Bijlage 1 Agenda voor de Toekomst A3.pdf

een aantrekkelijke plek om naartoe te varen. Wie meer rust wil, vaart met de

land. In plangebied Meerstad zijn beide volop aanwezig. Deze ingrediënten

tussen het Woldmeer en het Zuidlaardermeer zorgt voor kansen voor

kano door de Harksteder Broeklanden of verblijft op de natuurcamping.

dragen eraan bij dat plangebied Meerstad een (meer) aantrekkelijke

waterrecreatie. Ook wordt ingezet op het realiseren van bestemmingen,

recreatieve en toeristische bestemming wordt voor zowel bezoekers van

zoals een café, langs de oevers van de (nieuwe) watergangen. Zo krijgt

De nieuwe oevers van het Woldmeer worden op zo veel mogelijk plekken

buitenaf als voor de eigen inwoners. De aantrekkelijkheid van het gebied

Meerstad aantrekkelijke plekken in een netwerk van vaar-, wandel- en

openbaar toegankelijk, zodat bezoekers het meer kunnen ervaren als ze er

wordt versterkt door de nabijheid van de stad Groningen, dat met haar

fietsverbindingen.

langs fietsen of wandelen. Er is een variatie aan kleinere en grotere stranden,

culturele aanbod de grootste toeristische trekpleister in de regio is.

zodat er keuze is tussen een wat rustiger plek en een bruisender plek waar Haventjes, voorzieningen en gezellige plekken

ook regelmatig (water)evenementen zijn.

De kernwaarden van Bureau Meerstad zijn lef, uitdagend en puur. Deze

Bij een groot meer horen ook havens en vaarvoorzieningen. Een voor de

kernwaarden zijn ook leidend voor recreatie en toerisme. We streven naar

hand liggende plek voor een haven is de kop van Grunopark/De Wierden.

Recreëren op het land

kwaliteit en eigenheid, ook wat betreft recreatie. Qua verblijfsplekken zetten

Hier liggen kansen voor een cluster van watersportvoorzieningen, zoals

Rondom de lintdorpen Middelbert en Engelbert biedt het gevarieerde

we in op kleinschalige voorzieningen in de natuur, in plaats van plekken

bootverhuur en -opslag en een zeilschool. Ook horeca past hier goed,

landschap kansen voor ommetjes, fietstochten, boswandelingen en een

voor massatoerisme. Watersporters hebben alle ruimte om te zeilen, varen,

evenals mogelijke verblijfsvoorzieningen zoals een hotel.

bezoek aan de stadsboerderij. Hier leer je over de natuur, het landschap en

suppen, zwemmen of aan te meren in een van de haventjes. Tegelijkertijd

haar geschiedenis. Het gebied rondom de lintdorpen is een aantrekkelijk

worden bezoekers en inwoners uitgedaagd met landschapskunst als Park

De tweede haven voorzien wij in Harkstede. Deze haven is compacter

groen uitloopgebied voor de stad; een groene long aan de zuidoostelijke

Meerstad – het grootste openbare land art project van Nederland - en andere

en biedt voornamelijk ruimte aan sloepen. De goede verbinding met het

zijde van Groningen. Ook worden routes gecreëerd om te wandelen, fietsen,

prikkelende initiatieven. Ook zijn er mooie wandelroutes en fietsroutes

centrum en de aanwezigheid van horeca maken de haven van Harkstede

skaten, paardrijden of mountainbiken. Zo komt er een route rondom het

rondom het Woldmeer en naar onder andere de stad Groningen.

Woldmeer langs alle toeristische trekpleisters. De groene zone tussen de huidige en nieuwe bebouwing ter hoogte van de Hoofdweg in Harkstede

Plangebied Meerstad wordt een uitnodigend gebied voor bewoners,

is geschikt voor wandelen, fietsen en andere buitensporten. Ook een

bezoekers, sporters, natuurliefhebbers en voor ondernemers die een bijdrage

natuureducatiecentrum zou hier goed passen.

willen leveren aan een gevarieerd toeristisch en recreatief aanbod. Daarbij leggen ze slimme verbindingen met bestaande voorzieningen in de omgeving

Goede bereikbaarheid voor fiets, voetganger en met openbaar vervoer

om elkaar te versterken. Ook de openbare ruimten in de woongebieden

Om de potentie van het Woldmeer te kunnen benutten en om aantrekkelijk

nodigen uit voor sport, spel, bewegen en ontmoeten (in lijn met de sport-

te zijn voor ondernemers, is een goede bereikbaarheid een voorwaarde.

en beweegvisie ‘Sportief Kapitaal voor iedere Groninger’ uit 2021). Door

Er moeten voldoende (snelle) fietspaden en openbaarvervoerverbindingen

het aanbod van recreatieve functies en accomodaties is Meerstad een

tot aan de belangrijkste bestemmingen zijn. De inzet is om inwoners en

bestemming.

bezoekers zo veel mogelijk te voet, met de fiets of met het openbaar vervoer te laten komen en te laten bewegen in het gebied. Desalniettemin wordt in

Recreëren op het water

de verdere uitwerking ook rekening gehouden met autoverkeer en voldoende

Met de aanleg van nieuwe vaarverbindingen, in het kader van het Provinciaal

parkeergelegenheden.

beleid Vaarrecreatie, kent de provincie Groningen een steeds groter en daarmee aantrekkelijker wordend vaarnetwerk. Het Woldmeer wordt daarin de komende jaren een steeds belangrijker schakel en bestemming.

KADER - IN 2005

Aan de zuidkant van Groningen ligt het Paterswoldsemeer, met

De

gewenste

met jachthavens, een internationale wedstrijdroeibaan, activiteiten langs de

recreatiegebied Hoornsemeer. Het Paterswoldsemeer is door zijn omvang

voorzieningenniveau ‘om de ambities van Meerstad waar te kunnen maken’.

oevers”. De roeibaan is er niet meer, maar verder zijn de huidige ambities

zeer geschikt als zeilmeer en rondom voorzien van fiets- en wandelpaden.

Het ging daarbij om commerciële- en niet-commerciële voorzieningen,

met het Woldmeer vergelijkbaar met die van 2005.

Een ‘rondje meer’ is in Groningen dan ook een bekend fenomeen. Het

gezondheidsvoorzieningen en recreatie en toerisme. Die ambitie is nog

• Centrumgebied Meerstad. Het centrumgebied “dat als een aansprekend

Woldmeer kan in de toekomst eenzelfde recreatieve functie gaan vervullen

hetzelfde gebleven.

vormgegeven woon- en leisurecentrum gaat functioneren met diverse

Voorzieningenvisie

Meerstad

(2010)

beschreef

het

voor Meerstadjers en Groningers uit andere delen van de stad en provincie.

toeristische en vrijetijdsvoorzieningen, zoals een boulevard, een jachthaven Belangrijkste verschillen met het masterplan uit 2005

en een strand” is er niet gekomen. De afgelopen jaren is de koers wat dat

Vanaf de aanvang van Meerstad streeft het Woldmeer naar een

• Het doel in 2005 was “het creëren van een recreatieve trekker onder andere

betreft veranderd. Het wensbeeld kent meerdere compacte wijkcentra met

hoogwaardige recreatieve functie, met ruimte voor watersport zoals

in de vorm van het Woldmeer {..} Met haar diverse watersportmogelijkheden,

diverse voorzieningen.

zwemmen, zeilen, surfen, (motor)varen en waterskiën. Met de contour van het meer zoals getekend in het wensbeeld ontstaat een meer van 52 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 53

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.4 Werken Naast wonen en recreëren zal er in plangebied Meerstad worden gewerkt. Een van de opgaven in plangebied Meerstad is het realiseren van 42 hectare netto uitgeefbaar bedrijvenpark. Ook worden werkplekken geïntegreerd in de

rk

een groeiende behoefte aan diensten en banen, die onder andere door het

a enp

voor het midden- en kleinbedrijf (mkb). Groningen is een groeiende stad, met

rijv Bed

woonomgeving. Vanuit de gemeente Groningen is er behoefte aan ruimte

mkb worden geleverd. Enerzijds verandert de gemeente oude werkgebieden tot woongebieden, anderzijds is er behoefte aan nieuwe werkgebieden. Werken komt in verschillende vormen terug in het plangebied Meerstad. Bedrijvenparken Op twee knooppunten aan de westkant van het plangebied komen bedrijvenparken die zowel grenzen aan de stad Groningen als aan de snelweg. De ene komt rondom de Europaweg en de andere bij de Driebondsweg. Dit zijn aantrekkelijke vestigingsplekken voor bedrijven,

Bedrijvenpark

omdat ze hier zichtbaar zijn als stadsentree en tegelijkertijd goed verbonden zijn met het snelwegennet. Bedrijvenparken onderscheiden zich van industriegebieden of bedrijventerreinen door hun integratie in het landschap, de groene inrichting en een ambitieuze samenwerking tussen de gevestigde bedrijven. In plangebied Meerstad zoeken we naar ondernemers en bedrijven die een duurzame doelstelling hebben, die open staan voor samenwerking en elkaar

Locatie bedrijvenparken

kunnen versterken. De selectiecriteria en methode voor deze ondernemers worden nog uitgewerkt. Een van de selectiecriteria is al wel duidelijk. Om bij te dragen aan de energieopgave van Meerstad als geheel, zullen bedrijven die zich hier willen vestigen, hun dak en overdekte buitenruimtes beschikbaar moeten stellen voor de opwekking van zonne-energie voor de woningen in het gebied. Het elektriciteitsnetwerk van Meerstad zal voldoende ruimte moeten bieden om de productie van en de vraag naar elektriciteit op te vangen. In de linten zien we geen mogelijkheden voor nieuwe bedrijven of grootschalige uitbreiding van bestaande bedrijven. We zien onder voorwaarden ook beperkte ruimte voor het verplaatsen (en mogelijk kleinschalig uitbreiden) van bouwmarkten en groen- en tuincentra voor particulieren, vanuit de stad naar het plangebied Meerstad. Deze verplaatsings- en uitbreidingsvraag wordt meegenomen in de ontwikkeling van de bedrijvenparken. Werk geïntegreerd in de stedelijke omgeving De tweede vorm van werken die in plangebied Meerstad voorkomt, is bedrijvigheid die goed geïntegreerd kan worden in de stedelijke omgeving. Denk aan de voorzieningen, kleinschalige kantoren, een kapper, een (buurt) supermarkt of een horecagelegenheid. Deze bedrijvigheid zorgt voor een aangename mix van functies in de woonwijken.

54 | Agenda voor de Toekomst

Bedrijvenpark geintegreerd met landschap

Referenties voor bedrijvenpark

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 55

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.4 Werken Thuiswerken De derde vorm van werken is het thuiswerken. Tijdens de COVID-19pandemie heeft onze maatschappij zich ingericht op het werken vanuit huis. De verwachting is dat dit in de toekomst (deels) zo blijft. Naast een fijne werkplek in de eigen woning, is het denkbaar om collectieve werkplaatsen op te zetten zodat mensen ‘thuiswerken’, maar dan in een gezamenlijke voorziening in de buurt. Dit bevordert de sociale cohesie in de wijk. Thuiswerken kan ook bestaan uit het hebben van een bedrijfje aan huis. Daarom is het van belang dat het bestemmingsplan (na de invoering van de omgevingswet omgevingsplan) flexibiliteit biedt en werken aan huis of het hebben van een bedrijfje aan huis mogelijk maakt. Als iemand bijvoorbeeld de wens heeft om een garage om te vormen tot werkplek of atelier, moet dit mogelijk zijn. Een belangrijke voorwaarde om thuis te kunnen werken, is een snelle internetverbinding. De ambitie is om glasvezel aan te leggen voor de

Horeca

nieuwe en bestaande woningen in plangebied Meerstad. Werkgelegenheid in de recreatie en horeca Een vierde vorm van werken zal voortkomen uit banen in de vrijetijdssector. In de Agenda voor de Toekomst zijn kansrijke vestigingsplekken aangewezen in een aantrekkelijk recreatie- en buitengebied. Op deze plekken liggen kansen voor (een clustering van) horeca of recreatieve voorzieningen.

Werklocaties

De nieuwe ondernemingen op het gebied van recreatie en toerisme

Bedrijvenpark

zijn aanvullend op de al bestaande ondernemingen. Deze bestaande

Landbouw

ondernemingen zullen waarschijnlijk op den duur de vruchten gaan plukken

Sport en spel

van het groeiende Meerstad, met steeds meer inwoners en een grotere

Centrumvoorzieningen

aantrekkingskracht op bezoekers.

Bestemming Haven

Werkgelegenheid in natuurbeheer

Recreatie/Zwemmen

Tot slot zullen er banen ontstaan vanuit het landschap dat tussen de woongebieden ligt. Van oudsher is dit een productielandschap waar boeren

Haven

Bedrijventerrein onderzoeksgebied

werken, maar in de toekomst komt daar natuurbeheer bij. Het zijn geen plekken voor grootschalige bedrijven, maar wel plekken die bijdragen aan de werkgelegenheid in plangebied Meerstad. Ook ontstaan er banen door nieuwe (natte) landbouw in het plangebied.

KADER - IN 2005 • Minder ruimte voor bedrijven. In 2005 was de vraag om 135 hectare bruto

duurzaamheidsthema. Er worden dus ondernemers en bedrijven geworven

te reserveren voor bedrijven. Omdat er ook op andere locaties in de regio

die dezelfde duurzame doelstellingen hebben.

bedrijvenparken zijn gerealiseerd, is de vraag in 2022 teruggebracht naar 75 hectare bruto, waarvan 42 hectare netto uitgeefbaar. • Duurzame bedrijven. Nieuw is dat er bedrijvenparken komen met een

Sport en spel 56 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 57

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.5 Onderwijs De realisatie van scholen in het plangebied Meerstad is gekoppeld aan de

bijvoorbeeld amateurkunstverenigingen en andere culturele organisaties. We

realisatie van woningen in het gebied (en daarmee aan leerlingprognoses).

reserveren voldoende ruimte voor kinderopvang. Kinderopvang wordt zo

Per deelgebied zal onderzocht worden of en wanneer er een (extra) school

veel mogelijk gekoppeld aan scholen of losstaand in de buurt van de school

moet komen. Hier kunnen kinderen van 0 tot 13 jaar kunnen leren, spelen en

georganiseerd. Kinderopvang is in ieder geval op loopafstand van de school,

zich ontwikkelen.

om de vervoersbewegingen te beperken.

Scholen op de rand van twee woongebieden

De ontwikkeling van gym- of sportzalen bij scholen wordt meegenomen in

In heel Nederland blijkt bij de ontwikkeling van nieuwe wijken dat de vraag

de locatieonderzoeken voor scholen. Hierbij wordt ook de koppeling met

naar basisonderwijs in de eerste tien jaar van de wijk toeneemt en daarna

andere maatschappelijke voorzieningen onderzocht. Binnen redelijke afstand

weer afneemt. Wat we ook leren van andere plekken, is dat in nieuwe

van de school is een sport- of gymzaal aanwezig. Het is belangrijk dat

wijken eerst noodlokalen worden geplaatst en dat het vaak enkele jaren

deze zaal een goede en veilige verbinding heeft met de school. De sport- of

duurt voordat er daadwerkelijk een school gebouwd wordt. In veel gevallen

gymzaal is buiten schooltijd beschikbaar voor de wijk, zodat lokale (sport)

neemt dan de populatie aan schoolgaande kinderen snel af, waardoor het

verenigingen of yogastudio’s er gebruik van kunnen maken.

schoolgebouw niet optimaal wordt benut in de piekperiode van leerlingen. In de groei van plangebied Meerstad is de ligging van de scholen belangrijk. In het masterplan uit 2005 waren de scholen in het centrum van de wijk gepositioneerd en gecombineerd met andere voorzieningen. De scholen hebben daardoor te kampen met variërende leerlingaantallen en bijbehorende uitdagingen in de huisvesting. In de Agenda voor de Toekomst worden de scholen meer gepositioneerd aan de randen van de wijken. Door de scholen op de overgang van een bestaande en een nieuw wijk te bouwen, ontstaat een balans tussen de toenemende vraag uit de nieuwe wijk en de afnemende vraag in de ‘oude’ wijk. Hierdoor ontstaat er over een langere periode een constantere vraag naar basisonderwijs en daarmee de mogelijkheid om permanente, goed ontworpen scholen te realiseren. Bij de positionering van de nieuwe scholen en voorzieningen (zoals sportparken, bibliotheken en

Zoeksgebied nieuwe scholen

zorg) kijken we ook naar het bestaande aanbod in Engelbert en Harkstede.

Bestaande scholen

Net als bij de voorzieningen geven wij de voorkeur aan het versterken van

Tijdelijke school

bestaande locaties boven nieuwbouw. Referentie school

Scholen

Scholen goed bereikbaar voor fiets en voetganger Belangrijk is dat de scholen veilig bereikbaar zijn, met de fiets en lopend.

Voor nu ligt er geen opgave voor ons om voortgezet onderwijs of speciaal

In de directe omgeving van de school zijn de fietsers en voetgangers

onderwijs op te nemen. Ook hebben zich geen partijen bij ons gemeld die

belangrijker dan het andere verkeer. Wandel- en fietsroutes brengen je sneller

een soortgelijke voorziening in het plangebied willen realiseren. In de verdere

bij school dan met de auto. Het parkeren rondom scholen wordt ontmoedigd

deeluitwerking van de zone langs het Eemskanaal gaan wij onderzoeken in

door het aantal parkeerplaatsen voor halen en brengen te minimaliseren

hoeverre wij ruimte voor voortgezet onderwijs of speciaal onderwijs moeten

en gescheiden te houden van de fiets- en wandelroutes. Veilige fiets- en

reserveren.

wandelroutes naar school staan op nummer één (overeenkomstig het Beleid schoolstraten).

KADER - IN 2005

Cluster met aanvullende voorzieningen bij de school Scholen liggen aan openbaar groen en aan een goede fietsverbinding. Bij

• Scholen meer gespreid. In 2005 waren de scholen gepland in het hart van

de scholen worden extra buitenruimten aangeboden en er wordt ingezet

de buurten en wijken, nu juist op de rand van een bestaande en een nieuwe

wijk. Zo kan de school rekenen op een meer gelijkblijvend leerlingenaanbod.

op een combinatie van een school met buitenschoolse opvang. De binnen- en buitenruimtes van de school kunnen ook gebruikt worden door Referentie school 58 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 59

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.6 Voorzieningen Ieder woongebied een centrum

gaat het over plekken om te sporten, te bewegen, elkaar te ontmoeten, of

Plangebied Meerstad bestaat in de toekomst uit vier woon- en leefgebieden

voor cultuur of evenementen. Ook wordt er gekeken naar speciale plekken

in het landschap: huidig Meerstad, het gebied langs het Eemskanaal,

waar jongeren elkaar kunnen ontmoeten, zoals speciale sportplekken.

Grunopark/De Wierden en Harkstede aan het water. Elk woongebied heeft een eigen centrum met voorzieningen. In ieder van de vier centra is in elk

Retail en horecavoorzieningen

geval een buurtsupermarkt gevestigd. Een centrum kan verder ruimte bieden

Binnen plangebied Meerstad moet ruimte zijn voor consumentgerichte

voor andere winkels voor dagelijkse boodschappen, zorgvoorzieningen,

dienstverlening, zoals winkels en horeca, en persoonlijke dienstverlening,

maatschappelijke voorzieningen en horeca. Ook kunnen hier centrale

zoals kappers, schoonheidssalons, trimsalons en stomerijen. Als iemand

pakketpunten zijn, die bijdragen aan het beperken van het aantal bestelbusjes

een winkel voor dagelijkse voorzieningen wil beginnen, moet hiervoor

in de woongebieden.

ruimte zijn binnen het gebied. Het gebied is in eerste instantie bedoeld voor wonen, maar er moet ook ruimte zijn om te werken en er komt ruimte

De centra zijn plekken waar inwoners uit de wijk elkaar ontmoeten. Deze

voor voorzieningen, zoals winkels en horeca. Het is interessant om bij de

plekken moeten goed bereikbaar zijn, in de eerste plaats te voet, te fiets en

supermarkt, waar een klein buurtcentrum ontstaat, een horecavoorziening te

met het openbaar vervoer. Voordat wij nadenken over nieuwe voorzieningen,

hebben. Om steeds in te kunnen spelen op de actuele ruimtebehoefte, moet

onderzoeken we, vooral in de gebieden bij Engelbert, Middelbert en

het mogelijk zijn om het gebruik van gebouwen aan te passen, bijvoorbeeld

Harkstede, in hoeverre de bestaande voorzieningen versterkt kunnen worden.

van wonen naar dienstverlening of ondernemerschap. In het ontwerp van de

De realisatie van nieuwe gebieden moet immers van meerwaarde zijn voor

woningen zal hiermee rekening moeten worden gehouden.

de bestaande omgeving. Bereikbaarheid van buurtvoorzieningen De centra verschillen in grootte en het aantal voorzieningen, passend bij

Het beleid van de gemeente Groningen is erop gericht dat dagelijkse

het karakter en de sfeer van het woongebied. In Grunopark/De Wierden en

voorzieningen, zoals een supermarkt, lopend of met de fiets goed bereikbaar

Harkstede wordt de sfeer in de wijk bepaald door recreatie en wonen. Hier

zijn. Dit betekent dat in de woongebieden voorzieningen komen, vaak met

zijn de voorzieningen in het buurtcentrum kleinschaliger en voor de buurt.

kleinere winkelformules.

Het gebied langs het Eemskanaal ligt in een belangrijke as van Meerstad naar de stad, met meer openbaar vervoer, meer bedrijven en behalve woningen

Het streven is ook zorgvoorzieningen te vestigen in de buurtcentra,

ook kantoren. Het stedelijke karakter van het gebied langs het Eemskanaal

zoals een huisartsenpost, een zorgcentrum met een fysiotherapeut of

vertaalt zich in een stads karakter van het buurtcentrum, met een grotere

een consultatiebureau. De zorgvoorziening en de supermarkt zitten niet

Centrum

menging van functies en mogelijk ook voorzieningen die Groningers uit

in hetzelfde gebouw, maar kunnen bijvoorbeeld aan hetzelfde plein of

Fietsen (3 km)

andere wijken aantrekken.

parkeerterrein grenzen. Zorgvoorzieningen zijn plekken waar mensen vaak

Voetgangers (1 km)

met de auto of het openbaar vervoer heen gaan. Als de parkeerplekken Voor de dagelijkse voorzieningen maken we deze koppeling niet. De

voor de zorgvoorziening ook gebruikt kunnen worden door de bezoekers

winkelvoorzieningen in de wijk zijn er voor de inwoners en moeten geen

van de supermarkt, kan met één parkeerterrein worden volstaan. De

verkeer van buiten de wijken aantrekken. Dat betekent dat we voor de

provincie Groningen stimuleert het combineren van zorgvoorzieningen met

dagelijkse voorzieningen de grootte van voorzieningen koppelen aan de

ontmoetingsfuncties in de nabijheid van woningen. Hier sluiten we op aan.

Centrumvoorzieningen

wijken/buurten. Regionale voorzieningen als recreatieve bestemming De gemeentes Groningen en Midden-Groningen, Biblionet en Forum

Met de aantrekkelijke natuur leent plangebied Meerstad zich voor plekken

onderzoeken de mogelijkheden om in plangebied Meerstad een

die een bijzondere recreatieve bestemming kunnen worden. Het gaat

bibliotheekvoorziening te realiseren. Deze is gedacht op een plek waar

dan om voorzieningen met een regiofunctie en een specifiek profiel.

voorzieningen samen komen, zodat de bibliotheek als culturele en sociaal-

Deze voorzieningen zijn minder gericht op de wijk, maar meer op de

maatschappelijke ontmoetingsplek kan dienen. Het aanbod bestaat ook uit

interactie tussen bewoners (uit de regio) en de mooie natuur in het

media, digitale geletterdheid, techniek en innovatie.

gebied. Voorbeelden zijn bootverhuur, een natuurcamping, een hotel, een waterskibaan of een mountainbike-skillspark. Verschillende soorten horeca

Maatschappelijke voorzieningen: sporten, spelen en ontmoeten

kunnen hier een plek vinden.

Bij het principe van de ongedeelde stad hoort ook dat er maatschappelijke voorzieningen komen in Meerstad, bereikbaar voor een breed publiek. Hierbij Centrumvoorzieningen 60 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 61

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.7 Mobiliteit - de 15 minuten stad De gemeente Groningen kiest in haar mobiliteitsvisie ‘Groningen goed

de Weendersweg. De Meerstadlaan sluit aan op de oostelijke ringweg

op weg’ (2021) voor meer ruimte voor groen, ontmoeten, fietsers en

(Driebond); de te verlengen Weendersweg sluit aan op de snelweg A7

voetgangers. Dat betekent minder ruimte voor de auto en meer ruimte

(Groningen richting Duitsland). De laatstgenoemde verbinding vervangt de

om te lopen en te fietsen. Hierdoor wordt het veiliger en prettiger om je

rotonde die in het masterplan van 2005 is ingetekend op de A7 bij Harkstede.

te verplaatsen in de stad. Er moet meer ruimte komen voor ontmoeting,

Uit een eerste studie blijkt dat deze variant een averechts effect heeft op

spelende kinderen, groen, klimaat en biodiversiteit.

de gewenste verkeersstromen en leidt tot een toename van verkeer op de

Slochterdiep

Hoofdweg. Bovendien is een aansluiting op de rijksweg A7 erg kostbaar.

Vossenburglaan

In plangebied Meerstad gaan we invulling geven aan deze mobiliteitsvisie. beperkt en dat de Hoofdweg niet zwaarder wordt belast dan passend is bij

R

P&

fdwe g

g we

ert

van de weg en het beperken van verkeersoverlast voor omwonenden.

A7

nog verder uitgewerkt. Een belangrijk aandachtspunt daarbij is de inpassing

Belangrijk voor de omslag naar lopen en fietsen zijn de schaal en de

elb

het profiel van deze weg. De nieuwe ontsluitingsroute (Weendersweg) wordt De 15-minuten-stad – stimuleren van fietsen en lopen

dlaan

Meersta

Hoo

De twee hoofdontsluitingswegen zorgen ervoor dat sluipverkeer wordt

krijgen en in het openbaar vervoer. Met de auto ga je als het niet anders kan.

d Mid

Het belangrijkste uitgangspunt is dat we proberen mensen op de fiets te

positionering van voorzieningen in het plangebied. Door te denken in drie

van 15 minuten te vinden zijn. Daarom wordt geïnvesteerd in goede en

het streven het realiseren van een hoogwaardig OV-netwerk. Daarbij wordt

snelle doorfietsroutes tussen Meerstad en de stad. Hierbij wordt aansluiting

ingezet op knooppuntontwikkeling: het OV wordt naar het hart van een

gezocht met de aanleg van andere fietspaden die in de toekomst wenselijk

deelgebied gebracht. De bussen hebben een hoge frequentie en rijden snelle,

zijn, zoals in het verlengde van de Bremenweg en de Osloweg. Het doel is

directe routes. De gedachte is: je komt sneller op je bestemming door het

om de fiets aantrekkelijker te maken dan de auto. Dit is een uitdaging voor

aantal bushaltes op de route te verminderen. Dit betekent wel dat reizigers

een plangebied dat 2.500 hectare beslaat.

iets verder moeten lopen of fietsen naar de haltes. Door de hoge frequentie

eg

(elektrische) bussen. In de mobiliteitsvisie van de gemeente Groningen is

rtw

Openbaar vervoer (OV) in plangebied Meerstad bestaat vooral uit

plangebied Meerstad de dagelijkse voorzieningen binnen een fietsafstand

lbe

om de voorzieningen per woongebied te organiseren. Het doel is dat in

g

fdwe

Hoo

ge

Openbaar vervoer En

nieuwe gebieden in plaats van één groot gebied, ontstaat de mogelijkheid

A7

zijn de reizigers in de meeste gevallen sneller op de eindbestemming. Aantrekkelijk en veilige verbindingen

In plangebied Meerstad rijdt de bus heen en terug dezelfde route. Op

We zetten in op een goed, veilig en aantrekkelijk netwerk van wandel- en

het einde van elke busroute is er een plek waar de elektrische bussen

fietspaden. Alle voorzieningen in het gebied liggen aan een veilige fietsroute.

worden opgeladen en waar de chauffeur kort kan pauzeren. Belangrijk

Dat geldt voor scholen, supermarkten, zorgvoorzieningen, recreatieplekken

voor de ontwikkeling is dat het OV al een betrouwbare dienstregeling en

Auto

en sportvoorzieningen. In de directe omgeving van deze voorzieningen staan

haltevoorziening biedt als de eerste woningen in de nieuwe kernen worden

Nieuwe ontsluitingsweg (zoekgebied)

fietsers en voetgangers op één.

opgeleverd. Mobiliteit

Bij het maken van aantrekkelijke routes gaat het niet alleen over snelle,

KADER - IN 2005

rechtstreekse fietsroutes met voldoende breedte van en naar de stad (doorfietsroutes). Ook gaat het erom wat er te zien, te doen en te beleven is langs de route. Dat zorgt ervoor dat mensen eerder geneigd zijn om te gaan

• Hoogwaardig OV. Er komt geen tram naar Meerstad. Het hoogwaardig OV

voorzieningen. Hier zijn ook deeltweewielers beschikbaar.

lopen of fietsen. De inzet is daarom het aanleggen van aantrekkelijke routes

gaat bestaan uit bussen die frequent rijden (meer bussen per uur), die directe

• Wonen en werken bij P+R. Onderzocht wordt wat de kansen zijn om de P-R-

door het plangebied: langs het water, door het groen, langs kunstwerken,

lijnen volgen en bij een klein aantal haltes stoppen. Reizigers moeten soms

locatie te combineren met wonen en werken, waarbij de P+R functie (goed

speelvoorzieningen, sportplekken, voorzieningen en scholen. De route wordt

wat verder lopen of fietsen naar de bushalte, maar zijn zo uiteindelijk sneller

bereikbaar, altijd plek beschikbaar, goedkoop alternatief voor doorreizen

nog aantrekkelijker als er voldoende voorzieningen voor voetgangers en

op hun bestemming. Belangrijk is dat de bushaltes goed bereikbaar zijn en

naar de eindbestemming) overeind blijft.

fietsers zijn, zoals bankjes, fietsenrekken en waterpunten. Tot slot draagt het

dat ze een fijne plek zijn om even te verblijven. Dat vraagt om voorzieningen

bij aan een positieve en veilige beleving als de paden voor voetgangers en

zoals een fietsenstalling of kiosk.

fietsers vrij liggen van de autoroutes.

Voetpad

• Mobiliteitshub. P+R Meerstad ontwikkelt zich tot een ‘mobiliteitshub’,

Voetpad langs de weg

waarin de P+R-functie wordt gecombineerd met een parkeeroplossing

Ontsluitingswegen

Voetpad voorstel

voor bewoners van het gebied langs het Eemskanaal en de omliggende

In het plangebied leggen we twee hoofdontsluitingswegen aan om

Voetpad langs de weg - voorstel

met de auto het gebied in en uit te kunnen rijden: de Meerstadlaan en Voet- en fietspaden 62 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 63

CONCEPT

CONCEPT

Mogelijkheden om de nieuwe ontsluitingsweg in te passen (A-A’)

120

m 125 m

145 m

A’

B’

A

150 m

Voorkeursoptie B

Opties

Zoeklocaties zuidlijke ontsluitingsweg De bushaltes zijn veilige plekken, die goed bereikbaar zijn doordat ze liggen

stad in willen met het OV en tegelijk is het de uitvalsbasis voor recreanten die

aan het fiets- en wandelnetwerk. Het zijn goed verlichte plekken waar

naar het Woldmeer gaan om te recreëren of te varen. Er zijn deeltweewielers

voldoende ruimte is voor het parkeren van de fiets. Op de halte zijn eventueel

beschikbaar voor wie de omgeving van het Woldmeer op de fiets verder wil

deeltweewielers beschikbaar. Ook kan hier een buurtbus stoppen. Bij een

ontdekken.

Referenties voor landschaplijke inpassing ontsluitingsweg (B-B’) A7

aantal haltes kunnen ook andere voorzieningen in de nabijheid zijn, zoals een afhaalrestaurant of kiosk.

De P+R ligt op een belangrijke verbindingszone naar de stad. Er ligt ook

Doorsnede over de A7 met parallelle ontsluitingsweg

een kans om deze goed bereikbare locatie te ontwikkelen als plek voor Van P+R naar mobiliteitshub Meerstad

wonen en werken. Door functies te stapelen boven op de P+R, ontstaat een

De huidige P+R Meerstad aan de Driebondsweg wordt goed gebruikt.

interessant stedelijk milieu met een mix aan programmering in het groen.

Ten minste vier keer per uur rijdt buslijn 5 hierlangs. De bus bedient zowel de gebieden in de richting Tersluis als Harkstede. De frequentie van de

Buurthubs en parkeren in de buurt

bussen op de zijtakken is lager dan richting de P+R en de stad in. Voor

De parkeerbehoefte in het gebied en de mogelijke parkeeroplossingen

een hoogwaardige OV-oplossing de stad in moeten sommige inwoners iets

volgen nadat de woningtypen en doelgroepen verder zijn uitgewerkt. Dan

verder fietsen.

zullen we ook onderzoeken wat de mogelijkheden zijn van gebiedsgerichte ‘parkeerhubs’ om de woonstraten vrij te houden voor groen en spelen. Ook

De verwachting is dat het OV-gebruik de komende jaren verder toeneemt.

bekijken we dan of in delen van plangebied Meerstad betaald parkeren kan

De ambitie is om de bestaande P+R door te ontwikkelen naar een

worden ingevoerd.

mobiliteitshub voor Meerstad. Dit is een goed bereikbare plek waar OV, auto en deelmobiliteit samen komen. Inwoners parkeren hier de auto als ze de Referenties voor bos langs de A7 64 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 65

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.8 Energie en verduurzaming Meerstad was in 2005 vooruitstrevend als een van de eerste gasloze

gebruik te maken van zonnepanelen in combinatie met een warmtepomp.

grootschalige nieuwe woonwijken in Nederland. Nu willen we in 2035 CO2-

Met de bewoners van bestaande woningen wordt onderzocht op welke wijze

neutraal zijn. Daarom is het noodzakelijk om de volgende stappen te zetten

zij verder kunnen bijdragen in de energietransitie.

in het tegengaan van klimaatverandering en om ons aan te passen aan het veranderende klimaat.

Wanneer de bebouwingsdichtheid toeneemt (meer gestapelde woningen) wordt dat ingewikkelder. Dan levert het oppervlak aan dak niet meer

Het plangebied Meerstad heeft een grote energiebehoefte. Om hierin

voldoende energie op. In dat geval moet gezocht worden naar alternatieven.

te kunnen voorzien, moet energie worden opgewekt, opgeslagen en

In dichterbebouwde gebieden kan de warmtevraag opgelost worden

vastgehouden. Dat gebeurt op verschillende manieren.

met een warmte-koudeopslagsysteem (WKO-systeem) op buurtniveau. Daarmee is de energievraag echter nog niet opgelost. De bedrijvenparken

Zonnepark Meerstad-Noord

kunnen hier mogelijk uitkomst bieden. De grote oppervlaktes aan dakvlak

Met het zonnepark ten noorden van het Slochterdiep wordt plangebied

van de bedrijven willen we gebruiken voor energieopwekking voor de wijk.

Meerstad een energie-positief stadsdeel: het produceert meer energie dan

Zo ontstaat er een situatie waarin aanbod en vraag naar energie elkaar

het gebruikt. De energie die opgewekt wordt in het zonnepark, is echter

benaderen. Ook parkeerplaatsen bij voorzieningen en wooncomplexen

bestemd om de stad Groningen van stroom te voorzien. Het zonnepark

kunnen worden overkapt met zonneluifels. Wanneer dit onvoldoende energie

van 175 hectare wordt aangesloten op een nieuw te bouwen station

oplevert, zal er duurzame energie ingekocht moeten worden.

voor middenspanning en hoogspanning. Dit station ligt midden in het zonnepark en vormt een belangrijke schakel in het robuust maken van het

Andere initiatieven

stroomnetwerk rondom de stad Groningen.

Het plangebied van Meerstad is groot, evenals de ambitie op het gebied van energie. We onderzoeken nieuwe mogelijkheden zoals het gebruik van

Hoogspanningsleiding

buurtaccu’s, gezamenlijke parkeerplekken met zonnedaken en warmte-

Dwars door plangebied Meerstad en over het meer loopt een

koudeopslag. Dit vraagt vroege betrokkenheid en een ruime denkwijze van

bovengrondse 110kV hoogspanningstracé. Aan weerszijden van de

alle betrokkenen.

hoogspanningsleidingen ligt een hinderzone van circa 60 meter breed,

Zonnepanelen op bedrijfsdak

waarin geen magneetveldgevoelige functies mogen komen. Daarnaast is het

Zonnepark

niet mogelijk om onder het tracé door te zeilen.

Buurt WKO Individuele warmtepomp & zonnepanelen op dak

De gemeente Groningen is bezig met het toekomstbestendig maken van

Huidige hoogspanningsleiding

haar energienetwerk. Onderdeel hiervan is het hoogspanningstracé door

Verkenning naar verduurzaming bestaande woningen

plangebied Meerstad. De energiestrategie van de gemeente Groningen is erop gericht om de gemeente van duurzaam opgewekte energie te voorzien.

Energie

De bronnen waar duurzame energie wordt opgewekt, liggen op andere plekken dan waar in de vorige eeuw energie werd geproduceerd. Om te voorkomen dat in plangebied Meerstad veel tijd en geld wordt besteed om de hoogspanningsleiding onder de grond te krijgen, wachten we eerst de ontwikkeling van het nieuwe energienetwerk af. Dit betekent dat er voorlopig geen magneetveldgevoelige functies in de hinderzone gebouwd kunnen worden. We wachten totdat er een duurzame oplossing is gevonden. Duurzame/energieneutrale woningen Voor de woningen en bedrijven zal zoveel mogelijk een duurzame oplossing worden gezocht. Dat begint met het isoleren van de bestaande woningen door de eigenaren, waarmee de vraag naar warmte lager wordt. Ook is het nodig dat de nieuwe woningen zeer goed geïsoleerd zijn. Goed geïsoleerde, grondgebonden woningen kunnen met ‘nul op de meter’ ontworpen worden. Dit houdt in dat ze in hun eigen energiebehoefte voorzien. Dit kan door Zonnepanelen op dak 66 | Agenda voor de Toekomst

Zonnepanelen op bedrijfsdak

Zonnepark 4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 67

CONCEPT

CONCEPT

4. Masterplan Meerstad actualisatie toelichting 4.9 Planvorming - zonder gemeentegrens Voor het plangebied Meerstad hebben we één wensbeeld en één Agenda voor de Toekomst gemaakt. De gemeentegrens tussen de gemeentes Groningen en Midden-Groningen, aan de noordkant van Harkstede, speelde hierbij geen rol. Tijdens de werksessies waren de inwoners van Harkstede duidelijk: de uitbreiding aan de noordzijde bij Harkstede is straks onderdeel van Harkstede. In de planvorming is er geen gemeentegrens, want de Agenda voor de Toekomst gaat over hoe het landschap ingezet kan worden voor de maatschappelijke opgaven die we hebben. Een flexibele houding is hierbij vereist. Dit vraagt om een goede afstemming tussen de Groningen

gemeente Groningen en buurgemeente Midden-Groningen. In het verleden hebben beide gemeenten afspraken gemaakt over de ontwikkeling langs de gemeentegrens. De verdere uitwerking van de plannen worden gebaseerd op deze afspraken. Deze afspraken geven ruimte voor ontwikkelingen langs de gemeentegrens. Het doorlopen van het openplanproces en de ontwikkelrichting die zich aftekende, bracht de gemeente Midden-Groningen tot de ambitie om voor huidig Harkstede en directe omgeving ook een visie te maken. Dit sluit

Midden - Groningen

ook aan bij de uitkomsten van de dorpsenquête in Harkstede, waarin een integrale aanpak werd onderstreept om zo de kansen op een levendig en aantrekkelijk centrum te verzilveren. Net als de gemeente Groningen zet ook de gemeente Midden-Groningen in op een meer gedifferentieerd woningbouwprogramma met aandacht voor starters- en seniorenwoningen. Al zal de nadruk in Harkstede meer liggen op het duurdere segment, vanwege de potentie van het gebied aan het Woldmeer. De zoektocht naar een levendig centrum voor Harkstede is begonnen. De realisatie kan aan weerszijden van de gemeentegrens. Het wensbeeld laat een krachtige groene verbinding boven Harkstede zien met een haven als centrale plek.

Gemeentegrenzen

68 | Agenda voor de Toekomst

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 69

CONCEPT

70 | Agenda voor de Toekomst

CONCEPT

4. Wensbeeld Plangebied Meerstad – in negen lagen

| 71

CONCEPT

CONCEPT

5. Vergelijking – met behulp van barcodes

In welke opzichten verschilt deze Agenda voor de Toekomst van het

Wat als eerste opvalt, is dat de oorspronkelijke onderverdeling in 2005 van

masterplan Meerstad uit 2005? Om dit inzichtelijk te maken, hebben we

één-derde bebouwing, één-derde water en één-derde groen is veranderd.

beide visies uitgedrukt in een ‘barcode’.

Dit is gebeurd onder invloed van de energietransitie. Een groot deel van het plangebied van Meerstad wordt straks benut voor het opwekken van zonne-

De uitgangspunten en ingrediënten van het masterplan uit 2005 zijn

energie.

samengevat in een figuur waarin de 2.500 hectare plangebied van Meerstad wordt voorgesteld als twee cirkels. Deze zijn onderverdeeld in verschillende

Ook het aandeel water is afgenomen. Ten noorden van het Slochterdiep

componenten. Dit noemen we een barcode. Op dezelfde manier hebben we

verdwijnt het ingetekende meer, waardoor de oppervlakte van het meer

een barcode gemaakt van de Agenda voor de Toekomst. Zo kunnen we beide

is gehalveerd. Het landschap krijgt meer ruimte door minder woningen te

visies gemakkelijker met elkaar vergelijken.

bouwen (8.000 in plaats van 10.000) en door compacter te bouwen in de drie ontwikkelingsgebieden. De hoeveelheid ruimte die nodig is voor

Hieronder de barcodes:

bedrijven, is gehalveerd ten opzichte van 2005.

Barcode 2005

Barcode 2022 Woningen huidig Meerstad Meer Woningen

2000 w

60 0

Meer

0

wo

350 ha

Beb 3

Canal 1

Exttrraa

Landscape 2

Bedrijven

erg En

ie

Extra 4 Extra 3 Extra 2 Extra 1

Landscape 3

0 17

ha

Bos

Gymzaal

Parken

Sport

L

Basis scholen Kinderopvang

Wijknatuur

Landscape 1

Energie 1

Infrastuctuur

a

Canal 2

Beb 1

Kanaal

9h

75 h a

Be

ate r

Gymzaal Sport

Vaart verbonden met meer

Water W

ha 24

g win u Bebbo2

Bedrijven

School

gen nin

p cha ds an

Woningen

Landscape 4 Zonnepark

Natuur Infrastuctuur Ecologische hoofdstructuur

Natuur Landbouw

72 | Agenda voor de Toekomst

5. Vergelijking – met behulp van barcodes

| 73

CONCEPT

CONCEPT

6. Vervolgstappen

6. Vervolgstappen

6.1 Agenda voor de toekomst (agendapunten/uitvoeringsprogramma)

6.2 Fasering

Nu het wensbeeld en de Agenda voor de Toekomst klaar zijn, rijst de

kan worden, is dat vanuit het oogpunt van leefbaarheid niet wenselijk. Door

Wanneer gaat er wat gebeuren in Meerstad? En waar? Deze antwoorden zijn

• Het Woldmeer groeit vooruit op de woongebieden. Het graven van

vraag wanneer we met welk gebied aan de slag gaan. De uitvoering en

de groei van Meerstad (en Harkstede) is er sprake van veel meer verkeer

niet zo makkelijk te geven. De fasering en het tempo van de ontwikkeling van

het nieuwe Woldmeer is gekoppeld aan het bouwrijp maken van nieuwe

uitwerking willen we gefaseerd aanpakken. Niet alles kan tegelijk en dat

in het gebied. Het goed kanaliseren van de vervoerstromen draagt bij aan

de nieuwe woongebieden, het groen, het water en de wegen zijn afhankelijk

woongebieden. Het principe is dat het huidige Woldmeer in oostelijke richting

hoeft ook niet. We moeten nog een keuze maken welke gebieden we (deels)

de veiligheid in het gebied, waar veel (school)gaande kinderen zijn. De

van een aantal factoren.

wordt uitgebreid, zodat er een steeds groter, aaneengesloten, wateroppervlak

gaan ontwikkelen om daarmee goed aan te kunnen sluiten bij de vragen

verdere uitwerking van de weg pakken we op met de omwonenden. Daarbij

uit de markt. Om tot een goede gebiedsontwikkeling te komen, gaan wij

onderzoeken we hoe we de weg het beste kunnen inpassen, maar ook hoe

De vraag naar nieuwe woningen

• Natuur snel aansluiten op het meer. De natuurgebieden aan noordrand van

plannen maken voor de nieuwe woongebieden en aan drie strategische

de kruising met de Hoofdweg eruit moet komen te zien. Bij de uitwerking

Groningen groeit, er is behoefte aan nieuwe woningen. Meerstad zal hier

het meer, langs het Slochterdiep, worden snel aangesloten op het meer. Het

projecten werken. Deze projecten liggen ten grondslag aan het realiseren

houden we rekening met Skaeve Huse.

een bijdrage aan leveren, net als een aantal andere ontwikkelgebieden in de

gaat om de Harksteder Broeklanden en de rietlanden, die een zuiverende rol

van de woongebieden en dragen bij aan het beperken van overlast voor

ontstaat. In Meerstad maken we werk met werk.

stad. Het tempo van de groei van Meerstad is afhankelijk van de vraag naar

spelen in de waterkwaliteit.

de bewoners in het gebied. Ook zullen wij rekening moet houden met het

Aanleg van de groenzones

nieuwe woningen, maar ook van de ontwikkeling in de andere gebieden.

• Groen snel aanleggen. De groengebieden die zijn getekend in het

inrichten van groencompensatie gebieden die elders verloren gaan. Vanwege

De strategische groenzones zien wij als belangrijk fundament voor

Ontwikkelgebieden in de stad moeten elkaar niet gaan beconcurreren.

wensbeeld, kunnen al in een vroeg stadium aangelegd worden. Natuur heeft

de vraag naar meer ruimte voor bedrijven zetten wij ons in om in 2025 te

een goed woon- en leefklimaat. Ze dragen bij aan de biodiversiteit en

starten met de verkoop van kavels op het bedrijvenpark langs de A7 of het

verbinden de groene gebieden met elkaar. De zones hebben een sterk

Planologie, voorbereiding en uitvoering

natuur zich alvast gaan ontwikkelen.

gebied langs het Eemskanaal.

waardevermeerderend effect en geven de mogelijkheid om in de nabijheid

Het aanpassen van plannen kost tijd. Het wensbeeld moet een aantal

• Werken per deelproject. Meerstad wil de buurten en wijken eerst helemaal

mooie woonmilieus te realiseren. Groene zones hebben veel tijd nodig

planologische procedures doorlopen voordat er gebouwd kan worden; dat

afmaken voordat er elders gebouwd wordt. Dus niet overal tegelijk werken,

We hebben een aantal deelgebieden gedefinieerd voor wonen, waar in

om zich te ontwikkelen en om (deels) ingezet te kunnen worden als

kost soms jaren.

maar geconcentreerd. Dit voorkomt overlast: bestaande en nieuwe bewoners

totaal 8.000 woningen en voorzieningen moeten komen. De komst van de

compensatiegebieden. De snelheid van ontwikkelen zal mede afhangen van

nieuwe functies zal afhankelijk zijn van de realisatie van de deelgebieden. De

de mogelijkheden die subsidieprogramma’s ons bieden en de welwillendheid

Financiële haalbaarheid

van Meerstad zullen ook de deelprojecten omvangrijk zijn.

deelgebieden zijn:

van de grondeigenaren.

Het wensbeeld is nog niet helemaal doorgerekend. De haalbaarheid van

• Nieuwe woongebieden sluiten aan op bestaande. Op deze manier ontstaat

delen moet verder uitgewerkt worden. Op dit moment bouwen we voort

er draagvlak voor nieuwe voorzieningen en kunnen nieuwe bewoners

• Ten noorden van Harkstede

tijd nodig om tot wasdom te komen. Wanneer we nu stekjes planten, kan de

hoeven niet eindeloos op een bouwplaats te wonen. Gezien de grote omvang

• Lageland

Andere concrete agendapunten/vervolgacties:

op de huidige grondexploitatie. In 2023 verwachten we een aangepaste

gebruik maken van bestaande voorzieningen. De ontwikkeling van nieuwe

• Engelbert en Middelbert

• Water: Een van de agendapunten is de verdere civieltechnische uitwerking

grondexploitatie te hebben. Het is denkbaar dat bij de realisatie van het

woongebieden zal aansluiten op de stad Groningen, het gebied langs het

• Grunopark/De Wierden

van het aanpassen van de waterpeilen en daarmee het verkleinen van de

integrale plan hulp nodig is van bijvoorbeeld de gemeente, de provincie,

Eemskanaal, de bestaande woningen in Meerstad, Grunopark/De Wierden en

• Gebied langs het Eemskanaal

peilverschillen. Dit gebeurt in samenwerking met waterschap Hunze en Aa’s.

ministeries en fondsen. Een subsidiënt kan bijdragen door midden van co-

op het centrum van Harkstede.

• Meerstad

• Voorzieningen: Een van de vragen die tijdens de werksessies naar voren

financiering.

• De zuidelijke ontsluitingsweg moet er zo snel mogelijk komen. Deze

kwam, is waar het centrum van Harkstede ligt of kan komen te liggen.

nieuwe ontsluiting zal zorgen voor minder druk op de Hoofdweg en

De drie strategische projecten zijn:

De gemeente Midden-Groningen zal dit in een vervolgonderzoek verder

Uitvoeringsprincipes

vormt een route voor het bouwverkeer. We willen direct beginnen met de

• Graven van het Woldmeer

onderzoeken, in de vorm van een openplanproces.

De komende periode zal, op basis van het wensbeeld, de fasering verder

voorbereiding van de zuidelijke ontsluitingsweg. Maar ook dit kost tijd.

• Aanleg van de nieuwe ontsluitingsroute (verlengen van de Weendersweg)

uitgewerkt worden. In de ontwikkeling van Meerstad kunnen we een aantal

Het ontwerp moet worden uitgewerkt en er moeten procedures worden

• Aanleg van de groenzones

principes benoemen die leidend zijn in de uitvoering van plannen.

doorlopen.

Deze starten we op zodra dit planologisch mogelijk is. Graven van het Woldmeer Binnen het plangebied werken wij met een gesloten grondbalans. Dat houdt in dat we vrijkomende grond of zand hergebruiken binnen het plangebied. Daarmee bepaalt het moment van het graven van het Woldmeer in principe de planning voor het bouwrijp maken van de woongebieden en de planning van de infrastructuur. De gebieden moeten opgehoogd worden. Aanleg van de nieuwe ontsluitingsroute De huidige Weendersweg moet een kwaliteitsslag ondergaan en verlengd worden richting Harkstede. Het verlengen van deze weg vraagt voorrang in

Nieuwe woongebieden sliten aan op bestaande

de ontwikkeling, omdat we deze weg willen inzetten voor het bouwverkeer

Het Woldmeer groeit

naar Harkstede en Grunopark/De Wierden (en later voor de nieuwe

Zuidelijke ontsluitingsweg

bewoners). Hoewel de huidige Hoofdweg in technische zin nog meer belast

Ontwikkeling groengebieden

74 | Agenda voor de Toekomst

6. Vervolgstappen

| 75

CONCEPT

CONCEPT

6. Vervolgstappen 6.3 Procedures en besluitvorming Met deze Agenda voor de Toekomst hebben we in samenspraak met de

2022

bewoners, belangenorganisaties en de gemeentes Groningen en Midden-

Zomer

Agenda voor de Toekomst & Wensbeeld – Plangebied Meerstad

Najaar

Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD) + inspraakperiode

Groningen de denkrichting voor de verdere ontwikkeling van plangebied Meerstad vastgelegd. Het is nodig om deze agenda een formele juridische status te geven, om straks echt aan de slag te mogen. Daarvoor zullen we verschillende planologische procedures doorlopen waarbij de effecten van het plan op mens, dier en milieu worden beoordeeld. Meerstad deelplannen en projecten* uitwerken in stappen:

2023

- Voorontwerp Omgevingsvisie - Milieu Effect Rapportage (MER) procedure - Inspraakperiode

1 - Voorontwerp Omgevingsplan - Stedenbouwkundig plan per deelgebied - MER- beoordeling per deelgebied

2024

- Ontwerp Omgevingsvisie + inspraaknota - Ter visielegging Omgevingsvisie

2025

- Vaststelling Omgevingsvisie door gemeenteraad

naar een (globale) omgevingsvisie. Deze omgevingsvisie vormt het kader

deelgebieden, krijgt de omgevingsvisie een globaal karakter. We kunnen de

irect om m et d

omgevingsplannen). Omdat we flexibel willen zijn in de planvorming voor de

loo g

voor de uitwerking in bestemmingsplannen (na invoering Omgevingswet

toekomst immers niet voorspellen. 2 - Inspraakperiode per deelplan

van het totaalplan in beeld; de verwachte effecten worden beschreven in een milieueffectrapport. Zo kan de gemeenteraad de milieueffecten meenemen bij haar besluit over de omgevingsvisie. De eerste stap in de milieueffectrapportage (MER) is het opstellen van een Notitie Reikwijdte en

3 - Ontwerp omgevingsplan per deelgebied + inspraaknota 4 - Ter visielegging 5 - Vaststelling omgevingsplan door gemeenteraad

Detailniveau (NRD). Deze notitie beantwoordt de vraag welke milieueffecten we gaan onderzoeken. Ook staat hierin welke alternatieven of varianten

kenen

moeten worden onderzocht.

wonenden en a n d e r e bet rok

Bij het opstellen van de omgevingsvisie brengen we de milieueffecten

e d ia tinu Con

Van agenda naar Omgevingsvisie voor het hele plangebied:

De eerste stap die we zetten, is dat we de Agenda van de Toekomst omzetten

Deze notitie wordt voor een ieder ter inzage gelegd, zodat bewoners en overige belangstellenden het proces goed kunnen volgen en de mogelijkheid krijgen om te reageren. Ook vragen wij advies aan een onafhankelijke commissie, de commissie M.E.R., over de NRD. Wij leggen de omgevingsvisie en MER uiteindelijk ter besluitvorming voor aan de gemeenteraad.

* Eerste planuitwerking start in 2022, maar loopt door tot na 2025. De uitwerking van deelgebieden en –projecten hoeven in de tijd niet gelijk op te lopen, de stappen die gevolgd worden zijn wel gelijk.

Naast het opstellen van de omgevingsvisie en de MER, willen wij starten met het opstellen van stedenbouwkundige plannen voor de diverse deelgebieden. Deze plannen krijgen uiteindelijk een juridische status in de omgevingsplannen. Om tijdig te kunnen voldoen aan de vraag naar woningen, starten wij met het uitwerken van het deelgebied Grunopark/ De Wierden en het gebied langs het Eemskanaal. Voor de zuidelijke ontsluitingsweg (Weendersweg) starten wij met de uitwerking. Net als voor alle ruimtelijke plannen geldt ook voor het verlengen van de Weendersweg dat bewoners en overige belanghebbenden ruimte krijgen voor overleg en formele inspraak. Deze plannen krijgen uiteindelijk een formele status in omgevingsplannen. Dit alles moet ertoe leiden dat in 2025 een start gemaakt kan worden met de bouw van de eerste woningen in de nieuwe deelgebieden van Meerstad.

76 | Agenda voor de Toekomst

6. Vervolgstappen

| 77

Bureau Meerstad Zijlkade 2 9613 CV Groningen the Netherlands tel. 050 – 599 57 10 info@meerstad.eu

West 8 landscape & urban design architecture Nico Koomanskade 1021 3072 LM Rotterdam the Netherlands tel. +31 (0) 10 485 5801 west8@west8.com