07 Bijlage - Burap 2-2024 versie 03 dd 11-7-2024 voor Raad.pdf
Tekst van het document
2e Bestuursrapportage 2024
Versie: 03 – 2024 Datum: 10 juli 2024 Raad 17 september 2024
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
0
Inhoudsopgave
Inhoudsopgave ............................................................................................................................................................ 1 Inleiding ....................................................................................................................................................................... 2 Financiële positie ......................................................................................................................................................... 3 Leeswijzer .................................................................................................................................................................... 4 Programma 1 Inwoner ................................................................................................................................................. 6 Programma 2 Leefomgeving...................................................................................................................................... 12 Programma 3 Bedrijvigheid ....................................................................................................................................... 19 Programma 4 Bestuur en organisatie ........................................................................................................................
21 Algemene dekkingsmiddelen en overhead ............................................................................................................... 23 Bijlage A: Totaaloverzicht doelen/resultaten 2024 ................................................................................................... 27 Bijlage B: Raming en realisatie van toegekende investeringskredieten .................................................................... 35 Bijlage C: 3e begrotingswijziging 2024 ..................................................................................................................... 37 Bijlage D: Bezuinigingsmonitor …………………………………………………………………………………………………………………………….39
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
1
Inleiding Voor u ligt de 2e Bestuursrapportage van het jaar 2024. Deze rapportage heeft dezelfde opzet als de 1e Bestuursrapportage zoals u die In maart jl heeft vastgesteld. Dat wil zeggen dat niet alleen op de financiële afwijkingen wordt gerapporteerd, maar ook op de voortgang in de doelrealisatie: welke doelen hebben we gesteld, hoe staat het met inhoudelijke realisatie, hoe verloopt de planning, zijn de beschikbare middelen nog voldoende? Dat alles samen geeft een beeld van het risico of we het beoogde doel al dan niet zullen behalen. Het bestuursakkoord ‘Samen Bouwen’ werd in het najaar van 2023 door het college vertaald naar een Uitvoeringsprogramma. De werkzaamheden die daaruit voortvloeien moeten worden opgenomen in de begroting. In deze bestuursrapportage is het volledige Uitvoeringsprogramma, jaarschijf 2024 samengevoegd met de doelen en resultaten uit de begroting 2024. Daarmee heeft u een totaaloverzicht waaraan wij dit jaar werken voor onze inwoners en ondernemers. Dit totaaloverzicht vindt u in bijlage A. Grondslag voor de bestuursrapportage In de financiële verordening is vastgelegd welke inhoud in een tussentijdse rapportage tenminste mag worden verwacht. In de nieuwe verordening, vastgesteld door de raad op 6 februari 2024, is daarover het volgende opgenomen: Artikel 6. Tussentijdse rapportage 1.
Burgemeester en wethouders informeren de raad door middel van tussentijdse rapportages over de realisatie van de begroting van de gemeente. 2. De tussentijdse rapportages bevatten in ieder geval een uiteenzetting over de uitvoering en het bijstellen van het beleid en een overzicht met de bijgestelde raming van: a. baten en de lasten per programma; b. het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen per programma; c. het overzicht van de overhead; d. het totale saldo van de baten en lasten, volgend uit de onderdelen a, b en c; e. de beoogde toevoegingen en onttrekkingen aan reserves per programma; f. het resultaat, volgend uit de onderdelen d en e; g. de realisatie en raming van de uitputting van de investeringskredieten. 3. In de tussenrapportages worden afwijkingen op de oorspronkelijke ramingen van de baten en lasten van programma’s en investeringskredieten in de begroting groter dan € 25.000 toegelicht.
Het Uitvoeringsprogramma vormt, samen met de doelen uit de begroting 2024, de basis voor de doelen en resultaten waarop we afwijkingen rapporteren. Bij de beoordeling daarvan is rekening gehouden indien (vertraagde) realisatie uit 2023 impact heeft op de voortgang in 2024. We melden u indien een afwijking op inhoud, planning, geld en daarmee op het risico voor doelrealisatie aan de orde is. Waar mogelijk en nodig doen we u daarbij direct een bijstellingsvoorstel. Naast beleids- en financiële bijstellingsvoorstellen blijft de technische verwerking van zaken die zich na de 1e Bestuursrapportage hebben voorgedaan, zoals de verwerking van de Meicirculaire of van reeds genomen besluiten. Ook behouden we de meerjarige blik, zodat we onze meerjarenraming actueel houden. Goirle, juli 2024
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
2
Financiële positie Verwacht begrotingsresultaat 2024 en meerjarenperspectief Op 26 maart 2024 stelde uw raad de 1e bestuursrapportage 2024 vast. Het daarin verwachte exploitatieresultaat voor 2024 bedroeg € 1,68 mln. voordelig. De nu voorliggende 2e bestuursrapportage 2024 leidt per saldo tot een nadeel van € 1,70 mln. voor het jaar 2024. Het verwachte resultaat voor dit jaar komt daarmee uit op een gering nadeel van € 4.000. In onderstaand verloopoverzicht ziet u de ontwikkeling van het begrotingssaldo 2024 e.v.: (bedragen x € 1.000 / V=Voordelig N=Nadelig)
Ontwikkeling begrotingssaldo Saldo primaire begroting 2024-2027 (Raad 7-11-2023) Wijz. 2024-1 Slotwijziging 2023 (Raad 12-12-2023) Wijz. 2024-2 1e burap 2024 (Raad 26-03-2024) Saldo vastgestelde begrotingscijfers (Raad 26-03-2024) Wijz. 2024-3 2e bestuursrapportage 2024 Saldo begroting na 2e burap 2024 Saldo Perspectiefnota 2025 Effect amendement PPN 2025 (raad 2-7-2024) Nieuw meerjarenperspectief 2024-2028
2024 2025 2026 2027 2028 2.421 V 4.796 V 1.930 V 306 V 1.858 V 755 N 139 N 21 N 701 V 701 V 14 V 923 N 225 N 169 N 151 N 1.680 V 3.734 V 1.684 V 838 V 2.407 V 1.684 N 638 N 117 N 301 N 336 N 4 N 3.096 V 1.567 V 537 V 2.071 V 1.895 N 2.064 N 2.225 N 1.957 N 1.250 V 1.500 V 1.500 V 1.500 V 4 N 2.451 V 1.003 V 188 N 1.615 V
Financiële bijstelling van de 2e bestuursrapportage 2024 Conform de nieuwe financiële verordening gemeente Goirle 2023 autoriseert de raad de bijstellingen van de raming van de baten en lasten per programma. Deze bijstellingen treft u in onderstaand overzicht.
Totaal Programma 1. Inwoner Totaal Programma 2. Leefbaarheid Totaal Programma 3. Bedrijvigheid Totaal Programma 4. Dienstverlening Totaal Alg. dekkingsmiddelen Totaal Overhead TOTAAL-GENERAAL TOTAAL-SALDO
2024 Lasten 7.703 843 1.024 168 179 9.917 1.684 N
Baten 5.807 241 1.061 1.006 118 8.234
2025 Lasten Baten 308 21 19 330 -29 159 -335 197 654 16 638 N
2026 Lasten Baten 289 20 -65 -31 345 418 17 555 438 117 N
bedragen x € 1.000 2027 Lasten Baten 245 -20 -14 -31 373 309 17 589 288 301 N
Een toelichting op deze bijstellingen vindt u in de komende hoofdstukken. In bijlage C treft u een totaaloverzicht van baten en lasten per programma en geven we u inzicht in de reservemutaties.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
3
Leeswijzer Algemeen Deze bestuursrapportage volgt de gebruikelijke programma-indeling. Per programma geven we u een uiteenzetting over de bijstelling en de uitvoering van het beleid. De vastgestelde doelen en resultaten uit de begroting 2024 vormden daarbij het uitgangspunt. Deze zijn aangevuld met de voor 2024 beoogde resultaten vanuit het Uitvoeringsprogramma. Dat is immers een vertaling van het Bestuursakkoord ‘Samen Bouwen’. Met deze wijze van rapporteren kunt u dus ook de voortgang van realisatie van het Uitvoeringsprogramma volgen. Zo verleggen we -aan de hand van een groeimodel- de focus van financiële realisatie naar realisatie van beleidsdoelen en -resultaten. Niet alleen voor het betreffende jaar, maar voor een hele bestuursperiode. Informatie per programma Voor de uiteenzetting en bijstelling van de uitvoering van beleid is gekozen voor een schematische weergave. Daarin treft u uitsluitend de doelen/resultaten waarop we -naar de stand van medio juni 2024- een afwijking rapporteren1. We lichten deze vervolgens toe en doen -waar nodig- een voorstel tot bijstellen van beleid en/of de financiële raming. Per doel/resultaat staan daarbij de volgende vragen centraal: Indicator Inhoud Planning Geld Risico voor doelrealisatie
Betekenis Is er een wijziging van het doel/resultaat zoals het is vastgesteld? Gaat de voortgang voor dit jaar zoals beoogd? Is er een wijziging in de voor het doel beschikbare/benodigde middelen? Wat betekent het voorgaande voor het al dan niet behalen van het doel?
De bijbehorende legenda is als volgt: = Afwijking in positieve zin van de begroting c.q. het begrote doel = Afwijking in negatieve zin van de begroting c.q. het begrote doel = Neutrale afwijking van de begroting c.q. het begrote doel - = Geen afwijking te melden ✓ = Realisatie van de begroting c.q. het begrote doel Voorstellen voor bijstellen van beleid of raming van baten en lasten Sommige gerapporteerde afwijkingen zijn aanleiding voor het college om u een beleids- of financieel voorstel voor bijstelling te doen. Deze treft u onder iedere programmatabel. Bijstellingen welke groter of gelijk zijn aan € 25.000 of reservemutatie betreffen lichten we toe. De afwijkingen kunnen structureel (S) of incidenteel (I) zijn. Ook die informatie treft u in de tabellen. Alle financiële bijstellingen vatten we per programma samen in een overzicht van de bijstelling van baten en lasten. In bijlage C treft u een overzicht waarin zowel de programmaraming voor wijziging, de wijzigingen uit deze bestuursrapportage en de programmaraming na wijziging is te zien. De raad is bevoegd de nieuwe programmaramingen te autoriseren. Investeringskredieten Voornemens voor nieuwe investeringskredieten of bijstelling van toegekende investeringskredieten lichten we toe aan het eind van ieder programma. Het overzicht van raming en realisatie van alle toegekende investeringskredieten treft u in bijlage B.
1
In bijlage A vind u een overzicht van alle doelen en resultaten uit de begroting en het Uitvoeringsprogramma.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
4
Bezuinigingsmonitor In de 1e bestuursrapportage 2024 is afgesproken dat met ingang van de 2e bestuursrapportage 2024 een extra overzicht aan P&C-producten wordt toegevoegd waarin de bezuinigingsopgave uit het Uitvoeringsprogramma kan worden gemonitord. Deze bezuinigingsmonitor vindt u in bijlage D.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
5
Programma 1 Inwoner Uiteenzetting over bijstelling en de uitvoering van het beleid
Programma 1 Inwoner Thema 1.1 Preventie 1.9
Regie rondom de sportopgaven Opstellen Uitvoeringsprogramma Sport, met aandacht voor meer verantwoordelijkheid voor verenigingen en betalen naar gebruik
1.13 Inzetten op inclusiviteit en gelijke kansen voor inwoners Verkleinen sociaal-economische verschillen en vergroten kans om mee te doen m.b.v. regelingen
1.14 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie
Inhoud Planning Geld Risico U
-
-
B
-
-
-
B
-
-
-
Zo vroeg mogelijk in beeld krijgen inwoners om verergering te voorkomen
Thema 1.3 Zorg en activering 1.21 Behoud van een gezonde en krachtige jeugd
Inhoud Planning Geld Risico B
-
Lichte en kortdurende ondersteuning, maatwerk waar nodig
B
-
1.25 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie
B
-
1
1
-
U
-
-
1
-
-
1
-
-
-
1
-
-
-
Waar nodig specialistische jeugdhulp
1.22 Investeren in gezond ouder worden
Continuering Goirle aan de Slag en intensivering minimabeleid
1.27 Maatschappelijke begeleiding van inburgering plichtige asielmigranten en hun gezinsleden
1.28 Noodopvang Realiseren van in totaal 151 opvangplekken
1.29 Realisatie structurele bezuinigingsopgave Projectopdracht transformatie en mogelijke bezuinigingen, taakstelling 2024. Implementatie maatregelen Programma Grip op Sociaal Domein
1.30 Taakstelling huisvesting statushouders 1.31 Opvang Oekraïense ontheemden We verzorgen o.a. huisvesting, registratie en basisvoorzieningen, onderwijs, ondersteuning bij werk en inkomen.
1.32 Sportaccommodaties Investeren en onderhouden sportaccommodaties
Toelichting op bijstelling begrotingsdoelen en -middelen: 1.9 Regio rondom de sportopgaven De afgelopen jaren is er onvoldoende continuïteit geweest binnen het taakveld Sport. Dit betekent dat er op een aantal zaken nu sprake is van een achterstand. Adviesbureau Kybys heeft in haar organisatieadvies onder andere in beeld gebracht welke tijdelijke inzet nodig is om uitvoering te geven aan de opgave. Dan gaat het om de ontstane achterstand weg te werken, knelpunten op te lossen én om uitvoering te geven aan onze ambities. Voor de incidentele inzet is een projectbudget nodig ter hoogte van € 91.800. Voor meer informatie zie de raadsinformatiebrief. 1.13 Inzetten op inclusiviteit en gelijke kansen voor inwoners Van het Rijk hebben we een voorlopige beschikking ontvangen voor de specifieke uitkering voor Wet inburgering 2024 van € 506.185. De lasten en baten verhogen we met € 506.185.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
6
1.14 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie – Aanpak armoede en schulden (Meicirculaire 2024) Vanuit de Aanpak Geldzorgen, Armoede en Schulden (juli 2022) is vanaf 2024 is structureel budget beschikbaar gesteld via de Meicirculaire 20242. De gemeente Goirle ontvangt hiervoor in 2024 € 35.000, oplopend tot € 39.000 in 2028. 1.21.1 Behoud van een gezonde en krachtige jeugd Het programma transformatie is gestart. Op verschillende lagen (landelijk, (sub)regionaal, lokaal) zijn er ontwikkelingen om de opgave vanuit de hervormingsagenda jeugd vorm te geven. Eind juli komen er regionale bouwstenen voor een stevig lokaal team. De data worden onderzocht om inzicht te krijgen wat er moet gaan landen in het stevige lokaal team en er zullen werksessies gepland worden met de samenwerkingspartners. Twee VNGtransformatie coaches vanuit de ondersteuningslijn van de hervormingsagenda jeugd zullen Goirle ondersteunen bij deze forse opgave en systeemverandering van het sociaal domein. 1.21.2 Behoud van een gezonde en krachtige jeugd De afrekening van de regionale jeugdhulp 2023 is opgesteld. De werkelijke kosten 2023 voor met name de hoog specialistische jeugdhulp zijn € 306.571 hoger dan verwacht in de jaarrekening 2023. Het nadeel van € 306.571 komt ten laste van de exploitatie.
Risico: Hoe de kosten voor jeugdhulp zich in 2024 en verder gaan ontwikkelen is nog onbekend. Binnenkort ontvangen wij de eerste prognose 2024. Bij de Slotwijziging komen we hierop terug en indien nodig passen we de begroting aan. 1.21.3 Behoud van een gezonde en krachtige jeugd – werkdruk jeugdbescherming (Meicirculaire 2024) In het bestuurlijk akkoord over het verlagen van de werkdruk in de uitvoering van de jeugdbescherming en jeugdreclassering door de gecertificeerde instellingen is afgesproken dat het ministerie van JenV vanaf 2024 structureel jaarlijks bijdraagt aan deze werkdrukverlaging. In de Meicirculaire 20243 is de algemene uitkering daarop bijgesteld. De gemeente Goirle ontvangt hiervoor in 2024 € 32.000, oplopend tot € 34.000 in 2028. 1.21.4 Behoud van een gezonde en krachtige jeugd – compensatieregeling kosten jeugdzorg (Meicirculaire 2024) Voor het verlenen van de specifieke uitkering compensatieregeling niet beoogde kosten jeugdzorg in 2024 wordt € 60 miljoen vanuit het gemeentefonds overgeboekt naar de begroting van het ministerie van VWS. Vanuit de algemene uitkering gaat het om € 27,9 miljoen. Het overige deel wordt overgeboekt vanuit het restantbudget van de integratie-uitkering Voogdij 18+ (zie ook mutatie IU Voogdij 18+).
Dit budget wordt ingezet om gemeenten te compenseren voor de niet beoogde kosten 2022 en 2023 na inwerkingtreding van de Wet wijziging woonplaatsbeginsel. In de Meicirculaire 20244 is de algemene uitkering daarop bijgesteld. De gemeente Goirle wordt hiervoor in 2024 gekort met € 29.000. 1.22.1 Investeren in gezond ouder worden – Wmo Met Siem hebben we in de aanloop van de nieuwe inkoop een onderscheid gemaakt tussen de reguliere zorgkosten en de eenmalige extra kosten die nodig zijn om de overgang goed te kunnen maken. Siem heeft eind 2022 een begroting aangeleverd voor de te verwachten transformatiekosten. Op dat moment was nog niet goed te voorspellen hoe het proces zou verlopen. Om de transformatie mogelijk te maken hebben we € 5 mln. regionaal ter beschikking gesteld voor de transformatie van zowel begeleiding, dagopvang als beschermd wonen. € 2,5 mln. bedoeld voor begeleiding en dagopvang en € 2,5 mln. voor beschermd wonen.
2
Zie RIB Meicirculaire 2024 d.d. 24 juni 2024 Zie RIB Meicirculaire 2024 d.d. 24 juni 2024 4 Zie RIB Meicirculaire 2024 d.d. 24 juni 2024 3
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
7
De overgang van het oude naar het nieuwe contract verloopt sneller dan verwacht. Dat is voordelig omdat de nieuwe tarieven lager liggen. De transformatiekosten gaan omhoog vanwege de zorgvuldige en gefaseerde aanpak om tot een dekkend en overzichtelijk zorglandschap te komen. Per saldo verwachten we te besparen op de structurele kosten, waarbij het transformatiebudget (incidentele kosten) fungeert als hefboom. Ter besluitvorming dient nog voorgelegd te worden aan het college een begrotingswijziging SIEM 2024 voor het budget Wmo. De wijziging heeft vooral betrekking op uitbreiding van het bestaande toegekende transformatiebudget, die nodig is om de omslag te maken naar de nieuwe inkoopstrategie Wmo. Voor Goirle gaat het om een bedrag van € 34.826. Of de besparingen daadwerkelijk worden gerealiseerd, en in welke mate, wordt momenteel onderzocht. Dit zal in september door de regio aan de raad worden gepresenteerd. 1.22.2 Investeren in gezond ouder worden – tarieven Hulp bij huishouden Bij het analyseren van de trends in de huishoudelijke ondersteuning over de afgelopen 3,5 jaar, zien we een lichte daling in de gemiddelde maandelijkse kosten, ondanks de stijging van het uurtarief en het gelijkblijvende aantal cliënten. We zien dat de invoering van het HHM-normenkader en het herindiceren van alle indicaties effect hebben gehad en zorgen voor grip en afvlakking van de kosten.
Op dit moment proberen we nog meer grip te krijgen op de nieuwe instroom door Huishouden op eigen kracht (inzet van ergotherapie bij nieuwe aanvragen). Ook zal de herinvoering van een inkomensafhankelijke bijdrage vanaf 2026 naar verwachting een remmende werking hebben op het aantal aanvragen. Vanwege de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt zijn de cao-lonen in deze sector fors gestegen. Hierdoor zijn gemeenten genoodzaakt over te gaan tot een extra verhoging van de kostprijs voor de huishoudelijke ondersteuning. Dit betekent dat er de komende jaren structureel meer begroot moet worden om de kosten te dekken. 1.22.3 Investeren in gezond ouder worden - GGD In de raad van 2 juli 2024 zal onder andere de begrotingswijziging 2024 GGD ter besluitvorming voorliggen. Door het toevoegen van de uitvoering van de maternale kinkhoestvaccinatie, aanvullen algemene reserve en (indien akkoord raden) de toevoeging van de transformatiekosten van het programma Financieel Fit en Gezond wordt de inwonersbijdrage voor 2024 verhoogd. Dit betekent voor Goirle voor 2024 een verhoging van € 90.448. 1.22.4 Investeren in gezond ouder worden - Zorgonderzoek In Goirle worden professionals (sociaal domein en veiligheidsdomein) steeds vaker geconfronteerd met inwoners met een psychische kwetsbaarheid of psychiatrische problematiek.
Denk aan inwoners met verward gedrag, inwoners die angstig zijn en daarom hulp afhouden of inwoners die een ingrijpend life-event meemaken. Om psychische problemen eerder te (h)erkennen, er beter mee om te kunnen gaan en om escalaties te voorkomen zijn we gestart met de inzet van een wijk GGD-er voor 12 uur per week. Met deze inzet willen we deze kwetsbare doelgroep beter en eerder in beeld krijgen. Hiervoor ontvangen we voor 2024 t/m 2026 subsidie. Dit betekent een verhoging bij de lasten en baten van € 40.000. 1.22.5 Investeren in gezond ouder worden – Meicirculaire 2024 In de meicirculaire 2022 is het budget van de integratie-uitkering Voogdij 18+ overgeheveld naar de algemene uitkering. Op de integratie-uitkering is een reservering achtergebleven voor eventueel nog toe te kennen compensatieregelingen. Dit restbudget wordt nu voor 2025 en verder overgeheveld naar de algemene uitkering. Tegenover dit voordeel staat een nadeel als gevolg van vrijval van de IU Voogdij 18+. De gemeente Goirle ontvangt hiervoor ingaande 2025 € 34.000, oplopend tot € 38.000 in 2028. 1.25.1 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie - energietoeslag In het 4e kwartaal 2023 kondigde het Rijk aan ook voor het jaar 2023 de energietoeslag beschikbaar te stellen. In de Decembercirculaire 2023 is de algemene uitkering daarop bijgesteld.
Vanwege het feit dat de Decembercirculaire laat in het jaar beschikbaar komt kon niet al het geld in 2023 worden besteed. In 2023 hebben
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
8
we ervoor gekozen als gemeente om de energietoeslag al geheel uit te betalen om zo te voorkomen dat inwoners in de knel kwamen. Tot mei 2024 konden inwoners nog een aanvraag indienen over 2023. Deze aanvraag staat nu dicht en is er nog € 52.000 energietoeslag 2023 uitbetaald. Het restant (€ 339.275) kan gebruikt worden om het tekort bijzondere bijstand op te vangen (€ 85.250) en extra benodigde budget Siem (€ 34.826). 1.25.2 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie – bijzondere bijstand De begroting 2024 is lager voor bijzondere bijstand ten opzichte van de uitgaven 2023. Dit is een bedrag van € 85.250. Daarnaast worden de inrichtingskosten statushouders geboekt als bijzondere bijstand uitgaven. Hier tegenover staat elders een baten post van nog te vorderen leningen. 1.25.3 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie De begrotingspost op individuele inkomenstoeslag laat nu nog ruimte zien maar de verwachting is dat deze nog volledig betaald gaat worden. Dit geldt ook voor het budget voor de meedoenregeling. We verwachten hier naar verwachting uit te geven, omdat we participatie aan de samenleving belangrijk vinden. Daarnaast loopt nu de evaluatie van het minimabeleid.
1.25.4 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie – BUIG-middelen In het kader van de Participatiewet kunnen inwoners een beroep doen bij de gemeente op inkomensondersteuning. Deze ondersteuning bestaat voornamelijk uit algemene bijstand. Voor de uitvoering hiervan ontvangt de gemeente de BUIG-middelen van het Rijk. We voorzien dat de BUIG-middelen momenteel niet toereikend zijn. De doelgroep voor onze gemeente is niet groter geworden maar we zien wel een verzwaring van de problematiek en moeilijkere aansluiting bij de arbeidsmarkt. Zeker omdat we de afgelopen tijd geïnvesteerd hebben in uitstroom vanuit de bijstand van mensen die gedeeltelijk al werkzaam waren. De nieuwe instroom betreft mensen die volledig gebruik maken van bijstand. Daarmee nemen de uitgaven toe. De definitieve beschikking voor BUIG-middelen hebben we nog niet ontvangen. In de slotwijziging komen we hierop terug. 1.25.5 Mogelijk maken van financiële zelfredzaamheid en arbeidsparticipatie – Meicirculaire 2024 De integratie-uitkering Participatie wordt opgehoogd om gemeenten tegemoet te komen bij de financiële uitdagingen die zij ervaren rondom de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven. Daarnaast wordt de begeleidingsmiddelen van beschut werk structureel verhoogd. De gemeente Goirle ontvangt hiervoor in 2024 € 127.000; in de jaren erna wordt dit minder.
1.28 Noodopvang Sinds 2023 vangen we asielzoekers op in de CNO aan de Tilburgseweg 209. Hiervoor nemen we budgettair neutraal € 3.400.000 op in de begroting. Het COA vergoedt de kosten (100% regeling). De gemaakte kosten worden tussentijds bij het COA in rekening gebracht. 1.29 Wijziging stelpost bezuiniging Sociaal Domein In het bestuursakkoord is een taakstelling opgenomen in het sociaal domein van € 3,0 miljoen. Wij hebben u hier over geïnformeerd door middel van een raadsinformatiebrief. Op grond van het haalbaarheidsonderzoek is de taakstelling in het sociaal domein aangepast. Dit betekent dat de taakstelling van € 1,5 mln. voor het jaar 2024 vervalt. 1.30 Taakstelling huisvesting statushouders De taakstelling huisvesting statushouders was niet eerder als doel in de begroting of het uitvoeringsprogramma opgenomen. Voor de eerste helft van 2024 hebben we nog 60 statushouders te huisvesten (waarvan 34 uit een achterstand over 2023 en 26 voor de 1e helft van 2024). In de 2e helft 2024 komen er nog 23 statushouders bij de taakstelling. Op dit moment loopt er een extra project voor versnelde huisvesting statushouders. De projectleider onderhoudt ook contacten met de Provincie die nauwlettend meekijkt. Indien zij ingrijpt heeft dat uiteindelijk financiële consequenties.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
9
1.31 Opvang Oekraïense ontheemden Het Rijk stelt € 1.479.390 beschikbaar voor noodopvang vluchtelingen Oekraïne. Per beschikbaar bed ontvangen we een normbedrag van € 61 per dag voor noodopvang vluchtelingen Oekraïne. Op het moment zijn er circa 70 bedden beschikbaar in gemeentelijke opvanglocaties (GOO). De GOO-locaties zijn allen vastgelegd tot minimaal 3112-2024 en er is overal een optie tot verlenging in 2025. We hebben een toezegging van het Rijk dat we tot minimaal 30 maart 2025 een normbedrag ontvangen. 1.32.1 Sportaccommodaties – voormalige investeringen In 2024 is de nieuwe nota investeringen 2024 vastgesteld. Hierin is de ondergrens voor investeringen verhoogd naar € 50.000. In de begroting 2024 waren 2 sportinvesteringen opgenomen, LTC Infrastructuur, € 36.300 (incl. btw) en TV Riel infrastructuur, € 36.300 (incl. btw). Deze investeringen worden door het verhogen van de ondergrens exploitatiebudgetten. Dit betekent een verhoging van de lasten met € 72.600. 1.32.2 Sportaccommodaties - MJOIP Op 26 maart 2024 heeft de raad het Meerjarig Onderhouds- en Investeringsplan (MJOIP) Sport vastgesteld. Dit wordt nu financieel verwerkt. Deze bijstelling van € 759.000 is voor het begrotingssaldo budget-neutraal omdat er een bijbehorende reservemutatie R1.32.2 tegenover staat.
Toelichting op bijstelling middelen die niet te koppelen zijn aan een begrotingsdoel: 1.0.1 Overheveling via resultaatsbestemming 2023 Bij de jaarstukken 2023 is voorgesteld voor een aantal projecten de niet-besteden gelden over te hevelen naar 2024. Voor programma 1 zijn dat budgetten voor Opvang Oekraïne en het budget Verplaatsing sportparken. Dit is een budget-neutrale verwerking omdat de budgetten onttrokken worden aan de Overhevelingsreserve (zie ook mutatienummer R1.01). 1.0.2 Inhuur i.v.m. vacatureruimte Zie toelichting bij onderdeel Overhead, mutatie 5.0.8.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
10
Overzicht bijstelling van baten en lasten per programma
Programma 1. Inwoner Nr. Omschrijving bijsturen op beleid 1.9 Uitvoeringsplan Sport
bedragen x € 1.000 2024 2025 2026 2027 Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten 92 92
-
-
-
-
-
-
-
technische verwerking 1.0.1 Overheveling zie resultaatbestemming 2023 1.0.2 Inhuur i.v.m. vacatureruimte 1.13 Inzet inclusiviteit – wet inburgering 2024 1.14 Aanpak armoede en schulden (Meicirc. 2024) 1.21.3 Werkdruk jeugdbescherming (Meicirc. 2024) 1.21.4 Comp.reg. kosten jeugdzorg (Meicirc. 2024) 1.22.1 Invest. in gezond ouder worden - Wmo 1.22.2 Invest. in gezond ouder worden - HbH 1.22.3 Investeren in gezond ouder worden - GGD 1.22.4 Invest. in gezond ouder worden - Zorgonderz 1.22.5 Invest. in gezond ouder worden - Meicirc 24 1.25.1 Financiële zelfredzaamheid - energietoeslag 1.25.2 Financiële zelfredzaamheid - bijz. bijstand 1.25.5 Financiële zelfredzaamheid - Meicirc 2024 1.28 Noodopvang 1.29 Wijz. stelpost bezuiniging Sociaal Domein 1.31 Opvang Oekraïense ontheemden 1.32.1 Sportaccommodaties 1.32.2 Sportaccommodaties - MJOIP 1.99 Diverse overige mutaties Totaal baten en lasten
6.853 290 -29 506 35 32 -29 35 200 90 40 -339 178 127 3.400 1.500 1.479 73 -759 23 6.944
5.517 506 40 93 3.400 1.479 -2 5.517
308 37 33 100 1 40 34 58 4 308
21 40 -19 21
289 36 32 100 1 40 33 49 -3 289
20 40 -20 20
245 38 33 100 1 35 42 -4 245
-20 -20 -20
Mutaties reserves R1.0.1 Overheveling zie resultaatbestemming 2023 R1.32.2 Storting budget t.b.v. kapitaallasten MJOIP
759 759
290 290 -
-
-
-
-
-
-
Totaal Programma 1. Inwoner Resultaat
7.703 5.807 1.896 N
308 21 287 N
289 20 269 N
245 -20 265 N
Bijstelling op investeringskredieten Er zijn op dit programma geen bijstellingen te melden.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
11
Programma 2 Leefomgeving Uiteenzetting over bijstelling en de uitvoering van het beleid Programma 2 Leefomgeving Inhoud Planning
Wonen en bouwen 2.1
Woningbouw op locaties genoemd in de Omgevingsvisie en de Woondeal
2.2
Versnellen woningbouw Barbara Benzpark Besluit over uitgangspunten voor de ontwikkeling
2.3
Realisatie nieuwbouwlocaties Riel-Noord, Riel-Zuid en Spaansehoek Afstemmen regio Hart van Brabant en projectopdracht Visie nieuwbouw Riel
2.5
Onderzoek kostenneutrale woningbouw op sportparken Risicoanalyse, financiële doorrekening en besluitvorming
2.10
Implementatie nieuwe of gewijzigde wetgeving Volkshuisvesting Incl. uitvoeren Woondeal voor meer grip op de woningmarkt
2.12
Verkennen mogelijkheden toewijzingsbeleid woningbouw
2.13
Geluidwerende voorziening A58 Besluitvorming raad en start voorbereiden realisatie
Implementatie Omgevingswet Herijken Omgevingsvisie en aanpassen werkwijze VTH incl. gesprek bij voorgenomen afwijzing
2.15
Voldoende speelplekken en ruimte om te bewegen Inclusie, natuurlijk spelen en verduurzaming van het areaal
2.16
Spelen in de openbare ruimte Opstellen nota speelvoorziening
-
-
U
-
-
U
-
-
U
B
-
U
-
-
U
-
-
Geld
Risico
Inhoud Planning
U
-
-
B
-
-
-
U
-
-
Inhoud Planning
Geld
Risico
Openbaar groen en openluchtrecreatie 2.17
Vergroenen van wijken geborgd in vervolgacties IMBK
B
2.18
Uitvoeringsagenda groen inclusief groeiplaatsverbetering
2.19 2.20 2.22
Bos van Bezinning
B
Herplant bomen wegwerken achterstand herplantplicht
B
-
-
-
Ecologisch berm- en slootbeheer aanbesteden onderhoudsbestek
B
-
-
U
-
-
-
Geld
Risico
Realisatie van het ontwerp
Fietsverbinding Riel – Gilze Vervolg voorbereiding realisatie na grondverwerving en procedure bestemmingsplan
2.26
Verbreding Bels Lijntje (inclusief snelfietsroute Tilburg-Turnhout) Mogelijkheden, voorbereiding en benodigde budget inzichtelijk
2.29
Stimuleren duurzame mobiliteit Faciliteren deelmobiliteit en uitrol openbare laadinfrastructuur: 136 oplaadpunten
2.32
Versnelde realisatie rotonde Turnhoutsebaan/Tijvoortsebaan Ontwerp, procedures en financiële middelen gereed om in 2025 tot uitvoering over te gaan
Milieubeheer
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
-
Inhoud Planning
Verkeer en vervoer 2.25
Risico
B
Ruimte en leefomgeving 2.14
Geld
B
-
-
B
-
-
-
B
U
-
Inhoud Planning
Geld
Risico
12
Programma 2 Leefomgeving 2.39
Realiseren van landelijke, regionale en lokale ambities klimaat, energie en grondstoffen Actualisatie milieubeleidsplan, periodieke monitoring, opstellen Reksbod 2.0, Uitvoeren NIP en schrijven wijkuitvoeringsplannen
2.44
Warmtetransitie naar efficiënte, duurzame verwarmingsalternatieven Voorlichting en generieke aanpak voor inwoners en bedrijven (NIP), mogelijk regionale warmtenetten, onderzoek lokale warmtebronnen
2.49
Verminderen geluidsoverlast A58 Doorlopend aandacht vragen voor snelheidsverlaging, wegdektype en overige maatregelen
2.50
Klimaatadaptief en biodivers Goirle Uitvoeren programma Water en Riolering 2021-2025 en opstellen nieuw kapbeleid
U
-
-
B
-
U
-
-
-
U
-
-
-
Geld
Risico
Inhoud Planning
Crisisbeheersing en brandweer 2.51
2.52
Herinrichten processen bevolkingszorg en gemeentelijke crisisbeheersing
B
Op orde houden van bluswatervoorzieningen
B
-
-
-
Geld
Risico
Inhoud Planning
Openbare orde en veiligheid 2.56
2.57
Verminderen van slachtofferschap van digitale criminaliteit en vergroten van de meldingsbereidheid Voorkomen overlast gevend en crimineel gedrag Door zorgverlening en interventies met onze partners
2.59
Aandacht voor overige veiligheidsvraagstukken O.a. verkennen opties voorkomen diefstal van fietsen in het centrum
U
-
-
-
B
-
-
U
-
-
Neutrale afwijking van de begroting c.q. het begrote doel Positieve afwijking van de begroting c.q. het begrote doel Negatieve afwijking van de begroting c.q. het begrote doel - Geen afwijking te melden Realisatie van de begroting c.q. het begrote doel U = Bron: Uitvoeringsprogramma B = Bron: Begroting 2024
Toelichting op bijstelling begrotingsdoelen en -middelen: 2.1 Woningbouw op locaties genoemd in de woondeal De gemeenteraad heeft op 21 mei 2024 het besluit genomen de sportparken niet verplaatsen. Daarmee is locatie Van den Wildenberg, een van de genoemde locaties in de woondeal, niet beschikbaar voor woningbouw. De overige locaties die in de woondeal worden genoemd vinden doorgang of zijn in onderzoek. De opbrengsten uit omgevingsvergunningen stellen we met € 300.000 naar beneden bij. We verwachten dat een aantal aanvragen niet meer in dit jaar wordt gedaan. Dit gaat over projecten waar de gemeente een faciliterende rol heeft. Vooralsnog gaan we er vanuit dat de opbrengst doorschuift naar 2025. 2.2 Versnellen woningbouw Barbara Benzpark Door locatieonderzoek huisvesting Mill Hill is uitwerking van deze locatie tijdelijk stil gezet. Na duidelijkheid over de locatiekeuze voor Mill Hill College wordt de ontwikkeling weer opgepakt.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
13
2.3 Realisatie nieuwbouwlocaties Riel-Noord, Riel-Zuid en Spaansehoek – onderzoek woningbouw sportparken Bij de 1e Bestuursrapportage 2024 is een krediet beschikbaar gesteld voor het opstellen van de visie nieuwbouw Riel. Dit traject is inmiddels opgestart. Voor deze visie is een provinciale subsidie toegekend van € 75.000 die we nu verwerken. 2.5 Onderzoek kostenneutrale woningbouw op sportparken Het project is afgerond. De raad heeft op 21 mei 2024 besloten om de sportparken niet te verplaatsen vanwege beperkingen op het gebied van stikstofbeleid en negatieve financiële risico’s. 2.10 Implementatie nieuwe of gewijzigde wetgeving Volkshuisvesting De inwerkingtreding van de Wet regie volkshuisvesting wordt uitgesteld naar 1 januari 2025. Wij gaan wel door met de voorbereiding van een huisvestingsverordening. Het uitstel geeft ruimte om de implementatie van deze wet evenals de Wet betaalbare huur en de Wet goed verhuurderschap beter te borgen. Om de werkzaamheden op dit vlak uit te voeren wordt extern capaciteit ingehuurd. Voor 2024 is hier nog € 85.000 nodig. Dit wordt gedekt vanuit de reserve volkshuisvesting waardoor deze mutatie voor het begrotingssaldo budget-neutraal is. 2.13 + 2.49 Geluidwerende voorziening A58 Op dit moment verleend Rijkswaterstaat vooralsnog geen medewerking voor het realiseren van een geluidswerende voorziening voor de gewenste variant (variant 3).
Op dit moment wordt gezocht naar mogelijkheden om toch medewerking te verkrijgen. We blijven via de reguliere overleggen met Rijkswaterstaat aandacht vragen voor eventuele verlaging van de snelheid en vervanging van wegdek als bijdrage in de verlaging van de geluidsoverlast. Rijkswaterstaat geeft aan dat dergelijke maatregelen op dit moment niet passen binnen het beleid. Hierover is de gemeenteraad geïnformeerd door middel van raadsinformatiebrief. 2.14 Implementatie Omgevingswet (Meicirculaire 2024) Er is budget voor de Omgevingswet. Dit is voornamelijk gericht op het opstellen van het omgevingsplan. Dit moet gereed zijn voor 2032. Bij de herijking van de omgevingsvisie 2024/2025 is mogelijk een milieueffectrapportage (MER) nodig en moet de visie geschikt gemaakt worden voor het digitaal stelsel omgevingswet (DSO). Dit vraagt mogelijk om een herverdeling van de beschikbare middelen. Via de meicirculaire 2024 hebben we voor de invoering van de omgevingswet aanvullende middelen gehad van € 113.000. Zie ook mutatienummer 5.2. 2.16 Spelen in de openbare ruimte Door het uitlopen van de planning van het integraal maatschappelijk beheerkader (IMBK) en de wens voor het opstellen van een nieuw kapbeleid is het opstellen van een nota speelbeleid nog niet opgepakt. Dit geeft een vertraging in de planning.
Omdat we veiligheidsinspecties en reparaties uitvoeren en werken volgens het geldende beleid, zitten er geen inhoudelijke risico’s aan deze vertraging. 2.17 Vergroenen van wijken Op 26 maart 2024 is het IMBK vastgesteld. Hierin is voor 2024 de actie opgenomen om de beheerinformatie te verbeteren. Met deze informatie is er beter zicht op onder andere het groen areaal van de gemeente, werkzaamheden kunnen op basis hiervan beter worden uitgezet en ingepland. De beheerverbetering wordt op dit moment nog niet in gang gezet omdat er een aanbesteding voor een nieuw beheersysteem loopt. De verwachting is dat de implementatie van het systeem eind 2024 gereed is. Daarmee is de verwachting dat dan medio 2026 de beheerinformatie geheel op orde is. De overige acties uit het IMBK zijn conform planning in gang gezet. 2.18 Uitvoeringsprogramma groen Op 26 maart 2024 is het IMBK vastgesteld. Het uitvoeringsprogramma groen is integraal onderdeel van het IMBK. Daarmee is het uitvoeringsprogramma geborgd en de deze doelstelling gehaald.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
14
2.19 Herplant bomen De herplant loopt op schema. We verwachten voor eind 2024, circa 150 stuks bomen herplant te hebben en te voorzien van een nieuwe groeiplaatsinrichting. Naast herplant voeren we snoeiwerkzaamheden en boomveiligheidscontroles uit. Door capaciteitsproblemen lopen we achter in de boomveiligheidscontroles. 2.20 Ecologisch berm- en slootbeheer Het doel was om in 2024 te gaan werken volgens een nieuw bestek voor ecologisch berm- en slootbeheer. Door personeelswijzigingen is het opstellen van het kaartmateriaal voor het bestek vertraagd. De planning is om het nieuwe bestek in 2024 aan te besteden, zodat we er in 2025 mee kunnen werken. Binnen het nieuwe bestek werken we ook met (kwaliteits)eisen die beter aansluiten op het beleid. Mogelijk dat deze eisen zich vertalen in een financieel effect bij de aanbesteding. Dit is meegenomen in de begroting. 2.22 Bos van Bezinning In 2024 wordt het Bos van Bezinning gerealiseerd. Voor het plaatsen van zitelementen, extra grondwerk en beplanting worden kosten gemaakt. Deze worden gedekt binnen bestaande budgetten van groen. 2.25 Fietsverbinding Riel De voorbereiding loopt. Met het uitvoeringsprogramma informeerden we u dat realisatie in principe is voorzien voor 2025. Inmiddels heeft de gemeente Gilze-Rijen het project op hun deel van het tracé stopgezet.
Op dit moment is onduidelijk of en welke gevolgen dit heeft voor de realisatie op het Goirlese tracédeel. De raad is hierover geïnformeerd door middel een raadsinformatiebrief. 2.29 Stimuleren duurzame mobiliteit Momenteel hebben we 146 oplaadpunten (73 laadpalen). In 2024 zijn er tot nu toe dus 10 oplaadpunten (5 laadpalen) geplaatst. Hiermee is de doelstelling uit de begroting 2024 gehaald. 2.32 Versnelde realisatie rotonde Turnhoutsebaan/Tijvoortsebaan Het huidige schetsontwerp heeft een aantal ruimtelijke uitdagingen binnen het bestemmingsplan proeftuin. Onder andere een houtwal van de provincie. Daarnaast moet er sanering van grond plaatsvinden en hebben we te maken met stikstof regelgeving die beperkingen oplevert bij de realisatie. Er wordt gekeken naar een aanpassing van het ontwerp om de uitdagingen op te lossen. De versnelde uitvoering van de rotonde komt door deze ontwikkelingen in gevaar. 2.39 + 2.44 Realiseren van landelijke, regionale en lokale ambities klimaat, energie en grondstoffen en warmtetransitie De komende jaren moeten we als gemeente een slag maken op het gebied van energie en warmtetransitie. In z’n algemeenheid en dus ook voor de gemeente Goirle geldt dat er een tekort is aan capaciteit om deze slag te maken.
Hoewel de CDOKE middelen wel financiële ruimte geven is het in de huidige arbeidsmarkt moeilijk voor kleine tot middelgrote gemeente voldoende inhoudelijke capaciteit en expertise te realiseren en te behouden. Dit vormt een (plannings)risico voor de realisatie van onze doelen (zoals SMP, NIP). Het in de begroting genoemde besluit voor een eventuele herijking van de REKS 2.0 wordt uitgesteld tot eind 2024. Een onderzoek naar de potentie voor warmtebronnen binnen Goirle zal vanaf 2025 opgepakt kunnen worden. 2.50 Klimaatadaptief en biodivers Goirle De bergingsvijver naast Van Besouw is voor € 97.000 verdiept en schoongemaakt, zodat een groot deel van het regenwater van het Van Besouwterrein geborgen kan worden in deze vijver. Hiervoor hebben wij een subsidie ontvangen van € 72.300, die deze kosten gedeeltelijk dekt. Het restant komt ten laste van de voorziening riolering. Waardoor deze bijstellingen voor het begrotingssaldo budget-neutraal zijn.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
15
2.51 Herinrichten processen bevolkingszorg en gemeentelijke crisisbeheersing De herinrichting en implementatie van de processen bevolkingszorg en de gemeentelijke crisisbeheersing is afgrond. Het bedrijfscontinuïteitsplan is door het MT vastgesteld. Ook de regionale afspraken zijn geborgd. Vanaf nu gaan we de beheer fase in waarin we continue de processen en afspraken door ontwikkelen. 2.52 Op orde houden van bluswatervoorzieningen De bluswatervoorziening is op orde. In 2024 en 2025 zetten we, in lijn met de andere regiogemeenten, in op het overdragen van de verantwoordelijkheid voor de bluswatervoorziening aan Brabant Water. Hiermee worden zij verantwoordelijk voor het behoud en onderhoud van de bluswatervoorziening. 2.56 Verminderen van slachtofferschap van digitale criminaliteit en vergroten van de meldingsbereidheid In juni 2024 heeft een grootschalige meldingsbereidheidscampagne plaatsgevonden. Door meer bewustwording en kennis te realiseren over ondermijning hopen we op meer meldingen van inwoners. Hiermee kunnen we samen met toezicht, handhaving en politie inzetten op gerichte acties. 2.57 Voorkomen overlast gevend en crimineel gedrag Om overlast gevend gedrag te voorkomen is samenwerking met externe partners en organisaties nodig. Hiervoor zetten we, in het kader van preventie, in op samenwerking met bureau Halt.
De samenwerking betekent inhuur van capaciteit bij bureau Halt. De kosten hiervoor zijn €5.000 per jaar vanaf 2025. De dekking hiervoor vinden we binnen de bestaande begroting. 2.59 Aandacht voor overige veiligheidsvraagstukken Er verschuiven steeds meer politietaken richting toezicht en handhaving bij de gemeente. Ook is er een steeds intensievere samenwerking tussen handhaving en andere maatschappelijke partners. Hierdoor is behoefte aan meer capaciteit op dit vlak. Hiervoor wordt een voorstel voorbereid. Uitbreiding van de BOA capaciteit zal een financiële consequentie met zich meebrengen. Op dit moment is nog niet inzichtelijk hoeveel dit gaat zijn.
Toelichting op bijstelling middelen die niet te koppelen zijn aan een begrotingsdoel: 2.0.1 Beleidsplan Openbare Verlichting Op 21 mei 2024 is het beleidsplan Openbare Verlichting door de raad vastgesteld. De voordelen worden vanaf 2025 als gedeeltelijke invulling van de bezuinigingsopdracht binnen de overige programma’s (zie ook mutatienummer 5.0.5). 2.0.2 Beleidsplan Civiele Kunstwerken Op 21 mei 2024 is het beleidsplan Civiele Kunstwerken door de raad vastgesteld. Dit wordt nu financieel verwerkt. Deze bijstelling is budgetneutraal omdat we voor de dekking gebruik maken van de stelpost areaaluitbreiding (zie ook mutatienummer 5.0.6). 2.0.3 Beleid archeologie We hebben in Goirle geen archeologiebeleid. In de praktijk lopen projectleiders bij afzonderlijke projecten aan tegen het ontbreken van een integraal beleid en dat kan tot hoge kosten leiden, voor ons of voor projectontwikkelaars. Het komt erop neer dat nu bij graafwerkzaamheden misschien te veel moet worden onderzocht op archeologisch erfgoed. Archeologiebeleid kan dit ondervangen omdat dan vooraf onderzoek is gedaan en er beleid voor is geformuleerd. Tevens heeft het Interbestuurlijk toezicht team van de provincie ons erop geattendeerd dat we geen beleid hebben als een van de laatste gemeenten van Brabant. Het is overigens niet verplicht maar wel gewenst. Ook benoemen we het in onze Omgevingsvisie.
We ramen hiervoor in 2024 eenmalig € 30.000.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
16
2.0.4 Areaaluitbreiding nieuwe woningen In verband met uitbreiding van het aantal woningen worden ook diverse onderhoudsbudgetten structureel verhoogd met € 35.000. Deze bijstelling is budgetneutraal omdat we voor de dekking gebruik maken van de stelpost areaaluitbreiding (zie ook mutatienummer 5.0.7). 2.0.5 Opheffen oude stelpost Sinds de begroting 2024 werken we met een nieuwe centrale stelpost areaaluitbreiding. Tevens stonden er nog enkele oude budgetten in de begroting die nu kunnen vrijvallen (2024: € 20.000; 2025: € 40.000; 2026: € 60.000). 2.0.6 Toezichthouder OMWB In verband met langdurige ziekte huren we bij de Omgevingsdienst Midden en West-Brabant extra capaciteit voor onze toezichthoudende taken. Hiervoor ramen we in 2024 € 52.000. 2.0.7 herverdeling budgetten n.a.v. IMBK Op 26 maart 2024 is het IMBK vastgesteld. Dit wordt nu financieel verwerkt. Deze bijstelling van € 240.000 is budget-neutraal omdat er een bijbehorende reservemutatie R2.0.7 tegenover staat. 2.0.8 Overheveling zie resultaatbestemming 2023 Dit betreft de technische verwerking van de budgetoverheveling van € 284.000 projectbudgetten (zie raadsvoorstel Jaarstukken 2023 d.d. 2-7-2024). Dit betreft een budget-neutrale verwerking omdat de budgetten onttrokken worden aan de Overhevelingsreserve (zie ook mutatienummer R2.08).
2.0.9 Meicirculaire 2024 Algemene uitkering - Bijstelling Lasten Dit betreft de technische verwerking van de in de meicirculaire 2024 toegekende bijdrage van € 21.000 Bommenregeling voor explosievenonderzoek Landgoed de Hoevens. Dit betreft een budget-neutrale bijstelling, zie ook mutatienummer 5.2 2.0.10 Projectleider CC Jan van Besouw In maart 2024 heeft het college een besluit genomen over de inzet van een externe projectleider voor “toekomstbestendig CC Jan van Besouw. Deze taak kan niet worden uitgevoerd binnen de huidige formatie en de expertise wordt extern ingekocht voor 2 dagen per week tot het einde van het jaar. Dit betekent een verhoging van de lasten met € 42.000.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
17
Overzicht bijstelling van baten en lasten per programma Programma 2. Leefbaarheid Nr. Omschrijving
2024 Lasten Baten
bedragen x € 1.000 2025 2026 2027 Lasten Baten Lasten Baten Lasten Baten
bijsturen op beleid 2.0.3 Beleid archeologie 2.0.10 Projectleider CC J. v. Besouw 2.10 Nieuwe of gewijzigde wetgeving Volkshuisv.
157 30 42 85
-
30 30
-
-
-
-
-
technische verwerking 2.0.1 Beleidsplan Openbare Verlichting 2.0.2 Beleidsplan civiele kunstwerken 2.0.4 Areaaluitbreiding nieuwe woningen 2.0.5 Opheffen oude stelpost 2.0.6 Toezichthouder OMWB 2.0.7 Herverdeling budgetten n.a.v. IMBK 2.0.8 Overheveling zie resultaatbestemming 2023 2.0.9 Meicirc. 2024 Alg.uitk.- Bijstelling Lasten 2.0.11 Inhuur ivm vacatureruimte 2.1 Woningbouw op locaties - leges Omgev.verg. 2.3 Onderzoek woningbouw sportparken 2.14 Implementatie Omgevingswet - meicirc.24 2.50 Klimaatadaptief en biodivers Goirle Berg.v. 2.99 Diverse overige mutaties Totaal baten en lasten
446 -125 80 35 -20 52 -240 284 21 116 113 97 34 603
-128 -300 75 97 -128
-11 -133 62 35 -40 65 19
300 300 300
-65 -143 62 35 -60 42 -65
-
-14 -152 62 35 41 -14
-
Mutaties reserves R2.0.7 Storting budget tbv kapitaallasten IMBK R2.0.8 Overheveling zie resultaatbestemming 2023 R2.10 Dekking hogere kosten volkshuisvesting
240 240 -
369 284 85
-
30 30
-
-
-
-
Totaal Programma 2. Leefbaarheid Resultaat
843 602 N
241
-65 65 V
-
-14 14 V
-
19 330 311 V
Bijstelling op investeringskredieten 2.16 Spelen in de openbare ruimte - Skatebaan Fabriekstraat Met het raadsbesluit van het Integraal Maatschappelijk Beheerkader is een investeringskrediet van € 65.000 beschikbaar gesteld voor ‘speelvoorzieningen – skatebaan’. De kapitaallasten zijn verwerkt in ‘2.99 diverse overige mutaties’. 2.17 Groenvoorzieningen projecten Met het raadsbesluit van het Integraal Maatschappelijk Beheerkader is een investeringskrediet van € 175.000 beschikbaar gesteld voor ‘groenvoorzieningen t.b.v. projecten’. De kapitaallasten zijn verwerkt in ‘2.99 diverse overige mutaties’. 2.26 Bels Lijntje We stellen voor een voorbereidingskrediet van € 100.000 beschikbaar te stellen voor de verbreding van het Bels Lijntje. De kapitaallasten zijn verwerkt in ‘2.99 diverse overige mutaties’.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
18
Programma 3 Bedrijvigheid
Uiteenzetting over bijstelling en de uitvoering van het beleid. Programma 3 Bedrijvigheid Economische ontwikkeling 3.4 Een toekomstbestendige economische ontwikkeling in Goirle Opstellen programma economie, recreatie en toerisme
3.5 Behoud mix van bedrijvigheid Verbinding door ondernemersplatform en bedrijfsbezoeken
Inhoud Planning U B
Economische promotie 3.6 Promotie en citymarketing i.s.m. Vereniging Recreatie en Toerisme
B
3.7 Verbinden toeristische routes - met andere gemeenten in NL en B
B
B
Samen met de Regio Hart van Brabant
Bedrijfsloket en -regelingen 3.10 Faciliteren van ondernemers Korte lijnen met ondernemersplatforms voor vragen en advies
-
Inhoud Planning
Promoten en ontwikkelen Goôlse Geheimen t.b.v. toeristische sector
3.8 Intensiveren samenwerking toeristische regio
-
-
Risico
-
Geld
Risico
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Geld
Risico
Inhoud Planning B
Geld
-
-
Neutrale afwijking van de begroting c.q. het begrote doel Positieve afwijking van de begroting c.q. het begrote doel Negatieve afwijking van de begroting c.q. het begrote doel - Geen afwijking te melden Realisatie van de begroting c.q. het begrote doel U = Bron: Uitvoeringsprogramma B = Bron: Begroting 2024
Toelichting: 3.4 Een toekomstbestendige economische ontwikkeling in Goirle Goirle gaat gebruik maken van een Specifieke uitkering (SPUK) bedrijvigheid waarbij bedrijven op Veertels en Tijvoort gestimuleerd worden om zichzelf te organiseren (verhoging organisatiegraad). Binnen de SPUK regeling moet de samenwerking gericht zijn op verduurzaming van de bedrijventerreinen. Op dit moment is nog niet bekend wat het bedrag per bedrijventerrein is. Op zowel Veertels als Tijvoort is geen sprake (meer) van een sterk georganiseerd kader. 3.5 Behoud mix van bedrijvigheid Het hebben van een sterk georganiseerd kader binnen het bedrijfsleven is een voorwaarden voor het behouden en onderhouden van een divers aanbod van bedrijvigheid. Omdat het nu aan een sterk georganiseerd kader in de vorm van een platform ontbreekt is een gespecialiseerd bedrijf ingeschakeld om dit bottom-up te organiseren. De kosten die dit met zich meebrengt worden door de gemeente Goirle betaald. Risicofactor in deze is dat het bedrijfsleven de nut en noodzaak voor het hebben van een georganiseerd kader moet ondersteunen.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
19
3.6 Promotie en citymarketing i.s.m. Vereniging Recreatie en Toerisme De citymarketingwebsite www.goolsegeheimen.nl van de Vereniging Recreatie en Toerisme is vervangen door www.visitgoirle.com. Hierdoor zal Goirle door de toerist beter gevonden worden. De Gôolse Geheimen blijven wel bestaan als onderdeel van het toeristisch aanbod. Samen met de Vereniging Recreatie en Toerisme worden rondom citymarketing nieuwe afspraken gemaakt voor de periode 2025 en verder. 3.7 Verbinden toeristische routes Op 1 april 2024 is het internationaal project Brabant Kust de Kempen van start te gaan. Negen gemeenten uit Nederland en Vlaanderen werken samen om het toeristisch potentieel van het gebied tussen Turnhout en Tilburg en Hoogstraten Arendonk beter te benutten. Deze gemeente worden ondersteund door twee onderwijsinstellingen en de Provincie Antwerpen. Binnen dit project is het fietstraject Bels Lijntje het kloppend hart. 3.8 Intensiveren samenwerking toeristische regio Binnen de regio Hart van Brabant is de intentie uitgesproken om het Leisure Ontwikkel Fonds tot 2026 in stand te houden. Dit fonds is bestemd voor het stimuleren van nieuwe en vernieuwende projecten in de toeristischrecreatieve sector. Hiermee zorgen we dat we deze sector blijven stimuleren. Dit is ook één van de speerpunten binnen de Regio Hart van Brabant.
Daarnaast is een start gemaakt om de samenwerking tussen de gemeenten, de toeristisch recreatieve ondernemers en Visit Brabant te intensiveren. 3.10 Faciliteren van ondernemers Samen met ondernemersverenigingen SORG, OVR en HARG en een aantal betrokken ondernemers zijn eerste gesprekken gevoerd om te komen tot een nieuw en breed gedragen ondernemersplatform. Deze gesprekken worden in de tweede helft van het jaar verder geïntensiveerd. Daarvoor wordt extern expertise binnengehaald. Zie ook 3.4 en 3.5. Binnen de Regio Hart van Brabant / Midpoint zijn stappen gezet om de dienstverlening van Midpoint en de Midpoint-partner Station88 beter in te kunnen zetten. Station88 wordt geïntegreerd binnen Midpoint. Midpoint wordt de naam en de plaats waar ondernemers in onze regio terecht kunnen voor vragen rondom hun onderneming.
Overzicht bijstelling van baten en lasten per programma Voor dit programma zijn er geen bijgestelde ramingen van baten en lasten.
Bijstelling op investeringskredieten Voor dit programma zijn er geen (afwijkingen op) investeringskredieten.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
20
Programma 4 Bestuur en organisatie
Uiteenzetting over bijstelling en de uitvoering van het beleid Programma 4 Bestuur en organisatie Bestuur 4.1 Bestuurskrachtonderzoek uitvoeren met aandacht voor kerntaken, doelmatigheid, werkklimaat en kostenbesparing
4.2 Bestuurlijke vernieuwing en een netwerkende overheid Aandacht voor inwonerpanel, denktanks, thema- en werkbezoeken, inwonerparticipatie
4.4 Intensiveren van de GHO samenwerking Herijken bestuurlijke visie, uitwerken businesscases
Inwoners kunnen makkelijk en toegankelijk hun stem uitbrengen
Geld
Risico
B
B
-
-
-
B
-
-
Geld
Risico
Burgerzaken 4.10 Verkiezingen Europees Parlement
Inhoud Planning
Inhoud Planning B
Toelichting op bijstelling begrotingsdoelen en -middelen: 4.1 Bestuurskrachtonderzoek Het realisatiekrachtonderzoek (voorheen bestuurskrachtonderzoek) is in de laatste fase. Door een besluit van de agendacommissie is de planning opgeschoven naar augustus/september. 4.2 Bestuurlijke vernieuwing en een netwerkende overheid Op basis van transitievisie warmte moeten we, conform het uitvoeringsprogramma, wijkuitvoerings-plannen gaan maken. Omdat we in de praktijk een beroep gaan doen op bewoners en organisaties bij de realisatie van die plannen is het belangrijk ze bij het opstellen te betrekken. Hiervoor is participatie nodig. Voor het versterken van de inwonersparticipatie wordt een adviseur aangetrokken om de inhoudelijke beleidsambtenaren te ondersteunen. De kosten voor deze participatieadviseur worden gedekt uit de CDOKE-middelen. 4.4 Intensiveren van de GHO-samenwerking In 2023 en 2024 hebben de GHO-colleges zich op verschillende manier laten informeren over vormen van samenwerking. Bestuurlijk is het volgende vastgesteld met elkaar; er is behoefte aan intensivering binnen de huidige samenwerking. Dit komt tot uiting door onder andere een heldere (meerjarige)samenwerkingsagenda, één functioneel aanstuurder per GHO-project en/of GHO-team en aandacht voor GHO-samenwerking in onboardingstrajecten van nieuwe medewerkers.
Daarnaast realiseren we ons steeds meer dat kwetsbaarheid de grootste drijfveer is om intensief samen te werken in GHO-verband. De businesscase financiën is uitgewerkt en in routing gebracht. Andere businesscases moeten nog starten. De GHO-samenwerking is een structurele samenwerking en kan dan ook gezien worden als ‘going concern’. 4.10 Verkiezingen Europees Parlement In juni waren de verkiezingen voor het Europees Parlement. Het opkomstpercentage in Goirle was 45%, dit is 5% hoger dan bij de vorige verkiezingen voor het Europees Parlement.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
21
Toelichting op bijstelling middelen die niet te koppelen zijn aan een begrotingsdoel: 4.01 Aanpassing bezoldiging bestuurders De bezoldiging van het college is afhankelijk van de inwonersklasse van de gemeente. Dit is geregeld in het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers. Onze gemeente heeft sinds 1 januari 2023 inmiddels meer dan 24.000 inwoners, en hierdoor wijzigt de inwonersklasse en de bezoldiging. De extra kosten in 2024, inclusief de nabetaling over 2023, zijn € 60.000. De structurele effecten worden meegenomen in de begroting 2025. 4.02 Aanpassing dekking kosten pensioen voormalige wethouders 4.03 Vervallen exploitatiebudget pensioen Voor de betaling van de pensioenen van een groot deel van de voormalige wethouders is een voorziening ingesteld. Echter, de pensioenen van een aantal voormalige bestuurders wordt uit een jaarlijks exploitatiebudget betaald. Om hier uniformiteit in aan te brengen, is bij de resultaatsbestemming van de jaarrekening 2023 besloten € 810.710 toe te voegen aan de voorziening pensioenen voormalig bestuurders zodat de voorziening van voldoende omvang is voor lopende verplichtingen. Dit wordt nu financieel technisch verwerkt, inclusief de aframing in de exploitatie van de jaarlijkse kosten van € 57.000. 4.04 Burgerzaken De aantallen reisdocumenten, en de daarbij behorende lasten en baten, zijn niet correct in de begroting verwerkt.
Dit wordt nu gecorrigeerd. Per saldo levert dit een voordeel op van € 60.000. Overzicht bijstelling van baten en lasten per programma 2024 Lasten Baten
technische verwerking 4.0.1 Aanpassen bezoldiging i.v.m. hogere inwonerklasse 4.0.2 Exploitatiebudget pensioen voormalige weth. vervalt 4.0.3 Storting voorziening pensioen voormalig wethouders 4.0.4 Burgerzaken 4.99 Diverse overige mutaties Totaal baten en lasten
1.024 60 -57 811 170 40 1.024
250 230 20 250
-29 -59 30 -29
-
-31 -61 30 -31
-
-31 -61 30 -31
-
Mutaties reserves R4.0.3 Reserve overheveling-pensioen voormalig wethouders
-
811 811
-
-
-
-
-
-
-29 29 V
-
-31 31 V
-
-31 31 V
-
Totaal Programma 4. Dienstverlening Resultaat
1.024 1.061 37 V
2025 Lasten Baten
bedragen x € 1.000 2026 2027 Lasten Baten Lasten Baten
Programma 4. Dienstverlening Nr Omschrijving
Bijstelling op investeringskredieten Voor dit programma zijn er geen (afwijkingen op) investeringskredieten.
Gemeente Goirle – 2e bestuursrapportage 2024
22
Algemene dekkingsmiddelen en overhead
Algemene dekkingsmiddelen Uiteenzetting over bijstelling en de uitvoering van het beleid 5 Algemene dekkingsmiddelen en Overhead Algemene dekkingsmiddelen
Inhoud Planning
Geld
Risico
5.2 Structurele uitgaven < (toekomstige) structurele inkomsten
U
-
-
5.4 Zo laag mogelijke gemeentelijke woonlasten
B
-
-
-
Toelichting op bijstelling begrotingsdoelen en -middelen: 5.2 Structurele uitgaven < structurele inkomsten Op basis van de Meicirculaire 2024 is de algemene uitkering meerjarig bijgesteld. In dit programma wordt de hogere uitkering verwerkt. Hier staan hogere lasten tegenover op programma 1 en 2. U bent over de Meicirculaire geïnformeerd met de RIB van 2 juli 2024. 5.4 Woonlasten – OZB De waardeontwikkeling van de woningen is hoger dan verwacht en ook hoger dan het landelijk gemiddelde. Uit de meest recente cijfers van het CBS blijkt dat landelijk de waardeontwikkeling 3% is; in Goirle is dat 3,7%. We verwachten hierdoor een voordeel van € 180.000 (incl. voordeel OZB niet-woningen). De verwachting is dat de kosten van de afhandeling van de bezwaren tegen de OZB-aanslag dit jaar lager uitvallen dan in 2023 omdat de zogenaamde proceskostenvergoeding fors is verlaagd. We zien al een daling van het aantal bezwaren van bijna 1.000 in 2023 naar ongeveer 610 dit jaar. We houden dit jaar nog wel rekening mee dat de uitgaven aan proceskostenvergoedingen en inhuur het begrote bedrag overstijgen en verhogen daarom de begroting met € 60.000.