Bijlage 1 BOPA planologie Noorderpoort Verzetsstrijderslaan - motivering.pdf
Tekst van het document
BOPA motivering
Groningen, Verzetsstrijderslaan
BOPA motivering Groningen, Verzetsstrijderslaan Datum:
29-04-2025
Buro Hollema Asserstraat 12 9451 AC Rolde Tel: (0592) 24 13 13 info@burohollema.nl www.burohollema.nl Buro Hollema streeft naar een optimale verhouding tussen kwaliteit en prijs. Periodiek wordt ons kwaliteitssysteem gecontroleerd door Normec Certification. Buro Hollema is in het bezit van het certificaat ISO 9001:2015.
Groningen Verzetsstrijderslaan
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Inhoudsopgave
BOPA motivering
3
Hoofdstuk1 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Ligging van de projectlocatie 1.3 Het omgevingsplan 1.4 Strijdigheid met het omgevingsplan 1.5 Te doorlopen vergunningprocedure 1.6 Leeswijzer
4 4 4 4 6 7 7
Hoofdstuk2 Projectbeschrijving 2.1 Huidige situatie 2.2 Voorgenomen ontwikkeling
8 8 9
Hoofdstuk3 Beleid en regelgeving 3.1 Rijk 3.2 Provincie 3.3 Gemeente
19 19 20 21
Hoofdstuk4 Aspecten fysieke leefomgeving en milieu 4.1 Mer-melding 4.2 Ladder voor duurzame verstedelijking 4.3 Duurzaamheid 4.4 Gezondheid 4.5 Verkeer 4.6 Natuur 4.7 Luchtkwaliteit 4.8 Geluid 4.9 Geur 4.10 Omgevingsveiligheid 4.11 Trilling 4.12 Archeologie en cultuurhistorie 4.13 Bodem 4.14 Water
27 27 27 29 29 29 30 35 36 38 38 40 41 43 44
Hoofdstuk5 Uitvoerbaarheid 5.1 Kostenverhaal
47 47
Hoofdstuk6 Voorbereiding & Participatie 6.1 Participatie
48 48
Hoofdstuk7
49
2
Conclusie evenwichtige toedeling van functies aan locaties
Inhoudsopgave (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
BOPA motivering
BOPA motivering (ontwerp)
3
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
Aan de Verzetsstrijderslaan 2 in Groningen bevindt zich een schoolgebouw van Noorderpoort. Op deze locatie worden opleidingen voor de School voor Kunst & Multimedia aangeboden. De opleiding is in 2009 opgericht en inmiddels uitgegroeid tot één van de belangrijkste opleiders voor creatieve beroepen in het mbo voor Noord-Nederland. Dit is ook te zien in de groei van de studentenaantallen. Om deze reden, en omdat het bestaande gebouw niet kan worden aangepast aan het steeds groter wordende onderdeel praktijkonderwijs, is Noorderpoort voornemens een nieuw gebouw te realiseren aan de Verzetsstrijderslaan. Het realiseren van dit schoolgebouw is in strijd met de gebruiks- en bouwregels van het Omgevingsplan.
1.2
Ligging van de projectlocatie
De projectlocatie is gelegen naast de oostelijke ingang van het Stadspark te Groningen. Ten westen van de locatie bevindt zich het Stadspark. Ten zuiden bevindt zich de Concourslaan met de entree naar het Stadspark. Ten noorden van de locatie bevindt zich de Verzetsstrijderslaan, waar de locatie op aangesloten is. Verder ten noorden van de locatie bevindt zich de wijk Laanhuizen. Ten oosten van de locatie bevindt zich de Paterswoldseweg, een belangrijke weg voor de verbinding tussen Eelde-Paterswolde en het centrum van de stad Groningen. Verder ten oosten van de locatie bevindt zich de wijk de Grunobuurt.
Figuur 1.1 De projectlocatie (Bron: PDOK viewer)
1.3
Het omgevingsplan
Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet in werking getreden. Daarmee zijn alle geldende en in procedure zijnde bestemmingsplannen opgegaan in het 'Omgevingsplan van rechtswege'. Dit betekent niet dat de bestemmingsplannen hun geldigheid verliezen. Voor de locatie gelden de volgende bestemmingsplannen: 1. Kranenburg-Stadspark (vastgesteld op 26 juni 2023) 2. Oud Zuid (vastgesteld op 27 mei 2009)
4
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 1.2 Uitsnede plankaart bestemmingsplan 'Kranenburg-Stadspark'
BOPA motivering (ontwerp)
5
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 1.3 uitsnede plankaart bestemmingsplan 'Oud Zuid' Verder gelden er nog meerdere facetbestemmingsplannen voor de locatie. Enkel het facetplan 'Herziening Parkeren 2021' (vastgesteld 10-07-2024) is van toepassing op dit nieuwbouwproject. De locatie is in het van rechtswege verleende 'Omgevingsplan gemeente Groningen' aangewezen met de functies 'Groen' en 'Maatschappelijke doeleinden'. De functie 'Groen' is toegewezen in het bestemmingsplan 'Kranenburg-Stadspark'. De functie 'Maatschappelijke doeleinden' is toegewezen in het bestemmingsplan 'Oud Zuid'. Het voornemen is om op deze locatie een school te realiseren. Alhoewel de school niet gebouwd wordt op de locatie met de functie Maatschappelijke doeleinden maakt dit deel van de locatie wel deel uit van de aanvraag. De reden hiervoor is dat dit gedeelte betrokken wordt bij de openbare gebiedsinrichting en daardoor uitmaakt van de projectlocatie.
1.4
Strijdigheid met het omgevingsplan
Het gebruiken en bouwen van een school op een voor 'Groen' aangewezen locatie is in strijd met de gebruiks- en bouwbepalingen uit het (van rechtswege verleende) Omgevingsplan gemeente Groningen. In de voor 'Groen' aangewezen locatie mogen geen scholen worden gebouwd. Het aanleggen van fietsen voetpaden is wel toegestaan in de met Groen en Maatschappelijke aangeduide locatie. Om af te kunnen wijken van het Omgevingsplan wordt door de initiatiefnemer een omgevingsvergunning voor een Buitenplanse Omgevingsplan Activiteit (BOPA) aangevraagd. In hoofdstuk 2 wordt uitgebreid ingegaan op het te vergunnen gebouw met de daarbij behorende terreininrichting.
6
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
1.5
Te doorlopen vergunningprocedure
Voor de nieuwbouw van de aan te vragen school moeten meerdere omgevingsvergunningen worden aangevraagd. De reden hiervoor is dat het gebruiken en bouwen van een school in strijd is met het omgevingsplan (zie vorige paragraaf). Een voorwaarde voor het indienen van een omgevingsvergunning is dat er sprake is van een concreet en afgebakend bouwplan. Voor dit project is een landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader opgesteld. Hierdoor is er voor de functiewijziging sprake van een concreet en afgebakend project. Ook kan aan de hand van de planologische uitgangspunten afgewogen worden of er sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Opeenvolgende omgevingsvergunning BOPA gebruik en bouw Noorderpoort is een rijksbekostigde onderwijsinstelling met als belangrijkste taak het bieden van onderwijs. In die hoedanigheid draagt het de verantwoordelijkheid om investeringen in huisvesting zorgvuldig af te wegen en risico's zo veel mogelijk te beperken. Om deze redenen is er gekozen voor een gefaseerde BOPA-aanvraag'. Hiermee wordt eerst een omgevingsvergunning aangevraagd voor het afwijken van het gebruik zodat de landschappelijke en stedenbouwkundige kaders alvast worden vergungd. In de tweede fase wordt dan het bouwen van het gebouw vergunt. Dit gebeurt pas nadat de adviseurs en ontwerpers zijn gecontracteerd.
Door eerst de landschappelijke en stedenbouwkundige kaders te vergunning en daarna de bouw te vergunning stelt het Noorderpoort in staat om met een stevige basis en minimale risico's haar onderwijsomgeving op een toekomstbestendige manier te realiseren en worden haar middelen op een verantwoorde manier ingezet. Voor de overgangsfase voor het omgevingsplan bevat artikel 12.27a van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) een beoordelingsregel voor opvolgende BOPA-vergunningverlening. Dit maakt het mogelijk om eerst een 'planologisch' kaderstellend basisbesluit te nemen in de vorm van een omgevingsvergunning voor een BOPA. Het bevoegd gezag geeft bijvoorbeeld eerst toestemming voor de plaatsing van het bouwblok, de bouwhoogte en het bouwvolume. Daartegen staat bezwaar en beroep bij de bestuursrechter open. Als de initiatiefnemer op een later moment een vergunning voor een omgevingsplanactiviteit voor het feitelijk verrichten van de bouwactiviteit aanvraagt, die in strijd is met het omgevingsplan, neemt het bevoegd gezag een besluit omtrent de BOPA omgevingsvergunning verlening voor deze (nader uitgewerkte) bouwactiviteit. Tegen die BOPA omgevingsvergunning staat ook bezwaar en beroep bij de bestuursrechter open. Tevens moet ook de omgevingsvergunning voor de technische bouwactiviteit worden aangevraagd.
Overige omgevingsvergunningen Nadat het bouwplan definitief is worden ook de overige omgevingsvergunning zoals uitweg aangevraagd.
1.6
Leeswijzer
Na de inleiding in hoofdstuk 1, wordt in hoofdstuk 2 de huidige en toekomstige situatie toegelicht. In hoofdstuk 3 wordt het algemeen geldende rijks-, provinciaal en gemeentelijk beleid samengevat. Alleen het beleid dat van toepassing is op het voorliggende initiatief wordt in dit hoofdstuk benoemd. Specifiek beleid (rijk, provincie en gemeente) voor omgevingsaspecten wordt in hoofdstuk 4 besproken. De uit het beleid voortkomende motiveringen en/of onderzoeken worden ook in hoofdstuk 4 samengevat en voorzien van een conclusie. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid van het project. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de voorbereiding en participatie die bij dit nieuwbouwproject komt kijken. Ten slotte wordt in hoofdstuk 7 de motivering samengevat en wordt geconcludeerd of er wel of niet sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
BOPA motivering (ontwerp)
7
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Hoofdstuk 2 2.1
Projectbeschrijving
Huidige situatie
Huidige school Verzetsstrijderslaan 2 In de huidige situatie bevindt zich op het terrein een schoolgebouw van de Noorderpoort. Op deze locatie bevindt zich de School voor Kunst & Multimedia. Een groot onderdeel van deze opleiding bestaat uit activiteiten waarvoor bijvoorbeeld muziekstudio's en dans- en theaterzalen benodigd zijn. Deze ruimtes zijn op de locatie aanwezig. De huidige praktijkruimtes zijn aangepast aan de beperkingen van het pand, maar voldoen qua volume, oppervlakte, hoogte en akoestiek niet aan de hedendaagse eisen die aan dit type praktijkonderwijs worden gesteld. Sinds de oprichting van de school is het aandeel praktijkonderwijs bovendien sterk toegenomen, waardoor verdere uitbreiding van de praktijkruimtes binnen dit gebouw niet mogelijk is. Daar komt bij dat het pand een monumentale status heeft, wat de mogelijkheden voor aanpassingen aanzienlijk beperkt. Om deze redenen is dit schoolgebouw tegenwoordig meer geschikt voor theoriegericht onderwijs. Bestuursbureau Noorderpoort Verzetsstrijderslaan 4 Ten westen van de huidige school bevindt zich het bestuursbureau van het Noorderpoort (Verzetsstrijderslaan 4). In dit gebouw heeft het College van Bestuur haar standplaats en zijn verschillende ondersteunende diensten gevestigd. Tussen dit gebouw en de Verzetsstrijderslaan bevindt zich nog een klein gebouw.
Dit is het voormalige conciërgegebouw die tegenwoordig gebruikt wordt als kantoorruimte. Terrein Verzetsstrijderslaan 4 In de huidige situatie is het terrein aan de oostzijde van de huidige bebouwing volledig verhard. Ook ten noorden (tussen de bebouwing en de Verzetsstrijderslaan) bevinden zich parkeerplaatsen. Ten zuiden van het huidige grasveld zijn eveneens parkeerplaatsen aanwezig. Op het terrein zijn momenteel 160 parkeerplaatsen aanwezig. Aan de westzijde van de gebouwen is een grasveld aanwezig waar op gerecreëerd kan worden. Op dit grasveld bevindt zich ook een multisportveld, waarop bijvoorbeeld gebasketbald kan worden. In de huidige situatie is het schoolterrein deels omringd door hekken, waardoor het schoolterrein aan de westzijde en de zuidzijde afgeschermd is van het Stadspark. Tussen het Stadspark en het sportveld bevindt zich een sloot.
8
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 2.1 Huidige situatie (Bron: Google Earth)
2.2
Voorgenomen ontwikkeling
Noorderpoort is eigenaar van het grasveld naast het bestuursbureau aan de Verzetsstrijderslaan 4 in Groningen. Het voornemen is om op het grasveld een nieuwe school te realiseren. Ook wordt de buitenruimte rondom het bestuursbureau en rondom de nieuwe school aangepast zodat de kwaliteit van dit gebied wordt verhoogd. Dit terrein grenst namelijk aan de noord- en oostrand van het stadspark, maar keert zich op dit moment volledig af van het park. Verder kent het grasveld in de huidige vorm geen ecologische waarden en is het rondom de bestaande bebouwing voornamelijk verhard. Daarom is het uitgangspunt bij deze nieuwe terreininrichting een zo groen mogelijke omgeving. Voor deze ontwikkeling hebben Laos landschapsarchitecten en AAS (architectenbureau) in overleg met de gemeente Groningen een landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader opgesteld. Dit document is als bijlage 1 opgenomen bij deze motivering. De hoofdopzet van het landschaps-, stedenbouwkundigkader bestaat uit het vergroten van de parkruimte en het leggen van een visuele, ruimtelijke relatie met de omgeving, zowel met het Stadspark als de woonwijk Laanhuizen. Het doel is om een ontwikkelveld te creëren waar het gebouw zich in voegt.
Met de ruimtelijke herinrichting wordt tussen de nieuwe schoollocatie en de bestaande bebouwing een openbaar toegankelijk parkgebied gerealiseerd, welke in eigendom komt van de gemeente. Dit parkgebied wordt niet alleen een prettige verblijfs- en leeromgeving voor studenten en medewerkers, maar is ook van grote meerwaarde voor omwonenden en bezoekers van het Stadspark. Het doel is om een ontwikkelveld te creëren waar het gebouw zich in voegt. De parkruimte loopt door van het Arboretum tot in Laanhuizen (wijk ten noorden van de projectlocatie), waardoor de ruimtebeleving wordt vergroot. Tussen de oudbouw en de nieuwbouw ontstaat een dynamiek passend bij een groen schoolplein. De ruimte wordt 'versterkt' door de begeleiding van de L-vorm van de volumes, zie figuur 2.2. In bijlage 2 is daarnaast een overzichtstekening toegevoegd met daarop de huidige en toekomstige situatie. De vorm en architectonische expressie van de gebouwdelen dienen enkel ter inspiratie en ondersteuning van het landschappelijke, stedenbouwkundige en beeldkwaliteitskader.
BOPA motivering (ontwerp)
9
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 2.2 Terreininrichting (bron:landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Gebouwen Er wordt één gebouw toegevoegd, dat zichtbaar bestaat uit twee losse volumes. Het verbindende deel bevindt zich onder de grond. De hoofdopzet van het stedenbouwkundig raamwerk bestaat uit een aantal hoofdprincipes. Deze liggen in het verlengde van, en komen voort uit, de principes van het landschapsplan, dat in het vorige paragraaf is toegelicht. Bijvoorbeeld als het gaat om de vergroten van de parkbeleving. Dit landschapsprincipe dicteert de locatie van het ontwikkelveld aan de noordwestrand van het plan. Daarnaast dicteert dit principe uitgangspunten om volumes te clusteren op een locatie, ten behoeve van een 'vrije ruimtebeleving' tussen Stadspark en Laanhuizen. Het ontwikkelveld wordt daarmee een onderdeel van de aanwezige bosrand. Het doel van het plan is om een onderwijslocatie te creëren in, en met de versterking van, een parkachtig karakter. Een massief volume waarin 5.000 m2 onderwijsprogramma is gehuisvest past niet in die ambitie. Daarom wordt er gekozen voor 3 volumes in het groen, waar het groen en voetgangersverbindingen omheen en tussendoor meanderen. Hiermee ontstaat in vorm, volume, opzet en positionering een ontspannen dynamiek. Het noordelijk gelegen gebouw zal maximaal 14,5 meter hoog worden.
Het zuidelijk gelegen gebouw zal maximaal 18,5 meter hoog worden. De footprint van het gebouw is circa 1.600 m2 bvo. De volumes zijn alzijdig en begeleiden de ruimte en de daarbij horende parkpaden. Dit dankzij positionering en de relatie tussen interieur en exterieur te borgen in het landschaps, stedenbouwkundig en beeldkwaliteitskader. Eén van de volumes ligt onder het maaiveld. Het parklandschap is over dit volume heen getrokken, zodat er toegankelijke ruimte tussen beide gebouwen ontstaat en een entreegebied voor voetgangers. Om sociale veiligheid te borgen is het verplicht om vanuit verschillende kijkrichtingen zicht te hebben op het entreegebied. Tevens heeft Noorderpoort de ambitie om de gebouwen in te passen in de omgeving door gebruik te maken van zo natuurlijk mogelijk ogende bebouwing. Dit komt terug in het voor dit project opgestelde Landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader.
10
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 2.3 Sfeerimpressie op maaiveldniveau (Bron: Landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) De bouwhoogten zijn tot stand gekomen door studie naar de benodigde gebruiksruimtes van het beoogde onderwijsprogramma. De bouwhoogtes sluiten grotendeels aan op de omliggende bebouwing. De hoogte van de woningen aan de Verzetsstrijderslaan bedragen 4 tot 8,5 meter. De laagbouw (4 meter) bevindt zich op dit moment ook al tussen hoogbouw (8,5 meter). De bouwhoogtes van de bestaande schoolgebouwen en de woonblokken aan de Illegaliteitslaan en het Droppingsveld zijn met 11,5 m tot 16 meter goed vergelijkbaar met de nieuwbouw aan de Verzetsstrijderslaan. De afstand tussen de nieuwbouw en de Verzetsstrijderslaan bedraagt 38,5 meter. Tussen de nieuwbouw en de Verzetsstrijderslaan bevinden zich aan de rand van de projectlocatie hoge bomen. De bomen hebben een hoogte van 15 meter.
Figuur 2.4 Bouwhoogte gebouwen (Bron: landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Verharding BOPA motivering (ontwerp)
11
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Uitgangspunt is een zo groen mogelijke projectlocatie. De footprint van de nieuwe school bedraagt circa 1.600 m2. Ondanks de toevoeging van een nieuw onderwijsprogramma, neemt de totale verharding met 459 m² af. Dit wordt onder andere bereikt door het verwijderen van een aanzienlijk deel van de bestaande verharding, waaronder circa 67 parkeerplaatsen (zie figuur 2.5). Overzicht oppervlaktes: Huidige situatie (verhard, halfverhard en bebouwd): 11.222 m² Nieuwe situatie: 10.763 m² In het stedenbouwkundig plan is rekening gehouden met een groendak op een deel van de nieuwbouw.
Figuur 2.5 Schematische weergave huidige en toekomstige verharding (verhard is donkergrijs, half verhard is lichtgrijs) (bron landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Parkeren In de huidige situatie zijn er 160 parkeerplaatsen aanwezig op de locatie. Dit aantal wordt teruggedrongen tot 99 parkeerplaatsen. Zie voor de onderbouwing paragraaf 3.3.4 Parkeerbeleid gemeente Groningen. Deze parkeerplaatsen zullen rondom het bestaande directiegebouw en aan de noordwestzijde van het perceel gerealiseerd worden. De parkeerplaatsen aan de noordwestzijde worden verdiept aangelegd. Hierdoor staan de geparkeerde auto's niet binnen de zichtlijn vanaf de Verzetsstrijderslaan (zie figuur 2.7). Om bij deze parkeerplaatsen te kunnen komen, wordt een nieuwe inrit gerealiseerd vanaf de Verzetsstrijderslaan. Tijdens de voorbereiding op de bouwfase wordt rekening gehouden moet worden met randvoorwaarden, waaronder de grondwaterstand.
12
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 2.6 Parkeer- en fietsparkeren nieuwe situatie (bron: landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS)
Figuur 2.7 doorsnede met aangeduid voorstel voor de verlaagde parkeerplaats bij Verzetsstrijderslaan (bron: landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Verkeer Om de onderwijs en parkbeleving te maximaliseren staat de beleving van de voetganger centraal. In hiërarchie sluiten voet- en fietspaden zoveel mogelijk aan bij het Stadspark. In het Stadspark is een duidelijke hoofdroute te onderscheiden: de Concourslaan. Deze staat in verbinding met het hoofdfiets en wandelnetwerk op stadsniveau. De Concourslaan fungeert als de primaire route voor fietser en wandelaar door het Stadspark. Deze is in asfalt uitgevoerd en circa 5,5 meter breed. Op de onderwijslocatie is de hoofdroute niet aanwezig, maar zijn auto's op een paar plaatsen 'te gast'
BOPA motivering (ontwerp)
13
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan toegestaan. Verkeersstromen worden zoveel mogelijk ontvlochten, zodat voetgangers en fietsers veilig over het terrein kunnen bewegen. Dat betekent dat er op het terrein een strakke verdeling tussen gemotoriseerd en langzaam verkeer wordt gemaakt. Hiermee wordt onder andere wildparkeren voorkomen.
Figuur 2.8 routing auto's ten behoeve van parkeren (bron: landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Fietsers en voetgangers De onderwijslocatie sluit aan met een secundaire route op de Concourslaan. In het Stadspark ontsluiten deze routes functies in het park en/of in- en uitgangen naar het park van een omliggende wijk, zoals Laanhuizen. De secundaire route op de onderwijslocatie fungeert als verbinding tussen park en Laanhuizen en als entree tot de onderwijslocatie. Voetganger en fietser zijn beiden welkom, conform Stadspark.
14
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 2.9 routing fiets- en voetgangers (bron: landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Nieuwe entree Naast het ontvlechten van gemotoriseerd en langzaam verkeer is een ander uitgangspunt om zo min mogelijk extra verharding toe te passen. Om de nieuwbouw te ontsluiten wordt daarom een nieuwe entree aan de Verzetsstrijderslaan zo dicht mogelijk bij de nieuwe parkeerplaatsen gemaakt. Hiermee wordt gebruik gemaakt van een bestaande route en verharding (Verzetsstrijderslaan). De nieuwe entree wordt aangelegd op een plek waarvoor geen bomen moeten worden gekapt. De nieuwe entree zal voorzien worden van een inritconstructie met slagboom, zodat er een heldere voorrangssituatie op de Verzetsstrijderslaan ontstaat. In hoofdstuk 4.5 Verkeer en parkeren wordt dit verder toegelicht. Groen Over het gehele plan genomen verbetert de ecologische waarde van het gebied. Wat nu intensief gemaaid grasveld is zal, veranderen naar extensief beheerde kruidenrijk grasveld. Er wordt gebruik gemaakt van het principe van gradaties, open-gesloten, om meer diversiteit toe te voegen aan ecologische waarden, conform de ecologische ambitie in het Stadspark. Daar waar kern-, mantel- en zoomvegetatie plaatsmaken voor lage bosvegetatie of kruidrijk grasland, wordt elders in het plan kern-mantel-zoom vegetatie aangeplant en versterkt t.b.v.
beschutting. Denk daarbij aan inheems bloeiende en bedragende struiksoorten. Het laagste deel van het plan vormt de tijdelijke berging en heeft het meest open karakter. Een stapje hoger vormen kruidenrijke extensief beheerde graslanden en vaste planten de overgang tussen entree van het gebouw en openbare ruimte. Rondom entrees max 50 cm i.v.m. sociale veiligheid. 50-80 cm in de rest van het plan. Richting de randen wordt een mantel-zoom-kern principe toegepast. Daar waar openingen in de zomen worden gemaakt, ten behoeve van toegankelijkheid en zichtbaarheid, worden een onderlaag van stinsen toegepast en lage schaduwminnende bosvegetatie. Met de ontwikkeling van de onderwijslocatie wordt er per saldo circa 8.000 m2 aan Gemeentelijke Ecologische Hoofdstructuur (GES) toegevoegd. De genereuze parkruimte komt in eigendom van de gemeente (zie 3.3.3 Gemeentelijke Ecologische Structuur (GES))
BOPA motivering (ontwerp)
15
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 2.10 overzicht huidige en toekomstige groene invulling (bron: landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) Verbinding met Stadspark De voorgenomen ontwikkeling verbindt het schoolterrein van Noorderpoort met het Stadspark. Dit gebeurt door het verwijderen van de hekken om de schoollocatie, het verbinden van een pad aan de westzijde van de locatie en het verbinden aan de Concourslaan ten zuiden van de locatie. In de basis is de inrichting van het landschap van de onderwijslocatie een logische voortzetting in vorm en ruimtebeleving van het Stadspark. Inrichtingselementen, zoals het sportveld, het vertraagde
16
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan hemelwaterafvoer-gebied, entreezones rondom gebouwen en de omgeving rondom de voormalige conciërgewoning volgen dit principe. Richting het zuiden betekent dat een parkachtige-natuurlijke inrichting en beheer, waardoor de verbinding met het Stadspark wordt versterkt. In het noorden is in beperkte mate ruimte voor een wat stedelijke natuurlijke inrichting, bijvoorbeeld rondom het oude conciërgegebouw of de entreegebieden van het monument en bestuursgebouw. Waardoor de verbinding met de stad wordt versterkt en de Verzetsstrijderslaan 2 en 4 een volwaardige nieuwe Stadspark-entree wordt. Buitenruimte (sportveldje, wadi en voormalige conciërgewoning) In de huidige situatie is de onderwijslocatie voorzien van een sportveldje. Tijdens de participatiebijeenkomst is meerdere malen aangegeven dat dit veldje zeer geliefd is bij buurtbewoners en het Noorderpoort. Gekozen is daarom om het sportveldje weer op te nemen in de nieuwe terreininrichting. Ook wordt vanwege de wateropgave een wadi in het terrein aangelegd. Aangezien nu nog niet bekend waar de voorzieningen exact komen in in het landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader een zoekgebied aangegeven (zoekgebied 1 op figuur 2.10). De vorm van de beide onderdelen is bedoeld om te laten zien dat het gevraagde programma in vierkante meters past binnen het plan.
In het landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader zijn uitgangspunten opgenomen voor de uitwerking van deze zone. Hetzelfde geldt voor de oude conciërgewoning (gebied 2). Noorderpoort heeft tijdens de participatiebijeenkomsten meerdere malen aangegeven open te staan om samen met de buurt te onderzoeken of dit gebouw kan worden omgebouwd tot buurtfunctie. De plinten van het zuidelijke volume (gebied 3 en 4) kunnen zo worden vormgegeven, zodat pop-up programma zoals een tijdelijke tentoonstelling of theatervoorstelling ook buiten gehouden kan worden. Hiermee wordt de openbare ruimte een verlenging van de onderwijsfunctie.
Figuur 2.11 programma buitenruimte Noorderpoort (bron landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS)
BOPA motivering (ontwerp)
17
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Toegankelijk minder validen In het landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader is toegankelijkheid één van de ontwerpprincipes waarbij de uitvoering van het plan rekening mee gehouden moet worden. In gebouwen worden in de uitwerking gangbare maatregelen getroffen, zoals MIVA-toiletten. Gebouwen sluiten zo veel mogelijk drempelloos aan op het maaiveld. Ook voetpaden zijn zoveel mogelijk drempelloos. Dat betekent dat opsluitingen van verhardingselementen van gelijkvloerse banden worden voorzien. Omdat de hoofdentree voor voetgangers van de nieuwbouw op + 2,00 meter is gesitueerd, is het belangrijk dat de hellingshoek daarnaartoe maximaal 1:16 is. Voorkeur heeft 1:20/1:25. Bestaand gebouw Verzetsstrijderslaan 2 Noorderpoort houdt het gebouw aan de Verzetsstrijderslaan aan. Na een grondige renovatie wil Noorderpoort dit gebouw gebruiken voor theorie onderwijs en mogelijk als kantoorfunctie voor ondersteunende diensten.
18
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Hoofdstuk 3
Beleid en regelgeving
3.1
Rijk
3.1.1
Nationale Omgevingsvisie
Met de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft het rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Om dit te kunnen bewerkstelligen laat het rijk de inrichting van de fysieke leefomgeving meer over aan de decentrale overheden en komt de gebruiker centraal te staan. Toetsing Aangevraagd is een functiewijziging van 'Groen' naar 'Maatschappelijk'. Gelet op de aard, omvang en locatie, is er geen strijdigheid met de NOVI. 3.1.2
Instructieregels rijk (AMvB's)
3.1.2.1 Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In hoofdstuk 5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels voor een omgevingsplan. Het grootste deel heeft betrekking op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (afdeling 5.1 Bkl). Deze instructieregels zijn van toepassing op het stellen van regels in het omgevingsplan als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van de Omgevingswet. Aan deze regels mogen geen economische motieven ten grondslag liggen, die leiden tot strijd met de dienstenrichtlijn (artikel 5.1a Bkl). Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor auto(snel)wegen, buisleidingen van nationaal belang en mainportontwikkeling Rotterdam; Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening,
rijksvaarwegen en luchtvaart, fiets- en wandelroutes, hyperscale datacentra, aanwijzing van woningbouwcategorieën; Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8). Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen instructieregels heeft opgenomen (onderwerpen die buiten het toepassingsbereik van de instructieregels vallen) is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders. Dit is voor deze aanvraag niet het geval. Toetsing Aangevraagd is een functiewijziging van 'Groen' naar 'Maatschappelijk'. Met deze aanvraag wordt een nieuw schoolgebouw met een groen heringericht openbaar toegankelijk gebied gerealiseerd. Gelet op de aard, omvang en locatie zijn de instructieregels uit de paragrafen 5.1.6 en 5.1.7. niet van toepassing op dit project. In hoofdstuk 4 zal verder worden ingegaan op de instructieregels uit paragraaf 5.1.2 t/m 5.1.5. Toegankelijk (paragraaf 5.1.8.Bkl) is al in het vorige hoofdstuk (2.2 Voorgenomen ontwikkeling) besproken.
BOPA motivering (ontwerp)
19
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
3.2
Provincie
3.2.1
Omgevingsvisie provincie Groningen
De Omgevingsvisie provincie Groningen 2016-2020 is door Provinciale Staten op 1 juni 2016 vastgesteld. Nadien is deze Omgevingsvisie drie keer (gedeeltelijk) geactualiseerd. De meest actuele versie is op 8 november 2023 door Provinciale Staten vastgesteld. De Omgevingsvisie bevat de integrale langetermijnvisie van de provincie op de fysieke leefomgeving. Een belangrijk doel van de Omgevingsvisie is om op strategisch niveau samenhang aan te brengen in het beleid voor de fysieke leefomgeving. Daarom zijn in deze Omgevingsvisie zoveel mogelijk de visies op verschillende terreinen zoals ruimtelijke ontwikkeling, landschap en cultureel erfgoed, natuur, verkeer en vervoer, water, milieu en gebruik van natuurlijke hulpbronnen samengevoegd en inhoudelijk met elkaar verbonden. Er zijn ook onderdelen van het provinciale beleid voor economie, energie en cultuur en welzijn opgenomen, voor zover die gevolgen hebben voor de fysieke leefomgeving. De provinciale belangen uit de visie zijn in de Omgevingsverordening vertaald in bindende regels die bij ruimtelijke plannen en ontwikkelingen in acht dienen te worden gehouden. Toetsing De provinciale belangen uit de visie zijn in de Omgevingsverordening vertaald in bindende regels die bij ruimtelijke plannen en ontwikkelingen in acht dienen te worden gehouden. 3.2.2
Omgevingsverordening provincie Groningen
Op 22 februari 2023 hebben Provinciale Staten de Omgevingsverordening provincie Groningen vastgesteld. In deze versie van de Omgevingsverordening is de vorige Omgevingsverordening beleidsneutraal omzet en vertaald in de taal van de Omgevingswet. Aangezien op dat moment de Omgevingswet nog niet inwerking was getreden is besloten om dat deze Omgevingsverordening Groningen inwerking treedt met ingang van de datum van inwerkingtreding van de Omgevingswet. Voor de opbouw van de Omgevingsverordening is gekozen om aan te sluiten bij de opbouw van de Omgevingswet en de onderliggende algemene maatregelen van bestuur. Hoofdstuk 3 van de Omgevingsverordening richt zich op gemeenten en waterschappen en bevat instructieregels. Met een instructieregel wordt beoogd dat de omgevingswaarden of andere doelstellingen van de provincie voor de fysieke leefomgeving worden bereikt. De provincie kan op grond van artikel 2.22 van de Omgevingswet instructieregels stellen. In hoofdstuk 3 zijn specifieke instructieregels opgenomen voor de inhoud en motivering van omgevingsplannen, omgevingsvergunningen, waterprogramma’s, leggers en peilbesluiten. In hoofdstuk 4 zijn regels opgenomen voor activiteiten die door burgers, bedrijven en overheden kunnen worden uitvoeren die de fysieke leefomgeving beïnvloeden. Er kunnen meerdere activiteiten van toepassing zijn op een situatie.
De regels richten zich rechtstreeks op degene die de activiteit uitvoert. In de motivering van omgevingsplannen, omgevingsvergunningen, waterprogramma’s, leggers en peilbesluiten dienen de instructieregels rechtstreeks getoetst te worden. Toetsing De projectlocatie ligt binnen het door de provincie Groningen aangewezen stedelijk gebied. Voor locatie gelegen in stedelijk gebied gelden in tegenstelling tot het landelijk gebied veel minder provinciale belangen. De volgende aspecten zijn van toepassing op het projectlocatie: aardbevingsgebied veiligheid binnen de aangewezen waterkeringsgebieden A en B veiligheidszone 4 Aardbevingsgebied De provinciale omgevingsverordening stelt instructieregels met het oog op bescherming van karakteristieke gebouwen. Aangezien het bij dit project gaat om nieuwbouw en niet om sloop zijn deze instructieregels niet van toepassing op dit project. Veiligheid binnen de aangewezen waterkeringsgebieden A en B
20
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
De projectlocatie ligt in het door de provincie aangewezen gebied van regionale waterkeringen. Het waterschap houdt samen met de gemeente in haar beleid rekening met deze waterbergingen. In het overleg met het waterschap en de gemeente met betrekking tot dit onderwerp is het beleid getoetst aan het bouwplan. Zie hiervoor paragraaf 4.14 Water. Veiligheidszone 4 Het omgevingsaspect veiligheid wordt uitgebreid toegelicht in paragraaf 4.10 Omgevingsveiligheid. Aangetoond is dat het nieuwe schoolgebouw niet is strijd is met de veiligheidsnormen die door de provincie Groningen zijn gesteld in het provinciaal basisnet. 3.2.3
Conclusie
Dit project is niet in strijd met het provinciale beleid zoals opgenomen is in de provinciale omgevingsverordening. De aspecten waterveiligheid en externe veiligheid voldoen aan de gestelde voorwaarden.
3.3
Gemeente
3.3.1
Omgevingsvisie Gemeente Groningen
Gemeente Groningen kent de omgevingsvisie 'Levende ruimte'. Deze omgevingsvisie is vastgesteld door de gemeenteraad op 26 januari 2022. Het ruimtelijke beleid van de gemeente Groningen is uitgezet in de Omgevingsvisie 'Levende Ruimte'. Deze omgevingsvisie is vastgesteld door de gemeenteraad op 26 januari 2022. Deze omgevingsvisie is de actualisatie van de omgevingsvisie 'Next City'. Ook is bij het opstellen van deze omgevingsvisie gebruik gemaakt van de woonvisie. Basis is en blijft dat in alles wat de gemeente doet, de leefkwaliteit voorop staat. Dit leidt tot de volgende strategie: Faciliteren van de groei; Werkgelegenheid groeit mee in stad en regio; De (groeiende) gemeente blijft leefbaar en aantrekkelijk voor alle inwoners; De energietransitie wordt versneld; Iedereen doet mee en helpt mee in een gezonde groeiende gemeente. In de omgevingsvisie wordt gesteld dat hoe beter de sociale infrastructuur (voorzieningen voor onderwijs, cultuur, sport, welzijn en zorg) is, des te groter de veerkracht en vitaliteit van een wijk of dorp. In de omgevingsvisie geeft de gemeente aan te gaan investeren in onderwijsgebouwen om achterstanden te bestrijden. Ze zijn van plan onderwijsvoorzieningen te transformeren en schoolgebouwen bij te bouwen. Het huidige schoolgebouw van de Noorderpoortvestiging voldoet niet meer aan de eisen voor een goede Kunst & multimedia opleiding.
De nieuwbouw ten behoeve van deze opleiding sluit dus aan bij de omgevingsvisie van gemeente Groningen. Daarnaast wordt in de omgevingsvisie gesteld dat de keten van cultuuronderwijs en het diverse cultuuraanbod met kansen voor nieuwe makers zeer waardevol zijn voor Groningen als cultuurstad. Het versterken en verbeteren van de kwaliteit van de Kunst & multimedia opleiding sluit hierbij aan. 3.3.2
Groenplan Groningen Vitamine G
De gemeente Groningen heeft de ambitie om de gemeente te vergroenen. Een goed leefklimaat en de gezondheid van de inwoners worden als zeer belangrijk gezien. Groen, bomen, natuur en voedsel zijn daarin belangrijke onderdelen. Vanuit Next City, het coalitieakkoord en de Uitvoeringsagenda Klimaatbestendig Groningen zijn vele opgaven te benoemen voor groen, ecologie en biodiversiteit, klimaatadaptatie en openbare ruimte. Het toevoegen van 100.000 m2 openbare ruimte, een forse toename van het aantal bomen en de hoeveelheid groen, het versterken van het bestaande groen en de ecologische structuur zijn enkele van die opgaven. Toets Groenplan aan landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Uitgangspunt is een zo groen mogelijke projectlocatie. De footprint van de nieuwe school bedraagt circa 1.600 m2. Ondanks de toevoeging van een nieuw onderwijsprogramma, neemt de totale verharding met 459 m² af. Dit wordt onder andere bereikt door het verwijderen van een aanzienlijk deel van de bestaande
BOPA motivering (ontwerp)
21
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan verharding, waaronder circa 67 parkeerplaatsen (zie figuur 2.4). Overzicht oppervlaktes: Huidige situatie (verhard, halfverhard en bebouwd): 11.222 m² Nieuwe situatie: 10.763 m² In het stedenbouwkundig plan is rekening gehouden met een groendak op een deel van de nieuwbouw.
Figuur 3.1 Schematische weergave huidige en toekomstige verharding (bron Landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) 3.3.3
Gemeentelijke Ecologische Structuur (GES)
De gemeentelijke ecologische structuur (GES) is een uitbreiding, actualisatie en verfijning van de Stedelijke Ecologische Structuur (SES). Het stadspark is een van de GES kerngebieden-Groen. Het water aan de rand van de projectlocatie is opgenomen als ecologisch kerngebied water. Gelet op deze ecologische waarde geldt bij ruimtelijke ontwikkelingen de door Noorderpoort opgestelde en door de gemeente vastgestelde BEA als toetsingskader. Bij ruimtelijke ontwikkelingen is de BEA het toetsingskader. Op basis van de positionering van de paden en de verharding en de inrichting van de openbare ruimte kunnen zes bomen niet duurzaam behouden blijven. Deze bomen maken geen deel uit van de GES. Wel maakt een deel van de te rooien houtopstanden aan de zijde van de Concourslaan onderdeel uit van
22
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan de GES. Het stedenbouwkundig plan voorziet in het nieuw aanplanten van 1.306 m² bosplantsoen en het opwaarderen van 3.019 m² bestaand bosplantsoen. Ook is voorzien in het aanplanten van nieuwe bomen. Noorderpoort en de gemeente Groningen leggen middels een anterieure overeenkomst het uitwisselen van eigendom vast. De bedoeling is dat het buitenterrein in eigendom komt van de Gemeente Groningen en dan ook onderdeel kan gaan uitmaken van de GES.
Figuur 3.2 Uitsnede GES (bron gemeente Groningen) 3.3.4
Parkeerbeleid gemeente Groningen
De gemeenteraad heeft op 10 juli 2024 het bestemmingsplan ‘Herziening Parkeren 2021’ vastgesteld. Met dit bestemmingsplan stelt de gemeente nieuwe parkeerregels vast voor een groot aantal bestemmingsplannen. In het bestemmingsplan wordt verwezen naar de Beleidsregel parkeernormen van de gemeente Groningen. Deze beleidsregels worden regelmatig bijgesteld. Dat biedt de nodige flexibiliteit in het parkeerbeleid zonder dat daarvoor een omgevingsplan hoeft te worden gewijzigd. De beleidsregels bevatten het te doorlopen stappenplan rondom het bepalen van de parkeerbehoefte, de te hanteren parkeernormen en de spelregels over parkeren op eigen terrein. Uitgangspunt is dat het parkeren op eigen terrein wordt opgelost. Tevens bevatten de beleidsregels spelregels voor de afmetingen van parkeerplaatsen die afgestemd moeten zijn op gangbare motorvoertuigen. Tot slot bevatten de beleidsregels ook de mogelijkheid om van de parkeernormen af te wijken. Toets aan parkeerbeleid Autoparkeerplaatsen In totaal wordt circa 5.000 m2 bvo nieuw onderwijsprogramma toegevoegd. De verschillende functies heeft Noorderpoort in beeld, maar het exacte aantal leslokalen is nog niet bepaald. Dat volgt in een volgende fase. Noorderpoort heeft wél een goed beeld van het huidige gebruik van hun gebouwen, omdat deze zijn voorzien van een telsysteem dat het aantal bezoekers registreert. Daarnaast kan Noorderpoort
BOPA motivering (ontwerp)
23
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan uit hun planningssysteem afleiden hoeveel medewerkers/docenten gemiddeld op een locatie aanwezig zijn. Het bestuursbureau (gelegen aan de Verzetsstrijderslaan 4) heeft een volledige kantoorfunctie. Hier zijn gemiddeld zo'n 80 personen gelijktijdig aanwezig, voornamelijk medewerkers en voor een klein deel bezoekers. In het bestaande schoolgebouw (Verzetsstrijderslaan 2) zijn dagelijks ongeveer 300 studenten en medewerkers gelijktijdig aanwezig: circa 275 studenten en 25 medewerkers. Het nieuwe gebouw zal qua omvang en programma vergelijkbaar zijn met het gebouw aan de Verzetsstrijderslaan 2. Rekening houdend met het gebruik van de bestaande en de nieuwe school leidt dit tot een verdubbeling van de genoemde aantallen. Samenvattend zullen in de toekomstige situatie dagelijks aanwezig zijn: 130 medewerkers (80 kantoormedewerkers en 50 onderwijspersoneel) 550 studenten Uitgaande van de woonplaats van de studenten blijkt dat circa 43% van de studenten met de fiets komt, terwijl de overige studenten met het openbaar vervoer reizen. Uitgaande van de parkeernormen uit de beleidsregel geldt voor deze zone B voor beroepsonderwijs een parkeernorm van 0,7 per werknemer. Dit komt neer op 91 parkeerplaatsen. In het stedenbouwkundig plan is rekening gehouden met 99 parkeerplaatsen.
Hiermee wordt ruim voldaan aan de parkeernorm op eigen terrein. Het mobiliteitsbeleid van Noorderpoort (zie bijlage 5) staat niet toe dat studenten op terrein parkeren bij de school. Daarnaast hebben medewerkers die binnen een straal van 10 km wonen geen recht op een parkeerplaats. Momenteel wordt dit beleid niet gehandhaafd vanwege de ruime parkeervoorziening, maar in de toekomstige situatie zal dat wél gebeuren. Zo is er straks meer dan voldoende parkeercapaciteit beschikbaar. Fietsparkeerplaatsen In het gemeentelijk fietsparkeerbeleid is een fietsparkeerplaatsnorm opgenomen waarmee het aantal te realiseren fietsparkeerplaatsen kan worden berekend. Conform het gemeentelijk parkeerbeleid moeten er 1.664 fietsparkeerplaatsen worden aangelegd. De oppervlakte (bvo) oudbouw en nieuwbouw bedraagt 7.900 m2 voor de oudbouw en 5.000 m2 voor de nieuwbouw. De gemeente hanteert in zone B een parkeernorm voor ROC (leerlingen) van 12 fietsparkeerplaats per 100 m2 bvo. Voor medewerkers geldt een norm van 0,9 fietsparkeerplaats per 100 m2 bvo. In het landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader is rekening gehouden met 514 fietsparkeerplaatsen (zie figuur 3.3). Het aantal berekende fietsparkeerplaatsen is voor de locatie aan de zeer hoge kant. Dit heeft te maken met de woonplaats van de studenten en daardoor de keuze voor het openbaar vervoer.
Uit de studentengegevens van Noorderpoort blijkt circa 43% van de studenten met de fiets komt, terwijl de overige studenten met het openbaar vervoer reizen. In het gemeentelijk beleid wordt geen rekening gehouden met deze uitgangspunten. Dit blijkt ook uit de huidige situatie. In de huidige situatie biedt Noorderpoort aan ongeveer 210 fietsers plek om de fiets te stallen bij circa 7.900 m2 BVO lesruimte en kantoorruimte. In het landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader is rekening gehouden met 514 fietsers. Dat is een ruime verdubbeling van het huidige aantal fietsparkeerplaatsen, terwijl het BVO lesruimte en kantoorruimte niet verdubbelt, maar toeneemt met 5.000 m2. Het gebruik van fietsnietjes zou dit aantal verdubbelen, omdat er aan twee zijdes een fiets gestald kan worden: 1.028 plaatsten.
24
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Figuur 3.3 Parkeersituatie oudbouw en nieuwbouw Noorderpoort (bron: Landschaps-, stedenbouwkundig- en beeldkwaliteitskader Verzetsstrijderslaan 2-4 Groningen, 19-03-2025 LAOS, AAS) 3.3.5
Beleidskader Natuur inclusief bouwen
De gemeenteraad heeft begin 2022 het beleidskader 'Natuur inclusief bouwen' vastgesteld. Met dit beleidskader zet de gemeente in op 3 onderdelen in voor gebouw- en natuurinclusieve maatregelen. 1. Maatregelen in de gevel, zoals nestkasten voor verschillende soorten vogels en vleermuizen. 2. Vergroening van de gevel en het dak. 3. Directe omgeving van een gebouw natuurinclusief maken, door meer groen te gebruiken en verharding terug te dringen. Dit beleidskader geldt niet voor de inrichting van de openbare ruimte. Dit beleid is vooral van toepassing bij de BOPA aanvraag voor de activiteit bouwen. Het is dan ook aan de nog te selecteren adviseurs en ontwerpers om te bepalen hoe zij gaan voldoen aan dit beleidskader. 3.3.6
Verordening Afvoer hemel- en grondwater Groningen 2023
Met de verordening Afvoer hemel- en grondwater regelt de gemeente hoeveel water bij nieuwbouwprojecten op eigen terrein opgevangen moet worden. De belangrijkste bepalingen die van toepassing is op dit project is dat bij nieuwbouw perceeleigenaren van percelen groter dan 250 m2 water opvangen, op basis van de grootte van het perceel. Het liefst met groene maatregelen, bijvoorbeeld een vergroende tuin of een groen dak. Toets aan verordening Noorderpoort heeft vroegtijdig over de wateropgave met het waterschap en de gemeente overleg gehad. Tijdens dit overleg zijn afspraken gemaakt op de watercompensatie op het eigen terrein. Ook hebben de architecten de optie voor het aanleggen van een groen dak opgenomen in het landschappelijk en stedenbouwkundig kader.
BOPA motivering (ontwerp)
25
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
3.3.7
Conclusie
Het voorgelegen project sluit goed aan bij de omgevingsvisie en bij de groene ambities van gemeente Groningen. Met dit project wordt de nu eentonige buitenruimte minder verhard en ingericht als biodivers groengebied wat beter aansluit bij het Stadspark.
26
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
Hoofdstuk 4 4.1
Mer-melding
4.1.1
Wettelijk kader
Aspecten fysieke leefomgeving en milieu
De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage (mer) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V van het Omgevingsbesluit. Of een besluit over een project mer-plichtig of mer-beoordelingsplichtig is, kan worden afgeleid uit bijlage V van het Omgevingsbesluit, in samenhang met de artikelen 11.6 en 11.8 van het Omgevingsbesluit. Bijlage V heeft als ingang (eerste kolom) de omschrijving van het project. In de vierde kolom staan de besluiten genoemd waarvoor mer-verplichtingen gelden. Het gaat om besluiten waarmee de toestemming voor het project wordt verleend. In dit geval is dat het omgevingsplan. Of er voor het besluit een mer-plicht of een mer-beoordelingsplicht geldt, volgt uit de tweede en derde kolom. Als het project voldoet aan de voorwaarden van de tweede kolom, geldt een mer-plicht. Anders geldt een mer-beoordelingsplicht, tenzij ook in de derde kolom voorwaarden staan. 4.1.2
Toetsing
In bijlage V bij het Omgevingsbesluit is onder J11 bepaald dat voor de aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject een mer-beoordelingsplicht geldt. Het realiseren van een nieuw schoolgebouw kan aangemerkt worden als een stedelijk ontwikkelingsproject. Voor dit project is een mer-beoordelingsnotitie gemaakt (bijlage 3). 4.1.3
Conclusie
Uit de mer-beoordelingsnotitie blijkt dat bouw van een nieuwe school niet tot belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu leidt. Het opstellen van een mer is daardoor niet noodzakelijk.
4.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
4.2.1
Wettelijk kader
De ladder voor duurzame verstedelijking is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. Artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) bepaalt dat bij een wijziging van het omgevingsplan voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de ladder vereist is. Een stedelijke ontwikkeling is gedefinieerd als "de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelvoorziening of een andere stedelijke voorziening en die voldoende substantieel is." 4.2.2
Toetsing
De Ladder is van toepassing op projecten die worden aangemerkt als nieuwe stedelijke ontwikkeling. Bij het bepalen of en hoe de ladder moet worden toegepast, zijn de volgende aspecten van belang: 1. 2. 3. 4. 5.
Is er sprake van een stedelijke ontwikkeling? Is de stedelijke ontwikkeling nieuw? Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied? Is er behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling? Ligt de ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied?
Gelet op footprint van circa 1.600 m2 en onderwijsprogramma van circa 5.000 m2 bvo is er sprake van een stedelijke ontwikkeling. De school wordt gerealiseerd op een locatie die nu is aangewezen als 'Groen'. Alhoewel er sprake is van een verplaatsing van een bestaande school worden er wel m2 nieuwbouw toegevoegd. Hierdoor is de stedelijke ontwikkeling als nieuwe ontwikkeling aan te merken. Gelet op deze constatering moet onderbouwd te worden of het nieuwbouwplan geen onaanvaardbare leegstand tot gevolg heeft en dat er een evenwichtige toedeling van functies aan locaties ontstaat. Het aantal mbo-studenten dat kiest voor een opleiding binnen de creatieve industrie, film en audiovisuele sector stijgt sinds 2016-2017. Aan de Verzetsstrijderslaan in Groningen is de school voor Kunst &
BOPA motivering (ontwerp)
27
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan multimedia gevestigd. Deze opleiding(en) wordt niet elders in de regio gegeven. Hierdoor is er sprake van een groot verzorgingsgebied. Studenten komen vanuit de regio naar Groningen om hun onderwijs aan de school voor Kunst & multimedia te volgen. De opleiding Kunst & multimedia stelt opleidingspecifieke eisen die niet in een regulier schoolgebouw passen. De lokalen of beter gezegd de studio's en zalen zijn erg gehorig en leveren indien een gebouw niet goed is geïsoleerd geluidsoverlast op voor de naastgelegen klaslokalen. Het type programma past daardoor beter in een op maat gemaakt gebouw. Op dit moment zijn er geen geschikte leegstaande gebouwen in de stad Groningen beschikbaar die aan het programma van deze specifieke school kunnen voldoen. Daarbij is de ligging nabij Martiniplaza en de bereikbaarheid van de locatie zeer gunstig. Op de locatie aan de Verzetsstrijderslaan wordt op dit moment MBO-onderwijs aangeboden. Stedelijke inbreiding zorgt voor een compacte stad, waar afstanden kort zijn en functies nabij en geclusterd, zodat men zo min mogelijk hoeft te reizen. Een tweede reden heeft te maken met bereikbaarheid van de locatie en positie in het stedelijk netwerk. Noorderpoort heeft als onderwijsinstituut een regionale functie.
Een groot aantal leerlingen komt van buiten de stad en reist per bus of trein naar Noorderpoort. Met de ontwikkeling van het Hoofdstation Groningen en de Parkweg als aangename groene verbindingsas, zal de bereikbaarheid van de onderwijslocatie alleen maar toenemen voor scholieren en werknemers (5-10 minuten lopen). Groningen is één van de best befietsbare steden van Europa. Het aantal mensen dat de fiets dagelijks gebruikt om op de opleiding, stageadres of het werk te komen is groot. Een aantal van de belangrijkste stageadressen, praktijklocaties en partners voor opleidingen in de media bevinden zich in het zuidwestelijke deel van de stad. Binnen 10 minuten fietsafstand vanaf de Verzetsstrijderslaan bereik je de belangrijkste, zoals Martiniplaza, de Oosterpoort, poppodia in de binnenstad en evenementen op de Drafbaan. Dit type opleiding, op deze plaats is dus een logische keuze. In de huidige situatie bevindt zich op het terrein een schoolgebouw van de Noorderpoort. Op deze locatie bevindt zich de School voor Kunst & Multimedia. Een groot onderdeel van deze opleiding bestaat uit activiteiten waarvoor bijvoorbeeld muziekstudio's en dans- en theaterzalen benodigd zijn. Deze ruimtes zijn op de locatie aanwezig.
De huidige praktijkruimtes zijn aangepast aan de beperkingen van het pand, maar voldoen qua volume, oppervlakte, hoogte en akoestiek niet aan de hedendaagse eisen die aan dit type praktijkonderwijs worden gesteld. Sinds de oprichting van de school is het aandeel praktijkonderwijs bovendien sterk toegenomen, waardoor verdere uitbreiding van de praktijkruimtes binnen dit gebouw niet mogelijk is. Daar komt bij dat het pand een monumentale status heeft, wat de mogelijkheden voor aanpassingen aanzienlijk beperkt. Om deze redenen is dit schoolgebouw tegenwoordig meer geschikt voor theoriegericht onderwijs. 4.2.3
Conclusie
De nieuwbouw van een school is een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Gelet op het grote regionale verzorgingsgebied en het unieke onderwijsaanbod is er sprake van een duurzame ontwikkeling. Door het type onderwijs met specifieke voorwaarden aan onderwijsruimtes is vervangende leegstaande bebouwing niet geschikt voor deze opleiding. Daarbij is de locatie nabij Martiniplaza en het hoofdstation gunstig gelet op het eerder al benoemde verzorgingsgebied en type onderwijs. De ontwikkeling is daarom duurzaam en past binnen de voorwaarde van de ladder.
28
BOPA motivering (ontwerp)
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
4.3
Duurzaamheid
4.3.1
Wettelijk kader
In bijlage 1 van de Omgevingswet (Ow) is het begrip duurzame ontwikkeling gedefinieerd. Het gaat om "een ontwikkeling die voorziet in de behoeften van de huidige generatie zonder de mogelijkheden voor toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen." Artikel 1.3 en 2.1 Ow borgen het belang van duurzaamheid. Artikel 2.1 geeft aan dat een bestuursorgaan zijn taken en bevoegdheden op grond van de wet uitoefent met het oog op de doelen van de wet, tenzij daarover specifieke regels zijn gesteld. Artikel 1.3 geeft ook richting aan de voor burgers en bedrijven opgenomen zorgplicht in artikel 1.6 Ow, namelijk dat men "voldoende zorg draagt voor een goede leefomgeving". Met deze bepalingen wordt een duurzame ontwikkeling voor het gehele domein van de fysieke leefomgeving geborgd. Dit vergt een samenhangende benadering vanaf het begin van de planvorming van alle relevante belangen, waaronder: ruimte, water, natuur, gezondheid en wonen. 4.3.2
Toetsing
Noorderpoort heeft zich gecommitteerd aan de gemeentelijke doelstellingen om in 2035 volledig Co2 neutrale vastgoed portefeuille te hebben. De nieuwbouw zal dan ook voldoen aan deze doelstellingen. 4.3.3
Conclusie
Het aspect duurzaamheid vormt geen belemmering voor deze functiewijziging.
4.4
Gezondheid
4.4.1
Wettelijk kader
Eén van de maatschappelijke doelen van de Omgevingswet (Ow) is een gezonde fysieke leefomgeving (artikel 1:3 Ow, zie ook 4.4.1). In artikel 2.1 lid 4 Ow is bepaald dat het bevoegd gezag bij de evenwichtige toedeling van functies (in het omgevingsplan) in ieder geval rekening houdt met het belang van het beschermen van de gezondheid. Het Rijk stelt ondergrenzen voor de bescherming van de gezondheid. Bijvoorbeeld via instructieregels of omgevingswaarden voor geluid, luchtkwaliteit, geur en waterkwaliteit. In het omgevingsplan werken deze randvoorwaarden door. Uiteraard geldt dit ook bij de toetsing van aanvragen voor omgevingsvergunning waarbij afgeweken wordt van het omgevingsplan. 4.4.2
Toetsing
Door het schoolterrein met het Stadspark te verbinden wordt een openbare groenvoorziening aan de stad toegevoegd. Deze groenvoorziening bevordert gezonde leefstijlkeuzes. Ook is er op het terrein de mogelijkheid om te sporten. Het toevoegen van een extra onderwijsfunctie aan deze locatie heeft geen invloed op de geluidwaarden, luchtkwaliteit, geur- en waterkwaliteit van de omgeving. 4.4.3
Conclusie
Het omgevingsaspect gezondheid vormt geen belemmering voor het realiseren van de onderwijslocatie.
4.5
Verkeer
4.5.1
Wettelijk kader
De regels in het omgevingsplan moeten leiden tot een evenwichtige toedeling van functie aan locaties (artikel 2.1 Omgevingswet). Bij een voorgenomen ontwikkeling moet daarom onder meer beoordeeld worden wat de effecten zijn op de verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid binnen en rond het plangebied.
BOPA motivering (ontwerp)
29
omgevingsvergunning Groningen Verzetsstrijderslaan
4.5.2
Toetsing
Door het toevoegen van een school wordt aan de locatie onderwijsprogramma toegevoegd. Ook in het bestaande gebouw blijven onderwijsactiviteiten. Dit betekent niet dat de verkeersintensiteit toeneemt. Door het handhaven van mobiliteitsbeleid door Noorderpoort zullen de 99 parkeerplaatsen in de toekomst voldoen zijn. Het aantal parkeerplaatsen neemt van 160 af naar 99 parkeerplaatsen. Door het toevoegen van een nieuwe inrit neemt de verkeersdrukte op de Verzetsstrijderslaan tussen de bestaande en de nieuwe inrit iets toe. De parkeerplaatsen worden in de nieuwe situatie verdeeld over twee parkeerterreinen. Op de nieuwe parkeerplaats is ruimte voor 53 auto's. De parkeervoorzieningen worden gebruikt door de medewerkers. Doorgaans wordt een parkeerplaats dan ook de gehele dag door dezelfde personenwagen gebruikt. Voor de huidige verkeersgegevens van de Verzetsstrijderslaan en het Droppingsveld is gebruik gemaakt van recent (telling tussen 21 juni 2024 en 5 juli 2024) uitgevoerde verkeerstellingen. Deze gegevens zijn als bijlage 6 toegevoegd aan deze motivering. Alleen tussen de de inrit naar de nieuwe parkeerplaats en de huidige inrit neemt de verkeersintensiteit op de Verzetsstrijderslaan toe. Gebruikers van deze nieuwe parkeerplaats rijden verder de Verzetsstrijderslaan in. Voor het gedeelte tussen de huidige ingang en de Paterswoldseweg geldt dat er geen toename is van verkeer.
Voor het gedeelte tussen de nieuwe inrit en de huidige inrit zijn tijdens de verkeerstellingen gemiddeld per werkdag 389 auto's geteld. De woensdag is de drukste dag met 415 auto's. Het drukste momenten op deze woensdag zijn 's ochtends tussen 8:00 en 9:00 uur en 's middags tussen 16:00 en 17:00 uur. Op die momenten rijden er op woensdagochtend 36 en op de woensdagmiddag 31 auto's. Door de nieuwe parkeerplaatsen neemt het verkeer toe op deze momenten. Als alle parkeerplaatsen dan bezet worden dan neemt het verkeer op deze twee piekmomenten met 53 verkeersbewegingen toe. Ondanks deze toename is het aantal verkeergebruikers nog steeds zeer laag. Daarbij geldt dat het aankomend verkeer niet exact op hetzelfde tijdstip arriveert en vertrekt. De toename van het verkeer is daardoor verwaarloosbaar en zal direct opgaan in het huidige verkeersbeeld. 4.5.3
Conclusie
Het aspect verkeer en parkeren vormt geen belemmering voor het wijzigen van functie voor dit project.