20260129 verslag raadsvergadering
Tekst van het document
NOTULEN RAADSVERGADERING 29 januari 2026 Voorzitter: Griffier: Leden: Stadsbelang:
mevrouw R.W.J. Melissant-Briene, burgemeester mevrouw J.M. Jansen de heer D.R.E. van Gammeren de heer J. Klein (fractievoorzitter) mevrouw G. Metz de heer J. Roeland de heer D. van Veen
Democraten Gorinchem:
de heer A. Boutachkourt de heer A. Koçak de heer P. Schefferlie (fractievoorzitter) de heer C. van Willigen
PvdA:
mevrouw P. de Groot (fractievoorzitter) de heer M.A. Hachhouch
VVD:
de heer N. van Santen mevrouw T. van ’t Westende-Bijl (fractievoorzitter)
ChristenUnie/SGP:
de heer A. Krol de heer M. de Pagter (fractievoorzitter)
Gorcum Actief:
de heer B.C.S. Bahlmann
Democraten 66:
mevrouw W. Alba-Heijdenrijk de heer I. Tekir (fractievoorzitter)
CDA:
de heer J.P. van der Geest (fractievoorzitter) mevrouw J. van Oversteeg
SP:
de heer P. van Andel de heer A.C. van Houwelingen (fractievoorzitter)
Wethouders:
de heer M. de Boer mevrouw E.L. Dansen mevrouw A. Mager mevrouw M.J. Molengraaf de heer F. Polatli
Gemeentesecretaris:
mevrouw H. Kromkamp
Afwezig met kennisgeving:
mevrouw E. Hamann (Gorcum Actief) mevrouw L.P.W. Pellikaan (Democraten Gorinchem) mevrouw M. Veldheer-Vink (VVD)
Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
1
Agenda: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
10.
Opening Ingekomen stukken Vaststellen agenda Vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering en parallelsessies Vragenuurtje raadsleden, informatie vanuit het college Hamerstukken: geen Bespreekstukken: 7a. Programma Cultuur 7b. Nota Grondbeleid en kostenverhaal Begrotingswijzigingen: overzicht begrotingswijzigingen januari 2026 Eventuele moties vreemd aan de orde van de dag: 9a. Motie M01 ‘Niemand onvoorbereid’ 9b. Motie M02 ‘Samen zorgen we voor sneeuwvrije stoepen’ Sluiting
1.
Opening
8. 9.
Pagina: 2 2 2 3 3 8 8 24 24 25 34 39
De voorzitter: Na het afscheid van de kinderburgemeester 2025 en de installatie van de nieuwe kinderburgemeester gaan wij verder met de raadsvergadering. Nogmaals hartelijk welkom aan iedereen. Ik heb een paar mededelingen. Allereerst, de heer Koçak is per 1 januari 2026 overgestapt van de PvdA-fractie naar Democraten Gorinchem. Daarom hebben de fracties van PvdA en VVD van plek gewisseld. U ziet het ook fysiek. Afwezig zijn mevrouw Pelikaan, mevrouw Hamann en mevrouw Veldheer. 2.
Ingekomen stukken
De voorzitter: Dan zijn wij bij agendapunt 2 de ingekomen stukken. Voorgesteld wordt om de ingekomen stukken af te doen zoals voorgesteld door de agendacommissie. Ik neem aan dat dit niet op bezwaren stuit. Dat is het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt besloten conform de door de agendacommissie voorgestelde wijze van afdoening. 3.
Vaststellen agenda
De voorzitter: Wij gaan naar de vaststelling van de agenda. Zijn er nog bijzonderheden? De heer Koçak: Voorzitter, namens de fractie wil ik graag een motie vreemd aan de orde inbrengen. Het is aan u om te bekijken aan welk agendapunt u dit toevoegt. De voorzitter: Ik stel voor dat te doen bij agendapunt 9. Ik neem aan dat u daarmee instemt? Dat is het geval. Mevrouw Van Oversteeg: Voorzitter, ik zou graag het agendapunt rondom de Nota Grondbeleid en kostenverhaal van een hamerstuk naar een bespreekstuk willen maken omdat wij een vraag aan het college willen stellen.
Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
2
De voorzitter: Ik had al begrepen wat uw boodschap is dus ik ga een voorstel doen. Bij agendapunt 6a. staat als hamerstuk Nota Grondbeleid en kostenverhaal. Uw voorstel is om daar toch even iets over te zeggen. Daarmee is het geen hamerstuk meer maar een bespreekstuk. Ik stel voor om dat agendapunt 7b. te laten zijn dan hoeven wij de agenda zo min mogelijk aan te passen. Dus bij de bespreekstukken. Ik neem aan dat u als raad daarmee akkoord gaat? Dat is het geval. De heer Van der Geest: Voorzitter, ook wij hebben een motie vreemd in te dienen vanavond. De voorzitter: Dan stel ik voor dat wij die ook bij agendapunt 9, zoals gebruikelijk aan het eind van de vergadering, bespreken. Ik neem aan dat de raad daar ook mee instemt? Dat is het geval. Met deze aanpassingen is de agenda vastgesteld. 4.
Vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering en parallelsessies: • • • • • • • • • • •
20251204 parallelsessie I&O Programma Cultuur 20251204 parallelsessie I&O/B&A Rekenkameronderzoek Doorstroming Woningvoorraad 20251204 parallelsessie B&A Actualisatie subsidiebeleid 20251204 parallelsessie I&O/B&A Exploitatie Cultuurhuis 20251211 parallelsessie I&O Evaluatie Waardlanden 20251211 parallelsessie I&O Staalslakken 20251211 parallelsessie I&O Laaggeletterdheid 20251211 parallelsessie I&O Nota Grondbeleid en kostenverhaal 20251216 verslag raadsvergadering 20260115 parallelsessie B&A Programma Cultuur 20260115 parallelsessie I&O Samenwerking met Smart Delta
De voorzitter: Agendapunt 4 betreft het hamerstuk vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering en parallelsessies. Het gaat om de raadsvergadering van 16 december 2025 en de parallelsessies van 4 en 11 december 2025 en 15 januari 2026. Het voorstel van de agendacommissie is hamerstuk. Wij hebben ook geen opmerkingen ontvangen dus ik neem aan dat u hiermee instemt? Dat is het geval, aldus besloten. 5.
Vragenuurtje raadsleden, informatie vanuit het college
De voorzitter: Dan zij wij bij het vragenuurtje. Drie raadsleden hebben een mondelinge vraag ingediend. Ik wil graag beginnen met de heer Tekir van D66. Het onderwerp is aangekondigde tariefstijging gemeentelijke gymzalen. U heeft het woord. De heer Tekir: Voorzitter dank u wel, het onderwerp is inderdaad het nieuwe tarievenstelsel van de gemeentelijke gymzalen. Twee maanden geleden in de vergadering van november stond ik hier ook voor dit onderwerp. Dat was op 27 november omdat een dag daarvoor in het sportoverleg van de gemeente dit stuk was besproken en toegelicht met nieuwe tarieven die ingaan vanaf 1 september 2026. De tijd dringt en er zitten forse tariefstijgingen in voor sportverenigingen, soms wel meer dan 50%. Dat hakt erin zoals u begrijpt. Verenigingen zijn er ook van geschrokken. Een dag later heb ik hier mondelinge vragen gesteld. Die vragen hadden niet eerder gesteld kunnen worden. Het college gaf toen aan die vragen zijn net binnen geef ons even de tijd om daar schriftelijk op te reageren, maar tot onze teleurstelling moet ik zeggen hebben wij twee maanden later nog steeds geen reactie op de vragen die wij toen hebben gesteld. Niet alleen wij, maar ook de verenigingen begrijpen wij, want wij hebben natuurlijk zo onze contacten ook in het sportveld, die hebben hier ook nog geen reactie op gekregen.
Dus er is een bommetje gelaten in het sportoverleg en sindsdien is het stil. Dat
Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
3
maakt dat wij vanavond alsnog willen terugkomen op dit onderwerp om duidelijkheid te verschaffen richting al die verenigingen. Daarom een aantal vragen. Allereerst of het college kan uitleggen wat de aanleiding is voor deze toch wel forse tariefstijging in het nieuwe tarievenstelsel voor gymzalen en sporthallen in 2026. Komt het nieuwe tarievenstelsel voor de gemeentelijke gymzalen nog ter vaststelling naar de gemeenteraad? En zo ja dan zijn wij ook benieuwd waarom er vooruitlopend op die besluitvorming met de sportverenigingen al is gecommuniceerd dat de tarieven per 1 september 2026 ingaan. Het staat ook klip-en-klaar in dit stuk. Maar als dat niet het geval is, als u niet naar de gemeenteraad komt, dan zijn wij toch wel benieuwd of er iets van een I&O komt waarin wij niet met elkaar maar ook met de verenigingen in gesprek kunnen om te kijken wat wijsheid is. Een andere vraag die wij hebben is of het college inzicht heeft in de effecten van de tariefstijging voor sportverenigingen en specifiek wat dit straks betekent voor de contributies die leden moeten betalen. Tot slot, wat is er gedaan sinds 27 november dat wij deze vragen hebben gesteld, welke inzichten zijn opgehaald uit het veld en wat heeft dat opgeleverd voor de afweging die gemaakt gaat worden? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, dan geef ik graag namens het college wethouder Polatli het woord.
Wethouder Polatli: Dank u wel voorzitter, het klopt inderdaad, de heer Tekir heeft hier al eerder om gevraagd, één dag voor de betreffende raadsvergadering was er een binnen- en buitensportoverleg geweest wat wij periodiek doen met de verenigingen. Daar is een streefhuurprijs gepresenteerd in het kader van transparantie, maar ook participatie. Een flinke verhoging procentueel gezien, dat klopt, het gaat om een aantal euro’s. De bedoeling is om te stijgen richting een landelijk gemiddelde. In Gorinchem is het een beleidskeuze geweest tussen 2007 en 2008 om die prijzen zo min mogelijk te laten stijgen. In januari 2025 is er € 1,50 op die prijs gekomen waardoor wij in 2025 aan de € 8,74 zaten. Totaal gaat het om op het landelijk gemiddelde van € 14,50 uit te komen en dat is € 5,76 per uur. Ik heb inderdaad ook een aantal lijsten hoe wij aan die gemiddelden komen. Ik hoor de heer Tekir weleens over Utrecht, die staat ook op het lijstje, maar laten wij beginnen met Gouda voor verenigingen de gymzalen € 17,95, Altena € 12, Dordrecht tussen € 16 en € 18, Utrecht € 23,92. De dalprijs is € 17,34 per uur. Daarmee wil ik aangeven voorzitter, dat wij ook een taak hebben om het beheer goed te kunnen blijven uitvoeren en die faciliteiten in stand te houden. Dus een prijsstijging is nodig om de complexen en accommodaties goed te kunnen blijven schoonmaken.
Dat is ook wel een probleem, het wordt niet altijd even netjes achtergelaten, maar ook de onderhoudskosten van de vloeren, de beschadigde vloeren af en toe, de schrobmachines, het reinigen, dat is allemaal steeds duurder geworden. Op uw vraag of wij daarmee nog naar de gemeenteraad komen, nee dat is niet de bedoeling. Wij lichten de raad in met een raadsinformatiebrief. In de Gemeentewet artikel 160, lid 1 onder d heb ik meegekregen staat dat dit valt onder de bevoegdheid van het college. Ik mis nog een stukje, ja dat het stil is gebleven. Er is gepresenteerd wat het streefdoel is en wat er ondertussen gebeurt is dat wij aan het uitzoeken zijn, is het een doel op zich om naar het landelijk gemiddelde te gaan voorzitter, of willen wij kijken naar een kostendekkende huurprijs. Met dat laatste zijn wij bezig, want het stijgen naar het landelijk gemiddelde is geen doel op zich. Ik wil ook heel goed zien wat is de kostendekkende prijs, wat is een goede vorm van beheer en in hoeveel stappen kunnen wij dat doen. Dus daar zijn wij op dit moment mee bezig. De vorige keer dacht ik de verenigingen als antwoord op uw vraag ook wel enigszins gerustgesteld te hebben, maar bij dezen wil ik dat dan nog duidelijker doen, wij komen er bij de verenigingen op terug en natuurlijk kijken wij ook voor welke vereniging dat wat betekent.
Ik heb ook begrepen dat er verenigingen zijn die veel gebruik maken van de gymzalen die de contributie in de laatste jaren niet hebben geïndexeerd dus daar kunnen wij een gesprek over hebben. Wij gaan verenigingen niet verrassen, maar het is inderdaad wel een feit dat wij in Gorinchem heel laag zitten met onze prijzen. De heer Tekir: Ja voorzitter dank u wel, een vervolgvraag als dat mag. De voorzitter: Als indiener mag u dat. Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
4
De heer Tekir: Ja dank u wel, nou ja kijk het is complexe materie. Ik ga niet allerlei tarieven citeren want het is een hele tarievenstructuur, het zijn meerdere tarieven. Daar waar het gaat om een paar euro’s gaat het wel om een paar euro’s per uur. Op jaarbasis tikt dat aardig aan dus voor de verenigingen is dit gewoon toch wel, wat wij merken, een donderslag bij heldere hemel. Dat maakt dat ik toch wel benieuwd ben omwille van de duidelijkheid richting hen wanneer u dit dan met hen gaat communiceren. Er is een datum van ingang genoemd en die datum is nog niet ingetrokken. Het is 1 september. De begroting van de verenigingen moet hier misschien op aangepast worden. Ik begrijp dat de tarieven nog niet vastgesteld zijn. Al met al, wanneer gaat het goede gesprek met de verenigingen plaatsvinden en kan dat op korte termijn? Wethouder Polatli: Ja, dat proberen wij natuurlijk zo snel mogelijk te doen, maar het gaat ook om de goede informatie. Daarvoor hebben wij goed inzicht nodig. En op de verschillende tarieven nog even terugkomend, die vele verschillende tarieven (maatschappelijk, incidenteel of voor een heel seizoen) daar zit ook een paar euro verschil tussen, dat willen wij ook inzichtelijk maken. Het is maatschappelijk, het is voor een vereniging of het is commercieel. Al die tussenstappen, die 12 vormen van prijzen, gaan wij straks ook duidelijker en makkelijker maken.
Zo snel mogelijk, voorzitter. September is gecommuniceerd, maar wij moeten kijken hoe wij dat goed kunnen doen en in welke en hoeveel stappen wij dat kunnen doen. Dat is op dit moment belangrijker. Ons doel is niet om ze heel lang te laten wachten, maar ik wil wel zien wat de kostendekkende prijs is. Dank u wel. De heer Tekir: Voorzitter tot slot als het mag. De voorzitter: Eigenlijk mag u één vraag stellen dus is het echt in lijn met? De heer Tekir: Ja, wanneer wij de raadsinformatiebrief kunnen verwachten want dan zou het zomaar kunnen zijn dat wij die agenderen voor bespreking als wij graag andere tarieven of een andere werkwijze zien. Dus wanneer komt de raadsinformatiebrief naar de raad? Wethouder Polatli: Voorzitter, er komt een raadsinformatiebrief en het is een collegebevoegdheid dus wij lichten de raad in. De heer Tekir: Wanneer was de vraag. Wethouder Polatli: Op het moment dat wij dit goed hebben uitgezocht. De heer Tekir: Ja voorzitter, ik ga hier niet op door maar dit is precies de onduidelijkheid die niet alleen wij maar ook de verenigingen te horen krijgen. Dat gaat ook in het veld zo en dat is uitermate teleurstellend. Wethouder Polatli: Ja voorzitter, ik wil mijzelf en het college niet ophangen aan een datum. Wij willen het graag goed doen en niet meer vragen dan nodig is. Daarom willen wij dit zorgvuldig doen.
Dat is op dit moment het belangrijkste en uiteindelijk dan ook in overleg met de verenigingen. De voorzitter: Dank u wel, dan gaan wij naar de mondelinge vragen van de VVD. De heer Van Santen zal een aantal vragen stellen en het onderwerp is sluiting terrassen Grote Markt bij demonstratie. De heer Van Santen: Ja voorzitter dank u wel, voordat ik de vragen stel wil ik wel even benadrukken dat de vragen losstaan van de inhoud van de demonstratie en ook het grondwettelijk recht om te demonstreren. Dat gezegd hebbende, afgelopen zaterdag heeft op de Grote Markt een demonstratie plaatsgevonden. In verband hiermee zijn de horecaondernemers op de Grote Markt op korte termijn verzocht hun terrassen te sluiten. Dat gold voor alle pleinterrassen heb ik begrepen. Dit heeft geleid Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
5
tot inkomstenderving en extra kosten voor de ondernemers. Gorinchem is een compacte vestingstad zoals u weet, waarin horecaondernemers, zeker in het weekend, afhankelijk zijn van hun terrasomzet om het hoofd boven water te houden. Wij hebben daarom een aantal vragen, want in de media geeft de gemeente aan dat gebruik is gemaakt van centrale contactpersonen en dat alles in het werk is gesteld om iedereen te informeren. Kunt u kort toelichten hoe die communicatie nu precies is verlopen? Waarom is specifiek de Grote Markt aangewezen of toegestaan als locatie voor de demonstratie en was de sluiting van het hele terras daarbij echt nodig? Zijn alternatieve locaties overwogen en besproken en zo ja op welke afwegingen zijn die dan niet gekozen? De laatste is, hoe gaan wij nu om met demonstratieverzoeken op locaties waar zij financiële schade van kunnen ondervinden? En op welke wijze acht het college het redelijk dat ondernemers bijvoorbeeld worden gecompenseerd voor omzetderving en extra kosten als gevolg van die sluitingen en besluiten. De voorzitter: De plaatsvervangend voorzitter van de gemeenteraad zal het voorzitterschap op zich nemen zodat ik de vragen kan beantwoorden. (Mevrouw Melissant draagt het voorzitterschap over aan de heer Tekir). De voorzitter: Het woord is aan de burgemeester. Portefeuillehouder Melissant: Dank voor de vragen.
Ik heb gezien in de media dat het lang niet bij iedereen bekend is, ook vanwege de reacties op de socials, hoe het precies werkt bij demonstraties en daarom ben ik heel blij met de vragen zodat ik ook in de openbaarheid het één en ander kan verduidelijken. Voor demonstraties is geen vergunning nodig, daar is een melding voor nodig. U heeft als raad de APV vastgesteld. In de APV staat dat er minimaal 48 uur van te voren een melding moet worden gedaan bij de gemeente. Dat is dus een hele krappe tijd. Vaak is ook niet helemaal duidelijk waar het precies plaatsvindt, hoe het precies plaatsvindt, dus heel vaak zit je pas een dag van te voren dat je helder hebt hoe het één en ander in zijn werk zal gaan. Dan moet je dus op hele korte termijn zorgen dat je de buurt, de omgeving informeert. In dit geval heeft de organisator een demonstratie aangevraagd op de Grote Markt. Eigenlijk is het zo bij het demonstratierecht dat bijna alles mogelijk is. Het is een grondrecht, een heel belangrijk recht in onze democratische rechtstaat. Er zijn heel weinig mogelijkheden die je als burgemeester in kunt zetten om de locatiekeuze te bepalen of heel veel andere dingen te bepalen. De tijdsduur, het tijdstip, et cetera. Er zijn drie redenen op basis waarvan je wel zaken kunt aanpassen. Dan moet de openbare orde en veiligheid in het geding zijn, of de verkeersveiligheid of de volksgezondheid.
Als dat niet het geval is, bepaalt de organisator gewoon waar gedemonstreerd gaat worden. Uiteraard kun je wel proberen, als je goede redenen hebt, om met die organisator in gesprek te gaan. Dat hebben wij in dit geval ook gedaan. Toen de organisator aangaf wij hadden eigenlijk voor het Stadhuis willen demonstreren. U weet zelf dat het hier nogal opgebroken is voor het Stadhuis. Men wil vaak toch, je ziet dat ook juridisch, op geluids- en zichtniveau actief zijn. Je wilt niet ergens ver weg demonstreren want dan ziet niemand je. Dus toen was de tweede keuze de Grote Markt. Wij hebben nog geprobeerd hen te bewegen om richting Buiten de Waterpoort te gaan, maar dat wilden ze niet. Ze wilden echt op de Grote Markt en dan is dat hun recht. Ik had dus niet één van die drie criteria op basis waarvan ik had kunnen zeggen dat ga ik niet toestaan, u moet maar elders demonstreren. Wat wij toen gedaan hebben is dat wij onmiddellijk alle ondernemers aan het plein hebben gebeld. Daarna heeft men ook ambtelijk al die belafspraken schriftelijk bevestigd zodat het helder was. De mensen die boven de horeca wonen zijn ook schriftelijk geïnformeerd. Vervolgens, omdat het allemaal zo kort dag was, hebben wij ook Horeca Nederland Afdeling Gorinchem gecontact, Hartje Gorcum, de VVV, het Gorums Museum.
Bij die organisaties is heel snel via de centrale contactpersonen, via appgroepen die informatie verspreid want wij wilden het liefst natuurlijk de hele binnenstad, degenen die het aanging zo snel mogelijk informeren. Ik ben er eigenlijk best wel trots op als je kijkt dan is Gorinchem trouwens ook wel weer een dorp hè, dat je heel snel als je de Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
6
juiste personen hebt, in no time de binnenstad op de hoogte was, inclusief alle ondernemers en bewoners aan het plein. Waarom moesten de terrassen worden verwijderd; wij overleggen altijd als er een demonstratie is met de politie. Meestal komt daar ook de Driehoek even aan te pas (de Politie, het Openbaar Ministerie en de burgemeester) om met elkaar te spreken over de demonstratie. Welke risico’s levert dit op, welke maatregelen moeten wij treffen. De Politie heeft geadviseerd om de pleinterrassen, dus niet de gevelterrassen, te verwijderen omdat inmiddels duidelijk was dat er op heel veel plekken in Nederland demonstraties waren die niet altijd even voorspoedig verliepen. Mocht de veiligheid op enig moment toch in het geding zijn dan is het gewoon goed om het terrasmeubilair verwijderd te hebben omdat dit anders gebruikt kan worden om mee te gooien. De duur; men wilde in totaal 3 uur demonstreren. Daar zijn wij over in overleg geweest met de organisator. Het is was de bedoeling van 14.00 tot 17.00 uur en het is uiteindelijk van 15.00 tot 17.00 uur geworden. Dat scheelt natuurlijk toch weer in de impact. Als het gaat over de financiën dan moeten wij teruggrijpen op de Terrassennota.
In onze Terrassennota staat dat vergunninghouders normaal gesproken volledig genot hebben van het pleinterras behalve bij evenementen, bijzondere omstandigheden of wanneer de openbare orde en veiligheid dat vereist. In dit geval waren er dus risico’s voor ongeregeldheden en dat behoort dus bij het ondernemersrisico. Nogmaals, het is dus geregeld in de Terrassennota. Dit zal misschien af en toe plaatsvinden. Ik denk trouwens ook, laten wij even relativeren, als wij even kijken wat het weer was afgelopen zaterdag dan denk ik ook niet dat je midden op een terras gezellig één en ander aan consumpties had gebruikt. Ik hoop het zo een beetje verduidelijkt te hebben. De heer Van Santen: Hartelijk dank voor de toelichting. Voor ons blijft best wel belangrijk hoe die besluiten worden afgewogen voor de toekomst, ook gezien de impact die dit heeft op ondernemers en ook op de binnenstad. Wij zijn een kleine stad die ook in het weekend heel veel behoefte heeft aan een levendige binnenstad en als dan alle pleinterrassen worden weggehaald op zo’n dag omdat dat voor een demonstratie nodig is, u zegt misschien was het niet het beste weer, maar uit uw woorden hoor ik ook dat het vaker kan voorkomen. Ik wil mensen niet op ideeën brengen, maar theoretisch bezien zou dit iedere twee weken kunnen voorkomen en dan wordt het wel een groot probleem.
Ik wil niet zeggen dat wij dat perse nu zo krijgen, maar als wij dan meegaan in de adviezen, ik begrijp ook dat wij mee moeten in de adviezen, maar dan ben ik wel benieuwd hoe wij daarmee omgaan. Wij kunnen wel verwijzen naar de Terrassennota, maar daar maken wij het ondernemers niet makkelijker mee. Ik ben wel benieuwd of misschien wordt overwogen om iets van een compensatieregeling te bedenken voor tijdelijke sluiting, maar ook stel dat wij een demonstratie hebben en daar komt schade uit, ik begreep ook dat de veiligheid in het geding is, bent u bereid om iets meer te kijken hoe wij daar in het vervolg met die ondernemers om kunnen gaan. Portefeuillehouder Melissant: Ja, wij zijn onderdeel van een democratische rechtstaat dus dat je af en toe een keer een demonstratie hebt, ik heb u aangegeven als burgemeester heb je eigenlijk weinig instrumenten in handen om het één en ander te beïnvloeden, natuurlijk gaan wij dat wel proberen en gaan wij met elkaar ook kijken zijn er misschien andere geschikte plekken in de stad waardoor je uiteindelijk de economische schade kunt beperken. Dat gaan wij zeker doen, maar af en toe zullen wij dat ook met elkaar moeten accepteren. Stel nu, maar ik heb niet die indruk dat het nu direct zal gebeuren, dat er heel vaak demonstraties zijn dan komen wij natuurlijk wel in een andere situatie terecht.
Ik denk dan terecht met u dat wij even moeten kijken op welke manier gaan wij daar dan mee om en is dan in alle redelijkheid sprake van ondernemersrisico. Ik denk zo lang het beperkt blijft tot enkele demonstraties per jaar laten wij ook koesteren dat wij in een democratie leven, dat wij met elkaar op kunnen staan en onze mening kunnen uiten. En dan is het even wat het is. De voorzitter: Dank u wel. (De heer Tekir draagt het voorzitterschap over aan mevrouw Melissant). Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
7
De voorzitter: Dan gaan wij naar de mondelinge vragen van Stadsbelang, mevrouw Metz zal het woord voeren. Het onderwerp is trooststoelen. Mevrouw Metz: Dank u wel voorzitter, op begraafplaatsen komen mensen om hun geliefden en dierbaren te herdenken. Het is een plek van rust, herinnering en verbinding. Toch is het niet voor iedereen vanzelfsprekend om langere tijd bij een graf te kunnen blijven. Voor mensen die slecht ter been zijn kan dit lastig zijn en soms is er simpelweg de behoefte om even rustig te gaan zitten bij een eigen dierbare. Hoewel er op veel begraafplaatsen bankjes staan, merken bezoekers dat deze niet altijd op een plek staan waar zij op dat moment willen zijn. Juist bij het eigen graf, of op een plek die voor hen persoonlijk betekenis heeft, kan een zitplaats veel rust en troost geven. In meerdere gemeenten is dit herkend en is daarom geëxperimenteerd met zogenoemde trooststoelen: lichte, verplaatsbare stoelen die bezoekers zelf bij een graf of een andere gewenste plek kunnen neerzetten. Gemeenten geven aan dat deze stoelen veel worden gebruikt en dat bezoekers ze als prettig en eenvoudig ervaren. Ze bieden mensen de mogelijkheid om in alle rust even te blijven zitten, dicht bij degene die zij missen. Met iets ogenschijnlijk eenvoudigs als een stoel kunnen wij mensen een moment van rust, nabijheid en troost bieden.
Een klein gebaar, dat voor velen een groot verschil maakt. Daarom heeft onze fractie de volgende vraag: Is het college bereid om in Gorinchem een proef te starten met minimaal tien lichtgewicht stoelen op Begraafplaats Grote Haar, zodat bezoekers ook langer bij een graf kunnen zitten? En zo ja, wanneer verwacht het college dit te kunnen realiseren? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, namens het college zal wethouder Polatli antwoorden. Wethouder Polatli: Dank u wel voorzitter, inmiddels ben ik ook meerdere keren in de week op De Grote Haar. Ik ben niet slecht ter been, maar soms als je wat langer zou willen blijven, dan is dat inderdaad makkelijk. Ik heb er nog niet bij stilgestaan. Het lijkt mij ook niet heel moeilijk om dit te realiseren. Ik heb dat eens nagevraagd. Wij kunnen dat bijvoorbeeld in de vorm van een pilot doen. U zegt tien, laten wij het proberen met zes, wij gaan er toch een kleine onderhandeling van maken met het aantal stoelen. Laten wij kijken eind dit jaar hoe het loopt. Dat het geen rommeltje wordt en dat mensen de stoelen ook weer terughangen in een rek, bijvoorbeeld in één van de kwadranten op De Grote Haar. Dus ja voorzitter, dat kunnen wij vrij makkelijk realiseren.
Mevrouw Metz: Dank u wel voor de beantwoording en laten wij hopen als het in principe allemaal goed gaat en goed uitpakt dat wij dit misschien uit kunnen breiden op andere plekken in Gorinchem. Wethouder Polatli: Dat is de pilot. Als het goed werkt en het loopt naar tevredenheid dan kunnen wij daarin blijvend voorzien. De voorzitter: Dank u wel. Er is geen mondelinge informatie vanuit het college dus wij gaan verder met de hamerstukken. 6.
Hamerstukken:
De voorzitter: Ware het niet dat wij geen hamerstukken hebben, want agendapunt 6a. is geworden 7b. En dus gaan wij naar de bespreekstukken. 7.
Bespreekstukken:
De voorzitter: Daar hebben wij er nu dus twee van in plaats van één. Wij gaan naar 7a, bespreekstuk Programma Cultuur.
Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
8
7a.
Programma Cultuur
De voorzitter: Wij hebben in de agendacommissie afgesproken de bekende spreektijden; drie minuten per fractie, liefst niet herhalen wat er in voorgaande sessies is besproken, richt u in het bijzonder op de moties en amendementen voor zover die worden ingediend. Mocht er een tweede termijn komen dan kan dat vanaf de spreekplek waar u nu bent. Wij hebben een aantal sprekers die zich aangemeld hebben. Ik begin graag bij de heer Tekir D66. De heer Tekir: Dank u wel voorzitter, u bent vast bekend met het credo “goed, beter, best”. Het schijnt taalkundig een zogenaamde onregelmatige trap van vergelijking te zijn, dat heb ik ook geleerd, maar inhoudelijk is het best toepasselijk voor het Programma Cultuur dat vanavond voorligt. Want voorzitter, het Programma Cultuur wat hier voorligt, is op zich goed. Het beschrijft het belang van cultuur in Gorinchem. Het geeft een helder beeld van waar wij nu staan, maar het is vooral een actualisatie. Het bevestigt wat er al is en juist daarom kan het in onze beleving beter. Beter door het programma te verrijken met ruimte voor vernieuwing. Voor makers, voor mensen die nog niet zijn georganiseerd, maar wel barsten van het talent. Voor die groep introduceren wij, zoals al aangekondigd, de talentvolle Bliekenregeling. Althans, dat is de doopnaam. Het huidige cultuurbeleid gaat vooral uit van het professionele en formele aanbod.
In de praktijk komt dit erop neer dat je zonder stichting, zonder onderneming, zonder KvK-nr. al snel aan de zijlijn staat. Maar voorzitter, creativiteit laat zich niet vangen in een KvK-inschrijving. Talent ontstaat ook vaak voordat iemand professioneel georganiseerd is. Die mensen zijn er natuurlijk ook in Gorinchem. Kunstenaars, filmmakers, muzikanten, schrijvers, pas afgestudeerden van allerlei kunst- en cultuuropleidingen. Het zijn mensen die willen pionieren, experimenteren en hun eerste projecten willen realiseren. Wat zij vaak nodig hebben, is helemaal geen groot subsidie-apparaat, maar een duw in de rug, een duwtje. Het mooie is voorzitter, deze makers nemen niet alleen iets, zij geven ook iets terug aan de stad. Je kunt namelijk voorwaarden verbinden aan zo’n regeling zoals een presentatiemoment ergens in de stad. Bijvoorbeeld een tentoonstelling of een optreden, een lezing in de bibliotheek, een try-out op het podium. Of misschien wel in het nieuwe Cultuurhuis straks. Zo versterken de makers en de stad elkaar. Dat vraagt ook iets van ons, namelijk de bereidheid om zelf te experimenteren, met een bescheiden bedrag, dat wel. Een paar duizend euro per project, maar met een groots effect voor Gorinchems talent, talent dat wij hard nodig hebben om het beste voor Gorinchem neer te zetten, om maar in termen van goed, beter, best te blijven.
Voorzitter, de motie, voorlopig dus gedoopt als talentvolle Bliekenregeling, is al opgestuurd en behoeft, denk ik, niet al te veel toelichting. D66 dient deze motie in samen met PvdA, Democraten Gorinchem, CDA en Piet van Andel van de SP. Dat is ook een soort onregelmatige vergelijking ben ik achter gekomen. Tot slot, sinds de lancering van dit idee kregen wij echt allerlei leuke reacties. Positieve reacties zoals bijvoorbeeld die van Kim. Kim komt uit Gorinchem begrijp ik en is inmiddels schrijfster. Zij zegt, weet je bestond zoiets maar toen ik begon met schrijven. Het is dus iemand die weet hoe het is om door allerlei hoepels te springen en dat niet gunt aan al die andere creatieve Gorinchemers. Ik hoop dat wij Kim daarin steunen en dat wij dit experiment voor twee jaar durven aan te gaan in de hoop op het beste voor Gorinchem. Dank u wel. Motie M01 Titel: Talentvolle Bliekenregeling Indieners: Ilhan Tekir (D66), Paulien de Groot (PvdA), Pierre Schefferlie (DG), Piet van Andel (SP), Janneke van Oversteeg (CDA) De raad verzoekt het college: 1. een laagdrempelige makersregeling te ontwikkelen voor startende en onafhankelijke makers in Gorinchem, waarbij een KVK-inschrijving geen vereiste is; 2. de regeling vorm te geven als een pilot van twee jaar, met kleine subsidies (bijvoorbeeld Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
9
3. 4.
€ 500 tot € 5.000 per project); voor deze pilot een jaarlijks subsidieplafond van € 50.000 te hanteren en dit te dekken uit het begrotingssaldo 2025 en (zo nodig) 2026; de raad na afloop van de pilot te informeren over de resultaten en eventuele vervolgstappen;
De heer Krol: Dank aan de heer Tekir voor de toelichting op de motie, ik ben nog wel op zoek waarom moet de overheid zeg maar in die fase al een stukje cofinanciering regelen? Ik bedoel ik gun Kim het allerbeste en vele anderen met haar, maar Kim kan bij wijze van spreken ook twee dagen per week in de supermarkt gewoon bijverdienen om haar projecten te financieren. Het is toch geen rare gedachte om mensen ook een beetje zelf aan het werk te zetten in plaats van gelijk als overheid daar bovenop te springen? Dus ik ben nog een beetje op zoek van waar zit de toegevoegde waarde van de regeling. Aanbod creëert ook vraag namelijk. De heer Tekir: Ja voorzitter, de toegevoegde waarde zit hem niet zo zeer in het feit dat wij een subsidie verstrekken, en dat zou heel goed kunnen inderdaad in de vorm van een cofinanciering waardoor je ook de aanvrager uitdaagt om andere middelen bij elkaar te verzamelen, dat lijkt mij een heel goed idee. Andere gemeenten doen het ook op die manier. De toegevoegde waarde van deze regeling is dat het een directe uitnodiging is om, zonder de aanvrager door allerlei hoepels te laten springen, een duw in de rug te geven. Dat is in tegenstelling tot wat wij nu al hebben en wat wij verstrekken aan het georganiseerde en formele aanbod een uitnodiging die drempelverlagend is.
De ervaring is dat dergelijke pioniers, die echt aan de beginfase van hun carrière staan, die extra duw in de rug en ook die facilitering nodig hebben. De heer Van Houwelingen: Ja voorzitter, ik heb de twee regelingen waar u naar linkt (Den Bosch en Breda) bekeken en ook de twee subsidieregelingen die wij hier in Gorinchem hebben (Amateurkunst en Bliek in Actie). Laat ik even bij Den Bosch en Breda beginnen, die stellen als voorwaarde dat het vooral mensen samenbrengt, onder andere, voor de subsidie voor makers en talenten. Dat zie ik ook terug bij ons in Bliek in Actie. Dat is ook zorgen dat inwoners meer samenkomen, samen doen in de buurt, de wijk of stad. Bij Bliek in Actie is geen Kamer van Koophandel-inschrijving nodig. Is het niet zo dat wij het één en ander al hebben onder andere kopjes? De heer Tekir: Ja voorzitter, een goede vraag. Ik moet zeggen ik heb wel wat huiswerk gedaan in aanloop naar deze vergadering en ook eens even die Bliek in Actie regeling bekeken. Wij hebben daar een subsidieregeling voor en als je daar vanuit gaat dan is die Bliek in Actie nadrukkelijk bedoeld voor de sociale cohesie in de buurten. Niet voor kunst- of cultuurontwikkeling. Het staat ook letterlijk zo in de regeling. Bliek in Actie heeft geen artistieke of culturele doelstelling. Het is niet gericht op talentontwikkeling. Het gaat niet uit van experimenten of artistiek risico.
Het gaat niet uit van ruimte voor professionele en semiprofessionele makers. Het houdt geen rekening met artistieke kwaliteit, geen culturele presentatieplicht. Als je kijkt naar Bliek in Actie dan gaat dat echt over buurtfeesten, bloembakken, zwerfafvalacties, speelmiddagen, waar ik niet denigrerend over wil doen, maar het is echt een heel andere tak van sport die wij daarmee mogelijk willen maken. Bij de makersregeling gaat het dus echt om die kunst- en cultuurontwikkeling. De heer Van Houwelingen: Ik begrijp wat u zegt maar daarentegen zie ik ook overeenkomsten met Breda en Den Bosch. Wat ik u nu hoor zeggen is dat het niet alleen is gericht op makers en talenten, maar dat sluit het ook niet uit als ik het zo hoor, Bliek in Actie. De heer Tekir: Nou ja, Bliek in Actie is een heel andere regeling die ook andere voorwaarden stelt. Bliek in Actie is ook, anders hadden de makers zich daar wel gemeld, een uitnodiging in de praktijk voor kunstenaars om zich te melden. Je zou dan misschien kunnen denken van laten wij de Bliek in Actie regeling aanpassen, maar daarvan denk ik ook niet dat dat een goed idee is. In mijn beleving is Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
10
goed beleid niet dat je alles in één regeling stopt, maar je het juiste instrument bij het juiste doel kiest. Voor sociale cohesie en buurtactiviteiten hebben wij Bliek in Actie. Als het gaat om kunst en culturele ontwikkeling dan is dat wat anders, dat is ook een andere doelstelling en daar zou je een ander instrument voor moeten inzetten. Anders maken wij het alleen maar ingewikkelder en dreigt het gevaar dat wij misschien straks twee regelingen hebben die helemaal niet werken omdat het te diffuus is. De voorzitter: Dank u wel, dan gaan wij naar de heer Bahlmann van Gorcum Actief. De heer Bahlmann: Dank u wel voorzitter, zoals Gorcum Actief tijdens de B&A al aangaf is cultuur maar al te vaak het kind van de rekening. Wij hebben nu een actualisatie van de cultuurvisie met als uitgangspunt budgetneutraal. De ambtelijke organisatie heeft tijd noch moeite gespaard om te anticiperen en dat is mooi, maar er is geen geld voor vernieuwing. Dat missen wij in dit stuk, maar wij zien echt wel mogelijkheden voor vernieuwing als gekozen wordt voor een andere vorm van financiering. Als voorbeeld noemen wij de parallellen met het Sociaal Domein. Cultuur is immers zo veel meer dan kunst. Het brengt ook mensen samen, het biedt ontspanning, creativiteit en ontwikkeling in de stad. Wij missen dus de koppeling met het Sociaal Domein, de brede welvaart en daardoor mogelijk ook meekoppelkansen.
Voorzitter, wij gaan instemmen met dit raadsvoorstel, maar wij vinden het doodzonde dat er straks in de grote zaal van het Cultuurhuis geen professionele voorstellingen worden georganiseerd. Een ander mag proberen om met steun uit de subsidieregeling voor professionele podiumkunsten hier iets te organiseren, maar dat potje is eigenlijk al gereserveerd door de twee andere Gorinchemse theaters. Wij dienen daarom een motie in om enigszins een sociaal programma in de grote zaal toch mogelijk te maken en daar een passende vorm van financiering voor te vinden. Wij denken dus aan meekoppelkansen of een andere vorm van financiering voor professionele podiumkunsten. De motie ‘Geef de grote zaal een kans’ luidt als volgt: Motie M02 Titel: “Geef het grote podium een kans!” Indiener: Björn Bahlmann (GA) Wij vragen het college om: • Een optie voor het multifunctionele Cultuurhuis uit te werken zodat naast de amateurvoorstellingen ook een bescheiden reeks professionele voorstellingen in de grote zaal kunnen worden gegeven zoals familievoorstellingen (bijvoorbeeld Nijntje de Musical) of avonden voor bepaalde doelgroepen zoals bijvoorbeeld mantelzorgers; • De exploitatie-berekening hiervoor aan de raad voor te leggen bij de PPN 2027-2030. De stad heeft grote behoefte aan een multifunctionele plek voor cultuur, ontmoeting en soms ondersteuning, of een blijk van waardering.
Het nieuwe Cultuurhuis is daarvoor bedoeld. De grote investering in deze voorziening, betaald met gemeenschapsgeld, rechtvaardigt een bescheiden programma in de grote zaal voor de inwoners van onze stad. Het is geenszins de bedoeling hiermee terug te keren naar de oude tijden van de schouwburg die toentertijd alle grote namen op het programma had staan. Het doel van deze motie is slechts een bescheiden reeks gerichte voorstellingen, een sociaal programma voor onze stad. Voorzitter, wij zien de uitwerking met belangstelling tegemoet. Dank u wel. De heer Krol: Voorzitter dank u wel, dank voor de toelichting. Ik verbaas mij alleen een beetje om te begrijpen waarom uw motie niet een week of 5 à 6 geleden is ingediend toen wij het over het Cultuurhuis hadden. Toen hebben wij het toch over de financiering en de invulling van het Cultuurhuis gehad. Ik verbaas mij een beetje over de timing van dit voorstel. Graag uw toelichting daarop. Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
11
De heer Bahlmann: Destijds hebben wij aangegeven dat wij dat mee wilden nemen naar het Cultuurprogramma om te kijken of daar mogelijkheden zaten juist om dat te kunnen financieren. Dat is de reden waarom wij dit nu hebben ingezet. De voorzitter: Dank u wel, de heer Van Andel SP. De heer Van Andel: Voorzitter dank u wel, voordat ik begin aan mijn betoog cultuur, wil ik graag wat anders aan de orde stellen, heel kort. Afgelopen zondag was ik aanwezig bij de jaarlijkse Holocaustherdenking bij het Joods monument. Ik wil de organisatie bedanken voor hun werkzaamheden en mevrouw Dekker en de heer Den Uijl voor hun aansprekende verhalen. Een speciaal compliment wil ik maken aan u, voorzitter, als spreker namens de gemeente Gorinchem. Treffend zoals u het verschrikkelijke naziverleden en het lijden van diverse groepen mensen in die tijd neerzette en verbond met de huidige geopolitieke situaties op de wereld. Graag zou ik uw betoog terugzien op de gemeentelijke pagina in Stad Gorinchem of op de voorpagina van het Algemeen Dagblad. Ook waren collega De Pagter en ik geroerd door het verhaal van een Gorinchemse mevrouw die ons voor de herdenking vertelde over het feit dat zij haar Joodse achternaam niet meer gebruikte vanwege pesterijen en beledigingen omdat zij die achternaam had. Het laat zien dat wij moeten blijven strijden tegen dit soort misstanden in onze maatschappij.
Verder naar het raadsvoorstel. Wij hebben in de beraad & advies bijeenkomst afgesproken dat wij vandaag geen herhaling van zetten gaan doen, vandaar zeer kort. Wonen wij in een stad waar cultuur met een hoofdletter C geschreven kan worden? Ja, is de mening van de SP. Gorinchem is een levendige stad, zeker in de zomer, er is veel te doen. Kan het beter of is het af? Naar de mening van het college verwoord in het raadsvoorstel is er een positieve grondhouding naar nieuwe ideeën en voorstellen, maar er zijn geen financiële middelen meer aanwezig. Nieuwe zaken in het taakveld cultuur zouden bekostigd moeten worden door op andere kosten in dit taakveld te bezuinigen. Ik ga de motivatie omtrent de talentvolle Bliekenregeling niet herhalen, ik wil alleen twee punten benoemen. De afschaffing van de Kamer van Koophandel-inschrijving; inschrijving heeft voor bedragen die wij zouden kunnen verstrekken (enkele honderden tot maximaal € 5.000) verplichtingen zoals urenregistratie en btw-aangifte. Het afschaffen van die inschrijving past naar de mening van de indieners bij incidentele activiteiten zonder structurele winst die weinig verplichtingen vragen. Mocht de deelnemer overigens wel een Kamer van Koophandel-inschrijving hebben en die willen gebruiken dan staat hem of haar dat vrij.
De heer Klein bij interruptie: Voorzitter sorry, beweert de heer Van Andel nu dat een KvK-inschrijving € 5.000 kost? De heer Van Andel: Nee, dan heeft u mij niet helemaal begrepen. De heer Klein: Oh tot. Als ik de website raadpleeg dan kom ik tot € 80 maximaal € 90. De heer Van Andel: Ik dacht € 85,15, maar het ging mij om het feit dat … De heer Klein: Helder, laten wij het daarbij houden dan. De heer Van Andel: Ik zal terugkijken of ik het fout zei, mijnheer Klein. Twee, er is geen geld, echter zoals vermeld in de motie is naar de mening van de indieners wel geld beschikbaar via het positieve begrotingssaldo. En dan met name de algemene reserve waarop de raad het budgetrecht heeft (niet op de bestemmingsreserve) en dan moet de raad ook nog ja tegen het voorstel zeggen. Mocht u over de BBV-regels vragen hebben, dan weet ik dat de heer Tekir die kundig kan beantwoorden. En dan ga je een conclusie trekken, als dit zo is dan zijn er geen beperkingen meer om deze motie aan te nemen naar mijn mening. De wil is er, altijd streven naar beter, perfect. En het geld is er ook. Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
12
Als laatste nog een opmerking, ik hoorde al zeggen wij gaan gratis geld weggeven. Laat ik hier nu eens duidelijk over zijn, er komen regels, weggeven zal het zeker niet worden. Wij hebben het wel over gemeenschapsgeld. Voorzitter, als laatste moet ik u wel wijzen op het feit dat ik spreek als gemeenteraadslid namens de SP voor mijzelf. Mijn collega Van Houwelingen zal vooralsnog niet voor de motie stemmen, ik als indiener wel. Voorzitter, ik rond af in de veronderstelling dat kunnen geen probleem is, het is vooral incidenteel geld. Ik hoop dat willen ook geen probleem is, cultuur is mede de oplossing voor veel problemen die wij als mensen tegenkomen in ons leven. Ik denk weer aan die mevrouw ontmoet bij de herdenking. Overigens is herdenking en herdenken ook een cultuuruiting. Cultuur is heel breed. Laat ik naast positief beginnen ook positief eindigen, een glimlach van mensen is onbetaalbaar. U kent de slogan: alles voor een glimlach. Dank voor uw aandacht. De voorzitter: Dank u wel, de heer Schefferlie Democraten Gorinchem. De heer Schefferlie: Voorzitter dank u wel, als dit de korte versie was van de heer Van Andel dan zou ik toch met enige vrees uitkijken naar de lange versie, maar zijn start rechtvaardigde elke duur die hij maar had gewild wat ons betreft.
Voorzitter, het Programma Cultuur, wij gaan ermee instemmen, maar om u daar niet al te gelukkig mee te maken, wil ik ook wel relativeren. Wij zien het vooral als een actualisatie van het bestaande beleid dat nog niet voorziet in een echte integratie van het aanstaande Cultuurhuis. Dat vinden wij wel een gemis, want het Cultuurhuis wordt straks eigenlijk een bepalende factor voor de hele culturele keten in de stad. Voor programmering, samenwerking, de positieve van bestaande podia, de verdeling van middelen en de manier waarop wij risico’s en verantwoordelijkheden organiseren. Zo lang dat niet expliciet en samenhangend in een programma is verwerkt, blijft het cultuurprogramma in de kern een incompleet verhaal. En dan sluit de reflectie die wij hebben mogen ontvangen van Johan Boonekamp er goed op aan. Zijn boodschap is in essentie zet eerst het beleid en de kaders stevig neer, maak helder wat je precies wilt versterken in het culturele ecosysteem en zorg dat governance, draagvlak en exploitatie realistisch en transparant zijn. Anders dreigt straks het Cultuurhuis groter te worden dan het beleid kan dragen en kunnen financiële tekorten of onduidelijkheden druk gaan zetten op de rest van het culturele veld. Daar zijn wij bang voor en dat is iets wat wij niet willen. Juist daarom is het zo belangrijk dat wij niet alleen ambities opschrijven, maar ook richtinggevende keuzes maken.
Precies daar wringt het. Wij vinden het jammer dus dat dit programma nauwelijks keuzes heeft opgeleverd. Er is breed geparticipeerd, mensen hebben tijd en energie geïnvesteerd, maar wat je nu terugziet is vooral een nette bevestiging en aanmoediging en voor veel mensen een weinig concreet perspectief. Dat is zonde, want participatie moet meer opleveren dan een vriendelijk schouderklopje. Het moet juist richting en houvast geven. In dat licht vinden wij de motie over talent juist wel een goede aanvulling, die versterkt de basis. Nieuwe makers en talent krijgen daarmee zicht op ondersteuning en ontwikkeling en dat is precies het soort concrete impuls dat je in het programma terug wilt zien. De andere motie ‘Geef de grote zaal een kans’ vinden wij inhoudelijk ook interessant. Het idee om naast amateurkunst ook een bescheiden reeks professionele voorstellingen te organiseren, bijvoorbeeld familievoorstellingen of avonden voor specifieke doelgroepen, bevat aanknopingspunten die de stad mogelijk kunnen verrijken, maar wij zouden deze motie graag aangehouden zien. Niet omdat wij het idee afwijzen, maar omdat het op dit moment te vroeg komt. Zo lang het totale verhaal rond het Cultuurhuis nog niet helder is, is het verstandiger om programmering, exploitatie en financiering straks in samenhang te beoordelen.
Je voorkomt dan dat wij losse besluiten nemen voordat de basis op orde is en wij beloften maken die wij niet kunnen waarmaken. Dus wij hopen van harte dat u hem aanhoudt en dan gaan wij er vast nog iets mooi van maken. Kortom voorzitter, wij stemmen in met het raadsvoorstel, zien het vooral als een overbruggingsdocument, het geeft enig inzicht en houdt de zaken op de rails, maar het bevat nog niet de inspirerende richting voor cultuur die wij na de verkiezingen graag willen inzetten met duidelijke keuzes, een sterke brandlijn en een Cultuurhuis dat niet op zichzelf staat maar ingebed is en breed gedragen, een compleet toekomstbeeld voor onze stad. Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
13
De voorzitter: Dank u wel, de heer Krol ChristenUnie/SGP. De heer Krol: Dank u wel voorzitter, ik beperk mij tot de ingediende moties. De motie talentvolle Bliekenregeling een paar opmerkingen, ik ga mij nog niet definitief uitspreken want ik wil graag alle sprekers horen en ook het college daarover horen. Het is wel zo dat in de onderbouwing van de motie gesproken wordt over de inbreng vanuit consultatie. Ik denk dan dat verwezen wordt naar bijlage 3 van het voorstel want daar lees ik wel in dat er gevraagd is kan er ondersteuning geboden worden aan starters, maar dat wordt vooral gerefereerd aan een stukje coaching of het zoeken naar fondsen zoals het Mondriaanfonds. Ik heb daar geen expliciete vraag naar een stimuleringsfonds in gelezen. De heer Tekir bij interruptie: Voorzitter, als het gaat om participatie dan verwijzen wij naar de vier uitvoerige participatiebijeenkomsten die hebben plaatsgevonden. Daar hebben wij in eerdere sessies verslagen van ontvangen, maar ik zal zo in mijn termijn met de input daarvan komen die een directe koppeling heeft met de motie. De heer Krol: Prima, ik heb vooral gediept uit bijlage 3 in de verwachting dat ik daar alle belangrijke consultatie en input terug zou kunnen vinden. Verder weegt voor ons mee dat de wethouder in de B&A sessie heeft aangegeven dat dit al mogelijk is via de bestaande routes.
Daar komt ook bij, als ik de beantwoording van de vragen van PvdA las over de koppeling met het Sociaal Domein, dat expliciet benoemd staat dat Centraal Punt geld krijgt om starters te begeleiden. Dat is ook een punt dat voor ons meeweegt. Daarnaast lees ik in het cultuurprogramma ook iets over een ringenmodel en dat is eigenlijk een vraag die ik aan het college wil stellen. Daar wordt een onderscheid gemaakt naar middelgroot, grote gemeenten en 100+ gemeenten. Er worden nu voorbeelden genoemd van wat subsidieregelingen elders uit het land, maar dat zijn overwegend grote gemeenten. Ik ben echt wel benieuwd of dit voorstel, zoals het hier ligt, past bij de omvang van onze gemeente als het gaat om hoeveel programmageld gaat daarin om en wat staat er aan uitvoeringskosten tegenover. Zo’n regeling moet wel opgesteld worden, het moet beoordeeld worden, et cetera. Ik vind het wel relevant om daar zicht op te krijgen. Wat toch ook een beetje meespeelt is de timing. In zoverre dat het echt een nieuwe impuls is die hier gevraagd wordt voor een nieuwe periode. Mijns inziens zou het heel mooi zijn om in de nieuwe raadsperiode te kijken of dit een plek krijgt al dan niet. Het is politiek wat opportuun om nu een hele nieuwe lijn uit te zetten voor het cultuurbeleid.
De heer Tekir bij interruptie: Ik heb respect voor alle inhoudelijke afwegingen, ook als die niet pleiten voor de motie hoor, maar u heeft hier zelf een tijdje terug een motie ingediend om meer muziek mogelijk te maken, overigens zonder dekking. Deze motie heeft wel dekking. Dat u dan nu een motie die betrekking heeft op het Programma Cultuur opportuun noemt vind ik jammer als indiener van een motie die … De heer Krol: Ik ga daar graag op in want de lijn van die motie was dat er tegen de zomer komend jaar een besluit genomen wordt voor de komende jaren en dat dit betrokken wordt bij de PPN, gekoppeld aan een nieuwe raadsperiode. De heer Tekir: Ja voorzitter, het gaat om het moment van indiening. Nogmaals ik vind het jammer dat u woorden als opportuun in de mond neemt. Het is prima als deze motie talentvolle Bliekenregeling zo meteen ook tegen de zomer wordt uitgewerkt. Als dat het bezwaar is. De heer Krol: Als deze motie het gaat halen dan hoop ik dat het college de vrijheid neemt om bij wijze van spreken eerst een startnotitie te maken om allerlei elementen daarin mee te nemen. Ik heb nu te weinig zicht op hoe is de uitvoering, past het bij onze gemeente, over wat voor soort aanvragen Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
14
hebben wij het. Dus met andere woorden ik vind het nu heel snel er doorheen gaan. Ik zou heel graag, als wij besluiten dat wij deze regeling willen, eerst een startnotitie hebben om te bekijken past dit bij ons en willen wij hiermee verdergaan. Dat is eigenlijk ook de lijn geweest van de impuls voor muziek. Namelijk eerst kijken welke scenario’s zijn er en welk scenario past dan straks bij onze stad. Daar gaan wij het dan nog over hebben hoop ik. Maar ik ga heel goed luisteren naar wat iedereen inbrengt vandaag op deze regeling. Er is nog een motie ‘Geef de grote zaal een kans’ en eigenlijk zou ik daarbij best willen aansluiten bij het pleidooi van de heer Schefferlie om deze aan te houden omdat dit volgens mij helemaal in lijn is met de motie van D66, die wij wel massaal hebben gesteund over de sluitende exploitatie voor een kansrijke start voor het Cultuurhuis. Ook daarin werd gepleit om op een later moment nog eens even goed alles tegen het licht te houden, inclusief ook de programmering voor het Cultuurhuis, want volgens mij is helemaal niet uitgesloten dat er ook enkele wat grotere voorstellingen gaan komen in het Cultuurhuis. Ik ben vooral benieuwd naar wat de wethouder daarover gaat zeggen. Wat mij betreft lopen wij op de troepen vooruit door nu al te zeggen daar moeten wij geld voor gaan reserveren. Ik sluit dus aan bij het pleidooi om de motie aan te houden.
Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Oversteeg CDA. Mevrouw Van Oversteeg: Voorzitter dank u wel, in de B&A hebben wij al veel uitgewisseld dus ook ik zal het alleen bij de moties houden. De motie over de talentvolle Bliekenregeling dienen wij mede in omdat die ook heel erg goed past in de wijze waarop wij cultuur voor iedereen en juist in die breedte willen inzetten. Die inzet voor talentontwikkeling voor alle jongeren en ook de manier waarop dit in de motie is verwoord door dat heel laagdrempelig te organiseren spreekt ons heel erg aan. Daarin zouden wij ook juist willen verkennen omdat het een pilot is om ook eens te kijken en te ervaren hoe wij deze doelgroepen beter in beeld hebben, beter kunnen faciliteren. Dus daar kijken wij heel erg naar uit en het past ook heel erg goed bij ons credo dat wij liever in mensen investeren dan in stenen, zeker op het gebied van cultuur. Dat is ook precies de reden waarom bij de motie van Gorcum Actief niet zullen steunen. De voorzitter: Dank u wel, de heer Klein Stadsbelang. De heer Klein: Bedankt voorzitter, vanavond spreek ik namens Stadsbelang met overtuiging onze positieve steun uit voor de actualisatie van het Programma Cultuur. Het had wat ons betreft dan ook gewoon een hamerstuk kunnen zijn.
Helaas, maar in ieder geval met dit vernieuwde programma creëren wij ruimte om de culturele toekomst van Gorinchem met vertrouwen verder vorm te geven en dat is iets wat Stadsbelang in ieder geval heel belangrijk vindt. Cultuur dicht bij de inwoners, geen financiële luchtkastelen, aandacht voor jongeren, sterke amateurkunst, een solide basis met musea, podia en bibliotheek en ruimte voor initiatieven uit de stad. Voorzitter, er zijn zojuist twee moties ingediend, vandaar natuurlijk ook dat het een bespreekstuk is geworden. Maar eigenlijk zijn wat ons betreft die moties tijdens de B&A al grotendeels beantwoord met alle mogelijkheden die er eigenlijk al in de stad zijn. Nu heb ik wel al een beetje de stille hoop laten varen dat de moties ingetrokken worden en dat wij alsnog gewoon kunnen overgaan tot stemming, maar ik wil eigenlijk toch oproepen, daarnet is al opgeroepen om in ieder geval de motie met betrekking tot het Cultuurhuis aan te houden. Volgens mij als u er heel feitelijk naar kijkt, wordt over de plannen van het Cultuurhuis zelfs gezegd dat er ruimte is om dat te doen door instanties die erin willen gaan, alleen dat wij het zelf niet gaan doen. De ruimte is er en die kan dan gewoon gehuurd worden. En over de andere motie met betrekking tot de laagdrempelige regeling, die is er. Eigenlijk zijn er heel veel mogelijkheden.
Er zijn al heel veel instanties die dit soort mensen helpen. Er zijn zelfs theaters bijvoorbeeld die zich inzetten voor talentontwikkeling. Er zijn andere type culturele activiteiten die zich inzetten voor talentontwikkeling. Wij zijn van mening als je dat gaat versnipperen raken wij dan niet juist de kracht kwijt van die sterke cultuur die wij hier hebben opgebouwd. Maar wij zijn natuurlijk ook nog heel benieuwd en luisteren heel aandachtig naar de discussies, ook die Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
15
zojuist tussen collega-fracties zijn gevoerd. Wij horen zeker ook graag nog hoe de wethouder naar deze moties kijkt, maar wat ons betreft het voelt als versnippering en volgens mij is dat niet een sterkere basis voor uiteindelijk het complete culturele veld. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, zijn er nog andere sprekers? Dat is niet het geval, dan zal namens het college wethouder Polatli het woord voeren. Wethouder Polatli: Dank u wel voorzitter, altijd toch heel veel complimenten, zo ook vandaag. Op 26 juni 2025 heb ik namens het college toegezegd om ook de raad te betrekken bij dit cultuurprogramma. Het heet een actualisatie, zelf waren wij ook zo bescheiden, maar het was veel meer dan alleen maar de cultuurvisie, zoals die heette, af te stoffen. Ik zou toch vandaag niet zo bescheiden willen zijn, maar zeggen kijk eens goed naar het programma cultuur, er staat nogal wat in. Ook heel transparant wat wij hebben opgehaald tijdens de participatieavonden waar ik ook altijd ben geweest. Ik heb helaas Kim die schrijft daar niet ontmoet. En ik heb ook op die participatieavonden niet de behoefte waar deze motie naar verwijst gehoord. Wel hebben wij op … De heer Tekir bij interruptie: Dan toch een interruptie want deze vraag blijft terugkomen. Er zijn meerdere participatiebijeenkomsten geweest waar input is opgehaald.
Zoals ik al aangaf, die documenten zijn in I&O’s en B&A’s gedeeld en die staan nu niet in de map van deze raadsvergadering. Maar bijvoorbeeld de themabijeenkomst 9 juli 2025, er staat letterlijk in het verslag: “ruimte voor jong talent cruciaal voor behoud om jong Gorinchems talent te behouden moet het cultuurbeleid voldoende ruimte bieden voor een creatieve ontwikkeling en eigen verhaal”. Op 26 juni een andere participatiesessie: “Aandacht voor talentontwikkeling en het stimuleren van jonge makers en nieuwe kunstenaars”. In dit verband werden projectsubsidies genoemd. Wederom 9 juli, een slotanalyse: “Niet iedereen voelt zich vanzelfsprekend aangesproken of weet waar te beginnen”. Themabijeenkomst 9 juli: “Behoefte aan meer ruimte om te exposeren, als kunstenaar te werken, iets vast met meer aansluiting met de stad”. En zo kunnen wij wel even doorgaan. Voorzitter, in al die participatiebijeenkomsten komt hetzelfde beeld terug. Er is talent, er is energie, maar er zijn drempels. Ze vragen dus niet om een groot subsidieapparaat, maar ze vragen wel om een laagdrempelige regeling. Als u kijkt naar al die verslagen, dan heeft u het al opgehaald.
Wethouder Polatli: Waarop vervolgens voorzitter, op 13 november op pagina 60: “het verkennen van de mogelijkheden voor voorbereiding van een subsidieregeling, cultuureducatie en participatie voor nieuwe toetreders en initiatieven inclusief de financiële consequenties uiterlijk 1 juni 2026 aan de gemeenteraad terug te koppelen”. Opgenomen op uw verzoek en tijdens de B&A u ook daarop gewezen, zo ook de vraag van de heer Krol ChristenUnie/SGP als het ging om muziekonderwijs. Dus ik zou willen zeggen voorzitter, ook de dekking trouwens in de motie is in strijd met onze financiële verordening. Het is nieuw beleid. Geld van 2025 bestemmen voor 2026 daarvan hebben wij afgesproken in de verordening dat wij dat niet doen. Daar is de raad volgens mij ook over gegaan. De heer Tekir bij interruptie: Voorzitter, kan de wethouder verduidelijken welk artikel uit de financiële verordening dat is? Wethouder Polatli: Dat heb ik zo niet bij de hand, voorzitter. De heer Tekir: Dan hoor ik dat graag alsnog. Wethouder Polatli: Dan komen wij daarop terug. De heer Van Andel bij interruptie: Voorzitter, ik hoor de heer Tekir zeggen welk artikel, ik heb een artikel dat het tegenovergestelde zegt van wat de wethouder nu roept. In de balans in artikel 43 zeggen wij als gemeente in de balans worden de reserves onderscheiden naar a. de algemene Notulen raadsvergadering 29 januari 2026
16
reserve en b. bestemmingsreserves. Een bestemmingsreserve is een reserve waaraan de gemeente met de raad een bepaalde bestemming heeft gegeven. De raad beslist wel over de bestemming van de resultaatbestemming, dus de algemene reserve. Dat kan zelfs later worden onttrokken, artikel 43 BBV. De voorzitter: Goed, ik stel voor dat wij een beetje naar de inhoud gaan, want ik denk dat wij ondertussen bijna iedereen kwijt zijn. De heer Tekir: Ja voorzitter, maar dan toch even. Volgens mij hebben wij het over de inhoud, maar vanuit het college komt ineens een stellingname dat het in strijd zou zijn met de financiële verordening en het BBV. Ik vind dan als je zoiets in de raad deelt dan moet dat wel enige onderbouwing hebben. En die mist nu. Dus ja wij hoeven niet de techniek in te gaan, maar dat moet wel paraat zijn. Wethouder Polatli: Ja voorzitter, wij hebben het advies toen al in het Programma Cultuur opgenomen, maar daarvan gezegd dat wij daar juni/juli 2026 mee terugkomen. Daarmee zou ik willen zeggen dat deze motie overbodig is. Dan heb ik de motie ‘Geef de grote zaal een kans’.