20240709 Concept Verslag raadsvergadering met gemeente Molenlanden

ik heb ze nog niet zien vliegen! We willen nog niet zo ver vooruitkijken en nu al zeggen: dan moeten ze weg. Dus die motie zullen wij niet steunen. Dat was ‘m, voorzitter. Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel. De heer Van Santen, VVD. De heer Van Santen: Dank u. Allereerst vind ik het wel fijn te horen dat de raad van Molenlanden weer de gezamenlijkheid opzoekt, zeg maar. Ik hoorde dat wethouder Lock ook beamen en dat doet mij deugd. Ik hoop ook dat hij die gezamenlijkheid wil blijven opzoeken. Over de moties en amendementen wil ik het volgende opmerken. Als het gaat om Avelingen, daar zijn wij mede indiener van, en dat is niet voor niets. Wij zien het ook als een soort vangnet. Het kan maar duidelijk zijn, denk ik dan, dat we niet alle locaties in Gorinchem met windmolens willen bezetten. En het andere. Ik hoor ook wat u zegt, mevrouw De Groot, als het gaat om de motie met betrekking tot tijdelijkheid, maar het is zeker ook in de lijn van wat in Molenlanden al eerder is besloten, en je doet het niet voor later. Je gaat nu niet zeggen ‘we leggen vliegende auto’s, of weet ik veel wat, vast’, het gaat vooral om de sloop- en gebiedsherstelverplichting. Die leg je nu alvast vast, en inderdaad wordt dan een advies richting de toekomst meegegeven. Dat is gewoon een uitspraak die we graag willen meegeven daarin.

En dan de motie van het CDA als het gaat om het participeren daarin. Even los van de principiële vraag of participeren in een energiemaatschappij een overheidstaak is of niet, – dat vinden wij overigens niet – vinden we de verantwoording van de motie niet heel helder. We zijn best bereid open gesprekken aan te gaan op scenario’s, maar zoals het er nu staat, gaat het echt om overwegen en nadrukkelijk overwegen en dat vinden wij een stap te ver, ook in deze fase. En dan vinden we het ook eerder een risico en speculatie met overheidsgelden, dus daar zullen we niet in mee gaan. Als het gaat om de motie van D66 en Partij van de Arbeid over de woningbouw, nou, dat heb ik volgens mij de vorige keer al aan uw collega uitgelegd. Gorinchem zet in op woningbouw, op diverse plekken, rond de Schelluinsestraat, de Linge, en daarnaast gaan we de buitengebieden ook in brede zin verkennen. Dan heb je het over een behoorlijke groeicapaciteit en ook zeker een behoorlijke periode in het vergezicht en dan ook op meer haalbare plekken die beter aansluiten op de juiste infrastructuur. Dat is de vorige keer uitgelegd. Dus wij zien daar geen aanleiding toe en los daarvan hebben we de motie omtrent gebiedsherstel in dit geval, waarmee we juist beogen die toekomstige ontwikkeling weer mogelijk te maken, niet wetend wat er ooit gaat gebeuren, maar we beogen het wel daarmee. Daar laat ik het bij.

Dank u wel. Burgemeester Segers: Dank u voor de bijdrage, meneer Van Santen. De fractie van de ChristenUnie Molenlanden, de heer Timmer. De heer Timmer: Dank u wel, voorzitter. Zoals al is aangegeven, kunnen wij de locatie S ondersteunen. Na wat de heer Leenman heeft verteld over het aangepaste amendement, willen wij nog graag de reactie van de wethouder horen, maar in principe staan wij er positief tegenover, zoals ik al in eerste termijn heb aangegeven. Van de wethouder hebben wij gehoord dat hij niet achter de motie staat, en die zelfs afkeurt, van CDA, VVD en Doe Mee! over geen financiële bijdrage. Het budgetrecht is inderdaad aan de raad, zodat het altijd langs de raad komt als wij iets goed moeten keuren. En ten tweede: waarom zou het niet kunnen dat de gemeente in de toekomst ook participeert in bijvoorbeeld een dorpsmolen? Voorheen had ze

35

ook aandelen bij Eneco, waarom zou de gemeente dan niet kunnen participeren in een dorpsmolen? Dus geen steun van de ChristenUnie. Burgemeester Segers: De heer De Jong, interruptie. De heer De Jong: Het is jammer dat de ChristenUnie geen steun verleent aan de motie, maar dat mag natuurlijk. Laat echter wel helder zijn dat dit gaat over windturbineparken, dus grote projecten, dit gaat niet over dorpsmolens, niet over kleine lokale initiatieven. Burgemeester Segers: De heer Timmer. De heer Timmer: Betekent een park grote of kleine molens? Daar kun je over discussiëren natuurlijk. Een park met kleine molens is ook een parkje. De heer De Jong: Die discussie hoeven we hier niet te voeren, want met een uitspraak van de Raad van State op 30 juni 2021 is dat gemaximeerd op minimaal 3: 3 windturbines is een park. Burgemeester Melissant-Briene: Dan de heer De Pagter, ChristenUnie/SGP Gorinchem. De heer De Pagter: Dank u wel, voorzitter. Amendement 1 dienen wij mede in, dus dat zullen wij steunen. Het amendement van D66 en PvdA over toekomstige ontwikkelingen kunnen we niet steunen. Het is nu de taak om invulling te geven aan locatie S.

De motie van het CDA is in principe akkoord, als inderdaad, zoals de heer Van Santen ook aangaf, de scherpe formulering ‘nadrukkelijk te participeren’ wellicht nog anders geformuleerd kan worden, maar de strekking van de motie kunnen wij van harte ondersteunen. De motie ‘Tijdelijkheid’ dienen wij mede in, dus die zullen we ook ondersteunen. Ik heb nog één vraag, maar die is volgens mij zojuist door de heer Leenman beantwoord. De minimaal 50% is eruit, heb ik dat goed begrepen? De heer Leenman: Vooralsnog is die eruit, ja, maar de avond is nog niet voorbij. De heer De Pagter: Maar dan geeft u uw wethouder lege handen en die vroeg niet om lege handen. Burgemeester Segers: Dank voor uw bijdrage. Ik ga naar de fractie van de VVD . . . Oh, de heer Leenman. Wilt u nog een keer het woord? De heer Leenman: Het is geen interruptie, maar een vraag aan de heer De Jong. Het is mij nog niet helemaal duidelijk wat u met windparken bedoelt in uw motie. Zijn dat inderdaad die grote turbines? Want u repte net over 3 molens, maar zijn dat dan 3 grote molens of 3 kleine molens? Wat is een park? De heer De Jong: Een park is volgens mij een ensemble van 3 windturbines. De grootte wordt niet gedefinieerd.

Er is een uitspraak geweest van de Raad van State in 2021, op grond waarvan de minister voor klimaat, volgens mij de heer Jetten toen, heeft gezegd: nou, dan zijn er op basis van deze uitspraak bij windturbineparken geen milieuregels meer en een windturbinepark is 3 of meer. Dat staat in die brief. De heer Leenman: Ik zou dat iets explicieter gedefinieerd willen hebben in de motie. Als duidelijk is dat het echt grote windturbines zijn, kunnen wij als SGP die motie ook steunen, want ik vind dat

36

windparken met grote windturbines een businesscase moeten hebben en daar gaan we als gemeente niet aan bijdragen. Maar het is wat mij betreft vooralsnog onvoldoende duidelijk. Burgemeester Segers: De heer De Jong wil misschien nog wat bedenktijd om zijn motie aan te passen en zo de SGP binnenboord te krijgen? De heer De Jong: We kunnen dat inderdaad aanpassen en een windturbinepark definiëren als een ensemble van minimaal 3 windturbines en een minimaal gezamenlijk vermogen van 5 megawatt. Burgemeester Segers: Als u die tekst nog aanpast, komt dat straks aan de orde bij de stemming. De fractie van de VVD, kort en bondig graag. De heer Van den Hof: Dank u wel, voorzitter. Ik wil benadrukken dat de wijziging van het gezamenlijk amendement vooral bedoeld is als steuntje in de rug voor de wethouder. Ik hoorde u zeggen dat het geen steuntje in de rug is, maar dat is het juist wel, want we willen hem ook de tools in handen geven om straks naar de provincie toe te komen met alternatieven. Dat hoeft niet specifiek wind te zijn, het kunnen bijvoorbeeld ook zonneweides, zonneparken zijn en allerlei andere mogelijkheden. En ik wil de gemeenteraad van Gorinchem zeker ook uitdagen om na te denken over extra mogelijkheden die er wellicht ook nog zijn in jullie gebied, want uiteindelijk zijn we er gezamenlijk verantwoordelijk voor. We moeten gezamenlijk aan de bak. Tot zover.

Dank u wel, voorzitter. Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel. Dan mevrouw Hamann Gorcum actief. Burgemeester Segers: Nog een interruptie van de heer Stam. Mag dat nog even? De heer Stam: Ja, ik heb nog een vraag aan de VVD. Is de VVD zich ervan bewust dat bestaand beleid in Molenlanden, zoals het verwoord is in het bijgewerkte amendement, ook betekent het beleid rondom zonnevelden, dat compleet onderaan de ladder staat als echt alles, alles, alles is onderzocht? De heer Van den Hof: Dat besef ik zeker, meneer Stam. Ik noemde het eventjes omdat ik weet dat de gemeente Gorinchem daar weer een ander beleid op heeft. Burgemeester Melissant-Briene: Mevrouw Hamann. Mevrouw Hamann: Dank u, voorzitter. Dat klopt wel wat de heer Van den Hof zegt: in Gorinchem zijn we aan het verkennen wat er mogelijk nog aan andere doelen te halen is dan alleen wind en zon op land. We hebben een warmtenet en we proberen van alles. Wie weet, vinden we nog een keer aardwarmte, dat zou ook heel mooi zijn! Maar goed, vooralsnog is dat er nog niet. Wij gaan dus voor de locatie S en hopen daar een goed windpark te kunnen maken met hele grote turbines, waar hopelijk ook een goed rendement uitkomt. Nu nog even een reactie op de moties en amendementen. Wij zijn mede indiener van de motie ‘Tijdelijkheid’, dus die steunen wij uiteraard. Het amendement van de Partij van de Arbeid en D66.

Wij vinden het heel onhandig om je te beperken tot alleen het RES-gebied, terwijl we weten dat we het hoogste rendement dat we kunnen halen uit dat gebied moeten zien te krijgen. Dus wie weet wat daar komt, maar we moeten ons zeker niet beperken, dus dat gaan wij niet steunen.

37

De motie van het CDA, ‘Voor de wind gaan!’, gaat over lokaal eigenaarschap. Daar zijn wij zeer voor. Als je als gemeenschap last hebt van windturbines, mag je wat ons betreft ook profijt hebben van de lusten, dus we willen heel graag verkennen of er mogelijkheden zijn om gelden of middelen daaruit naar de gemeenschap van Gorinchem terug te laten vloeien. Het komt overeen met lokaal eigenaarschap, een van onze uitgangspunten. Wij denken wel verder, bijvoorbeeld aan een duurzaamheidsfonds of een gebiedsfonds, maar dat zal dan uit de verkenning moeten blijken. Deze motie zullen wij in ieder geval steunen. Burgemeester Segers: Dank u wel voor uw bijdrage. Dan de fractie van Progressief Molenlanden, de heer Van der Koelen. De heer Van der Koelen: Dank, voorzitter. Er ligt een amendement, ondersteund door alle fracties, ‘Scherp aan de wind’, heel mooi verwoord door de heer Leenman. Dat geeft wel weer druk richting de wethouder, maar ook richting alle fracties, want we hebben wel een opgave toen we besloten – en dat hebben we volgens mij gedaan – geen grote windmolens in de zoeklocaties te plaatsen. Dat betekent dat we wel voor 1 oktober met een reëel alternatief moeten komen. En dat moeten we zeker, want op zichzelf zijn we op zoek naar hernieuwbare energie, want we kunnen de klimaatverandering niet tot stilstand brengen, maar misschien met kleine stapjes wel wat terugdringen.

Dus vooralsnog in stemming, maar met de opgave dat we nog wel de nodige stappen moeten gaan zetten. Dank u. Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel. De heer Tekir, D66 Gorinchem. De heer Tekir: Voorzitter, dank u wel. Allereerst zou ik wethouder Lock willen complimenteren met zijn openhartig pleidooi voor het raadsvoorstel – het initiële raadsvoorstel moet ik volgens mij zeggen – ,later op de avond. Maar goed, je ziet dat dat pleidooi tot beweging leidt bij de collega's in Molenlanden dus dat lijkt mij zijn vruchten afwerpen. Ik heb geleerd dat je een broedende kip niet moet storen, dus gaat u vooral uw gang! Zo'n schorsing geeft ook gelegenheid om even met het publiek van gedachten te wisselen en van die gelegenheid hebben wij gebruik gemaakt, want ook de leden van de werkgroep S zijn hier aanwezig. Ik wil ook hier, plenair, nogmaals het signaal afgeven: laten we alsjeblieft ook in het traject hierna met hen in contact blijven, omdat in het advies 5G – wij hebben daar wel een aantal elementen uit benoemd en collega's van het CDA hebben dat in de motie vervat – , nog heel veel meer relevante aandachtspunten en aspecten zitten. En zij roepen ook nadrukkelijk op om in gesprek te blijven, dus blijf dat vooral doen, zou onze oproep zijn. Dan de voorstellen die zijn gedaan. Allereerst het voorstel dat wij samen met de Partij van de Arbeid hebben gedaan.

Ik heb al aangegeven dat dat niet gaat om het verkleinen van het gebied, het is juist een oproep om over te gaan tot slim ruimtegebruik. Waarom zou je daar op tegen zijn? Maar goed, dat is aan een ieder. Dus geen verkleining en het puntje van Molenlanden blijft gewoon beschikbaar, dus ook daar hoeven we ons geen zorgen over te maken. In de motie van de VVD wordt een soort beperking in de tijdslijn opgelegd als we uiteindelijk die molens toch plaatsen. Eerlijk gezegd vinden we dat een beetje tegenstrijdig, want enerzijds gaan we straks volop voor S, en dan worden die molens geplaatst, en tegelijkertijd willen we hier uitstralen dat het dan wel moet ‘voor zoveel jaar’. We vinden het ook, zoals collega De Groot al zei, arbitrair, want waarom zou het per se 2050 moeten zijn om die dingen af te breken? Er zullen nog heel veel besturen

38

na ons opstaan en laten we het gewoon aan hen overlaten om daarmee verstandig om te gaan. Dat u hoopt na 20, 25 jaar eindelijk wel tot woningbouw te kunnen overgaan haalt ons, moet ik eerlijk zeggen, niet over de streep, want bij woningbouw hopen wij toch op iets snellere termijnen dan u schetst. De motie van het CDA, heb ik al even aangegeven, sluit gewoon aan bij het advies van de werkgroep S. Ik ben mijn pleidooi vanavond gestart met een oproep om daar zoveel mogelijk bij aan te sluiten. Het sluit ook heel goed aan bij de verdeling van lusten en lasten, een discussie die wij heel vroeg al in de Gorcumse raad hebben gehad. Wij zijn er een groot voorstander van om juist ook die lusten te verdelen. We hebben het 50% lokaal eigenaarschap geborgd, maar hiermee kunnen we een stap verder zetten en die verkenning, daar staan we gewoon voor open. Het meest essentiële amendement is dat van Gorcum Actief & co, zeg ik maar even. Dat vinden wij lastig en het brengt ons eerlijk gezegd in een spagaat, want het lijkt erop dat dit amendement het raadsvoorstel gaat amenderen en daarmee het raadsvoorstel van tafel gaat vegen, terwijl wij eigenlijk heel openhartig dat raadsvoorstel willen omarmen, omdat dat juist het resultaat is geweest van het traject dat wij hebben doorlopen, het uitgangspunt ‘samen uit, samen thuis’.

Nou, dan komen we hier op uit en dan gaan we vervolgens toch allerlei alternatieve bedenken. Dat doet volgens ons onrecht aan het traject dat we hebben doorlopen en wij snappen ook niet zo goed waarom we ons per se tegen Avelingen moeten uitspreken, omdat in het initiële raadsvoorstel al staat: S en J. Waar we ook moeite mee hebben, is dat expliciet in het amendement staat dat S een alternatief zou moeten zijn voor Avelingen, terwijl we eigenlijk nu al weten dat het dat niet is. S kan, zoals het nu is uitgewerkt met die max van 1 tot 3 windmolens, nooit een alternatief zijn voor Avelingen. Dat is het niet en daarmee klopt het ook niet. Burgemeester Melissant-Briene: Interruptie mevrouw Hamann. Mevrouw Hamann: Dank u wel, voorzitter. Het verbaast me hoe de heer Tekir met die windlocatie om wil gaan, terwijl D66 toch de partij van de alternatieve energie zou zijn. Nou, niet in Gorinchem! Hij doelt waarschijnlijk op de omvang van de hoeveelheid energie die je zou kunnen behalen op S vergeleken met Avelingen. Wij gaan ervan uit dat iedere gemeente z’n deel doet en dat wij ons deel op S kunnen doen, en dan is dat wel degelijk een alternatief voor Avelingen. Zo zien wij dat. De heer Tekir: Voorzitter.

Ik heb soms moeite om mevrouw Hamann te begrijpen, maar vanavond helemaal, want waar ik juist voor pleit is het raadsvoorstel zoals dat is voorgelegd door de colleges, waarin ons wordt gevraagd in te stemmen met S en J. Dus ik snap niet hoe u kunt zeggen dat wij tegen hernieuwbare energie zouden zijn. Ik reageer op uw amendement. Burgemeester Melissant-Briene: Mevrouw Hamann. Mevrouw Hamann: Ik ga er geen lange discussie over voeren, maar in het amendement staat nadrukkelijk dat we het raadsvoorstel voor S en J steunen. De heer Tekir: Nou, steun het raadsvoorstel dan, en dan snap ik overigens het amendement niet. Dat was mijn pleidooi en volgens mij is dat helder. Ik houd het daarbij. Dank u wel. Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel. CDA Gorinchem, de heer Van der Geest. De heer Van der Geest: Dank u wel, voorzitter. Laat ik allereerst de wethouders bedanken voor hun bijdrage en verduidelijking, maar ook voor het werk dat ze de afgelopen tijd geleverd hebben en de

39

komende tijd waarschijnlijk nog zullen moeten gaan leveren, samen met het RES-team en andere ambtelijke ondersteuning. Wij zullen het raadsvoorstel steunen, in die zin dat we het amendement van Gorcum Actief en vele anderen zullen steunen. Het had wat ons betreft niet per se gemoeten, maar we zien het wel als aanscherping. Van onze eigen motie heeft wethouder De Boer aangegeven dat er een risico in zit. Nou, laten we dat dan verkennen met elkaar en kijken waarin we dat wel of niet willen dragen, maar het beperkt mogelijk ook het risico dat er niks gebeurt op die locatie, en dat willen we ook voorkomen. Verder hebben we nog de motie over de tijdelijkheid, na 20, 25 jaar – zo zien wij het in ieder geval –, om te heroverwegen of ze nog nodig zijn, of dat er andere bronnen nodig zijn. Die hebben we mede ingediend en bestendigt een eerdere gedane toezegging. De strekking van het amendement van PvdA en D66 kunnen wij volgen. Eerder hebben wij in de Gorcumse raad een motie ingediend, die ook is aangenomen, om vol in te zetten op Gorinchem-Noord als alternatief voor Avelingen, om daar het zoekgebied te verkennen, en wij willen het RES-team en het college zoveel mogelijk vrijheid geven binnen dat gebied.

De strekking kunnen wij wel meegeven aan het college, om zoveel mogelijk te kijken hoe we de westkant kunnen benutten in plaats van de oostkant, maar we willen daar geen voorwaarden aan verbinden. Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel. De SP Gorinchem, de heer Van Houwelingen. De heer Van Houwelingen: Dank u wel, voorzitter. In eerste termijn heb ik mijn zegje kunnen doen en mijn frustraties kunnen uiten, en dat lucht op kan ik zeggen. Ik heb het idee dat we nog niet helemaal op dezelfde lijn zitten, maar wel weer aan het klaverjassen zijn. Verder heb ik aan wat ik vanavond en twaalf dagen eerder heb gezegd, niet veel toe te voegen, behalve dat ik graag zou willen reageren op twee vragen en de ingediende stukken. Door onder andere de SGP Molenlanden is gevraagd ons te committeren aan een percentagebod. Dat lijkt me eerder een technische vraag. Al eerder hebben we ons uitgesproken voor een maximale inzet en wanneer dat technisch en praktisch 40% of 60% zou zijn, prima, maar als we ons nu zouden vastpinnen op een percentage en dat te hoog zou zijn, zitten we hier weer met dezelfde discussie als we vanavond hebben gevoerd. We gaan doen wat we kunnen. Er werd ook nog even teruggegrepen op de aanbeveling voor Avelingen en A15-oost. Als we eerlijk en reëel naar Gorinchem kijken, zijn daar gewoon geen mogelijkheden.

Zouden we deze aanbeveling overnemen, dan zouden we u en de hele Alblasserwaard aan het lijntje houden. Dus wij kunnen daar geen aanbevelingen van overnemen. De amendementen en moties van Molenlanden hebben volgens mij geen betrekking op Gorinchem. Het amendement voor locatie S dienen we mede in, net als de motie over de tijdelijkheid. We steunen het idee van de motie ‘Voor de wind gaan!’, het is helemaal in lijn met wat we als SP in ons hoofd hebben. We denken nog graag terug aan de tijd waarin we Eneco nog wel in handen hadden. We vragen ons wel af, nu we aan de knoppen lijken te draaien om te besparen: waarmee gaan we dat doen? Maar verkennen lijkt ons geen probleem. De motie over de buitengebieden is naar onze mening een onnodige, gezien de eerdere motie ‘brede verkenning’. Volgens mij is dat zo breed als maar zijn kan en daarmee overbodig. Dank u wel. Burgemeester Segers: Dank u voor uw aller bijdragen en de wijze waarop u met elkaar spreekt over dit moeilijke, ingewikkelde onderwerp. Het levert voor de gemeente Molenlanden een ingetrokken SGP40

amendement op, 2024-10, een gewijzigd amendement 2024-09 en een inmiddels ook gewijzigde motie 2024-09.: Ik wil de wethouder vragen te reageren op de motie en amendementen die gewijzigd zijn. Wethouder Lock: Laat ik beginnen met een reactie op de motie van CDA, Doe Mee! en VVD. . . Ik neem aan dat de 5 megawatt van u nu ook in de motie is gekomen? Burgemeester Segers: De tekst zal zo op het scherm verschijnen. [Op het scherm wordt de gewijzigde tekst vertoond. Punt 1 van het dictum luidt als volgt: 1. ‘Geen financiële bijdrage of financiële garantstelling te verlenen aan een ontwikkelaar van een windturbinepark, zijnde minimaal 3 grote windturbines met een gezamenlijk vermogen van minimaal 5 mW, in de RES Alblasserwaard.] Wethouder Lock: Oké. Daarmee wordt een beetje vooruit gelopen op het gewijzigde amendement dat de heer Leenman namens alle fracties heeft ingediend. Vanuit de intentie die hierover in eerste termijn is uitgesproken, kan ik hier uitstekend mee leven. Als u dit voor alle windparken had uitgesproken, zou ik me daartegen hebben verzet, maar hier kan ik prima mee leven.

En voor het beeld van de gemeenteraad van Gorinchem, want we hebben het over kleine windmolens en u ziet af en toe van die 15 m-dingetjes staan, dat zijn boerderijwindmolens: het beleid dat Molenlanden heeft is dat binnen BSD bij bedrijventerreinen een hoogte van 45 m is toegestaan, dus dan heb je het echt over een andere schaal dan de boerderijmolentjes, omdat in het buitengebied alleen maar een ashoogte van 15 m is toegestaan. Dat is voor de beeldvorming wel van belang. Dus wat mij betreft kan ik hiermee leven, op één voorwaarde, en daar hoor ik dan wel een graag een uitspraak over – dat is even goed verwachtingenmanagement over en weer –: mochten we bij de uitvoering van het amendement tegen de grenzen van die 5 megawatt aanlopen, dan neem ik aan dat ik zonder schaamte bij u terug mag komen om die grens op te rekken, maar dat treed ik wel met u in overleg. De heer De Jong: Als het maar niet op zondag is! Wethouder Lock: Alleen al uw veronderstelling dat ik dat wel eens op zondag zou kunnen doen, vind ik kwalijk! Burgemeester Segers: Mijnheer Leenman. De heer Leenman: U refereert aan de uitvoering van het aangepaste amendement, denk ik . . . Wethouder Lock: Ja. De heer Leenman: Dat voorziet nu net niet in grote windturbines, en dit gaat over grote windturbines. Wethouder Lock: Dit heb ik meegekregen uit een debatje tussen u en de heer De Jong.

De vraag was of het gaat om grote of kleine windturbines. Eén grote windturbine is 5 megawatt, als het om kleinere windturbines gaat en je komt op meer dan drie, tot zes bijvoorbeeld, dan is die 5 megawatt wel… Als ik voor elk windpark, omdat het meer dan drie molens zijn, bij de raad terug zou moeten komen om in debat te gaan over dat bedrag, daar heb ik gewoon geen zin in.

41

De heer Leenman: Dat begrijp ik helemaal, maar het gaat hier over grote windturbines en het amendement gaat over die kleine turbines, maximaal 45 m binnen BSD, dus dit slaat niet op het amendement. Wethouder Lock: We gaan nu op tekst. . . , dat vind ik een klein beetje ingewikkeld. Dan zeg ik: schors even en zorg dat je het zo formuleert dat, op het moment dat wij met een windpark van kleine windmolens meer dan 3 komen, maar onder de 5 megawatt, het dan uitvoerbaar is. Daar ben ik naar op zoek. . . Burgemeester Segers: Ik hoor een schorsing aankomen, maar gaat u eerst verder met het gewijzigde amendement. Wethouder Lock: Allereerst mijn grote waardering voor het feit dat u tot een unaniem gedragen besluit gekomen bent dat verder gaat dan de lege handen die ik bij 09 oorspronkelijk had. Ik denk dat we elkaar daarin ook begrepen hebben. Mijn tweede waardering is, en daar zat echt een stuk van mijn zorg, ook in mijn bijdrage in eerste termijn, dat u zegt ‘wij handhaven de bestaande beleidskaders’. Dat betekent dat we ons wel binden aan de keuzes die we in het verleden gemaakt hebben en binnen die keuzes ook zoeken naar oplossingen. Dat is RES 1.0., het beleid ‘kleine windmolens’, die niet zo heel erg klein zijn. Maar dat is ook het uitvoeringsbeleid duurzaamheid, waarin we een aantal afspraken gemaakt hebben, ook afspraken over hoe wij met zon en wind omgaan.

Dat zijn ook bestaande beleidskaders en binnen die beleidskaders zal ik ook de oplossing zoeken, en daar mag u mij, als ik met een uitwerking van het amendement kom, ook op aanspreken en afrekenen. Ik heb gepleit voor eind oktober, u hebt 1 oktober erin laten staan. Voor de uitvoerbaarheid vraag ik, mede namens het RES-team, dat ik zeer waardeer voor haar inzet, professionaliteit en snelheid, toch echt een termijn van eind oktober of begin november, omdat we dan in alle redelijkheid een voorstel kunnen voor kunnen leggen dat echt aan uw vraag voldoet. Het enige, maar je kunt niet alles krijgen, is dat het percentage ontbreekt. Ik zeg toe dat ik mijn uiterste best ga doen om aan minimaal die 50% te komen, maar daar ga ik vooral mezelf aan houden. Dat is het wat mij betreft in deze termijn. Burgemeester Segers: Mijnheer Leenman. De heer Leenman: Dank voor de toezegging, wethouder. Zou u dat streven naar 50% wat specifieker willen maken? Waar moeten we dan ongeveer aan denken? Dus 50% windbod in Molenlanden, we hebben een stukje Giessenwind, maar als je dat dan afpelt richting. een modus van 45 m, even om daar wat beeld en geluid bij te krijgen? Wethouder Lock: Dat ga ik niet doen, meneer Leenman, en dat hebt u aan uw eigen aanpassing te danken.

U vraagt mij om met alternatieven te komen, die ruimte wil ik ook nemen en ik wil mezelf niet opsluiten in dingen die ik nu toezeg, behalve dan die 50% waar ik naar wil streven. Burgemeester Segers: U wilt de motie wat scherper hebben en in het amendement wilt u ‘1 oktober’ laten veranderen in ‘eind oktober’. Wilt u daarover onderling even overleggen? De heer Leenman: Ja, we willen zo meteen sowieso nog even schorsen. Burgemeester Segers: Vraag die schorsing dan nu maar aan.

42

De heer Leenman: Zullen we met elkaar nog even schorsen, gemeenteraad van Molenlanden? Ja? Hoeveel tijd hebben we nodig? Vijf minuten om de puntjes op de i te zetten, hoor ik. De heer De Lijster: Voorzitter. Ook de Doe Mee!-fractie heeft behoefte aan een korte schorsing. Dus we willen er graag vijf minuutjes aan vast plakken. Burgemeester Segers: Goed. Ik schors de vergadering tot vijf over elf. SCHORSING Burgemeester Segers: Ik heropen de vergadering. Het woord is aan de heer Leenman, die de schorsing had aangevraagd De heer Leenman: Dank u. Ik realiseer me opeens, en dan kijk ik even naar de griffie, dat we de datum in het amendement nog niet hebben aangepast van 1 oktober naar 1 november. Dat moet in ieder geval nog geregeld worden. Burgemeester Segers: Dat wordt bij dezen gedaan. Dus het amendement is aangepast naar de datum waarom de wethouder vroeg? De heer Leenman: Ja, verder is er niets aangepast aan dat amendement. Voorts is de motie van het CDA etc. nader aangescherpt ten aanzien van wat onder een windpark moet worden verstaan. Opgenomen is dat we voor parken groter dan 5 mW geen subsidie willen verlenen. Burgemeester Segers: De schorsing was ook aangevraagd door de heer De Lijster. Ik geef derhalve ook hem het woord.

De heer De Lijster: Ik wil een verlenging van de schorsing aanvragen, voorzitter, omdat wij het overleg over het aangepaste amendement niet hebben kunnen bijwonen. Burgemeester Segers: Hoeveel minuten schorsing wilt u? De heer De Lijster: Vijf. Burgemeester Segers: Goed. Ik geef even het woord aan mijn collega. Burgemeester Melissant-Briene: Inmiddels is mij ter ore gekomen dat een paar fracties hun amendement of motie willen wijzigen. Het lijkt mij verstandig dat die fracties dat nu even aankondigen, zodat die wijzigingen tijdens de schorsing kunnen worden doorgevoerd, anders moeten we daarna wéér vijf minuten schorsen, en dat willen we niet. Burgemeester Segers: Nee, want de bitterballen liggen al in de frituur! Burgemeester Melissant-Briene: Precies. Elf uur zijn we inmiddels al voorbij, maar we houden gewoon de Gorcumse tijd aan: half twaalf bitterballen. Dus kom op, de wijzigingen! Allereerst de heer Tekir. De heer Tekir: Dank u wel, voorzitter. Wij hebben van de schorsing gebruik gemaakt om even met onder anderen de collega’s van het CDA te schakelen. Wij hebben het amendement dat we samen met de Partij van de Arbeid hebben ingediend nu zodanig aangepast, dat de voorwaardelijkheid die in het dictum zat is vervangen door het woordje ‘waarbij’.

43

Amendement A02: Maak zowel de RES als toekomstige ontwikkelingen Gorinchem Noord mogelijk! (gewijzigd) Indieners stellen met een nieuw beslispunt voor het raadsvoorstel te amenderen: Nieuw beslispunt: Locatie S aan te dragen aan Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland waarbij de windmolens eerst worden verkend in het westelijke gedeelte van locatie S. Ilhan Tekir, D66 Paulien de Groot, PvdA

Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel, dan de heer Van der Geest. De heer Van der Geest: Ja, voorzitter Spanje-Frankrijk is toch al voorbij, dus we hebben alle tijd! Wij schrappen alleen het woordje ‘nadrukkelijk’ uit onze motie, want er was wat verwarring over waar het op sloeg. Dat is de enige wijziging in het dictum van de motie. Burgemeester Melissant-Briene: De wijzigingen zullen worden verwerkt en toegevoegd in iBabs. Burgemeester Segers: De vergadering wordt geschorst tot kwart over elf. SCHORSING Burgemeester Segers: De vergadering is heropend, met dank voor uw geduld. Wij houden zeker in Molenlanden van polderen en proberen er met elkaar uit komen. Dat schijnt gelukt te zijn. Het woord is aan de heer De Lijster. De heer De Lijster: Dank u wel. Het amendement ‘Scherp aan de wind’ is opnieuw gewijzigd, en wel in punt 4, omdat wij het college wat meer tijd willen geven en daarnaast ook met name de opdracht geven om in alle proportionaliteit te zorgen dat de energie die we nodig hebben met z’n allen geleverd kan worden. Als het kan, willen wij daarop nog graag de appreciatie van de wethouder vernemen. Amendement 2024-09: Scherp aan de wind (gewijzigd) De gemeenteraad van Molenlanden besluit, gelet op de uitkomsten van de windverkenning: 1. vast te stellen dat er in Molenlanden onvoldoende reële en/of haalbare alternatieven voor de locatie Avelingen gevonden zijn; 2.

het Molenlandse deel van locatie S aan te wijzen als door de provincie te onderzoeken gebied; 3. de locaties J, K, L2, M en O als niet-reëel en/of onhaalbaar voor de plaatsing van grote windturbines te bestempelen en deze dus niet bij de provincie aan te dragen als potentiële zoeklocaties; 4. naar aanleiding van het gebrek aan draagvlak voor grote windturbines het college opdracht te geven om uiterlijk 1 november 2024 de raad te informeren over alternatieven en daarbij in ieder geval in te zetten op het stimuleren en faciliteren van initiatieven binnen bestaande beleidskaders. Namens de volgende leden van de gemeenteraad van Molenlanden: Pieter Jacob Leenman, SGP Mario de Lijster, Doe Mee! Molenlanden Wout de Jong, CDA Leo Timmer, CU Arno van den Hof, VVD Ferry van der Koelen, PM

Burgemeester Segers: Ik geef eerst nog even het woord aan de fracties die hun motie hebben aangepast. Mijnheer De Jong.

44

De heer De Jong: Voorzitter. Wij hebben de eerste zin van de motie aangepast. Daarin staat nu dat we in ieder geval geen financiële bijdrage willen leveren aan windturbineparken van minimaal 5 megawatt; dus het aantal windturbines is eruit gehaald, het vermogen blijft staan. Motie M2024-09: geen financiële bijdrage of garantiestelling (gewijzigd) Ondergetekenden verzoeken het college om: 1. geen financiële bijdrage of financiële garantstelling te verlenen aan een ontwikkelaar van een windturbinepark met een gezamenlijk vermogen van minimaal 5mW, in de RES Alblasserwaard; 2. daarbij verstaan we onder een ontwikkelaar een samenwerkingsverband van verschillende initiatiefnemers die met elkaar een windturbinepark willen ontwikkelen, en waarbij lokale initiatiefnemers onderdeel vormen van dat verband; 3. onze partners in de RES Alblasserwaard duidelijk aan te geven dat ze geen beroep kunnen doen op de gemeente Molenlanden als t.b.v. de realisatie van initiatieven financiële bijdragen of garanties gevraagd worden; 4. direct bij aanvang van een initiatief dit helder met de ontwikkelaars te communiceren, zodat er klare wijn geschonken wordt en naderhand geen teleurstellingen kunnen gaan ontstaan.

Namens de volgende leden van de gemeenteraad van Molenlanden, Pieter Jacob Leenman, SGP Mario de Lijster, Doe Mee! Molenlanden Wout de Jong, CDA Leo Timmer, CU Arno van den Hof, VVD Arno van den Hof, VVD Ferry van der Koelen, PM

Burgemeester Segers: Ik verzoek wethouder Lock te reageren op de gewijzigde motie en het gewijzigde amendement. Ik neem aan dat we daarna tot stemming kunnen overgaan, anders worden de bitterballen zwart! Wethouder Lock: De bitterballen zijn uit de pan gehaald en gaan er zo weer in, heb ik begrepen. Voorzitter. Het duurt even, maar we komen wel ergens. De aangepaste motie is wat mij betreft klipen-klaar. Zo had ik haar aanvankelijk ook begrepen, maar het stond er niet. Dank voor de aanscherping. Ik denk dat ik hiermee uitstekend kan werken en leven. In het aangepaste amendement is met name de proportionaliteit benoemd, en dat is voor mij een heel belangrijke. Het geeft, denk ik, ook het goede debat tussen Gorinchem en Molenlanden, en vanuit die proportionaliteit ook samen kijken: wat doen we ieder voor zich, naar ons vermogen, om het vermogen te halen wat we met elkaar nodig hebben. Mijn appreciatie daarvoor en ook hier dank voor de aanscherping. Burgemeester Segers: Dank u wel. Dan is de raad van Molenlanden klaar zijn om te gaan stemmen. Ik kijk even naar mijn collega of dat ook geldt voor de raad van Gorinchem. Burgemeester Melissant-Briene: Ik stel vast dat wethouder De Boer er geen behoefte aan heeft nog het woord te voeren naar aanleiding van de wijzigingen die zijn aangebracht. Dan kunnen we tot stemming overgaan.

45

Burgemeester Segers: We gaan over tot stemming. Molenlanden begint. Normaliter doen we dat digitaal maar dit keer bij handopsteken en dat kost wat meer tijd, want we zitten wat verspreid en we moeten goed tellen. Wij zijn met 26 leden. We hadden van tevoren bedacht dat, als de stemmen zouden staken, over dat punt a.s. donderdag een nieuw besluit genomen zou moeten worden. Dat zal waarschijnlijk niet gebeuren, schat ik zo in. U hebt ook de ruimte voor een stemverklaring. Ik wil als eerste het gewijzigde amendement 2024-09 in stemming brengen. Is er behoefte aan het afleggen van een stemverklaring? Ja. Mevrouw De Moel, fractie Doe Mee! Ga uw gang. Mevrouw De Moel: Dank u wel, voorzitter. De stemverklaring die ik wil afleggen geldt voor mij persoonlijk, omdat we vanavond een heel belangrijk besluit nemen voor de regio. Door de toevoeging aan het amendement, waardoor ook nog gezocht zal worden naar alternatieven – we hoorden net proportionaliteit en bestaand bod – is het goed even uit te leggen waarover het precies gaat. We besluiten met deze keuze voor één grote windturbine op locatie S. Daarmee voldoen we nog niet aan dat deel van Molenlanden dat we zouden moeten doen. De wethouder heeft ons daartoe opgeroepen en daarom wil ik een bijdrage leveren aan de unanimiteit van Molenlanden.

Het is alleen niet zo dat, op het moment dat we naar alternatieven zoeken, dat betekent dat dat dan weer op het bordje van dezelfde inwoners terechtkomt, van dezelfde ondernemers die nu mogelijk gezegd hebben ‘we willen die grote windturbines niet’. . . . Burgemeester Segers: Ik verzoek u nu af te ronden, want een stemverklaring hoort kort en krachtig en te zijn. Mevrouw De Moel: Dat snap ik, maar ik denk dat dit ook iets is om uit te leggen. Dat is ook de reden waarom ik hier sta. Het is juist initiatieven te stimuleren, want elke bijdrage aan die duurzame energie is er één. Dus het is echt vanuit een positieve insteek. Dank u wel. Burgemeester Segers: Mijnheer Van den Hof. Ook u graag kort en bondig. De heer Van den Hof: Dank u wel, voorzitter. Wij gaan dit amendement steunen als VVD, en dat is wel heel bijzonder, denk ik, want wij zijn tegen wind op land. Dat betekent dat we heel constructief willen meedenken en ook ons college de ruimte willen geven, maar wij gaan straks het raadsvoorstel niet steunen. Tot zover. Dank u wel. Het gewijzigde amendement 2024-09 wordt hierna bij handopsteken in stemming gebracht en met 24 tegen 2 stemmen aanvaard. Burgemeester Segers: Aan de orde is de gewijzigde motie 2024-09, ingediend door CDA, VVD en Doe Mee! Ik bied de gelegenheid tot het afleggen van een stemverklaring. De heer Stam.

De heer Stam: De motie is volgens mij door alle partijen ingediend. Burgemeester Segers: U hebt gelijk. De oorspronkelijke motie was door drie partijen ingediend, de gewijzigde motie door alle partijen. De gewijzigde motie wordt hierop bij handopsteken in stemming gebracht en met algemene stemmen aanvaard.

46

Burgemeester Segers: Aan de orde is het geamendeerde voorstel van burgemeester en wethouders. Mijnheer Van den Hof voor een stemverklaring. De heer Van den Hof: Zojuist heb ik me even versproken. Wij zullen ook het voorstel steunen. Wij stappen dus even van onze lijn af en gaan nu ook akkoord met dat ene plukje op S. Burgemeester Segers: Dank u wel voor uw stemverklaring. Het geamendeerde voorstel van burgemeester en wethouders wordt hierop b ij handopsteken in stemming gebracht en met 24 tegen 2 stemmen aanvaard. Burgemeester Segers: Ik geef het woord graag aan mijn collega voor de stemming in Gorinchem. Burgemeester Melissant-Briene: Dank, collega. Allereerst wil ik in stemming brengen amendement 01, met als titel ‘Gorinchem levert haar deel / locatie S als alternatief voor Avelingen’. Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? Mevrouw De Groot. Mevrouw De Groot: Voorzitter. Dit amendement zullen wij niet steunen, vanwege, zoals ik al eerder aangaf, het gevoel dat het voor de bühne is en meer op het appèl van de provincie zit dan wij zouden willen. Burgemeester Melissant-Briene: Dank u wel. De heer Tekir. De heer Tekir: Voorzitter, dank u wel. In lijn met onze toelichting in de tweede termijn zullen wij dit amendement niet steunen. Ik sluit me daarbij aan bij de woorden van mevrouw De Groot.

Het amendement wordt hierop bij handopsteken in stemming gebracht en met 18 tegen 5 stemmen aanvaard. Burgemeester Melissant-Briene: Aan de orde is het gewijzigde amendement 02: Maak zowel de RES als toekomstige ontwikkelingen Gorinchem Noord mogelijk! Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? De heer Van der Geest. De heer Van der Geest: Voorzitter. Wij hebben eerst aangegeven hiermee niet te kunnen instemmen, maar na de wijziging die de heer Tekir zojuist heeft aangebracht, kunnen wij er wel mee instemmen. Het gewijzigde amendement wordt hierop bij handopsteken in stemming gebracht en met 13 tegen 10 stemmen verworpen. Burgemeester Melissant-Briene: Dan gaan wij naar de moties. Allereerst motie M01 met als titel ‘Tijdelijkheid in planvorming windturbines’. De motie wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 18 tegen 5 stemmen aanvaard. Burgemeester Melissant-Briene: Aan de orde is de gewijzigde motie M02: ‘Voor de wind gaan! Wenst iemand een stemverklaring af te leggen? De heer Klein. De heer Klein: Bedankt voorzitter. Het CDA zeg ik dank voor de aanpassing van de motie. Daarom kunnen wij er nu mee instemmen. We zijn nog wel sceptisch over het investeren in windmolens door de overheid, maar we willen graag de cijfers zien.

47

De gewijzigde motie wordt hierna bij handopsteken in stemming gebracht en met 21 tegen 2 stemmen aanvaard. Burgemeester Melissant-Briene: Aan de orde is het gewijzigde raadsvoorstel. Voor een stemverklaring is het woord aan mevrouw De Groot. Mevrouw De Groot: Dank u wel, voorzitter. Het amendement ‘sec’ hebben we niet gesteund, maar we vinden het belang van windmolens wel heel erg belangrijk en ook dat we onze verantwoordelijkheid oppakken. Dus zullen we het raadsvoorstel wel steunen. Burgemeester Melissant-Briene: De heer Tekir. De heer Tekir: Voorzitter, dank u wel. Ik had het al aangekondigd, maar wij zijn in een spagaat gebracht doordat het amendement is aangenomen en het raadsvoorstel van tafel is. Het liefst hadden wij het raadsvoorstel aangenomen, dat een zuivere weerslag is van het proces dat we hebben doorlopen, maar nu het geamendeerde voorstel voorligt, stemmen wij daar toch mee in, om in ieder geval de ontwikkeling en de RES-opgave mogelijk te houden, waarbij wij nog steeds van mening zijn dat S technisch gezien geen alternatief is voor Avelingen en in die zin eigenlijk dat deel ook overbodig is als toevoeging in het voorstel. Dank u wel. Het geamendeerde raadsvoorstel wordt hierop in stemming gebracht en met algemene stemmen aanvaard. Burgemeester Melissant-Briene: Ik wil u allen hartelijk dankzeggen voor de fijne manier van beraadslagen.

We hebben nu in ieder geval besluiten waarmee de colleges weer verder kunnen. Ik sluit de Gorcumse raadsvergadering en geef het woord aan mijn collega. Burgemeester Segers: Alvorens ook de vergadering van de raad van Molenlanden te sluiten, zeg ik dank voor al het voorbereidende werk, voor uw uithoudingsvermogen en de wijze waarop u met elkaar gedebatteerd hebt. Het was op deze wijze een bijzondere vergadering, die echt de geschiedenisboeken ingaat. Dank ook voor de ondersteuning. Ik dank ook het RES-team en de griffie nog een keer. Ik nodig u nu uit om nog wat te drinken en echt die bitterballen nog te eten. Ik verzoek u een moment van stilte als we straks na de vergadering nog het ambtsgebed uitspreken. Ik sluit de vergadering van de raad van de gemeente Molenlanden en vraag uw aandacht voor het slotgebed (23.50 uur)

48