20251127 verslag raadsvergadering
Tekst van het document
NOTULEN RAADSVERGADERING 27 november 2025 Voorzitter: Griffier: Leden: Stadsbelang:
mevrouw R.W.J. Melissant-Briene, burgemeester de heer H. Sepers de heer D.R.E. van Gammeren de heer J. Klein (fractievoorzitter) mevrouw G. Metz de heer J. Roeland de heer D. van Veen
Democraten Gorinchem:
de heer A. Boutachkourt mevrouw L.P.W. Pellikaan de heer P. Schefferlie (fractievoorzitter) de heer C. van Willigen
PvdA:
mevrouw P. de Groot (fractievoorzitter) de heer M.A. Hachhouch
VVD:
de heer N. van Santen (fractievoorzitter) mevrouw M. Veldheer-Vink mevrouw T. van ’t Westende-Bijl
ChristenUnie/SGP:
de heer A. Krol de heer M. de Pagter (fractievoorzitter)
Gorcum Actief:
mevrouw E.W.H. Hamann (fractievoorzitter)
Democraten 66:
mevrouw W. Alba-Heijdenrijk de heer I. Tekir (fractievoorzitter)
CDA:
de heer J.P. van der Geest (fractievoorzitter) mevrouw J. van Oversteeg
SP:
de heer P. van Andel de heer A.C. van Houwelingen (fractievoorzitter)
Wethouders:
de heer M. de Boer mevrouw E.L. Dansen mevrouw A. Mager mevrouw M.J. Molengraaf de heer F. Polatli
Gemeentesecretaris:
mevrouw H. Kromkamp
Afwezig met kennisgeving:
de heer B. Bahlmann, Gorcum Actief de heer A. Koçak, PvdA
Notulen raadsvergadering 27 november 2025
1
Agenda: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
8. 9. 10. 11.
1.
Opening Ingekomen stukken Vaststellen agenda Vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering en parallelsessies Beëdiging en installatie nieuwe griffier Vragenuurtje raadsleden, informatie vanuit het college Hamerstukken: 7a. Beleidskader radicaal en natuur inclusief groen 7b. Mandaatverlening Woo-verzoeken griffier 7c. Beleidshuis 7d. Verordening Jeugdhulp gemeente Gorinchem 2026 7e. Controleplan accountant 7f. Septembercirculaire 7g. Zienswijze Beleidsplan 2026-2029 Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid 7h. Rekenkamer DoeMee onderzoek Energiebesparingsplicht Bespreekstukken: 8a. Nota Vastgoedbeleid 2026-2032 Begrotingswijzigingen: 9a. Begrotingswijzigingen november 2025 Eventuele moties vreemd aan de orde van de dag: Motie Stadsbelang e.a.: winteropvang in Gorinchem Sluiting Besluitenlijst
Pagina: 2 3 3 3 4 5 7 7 7 7 7 8 8 8 8 26 26 30 31
Opening
De voorzitter: Goede avond dames en heren, leden van de raad. Hartelijk welkom ook al diegenen op de publieke tribune. In het bijzonder natuurlijk onze aanstaande nieuwe griffier en haar partner. Ook welkom aan diegenen die via de digitale media kijken, hetzij nu, hetzij op een later moment. Fijn dat u dat doet en dat u er ook bij bent. Hartelijk welkom natuurlijk ook aan het college en de ambtenaren. Ik heb een paar mededelingen. Allereerst, per 1 december zal mevrouw Van ’t Westende-Bijl de rol van fractievoorzitter van de VVD overnemen van de heer Van Santen, dus dan weten wij dat met elkaar. De installatie van de nieuwe griffier, ik zei het net al, en wat ook niet onbelangrijk is, de heer Koçak is afwezig. Hij komt wat later hoor ik nu, nee hij is afwezig, mevrouw Hamann komt wat later. Mevrouw Van Oversteeg komt ook wat later, maar vandaag is er iets heel bijzonders gebeurd in onze gemeente. Vandaag om 16.25 uur is geboren Maurits Michiel Stefan Bahlmann. (De raadsleden roffelen op de tafel). De voorzitter: Wij feliciteren hen natuurlijk van harte met de geboorte van hun kindje. Het is dan natuurlijk ook begrijpelijk dat de heer Bahlmann vanavond hier niet aanwezig is. Met toestemming uiteraard mochten wij dit zo mededelen. Wij zullen in ieder geval, nou dat zullen wij dan niet meer zijn …
Notulen raadsvergadering 27 november 2025
2
De griffier: Nee. De voorzitter: Wij waren zo langzamerhand aardig op elkaar ingespeeld, want wij hebben een gemeenteraad die zeer vruchtbaar is. Als wij om ons heen kijken kunnen wij dat zien, want er zijn er nog meer onderweg. Wij gaan altijd graag op kraambezoek dus ik zou zeggen familie Bahlmann wij komen eraan! 2.
Ingekomen stukken
De voorzitter: Dan de ingekomen stukken. Ik neem aan dat u instemt met de afdoening van de stukken op voorstel van de agendacommissie. Akkoord? Aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt besloten conform de door de agendacommissie voorgestelde wijze van afdoening. 3.
Vaststellen agenda
De voorzitter: Dan zijn wij bij het vaststellen van de agenda. Ik kijk even rond. Mevrouw Metz. Mevrouw Metz: Dank u wel voorzitter, wij hebben een motie vreemd, winteropvang in de gemeente Gorinchem. De voorzitter: Dank u wel, ik stel voor om dat agendapunt 10 te laten zijn. Ik neem aan dat u daarmee instemt en dan gaan wij dat zo doen. Wij hebben deze vergadering 8 hamerstukken en één bespreekstuk. Soms vragen mensen mij wat is nu een hamerstuk, want er zijn natuurlijk heel veel belangrijke onderwerpen die hier besloten worden. Een hamerstuk, eigenlijk zijn alle stukken al in eerdere vergaderingen besproken, maar soms is alles al besproken, is iedereen het ermee eens en dan hoef je daar hier natuurlijk niet meer uitgebreid op terug te komen. Dus dan kunnen wij dat afhameren en noemen wij dat een hamerstuk. Dus wilt u over de bespreking daarvan wat meer zien dan moet u even in het raadssysteem kijken op de website en dan kunt u gewoon zien wanneer er vergaderd is en kunt u dat bekijken en beluisteren. Wij hebben één bespreekstuk en natuurlijk belangrijk de installatie van de nieuwe griffier, een mondelinge vraag vanuit uw raad, een mededeling vanuit het college en dan hebben wij dus de motie vreemd aan de orde zoals die zojuist is aangekondigd. 4.
Vaststellen notulen voorgaande raadsvergadering en parallelsessies
De voorzitter: Wij gaan verder met agendapunt 4, het vaststellen van de notulen van de voorgaande raadsvergaderingen en parallelsessies. Wij hebben daar verder geen opmerkingen aan de voorkant over gekregen. Ik neem aan dat u daarmee in kunt stemmen? Dat is het geval, aldus besloten. • • • • • • • • •
20251002 Verslag parallelsessie B&A GRP Programma Riolering en Stedelijk Water 20262030 20251009 Verslag parallelsessie I&O/B&A Beleidskader natuur inclusief en radicaal groen 20251009 Verslag parallelsessie I&O Verordening Jeugdzorg 20251009 Verslag parallelsessie I&O/B&A Controleplan accountant 20251016 Verslag raadsvergadering 20251013 Verslag parallelsessie I&O Begroting 20251113 Verslag parallelsessie B&A Nota Vastgoed 20251113 Verslag parallelsessie I&O en B&A Beleidshuis 20251113 Verslag parallelsessie I&O Actualisatie Cultuurbeleid
Notulen raadsvergadering 27 november 2025
3
• • •
20251113 Verslag parallelsessie I&O Actualisatie Subsidiebeleid 20251113 Verslag parallelsessie I&O Cultuurhuis 20251113 Verslag parallelsessie B&A Verordening Jeugdhulp
Bovengenoemde verslagen worden zonder wijzigingen goedgekeurd en vastgesteld. 5.
Beëdiging en installatie nieuw griffier
De voorzitter: Wij zijn bij agendapunt 5 en dat betreft de beëdiging en installatie van de nieuwe griffier. In de raadsvergadering van 25 september heeft u als raad besloten om mevrouw Hanneke Janssen aan te wijzen als raadsgriffier van de gemeente Gorinchem per 1 december 2025. Voordat zij met haar werkzaamheden kan starten moet de nieuwe griffier in een openbare raadsvergadering de eed of de belofte afleggen. Mevrouw Janssen heeft aangegeven de belofte af te willen leggen. Hoe pakken wij dit agendapunt aan? Eerst gaat de heer Krol als voorzitter van de Werkgeverscommissie vanuit u als gemeenteraad het woord voeren om mevrouw Janssen kort toe te spreken. Vervolgens vindt de installatie plaats en dan verzoek ik mevrouw Janssen naar voren te komen en verzoek ik u om te gaan staan, voor zover mogelijk uiteraard en dan kan de beëdiging plaatsvinden. Na de felicitaties en uiteraard de overhandiging van bloemen schorsen wij de vergadering voor een minuut of 10 of 15 (dat ligt er een beetje aan hoe lang het gaat duren) niet langer, want wij moeten natuurlijk weer door, maar wij schorsen even de vergadering en dan kunt u mevrouw Janssen feliciteren. Daarna gaan wij verder met de vergadering. Ik geef allereerst de heer Krol vanuit de Werkgeverscommissie het woord. De heer Krol: Dank u wel voorzitter, beste Hanneke, beste Keimpe en overige aanwezigen.
Wat een bijzonder moment; de installatie als onze nieuwe griffier van de gemeenteraad. Het is denk ik een klein jaar terug dat wij als Werkgeverscommissie, samen met collega Van der Geest en Tekir, begonnen met de voorbereidingen voor de werving en selectie van een nieuwe griffier voor onze gemeenteraad. En in het voorgesprek dat wij hadden met het bureau dat ons daarbij ondersteunde, hebben wij bepleit dat er bij de selectiekandidaten ruimte moest zijn voor het geven van een wildcard. Nu klap ik een klein beetje uit de school over de procedure misschien, maar wij wilden graag dat er ruimte zou zijn om ook een kandidaat die misschien nog niet gepokt en gemazeld was in het gemeentelijke griffiersvak maar die wel een heel interessant profiel had voor deze functie graag in beeld houden. Nou en wat bleek, uiteindelijk kwamen wij bij jou uit. Bij u uit, moet ik eigenlijk zeggen, want wij houden het formeel. Wij kwamen bij u uit. Ik heb in september al verwoord hoe wij die match zagen, maar wat is het mooi dat de wildcard terecht is gekomen in het buurdorp van onze Arkelstad Gorinchem. Je woont daar met Keimpe, je bent moeder van een zoon en een dochter, je bent opgegroeid in het Brabantse Eerde, vlakbij Veghel als ik goed geïnformeerd ben.
Dat is wel relevant, want wij als raad zijn natuurlijk voor veel meer muziek in de stad, maar jij kwam als klein meisje, gestimuleerd door je vader, bij de fanfare terecht. Dat is wel een bepalende stap geweest, want uiteindelijk ben je professioneel verdergegaan in de muziek. Je bent afgestudeerd als hoornist aan het Koninklijk Conservatorium. En laat nu die hoorn een mooie metafoor zijn en een voorspeller voor veel succes. Nou, dat kunnen wij gebruiken, want wat is nou de plek van een hoorn in een orkest? Ik zie de heer Van Willigen aandachtig meeschrijven en luisteren, hij schijnt tegenwoordig betrokken te zijn bij het Gorinchems symfonieorkest. Dat is belangrijk, want in het orkest heeft de hoorn een warme ronde klank die de koperblazers en de houtblazers verbindt. Een verbindende rol, nou dat kunnen wij gebruiken. Ik vertel nog wel een keer wie hier in de raad een beetje de koperblazers zijn en wie wat meer de houtblazers zijn. Dat is altijd wel handige informatie. De hoorn is één van de moeilijkste blaasinstrumenten om te bespelen en dat zegt ook wat over het karakter van de hoornist. Een aantal zaken; de hoornist blijft kalm onder druk, want één kleine lipbeweging kan een grote misser geven. De hoornist is perfectionistisch, maar niet opzichtig. De hoornist is loyaal en teamgericht. Balans is belangrijk. De hoornist is verantwoordelijk en bedachtzaam.
Wat ook nog relevant is, is de positie van de hoorn in het orkest. Namelijk achterin, op Notulen raadsvergadering 27 november 2025
4
de achterste rij. Want wat is het nu met de hoorn, de hoornist die blaast vooruit, maar de muziek die gaat achteruit. Als er zo’n hoornist voor je zou zitten dan word je hoorndol denk ik. Dus vandaar dat de hoornist achterin zit en de muziek als het ware achter de coulissen goed tot zijn recht komt. Nou dat is denk ik wel bruikbaar in jouw rol, dat je achter de coulissen jouw muziek maakt. Er is nog veel meer te zeggen maar dat doe ik niet. Ik wil je namens de Werkgeverscommissie en als Werkgeverscommissie namens de hele raad heel veel succes wensen en ook heel veel plezier in je nieuwe rol. Wij wensen jou maar ook alle diegenen waarmee je samenwerkt een fijne en constructieve samenwerking toe. Dat uiteindelijk jouw inzet bijdraagt aan een krachtige raad die in verbinding staat met de stad, maar zeker ook met de gemeentelijke organisatie. Ik wens je een hele mooie avond toe en heel veel succes in de voorbereiding voor je eerste vergadering. Dat is volgens mij over vijf dagen al. Wij zien er naar uit. Ik geef graag het woord aan onze voorzitter, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, dan gaan wij over tot de beëdiging. Ik vraag mevrouw Janssen naar voren te komen en ik verzoek u allen, voor zover mogelijk te gaan staan.
De voorzitter leest de tekst van de belofte voor als volgt: "Ik verklaar dat ik om tot griffier van de gemeente Gorinchem aangewezen te worden rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als griffier naar eer en geweten zal vervullen”. Mevrouw Janssen: Dat verklaar en beloof ik! De voorzitter: Van harte gefeliciteerd. (De raad reageert met applaus). De voorzitter: De vergadering is geschorst. (Schorsing 19.45 – 19.55 uur) 6.
Vragenuurtje raadsleden, informatie vanuit het college
De voorzitter: Dames en heren, leden van de raad, ik verzoek u weer plaats te nemen dan gaan wij de vergadering hervatten. Wij hebben zojuist onze nieuwe griffier gefeliciteerd en daarom hebben wij even geschorst. Wij zijn nu aangekomen bij agendapunt 6. Er is een vraag aangemeld met actuele informatie. Het onderwerp is tariefstijging gemeentelijke gymzalen. Ik geef graag de heer Tekir van D66 het woord. De heer Tekir: Ja voorzitter, dank u wel. Terug naar de orde van de dag. Wij kregen vandaag wat verontrustende signalen vanuit sportverenigingen. Er zou gisteren een sportoverleg zijn geweest tussen de gemeente en sportverenigingen en in die bijeenkomst is het nieuwe tarievenstelsel voor gymzalen gepresenteerd. Tot onze verrassing gaat het om best forse stijgingen, in sommige gevallen zelfs boven de 50% voor verenigingen en dat roept bij D66 vragen op in hoeverre wij sport nog toegankelijk willen houden en of de effecten voor gebruikers wel goed zijn te overzien. Wij worden hier dus ook mee overvallen, deze tariefstijging stond niet in de begroting, althans wij kunnen hem niet vinden en daarom hebben wij behoefte aan uitleg en duidelijkheid omtrent deze stijging.
De volgende vragen aan het college: Kan het college uitleggen wat de aanleiding is voor de forse tariefstijging in het nieuwe tarievenstelsel voor gymzalen? Komt het nieuwe tarievenstelsel voor de gemeentelijke gymzalen nog Notulen raadsvergadering 27 november 2025
5
ter vaststelling naar de gemeenteraad? En zo ja, waarom wordt er nu al vooruitlopend op die besluitvorming gecommuniceerd met sportverenigingen en zo niet dan hopen wij dat het college alsnog bereid is om een I&O te organiseren zodat de gemeenteraad eerst het goede gesprek met elkaar en de gebruikers kan voeren voordat één en ander definitief worden vastgeklikt. Voorts, heeft het college inzicht in de effecten van de tariefstijging voor sportverenigingen en specifiek wat betekent dit voor de contributies die leden straks moeten betalen? Tot slot, is het college het met ons eens dat laagdrempelige toegang tot sport leidend zou moeten zijn bij de vaststelling van nieuwe tarieven, zeker voor de jeugd en inwoners met een kleinere beurs? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, namens het college zal wethouder Polatli een reactie geven. Wethouder Polatli: Dank u wel voorzitter, gisteravond tijdens het periodieke binnen- en buitensportoverleg zijn er tarieven gepresenteerd. In de vorm van participatie zijn de verenigingen op de hoogte gesteld waar de prijzen voor de zaalhuur naartoe kunnen gaan om aan te sluiten bij de benchmark, het onderzoek van het Mulier Instituut, het tariefonderzoek sport 2019. De tentakels zitten zo goed in de stad dat het gesprek van gisteren vandaag al in de gemeenteraad is.
Dat is natuurlijk hartstikke mooi, maar het college heeft zich niet voldoende kunnen voorbereiden op de antwoorden. Natuurlijk kan ik wel op uw laatste vraag antwoorden dat het college ook sporten zo laagdrempelig mogelijk wil houden voor onze Gorinchemers. Wij zullen schriftelijk terugkomen waar de verantwoordelijkheden liggen, of dat bij het college is of bij de raad. De signalen zullen nog opgenomen worden bij de verenigingen. Dit was een eerste presentatie, het is ook nog niet in het college geweest dus daar komen bij schriftelijk op terug. De heer Tekir: Voorzitter dank u wel, ik vind het enigszins geruststellend, maar enigszins ook wel teleurstellend moet ik eerlijk bekennen. Dus geruststellend en teleurstellend want er is een heel tariefstelsel uitgewerkt, die nota hebben wij kunnen inzien, die sportverenigingen sturen dat natuurlijk gewoon door. Als dat al zo ver is uitgewerkt en in de documentatie wordt aangegeven dat per september 2026 tarieven ingaan dan had ik wel gehoopt dat er iets meer beantwoording paraat zou zijn vanavond dan dit. Maar goed, wij wachten de reactie af en ik ben in ieder geval blij dat het nog niet definitief is. Wethouder Polatli: Voorzitter, ik begrijp dat het teleurstellend is.
Als de heer Tekir er vanuit gaat, ik ben er niet bij geweest, maar ik ga er vanuit dat het een presentatie was wat het niveau zou moeten zijn om de zalen op een goede manier te kunnen beheren, maar er is nog geen besluit genomen en dat gaat ook niet vandaag of morgen gebeuren. U wordt schriftelijk op de hoogte gebracht. De voorzitter: Dank u wel, nadere informatie volgt. De heer Tekir: Zou u op zijn minst kunnen aangeven of er een I&O georganiseerd wordt over dit onderwerp? Wethouder Polatli: Nee, want wij willen ook kijken waar de verantwoordelijkheden liggen. Als het nodig is, komen wij daar op terug, maar eerst komen wij schriftelijk bij u terug. De voorzitter: Dank u wel, dan een mededeling vanuit het college met actuele informatie en dan kan wethouder Polatli blijven staan. Het onderwerp is nieuwe website gemeente. Wethouder Polatli: Dank u wel voorzitter, als het goed is heeft u allen in iBabs een aantal sheets/screenshots, noem het een sneakpreview gezien. Wij willen u vandaag graag informeren over de nieuwe gemeentelijke website gorinchem.nl. Ik wilde bijna Gorcum zeggen, maar het is Gorinchem. De vernieuwde website wordt gelanceerd op 2 december en is een belangrijke stap richting een gebruiksvriendelijke, toegankelijke en toekomstbestendige online-ervaring voor onze Notulen raadsvergadering 27 november 2025
6
inwoners, bedrijven en bezoekers. De website is vernieuwd omdat het huidige CMS-systeem verouderd is. Dit systeem wordt gebruikt om de inhoud van de website te beheren en voldoet dus niet meer aan de eisen van nu. En ook niet aan die van de toekomst. Het nieuwe systeem is sneller, flexibeler en zorgt ervoor dat de website beter toegankelijk is voor iedereen. Een aantal dingen die veranderd zijn: een verbeterde navigatiestructuur, een banner onderaan de website, er kunnen veel meer foto’s geplaatst worden, actuele projecten zijn zichtbaar, een vertaalfunctie met vijf talen. De nieuwe website is niet alleen technisch verbeterd, maar deze is ook klaar voor de toekomst zoals daarnet gezegd om verder in 2026 een mijnloket (dus een mijngorinchem) aan de website toe te voegen. De vernieuwde website gaat dus op 2 december live. Wij zijn enthousiast om deze stap te zetten en willen als college voordat wij dat op 2 december doen u als raadsleden nu alvast een sneakpreview tonen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, de griffier fluisterde mij zojuist in dat u nu stukken in iBabs heeft zodat u al even kunt kijken naar de vernieuwde website. 7.
Hamerstukken:
De voorzitter: Wij gaan verder met de hamerstukken. Ik heb daarnet al uitgelegd dat hamerstukken stukken zijn die wij al eerder behandeld hebben maar die wij gewoon af kunnen hameren omdat er verder geen vragen of opmerkingen meer over zijn. 7a.
Beleidskader radicaal en natuur inclusief groen
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 7b.
Mandaatverlening Woo-verzoeken griffier
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 7c.
Beleidshuis
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 7d.
Verordening Jeugdhulp gemeente Gorinchem 2026
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. Notulen raadsvergadering 27 november 2025
7
7e.
Controleplan accountant
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 7f.
Septembercirculaire
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. U zult thuis denken, de burgemeester zegt elke keer dezelfde dingen. Ja, dat moet volgens het reglement van orde dus wij gaan vrolijk verder. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 7g.
Zienswijze Beleidsplan 2026-2029 Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid
De voorzitter: Op basis van de schriftelijke vragenronde is de concept zienswijze iets aangepast. De fractie van D66 heeft input geleverd en dat heeft geresulteerd in twee toevoegingen en die zijn inmiddels al lang verzonden naar de Veiligheidsregio omdat wij dat natuurlijk tijdig moesten aanleveren. Dan weet u in ieder geval dat dit verwerkt is. Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 7h.
Rekenkamer DoeMee onderzoek Energiebesparingsplicht
De voorzitter: Wenst iemand hier het woord over te voeren of een stemverklaring af te leggen? Dat is niet het geval, aldus besloten. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt conform het voorstel van burgemeester en wethouders besloten. 8.
Bespreekstukken:
De voorzitter: Dan hebben wij de hamerstukken gehad en gaan wij naar de bespreekstukken. 8a.
Nota Vastgoedbeleid 2026-2032
De voorzitter: Voor ons ligt het bespreekstuk Nota Vastgoedbeleid 2026-2029. Als wij kijken naar de uitkomst van de B&A van 13 november 2025 dan heeft de voorzitter daar geconcludeerd dat in deze vergadering de resterende vragen nog gesteld kunnen worden. Het voorstel wordt als bespreekstuk geagendeerd in de raadsvergadering van 27 november. De agendacommissie heeft besloten dat wij een 4 minuten termijn doen ten aanzien van de eerste termijn en dat wij ons specifiek richten op amendementen en moties omdat hier natuurlijk al veel over gesproken is in voorgaande Notulen raadsvergadering 27 november 2025
8
vergaderingen. Mocht er een tweede termijn komen dan kan vanaf de eigen zitplaats het woord gevoerd worden. Ik geef allereerst, in volgorde van aanmelding, de heer Van der Geest van het CDA het woord. De heer Van der Geest: Dank voorzitter, ik ga even terug naar mijn blaadjes, want in alle haast vanavond ben ik mijn iPad vergeten dus ik heb het boodschappenlijstje erbij gepakt. Ik hoop dat ik niet mijn boodschappen ga oplezen nu, maar gewoon mijn punten voor vanavond. Voorzitter, de nota vastgoed daar zijn genoeg keuzes in te maken en daarover is al uitgebreid in een I&O en een B&A gegaan dus wij snappen de afweging die de agendacommissie daarbij gemaakt heeft, maar ook wel dat het college daar eigenlijk een andere invulling voor had gezien. Wij spitsen ons even toe op Dit is in Bethlehem en dat hebben wij bij de begroting ook al aangekondigd. Wij hebben genoeg keuzes te maken, ook over dit pand. Zoals bijvoorbeeld voor welke doelen houden wij vastgoed en stoten wij het af? Dat is veranderd gedurende de tijd. Een paar jaar geleden stonden de twee parkeergarages nog op verkopen om financiële redenen ingegeven vanuit bezuinigingen en gelukkig is dat idee ingehaald door de tijd en hebben wij het later teruggedraaid om beleidsredenen, maar ook gewoon om geld te verdienen als gemeente. Zeker met de forse verhoging van de parkeertarieven.
Net zoals toen zijn er nu ook panden waarbij wij ons kunnen afvragen of het verstandig is om die te verkopen. Primair om financiële redenen zoals wij hebben begrepen. Nu gaat het dus over Dit is in Bethlehem. Wat ons betreft is het om een beperkte, incidentele winst te pakken die het niet helemaal waard is. Daarom is het frame daarna neergezet iemand anders kan het beter, namelijk een stichting als Hendrik de Keyzer, terwijl wij bijna al het erfgoed in de stad behouden behalve dit ene pand. De expertise wordt gevraagd aan de Monumentenwacht. Dat kan twee dingen betekenen, of wij moeten ons heel veel zorgen maken om al het andere erfgoed dat wij in de stad hebben, of wij kunnen toch stiekem best wel goed ons erfgoed onderhouden en beheren voor de volgende generaties. Dus dat is wel een vraag aan de wethouder, moeten wij ons nu zorgen maken over al het andere erfgoed dat wij wel behouden? Of hebben wij dus toch met de Monumentenwacht voldoende aan? Wat ik al zei, een stichting als Hendrik de Keyzer is al vaak genoemd als het toverstokje dat het veel beter kan dan wij, maar door het Didam-arrest is het risico best wel aanwezig dat wij dit zomaar gunnen aan één partij, dat kan namelijk niet, er is een amendement van mevrouw Hamann dat daarop aansluit, maar wij zien het gewoon als een gok.
Eigendom is immers de grootste en verstrekkende zekerheid die wij hebben om dit pand goed te behouden en daarom dienen wij een amendement en een motie in. Ik begin met de motie. Motie M01 Titel: Niet gokken met ons erfgoed Indieners: Joost van der Geest, CDA Gorinchem Wij geven het college de opdracht om: Het pand aan de Gasthuisstraat 25 ( Dit is in Bethlehem) het perspectief ‘behouden’ te geven. De gemeenteraad een separaat voorstel te doen voor extra budget voor het onderhoud. De gemeenteraad bij de jaarrekening 2025 een voorstel te doen voor de dekking van de geraamde inkomsten bij de verkoop, waarbij het college in beginsel kijkt naar een eventueel positief eindsaldo. De heer Van der Geest: En het amendement dat wij indienen. Het is een vrij lang dictum, maar het komt er eigenlijk op neer dat wij al het erfgoed dat wij hebben zien als maatschappelijke opgave in onze stad en dat ook gaan behouden op een goede manier zoals wij dat bijna met al het erfgoed doen en blijven doen. Ik moet wel zeggen voorzitter, complimenten voor het amendement van mevrouw Hamann, dat bracht ons wel een beetje aan het twijfelen dus wij zijn benieuwd naar alle antwoorden die wij vanavond krijgen dus wij wachten het even af.
Notulen raadsvergadering 27 november 2025
9
Amendement A01 Titel: Erfgoed behouden is aan de toekomst bouwen Indieners: Joost van der Geest (CDA) Besluit: Punt 1 van het dictum in het raadsbesluit als volgt aan te passen: 1. “De nota Vastgoedbeleid Gorinchem 2026–2032, maatschappelijke impact met gemeentelijk vastgoed (D-995800) vast te stellen als beleidskader voor het vastgoed in eigendom van de gemeente, met dien verstande dat het vastgoed dat nu in eigendom is van de gemeente Gorinchem en het (sub)label erfgoed heeft, wordt aangemerkt als onderdeel van het maatschappelijk vastgoed en door het college als zodanig wordt verwerkt in de vastgoedclassificatie, de vastgoedlijst en de uitwerking van de maatregelenpakketten binnen het Programma Vastgoed.” De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Hamann Gorcum Actief. Mevrouw Hamann: Dank u wel voorzitter, ja wij hebben geloof ik heel wat uit te leggen. Wij bespreken vanavond het vastgoedbeleid. Op het eerste oog is dit helemaal niet zo’n sexy onderwerp. Een hamerstuk, zo zeiden de meeste fracties onlangs in de B&A, maar Gorcum Actief denkt daar niet zo over. Wij trekken hier echt wel al onze registers voor open en dat om twee redenen die ik zo meteen zal uitleggen. Gorcum Actief heeft hierbij expertise gevraagd en hulp gekregen van onze ambtelijke organisatie die wij bij deze heel hartelijk willen bedanken voor hun inzet.
En ook dank aan de wethouder die hier zo gemotiveerd mee bezig is. Wij hebben één amendement en één motie, maar ik ga nu eerst uitleggen. In de eerste plaats gaat het bij vastgoed om heel veel onroerend goed en financiële middelen van de gemeente. Gemeenschapsgeld dus. Wij praten over ruim 80 panden inclusief schoolgebouwen die een boekwaarde vertegenwoordigen van maar liefst € 50 mln. Er staan investeringen van € 33 mln. op de begroting, onder andere verduurzaming opgenomen in het MJOP. Dat is het meerjarig onderhoudsplan. Vastgoed is om deze redenen logischerwijs ondergebracht bij Financiën, maar door de Omgevingswet valt vastgoed straks onder het Beleidshuis. Wij stellen nu een Vastgoedbeleid vast voor de duur van 6 jaar, so far, so good. De tweede reden waarom Gorcum Actief hierbij een stevige vinger aan de pols wil houden is van maatschappelijke aard. Al die gebouwen dienen immers ergens voor. Bij scholen is het simpel, daar wordt lesgegeven, maar er zijn ook tal van gebouwen waarbij dat niet zo duidelijk is of waarbij sprake is van monumenten met een beschermde status zoals de gebouwen op de stadswallen (Unesco Werelderfgoed) en ook Dit is in Bethlehem, een rijksmonument. Het nieuwe Vastgoedbeleid is gericht op het behalen van beleidsambities. Als gemeente wil je wat en daar moet je dan de juiste ruimte voor vinden.
Of groepen inwoners willen wat en vragen bij de gemeente mogen wij ruimte. De gemeente heeft een faciliterende rol dus voor een goed initiatief moet ruimte gevonden worden, mits het voldoet aan bepaalde beleidsdoelen. Wij zien het eigenlijk als een drietrapsraket. Wij hebben eerst Erfgoedbeleid vastgesteld, nu het Vastgoed en straks komt het Accommodatiebeleid. Die drie grijpen in elkaar samen om de doelen van de gemeente te kunnen behalen. Bij Erfgoed hebben wij als raad bijvoorbeeld besloten dat gebouwen toegankelijk en beleefbaar moeten zijn. De ambitie is minimaal 20 uur per week. Nou, als wij kijken naar de accommodaties op de Vestingwallen bijvoorbeeld, dan wordt die 20 uur bij lange na niet gehaald. In het Erfgoedbeleid is aangekondigd dat dit een streven moet zijn in het Vastgoedbeleid. Het is dus een ambitie en daarover gaat ons amendement, dat jullie hopelijk allemaal al hebben. De 20 uur openstelling is nu nog geen wet van Meden en Perzen, maar dat wordt het wel. Dat heeft te maken met de publieke functie. De gemeenschap betaalt immers al dat vastgoed, nou dan willen wij niet voor een gesloten deur en hekken staan. Huurders van gebouwen krijgen de sleutels, genieten veelal langlopende en veelal heel verschillende contracten en kunnen er bijna mee doen wat zij maar willen.
Dan is het aan de gemeente om een keer te kijken of bepaalde doelen (beleidsambities) hier dan nog wel gehaald Notulen raadsvergadering 27 november 2025
10
worden. Met name in de gebouwen op de Vestingwallen zou zo veel meer mogelijk kunnen zijn voor de Gorinchemers. Wij van Gorcum Actief denken dat er behoefte is aan een leuk jeugdhonk bijvoorbeeld. Een plek waar tieners vanuit de hele stad elkaar kunnen ontmoeten, muziek maken (hoe leuk zou dat zijn) en ‘s avonds of in het weekend met een bandje optreden. Gorinchem Live bestaat het nog? Ik zou ze graag uitnodigen. Lekker herrie maken zonder dat iemand er last van heeft, het kan op de stadswallen. Daar is ook ruimte, maar wij denken ook aan een zeer goed functionerende vestingwerkgroep, die is al jaren en jaren op zoek naar een geschikte locatie voor cursussen, rondleidingen enzovoorts. Is er voor hen ook een plek? En als wij toch bezig zijn, denken wij in de huidige, spannende koude oorlogstijd ook aan die BB kelder in het Bastion in de Dalemwal. Er zijn vast en zeker wel vrijwilligers die mee willen helpen om dit weer boven water te halen. Voorzitter, het zal duidelijk zijn dat wij met dit Vastgoedbeleid in combinatie met het Erfgoedbeleid en straks het Accommodatiebeleid heel veel kansen zien. Kansen voor Gorinchem, goed voor Gorinchem. Ten slotte voorzitter, wij zijn lovend, maar er is ook een pijnpunt. De voorgenomen verkoop van rijkmonument Dit is in Bethlehem aan de Gasthuisstraat, de heer Van der Geest had het er al over.
Wij stellen vanavond vast dat wij bepaalde beleidsdoelen willen behalen, mogelijk willen maken, maar daarvoor hoeft een pand niet perse in eigendom te zijn van de gemeente. Natuurlijk, Dit is in Bethlehem is een pareltje, een kroonjuweel zoals de vrienden van Dit is in Bethlehem ons al schreven. Dat vinden wij ook en dat moet ook zeker zo blijven. En dat kan dus ook. Daarom hebben wij een motie geformuleerd zodat verkoop wel degelijk mogelijk is met de bescherming die dit erfgoed verdient, anders dan toentertijd bij de affuitloodsen. In de motie leggen wij precies uit hoe wij denken dat het kan ondanks dat Didam-arrest waar de heer Van der Geest het ook al over had. Het amendement en de motie dienen wij in samen met de SP. Ik zal het dictum van de motie even voorlezen.
Motie M02 Titel: ‘Dit is in Bethlehem’ in goede handen Indieners: Everdien Hamann (Gorcum Actief), Piet van Andel (SP) Verzoekt het college om bij de verkoop van de rijksmonumenten ‘Dit is in Bethlehem’, Gasthuisstraat 25 (rijksmonumentennummer 525133) /Tinnegietersteeg 1 (rijksmonumentennummer 16575) in Gorinchem, de volgende voorwaarden op te nemen: Bij de openbare verkoopprocedure aan te geven dat alleen gegund wordt aan een partij of consortium van partijen die (gezamenlijk) aantoonbaar ervaring heeft of hebben met het behoud en exploiteren van rijksmonumentale panden en een plan overlegt voor dit pand waaruit blijkt dat koper voornemens is ook het complex Gasthuisstraat 25 / Tinnergietersteeg 1 als zodanig te behouden voor de toekomst. In de koopovereenkomst en notariële akte een kettingbeding of kwalitatieve verplichting op te nemen met een eerste recht van koop voor de gemeente, zodat de nieuwe eigenaren en opvolgende eigenaren bij een toekomstige verkoop het pand altijd éérst aan de gemeente moeten aanbieden voordat het aan een andere partij kan worden verkocht. Onderdeel van de procedure om tot een besluit te komen tot aankoop is ten minste een bezichtiging door gemeente om te kunnen vaststellen of het pand voldoende binnen de kaders van de Monumentenwet in stand is gehouden.
Conform de nota Vastgoedbeleid een (bouw)historisch waarde stellend onderzoek mee te leveren bij de verkoop, en aanvullend daarop de koper te verplichten dit rapport bij opvolgende verkopen aan nieuwe koper over te dragen. Amendement A02 Titel: Erfgoedbeleid maakt meer mogelijk Indieners: Everdien Hamann (GA), Piet van Andel (SP)
Notulen raadsvergadering 27 november 2025
11
In de nota Vastgoedbeleid 2026-2032, pagina 18 bij 4.3.2 Publieke openstelling, de zin: ‘…is in het erfgoedbeleid opgenomen dat alle monumenten in eigendom van de gemeente ten minste 20 uur per week voor het publiek toegankelijk moeten zijn c.q. worden’ te wijzigen door toevoeging van de ambitie. De zin wordt dan: ‘…is in het erfgoedbeleid de ambitie opgenomen dat alle monumenten in eigendom van de gemeente ten minste 20 uur per week voor het publiek toegankelijk moeten zijn c.q. worden.’ Mevrouw Hamann: Voorzitter, in de motivatie leggen wij verder uit waarom wij tot deze stappen zijn gekomen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, de heer Tekir D66. De heer Tekir: Dank u wel voorzitter, ja wat doet de gemeente met haar vastgoed? Die centrale vraag wordt in deze nota beantwoord. D66 is blij dat daarin het maatschappelijk gebruik leidend is, nog meer dan tot nu toe het geval was. Want laten wij wel wezen, als gemeente zijn wij natuurlijk helemaal geen vastgoedpartij en dat moeten wij ook niet willen worden. Maar als wij dan toch vastgoed aanhouden, en daarvoor kunnen hele goede redenen zijn, moeten wij dat wel doen met het oog op maximale maatschappelijke impact.
Maar goed wat als je dat vastgoed dan wilt verkopen? Welke afwegingen worden dan gemaakt? En vooral wat is de rol van de gemeenteraad daarin? Als wij dan alleen al dit jaar kijken dan zagen wij dat de voorgenomen verkoop van twee panden (u kent het knusse Brandweermuseum aan de Struisvogelstraat en natuurlijk Dit is in Bethlehem aan de Gasthuisstraat) tot de nodige discussies hebben geleid, in de stad, maar zeker ook hier in de raad. En dan merk je dat vastgoed meer is dan stenen of boekwaarde. Het gaat om plekken met betekenis. Eén ding werd daarbij wel duidelijk; niemand is gebaat bij trammelant achteraf. Daarom pleiten wij voor duidelijkheid vooraf en met die gedachte heeft D66 een motie opgesteld die inmiddels mede wordt ingediend door het CDA. Deze motie stelt de raad in staat om tijdig aan de bel te trekken als een voorgenomen verkoop vragen oproept of tot twijfels leidt. Dat doen wij als het aan ons ligt met een instrument dat wij al kennen, namelijk de mogelijkheid om vooraf wensen en bedenkingen kenbaar te maken bij het college. Dat zal natuurlijk binnen een redelijke termijn moeten zodat het proces niet vertraagt wanneer er geen bezwaren zijn. Maar als die er wel zijn, dan spreken wij dat ook netjes met elkaar uit en voeren wij op tijd het debat.
Voorzitter, dat scheelt gedoe, dat scheelt tijd, en bovenal het past bij een open, voorspelbare en transparante bestuurscultuur. Dank u wel. Motie M03 Titel: ‘Van discussie achteraf naar duidelijkheid vooraf‘ Indieners: Ilhan Tekir (D66), Joost van der Geest (CDA) Verzoekt het college: Bij voorgenomen verkoop van gemeentelijke panden standaard de raad vooraf te informeren en te consulteren, zodat de gemeenteraad tijdig haar wensen en bedenkingen kenbaar kan maken voordat een definitief besluit wordt genomen over de verkoop. De voorzitter: Dank u wel, de heer Roeland Stadsbelang. De heer Roeland: Dank u wel voorzitter, ik heb tijdens de B&A al verteld over het Vastgoedbeleid dat wij dat een hamerstuk vinden, ik weet niet of ik daar nog op moet terugkomen, of de raad dat wil. Als wij het hebben over de moties dan willen wij graag het verhaal van de wethouder afwachten hierop. Het betoog van mevrouw Hamann klonk zeer aannemelijk en heel erg goed dus ik denk dat wij daar zeker in mee kunnen gaan en ook met het amendement. Voor dat van de heer Van der Geest moeten wij even afwachten wat de beantwoording van de wethouder hierop is. Van de heer Tekir kunnen wij Notulen raadsvergadering 27 november 2025
12
zeggen dat wij dat een hele goede motie vinden, transparantie en duidelijkheid vooraf en geen discussie meer achteraf. Ik dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, de heer Van Andel SP. De heer Van Andel: Dank u wel voorzitter, zoals ik daar straks al aangaf bij de zeepkist, loop ik nogal eens met de hond door de stad. Dat deed ik een aantal weken geleden ook. Op de Kalkhaven en wie kwam ik daar tegen? Een heel bekende Gorinchemer. Ik noem geen namen, dat vind ik niet zo netjes, maar die zei tegen mij waar zijn jullie toch nog allemaal over bezig? Dit is in Bethlehem, hoezo wij zijn in Gorinchem. Toen zei ik tegen hem loop eens een stukje met mij mee dan gaan wij eens kijken waar dat is. Vanaf de Kalkhaven kwamen wij allereerst langs het hoekje Burgstraat/Kalkhaven. Een huis uit 1563, het oudste huis in Gorinchem. Er zijn nog oudere woningen, onder andere waar de heer Alex Wellner heeft gewoond, misschien kent u het, maar goed dat was een houten huis. Wij liepen door en wij kwamen uiteindelijk bij Gasthuisstraat 25. Toen zei ik tegen hem dit is een patriciërshuis. Hij zei wat is dat, een patriciërshuis. Ik zei vroeger in 1566 toen dit huis gebouwd werd, was dat een huis voor welgestelden. Oh zei hij, dus voor de koude kak. Zo’n type persoon was dat. Ik zeg misschien is dat wel zo, maar dit huis was wel gerecycled.
Oh ja? Ja, want er zitten spullen in die uit het gesloopte verwoeste Minnebroedersklooster kwamen. Een klooster in de Arkelstraat wat vernield is, verwoest is door de watergeuzen. Want dat was ongeveer de tijd dat dat huis gebouwd werd. De tijd van Willem van Oranje. De tijd van de Martelaren van Gorinchem, waar overigens ook een groot monument voor wordt gebouwd. Ik kwam van de week ook nog Steef Staal tegen, een groot pleitbezorger voor dat huis. Toen zei hij zijn er dan nog meer huizen. Ja, dat heb ik al gezegd die zijn er. Hij zegt en van wie zijn die dan. Ik zeg nou wij hebben die twee huizen waar ik het nou net over had, het Tolhuis (dat heb ik trouwens nog niet genoemd) en de Burgstraat die zijn van een stichting; Hendrik de Keyzer uit Amsterdam. Toen zag je hem al kijken, Amsterdam, maar goed, alla. Eind 1900 (en toen waren er natuurlijk al heel wat jaartjes doorheen gegaan) was het woonhuis vervallen. Toen dacht ik bij mijzelf dan heeft dat huis het wel heel lang volgehouden. Ik moet nog zien of mijn huis dat ooit gaat doen. Eind 1900 was het vervallen en in 1909 tot 1912 is het gerestaureerd. Door wie? Door Gorinchemers en die hadden een historische vereniging Oud-Gorcum opgericht. Dus die hebben dat huis gekocht en die hebben het gerestaureerd. Daar werd in 1912 een museum gevestigd. Dat heeft zo allemaal doorgelopen.
In 1982 is het Dit is in Bethlehem verkocht aan de gemeente Gorinchem voor één gulden. Daar waren wat eisen bij, namelijk dat het goed onderhouden moest worden. Daar gaan wij nu allemaal even van uit. In 1995 is het museum wat er al die tijd zat opgeheven. Het is verschoven naar het oude gemeentehuis. Waarom? Wij gingen in 1995 naar dit huis. Nu hebben wij het vandaag over de verkoop van een pand. Als u dat aan mij vooraf zou vragen, een aantal heeft dat gedaan, dan zou ik gezegd hebben ik ben tegen verkoop. Waarom? Omdat ik vind dat een gemeente die een verplichting is aangegaan die verplichting moet nakomen en zorgen dat het allemaal goed onderhouden blijft. Maar de gemeente heeft een probleem. Namelijk prioriteiten, waar laten wij ons geld? En toen dacht er natuurlijk iemand wij kunnen een aantal dingen in Gorinchem niet gaan doen en Dit is in Bethlehem behouden, maar als wij dat doen krijgen wij natuurlijk ook allerlei commentaar. En dat is terecht. Dus er zijn redenen waarom wij zeggen het zou moeten kunnen dat dit gaat gebeuren. Twee redenen vinden wij respectabel; als er een goede erfgoedbeheerder gevonden wordt die dus dan wel kan zorgen voor de zaken die wij willen en er moet een goede regeling komen voor de winkel en voor de vereniging Oud-Gorcum.
Wij hebben van de wethouder begrepen dat dit voor beide gaat gelden en daarom zijn wij, als de motie wordt aangenomen, met moeite moet ik daar in alle eerlijkheid bij zeggen, akkoord met de verkoop van dit pand. Wij wensen het college sterkte met de verkoop en ik kom nog even terug op die meneer die ik tegenkwam. Die zei tegen mij wat een mooi verhaal, wat een mooi pand. Dat is goed om aan mijn kinderen en kleinkinderen te vertellen, maar laat de gemeente het pand niet verkwanselen. College, verkwansel het niet, verkoop het goed, onder goede voorwaarden en wij zijn het met elkaar eens. Dank u wel. Notulen raadsvergadering 27 november 2025
13
De voorzitter: Dank u wel, de heer De Pagter ChristenUnie/SGP. De heer De Pagter: Dank u wel voorzitter, ja de B&A Vastgoed daar waren wij bijna met zijn allen in koor akkoord over een hamerstuk, behalve mevrouw Hamann van Gorcum Actief, maar dat heeft zijn vruchten afgeworpen in een geweldige motie en een goed amendement. Nou ja, inderdaad wat ik ook tijdens de B&A heb gezegd het is goed dat de gemeente haar Vastgoedbeleid herziet, herstructureert en gaat kijken wat in haar portefeuille valt en wat niet. Daarbij heb ik ook aangegeven dat het van belang is dat het erfgoed behouden blijft en dat er voor het pand Dit is in Bethlehem goede regelingen komen. Daarom dank ik de fractie van Gorcum Actief voor de aanvulling met de motie en het amendement. Over het amendement heb ik nog wel een vraag, daar waar u inging op de ambitie om bepaalde panden 20 uur per week open te stellen. Ik kan mij voorstellen dat het in bepaalde panden helemaal niet realistisch is om dit te realiseren vanwege mensen die daar wonen of een pand huren. Misschien dat het amendement nog gesplitst moet worden in panden die daadwerkelijk opengesteld kunnen worden en panden die dat niet kunnen want daarin is wel een verschil. Nu gaat het over al het vastgoed, maar dat is een nuance. Ik kan zeker leven met de motie en het amendement door u opgesteld. De motie van D66 heb ik ook doorgenomen.
Ik vraag mij alleen af, wellicht dat de heer Tekir dat kan toelichten, hoe wij als raad verder geïnformeerd zouden moeten worden want wij hebben het Vastgoedbeleid (en daar is regelmatig een informatiesessie over en volgens mij krijgen wij éénmaal per twee jaar de lijst met vastgoed van de gemeente en wat daar de plannen voor zijn) dus ik ben benieuwd welke informatie u nog verder bedoelt en of u dat zou kunnen toelichten. Waar bent u als D66 concreet naar op zoek? De heer Tekir: Voorzitter, kan ik die verduidelijking meteen geven? De wijze waarop de informatie de raad bereikt is vormvrij. Dat kan in de vorm van een lijst, dat kan in de vorm van een enkel object waar een voornemen toe ontstaat. Waar de motie vooral toe oproept is dat wij met elkaar de afspraak maken dat er dan een wensen en bedenkingenprocedure geldt. Dus dat je even met elkaar een x-aantal weken wacht totdat je verdergaat. De heer De Pagter: Ja, alleen in deze procedure was het volgens mij van te voren ook al bekend en zijn wij geïnformeerd als gemeenteraad. Wij hebben een schriftelijke vragenronde gekregen om vragen te stellen over het Vastgoedbeleid en ook de bijlagen die bij het Vastgoedbeleid horen. Ik zit even te bedenken wat nu de frequentie zou moeten zijn, want volgens mij zijn wij geïnformeerd. Althans, onze fractie vindt dat wij geïnformeerd zijn en dat wij daardoor alle ruimte hebben gekregen.
Ik ben even op zoek naar waar het bij u precies om draait. De heer Tekir: Voorzitter, ja wij zijn geïnformeerd. De motie is niet bedoeld om dat punt te maken. Waar het denk ik vooral om gaat is dat wij elkaar, en met name de raad, de ruimte geven om in die wensen en bedenkingenprocedure aan de bel te kunnen trekken. In die procedure is ook duidelijk dat dit binnen een aantal weken moet wat ook maakt, denk ik, dat op het moment dat er geen bedenkingen komen het college ook verder kan gaan. Het werkt tweeledig, de raad komt beter in positie denken wij en het is voor het college duidelijk dat als fracties zich niet melden dat de procedure ook doorgang kan vinden. Het is vooral bedoeld om discussie achteraf te voorkomen, wat wij dit jaar helaas wel twee keer hebben gezien. De heer De Pagter: Helder, dan wacht ik ook even de reactie van de wethouder af op uw motie. De motie van het CDA, daar hebben wij al over gesproken tijdens de begroting, die zullen wij niet steunen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van ’t Westende VVD.
Notulen raadsvergadering 27 november 2025
14
Mevrouw Van ’t Westende: Voorzitter, wij hebben het vanavond over een belangrijk stuk, hoe wij als de gemeente de komende jaren omgaan met ons vastgoed. Voor de VVD draait het om één simpele gedachte; vastgoed is geen doel op zich maar een middel. Wij moeten als gemeente alleen eigenaar zijn als dat echt nodig is voor onze kerntaken en dus vinden wij verkoop tenzij logisch. Vastgoed kost veel geld, brengt risico’s met zich mee en vraagt ook om goed beheer. Minder stenen betekent meer ruimte voor investeringen waar inwoners echt iets aan hebben. Wij waarderen het dat deze nota dat scherp neerzet. De drie uitgangspunten zijn voor ons herkenbaar: maatschappelijke impact, sober en doelmatig en transparant werken. Ook de maatregelenpakketten helpen om de portefeuille eindelijk gestructureerd en toekomstgericht aan te pakken. Over erfgoed en Dit is in Bethlehem waren er al veel vragen. Laten wij helder zijn vanuit onze fractie, erfgoed is waardevol maar dat betekent niet automatisch dat de gemeente altijd eigenaar moet blijven. Andere partijen zijn soms beter in staat om monumenten te behouden. Kijk naar de voorbeelden van de Molenstichting of Stadsherstel. Wat ons betreft blijft goed beschermd erfgoed ook in private handen gewoon erfgoed. Daar moeten wij op toezien, maar eigenaarschap is geen doel op zich.
Daarom hebben wij ook sympathie voor de motie van Dit is in Bethlehem in goede handen van Gorcum Actief die wel ruimte biedt voor verkoop, maar daar voorwaarden aan stelt. Voorzitter, deze nota geeft goede kaders en nu is het belangrijk dat wij die ook daadwerkelijk gaan uitvoeren. Afstoten en verkopen wat niet bijdraagt aan de kerntaken, volledige openheid over kosten en prestaties en sturen op maatschappelijke waarde in plaats van op stenen. Ook wat ons betreft had dit voorstel als een hamerstuk geagendeerd mogen worden. Voordat wij op de andere moties en amendementen ingaan zijn wij benieuwd naar de reactie van de wethouder, ook omdat het vaak de kaders van het stuk raakt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, de heer Van Willigen Democraten Gorinchem. De heer Van Willigen: Dank u wel voorzitter, wij waren niet bij de B&A aanwezig en ik had mij eigenlijk voorgenomen om in de eerste termijn niet te gaan praten vanuit het fatsoen wat in de B&A gezegd is dat wij dat niet hoeven te herhalen, maar het wordt wel herhaald dus nu grijpen wij nog even de kans om een stukje B&A mee te geven. Ten aanzien van het raadsvoorstel zijn wij oké, wij merken dat het een vervolg is van het bestaande beleid en de aanpassingen aan de tijd en wijzigingen die de tijd vraagt zijn wat ons betreft prima ingevuld.
Wij vinden het ook heel fijn om bezit in dienst te zetten van maatschappelijke doelstellingen. Dat getuigt van goede gedachten. Dat is ook een goede visie, maar wij vinden ook in die visie dat wij een opdracht hebben. Namelijk datgene wat onze nalatenschap is moeten wij heel goed bewaken en vooral ook bewaren. Dat is namelijk ook een visie. En die voorkomt bijvoorbeeld pandenverkoop zoals Dit is in Bethlehem of de brandweerkazerne. En ja, wij waren daarover ingelicht, maar ik kan mij nog herinneren dat dit een eindeloze lijst was van adressen en ik heb zelf toen inderdaad niet de moeite genomen om al die adressen eens na te gaan en te ontdekken dat het daar ging over Dit is in Bethlehem of over de brandweerkazerne. Dat vinden wij wel een beetje gemis aan politieke sensitiviteit, want wij wisten van te voren als deze panden in de verkoop komen dat dit maatschappelijk het één en ander aan reuring gaat geven. En daar hebben wij het nu ook over. Dat hadden wij kunnen voorkomen door dit gewoon, volgens de motie van D66, hier even kort te bespreken in de raad en dan hadden wij achteraf geen moeilijke verhalen of hele ingewikkelde discussies op straat of waar dan ook. U bent trouwens welkom als gids. De heer Van Andel bij interruptie: Mijnheer Van Willigen, ik heb de allereerste cursus Gorinchemkunde gevolgd die er was dus wat dat betreft zou het kunnen.
Ik ben er alleen nooit aan toegekomen. Maar u heeft gelijk, ik zou het kunnen. De heer Van Willigen: U kunt het ook zonder die cursus hoor. De motie van het CDA waarin een budget gevraagd wordt om in ieder geval Dit is in Bethlehem in bezit te houden en het onderhoud goed te regelen vinden wij daarom heel sympathiek want wij zijn er nog niet zo van overtuigd dat die Notulen raadsvergadering 27 november 2025
15
verkoop van dergelijke panden nu echt iets oplevert behalve een aantal euro’s. Wij geven daarmee namelijk ook dingen weg en wat weg is, komt vaak niet meer terug. Lees de discussie over de Nieuwe Doelen na bijvoorbeeld. Hoe moeilijk is het als je iets weg hebt gedaan om het dan weer terug te krijgen. Dat is bijna een onmogelijkheid. Het amendement van het CDA vinden wij een mooie manier om een oplossing te vinden in datgene wat nu voorgesteld wordt. Wij gaan namelijk gewoon panden classificeren en op basis van die classificatie worden die panden dan toch op een bepaalde manier beschermd. Wij wachten echter wel even het oordeel van het college af hoe zij dit amendement beoordeelt. Het amendement van Gorcum Actief, ook enorm prettig zo te zien, met name de beschikbaarheidstelling van de panden is prachtig, maar zoals daarnet al aangegeven sommige bewoners zitten er niet op te wachten dat hun pand dan 20 uur per week opengesteld moet worden. Voor panden met een functie kunnen wij dat helemaal steunen. Mevrouw Hamann bij interruptie: Voorzitter, kan de heer Van Willigen aangeven in welke monumentale panden eigendom van de gemeente mensen wonen? De heer Van Willigen: Dat is nu nog niet zo. Mevrouw Hamann: Oh, dat is niet zo. Oké dat is niet zo.
De heer Van Willigen: Nee, maar als wij vastleggen dat wij alle panden, alle panden hebben ook verschillende functies, dus het kan zo zijn dat bij panden met een functie die niet helemaal prettig ligt ten aanzien van een verplichte openstelling, want u vraagt om een verplichte openstelling, dan vinden wij dat nogal dwingend. Wij vinden eigenlijk dat wij dat per pand misschien zouden moeten bespreken of dat in het amendement moeten vastleggen dat er criteria aangelegd moeten worden om dit te gaan verplichten. Ook hier dus oordeel college graag. Mevrouw Hamann: Voorzitter, het amendement betreft een regel in het Vastgoedbeleid en daar staat niet perse in bewoning. Dat klopt, maar wat wij met het amendement willen aangeven is dat het ook niet een wet van Meden en Perzen is, zoals ik uitgelegd heb, zoals het er nu in staat. In het Erfgoedbeleid wordt aangekondigd dat er onderzoek naar gedaan gaat worden dus dan zouden wij als raad daar toch nog een keer over gaan. De heer Van Willigen: Ja, prima. Mevrouw Hamann: Om die reden hebben wij dat punt niet willen dichttikken nu in het Vastgoedbeleid. De heer Van Willigen: Prima, wij beleven het namelijk wel als een verplichting en dat vonden wij te ver gaan. Mevrouw Hamann: Zo staat dit ook in het Vastgoedbeleid. Het amendement zegt nee doe dat nou niet. De heer Van Willigen: Ja, het is een beetje andersom zoals wij dachten.
Mevrouw Hamann: Maak er een ambitie van. Een ambitie is niet dat het een verplichting is. De heer Van Willigen: Prima. Mevrouw Hamann: Dat is het idee. Notulen raadsvergadering 27 november 2025
16
De heer Van Willigen: Oké, ik hoor instemmend gemompel naast mij dus deze verduidelijking is in ieder geval helpend. Tot slot, laten wij alstublieft niet de zaak gaan verkopen voor relatief klein financieel gewin door ons erfgoed, waar wij met zijn allen altijd zo enorm onze mond van vol hebben, eventjes zomaar van de hand te doen. Zo voelt het dan wel, met name bij de panden zoals Dit is in Bethlehem en de brandweerkazerne. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, anderen nog die het woord wensen te voeren? Dat is niet het geval. Dan geef ik namens het college wethouder Molengraaf het woord. Wethouder Molengraaf: Voorzitter dank u wel, allereerst ik ben heel trots op de nota die hier ligt. Dat heb ik ook van verschillende fracties gehoord. Hier is een lang en intensief traject aan voorafgegaan. Er is ambtelijk heel veel tijd, energie en kennis in gestoken. Wij zetten met deze nota een stap naar efficiënt en effectief beleid om ons vastgoed goed te beheren, in te zetten en ga zo maar door. De maatregelenpakketten die in deze Vastgoednota staan, gaan ons echt verder brengen in de komende jaren. Tegelijk heb ik vanavond ook zorgen gehoord. En die zorgen begrijp ik, want het gaat nogal ergens om. Er zijn met name zorgen geuit over Dit is in Bethlehem en ook over de oude brandweerkazerne, panden die in de verkoop komen.
Er is gesteld als wij daar van te voren beter over gecommuniceerd zouden hebben, zou er geen reuring over zijn ontstaan. Dat waag ik te betwijfelen. En misschien moeten wij daar ook wel blij om zijn, want het heeft hier het democratisch proces wel op gang gebracht. Er kwamen mensen uit de stad die zich hiervoor sterk maakten en die hiervoor opkwamen. Dat hoort hier ook bij, dus ik ben niet zo bang voor dat soort reuring. Ik denk dat het zelfs niet goed zou zijn geweest als die reuring niet zou zijn ontstaan, want het zijn panden die Gorinchemers (en daar reken ik mijzelf ook toe) waarderen en kostbaar achten. De heer Van Willigen bij interruptie: Voorzitter, ik breng dan wel bij mevrouw Molengraaf in herinnering dat de reuring ontstond op het moment dat er een brief bij de beheerders van de brandweerkazerne kwam dat het een onomkeerbaar proces was, althans dat is het beeld zoals ik dat heb ontvangen. Op het moment dat er een brief kwam, ontstond er reuring en ontstond er weerstand. Dat was niet zo’n democratisch proces wat wij eigenlijk misschien wel hadden kunnen lopen. Wethouder Molengraaf: Nou dat heb ik niet meer helemaal op mijn netvlies, maar ik denk dat rondom dit soort dingen je nooit helemaal zonder reuring beleid zult kunnen maken. Dat het in de communicatie wellicht beter had gekund, dat is bijna altijd zo.
Maar ik ben dus niet zo negatief daarover en ik denk ook niet dat je dit altijd kunt voorkomen. De heer Tekir bij interruptie: Voorzitter, deze reactie verbaast mij toch een beetje, want u geeft aan die reuring is misschien wel goed. Weet u, als wij terugkijken naar die twee objecten die ineens te koop kwamen, was die reuring vooral onzekerheid, zorgen en slapeloze nachten bij de mensen die betrokken zijn bij die panden. Dat is toch echt iets wat wij met zijn allen willen en zouden kunnen voorkomen. Wethouder Molengraaf: Voorzitter als ik mag, ik zou niet helemaal weten … dat kun je nooit helemaal voorkomen, want het zal bij sommige mensen altijd als een verrassing op de mat komen. Kijk als gemeenteraad heb je toch voorinformatie en word je meer meegenomen. Dat kun je niet altijd al in de stad brengen. Ik zie niet hoe je dat altijd kunt voorkomen. De heer Tekir: Voorzitter, ik weet ook niet of wij dat altijd kunnen voorkomen, maar wij kunnen wel met elkaar werkafspraken maken die voor iedereen duidelijk zijn en die ons in dit huis in positie brengen om daar wel met elkaar het goede gesprek over te voeren en duidelijkheid te geven aan de partners. Als u reageert op de motie dan … Notulen raadsvergadering 27 november 2025
17
Wethouder Molengraaf: Nee, daar ben ik nog niet aan toe. Hier in dit huis maken wij werkafspraken om in ieder geval elkaar niet te verrassen, maar of de buitenwereld daar dan niet door verrast is en toch ineens denkt wacht even het staat in de krant dus … ik denk dat je dat niet altijd kunt voorkomen. En dan komt een democratisch proces op gang, namelijk dat mensen hier kunnen inspreken, dat zij hun zorgen hier kunnen laten blijken. Ik denk niet dat je daar altijd negatief over moet spreken. Dat is eigenlijk het enige wat ik heb willen zeggen. Voorzitter, dan zijn er een heleboel behartenswaardige dingen gezegd over de nota, over het beleid en er zijn ook nog wel wat vragen gesteld. Ik hoop dat ik die in mijn verhaal in de beantwoording op de moties en amendementen, want daar zal ik mij ook op richten, beantwoord en zo niet dan ga ik er vanuit dat de fracties de vraag nog een keer stellen. Ik wil in volgorde waarin één en ander is ingediend de beantwoording doen. Allereerst het CDA, het CDA is denk ik nog wel de meest bezorgde partij die er is, zowel bij de begroting als nu zet u het beeld neer dat het verkopen van Dit is in Bethlehem eigenlijk niet kan. Dat daar dan niet goed voor gezorgd wordt. Ik heb bij de begrotingsraad geprobeerd aan te geven er zijn echt partijen die beter voor zo’n pand kunnen zorgen. Het gaat niet alleen om een beperkte winst.
Het is niet zo dat alleen de opbrengst en de reguliere onderhoudskosten dat dat de winst is. Bij zo’n pand als Dit is in Bethlehem als daar echt een calamiteit plaatsvindt (dat hopen wij natuurlijk met zijn allen niet, maar stel een grote brand) dan hebben wij als gemeente gewoon niet de financiën om dat op te vangen terwijl een daarin wat meer gespecialiseerde partij dat wel heeft. Dus er zit naar mijn idee, ook bij het college, de goede zorg dat wij eigenlijk zeggen dit pand is van een klasse dat kunnen wij als gemeente eigenlijk helemaal niet. Dat moet je echt uit handen geven. Ik ben daarom ook echt blij met de motie van mevrouw Hamann die aangeeft in de motie, een aantal van de dingen waar zij om vraagt doen wij natuurlijk al. Het kettingbeding, een bouwhistorisch waarde stellend onderzoek, dat heb ik volgens mij in de begrotingsraad ook aangegeven. Zij hamert echt op ga nu vooral bij de verkoop kijken naar een partij die aantoonbaar ervaring heeft in het aankopen, beheren en exploiteren van dit soort panden. Ik denk dat met die motie in handen wij echt nog veel steviger staan, ook als het gaat om het Didam-arrest, om een partij aan ons te binden die dat ook echt doet. Dus ik snap de zorgen en dat probeer ik ook echt aan te geven. Ik snap dat hier ook sentiment bij zit, maar wij hebben best een aantal zekerheden.