met de sociale basis, preventie en Wmo. De Basis jeugdhulp is bij WIJ Groningen ondergebracht en heeft in 2023 fasegewijs zijn beslag gekregen. De toegang tot de jeugdhulp wordt uitgevoerd door WIJ Groningen. De specialistische jeugdhulp wordt regionaal ingekocht en is ook toegankelijk op verwijzing van huisartsen, medisch specialisten en Gecertificeerde Instellingen. Wmo/Gebiedsondersteunend Netwerk De Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo) geeft ons als opdracht de zelfredzaamheid en maatschappelijke participatie van onze inwoners te bevorderen en steun te bieden aan kwetsbare inwoners. Wij doen dit door de eigen kracht van onze inwoners zoveel mogelijk te benutten en te versterken waar nodig. Daarnaast zetten we in op het sociale netwerk en algemene voorzieningen om de ondersteuning laagdrempelig en dicht bij de inwoner te organiseren. De toegang tot de Wmo wordt door WIJ Groningen georganiseerd.

Inwoners kunnen daar ook terecht voor informatie en advies. Beschermd Wonen Voor inwoners die omwille van verminderde zelfredzaamheid niet langer in staat zijn om zelfstandig te kunnen wonen, bieden we mogelijkheden tot beschermd wonen. De gemeente Groningen fungeert daarin op onderdelen als centrumgemeente en heeft daarnaast een eigenstandige verantwoordelijkheid (elke gemeente heeft een eigen toegang). De Groninger gemeenten hebben afspraken gemaakt over de verdeling van middelen en de samenwerking krijgt vorm in het regionale programma BW&O. Daarnaast organiseert elke gemeente zelf en in samenwerking met het programma de randvoorwaarden die hiervoor nodig zijn. De vorm waarin beschermd wonen wordt aangeboden varieert van het wonen in een intramurale voorziening tot het zelfstandig (blijven) wonen met intensieve ondersteuning en toezicht, thuis. De toegang tot deze vormen van ondersteuning worden voor de gemeente Groningen door een gemeentelijk toegangsteam, in samenwerking met de WIJ teams, georganiseerd. Daarbij wordt gewerkt aan de beweging van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis. Zorg en Veiligheid Interventies binnen het beleidsveld 'zorg en veiligheid' zijn er in belangrijke mate op gericht om te voorkomen dat de meest kwetsbare mensen tussen wal en schip vallen tussen de beide domeinen.

Bij deze mensen is veelal sprake van een opeenstapeling van persoonlijke problemen met een zorg- en veiligheidscomponent. De oorzaken en gevolgen 92

lopen dwars door elkaar heen en zijn even divers als hardnekkig: psychische klachten, verslaving, algehele teloorgang, hoog gevaarrisico of een combinatie hiervan (soms gepaard met een verstandelijke beperking). Door de complexiteit van de problematiek en de daaruit volgende veelheid van betrokken partijen ontvangen deze mensen onvoldoende passende zorg en/of ondersteuning. Dit leidt soms tot moeilijk of gevaarlijk gedrag voor hunzelf en voor hun omgeving. De aanpak van huiselijk geweld wordt in samenspraak met de andere Groninger gemeenten vorm gegeven in het regionaal actieplan Geweld hoort nergens thuis, waarbij de financiële basis wordt gegeven door de Decentralisatie Uitkering Vrouwenopvang/huiselijk geweld die wij als centrumgemeente hiervoor ontvangen. Met de beschikbare middelen worden regionale organisaties zoals de Vrouwenopvang, Veilig Thuis en het Centrum voor Seksueel Geweld gefaciliteerd. In het regionaal actieprogramma hebben gemeenten en ketenpartners gezamenlijk actiepunten geformuleerd om de aanpak verder te verbeteren t.a.v. huiselijk geweld, kindermishandeling en seksueel geweld.

Relevante beleidsnota's Het programma is verder uitgewerkt in de volgende beleidsnota’s: Nota-Sociale-basis-voor-elkaar-2023-2026 Nota Mantelzorg 'Van onschatbare waarde' 2023-2026 Uitvoeringsprogramma-Ouderen-en-wijzer-in-Groningen-2023-2026 Mensen maken Groningen, een ode aan vrijwillige inzet DE SOCIALE BASIS: ACTIELIJN VRIJWILLIGE INZET 2023-2026 Aanpak eenzaamheid in Groningen SOCIALE BASIS: ACTIELIJN EENZAAMHEID 2023-2026 Healthy Ageing Visie - de G6 voor een Gezonde Stad Groningen (2017) Gezondheidsnota 'Gezond Leven in 050' (2023) Lokaal Preventieakkoord Plan GALA en Sportakkoord gemeente Groningen Kadernotitie Transformatieagenda Jeugdhulp Groninger gemeenten 2018-2020 Koersdocument visie inkoop jeugdhulp gemeente Groningen (2020) Versnelling transformatie sociaal domein in control 2018-2020 Samen Sterk in Stad (2012-2015) Beleidsplan/ Uitvoeringsplan Vernieuwing Sociaal Domein gemeente Groningen 2014/2015 Meerjarenprogramma 'Van Beschermd wonen naar wonen met begeleiding op maat' (2015) Gemeenschappelijke regeling Beschermd Wonen Kadernota Positief Opgroeien 2022-2032 Diversiteitsagenda 2.0 'Iedereen is anders en in Groningen is ruimte voor iedereen' (2021) Leidraad ontwikkeling Maatschappelijke opvang 2021-2023 Beleidskader veiligheid 2021-2024 Plan van aanpak Groningen Preventie met Gezag (2023) Actieplan huiselijk geweld, kindermishandeling en geweld tegen vrouwen

(2023)

Relevante ontwikkelingen Samenlevingsopbouw De overkoepelende nota ‘De sociale basis, voor elkaar’ 2023-2026 is gerealiseerd. Hierin beschrijven we het belang van een sterke samenhang in de samenleving, in de wijken en dorpen van onze gemeente. Door het versterken van de bestaande, herkenbare sociale infrastructuur, ondersteunen we het werken aan een sterke samenhang en werken we aan het versterken van de sociale basis. We hebben beleid of ontwikkeld of opnieuw vastgesteld. Daarvoor werken we 93

de negen actielijnen; sociaal-culturele accommodaties, ouderen (inclusief dementie), eenzaamheid, mantelzorg, vrijwilligerswerk, sociaal werk, bewonersorganisaties, bewonersinitiatieven en de doorgaande dialoog uit. De actielijnen mantelzorg, eenzaamheid, vrijwilligers zijn inmiddels uitgewerkt in nota’s. De opgestelde uitvoeringsprogramma ouderen is inmiddels volop in uitvoering. In 2024 werken we verder aan de actie lijnen; sociaal-culturele accommodaties, bewonersinitiatieven, bewonersorganisaties en sociaal werk en zetten wij in op de doorgaande dialoog met inwoners en partners. Wmo In 2023 is het nieuwe gebiedsgerichte contract van huishoudelijke hulp ingegaan. Er is daarnaast ingezet op extra ondersteuning van mantelzorgers, in de vorm van voorlichting en bevordering van het gebruik van respijtzorg. Voor woonaanpassingen zijn er afspraken gemaakt met woningcorporaties, stichting WIJ en gemeente om meer in te zetten op behoud en duurzaamheid. Voor de meerkostenregeling is de vereenvoudigde toegang voor onbepaalde tijd verlengd. Jeugdhulp 2023 was het eerste jaar van de Basis jeugdhulp (BJH) bij WIJ Groningen. Met de BJH hebben wij laagdrempelige ondersteuning geboden aan jeugdigen en gezinnen, dicht bij de leefwereld en in afstemming met de sociale basis. Het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming heeft in 2023 verder vorm gekregen.

In het najaar van 2023 is landelijk de Hervormingsagenda jeugd (HvA) gepubliceerd, met een groot pakket aan afspraken om de jeugdzorg te verbeteren en financieel houdbaar te krijgen. IZA en GALA Het Integraal Zorg Akkoord (IZA) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) vragen om een andere manier van kijken naar en werken aan onze uitdagingen in het sociaal- en medisch domein. Met het IZA streven we naar een regionale samenwerking waarbij de noodzakelijke transformatie van zorg naar preventie moet worden bewerkstelligd. Het GALA geeft richting aan lokale keuzes op het gebied van sport, gezondheid en sociale basis. Beide akkoorden hebben een specifieke uitkering (SPUK) om inhoud en uitvoering te geven aan de plannen die in het regioplan (IZA), behorende bij de regiovisie en het lokale plan van aanpak (GALA) zijn beschreven. Beide akkoorden zijn gestart in 2023 en lopen t/m 2026. Wonen en zorg In 2023 is een start gemaakt met het Uitvoeringsprogramma 'Wonen, samenleving en zorg'. Centraal daarin staan opgaven met betrekking tot toekomstbestendige huisvesting van ouderen en het voorzien in woonruimte aan tal van aandachtsgroepen, zoals uitstromers uit Beschermd Wonen voorzieningen en voorzieningen in het kader van Maatschappelijke Opvang.

Een integrale stuurgroep, waarin naast de gemeente ook woningbouwcorporaties en zorgaanbieders zijn vertegenwoordigd, bewaakt de voortgang van het uitvoeringsprogramma en zorgt dat op trends en ontwikkelingen wordt ingespeeld. Huiselijk geweld en kindermishandeling Om de regionale aanpak van huiselijk geweld in de gemeente Groningen te versterken hebben we een Gronings actieplan ontwikkeld: 'In Groningen is iedereen veilig thuis'. Dit actieplan richt zich op het eerder signaleren, melden en aanpakken van huiselijk geweld, kindermishandeling en geweld tegen vrouwen. Beschermd Wonen Er is een transformatieproces van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis gaande. Hierin zijn verschillende acties opgenomen die soms regionaal en soms lokaal worden opgepakt. In de regionale inkoop BW is vanaf 2023 een aanvullend product Thuisplus met een aantal gradaties opgenomen om de transformatiebeweging mogelijk te maken.

94

Maatschappelijke Opvang In de regio Groningen is een leidraad MO vastgesteld waarin twee sporen centraal staan: het voorkomen van opvang en het verbeteren van de opvang. Inmiddels is er een landelijk actieplan dakloosheid geïntroduceerd. In Groningen is een start gemaakt om alle acties en afspraken rondom dak-/thuisloosheid in een regionaal actieplan dakloosheid te beschrijven met een meerjarige werkagenda die ook aansluit bij de ontwikkellijnen vanuit het landelijk actieplan. Alle Groninger gemeenten en zorgaanbieders zijn hierbij betrokken. Zorg en Veiligheid Het regionale meerjarenprogramma psychisch kwetsbaren (MJP) is afgerond. De verbeteringen op het gebied van zorg en hulp voor mensen met mentale gezondheidsvraagstukken die zijn voortgekomen uit dit programma zijn nagenoeg allemaal geland in het regionale plan mentale gezondheid. Eveneens is het regionale project "domeinoverstijgende aanpak rondom mensen met onbegrepen gedrag en hoog veiligheidsrisico" afgerond. Middels meerdere (met elkaar samenhangende) ZonMW subsidies krijgt de ingezette intensivering in de netwerksamenwerking een vervolg. De interventies om de samenwerking in het kader van Jeugd en Veiligheid te intensiveren zijn grotendeels onder gebracht in onze deelname aan de aanpak "Preventie met Gezag".

Resultaten en Activiteiten De resultaten en activiteiten worden per beleidsveld benoemd (aansluitend bij de financiële toelichting op het niveau van het beleidsveld). In de activiteitentabel reflecteren we op de activiteiten zoals opgenomen in de begroting 2023. Wat wilden we bereiken (resultaten)

Wat hebben we daarvoor gedaan (activiteiten)

Stimulering samenlevingsopbouw •

Inwoners nemen dankzij verschillende laagdrempelig georganiseerde voorzieningen in en rond hun wijk vaker deel aan verschillende activiteiten en zijn daarmee in de gelegenheid om andere buurtgenoten te ontmoeten, hen (beter) te leren kennen en de kans op sociaal isolement te verminderen.

•

• •

In totaal zijn 47 Sociaal culturele accommodaties gesubsidieerd vanuit het accommodatiebeleid. Hierdoor waren ze in staat de accommodatie beschikbaar te stellen voor ontmoeting tussen inwoners en activiteiten vanuit de wijk/dorp; We hebben Humanitas als kartrekker van coalitie Eénsamen gesubsidieerd; Op wijkniveau is in de week tegen eenzaamheid een programma van activiteiten geweest;

•

Kansrijke ideeën uit de wijk worden tijdig omarmd en indien nodig (verder) geholpen, waardoor deze meer perspectief krijgen om uit te kunnen groeien tot waardevolle initiatieven voor en door inwoners en andere lokale partners, om zo ook bij te kunnen dragen aan de verbetering van de vitaliteit en leefbaarheid van de wijk.

•

We hebben middels wijkbudgetten in zeven gebieden samen met de sociaal gebiedsontwikkelaars en het gebiedsteam bewonersinitiatieven gestimuleerd en gefaciliteerd.

•

Inwoners zijn bekend met het geheel aan voorzieningen voor informatie en advies en ervaren de toegang hiertoe als laagdrempelig en inwoner vriendelijk.

•

We hebben wijkkranten gestimuleerd om ook artikelen te schrijven over het versterken van de sociale basis: inzet vrijwilligers, activiteiten in buurthuizen en algemene voorzieningen bewonersinitiatieven, sport- en culturele activiteiten als middel om elkaar te ontmoeten en te leren kennen; We sluiten aan bij de invoering van de Ontwikkelpleinen in de Forumbibliotheken, waar (ook oudere) inwoners op een laagdrempelige manier met hun vragen terecht kunnen.

•

•

Ter verlichting van de belasting die met mantelzorg gepaard kan gaan, hebben mantelzorgers toegang tot ondersteuning bij het uitvoeren van hun zorgtaken en kennen zij de weg daartoe.

•

95

Voor de waardering en ondersteuning van mantelzorgers hebben wij het steunpunt mantelzorg van Humanitas gesubsidieerd;

• • •

•

Meer inwoners verrichten vrijwilligerswerk als gevolg van (al dan niet) gerichte activering en stimulering.

•

•

•

•

•

Door onze gedeelde geschiedenis met regelmaat te agenderen is er brede maatschappelijke aandacht voor dit onderwerp onder onze inwoners.

•

Door vraagstukken die gepaard gaan met diversiteit en inclusie met regelmaat te agenderen is er brede maatschappelijke aandacht voor dit onderwerp onder onze inwoners.

•

• •

• • •

• •

Er zijn 2.889 mantelzorgers ingeschreven bij het steunpunt, waarvan 465 nieuwe; We hebben 1927 mantelzorgwaarderingskaarten uitgegeven; We zijn gestart met een pilot waarin mantelzorgmakelaars aanvullend op de steunpunten mantelzorgers helpen bij complexe- en regelvraagstukken. Wij hebben de vrijwilligersorganisaties als Humanitas, LINK050 en Stichting Present gesubsidieerd om vrijwilligerswerk op diverse manieren mogelijk te maken en/of te bevorderen; Vanuit de actielijn “Ode aan de vrijwilliger” uit de nota sociale basis is het Netwerk Informele Ondersteuning Groningen voorbereid. Hiermee wordt in 2024 vrijwilligerswerk gebiedsgericht gefaciliteerd met ambassadeurs; De contacten met Contractus zijn gelegd om zo koppelkansen voor extra inzet van studenten te verzilveren (Motie M07); In de maand van de vrijwilliger is een publiekscampagne uitgevoerd met diverse activiteiten op de dag van de vrijwilliger. Oplevering adviesrapport van extern adviseur over monument slavernijverleden; Viering en herdenking Keti Koti ; Vervolgopdrachten en afspraken over monument, viering en herdenking, rol Groningen Slavernijverleden.

Bijeenkomst met de raad over de veiligheid en sociale acceptatie en de LHBTI gemeenschap; Activiteiten om de zichtbaarheid te vergroten: Pride en de pride fototentoonstelling, vlagmoment coming outday; Training Weerbaarheid LHBTI community; Tijdens Let's Gro vier activiteiten grensoverschrijdend gedrag en seksueel geweld m.m.v. nationaal coördinator en lokale partijen; Vooronderzoek nachtvisie en pilot safe space naar aanleiding van moties van de raad; Campagne Orange the World.

Publieke gezondheid •

Sterker regionaal netwerk op het gebied van preventie met het Preventie Overleg Groningen (POG).

•

• •

• •

Meer kinderen kunnen rekenen op een kansrijke start wat hun mogelijkheden vergroot om gezond en veilig op te groeien in een stimulerende leefomgeving.

•

96

Oplevering van het Regiobeeld en het Regioplan Gezonde Groningers Gezonde Zorg, inclusief Regioplan Mentale Gezondheid; Het helpen ontwikkelen van een governance structuur; Het leveren van een actieve inzet op de programma’s binnen Actielijn 2 van het Integraal zorgakkoord (meer preventie, welzijn en samenleving) met name op de programma’s Welzijn op Recept, Kansrijke Start, Valpreventie en Gezonde leefomgeving en de Gecombineerde Leefstijl Interventies (kinderen en volwassenen); Actieve betrokkenheid bij de vertaling van het Regioplan naar implementatie (zie ook boven). De Coalitie Kansrijke Start Groningen kwam in 2023 acht keer bijeen, heeft de samenwerking bekrachtigd met het ondertekenen van een convenant en ontwikkelde en nieuwe werkagenda met verbeterpunten;

•

•

•

•

•

Meer kinderen in de wijkvernieuwingswijken groeien op in een gezonde en stimulerende leefomgeving door een betere en duurzame samenwerking met professionals en bewoners.

De bewezen effectieve ondersteuningsprogramma's Stevig Ouderschap, Moeders informeren Moeders en Nu Niet Zwanger zijn veelvuldig ingezet; Praktijkverbeteringsproject DOEN is derde jaar in gegaan: het beter signaleren en begeleiden van (potentieel) zwangeren met een psychische kwetsbaarheid en gerichte ondersteuning met de opvoeding; Programma Voorzorg, voor de meest kwetsbare zwangere vrouwen draait volop. De deelnemers worden twee jaar intensief begeleid rond het ouderschap en persoonlijke ontwikkeling; We hebben een start gemaakt met intensivering van de aanpak Kansrijke Start in de wijken door aanstelling van projectleiders in enkele Noordelijke wijken. Ze ontwikkelen wijknetwerken rond Kansrijke Start en organiseren activiteiten voor zwangeren en jonge ouders met kind.

•

In 2023 is de toolkit ‘Samen maken we gezond gewoon ontwikkeld. De toolkit is voor de professional in de wijk en bevat kennis en praktische tips, tools en inspiratie over de JOGG-aanpak om de professional wegwijs te maken in wat zij zelf kunnen (blijven) doen om de leefomgeving van de (opgroeiende) jeugd gezonder te maken.

•

Er is - naast het faciliteren van fysieke, telefonische en digitale vormen van contactmogelijkheid - opnieuw stevig ingezet op het bereiken van vindplaatsen in de wijken en dorpen, om proactief in te kunnen spelen op mogelijke ondersteuningsbehoeften; Qua tevredenheid over plekken waar, dicht bij de inwoners, informatie, advies en/of ondersteuning kan worden ontvangen bestaat al jaren een stabiel beeld, waarbij twee derde van de inwoners aangeeft (zeer) tevreden te zijn over de aanwezigheid van deze mogelijkheden/voorzieningen; Van het totaal aantal meldingen bij WIJ Groningen heeft 53% geleid tot nader onderzoek.

Passende ondersteuning •

Er is sprake van een fijnmazige structuur van maatschappelijke voorzieningen voor informatie, ondersteuning en hulp, die toegankelijk en laagdrempelig is georganiseerd, waardoor inwoners met een hulpvraag beter bekend zijn met de mogelijkheden tot ondersteuning en daar - waar nodig – in een vroeg stadium gebruik van kunnen maken om zo beter in staat te zijn zich te kunnen (blijven) redden in het alledaagse.

•

• •

•

(Meer) inwoners die als gevolg van psychische, somatische- en/of andere beperkingen belemmeringen ondervinden bij het uitvoeren van activiteiten in het alledaagse, ontvangen - daar waar nodig - tijdige en passende ondersteuning, om zich zo beter te kunnen (blijven) redden en zo lang als mogelijk vanuit de eigen thuissituatie aan het maatschappelijke verkeer te kunnen (blijven) deelnemen.

•

Jeugdigen en gezinnen ontvangen tijdig en dicht bij huis passende en samenhangende ondersteuning.

•

• •

• •

97

Gebiedsgerichte ondersteuning via maatwerk en algemene voorzieningen; Verstrekking van hulpmiddelen en andere voorzieningen; Ondersteuning van mantelzorgers.

Circa 1.000 jeugdigen en gezinnen hebben vanuit de Basis jeugdhulp ondersteuning ontvangen. Het proces rond de implementatie van de Basis jeugdhulp is goed verlopen. Wij zijn tevreden met hoe het nu gaat: in de meeste gevallen kan de BJH de ondersteuning overnemen, er zijn geen wachtlijsten en met het gezin wordt de best passende oplossing gezocht; De overgang van de resterende jeugdhulpproducten naar de BJH is voorbereid; Wij hebben ingezet op goede communicatie met de ‘latende’ aanbieders over de overgang van cliënten;

•

• • •

Jeugdigen groeien 'zo thuis mogelijk' op. Minder jeugdigen worden uit huis geplaatst.

•

•

• • •

Jeugdigen worden beter beschermd als hun ontwikkeling gevaar loopt.

•

•

Beschermd wonen • Meer mensen kunnen gebruik maken van lokale voorliggende voorzieningen waardoor een beroep op een voorziening Beschermd wonen kan worden voorkomen. We werken toe naar sociale inclusie, waarin mensen met psychiatrische en sociaalmaatschappelijk ondersteuning op maat ontvangen in de eigen woon- en leefsituatie.

•

•

Met de huisartsen hebben wij afspraken gemaakt over de verwijzingen naar de BJH en met de overige verwijzers voor de verwijzingen vanaf 2024; De dekkingsgraad van de Ondersteuners jeugd en gezin bij de huisartsen is vergroot naar circa 85%; Wij hebben in het kader van de HvA een robuustheidsscan over de samenwerking in de regio uitgevoerd. Met het (regionale) project Versterken en ondersteunen pleegouders hebben wij gewerkt aan een betere ondersteuning van pleeggezinnen en het verbeteren van de samenwerking tussen de pleegzorgaanbieders en het lokale team. De ontregelaar pleegzorg heeft 55 casussen behandeld; Op 3Noord niveau hebben wij samen met betrokken aanbieders uitvoering gegeven aan de opgaven die in de Bovenregionale Visie Jeugdhulp met een Plus en het Toekomstplan O3M zijn beschreven; Wij hebben regionaal een visie op de Hoogspecialistische jeugdhulp vastgesteld; er is een start gemaakt met het traject inkoop HSJ; Bovenregionaal hebben wij visies opgesteld op de verblijfsfuncties en de afbouw Jeugdhulp plus. Wij hebben het Verbeterplan GI’s tot uitvoering gebracht. Dit heeft o.a. geleid tot een lagere caseload en betere kwaliteit.

Met ingang van 2024 wordt aan de GI's een garantiebudget versterkt, dit zorgt voor continuïteit in het aanbod en minder marktwerking; Samen met de regiogemeenten hebben wij een plan opgeleverd aan de hand waarvan het Toekomstscenario zal worden uitgevoerd. Regionaal waren middelen gereserveerd die gemeenten lokaal konden investeren in lokale voorliggende voorzieningen; Een nieuwe werkwijze van de toegangen is verder geïmplementeerd, waardoor er actief gestuurd kan worden op het bieden van ondersteuning op maat in de eigen woonen leefsituatie; In de gemeente Groningen: • is gewerkt aan het verstevigen van de verbinding met de WIJ-teams om het aanbod van zorg en ondersteuning optimaal te benutten; • Is gewerkt aan het bevorderen van de uitstroom via de lokale 'uitstroomtafel'; • Zijn initiatieven gefaciliteerd die een preventieve werking hebben op de instroom en passend zijn bij de transformatie-opgaven.

Maatschappelijke Opvang • Minder mensen doen noodgedwongen een beroep op een opvangvoorziening;

•

• •

Waar het onvermijdelijk is, wordt opvang op maat geboden, als keerpunt in iemands leven op weg naar herstel.

98

Gemeenten hebben meegedaan aan de landelijke preventiescan Dakloosheid om helder te krijgen op welke onderdelen uitbreiding van preventieactiviteiten een bijdrage kan leveren aan het voorkomen van dakloosheid; Na melding van dakloosheid wordt, indien noodzakelijk, in afstemming met cliënt (en participanten) een opvanglocatie gezocht die past bij de mate van zelfredzaamheid.

Vrouwenopvang • Door middel van inzet van preventieve interventies is de instroom in de opvangvoorzieningen verminderd en hoeft er dientengevolge minder gebruik te worden gemaakt van ad hoc voorzieningen.

•

Ondersteuning sekswerkers • We willen het ondersteuningsaanbod voor sekswerkers op peil houden en breder toegankelijker maken (mannen, jongens, transgenders enz.).

•

•

•

•

•

Het Intensief Casemanagement bij huisverboden is gecontinueerd; Vanuit de Vrouwenopvang wordt ambulante systeeminterventie geboden aan gezinnen via lokale teams. Het aanbod aan zorg en ondersteuning is op peil gebleven. Het meetingpoint -waar vanuit verschillende zorg- en gezondheidsinstellingen integraal ondersteuning wordt aangeboden- is ruim 400 keer bezocht. Vanuit hier is ook gestart met het organiseren van één inloopavond per week voor jongens, mannen en transgenders; Er is tweemaal een klankbordgroep georganiseerd voor en met de sekswerkers. In de klankbordgroep worden ontwikkelingen, trends en verbeterpunten besproken; In navolging van de positieve ervaringen vanuit Groningen met het burgerinitiatief Het Overweeghuis heeft dit op andere plekken in het land opvolging gekregen; Er hebben ongeveer 120 intakes plaatsgevonden voor werkpassen voor sekswerkers.

Zorg en veiligheid •

Signalen over inwoners die als gevolg van psychiatrische problemen, middelengebruik en/of een verstandelijke beperking (mogelijk) onbegrepen en soms gevaarlijk gedrag vertonen worden zo vroeg mogelijk opgepakt waardoor zo tijdig mogelijk passende ondersteuning is gerealiseerd, gericht op herstel en herwinning van zelfredzaamheid.

•

De samenwerking tussen de netwerkpartners uit het zorgmedisch domein, het veiligheidsdomein, het sociaal domein, de specialistische GGZ, de verslavingszorg en beschermd wonen en maatschappelijke opvang is geïntensiveerd.

•

Signalen van inwoners die in huiselijke kring te maken hebben met (lichamelijke en/of psychische) mishandeling en/of geweld worden zo vroeg mogelijk opgepakt waardoor zo tijdig mogelijk passende ondersteuning is gerealiseerd, gericht op beëindiging van deze situatie.

•

Het regionaal actieprogramma 'Geweld hoort nergens thuis' is beëindigd, de opbrengsten van het programma worden meegenomen in het Toekomstscenario Kind en gezinsbescherming; Voor de gemeente Groningen hebben we een actieplan 'In Groningen is iedereen veilig thuis' ontwikkeld dat zich richt op betere signalering en een effectieve aanpak van huiselijk geweld, kindermishandeling en geweld tegen vrouwen (femicide); We hebben regionale voorzieningen t.b.v. de aanpak van huiselijk geweld gefaciliteerd, zoals Veilig Thuis en de Vrouwenopvang. Ook de opvang van huisdieren in de VO is gefaciliteerd; WIJ Groningen is bezig om op basis van een zelfscan een verbeterplan te ontwikkelen; We hebben trainingen, netwerkbijeenkomsten en een publiekscampagne t.b.v. preventie en signalering van kindermishandeling georganiseerd en uitgevoerd.

•

•

• •

Seksueel geweld • Inwoners die te maken krijgen met seksueel geweld ontvangen, door het organiseren van eerdere signalering, sneller passende hulp.

•

Aanpak mensenhandel • We geven invulling aan onze verantwoordelijk voor preventie, signalering, handhaving, veiligheid en zorg

•

•

99

We hebben het Centrum Seksueel Geweld en Stichting no need to hide gefaciliteerd; We zijn gestart met een regionale aanpak van seksueel geweld ‘Gronings Offensief’. Sleutelfunctionarissen van de politie, arbeidsinspectie, Zorgen Veiligheidshuis, Halt, Veilig Thuis, WIJ en Time2Connect

en werken toe naar een integrale programma-aanpak van seksuele uitbuiting, arbeidsuitbuiting en criminele uitbuiting.

• •

Jeugd en veiligheid • Door het organiseren van een sluitende keten jeugd en veiligheid (veiligheid op scholen, aanpak problematische jeugdtroepen en een risicojeugd overleg) wordt (herhaald) slachtofferschap- en daderschap zoveel mogelijk voorkomen.

•

•

•

zijn samen met -en op initiatief van- de gemeente getraind in de aanpak mensenhandel; Daarnaast zijn ongeveer 100 gemeentelijke functionarissen getraind in het herkennen en signaleren van mensenhandel; Tijdens Let’s Gro hebben twee activiteiten plaatsgevonden om zowel burgers als professionals bewust te maken van seksuele en criminele uitbuiting middels een Experience Room Mensenhandel en de bijeenkomst ‘Niet alles is wat het lijkt’. Het project om vroegtijdig preventief te kunnen interveniëren bij kinderen op basisscholen (KIEM) is doorontwikkeld en uitgebreid naar kinderdagverblijven; Er is een handleiding Breed Jeugd overleg gerealiseerd en medewerkers (voorzitters) zijn getraind in de werkwijze. Daaropvolgend zijn acht nieuwe Breed Jeugd Overleggen gestart onder regie van de WIJ; We hebben de aanpak problematische jeugdgroepen ingezet op vier jeugdgroepen van in totaal ruim 80 jongeren. Twee van de jeugdgroepen zijn in de loop van 2023 uit elkaar gevallen. In deze aanpak werken we nauw samen met ketenpartners als het Zorg- en Veiligheidshuis, WIJ Groningen, Politie Noord-Nederland, HALT, William Schrikker Groep en JBNoord.

•

De taakstelling huisvesting vergunninghouders is gerealiseerd.

•

In samenwerking met de woningcorporaties in Groningen zorgen we voor het huisvesten van vergunninghouders. In 2023 hebben wij in totaal 612 vergunninghouders gehuisvest op een taakstelling van 515 te huisvesten vergunninghouders.

•

Vergunninghouders weten de weg te vinden in de samenleving als het gaat om basisvoorzieningen als gezondheid, onderwijs, opvoeding, werk en inkomen.

•

Maatschappelijke begeleiding van vergunninghouders wordt voor de gemeente Groningen uitgevoerd door Humanitas. Ook zorgt Humanitas voor het aanbieden van workshops voor de participatieverklaring; In 2023 is maatschappelijke begeleiding geboden aan 368 inburgeringsplichtige vergunninghouders.

• •

Inburgeringsplichtigen slagen voor het inburgeringsexamen en zijn actief op het gebied van onderwijs of werk.

•

Bij Thuis in 050 zijn eind 2023 bijna 1.300 inburgeringsplichtigen actief in begeleiding. Van hen vallen 382 personen onder de oude Wet inburgering en 896 onder de nieuwe Wet. Ongeveer 70 procent van de mensen in begeleiding is naast de inburgering actief in werk of vrijwilligerswerk.

•

Vreemdelingen zonder recht op opvang of verblijf belanden niet op straat.

•

We voeren de pilot Landelijke Vreemdelingen Voorziening (LVV) uit in nauwe samenwerking met uitvoeringsorganisatie INLIA en de Rijkspartners IND, de Dienst Terugkeer en Vertrek (DT&V) en de vreemdelingenpolitie. Eind 2023 verblijven 163 personen in de LVV.

Bijdrage(n) verbonden partijen • • •

GR PG & Z (RIGG/GGD) GR Centrumregeling Beschermd Wonen Groningen GR Publiek vervoer Groningen Drenthe

De inhoudelijke en financiële toelichting op de verbonden partijen staat opgenomen in paragraaf 6: Verbonden partijen. 100