Document · PDF

2021- 748438 Bijlage Jaarstukken 2020 .pdf

Raadsvergadering 24 juni 2021, gemeente GorinchemBij agendapunt: 19:15 - 20:15 uur: BESPREEKSTUK Jaarstukken 2020 en Accountantsverslag PSA 202037.321 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

Gemeente Gorinchem

Jaarstukken 2020

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Inhoudsopgave 1

Inleiding

1.1 1.2 1.3 1.4 1.5

3 4 8 15 20

Voorwoord Beleidsmatige verantwoording Financiële verantwoording Ontwikkelingen corona Leeswijzer

Jaarverslag: Programmaverantwoording

2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10 2.11

25 29 35 43 49 56 67 80 87 94 96

Programma 1 Bestuur en Ondersteuning Programma 2 Veiligheid Programma 3 Verkeer en Vervoer Programma 4 Economie Programma 5 Onderwijs Programma 6 Sport, Cultuur en Recreatie Programma 7 Sociaal Domein Programma 8 Duurzaamheid Programma 9 Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en Stedelijke vernieuwing Algemene dekkingsmiddelen Overhead, Vennootschapsbelasting en Onvoorzien

Jaarverslag: Paragrafen

103

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7

103 114 122 125 132 149 157

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid en Vastgoedbeleid Lokale heffingen

Jaarrekening

165

4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7

165 169 180 181 184 186 199

Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Overzicht van baten en lasten Recapitulatie structureel begrotingsevenwicht Overzicht begrotingsonrechtmatigheid Balans per 31 december 2020 Toelichting op de balans per 31 december 2020 Wet Normering bezoldiging Topinkomens publieke en semipublieke sector (WNT)

Jaarrekening - bijlagen

200

5.1 5.2 5.3 5.4 5.5

200 205 207 208 216

Reserves Voorzieningen Totaaloverzicht baten en lasten per taakveld Investeringsoverzicht Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen (SiSa)

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Rapportage Interbestuurlijk Toezicht

220

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Inleiding

1.1

Voorwoord

Voor u liggen de jaarstukken 2020. Een jaar dat voor een belangrijk deel in het teken stond van de coronacrisis. Voor velen een jaar van afscheid nemen. Van dierbaren, van werk, van een eigen zaak, van collega’s en van een leven zoals we dat gewend waren. Een jaar van tegenslagen. Want wie had kunnen voorspellen bij het opstellen van de begroting voor 2020 dat we vele extra middelen moesten inzetten om onze inwoners, ondernemers en organisaties te ondersteunen? Maar het was ook een jaar van mogelijkheden, van dingen anders doen. Want wie had gedacht dat de gemeenteraad digitaal zou vergaderen, dat we participatie met inwoners vooral digitaal zouden doen, dat we een 100-jarige zouden bezoeken per hoogwerker en dat we de 4-mei herdenking per film zouden doen? Net als voor u, betekende de coronacrisis voor onze gemeentelijke organisatie aanpassen, aanpassen en nog eens aanpassen. We zijn er trots op dat onze medewerkers veel zaken die we hadden beloofd, toch wisten te realiseren. Denk aan de Mobiliteitsvisie 2040, de Regionale Energie Strategie en de Regio Deal voor het realiseren van een Innovatie- en Afstudeercampus. En daarnaast is veel gerealiseerd wat niet was voorzien omdat de coronacrisis ons allen overviel. Denk aan informatievoorziening, advisering en ondersteuning aan inwoners, ondernemers, verenigingen en organisaties. Dit ziet u terug in deze jaarstukken.

Ook ziet u in de jaarstukken dat de druk op de budgetten voor het sociaal domein toeneemt, net als voorgaande jaren. We monitoren daarom nauwgezet de ontwikkelingen van de budgetten. Samen met onze partners kijken we naar mogelijkheden en kansen bij de uitvoering van de taken op het gebied van het sociaal domein. Hierbij betrekken we ook het effect dat het rijksbeleid heeft op de uitvoering van onze gemeentelijke taken. Door de coronacrisis hebben we veel extra kosten gemaakt. Maar mede door de compensatiemaatregelen van de rijksoverheid, kunnen we 2020 afsluiten met een positief resultaat. De gevolgen van de coronapandemie zullen nog jaren doorwerken in onze omgeving, ons werk, maar mogelijk ook in onze gemeentefinanciën. Goede samenwerking, met oog voor elkaar, blijft nodig. Samen maken we de stad! Gorinchem, 25 mei 2021 Het college van burgemeester en wethouders

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

1.2

Beleidsmatige verantwoording

Corona Op 1 maart 2020 sloot het Beatrixziekenhuis haar deuren omdat er een patiënt had gelegen die later besmet bleek met het coronavirus. Het begin van de coronacrisis in Gorinchem was een feit. Een crisis die nog steeds aan de gang is. Als gemeente hebben we, net als de rijksoverheid en de veiligheidsregio ZHZ, veel gedaan om de verspreiding van het coronavirus in te dammen en de gevolgen van de coronacrisis voor de stad te beperken. Denk aan de informatievoorziening en adviezen aan inwoners, ondernemers, verenigingen en organisaties over wat wel en niet binnen de regels past. En denk aan de vele (digitale) evenementen en acties om hen een hart onder de riem te steken. Ook hebben we hen ondersteund waar dat mogelijk was. Speciale aandacht was er voor kwetsbare doelgroepen, ouderen, kinderen, jongeren en ondernemers. We hebben steeds gekeken wat we vanuit de gemeente konden organiseren of ondersteunen binnen de geldende maatregelen. Over veel van deze zaken hebben we de gemeenteraad op de hoogte gehouden met een speciale coronanieuwsbrief. Bereikbaarheid en mobiliteit Het onderwerp ‘Bereikbaarheid en mobiliteit’ is een van de topprioriteiten uit het Gorcums Akkoord 2018-2022. Een goede infrastructuur is van belang voor een goede bereikbaarheid van de stad en voor verdere (ruimtelijke en economische) ontwikkeling van de stad.

In 2020 zijn belangrijke stappen gezet om de bereikbaarheid en de verkeersveiligheid van Gorinchem te verbeteren en voor de toekomst te waarborgen. Zo heeft de gemeenteraad unaniem de Mobiliteitsvisie 2040 vastgesteld, met later een bijbehorend maatregelenoverzicht (Mobiliteitsvisie Gorinchem 2040; Uitwerking maatregelen) en een uitvoeringsagenda met concrete maatregelen voor de periode 2020-2023. Ook is in 2020 het project Banneweg fase-1 uitgevoerd. Daarnaast is een advies van het parkeerpanel aan de gemeenteraad gepresenteerd. Verder is de gemeente ambassadeur geworden van de aanpak ‘Maak een punt van nul’, met als doel het aantal verkeersslachtoffers te verminderen. Duurzaamheid en klimaat Samen met de gemeente Molenlanden, inwoners en andere belanghebbenden werkten we aan de concept Regionale Energiestrategie Alblasserwaard (RES). De gemeenteraad heeft deze concept-RES in juni 2020 vastgesteld. Ondertussen werken we door aan de RES 1.0. Die moet in de zomer van 2021 worden opgeleverd. In de RES 1.0 worden zaken verder uitgewerkt en wordt toegewerkt naar een uitvoeringsagenda. We hebben in 2020, in samenwerking met het regionaal energieloket, vier acties uitgevoerd om huurders en particuliere woningeigenaren te ondersteunen met het verlagen van hun energiegebruik en advies te geven in de mogelijke verduurzamingsstappen in hun woning.

Zo waren er acties rondom zonnepanelen en isolatie, energieadviezen, woningscans en een voucher-actie voor particulieren. Via ‘het Nieuwe Wonen’ zijn energiecoaches ingezet om samen met de inwoners te onderzoeken hoe hun huizen kunnen worden verduurzaamd. In verband met corona zijn de gesprekken voorlopig digitaal, zodat we de inwoners toch verder kunnen helpen. In 2020 is een onderzoek naar een duurzaam warmtenet voor de Gildenwijk afgerond. Eind 2020 is hiervoor een raadsvoorstel uitgewerkt. Het voorstel is om als aanjager op te treden voor de realisatie ven een toekomstbestendig warmtenet. Daarbij wordt voorgesteld het stadhuis zelf ook aan te sluiten. Hierdoor ontstaat voldoende startvolume voor warmtenetaanbieder HVC om in 2022 van start te kunnen gaan met de eerste fase. Met bovengenoemde instrumenten werken we aan structurele verlaging van de CO2-uitstoot. Dat doen we met subsidies van de EU, rijksoverheid en provincie. Zo kunnen we invulling geven aan de wensen vanuit het Gorcums akkoord.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Zorg en menselijke maat Om het wijkgericht werken in de breedte serieus aan te pakken, zijn we gestart met het analyseren van de wijken voor de omgevingsvisie én de ‘Kijk op de wijk’. Dit als verdieping van hetgeen al in de Woon- en transformatievisie en het Integraal sociaal beleid is opgesteld. In de omgevingsvisie komt de strategische richting voor de wijken. De ‘Kijk op de wijk’ omvat de analyse, de strategische richting en een concrete vertaling. Het analyseren hebben we gedaan in wijkateliers waarin de data en ervaringen van mensen uit de gemeente en Poort6 die in de wijk werken bij elkaar te voegen en te duiden. Vanuit deze sessie werken we naar een strategische richting en de concrete vertaling ervan. De pilot Wijkgericht werken in de Gildenwijk en Haarwijk is succesvol verlopen. De projecten die in dit kader zijn afgerond, blijken een positief effect op de leefbaarheid in de wijk te hebben. Ook kunnen partners en inwoners elkaar beter vinden. Dit heeft ertoe geleid dat de pilots structureel zijn geworden en dat we deze werkwijze Gorinchem-breed inzetten. Ook hebben we in 2020 ingezet op het bestrijden van eenzaamheid, vooral op praktische wijze. Door corona werd het gevoel van eenzaamheid bij velen alleen maar groter. We hebben een aantal concrete acties gehouden.

Zo hebben we online bijeenkomsten georganiseerd en met partners hebben we een belactie met eenzame inwoners gehouden. Ook op onze inwoners met dementie heeft corona een grote impact. We hebben zo goed mogelijk de ondersteuning die nodig was gecontinueerd. Een ander aandachtspunt in 2020 was gelijke behandeling. Het landelijke racismedebat maakt onmiskenbaar duidelijk dat (institutioneel) racisme en discriminatie ook in Nederland een probleem zijn. De gemeente speelt een sleutelrol bij de detectie en aanpak van discriminatie. Aanvullende beleidsmatige aandacht helpt discriminatie tegen te gaan. Samen met antidiscriminatiebureau Radar onderzoeken we hoe we gelijke behandeling in Gorinchem kunnen (blijven) bevorderen. In samenwerking met onze partners zoals bijvoorbeeld Avres hebben we gekeken wat we vanuit de gemeente konden organiseren. We hebben gezorgd voor een snelle uitrol van de TOZO dienstverlening aan ondernemers en het sociaal team bleef staan voor crisismeldingen binnen gezinnen. Uiteraard allemaal binnen de geldende corona maatregelen. Tevens is er veel tijd geïnvesteerd in de verdere uitrol van het ISB. Waarbij onderwerpen zoals het mantelzorgsteunpunt, samengorinchem.nl en de lancering van diverse pilots zoals respijtzorg verder vorm hebben gekregen.

Ook al konden we elkaar fysiek niet ontmoeten, heeft het ons niet weerhouden om veel aandacht te hebben voor kwaliteitsslagen in ons strategisch partnerschap met Avres, sociaal team, Wmo, Klussendienst en vele andere partners in de stad. Waarbij er continu oog is voor de behoefte van onze inwoners versus slimmer en efficiënter samenwerken. Bestuur en samenwerking In het kielzog van de nieuwe organisatiestructuur is in 2020 het traject ‘Van buiten naar binnen’ verder vormgegeven. Naast structuur en werkwijzen van burger- en overheidsparticipatie, gaat het daarin over cultuur en het handelen van alledag in interactie met stad en omgeving. Vanwege corona waren de mogelijkheden voor fysieke bijeenkomsten met inwoners en andere belanghebbenden beperkt. Maar daar stond tegenover dat we digitaal juist extra ervaring hebben opgedaan. Een belangrijke bijeenkomst voor het traject ‘Van buiten naar binnen’, is die met ambassadeurs van GO2032. Deze vond plaats op 27 oktober, nadat deze eerder was uitgesteld in verband met corona. Op 19 november volgde het gesprek met de gemeenteraad. De gemeenteraad legde daarbij de nadruk op het belang van ‘leren door te doen’, dus: praktisch aan de slag.

En dat doen we, bijvoorbeeld in de ontwikkeling van de Omgevingsvisie, de stedelijke transformatie aan de Arkelsedijk, de Regionale Energie Strategie, de (uitvoering van de) Woon- en Transformatievisie, de Mobiliteitsvisie, enzovoort. Na het rapport van Berenschot in 2019, maakten we een begin met de zogenoemde ‘functionele regio’ rondom Gorinchem. In 2020 bouwden we verder aan de regionale bestuurlijke relaties met de omliggende (fusie)gemeenten. Belangrijk daarin was, naast de Regionaal Maatschappelijke Agenda, de Regio Deal Drechtsteden-Gorinchem.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Daardoor kreeg de samenwerking met de Drechtsteden op ruimtelijk-economisch vlak een nieuwe impuls. En dankzij deze Regio Deal kan Gorinchem, met het voorgenomen Innovatie- en Afstudeer Centrum (IAC), de regionale verbindingen in onderwijs en bedrijfsleven concreter vormgeven. Ook belangrijk was de keuze van de gemeente Vijfheerenlanden voor de Arbeidsmarktregio Gorinchem. Hierdoor is regionaal de geografische samenhang bewaard gebleven tussen de uitvoering van het arbeidsmarktbeleid en de Participatiewet op de compacte en effectieve schaal van de gemeenten Molenlanden, Vijfheerenlanden en Gorinchem. Sport en Cultuur In 2020 is de algemene subsidieverordening geactualiseerd. Daarnaast is ook het beleidskader voor subsidie vastgesteld. Eén van de wijzigingen van de subsidieverordening is dat subsidies meerjarig kunnen worden verleend. Het coalitieprogramma en de beleidsnota's vormen de basis voor de nadere regels. De nadere regels zijn eind 2020 geactualiseerd. De regels sluiten nu meer aan bij deze tijd. Subsidie is één van de instrumenten om de gemeentelijke doelen te realiseren en om regie te kunnen voeren. Gorinchem Beweegt heeft zich ook in 2020 ingezet op het bevorderen van sporten en bewegen in Gorinchem. Dit jaar waren dat vanwege corona vooral activiteiten via het digitale platform Sjors Sportief en alternatieve activiteiten en evenementen.

Bijvoorbeeld online SeniorenFit en extra activiteiten in de vakanties voor kinderen en jongeren. Daarnaast hebben we de kwaliteit van het bewegingsonderwijs verbeterd, onder andere door het inzetten van de MQscan en het vakwerkplan. Ook zijn we begonnen met de uitvoering van het lokale sportakkoord ‘De Kracht van Sportextra'. Zoals ieder jaar is er ook ingezet op sportverenigingen. Dit keer met een andere insteek in verband met corona. Er is contact gehouden met alle verenigingen en er is ondersteuning geboden waar nodig. Met de rijksmiddelen die wij hebben gekregen voor de borging van de lokale culturele infrastructuur, hebben wij de coronaschade van alle gesubsidieerde culturele instellingen, verenigingen en stichtingen in 2020 volledig kunnen compenseren. De gemeente heeft, in samenwerking met de Stichting Podium Pandemonium, een tijdelijke openstelling van De Nieuwe Doelen mogelijk gemaakt. Dankzij deze tijdelijke openstelling konden een deel van het jaar de programmering van de theaters, het filmfestival en de repetities van een aantal amateurkunstverenigingen doorgaan binnen de coronamaatregelen. Zo kon de schade in het culturele veld als gevolg van corona worden beperkt. Ook is in 2020 begonnen met het traject om een nieuwe exploitant voor De Nieuwe Doelen te vinden. De gemeenteraad stelde op 18 februari 2021 de kaders van de uitvraag vast.

Onderwijs In de Perspectiefnota 2021-2024 die op 9 juli 2020 door de gemeenteraad is vastgesteld, is een bedrag van € 4,75 mln. opgenomen voor het Innovatie- en afstudeercentrum (IAC). In 2020 is een visie voor het IAC opgesteld. De gemeenteraad heeft op 15 oktober 2020 unaniem ingestemd met deze visie. Dit vlaggenschipproject, mede (financieel) ondersteund door de Regio Deal, verbindt het bedrijfsleven, onderwijs, organisaties, de gemeente Gorinchem én de regio met elkaar. Het draagt bij aan het behoud en versterking van de gewenste centrumfuncties voor de stad en de regio op het gebied van ontplooien van maximaal talent, een leven lang ontwikkelen, innovaties, duurzaamheid en samenwerking. In de gemeenteraadsvergadering van 18 juni 2020 heeft de gemeenteraad, binnen de verantwoordelijkheid van onderwijshuisvesting, een besluit genomen over de vervangende nieuwbouw voor het Gilde Vakcollege Techniek in het scholengebied aan de Hoefslag. Samen met het IAC vormt dit nieuwe schoolgebouw de eerste stap naar een Regionale Innovatie- en Beroepencampus (RIBC).

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Wonen en Stedelijke vernieuwing De gemeenteraad heeft het programma- en actieplan Invoering Omgevingswet 2020-2029 vastgesteld. Hiermee wordt invulling gegeven aan een omvangrijke wetswijziging op het fysiek ruimtelijke domein. Deze nieuwe Omgevingswet gaat in op 1 januari 2022. In het kader hiervan zijn we ook begonnen met het opstellen van de Omgevingsvisie Gorinchem 2050, waarin de ambities vanuit de Visie op de Stad vertaald worden naar de stedelijke ontwikkeling voor de toekomst. Daarnaast wordt een heel pakket aan acties uitgevoerd om ervoor te zorgen dat tijdig voldaan wordt aan alle eisen die de Omgevingswet stelt. Begin 2021 is een anterieure overeenkomst gesloten over de transformatie van de Arkelsedijk naar een gebied met 400 a 500 woningen. Hiermee is de ontwikkeling van de Vleugels van de Stad, vanuit de Woon- en Transformatievisie, weer een stap concreter geworden. De bestemmingsplanprocedure voor de transformatie Arkelsedijk is gepland voor 2021. We verwachten dat medio 2022 de bouw van de eerste woningen zal starten. Daarnaast is voor het gebied Linge 2 Zuid met het Rijksvastgoedbedrijf overeenstemming bereikt om een Nota van Uitgangspunten te gaan opstellen voor de transformatie van dit gebied. Gezamenlijk vormen deze ontwikkelingen de aanzet tot de transformatie van de oostelijke Vleugel van de Stad: de Lingeoevers.

In april 2020 heeft het Centraal Orgaan Asielzoekers (COA) op eigen risico het voormalig belastingkantoor in de Gildenwijk aangekocht. Tijdens een informatieavond en enkele raadssessies is er met de gemeenteraad en inwoners gesproken over de mogelijke opvang van kansrijke asielzoekers en statushouders in het voormalig belastingkantoor. In september is een onderzoek gedaan onder omwonenden. Ook konden andere inwoners van Gorinchem, waaronder ons Digipanel, een verkorte vragenlijst hierover invullen. Eind 2020 heeft het college van burgemeester en wethouders de raad geadviseerd om het COA geen toestemming te geven voor het opvangen van asielzoekers in het voormalig belastingkantoor. Begin 2021 nam de gemeenteraad dit advies over, met de opdracht om kleinschalige opvang elders in Gorinchem te faciliteren. Vergunningen, handhaving en toezicht In 2020 zijn we verdergegaan met het uitvoeren ons VTH-beleid 2019-2022, ons beleid rondom vergunningen, toezicht en handhaving. Samen met inwoners, partners en bedrijven werken we aan een veilige stad. Tijdens de coronacrisis hebben we onder andere de mogelijkheid geboden om de terrassen tijdelijk uit te breiden, zodat horecaondernemers meer gasten konden ontvangen binnen de anderhalve meter. Ook hebben we gehandhaafd op het naleven van de coronaregels en op diverse illegale situaties.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

1.3

Financiële verantwoording

In deze paragraaf wordt in hoofdlijnen ingegaan op de financiële ontwikkelingen over 2020. Hierbij wordt het resultaat gepresenteerd ten opzichte van de "bijgestelde begroting". Dat is de begroting inclusief de door de gemeenteraad geaccordeerde begrotingswijzigingen. Daarna wordt ingegaan op de ontwikkelingen in de algemene reserve en de belangrijkste oorzaken daarvan. Tot slot gaan we kort in op het verloop van de investeringen in 2020. Ontwikkeling resultaat De jaarrekening 2020 sluit met een resultaat na bestemming van € 0,7 mln. positief. Voorgesteld wordt om dit resultaat toe te voegen aan de algemene reserve. Het college heeft sinds de begroting 2019 een lijn ingezet van reëel begroten. Er is kritisch gekeken naar de budgetten en waar mogelijk is de lucht uit die budgetten gehaald, om ruimte te bieden aan nieuwe ontwikkelingen en meer ambities te kunnen realiseren. Deze lijn is verder doorgezet in de begroting 2020. Het resultaat na bestemming van deze jaarrekening sluit daarop aan. Het resultaat voor bestemming komt uit op € 7,5 mln. positief. Het positieve resultaat op de grondexploitaties van € 3,6 mln. vormt hierin het grootste aandeel. Bij de Turap 2020 was een verwachting opgenomen van € 4,6 mln. positief resultaat op de grondexploitaties.

De verwachte winstnemingen zijn gerealiseerd, maar een doorgevoerde stijging in de budgetten voor civiele werken bij Groote Haar, maakt dat het resultaat minder hoog uitpakt dan geprognosticeerd. Conform de bestendige gedragslijn wordt voorgesteld dit resultaat toe te voegen aan de reserve Infrastructuur. Daarnaast is er vooral sprake van onderbesteding op diverse incidentele budgetten met een specifiek bestedingsdoel. Hiervoor wordt - conform de financiële verordening - voorgesteld de restanten beschikbaar te houden voor 2021, zodat de beoogde werkzaamheden kunnen worden afgerond. Een nadere uitsplitsing van het resultaat voor bestemming en de voorstellen tot resultaatbestemming zijn opgenomen in onderstaande tabellen. In de Turap 2020 was een zo reëel mogelijke doorkijk gegeven voor het resultaat 2020, maar daar is tevens aangegeven dat deze prognose met enorme onzekerheden was omgeven. De invloed van de coronacrisis maakte dat we ineens met een totaal andere (on)zekerheid naar de begrotingsbudgetten keken. Globaal kan worden gesteld dat diverse werkzaamheden niet volledig tot uitvoering zijn gekomen, door de invloed van de coronacrisis. Ook is er op onderdelen sprake van extra rijksmiddelen voor de aanpak van de gevolgen van de crisis en gedeeltelijk zijn die middelen ultimo 2020 nog niet besteed.

Ook voor die restantbudgetten wordt voorgesteld ze te bestemmen zodat ze kunnen worden ingezet in 2021. Voor een uitgebreidere toelichting op de oorzaken van de verschillen verwijzen we naar de programmaverantwoording van het jaarverslag, in de paragrafen "wat heeft het gekost".

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Nr.

Ontwikkeling resultaat (bedragen x € 1.000) V = Voordeel, N = Nadeel

Re-activatieplan corona (prog. 4)

Resultaat grondexploitaties (prog. 4-9)

Ondersteuning lokale cultuursector (prog. 6)

4 5

500

3.568

206

Sociaal culturele evenementen (prog. 6)

217

Projectleiding de Nieuwe Doelen (prog. 6)

128

Regionale Energietransitie (prog. 8)

466

Omgevingswet (prog. 9)

396

Vrijval voorziening Hoog Dalem (prog. 9)

235

Bouwleges (prog. 9)

331

Treasury lagere dividendinkomsten (AD)

-226

Lagere opbrengst OZB (AD)

-300

Algemene uitkering (AD)

677

Opbrengst verkoop woningen (AD)

601

Overig

697

7.496

Totaal resultaat voor bestemming

Voorstellen tot resultaatbestemming Zoals hiervoor aangegeven geldt voor diverse begrotingsonderdelen dat er specifieke (incidentele) middelen beschikbaar zijn gesteld voor de uitvoering van een project of het realiseren van een bepaald doel. Indien die middelen ultimo 2020 nog niet besteed zijn, er nog wel kosten worden gemaakt in 2021 en er geen mogelijkheid is om die kosten op te vangen binnen de reguliere begrotingsbudgetten van 2021, dan stellen we voor om het restantbudget te bestemmen voor 2021. Voor de volgende onderdelen wordt een voorstel tot resultaatbestemming gedaan: Nr.

Resultaatbestemming (bedragen x € 1.000)

Organisatie Tweede Kamerverkiezingen 2021 (prog. 1)

Weerbare organisatie en weerbaar bestuur (prog. 2)

Mobiliteit (prog .3)

Re-activatieplan (prog. 4)

500

Laaggeletterdheid (prog. 5)

De Kracht van Sport (prog. 6)

Herinrichting historische collectie (prog. 6)

Steunmaatregelen cultuur (prog. 6)

206

Renovatie en ontwikkeling De Nieuwe Doelen (prog. 6)

128

Restauratieplan molens (prog. 6)

Restauratie duiker Melkheul (prog. 6)

Aanwijzen gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden (prog. 6)

Regionale Energiestrategie (prog. 8)

466

Transitievisie Warmte (prog. 8)

174

Invoering Omgevingswet (prog. 9)

396

Visie van de Stad (prog. 9)

Monitor Zuid Holland Zuid (Overhead)

Gemeentefonds decembercirculaire 2020 (AD)

552

Toevoegen resultaten grondexploitatie aan reserve Infrastructuur (prog. 4-9)

Restantbudget Gorcums Akkoord

200

Totaal bestemmingsvoorstellen

6.793

3.568

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

1. Organisatie Tweede Kamerverkiezingen 2021 Het kabinet heeft in 2020 middelen beschikbaar gesteld om gemeenten te compenseren voor de extra kosten bij de Tweede Kamerverkiezing 2021 als gevolg van de coronamaatregelen. De extra kosten hangen onder meer samen met aanvullende kosten voor de inrichting van stemlokalen, voor het mogelijk moeten huren van alternatieve locaties die in de coronacrisis beter geschikt zijn om als stemlokaal in te richten, voor toegankelijkheid van die locaties en voor de aanvullende werkzaamheden die gemeenten moeten doen ter voorbereiding van de verkiezingen. Voor Gorinchem gaat het om een bedrag van € 68.000. Wij stellen voor om deze middelen via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen in 2021. 2. Weerbare organisatie en weerbaar bestuur Voor de uitrol van het project ‘Weerbare gemeentelijke organisatie en weerbaar bestuur’ is door het Rijk een impulsbedrag van € 120.000 beschikbaar gesteld. Deze impulsgelden worden in 2021 ingezet voor het project en ze worden onder andere gebruikt voor inzet van een projectleider en trainingen op maat. Het voorstel is dan ook om de resterende middelen tot een bedrag van € 60.000 via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen in 2021. 3. Mobiliteit In de Begroting 2020 zijn de kapitaallasten voor investeringen in het kader van de Mobiliteitsvisie geraamd.

Voor 2020 een bedrag van € 114.000. In 2020 is gestart is met de voorbereidingen waardoor er nog geen projecten in het kader van de Mobiliteitsvisie zijn afgerond. Na aftrek van incidentele kosten op verschillende infrastructurele werken (bijvoorbeeld de aanpassing en het herstraten van de zijstraat van de Walsteeg) resteert er € 78.000. We stellen voor dit restantbudget, conform de bestendige gedragslijn, toe te voegen aan de reserve Infrastructuur. 4. Re-activatieplan In 2020 is een re-activatieplan corona vastgesteld. Het gaat om een pakket aan stimulerende maatregelen waardoor we als gemeente zo goed mogelijk kunnen omgaan met de effecten van de coronacrisis op onze economie en onze ondernemers hierbij kunnen ondersteunen. Het beschikbare budget van € 500.000 is in 2020 nog niet aangesproken. Voorgesteld wordt dit bedrag te bestemmen voor 2021. 5. Laaggeletterdheid Met ingang van 2020 ontvangt de gemeente Gorinchem extra budget voor de aanpak van laaggeletterdheid. Het doel is om aan de slag te gaan met een programma om laaggeletterden te bereiken en van passend aanbod te voorzien. Voorgesteld wordt om het restantbudget van € 50.000 via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 te bestemmen voor 2021. 6. De Kracht van Sport Als gevolg van de corona hebben in 2020 niet alle activiteiten in het kader van de Kracht van Sport plaatsgevonden.

Voorgesteld wordt om het restant ad € 68.000 via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 te bestemmen voor 2021. 7. Herinrichting historische collectie Als uitwerking van de Cultuurvisie 2019-2023 zijn we in 2020 begonnen met de herinrichting van de historische collectie bij het Gorcums Museum en het onderbrengen van de museale collectie in de depots van het Regionaal Archief Gorinchem (RAG). Omdat de herinrichting vertraging heeft opgelopen stellen wij voor om het restantbudget van € 67.000 beschikbaar te stellen voor 2021. 8. Steunmaatregelen cultuur Voor de ondersteuning van de lokale cultuursector in coronatijd hebben wij vanuit de steunmaatregelen van het Rijk een bijdrage van totaal € 275.380 ontvangen. Daarnaast hebben wij van de provincie een subsidie van € 50.000 ontvangen voor compensatie van corona gerelateerde inkomstenderving in de cultuursector. Na uitbetaling van de 1e en 2e tranche van de coronacompensatie resteert een bedrag van € 206.000. Voorgesteld wordt om € 206.000 via

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen in 2021 voor de borging van de lokale culturele infrastructuur na corona. 9. Renovatie en ontwikkeling De Nieuwe Doelen Voor de projectleiding voor de renovatie en ontwikkeling van De Nieuwe Doelen was via de Cultuurvisie in 2020 € 160.000 beschikbaar. In de eerste fase van dit project (2020) is € 32.000 besteed aan de inhuur van expertise. Dit project is meerjarig en daarom wordt voorgesteld om het restant van € 128.000 via de bestemming van het resultaat beschikbaar te stellen voor 2021. 10. Restauratieplan molens Op 31 december 2016 heeft de Stichting tot instandhouding van molens in de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden (SIMAV) de vier Gorinchemse molens overgenomen. Hierbij zijn afspraken gemaakt over het onderhoud en restauratie en zijn tot en met 2022 middelen in de begroting opgenomen. In het restauratieplan zijn wijzigingen opgetreden, waardoor de voorgenomen bijdrage in 2020 lager is en het restant doorschuift naar latere jaren. Daarom wordt voorgesteld om het restant ad € 54.000 via een bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen voor 2021. 11. Restauratie duiker Melkheul Het college heeft besloten om de duiker aan de Melkheul te restaureren, kosten € 100.000.

De Provincie Zuid Holland heeft een subsidie vanuit de subsidieregeling Erfgoedlijnen van de Provincie Zuid-Holland' van € 50.000 toegezegd. De restauratie is door corona en het vertrek van de vakspecialist historische werken vertraagd. De raad wordt voorgesteld om het gemeentelijk budget van € 50.000 via een bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen voor 2021. 12. Aanwijzen gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden Voor het aanwijzen van gemeentelijke monumenten en beeldbepalende panden ten behoeve van de gemeentelijke monumentenlijst zijn in 2019 middelen beschikbaar gesteld, i.c. € 102.000. Door corona heeft dit aanwijzingstraject ernstige vertraging opgelopen. Van de beschikbare € 102.000 is in 2020 € 36.000 besteed. Om dit traject in 2021 volledig af te ronden wordt de raad voorgesteld om het restant van € 66.000 via de bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen in 2021. 13. Regionale Energiestrategie In 2019 zijn wij samen met de gemeente Molenlanden (de zogenaamde RES- regio Alblasserwaard) en partners zoals provincie Zuid-Holland, Stedin en Waterschap Rivierenland gestart om te komen tot een regionale energiestrategie. Van de in het kader van het Klimaatakkoord ontvangen rijksmiddelen voor de regionale energiestrategie (2019: € 542.000) is inmiddels € 76.000 besteed aan de ondersteuning van het RES-proces.

In 2021 wordt er verder gewerkt aan dit proces om te komen tot een RES 1.0 De raad wordt voorgesteld om het restant van € 466.000 via bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 in 2021 beschikbaar te stellen. 14. Transitievisie Warmte Voor de implementatie en uitvoering van de Transitievisie Warmte is een bedrag van € 237.000 ontvangen van het Rijk. Hiervan is voor de voorbereiding en onderzoek € 63.000 besteed in 2020. De raad wordt voorgesteld om het restant van € 174.000 via een voorstel tot bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 beschikbaar te stellen in 2021. 15. Invoering Omgevingswet De verwachte uitgaven t.b.v. de implementatie van de Omgevingswet zijn niet volledig in 2020 gemaakt, een deel van de uitgaven zal in 2021 plaatsvinden. Van de beschikbare € 786.000 resteert ultimo 2020 € 396.000, waarvoor wordt voorgesteld dit te bestemmen voor 2021.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

16. Visie van de Stad In het kader van het project Visie van de Stad resteert er ultimo 2020 nog € 22.000 van het beschikbare incidentele budget van € 73.000. Voorgesteld wordt om dit te bestemmen voor 2021. 17. 'Monitor Zuid Holland Zuid'' In mei 2020 hebben wij besloten voor een jaar deel te nemen aan de te ontwikkelingen monitor Zuid-Holland Zuid; Om met elkaar snel een overzicht te ontwikkelen en stuurinformatie als gemeente te krijgen, is door het onderzoekscentrum Drechtsteden een monitor ontwikkeld voor de gemeenten in de regio Zuid-Holland Zuid. Hierbij wordt met name ingezoomd op de economische indicatoren van de sectoren en welzijn en wordt regionaal en lokaal informatie verzameld. Alle tien de gemeenten in de regio zuid Holland Zuid betalen mee aan de monitor. Van het beschikbare budget resteert per ultimo 2020 € 20.000, waarvoor wordt voorgesteld dit bedrag te bestemmen voor 2021, omdat ook in 2021 nog van deze monitor gebruik wordt gemaakt en hiervoor in 2021 geen budget beschikbaar is. 18. Gemeentefonds decembercirculaire Bij de decembercirculaire zijn incidentele middelen toegevoegd aan de begroting 2020. Dit zijn geoormerkte budgetten, waarvoor het de beleidslijn is om deze beschikbaar te stellen voor de desbetreffende beleidsterreinen.

Vanwege het feit dat de middelen in december beschikbaar zijn gesteld, kan pas in 2021 over worden gegaan tot de inzet van die middelen. Het gaat hierbij om een bedrag van € 552.000. Hierover is de gemeenteraad geïnformeerd bij raadsvoorstel 726861 in de raadsvergadering van januari 2021. 19. Toevoegen resultaten grondexploitatie aan reserve Infrastructuur Vanwege de grote (investerings)opgaven op het gebied van mobiliteit/infrastructuur, is het wenselijk om te sparen voor toekomstige investeringen. Overeenkomstig het uitgangspunt zoals we dat hebben geformuleerd In de PPN 2020-2023 stellen wij voor om de positieve resultaten uit de grondexploitaties 2020 tot een bedrag van € 3.568.000 via een bestemming van het jaarrekeningresultaat 2020 toe te voegen aan de reserve Infrastructuur. 20. Restantbudget Gorcums Akkoord In de Tussentijdse rapportage 2020 hebben wij als college aan de gemeenteraad een voorstel voorgelegd om € 500.000 beschikbaar te stellen voor het re-activatieplan. Hiervoor was op dat moment onvoldoende ruimte in het begrotingssaldo beschikbaar, waarop wij hebben voorgesteld ook de beschikbare ruimte van € 200.000 voor de uitvoering van het coalitieakkoord in te zetten. De gemeenteraad heeft hiermee ingestemd.

Omdat er bij de jaarrekening sprake is van een positief saldo, stellen wij voor om de reeds beschikbaar gestelde € 500.000 alsnog volledig ten laste te brengen van het saldo, zodat de eerder ingezette ruimte van € 200.000 beschikbaar kan blijven voor inzet in 2021. Sociaal Domein Bij het Sociaal Domein zien we een duidelijke toename in de kosten in het tweede deel van het jaar. Hierbij lopen zowel de kosten voor de vervoersvoorzieningen en rolstoelverstrekking verder op, zien we de kosten voor de uitvoering van de jeugdwet verder toenemen en heeft de invoering van het abonnementstarief voor de WMO een aanzuigende werking op het gebruik van de voorzieningen. Overigens is, conform de vastgestelde gedragslijn, het resultaat op het programma Sociaal Domein (€ 1,2 mln. nadelig) reeds verrekend met de reserve. Derhalve is dit in de eerder gepresenteerde tabel niet opgenomen als onderdeel van het resultaat. Verloop resultaat Jaarrekening 2020 (bedragen x € 1.000) Jaarrekeningresultaat 2020

7.496

Bestemmingsvoorstellen exploitatie 2021

-3.147

Toevoeging resultaten grondexploitaties en mobiliteit aan reserve Infrastructuur

-3.646

Resultaat na bestemming

703

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Voorgesteld wordt om het jaarrekeningresultaat na bestemming toe te voegen aan de algemene reserve. Ontwikkeling algemene reserve Het verloop van de algemene reserve in 2020 ziet er als volgt uit: Saldo algemene reserve (bedragen in € x 1.000)

2020

Stand 1-1-2020

26.780

Rekeningresultaat 2020

-1.094

Vrijval reserve open kathedraal

150

Uitvoering sportvisie PPN 2018

-80

PPN 2020

-139

Begrotingssaldo 2020

2.049

Saldo algemene reserve ultimo boekjaar

27.666

De verschillende mutaties zijn het gevolg van eerdere besluitvorming. Het (onbestemde) begrotingssaldo 2020 is op basis van het raadsbesluit in december toegevoegd aan de algemene reserve. Het saldo van de algemene reserve bedraagt ultimo 2020 € 27,7 mln. Hierin is het resultaat over 2020 nog niet meegenomen. De algemene reserve vormt een belangrijk deel van het weerstandsvermogen. De weerstandsratio in de jaarstukken komt uit op 1,92 hetgeen binnen de door de raad vastgestelde bandbreedte valt. Ontwikkelingen investeringen In 2020 bedroeg het totaal aan geautoriseerde (zowel lopende als nieuwe) investeringen € 62,6 mln. Hiertegenover staat € 5,04 mln. aan baten die direct aan de investeringen kunnen worden toegeschreven. Het saldo komt via afschrijving de komende jaren in de begrotingen en jaarrekeningen terecht. Van de € 62,6 mln. beschikbaar gestelde budgetten was tot en met 2020 € 20,4 mln. besteed. Er is tot en met 2020 € 1,9 mln. aan baten gerealiseerd. Het grootste deel van de onderbesteding komt doordat de planning van de investeringen is bijgesteld. Het gaat hierbij voornamelijk om de investeringen voor de aanschaf van elektrische veerboten (€ 3,9 mln.), het station GorinchemNoord (€ 6,8 mln.), de Beroepencampus (€ 2,5 mln.), het Integraal Huisvestingsprogramma (IHP) Onderwijs in Gorinchem Oost (€ 9,7 mln.), De Nieuwe Doelen (€ 7 mln.).

Voor de bedragen die genoemd zijn geldt dat dit de nog beschikbare budgetten zijn op 31 december 2020. Enkele investeringen die in 2020 afgerond zijn: Verbeteren verkeersveiligheid Gildenweg Van de vier maatregelen voor de aanpak van de verkeersveiligheid Gildenweg is één locatie (kruising Gildenweg/ Bataafsekade) als gevolg van voortschrijdend inzicht niet uitgevoerd. De overige locaties zijn uitgevoerd en afgerond. Het restant van het investeringsbudget ad € 81.000 valt vrij en dit leidt tot lagere kapitaallasten. Openbare verlichting 2019 De voorgenomen vervangingswerkzaamheden zijn uitgevoerd. Gomarus uitbreiding In oktober 2019 is de uitbreiding van de locatie Hoefslag voor de Gomarus in gebruik genomen. De tijdelijke huisvesting aan de Lange Slagenstraat/Van Neercasselstraat wordt niet meer voor het onderwijs ingezet. Na definitieve afrekening in 2020 met het schoolbestuur is het investeringsbudget afgesloten.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

GRP 2018 De werkzaamheden in het kader van de jaarschijf 2018 uit het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) 2016-2020 zijn uitgevoerd en afgerond. Geluidsscherm Banneweg Met gebruikmaking van de rijkssubsidieregeling sanering verkeerslawaai is een geluidsscherm geplaatst langs de Banneweg om daarmee de geluidshinder voor de achterliggende woningen te beperken. Voorgesteld wordt om de nog beschikbare investeringsruimte voor die investeringen die nog niet gereed zijn (€ 42,2 mln.), beschikbaar te houden voor de verdere afronding in de komende jaren. In de Perspectiefnota 2022 zal de planning van de investeringen worden geactualiseerd en worden de financiële consequenties daarvan inzichtelijk gemaakt. Een nadere toelichting op de investeringen staat in de toelichting bij de diverse programma’s.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

1.4

Ontwikkelingen corona

De gemeente Gorinchem heeft zich het afgelopen jaar ingespannen om de crisis voor de inwoners en bedrijven in veilige banen te leiden, en waar mogelijk compenserende maatregelen te treffen. Zo is er bijvoorbeeld besloten tot het verlenen van uitstel van betaling op de gemeentelijke belastingen, gevolgd door uitstel van inning van de huren van gemeentelijk vastgoed en sportvoorzieningen, waarna besloten is tot het niet meer in rekening brengen van de huren van terrassen van de horeca. Daarna zijn nog tal van maatregelen genomen waarover wij de gemeenteraad in de verschillende coronanieuwsbrieven (16) uitgebreid hebben geïnformeerd. Samengevat hebben de volgende onderwerpen inmiddels geleid tot zichtbare financiële consequenties. Ook is aangegeven in hoeverre de gemeente voor dit onderwerp door het Rijk wordt gecompenseerd. Financiële Omschrijving gevolgen door corona (bedragen x € 1.000) Programma 1

Geplande Werkelijke lasten 2020 lasten 2020

Voorziene lagere baten 2020

Werkelijke lagere baten 2020

Compensatie Rijk

Nummer

Bestuur en Ondersteuning

0.1

Bestuur

0.2

Burgerzaken

Totaal Programma 1

-200

1-8

-132

117

145

117

272

-5

101

-5

101

Programma 2. Veiligheid 1.1

Crisisbeheersing en Brandweer

1.2

Openbare orde en Veiligheid

Totaal Programma 2.

127

3 -

Programma 3. Verkeer en Vervoer 2.1

Verkeer en vervoer

2.2

Parkeren

185

2.4

Economische Havens en waterwegen

184

2.5

Openbaar vervoer

Totaal Programma 3.

-132

-198

141

243

-132

-185

141

612

7 -

Programma 4. Economie 3.1

Economische ontwikkeling

Totaal Programma 4.

500

-11

309

Programma 5. Onderwijs 4.3

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

Totaal Programma 5.

Programma 6. Sport, Cultuur en Recreatie 5.1

Sportbeleid en activering

5.2

Sportaccommodaties

5.3

Cultuurpresentatie, productie en participatie

5.4

Musea

276 -5

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Financiële Omschrijving gevolgen door corona (bedragen x € 1.000) 5.5

Cultureel erfgoed

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Totaal Programma 6.

Geplande Werkelijke lasten 2020 lasten 2020

Voorziene lagere baten 2020

Werkelijke lagere baten 2020

Compensatie Rijk

Nummer

-284

-8

-183

113

373

106

226

Programma 7. Sociaal Domein 6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

6.2

Wijkteams

6.3

Inkomensregelingen

6.4 6.5

5.216

5.116

5.127

Begeleide participatie

198

Arbeidsparticipatie

357

783

153

129

6.6

Maatwerkvoorziening (WMO)

6.71

Maatwerkdienstverlening 18+

6.72

Maatwerkdienstverlening 18-

6.81

Geëscaleerde zorg 18+

Totaal Programma 7.

6.013

6.064

Afval

232

Totaal Programma 8.

232

6.402

Programma 8. Duurzaamheid 7.3

22 -

Volkshuisvesting, Ruimtelijke Programma 9. ordening en Stedelijke vernieuwing 8.3

Wonen en bouwen

Totaal Programma 9.

Algemene dekkingsmiddelen 0.63

Parkeerbelasting

297

133

297

0.64

Belasting Overig

383

184

330

Totaal algemene dekkingsmiddelen.

624

345

624

345

169

7.283

6.623

743

915

7.512

Overhead. 0.4

Overhead

Totaal Overhead. Totaal Programma's

169

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Kort samengevat: In 2020 hebben wij als gevolg van de crisis € 6.623.000 aan extra kosten gemaakt. Daarnaast hebben we € 915.000 minder aan baten ontvangen. Dat betekent een totaal nadelig effect voor Gorinchem van € 7.538.000. Het nadelig effect wordt voor een belangrijk deel gecompenseerd door de compensatie van € 7.512.000 die wij van het Rijk en provincie hebben ontvangen. Voor diverse corona-compensatieregelingen geldt dat uitvoering in 2021 zal plaatsvinden en er geen mogelijkheid is om die kosten op te vangen binnen de reguliere begrotingsbudgetten van 2021. Wij stellen in die gevallen voor om (conform voorgaand hoofdstuk) het restantbudget te bestemmen voor 2021. 1. 2.

Om de raadsvergaderingen coronaproof te kunnen laten plaatsvinden zijn er in 2020 extra kosten gemaakt. Het Rijk heeft extra middelen beschikbaar gesteld waarmee gemeenten gecompenseerd worden voor coronamaatregelen die gemeenten moeten treffen voor de Tweede Kamerverkiezingen. Voor Gorinchem gaat het om een bedrag van € 68.000. 3. In 2020 hebben wij € 127.000 besteed aan het treffen van diverse maatregelen in de stad en het plaatsen van LED-schermen in winkelstraten ten behoeve van de 1,5m-naleving. 4. Wij hebben € 145.000 besteed aan de extra inzet van Boa’s ten behoeve van handhaving van de coronamaatregelen. 5. Er zijn extra kosten gemaakt voor de fietsenstalling aan de Kruisstraat. 6. Als gevolg van de coronacrisis hebben wij € 184.000 minder aan haven- en kadegelden ontvangen. 7. Door corona en de twee lockdowns heeft Riveer minder passagiers. Daardoor is er sprake van minder baten ad. € 243.000. Om deze inkomstenderving te dempen heeft Riveer de dienstregelingen afgeschaald. Dit heeft geresulteerd in reductie van ingehuurd personeel en lagere brandstofkosten ad € 205.000. Door de verplichte hygiënemaatregelen heeft Riveer incidenteel extra lasten ad € 7.000. 8.

Met de vaststelling van het re-activatieplan is € 500.000 beschikbaar voor een pakket aan stimulerende maatregelen waardoor we als gemeente zo goed mogelijk kunnen anticiperen op de effecten van de coronacrisis op onze economie en onze ondernemers hierbij kunnen ondersteunen, faciliteren en stimuleren. 9. Het kabinet heeft besloten voor kinderen van wie één of beide ouders werken in een cruciaal beroep of vitale sector noodopvang te organiseren. Van het Rijk hebben we € 52.000 compensatie gekregen. Ouders/verzorgers van een kind dat gebruik maakt van de gemeentelijke regelingen voorschoolse educatie, peuteraanbod en sociaal medische indicatie hebben een vergoeding gekregen voor het betalen van de eigen bijdrage. Het verstrekken van de vergoeding wordt uitgevoerd door de kinderopvangorganisatie SKG en Alexandra. Het Rijk compenseert Gorinchem voor € 16.000. Het bedrag is toegevoegd aan het budget kinderopvang. 10. De sportverenigingen hebben de activiteiten moeten stilleggen. Dit heeft geleid tot het niet doorgaan van sportevenementen en extra lasten en bij het weer opstarten van de sportactiviteiten. Om de verenigingen tegemoet te komen zijn de lasten voor het gebruik van de accommodaties voor de maanden maart tot en met juni niet meer in rekening gebracht (€ 45.000). Het Rijk heeft via een specifieke uitkering € 42.000 gecompenseerd. 11.

Concentratie van cultuuractiviteiten in de Nieuwe Doelen maakt het mogelijk zoveel mogelijk voorstellingen door te laten gaan in coronatijd binnen een ruime locatie. De noodzakelijke aanpassingen kosten € 60.000 en komen ten laste van niet bestede cultuurbudgetten. Los van deze aanpassing heeft het Rijk € 282.000 beschikbaar gesteld voor borging van de lokale en regionale cultuurinfrastructuur. Het bedrag is toegevoegd aan het cultuurbudget. Hiervan is € 96.000 corona-compensatie uitgekeerd aan diverse culturele instellingen. Naast de bijdrage bij het Rijk hebben wij van provincie een bedrag van € 27.000 noodsteun ontvangen voor de culturele sector. Ook dit bedrag is toegevoegd aan het cultuurbudget. 12. Het aantal bezoekers aan onze musea is in 2020 achtergebleven ten opzichte van voorgaande jaren. Als compensatie voor de lagere bezoekersopbrengsten hebben wij van de provincie een subsidie ontvangen van € 23.000. 13. Aan gebruikers van diverse gemeentelijke panden hebben wij huurcompensatie verstrekt. 14. Het evenement Nederland staat op tegen Kanker is afgelast wegens corona. Het budget is verlaagd (na aftrek van de al gemaakte kosten) voor een bedrag van € 271.000. Dit geld is ingezet voor het re-actievatieplan (zie

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

punt 8). Op het budget voor overige evenementen bleef € 13.000 onbesteed door het niet doorgaan van diverse evenementen. 15. Wij hebben Molenhopper compensatie verstrekt voor het omzetverlies als gevolg van corona. Ook hebben wij een aantal sociaal culturele organisaties in onze gemeente een aanvullende subsidie verstrekt ter compensatie van de huurkosten. Van het Rijk hebben wij € 54.000 ontvangen als compensatie voor onder andere het kwijtschelden van huur, het compenseren van tegenvallende inkomsten uit horeca en zaalverhuur van buurt- en dorpshuizen en voor scouting en speeltuinen. 16. Ter compensatie van de directe meerkosten maatschappelijke ondersteuning die voortkomen uit de coronamaatregelen hebben wij van het Rijk € 28.000 ontvangen. 17. De uitvoering van de Tijdelijke ondersteuning zelfstandig ondernemers (Tozo ) is verzorgd door Avres. De regeling voorziet in een aanvullende uitkering voor levensonderhoud, als het inkomen door de coronacrisis tot onder het sociaal minimum daalt, en in een lening voor bedrijfskapitaal om liquiditeitsproblemen als gevolg van de coronacrisis op te vangen. Het aandeel van de gemeente Gorinchem bedraagt in 2020 € 5,1 mln. inclusief uitvoeringskosten. Het Rijk vergoedt de kosten van deze regeling via een specifieke uitkering (SPUK). 18.

Van het Rijk hebben wij € 198.000 ter compensatie van het opvangen van exploitatietekorten bij omzetverliezen van de Sociale Werkbedrijven. Dit bedrag hebben wij beschikbaar gesteld aan Avres. 19. Avres voert de Participatiewet uit. Er is sprake van omzetverlies voor het werkbedrijf, doordat medewerkers niet hebben kunnen werken binnen de richtlijnen van het RIVM. Het Rijk compenseert € 357.000. Het bedrag wordt doorbetaald aan Avres. Het Rijk heeft daarnaast € 76.000 beschikbaar gesteld voor de re-integratie van bijstandsgerechtigden. Wij krijgen dit geld om de reguliere dienstverlening op peil te houden nu de instroom in de bijstand toeneemt. Tot slot hebben wij van het Rijk in december € 349.000 aan aanvullende middelen ontvangen om de werkloosheid te bestrijden. 20. Wij hebben Rivas voor € 80.000 gecompenseerd voor de dagbesteding die geen doorgang heeft kunnen vinden. Diverse zorgverstrekkers zijn voor in totaal € 71.000 gecompenseerd ter compensatie voor het omzetverlies huishoudelijke ondersteuning en individuele begeleiding. Ter compensatie van de directe meerkosten maatschappelijke ondersteuning die voortkomen uit de coronamaatregelen hebben wij van het Rijk € 49.000 ontvangen. Voor uitvoering van het gemeentelijk schuldenbeleid hebben wij € 32.000 extra van het Rijk ontvangen.

Het ministerie van VWS heeft besloten de eigen bijdragen voor de maanden april en mei vrij te stellen. Ter compensatie hebben wij van het Rijk € 48.000 ontvangen. 21. De jeugdhulp is ondergebracht bij de gemeenschappelijk regeling DG&J. De uitvoerende jeugdhulporganisaties hebben kosten gemaakt door aanpassingen in de methoden van zorg, die voortkomen uit de coronamaatregelen en het volgen van de RIVM-richtlijnen (bijv., beeldbellen, mondkapjes etc.). Ook zijn instellingen ondersteund door het doorbetalen van de zorgorganisatie, ondanks dat zorg niet is geleverd. Zorg die later alsnog is geleverd (uitgestelde zorg) veroorzaakt ook een kostenstijging. Het Rijk compenseert hiervan € 83.000. Wij hebben het bedrag toegevoegd aan het budget Jeugd. 22. Door de crisis heeft Waardlanden fors hogere kosten gemaakt voor de verwerking van het substantieel meer aangeboden afval in de periode maart tot en met juni en voor de bemensing en beveiliging van de AfvalBrengStations. Daarnaast worden extra rondes gereden voor de inzameling van restafval en grofvuil. In overleg met de VNG heeft het Rijk besloten om deze kosten (landelijk € 32 mln. inclusief eventuele afdracht aan het BTW-compensatiefonds) te vergoeden. 23. Wij hebben gebruikers van gemeentelijke panden gecompenseerd in de huurkosten. 24. De lockdown leidde tot het wegvallen van bezoekers aan de binnenstad. Financieel werd dit o.a.

zichtbaar door het wegvallen van de parkeerinkomsten. In 2020 gaat het om een bedrag van € 318.000. De compensatie van het Rijk bedroeg € 297.000. 25. Om ondernemers in de binnenstad te ondersteunen in coronatijd, is de terrashuur voor 2020 kwijtgescholden. Dit betekent een derving van de huren van € 52.000. Van het Rijk hebben wij € 33.000 compensatie ontvangen. 26. Het vergaderen via teams, het thuiswerken van de medewerkers, kosten van noodzakelijke aanpassingen aan het gemeentehuis en extra communicatie heeft € 67.000 gekost. Aan extra inhuur van personeel hebben we in 2020 als gevolg van corona € 281.000 uitgegeven omdat sinds maart 2020, als gevolg van de crisis, onder meer extra capaciteitsinzet nodig is geweest voor de rolinvulling van een strategisch communicatieadviseur en inzet

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

van online experts om te monitoren, signaleren en te communiceren. Van het Rijk hebben wij € 169.000 ontvangen. Aanvullende coronacompensatie Het kabinet heeft enkele belangrijke besluiten genomen in het kader van de coronacompensatie. Zo heeft het Kabinet, in vervolg op de eerste tranche compensatie, een aanvullend compensatiepakket corona beschikbaar gesteld. De tweede tranche compensatie van ruim € 330 mln. voor 2020 was ter compensatie van onder andere inkomstenderving (precariobelasting en marktgelden en evenementenleges), meerkosten (bv. buurt en dorpshuizen, toezicht en handhaving, coronaproof verkiezingen, lokale culture voorzieningen en sociale werkbedrijven. Voor Gorinchem ging het daarbij om een bedrag van € 854.000. Het Rijk en medeoverheden hebben afspraken gemaakt over reële compensatie van medeoverheden voor gederfde inkomsten en gemaakte kosten. In december hebben de gemeenten van het Rijk nog extra aanvullende middelen gekregen van het Rijk. Voor Gorinchem ging het om € 527.000. In januari 2021 is de gemeenteraad hierover geïnformeerd. De gemeente Gorinchem deelt in de kosten van de Veiligheidsregio Zuid-Holland-Zuid en de dienst Gezondheid en Jeugd. Vanzelfsprekend hebben deze organisaties kosten gemaakt voor de coronamaatregelen. Deze kosten declareren zij rechtstreeks bij het Rijk.

De Dienst Gezondheid en Jeugd heeft het toezicht kinderopvang overwegend uitgevoerd via videobellen. Het reactief en signaalgestuurd Wmo toezicht is in voorkomende gevallen uitgevoerd. Het proactief Wmo toezicht is niet uitgevoerd om zorgaanbieders in coronatijd niet nodeloos te willen belasten.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

1.5

Leeswijzer

De jaarstukken bestaan uit een beleidsmatig en uit een financieel gedeelte, respectievelijk het jaarverslag en de jaarrekening. Het jaarverslag De jaarstukken 2020 volgen in opzet de Begroting 2020. De financiële informatie is binnen die programma's op het niveau van taakvelden is opgenomen. Deze taakvelden zijn voorgeschreven vanuit het BBV. Naast de negen beleidsprogramma's is er een 'programma' algemene dekkingsmiddelen en zijn er overzichten van overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien. Het overzicht overhead geeft inzicht in de kosten van alle overhead die niet rechtstreeks aan de uitvoeringsprogramma's toe te rekenen zijn. Onder de overhead vallen (o.a.) kosten voor directie, management, financiën, Human Resoure Management (HRM), facilitaire zaken, informatievoorziening en communicatie. Indicatoren en streefwaarden Gekoppeld aan de eerder genoemde uniforme taakvelden is vanuit het BBV een basisset van 34 beleids- of prestatieindicatoren voorgeschreven, die gemeenten in de begroting en jaarrekening moeten gebruiken. De indicatoren geven inzicht in (de vergelijkbaarheid tussen gemeenten van) de beleidsprestaties en zijn objectief meetbaar. De gegevens zijn via landelijke bronnen voor alle gemeenten beschikbaar en vragen dus niet om een eigen/ nieuw registratiesysteem.

Al deze gegevens zijn te raadplegen via www.waarstaatjegemeente.nl en op peildatum 3 maart 2021 zijn de gegevens overgenomen. De indicatoren bevatten voor het college en de gemeenteraad belangrijke informatie om te kunnen sturen. Per programma staan de verplichte indicatoren in een tabel, aangeduid met een 'B(asis)'. De indicatoren worden vergelijken met gemeenten in dezelfde stedelijkheidsklasse. We hebben de meest actueel beschikbare gegevens opgenomen, maar voor een aantal indicatoren zijn geen recente gegevens beschikbaar. Naast de basisset indicatoren zijn op een aantal programma's facultatieve indicatoren opgenomen, waarvoor landelijke data (nog) ontbreken. Gemeenten moeten hiervoor zelf de registratie organiseren. In tegenstelling tot de verplichte indicatoren zijn de facultatieve indicatoren wat minder feitelijk te meten. Ze hebben een bepaalde subjectiviteit in zich, zoals een gevoel of waardering. Deze gegevens komen uit de Gorcumse burgerpeiling. Voorbeelden zijn de mate waarin de gemeentelijke dienstverlening wordt gewaardeerd door ondernemers en inwoners en het veiligheidsgevoel van onze inwoners. Per programma staan de facultatieve indicatoren in een tabel, aangeduid met een 'F'. Voor een aantal indicatoren is gekozen om de resultaten uit te drukken in een getal en niet gevisualiseerd in een tabel.

Programmaverantwoording De programmaverantwoording bestaat per programma uit de beantwoording van de zogenaamde ‘3 W-vragen’. De gebruikelijke 3 W-vragen zijn gehandhaafd omdat dit een goede verdiepingsslag aanbrengt van abstract naar concreet niveau. 1. Wat hebben we bereikt? 2. Wat hebben we daarvoor gedaan? 3. Wat heeft dit gekost? Per programma is een overkoepelend doel geformuleerd. Hier staat ook welke beleidskaders een rol hebben gespeeld bij het realiseren van dat doel. Wat we in 2020 hebben gedaan om het programmadoel te bereiken, staat in de overzichten met concrete acties en reguliere taken. Onder het kopje "Wat heeft dit gekost" worden de baten en lasten per taakveld gepresenteerd. De afwijkingen van € 50.000 of groter (lasten en baten afzonderlijk) worden toegelicht. Ook de aan het programma gerelateerde investeringen en subsidies worden hier gepresenteerd. Investeringen met een budget boven de € 500.000, afwijkingen boven de € 50.000 en politiek relevante investeringen worden nader toegelicht. In elk programma zijn alleen de verbonden partijen opgenomen die hebben bijdragen aan de realisatie van de doelstellingen van dat programma.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Paragrafen Na de programmaverantwoording volgen de paragrafen. Deze geven een dwarsdoorsnede van de jaarstukken, bezien vanuit een bepaald beleidsterrein. Het gaat vooral om beheersmatige aspecten die grote (financiële) gevolgen hebben gehad en/of van belang zijn geweest voor het realiseren van de programma's. De jaarrekening Het financiële gedeelte gaat in op de grondslagen voor de jaarrekening. Dit hoofdstuk geeft diverse financiële overzichten, zoals het totaaloverzicht van lasten en baten, het overzicht met incidentele baten en lasten, het structurele begrotingsevenwicht, het overzicht begrotingsonrechtmatigheid, de balans en de toelichtingen op de balans. Tot slot volgt de balans met een toelichting op de balansposten en een overzicht volgens de Wet Normering Topinkomens (WNT). Bijlagen In de bijlagen zijn de meerjarige overzichten van reserves en voorzieningen, baten en lasten per taakveld, investeringsoverzicht, verantwoordingsinformatie over specifieke uitkeringen (SiSa) en de rapportage interbestuurlijk toezicht opgenomen. Een lijst met gehanteerde afkortingen maakt deze jaarstukken compleet.

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Jaarstukken 2020 Jaarverslag: Programmaverantwoording

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Jaarverslag: Programmaverantwoording

2.1

Programma 1 Bestuur en Ondersteuning

Taakvelden Bestuur Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden

2.1.1

Wat hebben we bereikt met het programma Bestuur en Ondersteuning?

Doel De gemeente zet zich ervoor in dat Gorinchem een levendige en zorgzame stad is waar het goed wonen, werken en verblijven is voor jong en oud. Daarbij zal de gemeente de (inwoners van de) stad betrekken en faciliteren, de dienstverlening op de klant afstemmen en zorgen voor een efficiënte en effectieve bedrijfsvoering waarbij het gemeentelijke huishoudboekje op orde is.

Vastgesteld beleid Beleidskader

Vastgesteld door de raad in

Burgerinitiatieven

2016

Inwoners aan zet

2016

Informatiebeleid

2017

Zienswijze koersdocument Grenzeloos samenwerken

2017

Gemeente Gorinchem Jaarstukken 2020

Maatschappelijke effecten Indicator

B/F

Eenheid

Gerealiseerd

Soort

Formatie

fte per 1.000 inwoners

8,8

Bezetting

fte per 1.000 inwoners

8,4

Apparaatskosten

€ per inwoner

771

Externe inhuur

14,0

Overhead

6,5

F F F F

1-10 1-10 1-10 1-10

7,6 7,3 7,4 7,0

ME ME ME ME

Waardering inwoners algehele dienstverlening : -Balie -Telefoon -Schriftelijk -Digitaal

Verklaringen afkorting: B = Basisset indicator, F = Facultatieve indicator, PI = Prestatie Indicator, ME = Maatschappelijk Effect.

2.1.2

Wat hebben we daarvoor gedaan?

Prioriteiten en aandachtspunten Onderwerp

Toelichting prioriteiten

Contacten in de regio In 2020 hebben we actief bijgedragen aan het merendeel van de opgaven van de Regionaal Maatschappelijke Agenda (RMA). Ook is in aanloop naar het ‘Uitvoeringsprogramma RMA 2021’ een begin gemaakt met de versterking van de sturing op de RMA op weg naar een verdere aanscherping van de RMA in 2021. Belangrijk voor de samenwerking in de Regio AV is de keuze van de gemeente Vijfheerenlanden om zeker nog drie jaar onderdeel te blijven van de Arbeidsmarktregio Gorinchem. De samenwerking van de zeven gemeenten in de functionele regio heeft een vervolg gekregen met het uitwerken en zetten van vervolgstappen op vier thema’s (werkgelegenheid, onderwijs, ziekenhuiszorg, bereikbaarheid). Na een intensieve periode van dealmaking samen met de provincie, Drechtsteden en het Rijk hebben de departementen op 10 juli ingestemd met de definitieve ‘Regio Deal DrechtstedenGorinchem e.o.’, wat een impuls betekent van € 22,5 mln. voor de regio’s, waarvan € 3,2 mln. voor Gorinchem en het omliggende gebied. Voor ons gebied is de impuls met name gericht op samenwerking met onderwijs en bedrijfsleven (voor het Innovatie- en Afstudeercentrum) en op het toevoegen van leefkwaliteit aan de Lingeoevers (Arkelsedijk). Onderwerp

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Gorinchem&id=235f4624-2582-413f-9682-ab4929870c9e