06 Woonzorgvisie Goirle 2024-2030.pdf

28

te

52

25

qbg

23 3

(

I

E 1

/

■3 ,Aas6XV ë' 13"

•

i

s

Woonzorgvisie 2024-2030

i!

—. -

-3e

Nn,n

—=

s

IS — i >e Hf — de — i

8

c.- S

■E

III

in IN

-s - s= . 11 12

!» «!; sw ■« — — SS - — —

M.a

w

« IS iem

i

AI

>1

)

16

d-m

q

i

1

-5e

M-

1 Ma

9

I ’*■

lil

0

I * irt L521r.

#3.3

Id

I 4

I

D )

al

u i m ü a u u m t m "«N • d

-

9

gemeente U gen

!

Goirle

zE

1 Samenvatting Thema 1: Een verzorgd thuis voor iedereen

C

Epue

•m -=.

,83% ne • •4 N 9

AA Ay -

J H N1 lnk

èn ■

1

ct’sh

,R %

..

LiV- M

K

5

oy 8%

T V

> «4"a4s -2 —52 1 1" ‘ ‘r / • ; TA t,/' 4E20s NmP0 a e IFö 251 ' i 58 Eck UU

.

-abs _"s ~S

m

IC

Hk

C E

•-

J

a,“ 1

Speerpunt 3: Meer sociale huur voor aandachtsgroepen

l 32

in

Thema 2: Een passende woningvoorraad

L

□ □

/

"-7 \ 9,

2ë,

I -1

5 g

i •

4

m, •

4 EE m

È, $

■

pde.

IA

.2ttm

■

ondersteuningsvraag

Speerpunt 4: We creëren meer balans op de woningmarkt

et ,

5

Speerpunt 2: Meer passende woningen voor mensen met een zorg- en

1110% *1*1 2-105 0W

9■

•Y - m ppgiqu m-

„FPpek

1

Speerpunt 1: We stimuleren het langer zelfstandig thuis wonen

F

+

7

I

*z

LMEnn

8

fd f*w I

R

n%e 3- I- * I 3.2 za- n5/ 1

Speerpunt 5: We realiseren woningen die passen bij verschillende N behoeften en leeftijden

; g*2jaA

Aa2

3

7

/

o 9

A

,11 Thema-3. Leefbaar, duurzaam, aantrekkelijk en groen +j '

Speerpunt‘6:

Een wijkgerichte leefbaarheidsaanpak Speerpunt 7: Een leefbare groéne en toegankelijke leefomgeving Speerpunt 8: Een duurzame en groene woningvoorraad

I

.

2 S: 4)

yV Y /

M.6y

210/100/8

I

1r

i 05

41

56 I •

H

we

Inhoudsopgave Voorwoord

3

Inhoudsopgave

4

1

Inleiding

5

1.1

Een nieuwe woonzorgvisie voor Goirle

5

1.2

Doel en positionering woonzorgvisie

5

1.3

Proces en participatie

6

1.4

Leeswijzer

6

2

Het verhaal van Goirle

7

2.1

De identiteit van onze gemeente

8

2.2

Demografische ontwikkelingen

8

2.3

Wonen met een zorg- of ondersteuningsvraag

10

2.4

Aandachtsgroepen: een thuis voor iedereen

11

2.5

Huidige woningvoorraad- en behoefte

13

2.6

Leefbaarheid, klimaatadaptatie en verduurzaming

18

2.7

Thema's en speerpunten woonzorgvisie

19

3

Een verzorgd thuis voor iedereen

20

3.1

Onze ambitie

21

3.2

Wat gaan we doen?

23

4

Een passende woningvoorraad

25

4.1

Onze ambitie

26

4.2

Wat gaan we doen?

27

5

Leefbaar, aantrekkelijk en groen

29

5.1

Onze ambitie

30

5.2

Wat gaan we doen?

31

Bijlage 1: Begrippenlijst

33

Bijlage 2: Woningbouwprogrammakader

34

4

1

Inleiding

programma's stellen eisen aan de kwantitatieve en kwalitatieve woningbouwprogrammering

van

gemeenten.

Daarnaast

verplicht

de

Wet

goed

verhuurderschap gemeenten om een meldpunt Goed Verhuurderschap in te

1.1 Een nieuwe woonzorgvisie voor Goirle

stellen. Deze agenda en programma's vinden hun weerslag in de Wet

versterking regie volkshuisvesting die mogelijk in 2024 van kracht wordt, Het is prachtig wonen in onze gemeente. Midden in het groen en toch op

afhankelijk van stemmingen in de Tweede en Eerste Kamer. Op regionaal vlak

steenworp afstand van de voorzieningen van een grote stad. Dat merken we

hebben wij in maart 2023 de Woondeal in de Stedelijke Regio Breda-Tilburg

aan de druk op de woningmarkt. Er zijn meer mensen op zoek naar een woning

(SRBT) ondertekend. Daarin hebben we onder andere afgesproken in de

in Goirle en Riel dan dat er woningen beschikbaar zijn. De betaalbaarheid van

periode 2023 - 2026 615 nieuwe woningen te bouwen in Goirle. We willen

wonen staat ook onder druk. De gemiddelde WOZ-waarde in onze gemeente is

voldoen aan deze ambitie door de realisatie van de woningbouwplannen aan

gestegen van € 276.000 in 2019 naar € 411.000 in 2023.1 Voor mensen die niet

de Zuidrand en de Bakertand.

willen of kunnen kopen is er minder huuraanbod dan gemiddeld in Nederland.2 Ook op het gebied van zorg staan we voor uitdagingen. Onze inwoners worden

1.2 Doel en positionering woonzorgvisie

steeds ouder, wat leidt tot kleinere huishoudens met een bijbehorende woon­

behoefte. Ouder wordende inwoners hebben meer zorg nodig, terwijl de

In 2024 wordt de regionale woonzorgvisie vastgesteld, waarin wij en de andere

personeelstekorten in de zorg nu al hoog zijn. We zullen meer naar elkaar

gemeenten in de regio Hart van Brabant samenwerkingsafspraken maken over

moeten omzien om te zorgen dat iedereen prettig kan wonen in onze

de regionale woonzorgopgave. Daarnaast lopen de afspraken rondom de SRBT

gemeente. Ook zijn we aan de slag met de verduurzaming van de woning­

Woondeal en het bestuursakkoord 2023 - 2026 waarin de wens is opgenomen

voorraad.

de druk op de woningmarkt terug te dringen en door te gaan met het bouwen

van woningen. We noemen daarbij nadrukkelijk de thema's bereikbaarheid en Onze vorige woonvisie met bijbehorend addendum uit 2021 had een looptijd

leefbaarheid als aandachtspunten. Bereikbaarheid omdat nieuwe woningen

van 2019 tot en met 2022. Daarmee is deze aan actualisatie toe. De

meer verkeersdrukte betekent; leefbaarheid omdat Goirle een leefbare

maatschappelijke context is flink veranderd in de afgelopen vier jaar, waardoor

gemeente is en dat ook wil blijven in de toekomst. Deze woonzorgvisie

we niet langer van een woonvisie spreken, maar van een woonzorgvisie.

functioneert als bouwsteen en volkshuisvestelijk programma voor de

Daarbij sluiten we aan bij de verplichtingen door de rijksoverheid. De rol van

Omgevingsvisie Goirle en schetst de kaders op het gebied van wonen en zorg.

de overheid is aan het verschuiven van een faciliterende rol naar een

Daarnaast sluit deze woonzorgvisie aan op Goirle Glanst (Beleidsvisie sociaal

regisserende rol. De Nationale Woon- en Bouwagenda en de zes onderliggende

domein 2022 - 2026) en het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) omdat de

1 Bron: CBS Statline.

2

5% particuliere huur in gemeente Goirle, 14% in Nederland. 24% sociale huur in gemeente Goirle, 28% in Nederland. Bron: CBS Statline en woningmarktanalyse In.Fact.Research, factsheet Goirle.

5

ambitie is uitgesproken en het Rijk ons verplicht om wonen en zorg meer met

onder jongeren (najaar 2023) meegenomen in deze woonzorgvisie. Wij willen

elkaar te vervlechten. Met de woonzorgvisie Goirle sluiten we aan op zowel de

iedereen die heeft bijgedragen aan deze woonzorgvisie dan ook hartelijk

regionale als lokale thema's.

bedanken.

Deze woonzorgvisie heeft meerdere doelen. Allereerst is de woonzorgvisie

1.4 Leeswijzer

bedoeld om onze gemeentelijke toekomstvisie over wonen en zorg vast te stellen. Daar hoort ook bij dat we beschrijven op welke manier we willen toe­

Dit stuk bestaat uit een inleiding (hoofdstuk 1), een analysedeel (hoofdstuk 2),

werken naar de realisatie van deze visie. Welke woningbouwprogrammering

en een visiedeel (hoofdstuk 3 tot en met 5). Het visiedeel is opgesplitst in drie

hoort daarbij? Dit doen we door naast de woonzorgvisie een uitvoerings­

thema's die volgen uit de analyse, ontwikkelingen en opgaven zoals geschetst

programma vast te stellen.

in hoofdstuk 2. In de bijlagen zijn een begrippenlijst en het woningbouw-

programmakader opgenomen. Onze ambities op het gebied van wonen en zorg bereiken we niet alleen. Daar

zijn ook onze partners bij nodig, zowel in de gemeente, de regio als de

De cijfers in deze woonzorgvisie zijn gebaseerd op de regionale woningmarkt­

provincie. Daarmee vormt deze woonzorgvisie een basis voor de samenwerking

en woonzorganalyses van In.Fact.Research. Deze analyses zijn uitgevoerd in

met onze partners en onze inwoners. Het tweede doel is om de samenwerking

2022 en 2023, waardoor prijsklassen afwijken van het prijspeil op het moment

met partners te intensiveren en hen zo vroeg mogelijk te betrekken bij de

van schrijven, in 2024. In de beleidsambities gaan wij uit van de meest recente

plannen die we hebben om bijvoorbeeld gezamenlijk te komen tot een passend

prijsklassen. Deze worden jaarlijks geïndexeerd. De analyses kijken naar

en realistisch uitvoeringsprogramma.

verschillende momenten. Daar waar jaartallen staan tot en met 2022 zijn het

de meest recent beschikbare cijfers. De kortetermijnprognoses tot en met 2025

1.3 Proces en participatie

geven aan wat op korte termijn urgente opgaven zijn. De prognoses tot en met

2030 sluiten aan bij de looptijd van deze woonzorgvisie. De prognoses tot en Een goede woonzorgvisie voor Goirle en Riel kan alleen tot stand komen

met 2040 blikken alvast vooruit op de opgaven na 2030. Een aantal van de

wanneer inwoners, corporatie, zorg- en marktpartijen (en samenwerkings­

opgaven bereiken pas hun zwaartepunt na 2030. Daar willen we ook alvast in

partners) daar ook in betrokken worden. Gedurende de totstandkoming van

zekere mate rekening mee houden. Bij de behoefteonderzoeken is geen

deze woonzorgvisie zijn inwoners, raad en partners dan zoveel mogelijk

rekening gehouden met ruimtelijke afwegingen en locaties; die afweging vindt

betrokken. Tijdens bijeenkomsten in mei en juni 2023 leverden onze inwoners,

integraal plaats in de Omgevingsvisie.

onze raadsleden en onze partners op het gebied van de woningmarkt en zorg

waardevolle input over de prioriteiten op het gebied van wonen en zorg voor onze gemeente. Ook hebben we de waardevolle informatie uit de enquête van Senioren Goirle en Senioren Belangen Riel en een breed uitgezette enquête

6

— —

00

I

1 ' •

a.E

A \ V

b

1

73

h

K

L

’

I

2

f/

(7

r

/ J

==_

2

ë

me-E

li

0

4

11

• —

19

11

u m m m m e s p m a m a m h

*

9

^

\

A

4

E

Thema's en speerpunten woonzorgvisie Fe.- W •t “ "

a-e oamss~N

•

1,

Huidige woningvoorraad- en behoefte Leefbaarheid, klimaatadaptatie en verduurzaming

q- “i.

2

x

• •

T m

55 Ar

X

Aandachtsgroepen: Een thuis voor iedereen

\

■

2é

IV NS

•

rie?

f A6 c* f* y D

• Wonen met een zorg- of ondersteuningsvraag

V

xe=m»s

oI 1a - •

9

“.— 2 3 I E

[

® u

#

M

L

au tt

ë i

0

[

f Aasumeyy.

—e39t

pr (-2

]

A6B Er Ass I -pe, 78 O . .s p-_ci anaa 1“3 a1 De identiteit van onze gemeente gwa ssstngE-e Demografische ontwikkelingen "UuT 6N«

1

V_FT

Z5

vmdd

-—e

S M a m a ü n m n ü m ü h e m u m u m u a n n = =

hag"

ƒ

mga8ëd

1B986=

35?^

Sr

[ r

Hoofdstuk 2: Het verhaal van Goirle

2

Het verhaal van Goirle

Goed toeven De kwaliteit van leven is hoog in Goirle en daarbij zijn goed toegankelijke voorzieningen

essentieel, net als de sociale samenhang in de gemeente.

2.1 De identiteit van onze gemeente Onze gemeente heeft een gunstige ligging: gelegen te midden van prachtige

natuur met Tilburg op steenworp afstand. Het groen, de werkgelegenheid, de voorzieningen en de sociale cohesie zijn voor veel mensen redenen om hier te

willen wonen. Het is hier bovengemiddeld leefbaar3, met veel verschillende

woonmilieus: van de bedrijvigheid in het centrum van Goirle, de dorpse onskent-ons-cultuur in Riel, tot de rust van het buitengebied. In onze Omgevings­

visie staan de drie centrale waarden van onze gemeente beschreven: doenerig

dorp; prachtlandschap van de toekomst; goed toeven. In deze woonzorgvisie willen we onze waarden, de kracht van onze gemeenschap en de uitdagingen die we zien, samenvoegen tot een nieuw ambitieus woonzorgbeleid. Doenerig dorp

Omdat Goirle zo'n diverse gemeente is onderscheiden we vier focusgebieden:

centrum Goirle, woonwijken Goirle, Riel en overig.4 In de Omgevingsvisie staan

een aantal uitgangspunten per gebied omschreven. Deze beslaan voor een deel zaken die relevant zijn voor wonen en zorg, onder andere seniorenhuisvesting

in het centrum van Goirle, uitbreidingsmogelijkheid in Riel, wijkgerichte aanpak, passende woningen bouwen voor kleinere huishoudens die naar verwachting in toenemende mate een beroep gaan doen op ondersteuning en

zorg. In de Omgevingsvisie zetten wij primair in op de realisatie van woningen

op inbreidingslocaties. Als daar aantoonbaar behoefte aan is kan uitbreiding in

een aantal gebieden buiten bestaand stedelijk gebied onderzocht en overwogen worden. Hiertoe zijn de eerste verkennende onderzoeken op­

gestart. De mogelijkheden tot het verplaatsen van de sportparken zijn onder­ zocht. Ook zijn we gestart met het ontwikkelen van de gebiedsvisie in Riel.

De gemeente Goirle kenmerkt zich door haar ondernemende karakter. Daarom biedt de

gemeente ruimte aan initiatieven uit de samenleving, met oog voor het dorpse karakter.

2.2 Demografische ontwikkelingen

Prachtlandschap van de toekomst

Goirle groeit de komende jaren door. Volgens de regionale woningmarkt-

Groen en natuur nemen een centrale plaats in in de cultuur van Goirle. Er komen echter

analyse groeit onze gemeente tot en met 2040 tussen de 1.030 en 1.795

veel veranderingen op het landschap af, zoals de energietransitie, de omgeving

klimaatadaptief inrichten en de landbouwtransitie.

huishoudens. Met name voor de 65+-huishoudens is een sterke groei te zien

tussen 750 en 800 huishoudens5. Als het gaat over de leeftijdsopbouw van onze

bevolking vallen twee dingen op, zie figuur 1 en 2. Allereerst vergrijst Goirle komende jaren flink. De groep mensen tussen 50 en 70 jaar is relatief groot;

3 4

Bron: Leefbaarometer. In de Omgevingsvisie zijn de deelgebieden anders verdeeld, te weten: buitengebied (west; midden; oost); bebouwd gebied (dorpskern Riel; woonwijken Goirle; centrum Goirle); ontwikkelingsgebied (A58-zone) en bedrijventerrein (Veertels; Tijvoort). Omdat in een groot

aantal van deze deelgebieden geen (significante) woningbouw is, is ervoor gekozen om in deze woonvisie te concentreren op het bebouwd gebied. Waar een verbijzondering nodig is benoemen we de specifieke deelgebieden zoals benoemd in de Omgevingsvisie. 5 Woningmarktanalyse Regio Hart van Brabant (2023); factsheet Goirle.

8

deze mensen worden ouder en krijgen daarmee ook vaker een zorg- of onder-

gemeente onder thuiswonende jongeren van 18 tot en met 28 jaar heeft

steuningsvraag. Dat vraagt iets van de woningvoorraad. Ten tweede wonen er

gehouden eind 2023 over hun woonsituatie blijkt dat een groot deel van de

opvallend weinig mensen tussen 20 en 35 jaar in Goirle, ook in vergelijking met

respondenten thuis woont, dat een groot deel een verhuiswens heeft, en dat

de rest van Noord-Brabant.

veel jongeren graag in de gemeente willen blijven wonen.

Figuur 1 Bevolkingsontwikkeling per leeftijdsgroep in Goirle, 2023 en 20406

De huishoudensprognose laat met name een groei zien in kleinere huis­ houdens. Vooral de groep éénpersoonshuishoudens in de gemeente Goirle

2.000

• 2023

1.800

groeit. Deze groei vindt plaats onder de groep 65-plussers, maar ook de groep

—2040

)

1.600

mensen tussen 23 en 65 jaar oud. Dit betekent dat de behoefte aan kleinere woningen toeneemt, waarvan een deel ook levensloopbestendig.

1.400 1.200

Figuur 2 Ontwikkeling huishoudens in Goirle 2022, 2030, 2040, woonbehoeftevariant 8

1.000 800

eenoudergezin

600

gezin

400

65 en ouder tweepersoons

200 0

65 en ouder eenpersoons CU C

T C

T C

O

Ó

LA

Ó

T C

T C

T C

T C

T C

0)

$

O CN

$

O 0

Ó

Lh cn

Ó N

LA N

CO

T C

T C

T C

T C

O

[

O LA

LA

LA LA

LA

Ó

T C

s ó LD

T C

T C

O LD LA

LD

Ó

T C

T C

T C

CU

0)

0

O CO

$

00

LA CO

Ó

•

LA O

23-65 jaar tweepersoons

Ó

23-65 jaar eenpersoons

CD

Jonger dan 23 jaar

Bron: Provincie Noord-Brabant.

0

Dit is deels verklaarbaar door jongeren die op kamers gaan wonen nabij een

gebrek aan doorstroming in het goedkopere segment7. Uit de enquête die onze Hierbij zijn de groene categorieën de leeftijdsgroepen onder de 65 jaar, lichtgrijs de groepen tussen 65 en 75, en donkergrijs 75+. 7 Woningmarktanalyse Hart van Brabant, fact sheet Goirle, In.Fact.Research (2023).

6

500 1000 1500 2000 2500 3000 3500 4000 ■ 2022 ■ 2030 ■ 2040

onderwijsinstelling. Het is echter ook een indicator voor een gebrek aan betaal­

bare huisvesting voor starters, dat onder andere wordt veroorzaakt door een

|

Bron: Woningmarktanalyse Hart van Brabant, In.Fact.Research (2023).

8

De woonbehoefteprognose is gebaseerd op de verwachte huishoudensgroei in Goirle, inclusief het inlopen van het huidige woningtekort. Het groene vlak is het huishoudensaantal in 2022; de grijze en rode vlakken zijn de hoeveelheden huishoudens die er per categorie bijkomen (of minder worden, bijeen negatieve waarde).

9

2.3 Wonen met een zorg- of ondersteuningsvraag

totale woningvoorraad is levensloopgeschikt. Wel is 79% met een relatief lichte ingreep levensloopgeschikt te maken. Van de overige 9% is dat onbekend.

De toekomst van ons zorgstelsel Goirle vergrijst de komende jaren. Dat geldt niet alleen voor onze gemeente,

De resultaten van de uitgezette enquête door Senioren Goirle en Senioren

maar voor heel Nederland. Ouderen moeten of willen steeds langer zelfstandig

Belangen Riel geeft aan dat er veel ouderen wonen in onze gemeente die

wonen. Ook voor andere mensen met een zorg- of ondersteuningsvraag geldt

zouden willen verhuizen, maar dat niet doen omdat er onvoldoende aanbod is

dat zij steeds vaker zelfstandig wonen. Tegelijkertijd zien we dat er minder

dat past bij hun wensen. Dat is een belangrijke constatering in het kader van

zorgpersoneel en mantelzorgers zijn om de zorg en ondersteuning te leveren

langer zelfstandig thuis wonen. In zowel Goirle als Riel is er te weinig levens­

die we gewend zijn. Hierdoor ontstaat het risico dat mantelzorgers overbelast

loopgeschikt aanbod, en veel senioren zouden graag wonen in een woning

raken. Ons zorgsysteem komt daarmee verder onder druk te staan. Deze

waarbij ook ruimte is voor ontmoeting. Uit de enquête blijkt dat men toe­

ontwikkeling maakt dat de woningbehoeften van mensen veranderen: huizen

gevoegde waarde ziet in het verruimen van de mogelijkheden voor woning-

moeten geschikt zijn om in te wonen, ook wanneer er zorg geleverd wordt of

splitsing en erfdeling. Voor ouderen en mensen met een zorgvraag is het fijn

mensen afhankelijk zijn van zorghulpmiddelen zoals een rollator of rolstoel.

om dichtbij voorzieningen te wonen.

Langer zelfstandig thuis wonen voor ouderen

Het Rijk heeft voor iedere gemeente becijferd wat er nodig is per gemeente om

Randvoorwaarden bepalen of mensen op een prettige manier langer zelf­

te voldoen aan de huisvestingsopgave voor ouderen tot en met 2030. De

standig thuis kunnen wonen: Er is een passende woning nodig, maar ook een

opgave voor Goirle staat in tabel 1 (zie begrippenlijst voor de definities). Deze

sociaal netwerk, een passende leefomgeving en - indien nodig - de juiste

opgave wordt in de loop van 2024 in regionaal verband verder verfijnd, maar

(formele of informele) zorg. En als zelfstandig wonen niet meer lukt moet er

deze cijfers geven een indicatie van de opgave waar onze gemeente voor aan

voldoende woonaanbod zijn waar zorg geleverd kan worden. Op dit moment is

de lat staat.

er te weinig passend aanbod om vergrijzing op te vangen. In 2040 wonen er

zo'n 2.660 personen van 75+ in Goirle. De inschatting is dat ongeveer de helft

Tabel 1 Opgave ouderenhuisvesting gemeente Goirle tot en met 2030 9 Zorggeschikte Geclusterde Nultreden­

Totaal

van de 75-plussers te maken krijgt met een mobiliteitsbeperking. Een deel

woningen

woningen

woningen

ouderenhuisvesting

ervan zal in hetzelfde huishouden wonen maar een groot deel ook niet (mede

80

70

180

330

ook omdat het aandeel eenpersoonshuishoudens onder de 65-plussers stijgt).

Naar aanleiding van bovenstaande tabel, kunnen we concluderen dat van de

Het merendeel van de (toekomstige) 75-plussers in onze gemeente wonen in

1.200 geplande woningen, 330 bestemd moetEN zijn voor ouderenhuisvesting.

een koopwoning, zie figuur 12. In 2030 is dat zo'n 61%. Slechts 12% van de

9

Zie bijlage 1: begrippenlijst voor definities zorggeschikt, geclusterd en nultredenwoningen.

10

Deze woningen dienen te voldoen aan bepaalde criteria zoals zorggeschiktheid,

Figuur 4 Woonsituatie 75+ huishoudens

clustering of nultreden toegang. Dit is van belang voor onze woningbouwParticuliere huur

programmering.

Corporatiehuur

Koop

Ontwikkelingen zorgbehoefte ouderen

0

De woonzorganalyse van In.Fact.Research laat een forse groei zien in Wlzindicaties

(Wet

langdurige

zorg)

dementie

en

somatiek

200

400

(mobiliteits-

600

800

■

I

1000

1200

1400

1600

■ 2020 • 2030

beperkingen), zie figuur 3. Dit betreft de periode 2020 - 2025, nog ver voor de

vergrijzingspiek, en laat een groei van 300 indicaties somatische problematiek

Bron: Woonzorganalyse Goirle, In.Fact.Research.

zien en 60 indicaties dementie. Dit betekent niet alleen dat de vraag naar zorglevering/financiering, zoals MPT ofVPT (Modulair en Volledig Pakket Thuis)

2.4 Aandachtsgroepen: een thuis voor iedereen

stijgt, maar ook dat de leefomgeving geschikt moet zijn voor mensen met

Landelijke en regionale ontwikkelingen

mobiliteitsproblemen of dementie.

In de Rijksprogramma's Een thuis voor iedereen en Wonen en zorg voorouderen Figuur 3 Ontwikkeling Wlz-indicaties somatische problematiek en dementie

zijn aandachtsgroepen benoemd die in iedere woonzorgvisie terug moeten komen, omdat zij een kwetsbare positie hebben op de woningmarkt. Ouderen

Somatische problematiek

zijn een belangrijke doelgroep als het gaat om de toekomst van wonen en zorg,

Dementie (extramuraal)

maar er zijn ook andere groepen die extra aandacht behoeven. De aandachts­

0

500 ■ 2020 • 2025

1000

1500

2000

groepen

worden

opgenomen

in

het

gemeentelijke

volkshuisvestings-

programma omdat ze een woonbehoefte hebben. Als de Wet versterking regie volkshuisvesting (Wvrv) wordt vastgesteld (naar verwachting in 2024) dan

Bron: Woonzorganalyse Goirle, In.Fact.Research.

dient de gemeente met ingang van 2026 een volkshuisvestingsprogramma vast te stellen. Deze woonzorgvisie dient als volkshuisvestingsprogramma zoals

bedoeld in de Omgevingswet. Ook is deze visie alvast 'Wet versterking regie op

de volkshuisvesting-proof gemaakt door aan te sluiten bij de vereisten uit deze wet. Een deel van de aandachtsgroepen heeft ook een zorg/ondersteunings-

vraag, maar ook een aantal groepen niet. Zij zijn vanwege een laag inkomen aangewezen op de sociale huursector. Momenteel wordt er in onze gemeente

zo'n 15% van de vrijkomende sociale woningvoorraad verdeeld onder kwets­

bare inwoners. In de regio Hart van Brabant werken we samen om de

11

aandachtsgroepen goed te huisvesten. In de regio Hart van Brabant worden in

Mensen met een medische urgentie

de loop van 2024 afspraken gemaakt over de uiteindelijke opgaven rondom

Medische urgenten zijn mensen die om dringende, medische redenen moeten

wonen en zorg voor ouderen en aandachtsgroepen. De volgende aandachts­

verhuizen, bijvoorbeeld wanneer hun huis niet rolstoeltoegankelijk te maken

groepen worden opgenomen in het volkshuisvestingsprogramma:

is. Onder deze groep vallen ook de mantelzorgers- en mantelzorgontvangers.

Belangrijk is dat er voor deze groepen snelle huisvesting, het liefst in de Mantelzorgverleners- en ontvangers

vertrouwde omgeving, beschikbaar komt.

(Dreigend) daklozen Uitstromers uit een intramurale setting

Statushouders

Ex-gedetineerden

Elke gemeente in Nederland heeft een wettelijke plicht om statushouders met

Uitstappende sekswerkers

een verblijfsvergunning te huisvesten. Woningcorporaties geven namens de

Arbeidsmigranten

gemeente zo goed mogelijk invulling aan deze taakstelling. Hierover worden

Studenten

prestatieafspraken gemaakt en de gemeente is verantwoordelijk voor goede

Woonwagenbewoners

begeleiding van de statushouders. Op dit moment lukt het onze gemeente

nauwelijks om statushouders te huisvesten, waardoor we momenteel onder Het wetsvoorstel Wet Versterking regie op de volkshuisvesting creëert meer

toezicht staan van de provincie: dit betekent dat we extra inzet moeten plegen

mogelijkheden voor mensen die met urgentie een woning nodig hebben. Alle

om onze achterstand in te halen en aan deze taakstelling te voldoen. In februari

gemeenten moeten een urgentieverordening vaststellen per 1 januari 2025. In

2024 is de situatie zo dat de gemeente nog 60 vergunninghouders moet

de wet wordt een aantal categorieën benoemd die verplicht worden op­

huisvesten. Dit is een achterstand van 2023 van 34 statushouders en de nieuwe

genomen in deze verordening. In de Regio Hart van Brabant worden de

taakstelling voor de eerste helft van 2024 van 26 statushouders. Door de

gemeentelijke urgentieverordeningen op elkaar afgestemd. Hieronder worden

geopolitieke conficten elders in de wereld verwachten wij dat de taakstelling

de aandachtsgroepen uit het rijksprogramma 'een thuis voor iedereen' verder

per jaar gelijk zal blijven of zal toenemen tot en met 2030.

uitgewerkt. Mensen die uitstromen uit een intramurale instelling

Dak- en thuislozen

Het beleid vraagt dat meer mensen zelfstandig wonen. Dit zijn bijvoorbeeld

Dak- en thuisloosheid is een groeiend probleem in Nederland. Ook in Goirle zijn

mensen die uitstromen van de Maatschappelijke Opvang en/of Beschermd

(dreigend) dak- en thuislozen. Deze groep mensen is echter niet altijd zichtbaar.

Wonen. Mensen die vanuit een intramurale voorziening doorstromen naar

In het voorjaar van 2024 wordt de ETHOS-telling uitgevoerd in onze regio: dan

extramuraal wonen, hebben (met urgentie) een woning nodig.

krijgen we een beter beeld bij de omvang van deze groep mensen.

12

In de regio Hart van Brabant werken we intensief samen met andere

2.5 Huidige woningvoorraad- en behoefte

gemeenten om mensen te huisvesten die uit een intramurale instelling uit­ stromen10. Dit heet de Weer Thuis-regeling.

Woningvoorraad

Arbeidsmigranten

van de totale voorraad bestaat uit koopwoningen. Met 24% aan sociale huur­

Arbeidsmigranten leveren een belangrijke bijdrage aan de (regionale)

woningen zit onze gemeente onder het Nederlands gemiddelde. Een klein deel

economie. Voor huisvestingsbeleid voor arbeidsmigranten sluiten we aan bij de

(5%) van de woningvoorraad in onze gemeente is particuliere huur. Dit

regionale afspraken. Arbeidsmigranten die voor een langere tijd in Nederland

betekent dat er weinig mogelijkheden zijn voor mensen met een midden­

blijven en de intentie hebben om te integreren, zijn onderdeel van de reguliere

inkomen om 'uit te wijken' wanneer ze te veel verdienen voor een sociale

woningbouwopgave.

huurwoning, maar te weinig voor een koopwoning - deze zijn in Goirle en Riel

Goirle is wat de woningvoorraad betreft vooral een koopgemeente: zo'n 71%

namelijk relatief duur. Deze groep mensen die tussen wal en schip valt, bestaat Woonwagenbewoners

onder andere uit inwoners die niet in aanmerking komen voor een sociale

Bij het opstellen van woonbeleid dient rekening gehouden te worden met de

huurwoning of geen koopwoning kunnen vinden dan wel betalen. Dat Goirle

behoefte van woonwagenbewoners om in een woonwagen te wonen. Samen

een gemeente is waar veel mensen wonen met een kooporiëntatie zien we ook

met de regio Hart van Brabant hebben we afspraken gemaakt over woon-

terug in de lokale woonbehoefte. 'Lokale woningbehoefte' betekent dat alleen

wagenstandplaatsenbeleid en hebben we een gezamenlijk toewijzingssysteem.

de woningbehoefte van mensen die in onze gemeente wonen is meegenomen;

Momenteel zien we niet dat er sprake van aanvullende behoefte is aan

die van mensen buiten de gemeente die mogelijk op zoek zijn naar een woning

woonwagenstandplaatsen.

in Goirle of Riel wordt buiten beschouwing gelaten. Er is druk op de woning­

markt in alle segmenten, blijkt uit figuur 5. Er zit veel druk op het koopsegment. Studenten

Verhoudingsgewijs, in vergelijking met het huidige aanbod, is de druk op de

Er is momenteel geen grote vraag naar studentenhuisvesting in Goirle. Wel

huurmarkt echter ook erg hoog; dit zien we onder andere terug in de jongeren­

blijkt uit de jongerenenquête van de gemeente dat er veel jongeren zijn met

enquête die in 2023 is uitgevoerd (zie pagina 14 en verder).

een behoefte aan een woning in Goirle. Gehanteerde prijsklassen In de analyse wordt gewerkt met prijsklassen tot € 225.000 voor het goedkope sociale koopsegment en € 355.000 conform de door het Rijk vastgestelde betaalbaarheidsgrens in 2022 en 2023. Voor sociale huur is gerekend met de huurprijsklassen uit 2022.

10

Dit betreft uitstroom uit beschermd wonen (BW), maatschappelijke opvang (MO) en jeugdzorg 18+.

13

Inmiddels zijn deze prijsklassen geïndexeerd: beleidsmaatregelen gaan dan ook uit van

Figuur 6 Verdeling koopvoorraad naar prijsklasse in Goirle, prijspeil 2022

de geïndexeerde prijsklassen, prijspeil 2024.

Figuur 5 Ontwikkeling woningbehoefte gemeente Goirle

3%

■ tot €225.000 0

r0

0

r0

29% ■ €225.000-€355.000 ■ €355.000-€450.000

0

■ €450.000-€550.000

18%

0

■ meer dan €550.000

0 0

0 0

0

Bron: Woningmarktanalyse In.Fact.Research (2023). 0,2

0,4 ■ 2030

0,6

0,8

1

• 2040

Er is een toenemende behoefte aan alle soorten koopwoningen in de gemeente, zie figuur 7. In de periode tot en met 2030 is vooral behoefte aan betaalbare koopwoningen: deze betaalbaarheidsgrens was in 2022 en 2023

Bron: Woningmarktanalyse Hart van Brabant In.Fact.Research.

€ 355.000, zoals in de figuur. In 2024 is de betaalbaarheidsgrens verhoogd van

€355.000 naar €390.000, waardoor projectontwikkelaars nu de mogelijkheid

Koopwoningen

De koopvoorraad in onze gemeente is relatief duur. Er staan bijna geen goed­

kope koopwoningen tot € 225.000 in onze gemeente, zie figuur 6. Dit maakt het lastiger voor koopstarters om een woning te vinden. De forse stijging van de

hebben om tot € 390.000 te bouwen11. Na 2030 verschuift het zwaartepunt van

de behoefte iets naar het duurdere segment. De druk op het betaalbare segment blijft echter groot: in totaal is te zien dat de behoefte aan koop­ woningen in het betaalbare segment relatief het grootst is.

waarde van koopwoningen is een landelijke tendens, maar doordat de WOZwaarden in onze gemeente hoger liggen dan gemiddeld in Nederland heeft dit wel onze aandacht.

11

€ 355.000 was de betaalbaarheidsgrens bepaald door de Rijksoverheid in 2022 en 2023. Per 1 januari 2024 is deze geïndexeerd op basis van de consumentenprijsindex (CPI). Daarmee ligt

de betaalbaarheidsgrens nu op € 390.000. Het woonbeleid en de woningbouwprogrammering in onze gemeente volgt de (geïndexeerde) prijsgrenzen van de Woondeal SRBT.

14

Figuur 7 Ontwikkeling behoefte koopwoningen gemeente Goirle

In figuur 5 (pagina 13) is de lokale behoefte aan huurwoningen opgenomen; in

meer dan €550.000

165

figuur 8 is deze uitgesplitst naar huurprijsklasse. In deze figuren is de aan­

235

vullende druk van woningzoekenden buiten de gemeente die in onze gemeente

€450.000-€550.000

125

120

€355.000-€450.000

150

140

I

een woning zoeken (de 'regionale druk') niet meegenomen. Figuur 8 laat de

lokale woonbehoefte aan sociale huur zien. Daarnaast blijkt uit de SRBT Woondeal dat de opgave in onze gemeente om meer sociale huur te realiseren

ook voortvloeit uit de opgave om vanuit regionale afspraken te komen tot een

€225.000-€355.000

175

250

evenredige verdeling. Wel wordt er momenteel aanvullend onderzoek gedaan in het kader van de regionale woonzorgvisie om deze cijfers nader aan te

tot €225.000

40 20

0

scherpen.

100

200

300

400

500 Figuur 8 Behoefte huurwoningen naar prijsklasse, prijspeil 2022

■ 2030 • 2040

>€1.000

10

25

(middel)dure

Bron: Woningmarktanalyse Hart van Brabant In.Fact.Research (2023).

€763-€1.000 Huurwoningen

€679-€763

Er is minder sociale huur dan het landelijk gemiddelde in Goirle: 24% van onze

€633-€679

de verhuurderheffing had Leystromen beperkte slagkracht om meer sociale

worden doordat de provincie Noord-Brabant lange tijd woningbouw in Goirle

huur

15 5

E E

voorraad is sociale huur. De doorstroming in de sociale huursector is laag. Door

woningen te bouwen. Ook mocht er in onze gemeente niet meer gebouwd

35

60

€442-€633

25 - sociale huur

75

-15

tot €442 -40

-20

0

75 20

40

60

80

100

120

beperkte (de zogenoemde 'woningbouwcontingenten'). Daardoor is het in de afgelopen jaren lastig geweest om nieuwe woningzoekenden te huisvesten. De druk op de sociale huurvoorraad is momenteel dusdanig groot dat het onze

■ 2030 • 2040

Bron: Woningmarktanalyse Hart van Brabant, In.Fact.Research.

gemeente nauwelijks lukt om statushouders te huisvesten. De komende jaren zullen we meer inspanningen moeten leveren om statushouders te kunnen

Wanneer de lokale behoefte aan huurwoningen wordt uitgesplitst naar huur­

Daarom is regionale afstemming van belang. Woningbouw­

prijsklassen zien we een mismatch tussen vraag en aanbod. Tot en met 2030

projecten hebben een lange doorlooptijd, waardoor een inhaalslag maken op

zien we dat er vraag is naar huurwoningen in alle prijsklassen. Na 2030 blijft

huisvesten.

het gebied van woningbouw tijd kost.

15

naar verwachting vooral de druk in het middenhuursegment hoog. Ook hier

Figuur 9 'Heb jij plannen om te verhuizen in de nabije toekomst?'

geldt dat de regionale druk niet is meegenomen.

Om goed verhuurderschap op de huurmarkt te borgen zijn gemeenten

verplicht om een meldpunt Goed verhuurderschap op te stellen vanuit de Wet

0%

20%

40%

60%

80%

100%

goed verhuurderschap. Ja, ik wil ergens alleen wonen

Woningen voor ouderen

Ja, ik wil samenwonen met één ander persoon

Ouderen moeten of willen steeds langer thuis blijven wonen. Dit vraagt aanpas­

■ Ja, ik wil samenwonen met meerdere personen

bare woningen en in sommige gevallen een andere woonbehoefte. In paragraaf

■ Nee

2.3 is deze doelgroep en hun woonbehoefte verder toegelicht.

Bron: Jongerenenquête gemeente Goirle. Woningen voor jongeren Door de geringe hoeveelheid goedkope koopwoningen en de beperkte

Figuur 10 'Als ik mag kiezen, woon ik het liefste in:'

aanwezigheid van sociale en particuliere huur is het erg moeilijk voor jongeren

en (koop)starters om een woning te vinden in de gemeente. Eind 2023 hield gemeente Goirle een enquête onder jongeren in onze gemeente om inzicht te

■ Goirle

verkrijgen in de woonwensen van jongeren. Er zijn 1.661 jongeren tussen 18 en

28 jaar in Goirle die in gezinsverband met de ouders/opvoeders leven. Ongeveer 280 jongeren hebben de vragenlijst ingevuld.

■ Riel

1 10%

■ Tilburg ■ Anders

93% van de jongeren die de vragenlijst heeft ingevuld woont bij hun vader

en/of moeder. Maar liefst 78% van de jongeren geeft aan een verhuiswens te hebben in de nabije toekomst. Het grootste deel van deze jongeren (38%) geeft

Bron: Jongerenenquête gemeente Goirle.

aan graag samen te gaan wonen met één ander persoon, gevolgd door mensen die aangeven alleen te willen gaan wonen (35%). De groep die aangeeft met

Bij de vraag naar welk soort woning de voorkeur uitgaat (eigendoms-

meer dan één persoon te willen gaan samenwonen is relatief klein. 66%

constructie), geeft bijna de helft van de jongeren aan dat zij een koopwoning

procent van de jongeren geeft aan in Goirle te willen wonen; 10% in Riel. 27%

zouden willen hebben. De vraag is hoe realistisch dit is; 73% van de jongeren

geeft aan het liefst buiten de gemeente te willen wonen.

geeft aan een (gezamenlijk) bruto-inkomen te hebben van ca €35.000 of minder en met een dergelijk inkomen is het lastig een hypotheek te krijgen voor

16

de huizen die in onze gemeente te koop staan. Ongeveer een kwart van de

Figuur 12 'Als ik mag kiezen woon ik het liefst in:'

jongeren zou een sociale huurwoning willen huren.

1%

■ Appartement Figuur 11 'Bij het zoeken naar een woning gaat mijn interesse in de eerste plaats uit naar:'

22%

■ Rijwoning ■ Vrijstaande woning ■ Bungalow

3%• 7% 9%

25% 27%

46% 9%

0%

■ Twee-onder-een-kap ■ Tiny house

Anders

10%

20%

30%

■ Anders

■ Geen voorkeur

■ Studentenwoning

■ Koopwoning

40%

50%

Bron: Jongerenenquête gemeente Goirle.

Deze enquête laat zien dat jongeren in onze gemeente vaak een verhuiswens ■ Particuliere huurwoning ■ Sociale huurwoning

hebben en dat het overgrote deel graag in de gemeente zou blijven wonen. Dan is passend aanbod nodig; aanbod dat passend is bij één- en tweepersoons­

Bron: Jongerenenquête gemeente Goirle.

huishoudens en betaalbaar is voor huishoudens met een beneden modaal

De jongeren in onze gemeente hebben diverse voorkeuren over in het soort

dat zij alleen voor huurtoeslag in aanmerking komen bij woningen onder de

huis waarin ze willen wonen. Het grootste deel heeft de voorkeur voor een

zogenaamde kwaliteitskortingsgrens.12

inkomen. Daarbij geldt voor jongeren onder de 23 jaar met een laag inkomen

vrijstaande woning (27%), rijwoning (25%), appartement (22%) of een tweeonder-een-kapwoning (20%). Ook hier geldt dat wensen wellicht nog niet

realiseerbaar zijn met het huidige inkomen van deze jongeren.

12 Zelfstandige sociale huurwoningen meteen

huurprijsklasse tot en met € 454,47, prijspeil 2024.

17

2.6 Leefbaarheid, klimaatadaptatie en verduur­ zaming

leefomgeving. Dit laat zien dat de leefbaarheid goed is in Goirle. Dit willen we in de toekomst dan ook graag zo houden.

Verduurzaming

Leefbaarheid

Goirle heeft de ambitie om per 2030 20% minder aardgas te verbruiken dan in

Figuur 13 Waardering buurt als woon- en leefomgeving

2021, en om in 2050 volledig aardgasloos te zijn. 13

50%

Uit figuur 14 blijkt dat

ongeveer 10% van de woningen in de gemeente Goirle een energielabel E, F of

45%

G heeft. De overige woningen in Goirle hebben een duurzamer energielabel,

40%

waarvan zelfs meer dan 30% al een energielabel A heeft.

35% Figuur 14 Verdeling energielabels in de gemeente Goirle

30% 25% 20%

15% 10%

0%

5%

20%

40%

60%

•A•B•C•D•E•F

0% 5 of lager

6

■ Goirle

7

8

9 of hoger

80%

100%

G

Bron: RVO

■ Nederland

Bron: waarstaatjegemeente.nl

Figuur 13 toont dat bewoners van Goirle hun buurt als een aangename en plezierige leefomgeving ervaren, waarbij 45% zelfs een score van 9 of hoger

geeft. Dit is boven het landelijke gemiddelde van Nederland. Bijna niemand

beoordeelt de buurt als onvoldoende als het gaat om de woon- en

Klimaatadaptatie De invloed van klimaatverandering en het effect van menselijk gedrag op biodiversiteit worden steeds merkbaarder. Klimaatstress komt steeds vaker voor in de vorm van bijvoorbeeld hittestress of wateroverlast. Dit heeft extra

impact op mensen met een kwetsbare gezondheid en ouderen. Met het oog op

de vergrijzing die ons te wachten staat en de extremere weersomstandigheden is het belangrijk om oog te hebben voor klimaatadaptatie. Dit geldt met name

13 Transitievisie warmte Goirle.

18

op plekken waar veel mensen met een kwetsbare gezondheid komen, zoals

Speerpunt 7: Een leefbare groene en toegankelijke leefomgeving

rond zorgvastgoed en voorzieningen.

Speerpunt 8: Een duurzame en groene woningvoorraad

Uit de Klimaatstresstest Goirle blijkt dat er een aantal gebieden kwetsbaar is

voor hittestress, verdroging of overstroming. Met name in de kern Goirle zijn

er aandachtspunten, onder andere door een te versteende omgeving in het

centrum. Vooral mensen met een kwetsbare gezondheid, zoals ouderen, kunnen bovenmatig last krijgen van onder andere hittestress. In de Omgevings-

visie is opgenomen dat woningen voor senioren met name in het centrum

gerealiseerd dienen te worden; dat maakt dit een punt van aandacht.

2.7 Thema's en speerpunten woonzorgvisie Op basis van de ontwikkelingen in onze gemeente stellen wij de volgende drie

thema's vast voor onze woonzorgvisie, met de volgende speerpunten. Deze thema's en speerpunten worden in de hierop volgende hoofdstukken nader

toegelicht.

1.

Een verzorgd thuis voor iedereen

Speerpunt 1: We stimuleren het langer zelfstandig thuis wonen Speerpunt 2: Meer passende woningen voor mensen met een zorg­

en ondersteuningsvraag Speerpunt 3: Meer sociale huur voor aandachtsgroepen 2.

Een passende woningvoorraad

Speerpunt 4: We creëren meer balans op de woningmarkt Speerpunt 5: We realiseren woningen die passen bij verschillende

behoeften en leeftijden 3.

Leefbaar, duurzaam, aantrekkelijk en groen

Speerpunt 6: Een wijkgerichte leefbaarheidsaanpak

19

v BA Sjë d

2

1 "*A A

V

Hoofdstuk 3: Een verzorgd thuis 2FeAhs voor iedereen AmV X32sA42

3

222

N3

,8

"3}

23 AAu ■

b

‘

»

*

91

kV {

N,

1,

g 1

E %

agëë

55

c

)

i M,a)B ..3 A ve gëe xe A

88

-----= =

2

4

5

g

1

n*R

$

F

dbi

9

/ .

B E F

a.

e ,"

.. 95

ÜR,

—n-

3

y

■

25

F* *

-

i

2#*

I

i £ 7?"^“

?

_ 1^?

i

N? 02909

&

8 2

1

L

=E==:= : __

*3

2

ë

I

9

14 1 1 E. } €

ëw 63

•S

L

3 3 8 ,1 0

I

*

538

i

I

in aa tl4.'• I li i

Mi

I

7*

EE •K ! 39a *

smg -------

/I

■

L

s# se~w4

ë■

I

/

/

/

/

ed-

Kr

*6 6

—Ez5Gigifee5r Wat gaan we doen? 9 18235. J 1j

.93

9 38

Speerpunt 3: Meer sociale huur voor aandachtsgroepen

-

-

O

,w

2 Èj

%

mensen met een zórg- of ondersteuningsvraag

5

5

s

[19

o

3

I

thuis wonen 4 Speerpunt 2: Meer passende woningen voor

—

'

dü

lJ

■

Onze ambitie T o Speerpunt 1: We stimuleren het langer zelfstandig

-9 2 0 6 4

.5 %

•

?

e-

. e,, K

8..d‘a%

e

rmea

2a

-

’ : ! -•

N

EM

4

3- . a:

3

Een verzorgd thuis voor iedereen

in een andere, beter passende woning. Langer zelfstandig wonen gaat echter

niet vanzelf; een goede welzijns- en preventieaanpak zijn daarbij van groot belang. Om dit te faciliteren zetten we in op zorgen voor elkaar (door middel

3.1 Onze ambitie

van bijvoorbeeld zorgcirkels), preventie, doorstroommaatregelen en de inzet van zorgtechnologie. Hierbij zetten we in op een goede samenwerking met

In Goirle GLANST is de ambitie opgenomen om wonen en zorg meer met elkaar

onze partners in de regio. De regionale woonzorgvisie, het GALA en het Inte­

te vervlechten. Beleid rondom wonen, zorg en welzijn dient dan ook aan te

graal Zorgakkoord zijn hier goede voorbeelden van.

sluiten bij de uitgangspunten zoals geformuleerd in Goirle GLANST: Centraal in deze afspraken is het begrip positieve gezondheid; waarbij welzijn G: Gezondheid is van ons allemaal

en geluk leidend is in plaats van de zorgbehoefte. Het creëren van meer sociale

L: Laat de regie bij onze inwoners

netwerken wordt gestimuleerd. Hierbij staat ontmoeten en verbinden centraal.

A: Alleen doen wat écht nodig is N: Niet genezen, maar voorkomen

S: Samen kom je verder T: Toekomstgericht

Onze ambitie op het gebied van wonen en zorg luidt als volgt tot en met 2030: In onze gemeente is het fijn wonen, ook met een zorg- of ondersteuningsvraag.

Er is voldoende woningaanbod voor senioren en andere mensen met een zorg-

of ondersteuningsvraag. Mensen wonen zoveel mogelijk in een woning die bij

ze past. Om bij te dragen aan het geluk, het welzijn en de verbondenheid van onze inwoners zetten we in op preventie, ontmoeting en zorgen voor elkaar.

Wanneer het niet anders kan is er professionele zorg en ondersteuning. Die richten we zo slim en efficiënt mogelijk in door goede samenwerking.

Speerpunt 1: We stimuleren het langer zelfstandig thuis wonen Ouderen en mensen met een zorg- of ondersteuningsvraag wonen steeds langer zelfstandig thuis. Dat kan (soms) in de huidige woning, maar dat kan ook

We organiseren onze sociale basis op een manier waarbij we nabije en direct beschikbare collectieve voorzieningen creëren om de sociale samenhang te

versterken. In samenwerking met onze partners zijn onze kwetsbare inwoners niet alleen beter en eerder in beeld, maar kunnen zij handvatten aangereikt krijgen om zo lang mogelijk zelfstandig te functioneren. Senioren Goirle zijn in

2023 een bewustwordingscampagne gestart. Hierin wijzen ze ouderen op het belang van op tijd nadenken over een passende woonsituatie en het uitbreiden

van een sociaal netwerk om op terug te kunnen vallen indien nodig. Daarnaast zullen mensen in de toekomst meer voor elkaar moeten zorgen. Dit

kan bijvoorbeeld in geclusterde woonvormen met ontmoetingsruimten of gemengde woonvormen waar bewoners naar elkaar omzien, zie speerpunt 2

op pagina 20. Zorgcirkels kunnen daar een waardevolle rol in spelen. Daarbij is het belangrijk dat iedereen gebruik kan maken van een goed sociaal netwerk.

Om langer zelfstandig thuis wonen te bevorderen zien we de meerwaarde van geclusterde woonvormen en andere woonconcepten die zorgen voor elkaar

bevorderen, zoals hofjes. Het toevoegen van deze woonvormen willen we

actief stimuleren. Daarbij zijn we ons wel bewust van de uitdagingen die ons

21

dit biedt als het gaat om het vinden van geschikte locaties. Hierbij zoeken we

in Hart van Brabant ook in de toekomst voldoende beschikbaar te houden. Ook

de samenwerking met corporatie, zorg- en marktpartijen en benutten we de

maken we afspraken over de verdeling van de huisvestingsopgaven rondom

mogelijkheden die de regio ons biedt.

wonen en zorg. Goirle neemt verdere onderzoeken uit de regio Hart van

Speerpunt 2: Meer passende woningen voor mensen met een zorg- en ondersteuningsvraag

gaan met de regio in gesprek over verdere samenwerking en hoe intensivering

Om zorg te kunnen leveren in de toekomst zullen mensen met een zorg- of

opgaven rondom wonen, zorg en leefbaarheid.

Brabant mee in het uitvoeringsprogramma voor de woonzorgvisie Goirle. We

hiervan een positieve bijdrage kan leveren aan zowel de lokale als regionale

ondersteuningsvraag dichter bij elkaar moeten wonen. Zorgorganisaties die actief zijn in onze gemeente geven aan dat meer clustering nodig is om de juiste

Omdat onze gemeente aan Tilburg grenst hebben we profijt van grootstedelijke

zorg te kunnen bieden.

zorgvoorzieningen. Dat is prettig. Tegelijkertijd vinden we dat we in Goirle ook zelf een verantwoordelijkheid hebben als het gaat om zorg en passende

In de regio Hart van Brabant maken we afspraken over de huisvestingsopgaven

voorzieningen. We pakken onze verantwoordelijkheid daar waar het gaat over

voor ouderen en andere mensen met een zorg- en ondersteuningsvraag. De

de huisvesting van kwetsbare groepen en het bieden van de juiste voor­

precieze kwantitatieve opgave wordt in het najaar van 2024 bekend gemaakt.

zieningen. Daarom werken we samen met de rest van de regio Hart van Brabant

Om de zorg te ontzien en ontmoeting te stimuleren zetten we in het clusteren

om te zorgen dat iedereen een thuis heeft, zoals in de Weer Thuis-regeling.

van woonvormen met zorg rondom bestaande zorgcomplexen en voor­

Daarin hebben we afspraken gemaakt over de huisvesting van mensen die

zieningen.

uitstromen uit een intramurale instelling. Ook wordt er geïnventariseerd hoe­

Langer zelfstandig thuis wonen geldt niet alleen voor ouderen. Er ligt een

gemaakt rondom dak- en thuisloosheid.

veel dak- en thuislozen er uit Goirle komen en met de regio nieuwe afspraken

verantwoordelijkheid om meer mensen met een zorg- of ondersteuningsvraag te huisvesten. Er zijn meer mensen met een zorg- of ondersteuningsvraag,

Speerpunt 3: Meer sociale huur voor aandachtsgroepen

bijvoorbeeld omdat zij een lichamelijke of verstandelijke beperking hebben,

We realiseren meer sociale huurwoningen om tegemoet te komen aan de

ziek zijn of problemen hebben bij het dagelijks functioneren. Al deze mensen

woonbehoefte van een aantal aandachtsgroepen. Een aantal aandachts­

hebben diverse behoeften. Ook voor hen is het van belang dat de juiste

groepen (zie paragraaf 2.2) heeft geen behoefte aan een woning met zorg,

randvoorwaarden aanwezig zijn om prettig te kunnen wonen.

maar heeft wél een specifieke woonbehoefte, bijvoorbeeld een betaalbare

sociale huurwoning. In de Woondeal is afgesproken dat 30% van het totale Tegelijkertijd met deze woonzorgvisie voor gemeente Goirle is er ook gewerkt

woningbouwprogramma bestaat uit sociale huur vanuit onze maatschappelijke

aan een regionale woonzorgvisie Hart van Brabant. In de loop van 2024 worden

afspraken uit deze regionale visie verder uitgewerkt. Hierbij gaat het over het verder uitwerken van bestaande analyses, (samenwerkings-)afspraken om zorg

22

opgave. Met Leystromen is afgesproken14 dat zij 200 sociale- en middelhoge

Om het zorgen voor elkaar te faciliteren juichen we collectieve initiatieven

huurwoningen toevoegen, inclusief 25 flexwoningen. Daarnaast zorgen we dat

toe die onderlinge verbinding en positieve gezondheid bevorderen. We

mensen met een urgente woonvraag, bijvoorbeeld omdat zij dakloos dreigen

zorgen voor een aanspreekpunt binnen de gemeente en voor duidelijke

te worden, met voorrang een woning toegewezen kunnen krijgen. Dit doen we

informatievoorziening. In regionaal verband wisselen we kennis en

door een urgentieverordening op te stellen die aansluit op de verplichtingen in

informatie uit in de werkgroep nieuwe woonvormen, in het kader van de

de Wet versterking regie op de volkshuisvesting. Hierbij sluiten we ook aan bij

woonzorgvisie Hart van Brabant.

de verplichtingen uit de nieuwe Wet versterking regie op de volkshuisvesting.

Samen met onze partners breiden we onze preventie- en welzijnsaanpak uit, conform het GALA. Dat doen we onder andere door samen met onze

3.2 Wat gaan we doen?

partners in te zetten op het bevorderen van een gezonde leefstijl, door

mensen te stimuleren meer te bewegen en te ontmoeten en te kijken hoe We realiseren meer passend aanbod voor ouderen en andere mensen met

we mantelzorgers het beste kunnen ondersteunen.

een zorg- of ondersteuningsvraag. Hiervoor zoeken we de samenwerking

We breiden onze aanpak tegen eenzaamheid uit. Samen met welzijns­

met corporatie, zorg- en marktpartijen op. We zetten de afspraken met

organisaties en lokale vrijwilligersinitiatieven gaan we aan de slag om

Leystromen rond levensloopgeschikte woningen voort.

eenzaamheid in onze gemeente tegen te gaan. Dit richten we niet alleen

We voegen voldoende woonvormen met zorg toe conform de regionale

op ouderen, maar ook op andere leeftijdsgroepen met een onder-

afspraken in het kader van de woonzorgvisie. Hierbij gaat het om levens­

steuningsbehoefte.

loopgeschikte, geclusterde en zorggeschikte woonvormen. Dit doen we

We gaan meer wijkgericht aan het werk. Dat houdt in dat we met

deels door nieuwbouw te realiseren en indien mogelijk en wenselijk door

corporaties, onze welzijnspartners en inwoners onderzoeken wat er nodig

bestaande

het

is op het gebied van welzijn en preventie en daar aanvullend op inzetten.

toevoegen van een lift en (indien deze niet in de buurt al aanwezig is) een

Ook in de zorg wordt volop geïnnoveerd. Deze innovaties kunnen bijdragen

ontmoetingsruimte. Het geclusterde aanbod willen we zo breed inzetbaar

aan de zelfredzaamheid van mensen. We overleggen met zorgorganisaties

appartementencomplexen

te

transformeren

door

mogelijk realiseren: voor mensen zonder een acute zorgvraag, een lichtere

hoe de inzet van innovaties zoals domotica, e-health en hybride zorg

zorg- of ondersteuningsvraag en voor mensen met een Wlz-indicatie (Wet

uitgebreid en vergemakkelijkt kan worden.

langdurige

Zorggeschikte wooneenheden, waar 24-uurszorg

Om ook in de toekomst goede zorg te kunnen leveren, zullen we op een

geleverd kan worden, clusteren we zoveel mogelijk rondom onze woon­

andere manier moeten (samen)werken. We intensiveren de samen­

zorgcentra.

werking met en tussen zorg- en welzijnsaanbieders.

zorg).

We sluiten aan bij het regionale platform vraag en aanbod woonzorgconcepten. 14 Prestatieafspraken 2024.

23

We

maken

een

urgentieverordening,

conform

het

wetsvoorstel

Versterking regie volkshuisvesting, waarbij urgenten voorrang krijgen

volgens de verplichte urgentiecategorieën. Samen met de regio stellen we een nieuwe aanpak dak- en thuisloosheid

vast. Dit plan vraagt om regionale samenwerking op het gebied van de

opvang van dak- en thuislozen en is een aandachtspunt als het gaat om de

krapte op de woningmarkt en de uitdagingen die dit sowieso al met zich meebrengt.

24

o

_

U

Im fïr Rn

—-së

Gm

J ca

6 85

35

78 ë 49"a,Apyë. “A

R e2eg e "ë*

IV

' 1

0

Speerpunt 5: We realiseren woningen die passen

. Qi

F

53

V

%, 337.

*

2 >,

5

Tha

#2

Wat gaan we doen?

2 e,’

•nn ,0,8 ss.* A-&. 1460 f h 1331 "gun ,6 e, $

■

V

. -dds1-

>

N

**

533

A

85*3-2 8

e

iga

m

-

l'l

ca

1

F"(u

5 A ■ Am m,

I--

1 2M,

ië

ap--

Al

1

• •9

bij verschillende behoeften en leeftijden

•

K

s-n. .1

'L

m•

0553

7.3

R h

330.2

553 X

8es23 /* i4 JeseRE

P*8$,89 •42e 5, kA%t

E 2ë

•’ i ■

li

«

SFEe 9-'

Sg2m

A

5083 3èÈhüëë

.KEs*

-

95

“

38 s0 45 s

: 2 4

WU

3

‘ 6 63

aati

woningmarkt

aafn,-.

$3

3

.9

2

Speerpunt 4: We creëren meer balans op de

,

D

>4 » M

— 23595

V’

B k V

a 1 # •

4% e

-

3

9

O

,Im0“

0628 -h

• Nh

S ■

E

Onze

S=:“ ambitie .

EI11T-

Na $-

12

a 0=

UL

11e 118 4A# -i.ea

ïN "" I 714 9,, p Hwoni

a

I &

8:20183

dhnun, ■ • 2 .

2 e, 6,

8!*1

II

ij

Hoofdstuk 4: Een passende woningvoorraad

4

Een passende woningvoorraad

woningen te realiseren om het woningtekort in te lopen en te kunnen voldoen aan de aanvullende lokale en regionale behoefte. Van de woningen die

gerealiseerd worden is 30% sociale huur, 40% middelhoge huurwoningen en

4.1 Onze ambitie

betaalbare koopwoningen en 30% vrij in te vullen.15 Om deze ambities waar te

maken benutten we kansen voor versnelling waar deze zich voordoen (mits dit Onze ambitie voor een passende woningvoorraad in onze gemeente luidt tot

kan binnen de maatschappelijke en volkshuisvestelijke ambities in deze woon-

en met 2030 als volgt:

zorgvisie en onze Omgevingsvisie). Hierbij zijn we wel afhankelijk van de beschikbaarheid van voldoende woningbouwlocaties en hebben we oog voor

"Onze woningvoorraad is divers en past bij mensen in allerlei levensfasen, van

het karakter van en de leefbaarheid in kernen en wijken. Na 2030 proberen we

jong tot oud. Door diverse woningen in verschillende prijssegmenten te

nog eens meer dan 1.000 woningen toe te voegen. In regionaal verband zetten

realiseren én slim om te gaan met onze bestaande woningvoorraad bevorderen

we een monitoringssysteem op om de voortgang inzichtelijk te maken en te

we doorstroming op onze woningmarkt. We hebben extra aandacht voor de

bewaken.

behoeften van de groeiende groep ouderen. Daarnaast richten we ons op betaalbare huisvesting voor starters: zij houden onze gemeente bruisend."

Speerpunt 5: We realiseren woningen die passen bij verschillende behoeften en leeftijden

Speerpunt 4: We creëren meer balans op de woningmarkt

We willen niet alleen méér woningen toevoegen, maar ook meer verschillende

Om te zorgen dat onze woningvoorraad past bij de behoefte willen we tot en

soorten woningen toevoegen. Dat betekent dat we meer willen inzetten voor

met 2030 fors meer woningen toevoegen. Daarbij hebben we extra oog voor

passende huisvesting voor jongeren en ouderen. We gaan door met de inzet

het vergroten van de diversiteit van onze woningvoorraad en de behoeften van

van onze Doelgroepenverordening, zodat betaalbare nieuwbouw beschikbaar

senioren en jongeren. Het woningmarktonderzoek van In.Fact.Research laat

is en blijft voor de doelgroepen voor wie dit bestemd is. Meer verschillende

zien dat er tot en met 2030 een lokale vraag is voor ten minste 1.055 extra

soorten woningen vergroot ook de doorstroommogelijkheden voor onze

woningen. Daar komt ook nog een vraag bovenop van mensen die zich nieuw

inwoners, zodat meer mensen een woning kunnen vinden die bij ze past.

in onze gemeente willen vestigen. Onze gemeentelijke woningmarkt is geen

eiland. Voor een goed functionerende woningmarkt vinden we het belangrijk

Binnen de regio Hart van Brabant maken wij afspraken over een evenredige

om samen te werken met andere gemeenten in de regio. In de SRBT Woondeal

verdeling van de woningbouw- en huisvestingsopgaven. Om deze afspraken te

is afgesproken dat we niet alleen bouwen voor de lokale, maar ook de regionale

kunnen nakomen en de regionale druk op de sociale huurmarkt te verlichten is

behoefte. Tot en met 2026 hebben we afgesproken om 615 woningen te

het van belang dat Goirle meer sociale huur bouwt in de komende jaren. In de

realiseren. In totaal is ons streven om tot en met 2030 ten minste 1.200

prestatieafspraken met Leystromen is opgenomen dat Leystromen tot en met

IS Zie begrippenlijst voor de prijsgrenzen 2024.

26

2026 ten minste 200 sociale- en middelhoge huurwoningen realiseert, waar­

huur, 40% betaalbare koop en middelhoge huur en 30% vrij. Bij nieuw-

onder 25 flexwoningen. Daarnaast liggen er ook kansen in het bevorderen van

bouw passen we onze doelgroepenverordening toe.16 Dit geldt voor

doorstroming en woningdeling in de corporatiesector (het huisvesten van

projecten die nog niet in de vergaande planvormingsfase zitten. Bij kleinere projecten bieden we ruimte voor maatwerk, waarbij het toe­

meerdere huishoudens op één adres).

voegen van voldoende betaalbare woningbouw het uitgangspunt is. Bij ons woningbouwprogramma hebben we extra aandacht voor de volgende

Om het groene karakter van onze omgeving te behouden zetten we in op

soorten woningen:

duurzame verstedelijking. Dat betekent dat inbreiding (bouwen binnen de

•

Meer betaalbare huur- en koopwoningen, met een extra accent op goed­ kope

koop

tot € 273.000

(prijspeil

2024,

conform

Doelgroepen­

verordening).

• •

randen van de kernen) de voorkeur heeft boven uitbreiding.

We besteden aandacht aan de woningnood onder jongeren. Koopstarters kunnen wel een extra steuntje in de rug gebruiken. Daarom dagen we

Meer woningen voor één- en tweepersoonshuishoudens, zoals beneden-

ontwikkelaars uit om met creatieve woonconcepten te komen onder de

en bovenwoningen.

€250.00017. We communiceren duidelijk over de mogelijkheden rondom

Meer levensloopgeschikte en geclusterde woningen.

Daarnaast staan we open voor nieuwe en collectieve wooninitiatieven in onze

startersleningen om die doelgroep waar nodig te kunnen ondersteunen.

We monitoren of de starterslening het gewenste effect heeft en passen

gemeente. We trekken in regionaal verband op om meer nieuwe woonvormen

deze indien nodig aan. Om meer woningen onder de kwaliteitskortings-

in Goirle mogelijk te maken. We zorgen voor heldere informatie vanuit de

grens (waarbij jongeren onder de 23 aanspraak kunnen maken op huur-

gemeente om deze initiatieven te ondersteunen. De provincie subsidieert

toeslag) te creëren gaan we in gesprek met Leystromen over oplossingen

collectieve woonvormen (CPO).

binnen de bestaande voorraad, zoals het splitsen van woningen of het toestaan van woningdelen.

We passen het beleid toe van (pre)mantelzorgwoningen en meer-

4.2 Wat gaan we doen?

generatiewoningen (bijvoorbeeld voor zorgbehoevende jongeren). Hier­

voor is geen omgevingsvergunning (voorheen bouwvergunning) meer Tot en met 2026 realiseren we 615 nieuwe woningen in de gehele

nodig. We moderniseren de huidige regels indien nodig met de voor­

gemeente, conform de afspraken in de Woondeal. Tot 2030 voegen we in

waarde dat deze woningen tijdelijk zijn en schrappen de vergunningsplicht

totaal minimaal 1.200 woningen toe.

voor mantelzorgwoningen als de Wet versterking regie wordt aan­

We werken ons kwalitatief en kwantitatief woningbouwprogramma

genomen.

verder uit. Uitgangspunten bij nieuwbouw zijn onder andere 30% sociale

16 Zie Doelgroepenverordening gemeente Goirle (2023), via https://lokaleregelgeving.overheid.nI/CVDR707717/l#.

17 Sociale koopwoning laagsegment (doelgroepenverordening gemeente Goirle), prijspeil 2023.

27

Een deel van onze bevolking wordt ouder. Daar passen andere woon­

We zorgen voor heldere informatievoorziening en een duidelijk aanspreek­

behoeften bij. Om daarin te voorzien realiseren we tot en met 2030

punt binnen de gemeente wanneer zich initiatieven melden voor nieuwe

woonvormen met zorg conform de afspraken in de regio Hart van Brabant.

woonconcepten en ontwikkelvormen zoals collectief particulier opdracht-

Deze worden in het najaar van 2024 bekend gemaakt. Rondom woonzorg­

geverschap en hofjeswonen.

complexen leggen we het accent op seniorenhuisvesting. Hiermee

Om ervoor te zorgen dat we aan onze wettelijke huisvestingstaakstelling

bevorderen we doorstroming op de woningmarkt.

statushouders kunnen voldoen en andere mensen met een kleine

We versnellen de woningbouw door in te zetten op extra samenwerking

portemonnee kunnen huisvesten gaan we met de woningcorporatie en

met belangrijke partners als corporatie en ontwikkelaars. We nemen met

projectontwikkelaars in gesprek over het zo snel mogelijk kunnen

marktpartijen deel aan regionale versnellingstafels en maken gebruik van

realiseren van meer sociale huurwoningen, waarvan een aanzienlijk deel

eventuele mogelijkheden die ontstaan door het Plan van aanpak

onder de eerste aftoppingsgrens. Ook realiseert Leystromen 25 flexwonen.

versnellen processen en procedures woningbouw van de Rijksoverheid.

Voor de realisatie van nog eens 25 flexwoningen staan we open.

We onderzoeken de mogelijkheid om de samenwerking met investerende

Arbeidsmigranten hebben recht op fatsoenlijke en veilige huisvesting. We

partijen uit te breiden, zoals toegelaten instellingen met een landelijke

houden ons aan het regionale afsprakenkader arbeidsmigranten en het

dekking.

lokale beoordelingskader huisvesting arbeidsmigranten.

Conform prestatieafspraken onderzoekt Leystromen de mogelijkheden

We stellen een meldpunt Goed verhuurderschap in zoals dat is verplicht

om een deel van de sociale huurvoorraad efficiënter te benutten door

door de Wet Goed verhuurderschap.

woningdelen te bevorderen, bijvoorbeeld door inwonen, hospitaverhuur

We volgen de regionale afspraken rondom woonwagenstandplaatsen en

en friendscontracten18. Daar waar het nodig is en past binnen een goede

blijven de behoefte monitoren. Indien nodig formuleren we aanvullend

ruimtelijke ordening werkt de gemeente daaraan mee. Op deze manier

lokaal beleid voor deze doelgroep. Standplaatszoekenden kunnen zich

creëren we binnen de bestaande ruimte meer woonruimte voor starters

inschrijven via het nieuwe aanmeldpunt van Woning in Zicht.19

en aandachtsgroepen.

We staan open voor het transformeren van Vrijkomende Agrarische

We zijn voorzichtig in het toestaan van kamergewijze verhuur: de parkeer-

Bebouwing naar woonruimte, mits dit past binnen de provinciale kaders

last in onze gemeente is al vrij fors. We haken aan op de nieuwe beleids­

en de ruimtelijke kaders die wij hebben gesteld in de Omgevingsvisie. We

regels voor parkeren. We onderzoeken of een vergunning voor kamer-

staan splitsing van grote boerderijen en woningen in het buitengebied toe

verhuur nodig is via de nieuwe Huisvestingsverordening. Het vergunning­

onder bepaalde voorwaarden. Deze werken we verder uit.

stelsel is alleen mogelijk als er sprake is van schaarste én verminderde

leefbaarheid in de wijken. 18

Een gezamenlijk huurcontract waarbij twee of meer huishoudens één woning delen. Zie ook https://www.platform31.nl/artikelen/hoe-woningcorporaties-woningdelen-toepassenfriendscontracten-en-kamerverhuur/.

19

Zie https://www.woninginzicht.nl/woonwagenstandplaatsen.

28

A

Speerpunt 7: Een leefbare, groene en toegankelijke leefomgeving

Speerpunt 8: Een duurzame en groene Wat gaan we doen?

I'

o

ee

F

Onze ambitie Speerpunt 6: Een wijkgerichte leéfbaarheidsaanpak O