CConstaterende datGouda
Koppel je AI →
Document · PDF

Beheerplan GOVO 2021-2028

Raadsvergadering 8 december 2021, gemeente GoudaBij agendapunt: Beheerplan Groot- en vervangingsonderhoud 2021-202814.296 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

beheerplan groot onderhoud en vervanging openbare ruimte 2021-2028 oktober 2021 afdeling beheer openbare ruimte

Inhoudsopgave 1.

INLEIDING ................................................................................................................................................4 1.1. Aanleiding .....................................................................................................................................................4 1.2. Looptijd beheerplan ......................................................................................................................................4 1.3. Typen onderhoud ..........................................................................................................................................4 1.4. Beeldkwaliteit en bezuinigingen op dagelijks onderhoud .............................................................................5 1.5. IUP (Integraal uitvoeringsprogramma) .........................................................................................................6 1.6. Beëindiging integrale ophoging ....................................................................................................................6 1.7. GRP (Gemeentelijk Rioleringsplan) 2019-2023 .............................................................................................6

2.

UITGANGSPUNTEN GROOT ONDERHOUD EN VERVANGING ...........................................................................8 2.1. Algemene uitgangspunten ............................................................................................................................8 2.2. Algemene basisgegevens ..............................................................................................................................9 2.3. Kunstobjecten..............................................................................................................................................10 2.4. Goudse richtlijn en restzettingseis...............................................................................................................10 2.5. Bezuinigingen op Voorziening Groot onderhoud.........................................................................................10

3.

KNELPUNTEN IN BEHEER ........................................................................................................................11 3.1. Inleiding knelpunten in beheer ....................................................................................................................11 3.2. Toegankelijkheid woningen en particulier terrein.......................................................................................11 3.3. Verouderde wijken ......................................................................................................................................14

4.

WEGEN .................................................................................................................................................15 4.1. Basisgegevens Wegen.................................................................................................................................15 4.2. Criteria Wegen ............................................................................................................................................17 4.3. Financiën Wegen.........................................................................................................................................19

5.

KUNSTWERKEN ......................................................................................................................................21 5.1. Basisgegevens Kunstwerken .......................................................................................................................21 5.2. Criteria Kunstwerken...................................................................................................................................22 5.3. Financiën Kunstwerken ...............................................................................................................................23

6.

OPENBARE VERLICHTING (OVL) ............................................................................................................27 6.1. Basisgegevens OVL......................................................................................................................................27 6.2. Criteria OVL .................................................................................................................................................27 6.3. Financiën OVL..............................................................................................................................................28

7.

VERKEERSREGELINSTALLATIES (VRI).....................................................................................................31 7.1. Basisgegevens VRI.......................................................................................................................................31 7.2. Criteria VRI ..................................................................................................................................................31 7.3. Financiën VRI...............................................................................................................................................32

8.

WATERGANGEN .....................................................................................................................................33 8.1. Basisgegevens Watergangen ......................................................................................................................33 8.2. Criteria Watergangen .................................................................................................................................33 8.3. Financiën Watergangen ..............................................................................................................................34

9.

BESCHOEIINGEN ....................................................................................................................................35 9.1. Basisgegevens Beschoeiingen .....................................................................................................................35 9.2. Criteria Beschoeiingen.................................................................................................................................35 9.3. Financiën Beschoeiingen .............................................................................................................................36

10. SPELEN .................................................................................................................................................38 10.1. Basisgegevens Spelen..................................................................................................................................38 10.2. Criteria Spelen .............................................................................................................................................38 10.3. Financiën Spelen..........................................................................................................................................39 11. GROEN ..................................................................................................................................................41 11.1. Basisgegevens Groen ..................................................................................................................................41

2

11.2. 11.3.

Criteria Groen..............................................................................................................................................41 Financiën Groen ..........................................................................................................................................42

12. SAMENVATTING FINANCIËN .....................................................................................................................44 12.1. Financiën algemeen ....................................................................................................................................44 12.2. Samenvatting financiën 2021-2028 ............................................................................................................44 13. BEGRIPSOMSCHRIJVINGEN .....................................................................................................................46 BIJLAGE 1: KAART PLUSGEBIEDEN .................................................................................................................48 BIJLAGE 2: RELATIETABELLEN PRESTATIE-EISEN WEGBEHEER ........................................................................49 BIJLAGE 3: WATERGANGEN MET NAUTISCH ONDERHOUD .................................................................................52 BIJLAGE 4: INDELING SPEELTOESTELLEN ........................................................................................................55

3

1. Inleiding 1.1. Aanleiding In mei 2011 heeft de gemeenteraad de nota LTI (Lange Termijninvesteringen) 2010-2017 voor het GO (groot onderhoud) en VO (vervanging) van de openbare ruimte vastgesteld. Uit deze nota LTI bleek dat er onderhoudsachterstanden waren bij het beheer van de openbare ruimte en er op korte termijn een financieel tekort dreigde te ontstaan. Door het activeren van de kosten van een deel van de vervangings- en investeringsuitgaven werd het tijdstip waarop dit tekort zou ontstaan naar achteren geschoven. Zie verder raadsbesluit 668736. Om meer inzicht te krijgen in de tekorten, de uitgangspunten en de criteria van groot onderhoud en vervanging is in 2012 voor het eerst een beheerplan GOVO (Groot onderhoud en vervangingsonderhoud) opgesteld. Hieruit bleek dat de meeste achterstanden bewust uitgestelde vervangingen betroffen. Bij sommige onderdelen van de openbare ruimte kon van een langere levensduur worden uitgegaan dan waarmee in de LTI rekening was gehouden. Om inzicht in de kosten van groot onderhoud en vervanging te blijven houden, wordt dit beheerplan GOVO jaarlijks geactualiseerd en eenmaal per twee jaar aan college en raad voorgelegd. 1.2. Looptijd beheerplan Dit beheerplan heeft een looptijd van acht jaar (2021-2028). Hierbij is de tweede helft (2025-2028) een globalere doorkijk dan de eerste helft (2021-2024). 1.3.

Typen onderhoud Het dagelijks onderhoud was ondergebracht in een DVO (Dienstverleningsovereenkomst) met Cyclus. Sinds 1-1-2017 wordt deze DVO in etappes afgebouwd. Per 1-1-2019 zijn alle dagelijks onderhoud taken teruggenomen van Cyclus en opnieuw uitbesteed. Groot onderhoud en vervanging werd altijd al gepland door en uitgevoerd in opdracht van Gouda, met behulp van het IUP (Integraal uitvoeringsplan), zie paragraaf 1.5. In de volgende figuur is weergegeven hoe de verschillende typen van onderhoud de kwaliteit van de openbare ruimte beïnvloeden.

Dit beheerplan betreft dus alleen groot onderhoud en vervanging, niet het dagelijks onderhoud en ook niet de werkzaamheden die volgen uit het gemeentelijk rioleringsplan.

4

In dit beheerplan maken we onderscheid tussen groot onderhoud, levensduur verlengend onderhoud en vervanging: GO (Groot onderhoud) betreft structurele onderhoudsmaatregelen zoals bijvoorbeeld het aanbrengen van een nieuwe asfaltdeklaag. Ook het vervangen van een gedeelte van een element is groot onderhoud. LVO (Levensduur verlengend onderhoud) is groot onderhoud dat ervoor zorgt dat een element (kunstwerk, brug of de verlichting) langer mee gaat dan de beoogde levensduur en afschrijvingstermijn. Dit betreft met name het vervangen van elektrische installaties bij civiele kunstwerken en openbare verlichting. VO (Vervanging) betreft het compleet vervangen van een element op het moment dat dit element versleten is of niet meer functioneert. Een paar voorbeelden: het vervangen van het dek of een leuning van een brug is groot onderhoud, het geheel vervangen van de brug is vervanging. Het vervangen van een verlichtingsarmatuur waardoor deze verlichting weer een nieuwe levenscyclus (afschrijvingstermijn) mee gaat beschouwen we als levensduur verlengend onderhoud. In de hoofstukken 4 t/m 11 wordt per beheeronderdeel aangegeven welke typen onderhoud er zijn. 1.4. Beeldkwaliteit en bezuinigingen op dagelijks onderhoud Met ingang van 1 januari 2012 werken we met prestatie-eisen op basis van de beeldsystematiek van de CROW.

Bij de invoering in 2012 is besloten dat de beeldkwaliteit voor geheel Gouda niveau BCROW wordt. Dit met uitzondering van de elementenverharding, die voor de gehele stad werd teruggebracht naar kwaliteitsniveau CCROW. Dit in verband met een bezuiniging van jaarlijks € 750.000,- op het dagelijks onderhoud. Op de elementenverharding in het plusgebied is niet bezuinigd, deze bleef op het (nieuw afgesproken) niveau BCROW. Voor zwerfvuil is de beeldkwaliteit in het plusgebied niveau ACROW. Het plusgebied betreft het (kern)winkelgebied, NS-stations en toeristische locaties zoals Museumhaven, omgeving schouwburg en Klein Amerika. Ruim 8 jaar na invoering van de bezuiniging op elementenverharding zijn de gevolgen ervan op veel plekken zichtbaar. Door het lage(re) kwaliteitsniveau neemt de kans op onveilige situaties toe en moet er vaker ad-hoc gereageerd worden op calamiteiten. Per 1 januari 2015 is er aanvullend bezuinigd op het dagelijks onderhoud. Deze bezuiniging van € 500.000,- is grotendeels ingevuld door het verlagen van het onderhoudsniveau van openbaar groen voor zover heesters en (blok)hagen naar het kwaliteitsniveau CCROW. Bij de terugname van dagelijks onderhoud Groen in 2017 is besloten om de bezuiniging van 2015 terug te draaien en weer de oorspronkelijke beeldkwaliteit niveau B te hanteren.

De achterstand die is ontstaan door het lagere onderhoudsniveau in de periode 2015 t/m 2017 zal gefaseerd worden weggewerkt, ten laste van de reguliere exploitatiebudgetten en de incidentele ruimte in de budgetten uitbesteed werk. Per 1-1-2018 zijn de kwaliteitsafspraken als volgt: Stad

Plusgebied

*)

beeldkwaliteit A beeldkwaliteit B beeldkwaliteit C

elementenverharding zwerfvuil overig *) Plusgebied =(Kern)wink elgebied, NS-stations en toeristische locaties

5

1.5. IUP (Integraal uitvoeringsprogramma) In het IUP komen alle vervangings- en groot onderhoudsprogramma’s samen: • De meeste projecten in het IUP komen voort uit dit beheerplan. In verband met het nieuwe BBV (Besluit Begroting en Verantwoording, gewijzigd in 2017) kennen de beheerplan projecten nog maar twee financieringsbronnen: GO-OR (voorziening groot onderhoud) en VI-OR (investeringskredieten voor vervanging en levensduur verlengend onderhoud). In het IUP zijn deze projecten aangegeven met een B (Beheerplan). De oude financieringsbronnen PP-CIP (projectprogrammering concern investeringsplan) en PPLTI (projectprogrammering lange termijn investeringen) zijn na invoering van BBV 2017 vervallen, de PP (projectprogrammering) is opgeknipt in GO-OR en VI-OR. • In het IUP zijn ook projecten opgenomen op basis van het GRP (Gemeentelijk Rioleringsplan) 2019-2023, zie paragraaf 1.7. Deze rioolprojecten zijn in het IUP aangeven met een R (Riool) • CIP (Concern Investeringsplan) projecten zijn verbeterprojecten die afwijken van de criteria van dit beheerplan, bijvoorbeeld projecten op basis van het mobiliteitsplan, nieuwe aanleg van ondergrondse afvalcontainers of (her)inrichting van de openbare ruimte naar aanleiding van wijkontwikkelingsprojecten. In het IUP zijn deze projecten aangegeven met een A (Aanvullend). In dit beheerplan wordt alleen de beheerbehoefte inzichtelijk gemaakt.

Het beheerplan wordt verwerkt in het IUP, waarmee de financiële doorkijk gemaakt wordt. Zie verder hoofdstuk 12. 1.6. Beëindiging integrale ophoging Door de afkoop van de artikel 12 status is in 2003 eenmalig € 43,73 miljoen extra beschikbaar gekomen voor de aanpak van achterstallig onderhoud, met name door de snel zakkende bodem van Gouda. In 2013 is de MUP (Meerjarig Uitvoeringsplan Zakkende Bodem) afgerond en hiermee is er ook een einde gekomen aan de integrale ophoging. Vooraf was duidelijk dat met het MUP-geld niet alle zettingsgevoelige gebieden aangepakt konden worden. De slappe bodem van Gouda is een feit dat grote gevolgen heeft voor het beheer van de openbare ruimte. Dit zal altijd (extra) aandacht blijven vragen en brengt hoge kosten met zich mee. Zie ook hoofdstuk 3, Knelpunten in beheer. 1.7. GRP (Gemeentelijk Rioleringsplan) 2019-2023 De beheerdiscipline Riool maakt geen onderdeel uit van dit beheerplan. Groot onderhoud en vervanging van riool vindt plaats op basis van het gemeentelijk rioleringsplan en de kosten hiervoor worden gedekt uit de rioolheffing. Overschotten en tekorten worden verrekend met de spaarvoorziening riolering. In maart 2019 is het GRP 2019-2023 vastgesteld.

Hierin worden vijf doelen onderscheiden: Zorgplichten op orde Klaar voor de toekomst Innovatie Meten en leren in de praktijk Communicatie en participatie Deze doelen reiken verder dan alleen de rioolprojecten. Klaar voor de toekomst houdt bijvoorbeeld ook het verbeteren van kolkenstelsels in (ophogings)projecten in. Dit wordt vanuit de rioolheffing gefinancierd. Bij het inplannen van groot onderhoud en vervanging wordt rekening gehouden met gebieden die worden aangepakt vanuit het rioleringsplan. Beheerbehoefte die meegenomen wordt in GRPprojecten en financieel wordt gedekt uit de rioolheffing is in dit beheerplan niet meegeteld / meegerekend. Bij deze wegvakken wordt er dus vanuit gegaan dat het riool geheel vervangen moet worden, de straat “open gaat” en de kosten van ophoging (VO) / herstrating (GO) ten laste komen van de rioolheffing. Indien een riool gerepareerd kan worden (in plaats van vervangen) heeft dit tot

6

gevolg dat het wegvak alsnog in het beheerplan moeten worden opgenomen en ten laste komt van GO-OR of VI-OR. Mocht een rioolproject uitgesteld of sterk vertraagd worden dan zullen de kosten van dat project eveneens alsnog ten laste de genoemde financieringsbronnen van het beheerplan komen. De beheerbehoefte in de volgende wegvakken komt ten laste van de rioleringsprojecten in het GRP en zijn dus niet opgenomen in dit beheerplan: Niet opgenomen in beheerplan Betreft vervangingsonderhoud (beheerbehoefte) in GRP gebied (jaar betreft gepland jaar van ophoging) drooglegging gemiddeld: 2021 Koekoekstraat

1.136 m2

0,37

van Itersonlaan

3.031 m2

0,34

1.487 m2

0,21

Dijkstraat

683 m2

0,18

IJssellaan

2.771 m2

0,26

Zoutmanstraat

1.295 m2

0,25

1.820 m2

0,28

Fourieweg

1.376 m2

0,34

Lethmaetstraat

1.844 m2

0,46

2022 de Visserstraat

2023 Burgemeester Martenssingel 2025

7

2. Uitgangspunten groot onderhoud en vervanging 2.1. Algemene uitgangspunten In dit beheerplan is de openbare ruimte van Gouda ingedeeld in acht onderdelen: Wegen, Kunstwerken, OVL (Openbare verlichting), VRI (Verkeersregelinstallaties), Watergangen, Beschoeiingen, Speelvoorzieningen en Groen. In de volgende hoofdstukken wordt per beheeronderdeel de kaders, afwegingen en keuzes met betrekking tot groot onderhoud en vervanging beschreven. De uitgangspunten voor dit beheerplan zijn als volgt: • Eenheidsprijzen zijn de lokale prijzen, zoals ze binnen de gemeente Gouda - op basis van ervaring - gehanteerd worden. Bij de jaarlijkse actualisering wordt aan de hand van uitgevoerde projecten bekeken of eenheidsprijzen bijgesteld moeten worden. Deze wijzigingen van eenheidsprijzen worden in het betreffende hoofdstuk beschreven. • Kosten voor vervangingen zijn inclusief verwijderen en afvoeren; • Genoemde kosten zijn inclusief winst & risico van de aannemer; • Genoemde kosten zijn exclusief BTW; • Genoemde kosten zijn inclusief 7,5% externe VAT (voorbereiding, administratie en toezicht). Sinds 2015 is de interne VAT niet meer opgenomen in de kosten zoals benoemd in dit beheerplan. Dit aangezien in het IUP (Integraal uitvoeringsprogramma) voor interne VAT een afdelingsbudget POR is opgenomen. • De genoemde kosten zijn prijspeil 2020.

Hiervoor zijn de kosten met 7,39% geïndexeerd op basis van de (laatst definitieve) CBS Grond-, weg- en waterbouw (GWW) index van oktober 2020. Het betreft de indexering t.o.v. het ijkpunt van juli 2012, het eerste beheerplan GOVO. • In dit beheerplan is geen rekening gehouden met areaaluitbreidingen zoals bijvoorbeeld Westergouwe. De aanname is dat er gedurende de looptijd van dit beheerplan nog geen sprake is van groot onderhoud en/of vervanging in dit gebied. De genoemde bedragen betreffen de totale beheerbehoefte voor groot onderhoud, levensduur verlengend onderhoud en vervanging. In de overzichtstabellen is dus geen rekening gehouden met het activeren van vervangingsinvesteringen. Zie verder paragraaf 1.5, IUP (Integraal uitvoeringsprogramma). N.B. Dit beheerplan betreft alleen groot onderhoud, levensduur verlengend onderhoud en vervanging. Hierbij is uitgegaan van één op één vervanging zonder wijzingen van ontwerp. Bij de kostenramingen is geen rekening gehouden met kosten van herinrichting, renovatie, (innovatieve) maatregelen t.b.v. klimaatadaptatie of klimaatmitigatie of (bewoners)wensen. Voor dekking van kosten voor maatregelen ten behoeve van klimaatadaptatie buiten GRP projecten is jaarlijks 5 ton beschikbaar in het GRP.

Voor alle andere bovengenoemde zaken zal buiten het GO-OR en VI-OR een aanvullend budget moeten worden gezocht, tenzij dit budgetneutraal meegenomen kan worden binnen de opgenomen projecten. In 2021 wordt bekeken welke maatregelen ten behoeve van klimaatadaptatie (raadsprogramma klimaatadaptatie) en klimaatmitigatie (project duurzame inrichting openbare ruimte) in Gouda mogelijk zijn. De financiële consequenties daarvan zullen in volgende beheerplannen verwerkt worden zodra hiervoor voldoende informatie beschikbaar is. Sinds beëindigen van de MUP (zie paragraaf 1.6) is er geen integrale aanpak meer en worden alleen de laagst liggende wegen opgehoogd. Hierdoor zijn de mogelijkheden voor klimaatadaptatie binnen beheerplanprojecten beperkt. Bovendien leidt vleksgewijze aanpak eerder tot wateroverlastproblemen bij de (nog) niet aangepakte wegvakken.

8

2.2. Algemene basisgegevens Dit beheerplan betreft alleen het areaal dat in beheer is bij de afdeling Beheer Openbare Ruimte van gemeente Gouda. Vrijwel alle beheeronderdelen van dit beheerplan zijn opgenomen in hetzelfde beheersysteem, GeoVisia. Alleen straatmeubilair is niet opgenomen in het systeem. De verdeling van de arealen (m2) van de verschillende beheeronderdelen is als volgt:

De vervangingswaarde(stand 2019) van de beheeronderdelen samen bedraagt ruim 577 miljoen 1) De verdeling hiervan is als volgt:

1) Bij monumentale sluizen is geen sprake van volledige vervanging, voor het bepalen

van de vervangingswaarde is gerekend met renovatie. De vervangingswaarde van overkluizingen en onderheide platen zijn ingeschat. Bij water is geen sprake van vervanging.

9

2.3. Kunstobjecten Ook kunstobjecten (beeldende kunst) in de openbare ruimte hebben onderhoud nodig. Onderhoud van deze kunstobjecten betreft alleen dagelijks beheer zoals reiniging en reparaties. Bij deze kunstobjecten is geen sprake van vervanging. Zodra een kunstobject niet meer gerepareerd kan worden, komt deze te vervallen. In dit beheerplan zijn geen kosten opgenomen voor vervanging van kunstobjecten of grote reparaties. Er is ook geen budget gereserveerd voor nieuwe (vervangende) kunstwerken. 2.4. Goudse richtlijn en restzettingseis In 2006 is de Goudse richtlijn vastgesteld: bij planmatig onderhoud wordt uitgegaan van een minimale drooglegging van 20 centimeter en een maximale leeftijd (van wegen) van 40 jaar. Daarvoor werd een drooglegging van 30 cm gehanteerd. Uit berekeningen bleek dat een drooglegging van 30 cm in Gouda financieel niet haalbaar was. Vandaar dat in 2006 de ambitie is bijgesteld tot de Goudse Richtlijn 20/40 (raadsbesluit 478558, 27 september 2006). De Goudse richtlijn 20/40 betreft het ingrijpmoment, het tijdstip waarop groot onderhoud uitgevoerd gaat worden. Dit moet niet verward worden met de 30/30 norm voor restzetting. Dit is een kwaliteitseis voor ophogingen: na 30 jaar mag de restzetting niet meer dan 30 cm bedragen. Bij ophogingen wordt er in principe opgehoogd tot een drooglegging van gemiddeld 65 cm.

Uitgaande van een maximale restzetting van 30 cm in 30 jaar (gemiddeld 1 cm per jaar) is na 40 jaar de drooglegging minimaal 25 cm. Hiermee wordt voldaan aan de Goudse richtlijn. Bij de vaststelling van de nota LTI 2010-2017 is besloten de Goudse norm ten aanzien van leeftijd los te laten (raadsbesluit 66873, 12 april 2011). Een leeftijd van 40 jaar wil immers lang niet altijd zeggen dat een weg zodanig slecht is dat ingegrepen moet worden. Een drooglegging van minimaal 20 cm en bruikbaarheid van de weg zijn de criteria die gehanteerd worden ter bepaling van het ingrijpmoment. Zie verder hoofdstuk 4, Wegen en hoofdstuk 3, Knelpunten in beheer. 2.5. Bezuinigingen op Voorziening Groot onderhoud Naast bezuinigingen op dagelijks onderhoud (zie paragraaf 1.4) is er ook bezuinigd op groot onderhoud en vervanging. Bezuinigingen 2013 Bij deze bezuiniging is besloten een tweetal projecten die voor 2013 gepland stonden uit te stellen tot na 2019, een bezuiniging van 8 ton. Voor deze twee ophoogprojecten, de Achterwillenseweg en de Bosweg, is de norm voor de drooglegging losgelaten. De risico’s van uitstellen waren vooraf benoemd: in de winterperiode sneller overlast door gladheid, in het uiterste geval kan het voorkomen dat wegdelen bij bevriezing of wateroverlast afgesloten moeten worden.

De wateroverlast bij de Achterwillenseweg bleek in 2014 echter zodanig ernstig dat meerdere woningen langere tijd niet bereikbaar waren. Hierdoor is besloten om een gedeelte van de Achterwillenseweg toch op te hogen. In 2019 is het overige deel van de opgehoogd. Echter het budget hiervoor is door de genoemde bezuiniging komen te vervallen. Dit heeft geresulteerd is een snellere uitputting van de PP (projectprogrammering, zie .1.5). Bezuinigingen sinds 2014 Bij het opstellen van de programmabegroting 2015-2018 heeft het college besloten om een stelpost RO op te nemen ten laste van de dotatie aan de voorziening groot onderhoud openbare ruimte (GO-OR, voorheen PP). Door deze stelpost RO is in deze beheerplanperiode (2021-2028) dus €800.000 minder beschikbaar voor de uitvoering van de projecten zoals benoemd in dit beheerplan. Hierdoor wordt de voorziening groot onderhoud openbare ruimte (GO-OR) sneller uitgeput.

10

3. Knelpunten in beheer 3.1. Inleiding knelpunten in beheer In dit beheerplan zijn de uitgangspunten en criteria voor groot en vervanging beschreven. De zakkende bodem heeft een grote invloed op dit onderhoud en de bijbehorende budgetten. De uit te voeren maatregelen zijn daarom zeer sober. Zo is er alleen budget voor 1:1 vervangingen is er geen financiële ruimte voor herinrichting, renovatie of (bewoners)wensen (zie paragraaf 2.1, Algemene uitgangspunten). Het ingrijpmoment voor de ophoging van wegen is laat: alleen de zeer laag liggende wegdelen worden opgehoogd (zie paragraaf 2.4, Goudse richtlijn). Na beëindigen van de MUP (Meerjarig Uitvoeringsplan Zakkende Bodem) in 2013 is er geen budget meer voor integrale ophoging van de openbare ruimte en is de aanpak vleksgewijs. Zie verder hoofdstuk 4, Wegen). De afgelopen jaren zijn de gevolgen van de zeer sobere maatregelen ten aanzien van groot en vervanging bij Wegen en Groen steeds meer zichtbaar. In dit hoofdstuk worden de belangrijkste knelpunten in beheer beschreven. 3.2. Toegankelijkheid woningen en particulier terrein Per 1-1-2012 is er bezuinigd op dagelijks beheer van elementenverharding, waarbij het kwaliteitsniveau verlaagd is naar niveau CCROW. Voor risico’s door deze bezuiniging op dagelijks beheer van elementenverharding zie paragraaf 1.4. De CROW beeldmeetlat voor zetting is als volgt:

Bij kwaliteitsniveau CCROW mag het hoogteverschil tussen dorpel woning en de aangrenzende openbare ruimte dus 50 cm zijn.

Toegankelijkheid van woningen of particulier terrein is geen criteria voor groot onderhoud of vervanging. In Gouda wordt pas opgehoogd bij een drooglegging van 20 cm (zie paragraaf 2.4, Goudse richtlijn) waardoor er in Gouda veel situaties zijn waarbij het hoogte verschil tussen woning en straat groot is. Omdat er niet meer integraal wordt opgehoogd worden de problemen met toegankelijkheid van woningen en garages steeds groter en zijn deze vaak niet meer incidenteel. Ook het aantal meldingen hierover stijgt.

11

Een paar voorbeelden van het knelpunt van toegankelijkheid van woningen en garages:

Het hoogteverschil tussen tussen woning (vloerpeil) en openbaar gebied is zodanig groot geworden dat voor het toegankelijk houden van woningen ingrijpende maatregelen nodig zijn. Alleen een stukje ‘aanstraten’ (dagelijks onderhoud) is niet meer mogelijk. Echter de drooglegging is nog ruim voldoende en ophoging nog niet aan de orde. Budget voor aanpak van problemen is er daarom niet.

In de Anna van Hensbeeksingel zijn veel garages niet meer bruikbaar

De toegang bij de woningen aan het Wilsonplein is zeer steil. Dit is bijvoorbeeld voor mindervaliden en met kinderwagens nauwelijks meer toegankelijk, zeker niet bij gladheid Bij verdere zakking van het openbaar gebied zal de helling nog steiler worden.

12

In sommige wijken, met name in Goverwelle, is er een probleem met de toegankelijkheid van eigen terrein. Het betreft buurten waar er geen of nauwelijks openbare parkeerplaatsen zijn en er op eigen erf wordt geparkeerd. Ook dit is een steeds groter wordend probleem. Door lage ligging van de straat is de eigen parkeerplaats soms niet of nauwelijks meer bereikbaar. Zeker niet voor auto’s met een wat lage wielbasis. Een paar voorbeelden:

Uit de gemiddelde drooglegging van 2018 in Goverwelle blijkt dat het overgrote deel nog lang niet aan het ingrijpmoment van 0,20 m voldoet (hoogtemeting 2018) . Bij een gemiddelde zetting van 1 cm per jaar komt 74% van Goverwelle op zijn vroegst over 20 jaar in aanmerking voor ophogen. Het knelpunt van toegankelijkheid van particulier zal de komende jaren dus nog verder toenemen. In enkele buurten zijn er zowel problemen met toegankelijkheid van woningen en garages als met toegankelijkheid van particulier terrein. Dit betreft met name de Hoef- en Veldbuurt in Plaswijck.

In sommige situaties is het hoogteverschil tussen woning en openbaar gebied eenvoudig op te lossen met een opstapje. Vanuit de bouw is er immers al een hoogteverschil (gemetselde stoep). Echter is er vanuit het oogpunt van toegankelijkheid slechts beperkt ingrijpen mogelijk; een laat ingrijpmoment met betrekking tot ophoging leidt tot minder mogelijkheden om aanpassingen in te openbare ruimte te doen. Dit kan leiden tot situaties waar sommige woningen niet meer voor iedereen toegankelijk zijn.

13

3.3. Verouderde wijken Naast problemen met toegankelijkheid zijn er steeds meer straten die niet aan de criteria van het beheerplan voldoen (geen te lage ligging, geen ernstige wegschades), maar waar de inrichting en het materiaal sterk verouderd is: te smalle straatprofielen, te weinig en/of te krappe parkeervakken. De buurten zijn ontworpen in een tijd met een veel lager autobezit en kleinere auto’s. Ook hierbij is een stijging van het aantal meldingen zichtbaar. Door geringe zetting komen deze straten voorlopig ook niet in aanmerking voor ophoging. Maar ook straatstenen hebben niet het eeuwige leven en zullen ooit vervangen moeten worden. Aangezien er een overlap is met het probleem van toegankelijkheid is er geen inschatting van de omvang van het probleem van verouderde wijken gemaakt.

14

4. Wegen 4.1. Basisgegevens Wegen Dit beheeronderdeel betreft niet alleen de verhardingen, maar ook straatmeubilair en bebording. Per 1-10-2021 beheert Gouda: Elementenverharding 1.833.875 m2 Asfaltverharding 736.340 m2 Betonverharding 12.200 m2 Halfverharde wegen 66.265 m2 Kunststof 582 m2 Alle gegevens van de Goudse wegen zijn vastgelegd in beheersysteem GeoVisia. Het systeem bevat informatie over de leeftijd van de weg, inspectiegegevens en de drooglegging. groot onderhoud Groot onderhoud betreft herstraten van elementenverharding en vervangen of herstellen van de asfaltdeklaag. Groot onderhoud wordt bepaald op basis van de jaarlijkse weginspectie. Hierbij worden alle wegen geïnspecteerd conform de richtlijnen van de CROW. Bij de weginspecties worden per wegdeel de verschillende schades opgenomen. Per type schade (scheurvorming, oneffenheden etc.) wordt genoteerd of er sprake is van geen schade, lichte, matige of ernstige schade. Deze indeling van schades is van belang voor het programmeren van groot onderhoud (zie 4.2). Kleine schades vallen onder dagelijks onderhoud. Ook herstel t.b.v. veiligheid is dagelijks onderhoud en valt dus buiten dit beheerplan. vervanging Naast de weginspecties werd voorheen tweejaarlijks de drooglegging van alle wegvakken gemeten.

Per wegvakonderdeel (rijbaan, voetpad etc.) zijn er 3 droogleggingsmetingen gedaan en is de gemiddelde drooglegging bepaald. In 2018 is de drooglegging van alle wegvakken opnieuw gemeten: drooglegging 2008 2010 2012 2014 2016 2018

0 t/m 20 cm 9% 9% 7% 7% 6% 5%

>20 t/m 30 cm 12% 11% 10% 11% 10% 11%

>30 t/m 40 cm 16% 17% 16% 16% 17% 17%

> 40 cm 63% 63% 67% 66% 67% 67%

Bij de bepaling drooglegging wordt sinds 2016 niet meer uitgegaan van winterpeil, maar van het gemiddelde tussen zomer- en winterpeil. Dit i.v.m. steeds vaker optredende wateroverlast tijdens zware zomerse regenbuien. innovatieve meetmethode: LiDAR In 2020 is door middel van LiDAR een nieuw type hoogtemeting uitgevoerd. Bij deze innovatieve methode wordt in plaats van op drie punten op duizenden punten per wegvak een meting uitgevoerd met laserpulsen. Een LiDAR-scan levert een puntenwolk op waarbij nauwkeurige hoogtemetingen kunnen worden uitgevoerd. Dit geeft een vollediger beeld op waarbij de te vervangen wegvakken beter kunnen worden vastgesteld dan op basis van drie meetpunten. Dit heeft geleid tot een andere programmering ten aanzien van vervanging voor de komende beheerplanjaren dan op basis van de eerdere meetmethode.

15

Bij de normale meetmethode wordt gebruik gemaakt van drie hoogtepunten per wegvak, waarbij een wegvak een lengte kan hebben tot 200 meter. Dat levert onderstaand beeld op:

Met de LiDAR-scan wordt het mogelijk om nauwkeuriger metingen uit te voeren. Dit levert een kaart op waarbij lager liggende delen donkerder rood worden gekleurd. Hierdoor zijn gerichtere werkzaamheden mogelijk. In de kaart hieronder is het verschil duidelijk te zien:

Tot 2018 waren een aantal recreatieve voetpaden (niet doorgaande paden) niet meegenomen in de meting van de drooglegging. In de LiDAR-scan zijn deze paden grotendeels wel gemeten. Hieruit bleek dat bij het overgrote deel van deze paden de gemiddelde drooglegging nog voldoende groot was. Herstel (aanvullen) van halfverharding (paden van gebroken natuursteen e.d.) betreft dagelijks onderhoud en is dus niet opgenomen in dit beheerplan.

16

Straatmeubilair Straatmeubilair zoals paaltjes, fietsenklemmen, antiparkeervoorzieningen, verkeers- en straatnaamborden, bewegwijzering, boombescherming, banken, afvalbakken, hekwerken etc. zijn ondergebracht bij het beheeronderdeel wegen. Incidentele vervanging van straatmeubilair en verkeers- en straatnaamborden valt onder dagelijks beheer. Met ingang van 2019 zijn de ANWB masten, de zonnepanelen in Achterwillens en het zonnepaneel van het Oranjeplein niet meer onder Wegen, maar in het hoofdstuk openbare verlichting opgenomen. Containers ten behoeve van de inzameling van huishoudelijk afval worden niet tot straatmeubilair gerekend. Groot onderhoud en vervanging hiervan komt ten laste van de afvalstoffenheffing. 4.2. Criteria Wegen vervanging - hoogtemeting Vervanging betreft de complete vervanging van een wegconstructie. Op basis van de hoogtescan (2020) is vervanging (de ophogingen) gepland. In 2021 zijn daar enkele wegvakken aan toegevoegd, op basis van aanvullende hoogtemetingen. Voor het bepalen van het vervanging is in eerste instantie gekeken naar de wegvakken waarbij de gemiddelde drooglegging minder dan 20 cm is. In principe zijn al deze wegvakken opgenomen in dit beheerplan. Aan de hand van de waterpassing wordt de gemiddelde drooglegging per wegvak bepaald. Voor de prognose van drooglegging wordt uitgegaan van een gemiddelde zetting van 1 cm per jaar.

Sommige wegvakken blijven onverminderd zakken, bij andere wegvakken neemt de zettingssnelheid langzaam af. Daarom wordt bij wegvakken met een drooglegging rond het ingrijpmoment (20 cm) met behulp van historische meetgegevens de zettingssnelheid bekeken. Op basis van de huidige drooglegging en deze zettingssnelheid wordt per wegvak het jaar van vervanging (ophogen) bepaald. Daarnaast biedt de tweejaarlijkse LiDAR-scan inzicht in de staat van het areaal en kan hierop het beheerplan worden bijgesteld. Sinds beëindigen van de MUP (zie paragraaf 1.6) is er geen integrale aanpak meer en worden alleen de laagst liggende wegen opgehoogd. Deze vleksgewijze aanpak leidt eerder tot wateroverlastproblemen bij de weggedeelten die buiten de ophoging vielen. vervanging - valdeflectiemeting Het onderhoud van asfaltwegen wordt bepaald aan de hand van de waterpassing (VO) en de visuele weginspectie (GO). Bij een visuele inspectie wordt niet gekeken naar de oorzaak van schade. Gevolg is dat regelmatig schades hersteld moeten worden op hetzelfde wegvak. De oorzaak van een schade kan wel in beeld worden gebracht door het uitvoeren van een valdeflectiemeting. Bij deze meting wordt de draagkracht van de verhardingsconstructie en de ondergrond bepaald. Hiermee wordt de restlevensduur van de gehele constructie in beeld gebracht.

De meeste gemeenten bepalen de onderhoudsbehoefte voor de middellange en lange termijn van asfaltwegen op deze manier. Uit een uitgevoerde valdeflectiemeting is gebleken dat de Fluwelensingel op korte termijn aangepakt moet worden. Aangezien ook dit ook de fundering betreft, is dit geen groot onderhoud maar vervangingsonderhoud. De kosten hiervoor zijn opgenomen in dit beheerplan. In 2020 is een valdeflectiemeting plaatsvinden op alle asfalt hoofdwegen. Wegen die uit deze scan naar voren zijn gekomen zijn opgenomen in dit beheerplan. uitzonderingen vervanging In de binnenstad wordt de minimale droogleggingseis op verschillende plaatsen niet gehaald. Ophogen is echter geen optie omdat ook diverse vloerpeilen van panden en kades laag liggen. Hier wordt een mindere drooglegging dus geaccepteerd en ook deze wegvakken zijn niet opgenomen in dit beheerplan.

17

groot onderhoud In principe worden alle wegen jaarlijks geïnspecteerd. Er is in 2020 een nieuwe weginspectie uitgevoerd waarvan de uitkomsten zijn meegenomen in dit beheerplan. Met ingang van het beheerplan 2017 worden de tabellen van de CROW gehanteerd, waarin de relatie is aangegeven tussen prestatie-eisen en wegbeheer. De tabellen zijn dus een vertaling van de technische weginspectie naar de kwalitatieve beeldsystematiek. Hierbij wordt per type schade (bijv. voegwijdte of randschade) onderscheid gemaakt tussen de verschillende wegtypen (bijv. gebiedsontsluitingsweg, weg in woongebied of fietspad). In hoofdlijnen is de beoordeling niet anders dan onze criteria van eerdere jaren, maar er zijn wel kleine verschillen. Bijvoorbeeld bij een fietspad (wegtype 7) wordt dwarsonvlakheid (spoorvorming) iets zwaarder beoordeeld dan voorheen en scheurvorming iets minder zwaar. De CROW tabellen zijn te vinden in bijlage 2. Met ingang van het beheerplan 2018 zijn de aanpakpercentages van de verschillende schades wat veranderd ten opzichte van eerdere jaren. Voorheen werd gerekend met de volgende aanpakpercentages:  E1 en M schades 30% van het oppervlak aanpakken  E2 schade 50% van het oppervlak aanpakken  E3 schade 100% van het oppervlak aanpakken Met ingang van het beheerplan 2018 is dit als volgt: Asfalt: bij alle schades aanpakpercentage van 100% van oppervlak. M.u.v.

randschade waarbij 30% aangepakt wordt. Elementenverharding: E1 en M schades: 30% van het oppervlak aanpakken; E2 en meerdere E1 schade: 50% van het oppervlak aanpakken; Alle overige schades: 100% van het oppervlak aanpakken. Met meerdere E1 schades wordt bedoeld dat er meerdere type schade op een wegvak zijn geconstateerd, die elk een E1 schade betreffen. Bijv. E1 oneffenheden en E1 dwarsonvlakheid. Combinaties van meerdere schades in een wegvak die zwaarder zijn dan E1 zijn dus allemaal als 100% aanpakken gerekend. De reden voor deze wijziging van aanpakpercentage is dat in praktijk gebleken is dat bij meerdere schades binnen een wegvak een gedeeltelijke aanpak technisch niet uitvoerbaar was. Deze wijziging van aanpakpercentage is bij de uitvoering in 2019 gefaseerd doorgevoerd. De meest urgente schades zijn hersteld. Het herstel van de minder urgente schades is afgerond in 2020. kanttekeningen wegbeheer Dit beheerplan gaat uit van 1:1 vervanging. Dit betekent dat ook in het plusgebied bij groot onderhoud (herstraten) de betonstenen en –tegels in principe niet vervangen worden voor gebakken materiaal. Bij herstraten wordt uitgegaan van hergebruik van materiaal. Echter herstraten met versleten straatstenen is technisch niet altijd mogelijk. Met eventuele kosten voor nieuw materiaal is in dit beheerplan geen rekening gehouden.

Sinds de bezuiniging op dagelijks beheer van elementenverharding (per 1-1-2012) is geen budget meer voor kleine aanpassingen bij toegangen met een (te) groot hoogteverschil. Problemen met toegankelijkheid worden steeds meer zichtbaar in de stad en het aantal meldingen hierover stijgt. Van integrale aanpak van wegvakken is sinds het beëindigen van het Meerjaren Uitvoerings Programma Zakkende Bodem (MUP, zie paragraaf 1.6) geen sprake (meer). Alleen de wegvakken met een drooglegging van minder dan 20 cm worden aangepakt en de aanpak is dus vleksgewijs. De eenheidsprijzen voor zowel groot onderhoud als vervanging zijn al jaren ongewijzigd, m.u.v. indexering (zie paragraaf 2.1.) De eenheidsprijzen voor vervanging zijn van oorsprong opgesteld voor aanpak van gehele straten en buurten. Door de huidige vleksgewijze aanpak staan deze prijzen wel onder druk. De kosten van onderzoek zijn bijvoorbeeld voor een wegdeel vrijwel net zo hoog als die voor de gehele weg. Wellicht moeten de prijzen daarom in de toekomst naar boven bijgesteld worden.

18

Toegankelijkheid van woningen is geen criterium voor groot onderhoud of vervanging. Zie verder hoofdstuk 3, knelpunten in beheer. Voor de gevolgen door de bezuiniging op dagelijks beheer van elementenverharding zie paragraaf 1.4. 4.3. Financiën Wegen Vervanging Op basis van de criteria uit de vorige paragraaf is de beheerbehoefte berekend. Vervanging (2021 t/m 2028) en groot onderhoud (2021) binnen GRP projecten zijn in dit beheerplan niet opgenomen / meegerekend, zie paragraaf 1.6. Met de eventuele gevolgen van werkzaamheden op basis van het mobiliteitsplan is geen rekening gehouden Zie ook paragraaf 4.2. Daarnaast zijn geplande vervangingen die reeds een intern projectnummer hebben op basis van eerdere beheerplannen niet in onderstaand overzicht meegenomen; het totaalbedrag komt wel terug in de financiële paragraaf van dit beheerplan. Op basis van nieuwe hoogtemetingen met behulp van LiDAR zijn waar mogelijk combinaties gemaakt met reeds bestaande projecten danwel nieuwe projecten ingepland. Om deze reden is 2021 niet opgenomen in onderstaande tabel. Voor de vervanging van straatmeubilair is jaarlijks een reservering opgenomen van €30.000 excl. VAT, voor bebording is gerekend met een reservering van € 10.000,- excl. VAT. Deze bedragen zijn gebaseerd op ervaringscijfers.

Bij de bepaling van kosten is geen rekening gehouden met de toepassing van lichtgewicht ophogingsmaterialen of gewichtsneutraal ophogen (verwijderen van oude funderingslagen ter voorkoming van versnelde zetting). Kosten vervanging (met uitzondering van reeds geplande projecten): VO (ex. Vat, ex. GWW)

2022

2023

2024

2025

Wegen Asfalt Elementen

120.469 53.652

755.053 478.097

453.639 123.953

0 43.843

Overige verhardingen

747

Bebording en meubilair

40.000

40.000

40.000

40.000

Hoogtemeting en valdeflectie

49.391

0

49.391

0

Totaal incl GWW & externe VAT

€305.073

€1.469.778

€769.993

€96.791

VO (ex. Vat, ex. GWW)

2026

2027

2028

Wegen Asfalt Elementen

70.255 0

411.284 448.852

796.422 1.625.455

Overige verhardingen

59.427

Bebording en meubilair

40.000

40.000

40.000

Hoogtemeting en valdeflectie

49.391

0

49.391

Totaal incl GWW & externe VAT

€184.302

€1.039.155

€2.967.720

19

groot onderhoud Voor groot onderhoud kan op basis van de weginspectie slechts 1 jaar vooruit gekeken worden. In 2020 is er een weginspectie geweest. Groot onderhoud voor 2021 is dus bepaald op basis van de weginspectie van 2020. Ook zijn een aantal wegvakken toegevoegd op basis van nieuw gesignaleerde schades. Voor 2022 en verder is gerekend met het jaarlijks gemiddelde van het areaal groot onderhoud uit de afgelopen 4 jaar. Ook de kosten voor de tweejaarlijkse waterpassing (meting drooglegging) zijn opgenomen onder groot onderhoud. In de toekomst stijgen de kosten voor waterpassing door areaaluitbreidingen zoals Westergouwe en Middenwillens. Hiermee is in dit beheerplan rekening gehouden. Aangezien we in dit beheerplan uitgaan van 1:1 vervanging is er geen rekening gehouden met het vervangen van betonstenen en -tegels door gebakken materiaal in het plusgebied. Kosten groot onderhoud: GO (ex. Vat, ex. GWW)

2021

2022

2023

2024

Asfaltverhardingen

713.591

713.591

713.591

713.591

Elementenverharding

576.534

576.534

576.534

576.534

Overige verharding

0

0

0

0

Bebording en meubilair

0

0

0

0

Totaal incl GWW & externe VAT

€1.518.156

€1.518.156

€1.518.156

€1.518.156

GO (ex. Vat, ex.

2025

2026

2027

2028

Asfaltverhardingen

713.591

713.591

713.591

713.591

Elementenverharding

576.534

576.534

576.534

576.534

Overige verharding Bebording en meubilair

0

0

0

0

0

0

0

0

€1.518.156

€1.518.156

€1.518.156

€1.518.156

Wegen

GWW)

Wegen

Totaal incl GWW & externe. VAT

20

5. Kunstwerken 5.1. Basisgegevens Kunstwerken Dit beheeronderdeel betreft de civiele kunstwerken zoals bruggen, duikers, tunnels e.d. Kunstobjecten (beeldende kunst e.d.) in de openbare ruimte zijn in dit hoofdstuk dus niet opgenomen. Zie ook paragraaf 2.3. Voor beschoeiing (zowel boven als onder water) zie hoofdstuk 9. Overige oeverwerken zoals damwanden, keer- en walmuren en kades vallen wel onder dit hoofdstuk Kunstwerken. Alle gegevens van de kunstwerken zijn vastgelegd in het beheersysteem GeoVisia. Het beheersysteem bevat informatie over de leeftijd, materiaal, lengte e.d. Ook zijn alle inspecties en de daaruit volgende maatregelen en kosten inzichtelijk in het systeem. Per 09-04-2020 beheert Gouda: Vaste brug

339 st

(Vis)vlonder

13

st

Beweegbare brug

18 st

Steiger

1.091

m

Schutsluis

3 st

Damwand

1.667

m

Stroomsluis

3 st

Kade

429

m

Duiker

384 st

Keermuur

1.092

m

Viaduct

1 st

Walmuur

9.869

m

Tunnel

12 st

Steenbezetting

821

m

Trap

60 st

Remmingswerken

8

St

Geluidsscherm

145

m

Ten opzichte van het vorige beheerplan zijn er een aantal areaalverschillen: - toevoeging van nog niet geregistreerde bestaande kunstwerken, o.a. Steiger Larixweg, Brug 385, Damwand Heempad, Damwand Heenpolderplantsoen en Damwand Reeuwijkpolderplantsoen; - overdracht van de Volmolenduikers; - wijzigingen qua beheer bestaande kunstwerken, o.a. Geluidscherm Marga Klompestraat en Damwand Goejanverwelledijk; - toevoeging nieuwe kunstwerken in Middenwillens en Westergouwe. De indeling van de kunstwerken is als volgt: • De bruggen zijn onderverdeeld op basis van afmeting, materiaalsoort en gebruik. Voor een overzicht van de belangrijkste kunstwerken zie bijlage 4; • De beheerkosten van de zes sluizen zijn elk afzonderlijk berekend; • De tunnels zijn onderverdeeld op basis van afmeting en gebruik. • Ook de overige kunstwerken zijn per type (duikers, trappen, damwand e.d.) onderverdeeld op basis van bijvoorbeeld afmeting en/of materiaalsoort; • Meerpalen en remmingswerken zijn opgenomen als onderdeel van andere kunstwerken zoals de grotere bruggen en sluizen. Remmingswerken die geen onderdeel uitmaken van een kunstwerk zijn apart opgenomen; • Met ingang van 2019 zijn ook de geluidsschermen opgenomen in dit beheerplan.

21

5.2. Criteria Kunstwerken Alle vaste kunstwerken (excl. duikers) worden jaarlijks visueel geschouwd. Dit betreft een zogenaamde A1-schouw conform de CUR 117 ‘Inspectie en advies kunstwerken’ voor het signaleren van (acute) bedreigingen voor de gebruiksveiligheid. Alle beweegbare kunstwerken worden jaarlijks tijdens de onderhoudsbeurten door de onderhoudsaannemer op onvolkomenheden geïnspecteerd. Duikers worden 1x per 2 jaar ingemeten en doorgespoten. Dit met als doel: - vaststellen van de hoogtes en verzakkingen t.o.v. de leggerdiepte; - vaststellen van de vullingsgraad qua bagger/slib; - instandhouding van de verbinding tussen watergangen; - instandhouding van de waterhuishouding. Alle vaste kunstwerken (excl. duikers) en beweegbare kunstwerken worden 1x per vijf jaar uitgebreid geïnspecteerd. Het groot onderhoud en vervanging wordt vastgesteld op basis van deze 5-jaarlijkse inspectie. Hierbij moet worden opgemerkt dat vervangen van asfaltconstructies op kunstwerken geen onderdeel uitmaakt van productbeheer Kunstwerken. Dit is belegd bij Verhardingen. Uitgebreide inspectie In 2018 heeft de uitgebreide inspectie plaatsgevonden. De resultaten uit deze inspectie zijn vertaald naar maatregelen c.q. onderhoudsprojecten. Dit heeft geresulteerd in een complete herijking van de data van kunstwerken in het beheersysteem GeoVisia.

Bij de inspectie van 2018 zijn de volgende prioriteiten aangegeven: -

Veiligheid Onder de prioriteit veiligheid wordt verstaan of van het kunstwerk veilig gebruik kan worden gemaakt. Borging van de veiligheid is van groot belang, mede i.v.m. aansprakelijkheid. Door

22

onderhoudsprojecten met deze prioriteit tijdig uit te voeren, kunnen gevaarlijke situaties worden voorkomen of worden opgelost. -

Functionaliteit Onder prioriteit functionaliteit wordt verstaan de mate waarin een kunstwerk beschikbaar is. Het niet (tijdig) uitvoeren van onderhoudsprojecten kan leiden tot gebreken waardoor het kunstwerk zijn functie (tijdelijk) niet kan vervullen.

-

Duurzaamheid Onder prioriteit duurzaamheid wordt verstaan de mate waarin onderdelen van het kunstwerk voldoen aan de originele ontwerpstaat. Het niet (tijdig) uitvoeren van onderhoudsprojecten kan leiden tot vroegtijdige aantasting en verval.

-

Beeldkwaliteit Onder prioriteit beeldkwaliteit wordt het aanzicht van een kunstwerk verstaan. Afhankelijk van de locatie en functie wordt meer of minder belang gehecht aan het aanzicht.

Op basis van de uitgebreide inspectie van 2018 is GeoVisia zo gevuld dat naast correctief ook preventief wordt gehandeld. Op basis van de eerstvolgende uitgebreide inspectie in 2023, zal een herijking moeten gaan plaatsvinden van de onderhoudsmaatregelen en prioriteiten om goed aan te sluiten op het beleid “Sober en Doelmatig”. Dit gezien het beleid niet is meegenomen in de uitgebreide inspectie van 2018. Dit zal leiden tot wijzigingen, aanpassingen en/of aanvullingen qua onderhoudsmaatregelen. De exacte uitgangspunten voor deze herijking moeten nog worden vastgesteld. Deze uitgangspunten kunnen tevens invloed hebben op het inspectieregime. De uitgebreide inspectie van 2018 betrof een visuele inspectie van de boven maaiveld en waterlijn gelegen kunstwerkdelen. Eventuele verborgen gebreken worden tijdens een dergelijke inspectie niet vastgesteld. Dergelijke gebreken komen pas naar voren bij nadere onderzoeken, technische inspecties of bij uitvoering van werkzaamheden. Dit kan financiële consequenties met zich mee brengen. Afgelopen jaar zijn nadere onderzoeken uitgevoerd waarvan de uitkomsten zijn verwerkt in dit beheerplan. Wal- en kademuren Betreffende de wal- en kademuren zijn bij delen twijfels over de constructieve veiligheid. Op basis van de uitgebreide inspectie van 2018 zijn diverse nadere onderzoeken geadviseerd voor o.a.

de Walmuur Turfmarkt, Walmuur Lage Gouwe, Walmuur Walvistraat en Walmuur Karnemelksloot. De geadviseerde nadere onderzoeken zijn op dit moment in voorbereiding of in opdracht. Hierbij moet worden opgemerkt dat er tot op heden nog geen eenduidige en sluitende methodiek is voor het nader onderzoeken van wal-/kademuren. Als uitgangspunt geldt voor nu de documenten CURAanbeveling 117 ‘Inspectie en advies kunstwerken’ en Handboek Binnenstedelijke Kademuren. Deze documenten geven handvaten en aanbevelingen. Volgende hoofdvragen dienen in ieder geval te worden beantwoord: 1. Wat is exact de constructieopbouw, geometrie en toestand? 2. Wat is de sterkte, stabiliteit/standzekerheid en restlevensduur? Dit voor de scenario’s: - (a) huidige situatie en; - (b) situatie met verdere beperking van de verkeersbelasting. 3. Wat is bij de scenario’s de maximaal toelaatbare waterpeilverlaging met evenredige verdieping van de waterbodem van de gracht? Dit in het kader van project “Gouda Stevige Stad”. 5.3. Financiën Kunstwerken Vervanging Met ingang van het beheerplan 2019 - 2025 is per kunstwerk het vervangingsbudget bepaald en wordt er dus niet meer gerekend met een gemiddelde eenheidsprijs voor de verschillende beheergroepen (houten voetgangersbrug, betonnen duiker etc.).

23

De volgende onderhoudsmaatregelen zijn niet opgenomen in dit beheerplan: - watersportvoorzieningen (watertappunten, elektrische voorzieningen e.d.). - onderhoudsmaatregelen aan onderheide platen, dit i.v.m. ontbrekende gegevens en het niet kunnen inspecteren van deze kunstwerken. - eventuele maatregelen n.a.v. nader onderzoek, technische inspectie en monitoring van walen kademuren - eventuele maatregelen bij de Keermuur Veerstal en delen van de Mallegatsluis welke onderdeel vormen van de primaire waterkering; - vervangen van waterkerende constructies gelegen in secundaire waterkeringen. Momenteel is Gouda in gesprek met Rijnland over de onderhoudsverplichtingen aan waterkerende constructies (o.a. wal-/kademuren) gelegen in secundaire waterkeringen; - eventuele maatregelen n.a.v. contractuele vooropnames en bijbehorende hersteladviezen. Voorlopig als te vervangen in dit beheerplan opgenomen: - brug 260 (2de Moordrechtse Tiendweg. Aanpassingen Voor het vervangen van het viaduct Noothoven van Goorweg wordt separaat budget aangevraagd en is niet opgenomen in dit beheerplan. Als extra aanvulling op eerdere maatregelen is voor vervangingsonderhoud een bedrag van €170.995 begroot in 2023 voor overige oeverconstructies. Dit bedrag is meegenomen in het financieel overzicht in hoofdstuk 12.

vervanging 2020, vervanging 2021, vervanging 2022, vervanging 2023, incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT Kunstwerken vaste bruggen beweegbare bruggen sluizen duikers viaduct tunnels trappen steigers en vlonders walmuur overige oeverconstructies overige kunstwerken

€0 € 397.923 €0 €0 €0 €0 €0 € 19.606 €0 € 10.742 € 140.840 € 569.111

24

€0 €0 €0 € 1.273.130 €0 €0 €0 € 8.912 €0 € 180.227 €0 € 1.462.269

€0 € 182.626 €0 € 425.703 €0 €0 € 22.012 €0 € 412.176 €0 €0 € 1.042.517

€ 78.202 €0 €0 € 26.258 €0 €0 €0 €0 €0 € 58.484 € 107.420 € 270.365

vervanging 2024, vervanging 2025, vervanging 2026, vervanging 2027, incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT Kunstwerken vaste bruggen beweegbare bruggen sluizen duikers viaduct tunnels trappen steigers en vlonders walmuur overige oeverconstructies overige kunstwerken

€ 25.900 €0 €0 € 331.809 €0 €0 € 16.646 €0 €0 € 117.446 €0 € 491.802

€ 241.099 €0 €0 € 77.979 €0 €0 € 7.499 € 49.117 € 4.276.601 € 709.412 € 76.388 € 5.438.095

€0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 € 32.226 €0 € 32.226

€0 €0 €0 €0 €0 €0 € 141.718 € 46.749 € 2.530.982 €0 €0 € 2.719.449

Levensduur verlengend onderhoud Op basis van de aanpassing van het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) in 2017 wordt met ingang van het beheerplan 2019-2026 de vervanging van de elektrische installaties, brugaandrijvingen, brugbesturing en bewegingswerken van beweegbare bruggen gerekend tot levensduur verlengend onderhoud. In deze beheerplanperiode moet de elektrotechnische installatie en/of werktuigbouwkundige installatie en/of valconstructie van een aantal beweegbare bruggen vervangen worden. Dit betreft: 2021 Kleiwegbrug 2022 Goverwellebrug Haastrechtse brug (betreft gehele renovatie) Steve Bikobrug 2023 Graaf Florisbrug 2026 Rabatbrug

levensverlengend levensverlengend levensverlengend levensverlengend onderhoud 2020, onderhoud 2021, onderhoud 2022, onderhoud 2023, incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT Kunstwerken vaste bruggen beweegbare bruggen sluizen duikers viaduct tunnels trappen steigers en vlonders walmuur overige oeverconstructies overige kunstwerken

€0 € 168.107 €0 €0 €0 €0

€0 € 223.022 €0 €0 €0 €0

€0 € 2.788.344 €0 €0 €0 €0

€0 € 184.918 €0 €0 €0 €0

€0 €0 €0 €0 €0 € 168.107

€0 €0 €0 €0 €0 € 223.022

€0 €0 €0 €0 €0 € 2.788.344

€0 €0 €0 €0 €0 € 184.918

25

levensverlengend levensverlengend levensverlengend levensverlengend onderhoud 2024, onderhoud 2025, onderhoud 2026, onderhoud 2027, incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT incl. externe VAT Kunstwerken vaste bruggen beweegbare bruggen sluizen duikers viaduct tunnels trappen steigers en vlonders walmuur overige oeverconstructies overige kunstwerken

€0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0

€0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0

€0 € 1.318.115 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 € 1.318.115

groot onderhoud De kosten van groot onderhoud zijn op basis van de uitgebreide inspectie van 2018 bepaald. In GeoVisia is per kunstwerk aangegeven wat de benodigde onderhoudsmaatregelen zijn. De jaarlijkse schouw valt onder dagelijks onderhoud en is daarom niet meegerekend. Qua groot onderhoud zijn veelal de beweegbare kunstwerken, bruggen en tunnels de duurste kunstwerken. Bij deze kunstwerken is een breed scala aan onderhoudsmaatregelen nodig. Dit betreft onder andere: - technische inspecties en nadere onderzoeken; - onderhoud aan elektrotechnische & werktuigbouwkundige installaties; - conserveren van constructieonderdelen; - vervangen van dekconstructies en leuningwerk; - vervangen van wrijfgordingen, meerpalen en remmingwerk; - vervangen van slijtlagen; - vervangen van wandtegels; - herstel van voeg- en metselwerk.

In de afgelopen periode is uit nader onderzoek gebleken dat een aantal aanvullende maatregelen noodzakelijk zijn. In totaal zijn voor een bedrag van € 1.643.697 aanvullende maatregelen opgenomen. In bovenstaande overzichtstabel zijn deze kosten reeds verwerkt.

26

€0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0 €0

6. Openbare verlichting (OVL) 6.1. Basisgegevens OVL Per 20-04-2020 beheert Gouda kleine masten (hoogte t/m 4 m): normale masten(hoogte vanaf 4 t/m 8 m): grote masten (hoogte vanaf 8 t/m 12 m): zeer grote masten (hoogte > 12 m): ANWB masten en VOP masten Masten met zonnepanelen armaturen: schakelkasten:

6.681 st 4.999 st 783 st 9 st 56 st 20 st 12.796 st 104 st

Het aandeel LED verlichting bedraagt 16,4%. Gevel- en wanddragers zijn uit kostenoverweging meegeteld bij de normale lichtmasten; grondspots bij de kleine masten. Exacte gegevens over de bekabeling zijn nog niet bekend, hiervoor is een aanname gedaan van gemiddeld 30 meter kabel per lichtmast. 6.2. Criteria OVL In dit beheerplan is de vervanging van masten, armaturen, bekabeling en schakelkasten opgenomen. Het vervangen van lampen (groepsremplace) valt onder dagelijks onderhoud. Ook de kosten voor energie, zowel verbruik als vaste kosten, komen ten laste van dagelijks beheer en vallen dus buiten dit beheerplan. Mastvervanging vindt plaats op basis van mastinspectie en gebeurt daarom incidenteel: niet alle oude masten worden vervangen maar alleen de afgekeurde masten. Tot 2018 werd hierbij ook het armatuur vervangen. Gebleken is dat door verschillen in lichtkleur, lichtintensiteit en lichtspreiding e.d. een rommelig en ongewenst beeld zou ontstaan. Daarom is de gelijktijdige vervanging van mast en armatuur vervallen. Op basis van het Besluit Begroten en Verantwoorden (BBV 2017) wordt met ingang van het beheerplan 2019 de tussentijdse vervanging van regelkast en armaturen niet meer als groot onderhoud (GO), maar als levensduur verlengend onderhoud (LVO) aangemerkt. Mastvervanging is ongewijzigd opgenomen onder vervanging.

vervanging Uit de data van 2020 blijkt dat bijna 11% van de OVL masten ouder is dan 40 jaar, bijna 7% heeft een leeftijd tussen en 30 en 40 jaar. Het verstrijken van de theoretische levensduur van de masten wil niet zeggen dat de masten direct vervangen moeten worden. In de periode 2011 t/m 2020 is onderzoek uitgevoerd naar de stabiliteit van lichtmasten waarvan de theoretische levensduur van 40 jaar is overschreden. Totaal zijn er 2.675 masten onderzocht. Van de onderzochte masten heeft ruim 77% een garantiecertificaat gekregen, op basis waarvan de vervanging 6 jaar uitgesteld kan worden. Van de onderzochte masten moest ruim 2% direct vervangen worden, de resterende 20% binnen 6 maanden. In dit beheerplan wordt voor toekomstige jaren gerekend met een aanpakpercentage van 25%. Tot 2018 werd aangenomen dat na verlopen van garantiecertificaat (6 jaar) er een hoger uitvalpercentage zou zijn. In voorgaande beheerplannen was hiervoor een aanname gedaan van 50% (in plaats van bovengenoemde 25%). In 2019 zijn ruim 200 masten voor een tweede keer geïnspecteerd. Het aanpakpercentage van deze masten blijkt gelijk te zijn aan de masten die voor een eerste keer geïnspecteerd zijn, namelijk 25%. Dit beheerplan is hierop aangepast.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Gouda&id=b1bd7381-d67b-4652-bb89-25d103b5d59a