CConstaterende datGorinchem
Koppel je AI →
Document · PDF

2023-863996 Jaarstukken 2022.pdf

Raadsvergadering 6 juli 2023, gemeente GorinchemBij agendapunt: BESPREEKSTUK Jaarstukken 2022 gemeente Gorinchem35.020 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Leerlingenvervoer is een zogenaamde openeinderegeling en uitgaven kunnen fluctueren. In 2022 is er € 52.000 meer uitgegeven door toename van het aantal (dure) individuele ritten naar verder weg gelegen scholen waarvoor aangepast vervoer nodig is. Het Rijk heeft via de septembercirculaire € € 478.000 overgemaakt voor "Dichterbij dan je Denkt" aan de gemeente Gorinchem, als centrumgemeente van de arbeidsmarktregio. Dit zijn aanvullende middelen om werkloosheid te bestrijden. Omdat het programmamanagement van de arbeidsmarktregio belegd is bij de gemeente Vijfheerenlanden, wordt dit bedrag in 2023 aan Vijfheerenlanden overgemaakt. De raad wordt voorgesteld om hiervoor via een bestemming van het jaarrekeningresultaat 2022 € 478.000 beschikbaar te stellen in 2023. Het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) heeft € 102.600 meer verstrekt dan geraamd voor bestrijding van werkloosheid als gevolg van corona, deze gelden zijn overgemaakt naar de arbeidsmarktregio. Per saldo geeft dit geen resultaat. In onderstaande tabel staan de investeringen die binnen dit programma vallen:

54

Jaarstukken 2022 Investeringen (bedragen x € 1.000)

Budget

Realisatie t/m 2021

Realisatie 2022

Totaal realisatie

Verschil

Gereed

Brede school Hoog Dalem

10.309

9.616

650

10.266

43

V Ja

Herhuisvesting locatie De Burcht

1.146

-

-

-

1.146

V Nee

IHP 2017 uitbreiding Retranchement

2.025

-

-

-

2.025

V Nee

IHP 2020 binnenklimaat

500

806

-619

187

313

V Nee

Inrichting Hoefslag 6 t.b.v. I_lab

125

-

-

-

125

V Nee

Openbare ruimte t.b.v. I_lab

450

-

-

-

450

V Nee

Renovatie gymzaal J van Egmond

500

-

-

-

500

V Nee

1.490

200

1.290

1.490

-

Ja

Lasten

Uitbreiding Fortis lyceum en sporthal OKK incl. Technasium Verbouwing Hoefslag 6 t.b.v. I_lab

2.576

10

56

66

2.510

V Nee

Vervangende nieuwbouw Gilde CVO-AV

16.500

725

-

725

15.775

V Nee

150

-

-

-

150

V Nee V Nee

Yulius aanpassing Merwedekanaal 8a IHP 2014

250

-

-

-

250

36.021

11.357

1.377

12.734

23.287

IHP 2020 binnenklimaat

-

619

-619

-

-

Brede school Hoog Dalem

-

383

183

566

566

1.900

10

56

66

1.834 N Nee

114

-

-

-

114 N Nee

Yulius renovatie Dr. HIemstralaan 24-24a Totaal lasten

V

Baten

Verbouwing Hoefslag 6 t.b.v. I_lab Yulius renovatie Dr. Hiemstralaan 24-24a Totaal baten

2.014

1.012

-380

632

Totaal investeringen

34.007

10.345

1.757

12.102

V Ja

1.382 N 21.905

V

Brede school Hoog Dalem De brede school Dalemplein is opgeleverd en in januari 2022 in gebruik genomen door de scholen, de kinderopvang en overige gebruikers. De laatste afrondende werkzaamheden aan de school, de gymzaal (waaronder de inrichting), het wijkcentrum en het buitensportveld zijn verricht en het project is binnen de beschikbaar gestelde middelen van ruim € 10 mln. uitgevoerd. Bij de jaarrekening 2022 sluiten wij het (samengestelde) investeringsbudget af. De terug ontvangen btw in het kader van de Regeling specifieke uitkering Sport ad € 383.000 en de bijdragen van de schoolbesturen van per saldo € 566.000 waren niet geraamd en leiden tot een voordeel op het investeringsbudget. Herhuisvesting bso Beatrix de Burcht/Ihp 2017 uitbreiding Retranchement De investeringsbudgetten voor de uitbreiding Retranchement ad. € 2.025.000 en de nieuwbouw Beatrix de Burcht ad € 1.146.000 maken deel uit van de nieuwbouwplannen van voornoemde scholen op de locatie Retranchement 3. De onderzoeken en voorbereidingen vinden tweede halfjaar 2023 en voorjaar 2024 plaats, zodat de daadwerkelijke bouw in 2024 en 2025 ter hand genomen kan worden. Wij verwachten dat de nieuwbouw voor bso Beatrix de Burcht/De Regenboog in het voorjaar 2026 in gebruik genomen kan worden. De investeringsbudgetten blijven benodigd en schuiven daarom door naar 2024 en 2025. Renovatie gymzaal J.

van Egmond Wij bereiden op dit moment de aanbesteding voor de renovatie van de gymzaal voor. Nadat het project gegund is, zullen we de renovatiewerkzaamheden voor de gymzaal aan de Johan van Egmondstraat zo spoedig mogelijk ter hand te nemen.

55

Jaarstukken 2022 IHP 2020 binnenklimaat Voor het optimaliseren van het binnenklimaat in de schoolgebouwen voor het primair onderwijs is een investeringsbudget van € 500.000 beschikbaar gesteld. Voor diverse schoolgebouwen hebben wij maatregelen als (decentrale) mechanische ventilatie en CO2-monitoring met signalering en rapportage getroffen, om te voldoen aan de norm Frisse scholen Klasse B. Wij voeren overleg met het bestuur van de Stichting OVO over de mogelijke inzet van het restantbudget van € 300.000 voor De Tweemaster en de locatie Dr. Hiemstralaan in 2023. Verbouwing Hoefslag 6 t.b.v i_lab/Inrichting Hoefslag 6 tbv i_lab en Openbare ruimte t.b.v. i_lab Voor de realisatie van het i_lab heeft de gemeenteraad een bedrag van € 6,65 mln. beschikbaar gesteld en hiervoor € 1,9 mln. een bijdrage uit de Regiodeal ontvangen. In 2021 is een coöperatie met leden uit het onderwijsveld, het bedrijfsleven en de gemeente opgericht, die verantwoordelijk is voor de huisvesting, de bedrijfsvoering en de exploitatie van het i_lab. In afwachting van het vrijkomen van de beoogde locatie Hoefslag 6 heeft het i_lab haar activiteiten gestart in ruimten van het naastgelegen da Vinci.college Door de opgelopen vertraging schuiven de investeringsbudgetten voor de renovatie en inrichting van Hoefslag 6 en de openbare ruimte door naar 2023 en 2024.

Uitbreiding Fortes lyceum en sporthal OKK in Technasium De uitbreiding van het Fortes lyceum met het Technasium (aanpassing van de inpandige gymzaal tot Technasium) is gerealiseerd. De sporthal voor het Fortes lyceum en OKK is inmiddels opgeleverd en in gebruik genomen. Het investeringsbudget kan worden afgesloten. Vervangende nieuwbouw Gilde Vakcollege Techniek In verschillende raadsvergaderingen heeft de raad voor de vervangende nieuwbouw per saldo een investeringsbudget van € 18,5 mln. en een exploitatiebudget ter hoogte van € 2 mln. beschikbaar gesteld. De aanbesteding en de gunning hebben inmiddels plaatsgevonden en de werkzaamheden zijn gestart in maart 2023. Samen met het schoolbestuur hopen wij dat het Gilde in het voorjaar van 2025 kan verhuizen naar de nieuwe locatie. Yulius aanpassingen Merwedekanaal 8a IHP 2014 De toekomstige huisvesting van Yulius Lingewaal College wordt meegenomen in het Integrale Huisvestingsplan. In afwachting hiervan worden de voorgenomen aanpassingen in de locatie Merwedekanaal 8a (nog) niet uitgevoerd. Het investeringsbudget van € 150.000 wordt integraal ingezet voor de dekking van het uitvoeringsplan IHP, inclusief huisvesting voor Yulius. Renovatie Dr. Hiemstralaan24/24a De renovatie van de locatie Hiemstralaan 24/24a wordt na de zomervakantie 2023 uitgevoerd.

Voor de noodzakelijke maatregelen ten aanzien van het binnenklimaat hebben we een rijksbijdrage van € 114.000 ontvangen. Bso Beatrix de Burcht kan het gebouw vervolgens in het voorjaar van 2024 betrekken, waarna de renovatie van de locatie Hoefslag 6 voor het i_lab ter hand kan worden genomen. In onderstaande tabel staan de subsidies vermeld, die binnen dit programma zijn verstrekt.

56

Jaarstukken 2022 Subsidies (bedragen x € 1.000) Da Vinci College (volwasseneneducatie)

153

Stichting Kindercentra Gorinchem

1200

Stichting Bibliotheek AanZet

3

Stichting Regiobibliotheek Lek en Ijssel

31

Stichting Jeugdhaven Gorcum

80

Stichting Prago

25

Stichting OVO

40

Careyn Maatschappelijke dienstverlening

4

SWV Driegang

98

Stichting Zieke docenten

51

Stichting de Inspiratiecompagnie

30

Stichting Logos

62

Stichting School en bedrijf

20

Diverse instanties, coronabijdragen vanuit nationaal programma onderwijs

478

2.5.4

Met welke verbonden partijen doen we dit samen?

• GR DG&J • GR AVRES • Coöperatie i_lab

57

Jaarstukken 2022

2.6

Programma 6 Sport, Cultuur en Recreatie

Taakvelden Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie

2.6.1

Wat hebben we bereikt met het programma Sport, Cultuur en Recreatie?

Doel Gorinchem is een aantrekkelijke stad waarin veel te doen en te beleven is op het gebied van sport, cultuur en recreatie.

Vastgesteld beleid Beleidskader

Vastgesteld door de raad in

Archeologiebeleid

2010

Vestingplan

2017

Speelruimteplan Een leven lang plezier 2018-2027

2018

Emancipatie- en diversiteitsbeleid 2018-2023

2018

Cultuurvisie Ambities Cultuur 2019-2023

2019

Tarievennota binnen- en buitensport

2019

Subsidieverordening

2020

Beleidsregel aanleg buitensportvelden

2020

De Kracht van Sport 2022-2025

2022

Maatschappelijke effecten Indicator

B/F

Gerealiseerd

Soort

Niet-sporters B 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet

in %

PI

Sporters In georganiseerd en niet georganiseerd verband

F

% vanuit Gorcumse burgerpeiling

PI

Actieve deelname verenigingsleven afgelopen 12 maanden

F

% vanuit Gorcumse burgerpeiling

PI

58

Jaarstukken 2022

59

Jaarstukken 2022

2.6.2

Wat hebben we daarvoor gedaan?

Prioriteiten en aandachtspunten Onderwerp

Toelichting prioriteiten

Capaciteit en Begin 2022 zijn de sporthal Fortes en sportzaal Dalemplein in gebruik genomen. Deze tarieven binnensport uitbreiding zorgt op dit moment voor voldoende capaciteit in Gorinchem om het bewegingsonderwijs en binnensport te faciliteren. In de wintermaanden blijft de bezetting van alle binnensportaccommodaties hoog en is het een uitdaging om alle wensen te vervullen. Er is een goede samenwerking en afstemming tussen gemeente, SGS en verenigingen. Voor het gebruik van alle gemeentelijke gymzalen worden sinds 2022 dezelfde binnensporttarieven gehanteerd, waarbij de regeling en de berekening ook overzichtelijker is gemaakt. Subsidiebeleid Sport Met de amateursportverenigingen is het eerste jaar themagericht werken geëvalueerd en afgerond. De thema's voor de jeugdsport zijn: 'rookvrij sportterrein en positief coachen'. Door corona en de opstart van de amateursport verenigingen was volledige focus op de verschillende thema’s lastig. Hierdoor is de uitwerking niet altijd volledig geweest. Voor het seizoen 2022/2023 zijn voorlopige subsidies uitgekeerd en zijn de thema’s weer bepaald. Ondersteuning door de buurtsportcoach wordt als essentieel gezien. De buurtsportcoaches van Gorinchem Beweegt blijven daarom actief ondersteunen in de uitvoering van de thema’s. De Nieuwe Doelen

Voor de verkiezingen is besluitvorming door het voormalige college opgeschort. Het college heeft het dossier De Nieuwe Doelen na de zomer van 2022 weer opgepakt, met als doel definitieve besluitvorming over het proces in 2023.

Onderwerp

Toelichting aandachtspunten

Gorcumse geschiedenis en erfgoed

Het Gorcums Museum stond in 2022 in het teken van het jaarthema ‘Boeiend?!’. Aanleiding voor dit thema was de herdenking van het jaar 1572 waarin zich het verhaal van de Martelaren van Gorcum afspeelde, en het jaar 1672 waarin de Hollandse Waterlinie zijn intrede deed. In de expositie Boeiend?! 1572 blikte het Gorcums Museum terug op de lokale geschiedenis uit het verre en recente verleden. Uitgelicht werd dat een thema als verdraagzaamheid van alle tijden is. In de exposities Boeiend?! 1672 en Gorcums Goed reflecteerden - veelal lokale - kunstenaars op de wereld om ons heen. Daarnaast is in 2022 gestart met plannen voor de herinrichting van de historische afdeling van het Gorcums Museum. Het auditorium krijgt als eerste een nieuwe uitstraling. In december was deze ruimte gesloten vanwege de werkzaamheden.

Gorinchem Inspireert

Onder de noemer van Gorinchem Inspireert zijn in 2022 diverse culturele activiteiten en projecten ontwikkeld, gecoördineerd en gestimuleerd. Binnen het stadsthema Boeiend zijn dit onder andere het educatief fotografieproject Ooggetuige, het selfie project van Bibliotheek AanZet en Gorcums Museum en het lespakket Oude Hollandse Waterlinie mét Gorcumse helden. De Spreekkamer, die een van de kerntaken van Gorinchem Inspireert vervult, heeft onder andere de verkiezing van de stadsdichter en het slotakkoord van de Maand van Respect georganiseerd. Daarnaast heeft Gorinchem Inspireert culturele instellingen en initiatieven op verschillende manieren ondersteund. Het sport- en cultuurplatform maakt activiteiten zichtbaar. Er zijn cultuurcafés georganiseerd om partijen te verbinden en om te horen welke behoefte er leeft in de stad. Met de in november 2022 gelanceerde website

60

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting aandachtspunten gorincheminspireert.nl biedt de gemeente een platform waar inwoners, ondernemers, scholen en verenigingen worden geïnspireerd voor en door cultuur.

Bevordering deelname sport

In 2022 zijn samen met het verenigingsleven en het onderwijs diverse projecten ingezet die sportdeelname door jong en oud bevorderen. Voorbeelden hiervan zijn Sjors Sportief, Gorcum Sportmaand in september-oktober 2022, Sportspektakel, SeniorenFit, beweegroutes en sportpunten in diverse wijken en vakantie-activiteiten voor de jeugd. Via het sportplatform Sjors Sportief kan iedereen gemakkelijk zien wat Gorinchem te bieden heeft op het gebied van sport en bewegen.

Speelruimteplan

In 2022 zijn meerdere beweegroutes gerealiseerd in de Gildenwijk, Haarwijk en Hoog Dalem. Het Speelruimteplan en het lokale sportakkoord vormen hierbij de basis. Het speelruimteplan in de wijk Wijdschild is gerealiseerd. De realisatie van Haarwijk-Oost is eind 2022 gestart en wordt afgerond in het eerste kwartaal van 2023. Eind 2022 is gestart met de eerste participatieronde voor de uitvoering van het speelruimteplan in de Binnenstad. Tijdens de wijkschouw Binnenstad is dit plan gepresenteerd.

Emancipatie en diversiteit

Begin 2022 zijn er verschillende dialogen georganiseerd over de Stad van Tolerantie. Verder zijn de uitkomsten van het onderzoek naar discriminatie bekend gemaakt. De gemeente is samen met RADAR en maatschappelijke partners in gesprek over meldingsbereidheid. In september was in het kader van Regenboogstad de tentoonstelling 'legale liefde' te zien. De maand november stond weer in het teken van de Maand van Respect. Met onder andere gastlessen door wethouders en een Tweede Kamerlid, gastsprekers, filmspecial, wandelingen, dialogen en een slotakkoord.

Reguliere taken Onderwerp

Toelichting reguliere taken

Lokaal sport- en beweegaanbod

Nadat de coronamaatregelen waren afgeschaald is er in 2022 weer veel gebeurd op het gebied van sport en bewegen. Evenementen die eerder stil waren gelegd, zijn weer opgepakt en georganiseerd. Denk hierbij aan schoolsporttoernooien, een nieuwe versie van het sportgala, sportpunten weer in de oude vorm, etc. SeniorenFit is uitgerold in de Binnenstad en wordt nu aangeboden in 5 wijken. Daarnaast is er tijdens de Gorcum Sportmaand in september-oktober 2022 wederom aandacht gevraagd voor sportdeelname. Hier is door inwoners weer goed gebruik van gemaakt. De beweegroutes zijn verder ontwikkeld. Er is een nieuwe boost gegeven aan de vrijwilligerscampagne en er is nog meer aandacht gegeven aan de leefstijlcampagne Gorinchem Gezond.

Gezonde leefstijl

In juni 2022 heeft de eerste Gorinchem Gezond week plaatsgevonden met 22 activiteiten en 250 deelnemers. Er is een community opgebouwd met 22 Gorinchem Gezond partners. De campagne hebben we naar de inwoners toegebracht (in de verschillende wijkcentra) met de boodschap: start jouw gezonde leefstijl samen met Gorinchem Gezond. We stimuleren en faciliteren gezonde keuzes rondom voeding, beweging, zingeving, sociaal, ontspanning en slaap.

Sportverenigingen

Vanuit Gorinchem Beweegt zijn met name sport- en beweegaanbieders op maat ondersteund. Zeker na de coronaperiode was het voor een aantal verenigingen lastig om weer op te starten. Er is een duidelijk beeld van hoe de verenigingen er nu voor staan. De gezamenlijke binnensport- en buitensportoverleggen zijn weer fysiek

61

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting reguliere taken georganiseerd, waarbij ervaringen, goede ideeën en uitleg van ondersteuning worden gedeeld.

Sportaccommodaties De energiecrisis in 2022 heeft een grote impact op de binnen- en buitensportaccommodaties in Gorinchem. Vooral het zwembad Caribabad is een grootverbruiker qua energie. Eind oktober is het voorstel aangenomen om het zwembad inclusief de grote sporthallen in 2023 financieel te ondersteunen vanwege de stijgende energielasten. Parallel hieraan wordt versneld een toekomstvisie voor het zwembad ontwikkeld. De buitensportverenigingen met een eigen accommodatie ervaren ook problemen met de huidige energielasten. Zowel lokaal als landelijk worden deze aanbieders gedeeltelijk financieel ondersteund. Eind 2022 is de realisatie van ledverlichting voor de buitensportaccommodaties versneld uitgevoerd, zodat de energielasten voor verlichting verminderen. De binnensportverenigingen ervaren weinig tot geen hinder van de hoge energielasten. Reden hiervoor is dat deze verenigingen een sportaccommodatie huren. De hogere energielasten worden niet doorberekend in de huur. Burgerinitiatieven

Zie programma 2.

Cultuureducatie

Vanuit de subsidieregeling Cultuureducatie met Kwaliteit is gewerkt aan het duurzaam versterken van de kwaliteit van de cultuureducatie mede door intensievere samenwerking tussen onderwijs en de culturele sector. De cultuurcoaches adviseerden en ondersteunden scholen op het gebied van cultuureducatie. In 2022 is ingezet op het zichtbaar maken van het cultuur(educatief) aanbod op sportencultuur.gorinchem.nl en gorincheminspireert.nl. Via deze platforms vinden scholen en inwoners het culturele aanbod. Ook is ingezet op erfgoededucatie via lokale erfgoedprojecten. Verder zagen ruim 4.000 leerlingen van 4-14 jaar een theatervoorstelling en brachten alle groepen 4 en 5 (circa 900 leerlingen) een bezoek aan het Winterfestijn. De samenwerking met Centraal Punt is verder verstevigd rondom cultuureducatie en -participatie voor en door jongeren in Gorinchem.

Amateurkunstverenigingen

Met de subsidie voor amateurkunst bevorderen wij een ruim, gevarieerd en laagdrempelig aanbod van amateurkunst, actieve cultuurparticipatie van inwoners met een focus op jongeren en stimuleren we cultuureducatie. In 2019 is de doelgroep die subsidie kan aanvragen voor amateurkunst verbreed. De verwachting was dat daardoor het aantal subsidieaanvragen zou toenemen. Door de coronacrisis is het aantal deelnemers aan amateurkunst afgenomen. Daardoor is de verwachtte toename van subsidieaanvragen vooralsnog uitgebleven. De jaarlijkse IkToon-maand in juni was wederom succesvol. Tijdens deze maand biedt de gemeente de amateurkunst een podium om hun activiteiten op een creatieve wijze te promoten.

Evenementen en culturele voorstellingen

Na afloop van de coronamaatregelen in februari 2022 ontwikkelde de evenementensector zich weer als vanouds. Veel jaarlijks terugkerende evenementen hebben een subsidie ontvangen, zoals het Zomerfeest, Festiwal, Hippiefestival, Timmerdorp en Lingehavenconcert. Daarnaast zijn nieuwe evenementen gesubsidieerd, zoals de Matthäus Passion en Spoken in de stad. Een aantal grote subsidieontvangers heeft in verband met het achterwege blijven van sponsorbijdragen en/of prijsstijgingen vanuit de Rijks coronamiddelen voor cultuur een hogere subsidie ontvangen dan gebruikelijk.

Archeologie

In 2022 zijn voorbereidingen getroffen om het archeologiebeleid te herzien. Eerder is opdracht gegeven om recente kennis van de bodem te verwerken in het beleid en het

62

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting reguliere taken uit te breiden met de onderdelen conflictarcheologie en onderwaterarcheologie. De aangepaste beleidsstukken en de begeleidende kaarten zijn in december aan de raad voorgelegd ter vaststelling. Uitgevoerd archeologisch onderzoek betrof onder andere de locatie van de Dalemsedijk in het kader van de dijkversterking, het voormalige Wellantcollege, Abraham Kemplaan e.o. en de Helmsteeg 11.

2.6.3

Wat heeft dit gekost?

Exploitatie (bedragen x € 1.000 V = voordeel en N = nadeel)

Jaarrekening 2021

Begroting primitief 2022

Begroting na wijziging 2022

Jaarrekening 2022

Verschil

TV51 Sportbeleid en activering

1.215

1.156

1.839

1.314

525 V

TV52 Sportaccommodaties

3.369

3.640

3.665

3.701

36 N

TV53 Cultuurpres. productie en participatie

1.479

1.647

2.256

1.682

574 V

TV54 Musea

1.392

1.488

1.461

1.384

76 V

TV55 Cultureel erfgoed

783

905

1.186

1.050

136 V

TV56 Media

662

672

772

753

19 V

TV57 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

3.144

3.445

3.746

3.525

221 V

Lasten Sport, cultuur en recreatie

12.046

12.954

14.924

13.409

1.515 V

215

113

317

149

167 N

TV51 Sportbeleid en activering TV52 Sportaccommodaties

1.174

1.491

1.551

1.668

118 V

TV53 Cultuurpres. productie en participatie

96

79

117

144

27 V

TV54 Musea

123

126

132

142

10 V

TV55 Cultureel erfgoed

163

142

204

191

13 N

TV56 Media

102

107

107

116

9V

TV57 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

68

212

149

122

28 N

Baten Sport, cultuur en recreatie

1.941

2.269

2.577

2.531

45 N

Totaal saldo van baten en lasten

-10.105

-10.685

-12.348

-10.878

1.470 V

Stortingen reserves

288

0

2.999

2.999

0V

Onttrekkingen reserves

111

74

600

88

512 N

-10.281

-10.611

-14.747

-13.789

958 V

Resultaat

TV51 Sportbeleid en activering De verwachte btw-restitutie van € 181.000 als gevolg van ons beroep op de regeling Stimulering Sport is volledig geraamd op taakveld 51. De definitieve afrekening 2022 ad € 177.000 hebben we gespecificeerd verantwoord op de betreffende taakvelden 43 (gymnastiekzalen: € 13.000), taakveld 51 (combinatiefuncties: € 33.000), taakveld 52 (sportaccommodaties: € 107.000) en € 22.000 op het investeringsbudget Gymzaal brede school Dalemplein. Op taakveld 51 ontstaat hierdoor een verschil aan baten van € 148.000. Zie ook de toelichting op taakveld 52 Sportaccommodaties. TV52 Sportaccommodaties In het kader van de regeling Stimulering Sport heeft de gemeente Gorinchem overall € 181.000 aan betaalde btw over sportuitgaven terugontvangen van het Rijk. Hiervan heeft € 107.000 betrekking op de gemeentelijke binnen- en buitensportaccommodaties, welke bedragen niet waren geraamd. TV53 Cultuurpres. productie en participatie De culturele partijen in Gorinchem hebben na corona nog weinig ruimte voor extra initiatieven en ook zijn de

63

Jaarstukken 2022 subsidies voor cultuureducatie en cultuurparticipatie deels door corona in 2022 niet volledig uitgegeven. Een rechtstreeks gevolg van corona is de vermindering van het aantal amateurkunstverenigingen en de terugloop van het aantal leden. Dit alles heeft geleid tot een eenmalige onderuitputting van de subsidiebudgetten cultuur van € 80.000. Voor de projectleiding voor de renovatie en ontwikkeling van De Nieuwe Doelen heeft de raad in 2020 € 160.000 beschikbaar gesteld. Van dit bedrag resteert € 108.000. We stellen voor om het restant van € 108.000 via de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2022 beschikbaar te stellen voor 2023 voor de continuering van het project. Van de beschikbaar gestelde middelen voor de borging van de lokale culturele infrastructuur (coronasteunpakketten van het Rijk en onderuitputting cultuurbudgetten door corona in 2021) ad € 370.000, resteert in 2022 een bedrag van € 302.000. Wij stellen u voor om deze cultuurmiddelen via de bestemming van het rekeningresultaat 2022 beschikbaar te houden voor de lokale culturele infrastructuur in 2023. TV54 Musea Na de coronabeperkingen, waaronder de sluiting van het Museum, hebben wij ons in 2022 vooral gericht op het weer opstarten van het museum en het organiseren van tentoonstellingen.

Nadat de herinrichting van de historische collectie van het museum hierdoor even on hold heeft gestaan, hebben wij deze eind 2022 weer pro actief ter hand genomen en inmiddels de nodige opdrachten in de markt gezet. De herinrichting vormt een belangrijk element in het concept ‘Mooiste vestingstad’ en de toeristische aantrekkelijkheid van de binnenstad. Wij stellen u daarom voor deze € 60.000 uit 2022, via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2022 beschikbaar te stellen voor 2023. TV55 Cultuur erfgoed De Stichting tot instandhouding van molens in de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden (SIMAV) heeft de vier Gorinchemse molens overgenomen. Hierbij hebben wij afspraken gemaakt over het onderhoud en de restauratie, waarvoor wij tot en met 2022 middelen in de begroting hebben opgenomen. Over de jaren 2019-2022 is een totaalbedrag van € 723.000 uitgekeerd. De overgangsperiode is hiermee afgerond en het restant 2022 ad € 58.000 kan eenmalig vrijvallen. Omdat het aanwijzingstraject met betrekking tot de gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden in 2022 nog niet helemaal is afgerond, is ook het structurele budget voor de erfgoedcommissie in 2022 niet volledig uitgegeven. Afronding van de nog lopende trajecten staat gepland voor 2023.

Wij verwachten dat we hier incidenteel extra middelen voor nodig hebben en daarom stellen we de raad voor om hiervoor € 30.000 via de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2022 beschikbaar te stellen voor 2023. TV57 Openbaar groen en (openlucht) recreatie In de raadsvergadering van 29 september 2022 heeft de raad besloten om de ontvangen Rijkssubsidie Erfgoed Deal van € 103.000 in te zetten voor het project Linielandschap in de dijkversterking Gorinchem-Waardenburg. Dit project vindt in 2023 plaats, waardoor deze specifieke middelen voor de financiering van de (extra) meekoppelkansen bij het dijkversterkingsproject in 2022 nog niet zijn uitgegeven. De uitvoering door de GraafReinaldAlliantie loopt mee met de dijkverzwaring. Wij stellen de raad voor om deze € 103.000 hiervoor via de bestemming van het rekeningresultaat 2022 in 2023 beschikbaar te stellen. De corona-versoepelingen kwamen voor ons te laat om in 2022 nog een Open Havendag te organiseren. Wel hebben we in september de traditionele Botenbeurs weer kunnen organiseren. Zowel de organisatiekosten als de verwachte baten blijven door de afzegging van de Open Havendag € 25.000 incidenteel achter bij de raming.

64

Jaarstukken 2022 Aanleg, beheer en onderhoud van het openbaar groen integreren wij waar mogelijk in de projecten voor b.v. riolering en openbare verharding. Omdat wij in 2022 minder van dergelijke projecten hebben uitgevoerd, resteert eenmalig een bedrag van € 50.000. De overige positieve en negatieve afwijkingen op het taakveld Openbaar groen en (openlucht) recreatie zorgen voor een incidenteel positief saldo van € 73.000. In onderstaande tabel staan de investeringen die binnen dit programma vallen: Investeringen (bedragen x € 1.000)

Budget

Realisatie t/m 2021

Realisatie 2022

Totaal realisatie

Verschil

Gereed

140

-

-

-

140

V Nee

Boemer Tractor 2022

50

-

-

-

50

V Nee

Bruggen en visssteigers

288

-

59

59

229

V Nee

Lasten Aanleg sportveld GJS 2022

Caribabad chloor- en zuurvat

150

-

-

-

150

V Nee

7.000

13

-

13

6.987

V Nee

Hardware audiovisiuele middelen museum-RAG

70

-

-

-

70

V Nee

Herinrichting park 10e Penninglaan

420

446

11

457

Inventaris (plus verlichting) museum

45

-

4

4

41

V Nee

Kademuren J. Bloempad en Krabsteeg

260

-

9

9

251

V Nee

Maaiarm heggensnoeier 2022

28

-

-

-

28

V Nee

Meekoppelkans Ravelijn

311

-

3

3

308

V Nee

Meekoppelkans Woelsewaard parkeren

68

-

-

-

68

V Nee

Meekoppelkans Woelsewaard struinpad

36

-

-

-

36

V Nee

Nieuw Holland tractor sportvelden

67

-

-

-

67

V Nee

Ransomes maaier 2022

75

-

96

96

Cultuurhuis 2019

37 N Ja

21 N Ja

Ravelijn Oostgracht

50

-

-

-

50

V Nee

Speelruimteplan 2020

103

59

44

103

-

Ja

Speelruimteplan 2021

63

2

61

63

-

Ja

Speelruimteplan 2022

293

-

151

151

142

V Nee

Speelveld Hoog Dalem

260

-

-

-

260

V Nee

Vervangen Renault trafic 2022

35

-

-

-

35

V Nee

Vervangen VW transporter 1 2022

44

-

-

-

44

V Nee

Vestingplan, vervangen meubilair

55

46

10

56

Vestingsplan 2020 bastion VIII

250

-

-

-

250

V Nee

Voertuigen en materieel 2021 actiewagen

30

-

-

-

30

V Nee

Voorbereiding kades stationsweg

50

18

35

53

1 N Ja

3 N Ja

58

-

-

-

58

10.299

584

483

1.067

9.232

Vestingplan, vervangen meubilair

-

7

-

7

Vestingsplan 2020 bastion VIII

100

-

-

-

100 N Nee

Totaal baten

100

7

-

7

93 N

10.199

577

483

1.060

Waterbus buitendienst Totaal Lasten

V Nee V

Baten

Totaal investeringen

7

9.139

V Ja

V

65

Jaarstukken 2022 Aanleg sportveld GJS 2022 De voetbalvereniging GJS heeft op basis van de beleidsregel Aanleg sportvelden in 2022 aangetoond dat zij aanspraak kan maken op een kunstgrasveld. De uitvoering vindt plaats in de zomerstop 2023. Het investeringsbudget 2022 is hiervoor benodigd. Bruggen en vissteigers De houten fiets- en voetgangersbrug tussen de grote Schelluinse kade en kleine Schelluinse kade, de fietsbrug aan het Annie van Bentumpad tussen het park Het Haagje en de Dr. Willem Dreesstraat en de vissteigers aan de Grote Schelluinsekade West en Oost worden in het voorjaar 2023 opgeleverd. Wij hebben dit binnen het beschikbaar gestelde middelen gerealiseerd. Caribabad chloor- en zuurvat Het chloor- en zuurvat van het Caribabad dient op basis van aangescherpte wet- en regelgeving vervangen te worden. In overleg met de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid hebben wij deze vervanging on hold gezet in afwachting van de uitwerking van de verschillende scenario's voor het Caribabad. Het investeringsbudget schuift als gevolg hiervan door naar 2023. Toekomstperspectief Nieuwe Doelen De besluitvorming over het groot podium is in 2022 opgeschort tot na de gemeenteraadsverkiezingen. Wij hebben het dossier De Nieuwe Doelen na de zomer van 2022 weer opgepakt en streven naar definitieve besluitvorming over het proces in 2023.

De daadwerkelijke uitvoering is afhankelijk van de definitieve plannen en de investeringsbudgetten voor renovatie/nieuwbouw en de inrichting schuiven daarom door. Hardware audiovisuele middel museum-RAG De verbouwing van de begane grond van het museum is afgerond. In 2022 hebben wij de herinrichting van de historische collectie verder uitgewerkt en opgepakt en in 2023 zullen wij dit project afronden. Hiervoor hebben wij het investeringsbudget voor de hardware en audiovisuele middelen van € 70.000 nog nodig. Herinrichting park Tiende Penninglaan De herinrichting van het park gelegen aan de Tiende Penninglaan is afgerond en het investeringsbudget kan worden afgesloten. Kademuren Jacques Bloempad en Krabsteeg De vervanging van de kademuur aan het Jacques Bloempad voeren wij op een alternatieve wijze uit met oog voor natuurvriendelijkere beschoeiingen en meer groen in plaats van steen en voor de integraliteit met het herstel van het fietspad en riolering in dat gebied. Dit heeft geleid tot enige vertraging, maar inmiddels heeft de aanbesteding plaatsgevonden en verwachten wij de uitvoering eind 2023/begin 2024 ter hand te nemen. De vervanging van de kademuur aan de Krabsteeg hebben wij nog niet uitgevoerd, omdat wij momenteel de nut en noodzaak om deze (geheel) te vervangen onderzoeken en op welke wijze we hier het beste invulling aan kunnen geven.

Meekoppelkans Ravelijn De werkzaamheden voor de aanpassing van de Bastion Ravelijn bereiden we in 2023 voor, waarna we deze in 2024 uit willen gaan voeren. Meekoppelkans Woelsewaard parkeren Ook de voorbereidingen voor de meekoppelkansen in de Woelsewaard, waaronder een struinpad en de parkeerplekken aan de dijk, worden in 2023 getroffen. Uitvoering is mede afhankelijk van de werkzaamheden en de planning van de Alliantie. Wij verwachten deze in 2024 of 2025 ter hand te nemen.

66

Jaarstukken 2022 Nieuw Holland tractor sportvelden De tractor die de sportveldbeheerder gebruikt voor het onderhoud aan de buitensportvelden gaan wij in 2023 vervangen. Ravelijn Oostgracht Dit investeringsbudget ad € 50.000 betrekken wij bij de ontwikkelingen rondom de dijkverzwaring en de meekoppelkansen die wij hierbij zien voor de toegankelijkheid en de aantrekkelijkheid van de mooiste vestingstad van Nederland. Speelruimteplan 2022 De plannen voor de Haarwijk worden op dit moment uitgevoerd, met uitzondering van de centrale speelplek. Deze was oorspronkelijk beoogd op de locatie Lange Slagenstraat. Voor deze locatie wordt een toekomstvisie opgesteld, waarvan deze centrale speelplek ook deel uitmaakt. Het restant van de voor het Speelruimteplan 2022 beschikbare middelen schuiven wij daarvoor door naar 2023. Speelveld Hoog Dalem De aanleg van het speelveld in Hoog Dalem heeft plaatsgevonden binnen de in de begroting beschikbare middelen. Bij de tussenrapportage 2023 zullen wij de raad informeren over de afwikkeling van het restant van € 260.000. Vestingplan 2020 bastion VIII De voorbereiding, het onderzoek (o.a.

archeologie en flora en fauna) en het opschonen van het binnenterrein Bastion VIII en het in profiel brengen van de wallen en bijbehorende werkzaamheden van Bastion VIII, betrekken wij bij de integrale aanpak van de vesting in het kader van de Mooiste vestingstad van Nederland. Het investeringsbudget ad € 250.000 schuift daarom door naar 2023. Waterbus buitendienst Door onverwacht lange levertijden is de waterbus nog niet vervangen. Het investeringsbudget schuift daarom door naar 2023. In onderstaande tabel staan de subsidies vermeld, die binnen dit programma zijn verstrekt.

67

Jaarstukken 2022 Subsidies (bedragen x € 1.000) Diverse sportverenigingen, jeugdsportsubsidies

57

Diverse sportverenigingen, subsidies gehandicapten en 55+

17

Sportgala

9

St.Gorinchemse Sportaccommodaties COC Rotterdam

1707 6

Stichting Bibliotheek AanZet

666

Stichting Studio Peer

55

Cultuureducatie

25

St. de Spreekkamer

50

Stichting Boukie

65

St. IFFG

50

Amateurkunst

42

Stg. Centraal Theater 't Pand

54

St.Goedemorgen Theaterproducties

3

St.Podium Pandemonium

10

overige culturele evenementen

155

Diverse stichtingen en instellingen, coronacompensatie

106

2.6.4

Met welke verbonden partijen doen we dit samen?

• GR Regio AV

68

Jaarstukken 2022

2.7

Programma 7 Sociaal Domein

Taakvelden Samenkracht en burgerparticipatie Wijkteams Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie Maatwerkvoorzieningen (WMO) Maatwerkdienstverlening 18+ Maatwerkdienstverlening 18Geëscaleerde zorg 18+ Geëscaleerde zorg 18Volksgezondheid

2.7.1

Wat hebben we bereikt met het programma Sociaal Domein?

Doel Gorinchem is een stad waar iedereen meedoet, zich kan ontplooien en verantwoordelijkheid neemt voor zichzelf, elkaar en de leefomgeving.

Vastgesteld beleid Beleidskader

Vastgesteld door de raad in

Uitvoeringsdocument transities sociaal domein

2014

Jeugdhulp

2014

Beleidsvoornemens Participatiewet

2014

Beleidskader Beschermd wonen en opvang 2015-2018

2014

Lokaal maatwerk Jeugdhulp

2016

Transformatie van Sociaal cultureel werk naar Meedoen

2016

Meerjarenperspectief Jeugdhulp 2018-2022

2018

Integraal Sociaal Beleid Gorinchem 2019-202

2019

Ontmoetingsplek van de Toekomst

2022

Verordening Jeugdhulp

2022

69

Jaarstukken 2022

Maatschappelijke effecten Indicator

B/F

Gerealiseerd

Banen

B

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-74 jaar

PI

Jongeren met een delict voor de rechter

B

% van de jongeren in de leeftijd van 12-21 jaar

PI

Kinderen in uitkeringsgezinnen

B

% van de kinderen tot 18 jaar

PI

Netto Participatiegraad

B

% mensen tussen 15-67 jaar dat een baan heeft

PI

Werkloze jongeren

B

% werkloze jongeren 16-22 jaar

PI

Personen met een bijstandsuitkering

B

Aantal per 10.000 inwoners

PI

Personen met een lopend reintegratietraject

B

Aantal re-integratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar

PI

Jongeren met jeugdhulp

B

% jongeren tot 18 jaar

PI

Jongeren met jeugdbescherming

B

% jongeren tot 18 jaar

PI

Jongeren met jeugdreclassering

B

% jongeren in de leeftijd van 12-23 jaar

PI

Cliënten met een maatwerkarrangement WMO

B

Aantal per 10.000 inwoners

PI

Waardering algehele persoonlijke gezondheid

F

Score 1-10

ME

70

Soort

Jaarstukken 2022

Indicator

Steefwaarde 2022

Jongeren met 12,5 Jeugdhulp

2.7.2

Hebben we dit bereikt? Ja, we hebben de streefwaarde gehaald. Let op het betreft hier alleen jeugdhulp en geen jeugdreclassering, jeugdbescherming of zorg door middel van een persoongebonden budget. Daarnaast wordt het aantal jeugdigen met jeugdhulp in percentage afgezet tegen het totaal aan jeugdigen tot 18 jaar. Dit geeft mogelijk een iets vertekend beeld omdat de inzet van jeugdhulp door kan lopen tot 23 jaar.

Wat hebben we daarvoor gedaan?

Prioriteiten en aandachtspunten Onderwerp

Toelichting prioriteiten

Voorkomen overbelasting mantelzorgers

In 2022 is verder gebouwd aan een centraal gemeentelijk mantelzorgsteunpunt waar mantelzorgers met hulpvragen in beeld zijn en passend ondersteund worden. Het aantal mantelzorgers dat in beeld is bij het mantelzorgsteunpunt is in twee jaar tijd gestegen van 650 mantelzorgers in 2020 naar ruim 880 mantelzorgers in 2022. De pilot

71

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting prioriteiten Respijtzorg Thuis wordt per 1 januari 2023 structureel onderdeel van het respijtaanbod. Uit de eindevaluatie kwam naar voren dat mantelzorgers deze vormen van respijt in de thuissituatie als prettig en laagdrempelig ervaren. We organiseerden informatiebijeenkomsten over Verlies en Rouw en het (levens)testament. In samenwerking met het Steunpunt Molenlanden organiseerden we in de Week van de jonge mantelzorger diverse activiteiten. Scholen en andere partnerorganisaties ontvingen flyers met de tips over het signaleren en ondersteunen van jonge mantelzorgers.

Opvang vluchtelingen

Eind 2021 is er een noodopvang voor asielzoekers geopend in Gorinchem. De opvang is eind 2022 verlengd voor maximaal 2 jaar (1 + 1 jaar). De gemeente Gorinchem onderzoekt samen met het COA de mogelijkheden voor een nieuwe alternatieve asielopvang. Vanaf 10 maart 2022 bood de gemeente Gorinchem crisisnoodopvang voor Oekraïense vluchtelingen aan. Deze eerste opvang met eten, onderdak en een bed was in sporthal De Hoefslag waar 100 mensen terecht konden. Daarnaast is er opvang gerealiseerd waar mensen langer kunnen verblijven. In 20 toekomstige sloopwoningen van woningcorporatie Poort6 worden vluchtelingen opgevangen. Hier is plek voor 90-100 vluchtelingen. Daarnaast is het voormalig kantoorpand aan de Schelluinsestraat van Delihome geschikt gemaakt voor langdurig verblijf. Deze locatie biedt sinds eind juni 2022 plek aan 100 vluchtelingen uit Oekraïne.

Onderwerp

Toelichting aandachtspunten

Integraal Sociaal Beleid

In 2022 is gewerkt aan de vier doelen binnen het Integraal Sociaal Beleid (ISB): een gezonde leefstijl, een prettige leefomgeving, iedereen kan meedoen en passende ondersteuning en zorg. Onder deze vier doelen liggen tal van subdoelen en acties. We hebben extra inzet gepleegd op de kansen vroegsignalering, wijkgericht werken, investeren in welzijnsfunctie, taalvaardigheid, integrale aanpak schulden en het aan het werk helpen van werkzoekenden. Deze kansen zijn geëvalueerd en er is bekeken wat dit heeft opgeleverd en of het van meerwaarde is om de kansen door te zetten. Daarnaast hebben we gekeken of en hoe kansen eventueel geborgd kunnen worden in de reguliere werkwijze. Voor de kans aan het werk helpen is de conclusie dat het goed in de reguliere werkzaamheden zit en dat het benoemen tot kans geen meerwaarde biedt. Voor de kansen vroegsignalering en wijkgericht werken is de conclusie dat deze integraal onderdeel zouden moeten zijn van al ons werk. Daarom zijn deze niet meer bestempeld als kans, maar een uitgangspunt van werken geworden. Voor de kansen investeren in welzijnsfuncties, integrale aanpak schulden en taalvaardigheid is extra inzet ín de komende twee jaar nog nodig. De 5 kansen voor 2023 en 2024 zijn in september 2022 door het college vastgesteld.

We zetten in op: Bestaanszekerheid, Basisvaardigheden, Investeren in welzijnsfuncties, Mentale gezondheid en Betrokken Gorinchem. Ook in 2022 is de gemeenteraad in een halfjaarlijkse parallelsessie Informatie & Ontmoeting (I&O) bijgepraat over en meegenomen met de werkzaamheden in het kader van het Integraal Sociaal Beleid. Daarnaast is de raad in mei 2022 aan de hand van de beleidsmonitor geïnformeerd over de stand van zaken met betrekking tot de doelen en zijn vervolgacties besproken.

Aandacht voor eenzaamheid

Na twee jaar corona zijn er in de aanpak tegen eenzaamheid in 2022 weer meer mogelijkheden voor ontmoeting geweest. Het reguliere aanbod is geanalyseerd per wijk en per cluster om eventuele gebreken in ondersteuning op te kunnen merken. Naast de

72

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting aandachtspunten ondersteuning van het reguliere aanbod heeft de focus gelegen op het bereiken van de inwoners die nog niet van het aanbod afweten. Het welzijnsnetwerk is versterkt door bijeenkomsten en gepromoot door middel van het welzijnspunt om een beter vangnet te kunnen vormen voor de eenzame inwoner. In de Kom Erbij week werden inwoners gestimuleerd om laagdrempelig kennis te maken met het aanbod en nieuwe mensen te ontmoeten. Eind 2022 zijn de signalerende huisbezoeken weer van start gegaan. Daarnaast is er in 2022 gestart met een specifieke aanpak ‘Samen Sterk’ op mentale gezondheid en eenzaamheid onder jongeren.

Anders sturen op zorg-inkoop

Jeugd: Per 1 januari 2022 is het nieuwe inkoopkader jeugd ingegaan met daaraan gekoppeld een normenkader. Een inkoopkader waarbij drie doelen centraal staan: 1) Een beweging naar de voorkant (lokaal) met als doel minder jongeren in de jeugdhulp; 2) Meer overzicht, grip en verbinding met als doel een betere kwaliteit van zorg met meer sturing en 3) Een resultaat gerichte inkoop van zorg met als doel om de duur van een behandeling te laten afnemen. Wmo: Per 1 januari 2022 zijn nieuwe overeenkomsten gesloten met aanbieders Huishoudelijke Ondersteuning. Dit was het resultaat van een gezamenlijke inkoopprocedure met de gemeente Molenlanden op basis van Open House waarin elke aanbieder die voldoet aan de gestelde kwaliteitseisen in aanmerking kon komen voor een contract. Als gevolg van rechterlijke uitspraken is de financiering niet langer resultaatgericht, maar betalen we voor de daadwerkelijke geleverde inspanning in tijd (PxQ). 2022 was een overgangsjaar want ook de bestaande overeenkomsten liepen nog een jaar door. Voor de maatwerkvoorzieningen Begeleiding is in 2022 een nieuwe inkoopprocedure doorlopen, ook op basis van Open House. Dit deden we samen met de gemeente Molenlanden. De nieuwe overeenkomsten zijn ingegaan per 1 januari 2023. De nieuwe inkoopafspraken zijn eveneens gebaseerd op PxQ en dus in lijn met de laatste rechterlijke uitspraken.

Voor de inkoop van trapliften is een Europese aanbestedingsprocedure doorlopen. Ook hier werkten we samen met de gemeente Molenlanden. De opdracht voor een periode van 4 jaar is medio augustus gegund aan de bestaande leverancier.

Inrichting In Gorinchem leven zo’n 580 mensen met dementie. Daarvan wonen 440 mensen dementievriendelijke zelfstandig (Woonzorgwijzer, jaar 2020). De mantelzorgers van mensen met dementie gemeenschap verlenen intensieve zorg en voelen zich veelal zwaar belast. In 2022 is er aandacht geweest voor het signaleren en diagnosticeren van dementie bij mensen met een migratieachtergrond. Met verschillende partners is bekeken op welke manier we deze doelgroep beter kunnen bereiken en ondersteunen. In 2023 wordt hier een vervolg aan gegeven. Onder regie van de gemeente is er een initiatiefgroep van inwoners aan de slag gegaan met de realisatie van een Odensehuis. Uit onderzoek naar de maatschappelijke opbrengsten voor bezoekers en mantelzorgers blijkt dat een Odensehuis bijdraagt aan vermindering van de belasting en eenzaamheid en bijdraagt aan het mentaal welbevinden van mantelzorgers. De initiatiefgroep is bezig met de afronding van het ondernemingsplan en streeft ernaar het Odensehuis in het tweede kwartaal 2023 te openen. Het aanvullende mantelzorgbudget van € 49.000 (motie van 23 juni 2022 op de jaarstukken 2021) zal in 2023 worden benut voor een bijdrage in de exploitatiekosten van het Odensehuis.

73

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting aandachtspunten In september is de dementievriendelijke route nabij Het Gastenhuis in Hoog Dalem geopend.

Eigen bijdrage Wmo Wij voeren het abonnementstarief uit binnen de kaders van de Wmo verordening 2020. Het kabinet werkt aan een aanpassing van de eigen bijdrage voor huishoudelijke ondersteuning in de Wmo die op termijn weer inkomensafhankelijk kan worden. De beoogde datum van inwerkingtreding is 1 januari 2025. Vooralsnog gaan we ervan uit dat deze wijziging budgettair neutraal is. In afwachting van de wetswijziging hebben we een verkenning gedaan naar invoering van een inkomenstoets voor huishoudelijke ondersteuning. De raad heeft ermee ingestemd om het inkomen van nieuwe cliënten mee te mogen wegen bij de uitvoering van eventueel wachtlijstbeheer. Sociaal team

Door de pilot Jeugdhulp naar voren zijn er 6 fte toevoegt aan het sociaal team. Jeugdhulp naar voren biedt ambulante begeleiding in de direct leefomgeving. Dit is ingezet om ondersteuning lokaal aan te bieden en wachttijden voor een passend traject te minimaliseren. In 2022 zijn de KPI’s bijgesteld met het doel om meer grip te krijgen en kansen te signaleren. Elk half jaar worden de resultaten besproken. Op deze manier combineren we data met de ervaringen van de professionals. Zo herkennen we patronen en passen we de dienstverlening aan wanneer noodzakelijk. De opdracht jeugdhulp naar voren is op deze manier ontwikkeld. Het activeren van zorgdomein, een verwijstool gebruikt door huisartsen, zien we een stijging in de aanmelding naar het sociaal team. Door een uitbreiding van de POH-jeugd GGZ van 1 fte naar 2 fte is er meer aandacht voor de samenwerking met de huisartsen. In de samenwerking met de scholen is er ingezet op vindbaarheid en laagdrempeligheid van schoolmaatschappelijk werk en de jeugdprofessionals in de scholen. Door de aanwezigheid van wmo-consulenten in het sociaal team (Spijksedijk) groeit de integraliteit. Eenvoud is het resultaat voor de inwoner. Gezamenlijk op huisbezoek en het bespreken van mogelijkheden binnen de drie wetten in casuïstiek overleg.

Verbinding maken tussen het sociaal team en voorliggende voorziening draagt bij aan de af- en opschaling van casussen. Net als ieder jaar zit het succes hiervan in elkaar weten te vinden. De inspiratiesessies en trainingen hebben hierin een grote bijdrage.

Cliëntervaringsonderzoek Jeugd en Wmo

Net als voorgaande jaren is er ook in 2022 vanuit de Wmo en de Jeugdwet een cliëntervaringsonderzoek uitgevoerd met als doel om te achterhalen hoe inwoners de hulp en ontvangen zorg en/of ondersteuning ervaren hebben. De uitkomsten van het cliëntervaringsonderzoek Jeugd en Wmo 2021 zijn begin oktober 2022 middels een raadsinformatiebrief gedeeld met de raad. De uitkomsten van het cliëntervaringsonderzoek hebben geleid tot een aantal aandachtspunten, waaronder het verbeteren van de bekendheid van de onafhankelijk clientondersteuner. Dit is opgepakt door via diverse kanalen (gemeente website, Wmo meldingsformulier) nadrukkelijker te verwijzen naar de mogelijkheden van clientondersteuning. Daarnaast zijn de uitkomsten van het cliëntervaringsonderzoek Jeugd zowel lokaal als regionaal gebruikt om de kwaliteit van de dienstverlening c.q. hulpverlening te verbeteren. Zo zijn onder andere resultaten met betrekking tot wachttijden besproken met het sociaal team. In het tweede kwartaal van 2022 is er vanuit de Jeugdwet gestart om, naast cijfermatige gegevens, ook het persoonlijke verhaal van ouders en jeugdigen op te halen (Narratief cliëntervaringsonderzoek Jeugd). Voor het cliëntervaringsonderzoek Wmo wordt bekeken of kwalitatief en kwantitatief onderzoek kan worden gecombineerd. Mogelijk leidt dit in de loop van 2023 tot aanpassingen in de onderzoeksmethode.

74

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting aandachtspunten

Preventieprogramma'sIn 2022 is op diverse thema’s ingezet op preventie-activiteiten waarmee bijgedragen en activiteiten wordt aan het vermogen van inwoners om met fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven om te gaan. Mentale gezondheid Mede vanuit deze doelstelling is in 2022 is gestart met voorbereidingen voor de ISBkans mentale gezondheid. Met partners wordt er extra ingezet op het terugdringen van mentale problemen onder jongvolwassenen. Onderdeel hiervan is de aanpak van het jongerenwerk rondom mentale gezondheid en eenzaamheid vanuit het project Samen Sterk. Ook biedt JongJGZ dit jaar psychosociale ondersteuning aan leerlingen van het Omnia College. Overgewicht Om inwoners te stimuleren gezonde keuzes te maken en overgewicht terug te dringen is de Voedselbank eind 2022 gestart met het project 'gezond de winter door'. Met dit project stimuleert de Voedselbank het koken met gezonde voeding door het (meer) aanbieden van groente, fruit en gezonde zuivelproducten. Kansrijke start Met de Kansrijke Start wilden we in 2022 samen met partners uit het medisch en sociaal domein concrete stappen maken ter verbetering van de samenwerking rondom de eerste 1000 dagen van een kind. Hiervoor is - na een intensief werktraject - eind 2022 gezamenlijk een werkplan ontwikkeld, waarmee werkgroepen themagericht kunnen werken aan verbeterpunten.

Tot slot is Jong JGZ met ingang van 1 juli 2022 gestart met het prenataal huisbezoek aan gezinnen in een kwetsbare situatie. Rookvrije schoolpleinen en sportverenigingen

Op 31 mei, op wereld-niet-roken-dag, is de Rookvrije Hoefslag officieel geopend. Op dit scholenterrein is het op slechts een paar aangewezen plekken toegestaan om te roken, voor de rest van het gebied geldt een rookverbod. De Rookvrije Hoefslag is uitgelicht bij de GGD-campagne ZHZ-rookvrij en aanwezige scholen ontvingen een award. We streven ernaar om in 2025 volledig rookvrije sportaccomodaties te bieden. Hiervoor hebben verenigingen in 2022 de keuze gekregen om te werken aan een rookvrije sportvereniging als voorwaarde van de jeugdsportsubsidie. Verenigingen kregen hier indien gewenst ondersteuning bij door Youz preventiewerk.

Leven lang bewegen De vastgestelde beleidsvisie sport is een ambitieus plan waarin bewegen en meedoen centraal staat. Met de scholen en verenigingen wordt er actief ingezet om het Athletic Skills Model (ASM-model) te introduceren, uit te voeren en de komende jaren verder uit te rollen. Zo hebben op dit moment 18 partners, waaronder buurtsportcoaches, gymdocenten en trainers, de ASM-opleiding gevolgd. Het ASM-model komt daarmee terug in de lessen bewegingsonderwijs op het P.O. en V.O.. Ook zijn er eerste stappen gezet met het inrichten van de gemeentelijke gymzalen met ASM materiaal. Er is naast de reguliere activiteiten binnen het sportbeleid extra ingezet op een gezonde leefstijl. Zo is de campagne Gorinchem Gezond opgezet waarbij inwoners uit Gorinchem middels activiteiten en voorlichting worden geholpen bij (de weg naar) een gezonde leefstijl. Samen met partners hebben we hier tot op heden al meer dan 250 mensen mee bereikt. Ook is bij dit sportbeleid extra aandacht voor de doelgroepen voor wie bewegen niet vanzelfsprekend is. Naast het reguliere aanbod staat ook inclusiviteit op de sportvereniging centraal. Sportvereigingen hebben een ambassadeur Inclusief Sporten naar voren geschoven. Met deze ambassadeurs wordt gekeken hoe sportvereniging nog beter ingericht kunnen worden voor alle doelgroepen zodat daadwerkelijk iedereen mee kan doen.

Het programma SeniorenFit is verder uitgerold in de Binnenstad. We

75

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting aandachtspunten nodigen 65-plussers uit deze wijk uit voor een gratis Fittest en bieden vervolgens met samenwerkingspartners uit de wijk passend aanbod aan voor beweging en sociale contacten. In de aandachtswijken Gildenwijk en Haarwijk is SeniorenFit al eerder uitgerold, we zullen het aanbod hier verder gaan updaten en aanvullen.

Inburgering, waaronder statushouders

Met ingang van 1 januari 2022 is de nieuwe Wet Inburgering ingegaan. Sinds deze datum ligt de regie op de uitvoering van de inburgering bij de gemeente. Het landelijke proces liep in het begin stroef, maar dit is inmiddels verholpen. Onderdelen van de nieuwe wet zijn nog steeds in ontwikkeling. Eind 2022 zijn er afspraken gemaakt met taalscholen over één van de leerroutes: de onderwijsroute. Hierdoor kunnen we nog meer maatwerk bieden aan jonge inburgeraars die nog willen studeren. Daarnaast zijn we eind 2022 gestart met een taalverhogingstraject voor inburgeraars die nog onder de oude Wet Inburgering vallen.

Decentralisatie Beschermd Wonen

In 2022 is het lokale transformatieproces BW met de ketenpartners in de Proeftuin Maatwonen voorgezet. De Proeftuin is in 2022 op inhoud en sturing nog verder verbonden aan het ISB proces. Met de ketenpartners is gestart met een Proeftuin ontwikkelagenda 2023-2024. Waarin de 5 transformatie thema’s van de Proeftuin met de ketenpartners afgestemd worden op ISB ontwikkelagenda. De innovaties van Wijnkoperstraat 2 en het preventief budgetbeheer zijn gecontinueerd. In 2022 is gewerkt aan de opgave om het aanbod Wmo (BW) dagbesteding en herstelgerichte trainingsaanbod in 2022 beter bereikbaar voor de Proeftuin doelgroep te maken. De start van de innovatie dagbesteding Speelgoedbank en de vestiging van een locatie Regionale Herstelacademie Peerpoint in Gorinchem hebben hierin een bijdrage geleverd.

Maatschappelijke Opvang

Met de opening in 2022 van het Regionale Opvang project dakloze gezinnen Keijzerstraat en het leveren van contingent woningen voor uitstroom Opvang en Housing First heeft Gorinchem samen met de Woningcorporatie Poort6 bijgedragen aan de regionale afspraken uitbreiding capaciteit Opvang plaatsen. Ook is in lijn met de regionale afspraken in 2022 met gemeente Molenlanden een gezamenlijke verkenning uitgevoerd voor een project Merwede Huisjes. Uitkomst hiervan is dat beide gemeenten in 2023 starten met het traject van een haalbaarheidsonderzoek voor de realisatie van een project Merwede Huisjes in hun gemeente. Met de ondertekening van de Regionale Samenwerkingsafspraken ‘Preventie Uithuiszetting bij Schulden’ en de invoering van de lokale briefadresfunctie voor thuislozen, is bijgedragen aan preventieve maatregelen ter voorkoming van dakloosheid. De regionale Toegangspoort Nieuwe Start voor daken thuislozen is in 2022 verder verankerd in de regionale en lokale samenwerking met ketenpartners en lokaal met het Sociaal Team Gorinchem en het Veldwerk Leger des Heils voor Gorinchem en buurgemeenten.

SamenGorinchem

In 2022 heeft SamenGorinchem totaal 31.454 bezoekers mogen verwelkomen. Er zijn 1.510 berichten en 60 hulpvragen geplaatst. Begin oktober 2022 vierden we het 2-jarig bestaan van SamenGorinchem, met workshops voor aanwezige inwoners en maatschappelijke partners. Tot slot is eind 2022 gekozen voor een overzichtelijkere en visuele weergave van de sociale kaart. Dit zorgt, samen met een steeds hoger bezoekersaantal, voor de groei en optimalisering van het platform.

Reguliere taken

76

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting reguliere taken

Participatiewet

Net als in 2021 heeft ook 2022 een groot deel van de activiteiten van Avres in het teken gestaan van crisisdienstverlening. Door de oorlog in Oekraïne moest Avres nieuwe taken gaan uitvoeren zoals de Regeling opvang ontheemden Oekraïne en de uitkering van de Energietoeslag. Door de mogelijkheid om energietoeslag aan te vragen zijn ook de minimaregelingen beter bekend geworden. Met als resultaat dat deze regelingen ook vaker aangevraagd zijn dan in voorgaande jaren. Daarnaast zijn voor het einde van het jaar de inkomensgrenzen voor de minimaregelingen met terugwerkende kracht verhoogt van 120% naar 130% van de bijstandsnorm. In april 2022 heeft Avres, na een traject van zienswijzen, het Ambitiedocument vastgesteld. Op basis daarvan heeft Avres ook het uitvoeringskader voor het Ambitiefonds opgesteld en vastgesteld in december 2022.

Preventie

In 2022 hebben we samen met betrokken partners de vastgestelde regionale en lokale preventieprogramma's integraal uitgevoerd, onder andere vanuit het preventie- en handhavingsplan alcohol en het lokale preventieakkoord. Vanuit de gemeente hebben teams die actief zijn in de stad een signalerende en preventieve functie in de wijken van de stad. Daarnaast investeerden we in preventie door het versterken van de buurthuisfunctie, wijkgericht werken en in het bijzonder het versterken van sociaal cultureel werk (inzet opbouwwerker).

Jeugdwet

Wettelijke uitvoering Jeugdwet In 2022 voerde het Sociaal Team Gorinchem de hulp en ondersteuning in het kader van de jeugdwet uit. Daar waar nodig is doorgeleid naar een gespecialiseerde zorgaanbieder. De gemeentelijke taken op het gebied van de inkoop en het contractmanagement van specialistische jeugdhulp zijn regionaal georganiseerd door de Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd (GR DG&J). De preventie van jeugdhulp is neergelegd in het ISB van de gemeente. Jeugdzorg: Beweging naar de voorkant Om de transformatie verder vorm te geven, zijn we in 2022 gestart met een aantal maatregelen. We organiseerden in 2022 jeugdhulp dichter bij de inwoner. Dit door lokaal laagdrempelige hulp en ondersteuning in het eigen netwerk te bieden, in de vorm van een algemene voorziening. Hiermee hebben we de kennis en de expertise (eerder) lokaal toegankelijk gemaakt voor jeugdigen en hun ouders. Ook organiseerden we verschillende vormen van ambulante specialistische jeugdhulp meer lokaal en dicht bij de jeugdigen. Hierbij hebben we de verbinding gezocht met onze lokale partners (zoals onderwijs en huisartsen). Op deze manier zorgden we voor een kwalitatieve doorontwikkeling en verbreding van het lokale aanbod. In 2022 zijn we ook gestart met het verbeteren van de regionale veiligheidsketen. Dit in lijn met het landelijk vastgestelde Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming.

Het regionale programmaplan is vastgesteld en de uitwerking moet de komende jaren vorm krijgen. Om beter zicht te krijgen op de effecten van landelijk, regionaal en gemeentelijk beleid, is er in 2022 ingezet op data en monitoring om al deze ontwikkelingen ook datagedreven te kunnen ondersteunen. Jeugdzorg: Regionale samenwerking

77

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting reguliere taken In Zuid-Holland Zuid kopen we verschillende vormen van jeugdzorg gezamenlijk in. Ook in 2022 hebben we hierin samengewerkt met de Service Organisatie Jeugd (SOJ) dat onderdeel uitmaakt van de Gemeenschappelijke regeling Dienst Gezondheid & Jeugd (DG&J). In 2022 is het nieuwe inkoopkader 2022 ingegaan (zie ook Anders sturen op zorginkoop). Om conform het nieuwe inkoopkader te kunnen werken is in 2022 de nieuwe Verordening Jeugdwet, inclusief nadere regels, vastgesteld. Hervormingsagenda Jeugd Om ook in de toekomst goede zorg te kunnen leveren binnen een duurzaam en financieel beheersbaar jeugdhulpstelsel zijn er zowel landelijk als regionaal en lokaal, maatregelen nodig. Het ministerie van VWS, zorgaanbieders, cliënten (vertegenwoordigers), professionals en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben in 2022 gewerkt aan een gezamenlijke agenda. Deze agenda wordt de Hervormingsagenda Jeugd 2022-2028 genoemd. Oplevering van deze agenda werd verwacht in november 2022. Deze deadline heeft men landelijk niet gehaald en oplevering wordt nu in 2023 verwacht. Alle maatregelen die de gemeente Gorinchem in 2022 heeft ingezet zijn echter wel in de geest van deze Hervormingsagenda gestart.

Wet maatschappelijke ondersteuning

Wettelijke taken Wet maatschappelijke Ondersteuning 2015 (Wmo) De uitvoering van de Wmo is een taak van gemeenten. Hoofddoel is ondersteuning bieden bij de zelfredzaamheid van kwetsbare inwoners zodat zij kunnen (blijven) participeren in de samenleving. Ondersteuning is erop gericht dat inwoners van 18 jaar en ouder zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven wonen en functioneren. Wmo toezicht De GGD is sinds 2016 aangewezen als Wmo toezichthouder en heeft in opdracht van de gemeente proactieve onderzoeken uitgevoerd onder een steekproef van zorgaanbieders en pgb-zorgverleners. De GGD heeft één calamiteitenonderzoek uitgevoerd. We zijn in afwachting van de rapportage van de GGD over 2022. MolenHopper Het MolenHopper-vervoer is ook in 2022 uitgevoerd door gecontracteerde vervoerder Juijn. In 2022 was er nog steeds sprake van de nodige beperkingen vanwege corona en is het gebruik nog niet terug op het oude niveau. Ook was er sprake van druk op de dienstverlening vanwege personeelstekorten bij de vervoerder. Huishoudelijke ondersteuning Rond de zomerperiode 2022 werden we geconfronteerd met wachtlijsten voor Huishoudelijke Ondersteuning. Aanbieders hadden te maken met personeelstekorten waardoor zij niet langer konden voldoen aan nieuwe vraag naar huishoudelijke ondersteuning. Ook de bestaande vraag kwam onder druk. Met aanbieders hebben we beheersingsmaatregelen afgesproken.

Inmiddels kunnen de meeste aanbieders weer leveren en zijn de wachtlijsten opgelost. Wmo hulpmiddelen Het gebruik van Wmo hulpmiddelen (rolstoelen, scootmobielen, woonvoorzieningen, trapliften etc.) stijgt licht, mede onder invloed van de vergrijzing.

78

Jaarstukken 2022 Onderwerp

Toelichting reguliere taken

Wet kinderopvang en kwaliteitseisen peuterspeelzalen

Ieder jaar voert de Inspectie van het Onderwijs een analyse uit over de taken die gemeenten volgens de Wet heeft. De hoogst haalbare status A wordt weer behouden. Binnen onze gemeente is voldoende plaatst voor de zogenaamde doelgroepkinderen (kinderen met een risico op een achterstand).

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Gorinchem&id=825c3828-7fff-4f3a-a9b7-ce9871d81ad2