06 2.0 Ruimtelijke onderbouwing Zonnepark Beeksedijk TPSolar versie 6 (geanonimiseerd).pdf

Ruimtelijke Onderbouwing

Zonnepark Beeksedijk Goirle

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk”

Plannaam: Plantype: Aanvrager: Datum: Gemeente: Versie: Auteur:

Zonnepark Beeksedijk Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van een omgevingsvergunning Zonnepark Beeksedijk BV 8-10-2024 Goirle 6de versie

2

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

INHOUDSOPGAVE 1

INLEIDING .................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7

2

AANLEIDING ............................................................................................................................................... 5 HERINDIENING 2024.................................................................................................................................... 5 LIGGING VAN HET PROJECTGEBIED ................................................................................................................... 6 HUIDIG PLANOLOGISCH REGIME ...................................................................................................................... 6 EISEN AAN EEN RUIMTELIJKE ONDERBOUWING ................................................................................................... 8 WERKWIJZE EN PROCES ................................................................................................................................. 8 LEESWIJZER ................................................................................................................................................ 9

HUIDIGE SITUATIE PROJECTGEBIED ................................................... 10 2.1 2.2 2.3 2.4

3

BESCHRIJVING PROJECTGEBIED EN OMGEVING ................................................................................................. 10 HUIDIG GEBRUIK GRONDEN.......................................................................................................................... 10 HUIDIG LANDSCHAP.................................................................................................................................... 11 LOCATIEKEUZE........................................................................................................................................... 12

TOEKOMSTIGE SITUATIE ................................................................ 13 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5

4

AANLEIDING ............................................................................................................................................. 13 VOORNEMEN ............................................................................................................................................ 13 ONDERHOUD, BEHEER EN MONITORING ......................................................................................................... 17 ONTMANTELING, TIJDELIJKHEID EN RECYCLING ................................................................................................. 17 VERKEER EN PARKEREN ............................................................................................................................... 18

BELEIDSKADER ............................................................................ 19 4.1 4.2 4.3

5

RIJKSBELEID .............................................................................................................................................. 19 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................................................. 21 GEMEENTELIJK BELEID................................................................................................................................. 23

MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN ................................................... 29 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9 5.10 5.11

6

GELUID (WET GELUIDHINDER) ...................................................................................................................... 29 BODEMKWALITEIT ...................................................................................................................................... 29 LUCHTKWALITEIT ....................................................................................................................................... 31 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 32 MILIEUZONERING ...................................................................................................................................... 34 ECOLOGIE................................................................................................................................................. 34 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 36 BESLUIT MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .............................................................................................................. 37 WATERASPECTEN.......................................................................................................................................

38 LICHTREFLECTIE ......................................................................................................................................... 41 ELEKTROMAGNETISCHE VELDEN .................................................................................................................... 42

UITVOERBAARHEID ...................................................................... 43 6.1 6.2 6.3

MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID .......................................................................................................... 43 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ................................................................................................................ 43 ZIENSWIJZEN............................................................................................................................................. 44

7

CONCLUSIE ................................................................................ 45

8

BIJLAGEN BIJ DE RUIMTELIJKE ONDERBOUWING ................................... 46 BIJLAGE 1 LANDSCHAPPELIJK ADVIESRAPPORT, INPASSINGS-, BEPLANTINGS- EN BEHEERPLAN............................................... 46 BIJLAGE 2 QUICKSCAN FLORA EN FAUNA .................................................................................................................... 46 BIJLAGE 3 AERIUS .................................................................................................................................................. 46

3

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning BIJLAGE 3A UITGANGSPUNTEN AERIUS ...................................................................................................................... 46 BIJLAGE 3B AERIUS BEREKENING BOUW ZONNEPARK BEEKSEDIJK .................................................................................... 46 BIJLAGE 3C AERIUS BEREKENING BEHEER ZONNEPARK BEEKSEDIJK .................................................................................. 46 BIJLAGE 4 (FINANCIËLE) PARTICIPATIEPLAN................................................................................................................. 46 BIJLAGE 5 COMMUNICATIERAPPORT .......................................................................................................................... 46 BIJLAGE 6 TECHNISCH ONTWERP .............................................................................................................................. 46 BIJLAGE 7 ADDITIONELE TECHNISCHE INFORMATIE ....................................................................................................... 46 BIJLAGE 8 LANDSCHAPPELIJK ONTWERP .....................................................................................................................

46 BIJLAGE 9 ONDERZOEK ZONNELADDERS ..................................................................................................................... 46 BIJLAGE 10 MONITORINGSPROTOCOL BIODIVERSITEIT ................................................................................................... 46

4

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

1

INLEIDING

1.1 AANLEIDING Zowel op nationaal als op lokaal niveau zijn doelen gesteld om duurzame energie te stimuleren. Nationaal gezien heeft de overheid het doel gesteld om in 2050 geheel zelfvoorzienend te zijn met betrekking tot de energiebehoefte. In het milieubeleidsplan duurzaam Goirle is vastgelegd dat Goirle zich conformeert aan de landelijke ambities met betrekking tot energie en dus 25% duurzame energie opwekt in 2030. In 2016 werd nog geen 1% duurzaam opgewekt in Goirle. Windturbines en zonnepanelen zijn voor dit moment goede bewezen technieken om energie duurzaam op te wekken. Om hiermee in Goirle aan de slag te kunnen, zijn kaders nodig die richting geven aan deze ontwikkelingen. TPSolar wil aan de energietransitie van Goirle bijdragen. TPSolar is voornemens om op de percelen aan de Beeksedijk te Goirle een zonnepark te realiseren. De percelen staan kadastraal bekend als gemeente Goirle, sectie I, perceelnummer 137, 141, 215, 255, 257 en 267. De totale oppervlakte van de percelen bedraagt ongeveer 18 hectare. Hiervan valt 12 hectare binnen het hekwerk van het zonnepark, en zal 6 hectare benut worden voor het installeren van panelen en toebehoren. De resterende oppervlakte zal gebruikt worden als landschappelijke inpassing, natuurontwikkeling en natuurvriendelijke onderhoudspaden.

De gemeente wordt gevraagd een projectomgevingsvergunning te verlenen, waarmee wordt afgeweken van het geldend bestemmingsplan. Voorwaarde hiervoor is onder meer de aanlevering van een ruimtelijke onderbouwing. Hierin dient te worden aangetoond dat de voorgenomen ontwikkeling uit ruimtelijk oogpunt verantwoord en in overeenstemming is met ‘een goede ruimtelijke ordening’. Voorliggend ruimtelijke onderbouwing voorziet hierin.

1.2 HERINDIENING 2024 Gezien het zonnepark al een vergevorderd proces is en de aanvraag vóór de overgang naar de Omgevingswet in gang is gezet, wordt een ruimtelijke onderbouwing op basis van de WABO (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht) ingediend. In de uitspraak van 27 september 2023, ECLI:NL:RVS:2023:3624, is geconstateerd dat er discrepantie is tussen de Zonnewijzer en Windrichting en de nota Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle. De rechtbank heeft de vergunning vernietigd en de aanvraag teruggestuurd naar de gemeente. De rechtbank heeft daar getoetst aan de Zonnewijzer en Windrichting van voor 15 januari 2019. Dit verouderde beleid was foutief verstrekt bij de rechtszaak als geldend beleid. Op 15 januari 2019 zijn er namelijk door de gemeenteraad amendementen aangenomen om het beleid aan te passen. Via amendementen is o.a. het kaartje met de zoekgebieden zonneweides losgelaten. Dit heeft geresulteerd in een Zonnewijzer en Windrichting gemeente Goirle, geamendeerde versie 15 januari 2019 (ZWG), welke voor deze aanvraag nog steeds geldt. Bijlage 9 geeft om deze reden een aanvullend overzicht over de verschillende Zonneladders volgens geldend beleid voor beoogd Zonnepark Beeksedijk. Hier wordt het juiste beleid behandeld, maar ook alle Zonneladders uitgewerkt en beredeneerd waarom Zonnepark Beeksedijk mogelijk is in het buitengebied van Goirle.

5

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

1.3 LIGGING VAN HET PROJECTGEBIED Het projectgebied ligt in het buitengebied ten oosten van het dorp Goirle aan de Beeksedijk. De ligging van het projectgebied ten opzichte van het dorp Goirle en de ligging ten opzichte van de directe omgeving wordt weergegeven in afbeelding 1.1.

Afbeelding 1.1

Ligging van het projectgebied t.o.v. omgeving en omliggende percelen (Bron: ruimtelijkeplannen.nl)

1.4 HUIDIG PLANOLOGISCH REGIME Het projectgebied is gelegen binnen de begrenzing van bestemmingsplan “Buitengebied Goirle” van de gemeente Goirle. Dit bestemmingsplan is op 20 april 2011 vastgesteld door de gemeenteraad van Goirle. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeelding bestemmingsplan opgenomen. De indicatieve begrenzing van het projectgebied is aangegeven met de blauwe omlijning. Op basis van het bestemmingsplan “Buitengebied Goirle” is het projectgebied voorzien van: • • • • • •

Enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden - Landschapswaarden’ Enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden - Landschaps- en Natuurwaarden’ ‘Lettertekenaanduiding - hydrologisch waardevolle buffer’ ‘Lettertekenaanduiding - kwetsbare soorten’ ‘Lettertekenaanduiding - archeologische verwachtingswaarde’ ‘Lettertekenaanduiding - cultuurhistorisch waardevol gebied’

6

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

Afbeelding 1.2

Uitsnede verbeelding bestemmingsplan “Buitengebied” (Bron: ruimtelijkeplannen.nl)

Gronden met de bestemming ‘Agrarisch met waarden – Landschapswaarden’ zijn onder andere bestemd voor agrarische bedrijvigheid en de instandhouding van de aldaar voorkomende landschaps- en natuurwaarden. Gronden met de bestemming en ‘Agrarisch met waarden -Landschaps- en Natuurwaarden’ zijn onder andere bestemd voor agrarische bedrijvigheid en de instandhouding van de aldaar voorkomende landschaps- en natuurwaarden. De voor ‘Lettertekenaanduiding - hydrologisch waardevolle buffer’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor het behoud, herstel en/of ontwikkeling van hydrologische waarden ter plaatse van de aanduiding De voor ‘Lettertekenaanduiding-kwetsbare soorten’ aangewezen gronden zijn, behalve de voor de daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor het behoud, hertstel en of ontwikkeling van natuurwaarden. De voor ‘letterteken - archeologische verwachtingswaarde’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor onderzoek naar en bescherming van naar verwachting aanwezige archeologische waarden. De voor ‘Cultuurhistorisch waardevol gebied’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor onderzoek en bescherming van de aanwezige historische waarden.

Doordat binnen de bestemming ‘Agrarisch met waarden – Landschapswaarden’, ‘Agrarisch met waarden Landschaps- en Natuurwaarden’ en ‘lettertekenaanduiding – hydrologisch waardevolle buffer’ enkel (beperkte) bouw- en gebruiksmogelijkheden ten dienste van de bestemming zijn toegestaan, is het realiseren van een zonnepark niet in overeenstemming met het geldende bestemmingsplan.

7

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning Afwijken van het bestemmingsplan Voor de gevallen, waarbij buitenplans afwijken van het bestemmingsplan op grond van artikel 2.12, eerste lid, sub a, onder 1°of 2° Wabo niet mogelijk is, biedt artikel 2.12, eerste lid, sub a, onder 3° Wabo (het zogenaamde projectafwijkingsbesluit) de mogelijkheid om van het bestemmingsplan af te wijken met een omgevingsvergunning, mits de activiteit niet in strijd is met een goede ruimtelijke ordening en de motivering van het besluit een goede ruimtelijke onderbouwing bevat. In deze ruimtelijke onderbouwing komen alle relevante aspecten vanuit de ruimtelijke ordening voor dit project aan de orde en wordt aangetoond dat het project in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening.

1.5 EISEN AAN EEN RUIMTELIJKE ONDERBOUWING Een op artikel 2.12, eerste lid, sub a, onder 3o Wabo gebaseerde zelfstandige instructie voor de inhoud en inrichting van een ruimtelijke onderbouwing ontbreekt in het Besluit omgevingsrecht (Bor). Artikel 5.20 van het Bor verklaart voor de inhoud van een ruimtelijke onderbouwing de artikelen 3.1.2, 3.1.6 en 3.3.1, eerste lid, van het Bro van overeenkomstige toepassing. Voorliggende ruimtelijke onderbouwing belicht alle relevante aspecten vanuit de ruimtelijke ordening en toont aan dat voorliggend project in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening. In een goede ruimtelijke onderbouwing zijn neergelegd: 1. een verantwoording van de gemaakte keuzen; 2. een beschrijving van de wijze waarop in het plan rekening is gehouden met de gevolgen voor de waterhuishouding; Hiervoor wordt verwezen naar paragraaf 5.9; 3. de uitkomsten van het in artikel 3.1.1 bedoelde overleg; Hiervoor wordt verwezen naar hoofdstuk 7; 4. de uitkomsten van het met toepassing van artikel 3:2 van de Algemene wet bestuursrecht verrichte onderzoek; verwezen wordt naar de gehele ruimtelijke onderbouwing waaruit blijkt dat met alle relevante feiten en af te wegen belangen rekening is gehouden; 5.

een beschrijving van de wijze waarop burgers en maatschappelijke organisaties bij de voorbereiding zijn betrokken; het ontwerpbesluit zal voor eenieder ter inzage worden gelegd. Er wordt gelegenheid geboden om zienswijzen in te dienen; 6. de inzichten over de uitvoerbaarheid van het plan; Verwezen wordt naar hoofdstuk 6. Voor zover bij het project geen milieueffectrapport als bedoeld in hoofdstuk 7 van de Wet milieubeheer wordt opgesteld, waarin de hiernavolgende onderdelen zijn beschreven, worden in de ruimtelijke onderbouwing ten minste neergelegd: 7. een beschrijving van de wijze waarop met de in de grond aanwezige of te verwachten monumenten rekening is gehouden; Verwezen wordt naar paragraaf 5.7. 8. voor zover nodig een beschrijving van de wijze waarop rekening is gehouden met overige waarden van de in het besluit begrepen gronden en de verhouding tot het aangrenzende gebied; In hoofdstuk 5 is aandacht besteed aan diverse relevante aspecten; 9. een beschrijving van de wijze waarop krachtens hoofdstuk 5 van de Wet milieubeheer vastgestelde milieukwaliteitseisen bij het besluit zijn betrokken; het betreffende hoofdstuk 5 van de Wet milieubeheer heeft betrekking op luchtkwaliteitseisen. De milieu- en omgevingsaspecten zijn beschreven in hoofdstuk 5.

1.6 WERKWIJZE EN PROCES Een zonneparkproject kan niet gerealiseerd worden zonder Stimulering Duurzame Energieproductie en Klimaattransitie ++ -subsidie (SDE). Totdat deze subsidie is toegekend, is er feitelijk sprake van een hypothetisch project. TPSolar en doorloopt daartoe dan ook een gestructureerd en gefaseerd proces. Voor de SDE-aanvraag is een verleende Wabo-vergunning nodig. Een concept-vergunning volstaat niet. Sommige details van het project kunnen in dit stadium nog niet worden ingevuld, omdat deze pas in een veel later stadium van het proces worden bepaald. Zo wordt de definitieve keuze van onderconstructie, typen

8

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning panelen, omvormers en onderaannemers pas gemaakt in de maanden na de SDE-toekenning. TPSolar is immers voor een dergelijk groot bouwproces afhankelijk van de voorraad, productiecapaciteit, levermogelijkheden en beschikbare menskracht van alle toeleveranciers, en die kan pas worden ingeschat wanneer de eerst mogelijke aanvangsmaand van de bouw bekend is.

1.7 LEESWIJZER Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 een beschrijving van de huidige situatie in het projectgebied gegeven. Hoofdstuk 3 bevat de planbeschrijving. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, provincie Noord-Brabant en gemeente Goirle beschreven. Waarna in hoofdstuk 5 alle relevante milieu- en omgevingsaspecten de revue passeren. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid van het project. Tot slot zal in de conclusie de belangrijkste elementen van de ruimtelijke onderbouwing kort aangestipt worden.

9

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

2

HUIDIGE SITUATIE PROJECTGEBIED

2.1 BESCHRIJVING PROJECTGEBIED EN OMGEVING Het projectgebied is gelegen ten zuidoosten van het dorp Goirle. Het projectgebied wordt grotendeels begrensd door agrarische gronden. Ten zuiden van het projectgebied is de Beeksedijk gelegen. Aan de zuidoostzijde waar de Beeksedijk ligt, grenst het projectgebied aan een woonperceel, agrarisch perceel en een bedrijfsperceel. Het projectgebied is onbebouwd en bestaat uit agrarische gronden. De functionele structuur in en om het projectgebied wordt hoofdzakelijk gevormd door agrarische gronden en verspreid gelegen agrarische bedrijven en woonpercelen. Rondom de agrarische percelen staan twee gemêleerde bosjes met daarin vennetjes. Tussen en rondom de percelen liggen waterafvoersloten die rondom verbonden zijn aan elkaar. Het plangebied ligt op het gemiddelde peil van 13,26m NAP en er zijn geen benoemingswaardige hoogte verschillen binnen het plangebied. In afbeelding 2.1 en 2.2 zijn respectievelijk een luchtfoto en foto’s op locatie opgenomen waarin de huidige situatie van het projectgebied is weergeven.

Afbeelding 2.1

Luchtfoto ligging projectgebied blauw omlijnd (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl)

2.2 HUIDIG GEBRUIK GRONDEN De planlocatie betreft zes agrarische percelen welke tot zeer recent in gebruik zijn geweest als grasland en veevoerland. De grondeigenaren zijn gestopt met hun melkveehouderij en hebben de gronden nu in gebruik als akkerland.

10

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning Tabel 1.1 Perceel oppervlakte initiatief Beeksedijk

Perceel

Bruto-oppervlakte

GLE01 I 137

50.600 m²

GLE01 I 141

1.200 m²

GLE01 I 215

60.100 m²

GLE01 I 255

10.000 m²

GLE01 I 257

5.100 m²

GLE01 I 267

47.785 m²

Zonnepark binnen hekwerk

117.500 m²

Technische installatie

60.000 m²

2.3 HUIDIG LANDSCHAP Oorspronkelijk was het gehele landschap rondom Goirle zeer bebost, bewoond door jagers en enkele boeren, of het bestond uit woeste gronden. In de vroegere middeleeuwen veranderde het landschap geleidelijk door het potstalsysteem. De arme zandgronden werden verrijkt met heideplaggen.

Afbeelding 2.2

Overzicht projectgebied (Bron: Otte Groen Advies)

De natuurlijke ondergrond van het landschap, het reliëf, de bodem en het watersysteem bepaalden waar de mens kon wonen en hoe en waar deze landbouw kon bedrijven. Zo ontstonden in het buitengebied van Goirle een duidelijk, een vanzelfsprekende logische herkenbare indeling tussen beekdalen, zandverstuivingen en esdekken. Het plangebied ligt in een zogenaamd jong heideontginningslandschap. Tot 1900 werd het landschap gekenmerkt door woeste gronden en heidevelden. In de 20e eeuw zijn echter nagenoeg alle heidegebieden tot cultuurland ontgonnen, wat mogelijk werd gemaakt door de opkomst van kunstmest. In de nabije omgeving liggen de Leijen met haar beekdalen en een landgoederenzone waarin bosgebieden afgewisseld worden met heidegronden.

11

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

2.4 LOCATIEKEUZE De planlocatie is zorgvuldig uitgekozen aan de hand van een aantal factoren. Het plangebied bevindt zich binnen de energiehub de Baars. Binnen deze energiehub zijn zonneparken toegestaan. Daarnaast past de locatie zonnepark binnen de andere afwegingskaders de gemeente en provincie. Zie hiervoor hoofdstuk 4 en Bijlage 9 Onderzoek Zonneladders. De locatie ligt buiten beschermde gebieden zoals beekdalen, Natura-2000 gebieden of natuurgebieden van Natuur Netwerk Brabant (NNB). Tevens bevindt de locatie aan de Beeksedijk zich op een te overbruggen afstand van onderstation Tilburg-Zuid waar dit zonnepark wordt aangesloten. De kosten die gepaard gaan met het aansluiten van dit project op onderstation Tilburg-Zuid zijn door het project te dragen en maken deze locatie realiseerbaar. Dit maakt deze locatie zowel planologisch als financieel geschikt voor zonnepark Beeksedijk.

12

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

3 TOEKOMSTIGE SITUATIE 3.1 AANLEIDING Duurzame energie is een belangrijk item en wordt in de toekomst belangrijker. Forse inspanningen op het gebied van energiebesparing en hernieuwbare energieopwekking zijn noodzakelijk om minder afhankelijk te zijn van fossiele grondstoffen zoals kolen, olie en gas. Om dit te realiseren zijn er in Nederland Regionale Energie Strategieën ontwikkelend. Goirle maakt deel uit van de Regio Hart van Brabant, welke een speciale Regionale Energie en Klimaat Strategie (REKS) heeft ontwikkeld. Hierin wordt gewaarborgd dat elke gemeente en regio een bod uitbrengt op het gebied van duurzame energie. De gemeente Goirle heeft onder andere 40 hectare zon op land toegevoegd aan het bod. Om de doelstellingen van de energietransitie te halen, zijn naast zonnepanelen op daken ook veldopstellingen van zonnepanelen noodzakelijk. De mogelijkheid om deze te realiseren ligt (vanwege de ruimtevraag en beperkte schaduwwerking) hoofdzakelijk in het buitengebied. Zo ook de in dit plan besloten locatie, die aan verschillende locatiecriteria voor een zonnepark voldoet. De omvang van de planlocatie is geschikt wegens beperkte schaduwwerking en het kan worden aangesloten op het onderstation Tilburg-Zuid. Hiervoor is in april 2020 zekerheid verschaft door netbeheerder Enexis.

3.2 VOORNEMEN Technische inpassing Het beoogde plan ziet toe op de realisatie van een zonnepark aan de Beeksedijk in het buitengebied van de gemeente Goirle. De totale oppervlakte van het plangebied bestaat uit ruim 16 hectare. Het zonnepark binnen het hekwerk, is ongeveer 12 hectare. Binnen het hekwerk zal 6 hectare als panelenveld worden ingericht en ongeveer 6 hectare als groenstroken en natuurvriendelijke onderhoudspaden. Hierdoor zal er ruim 10 hectare voor andere doeleinde dan het plaatsen van zonnepanelen en toebehoren gebruikt worden. Het beoogde zonnepark zal netto 6 hectare zonnepark leveren aan de doelstelling van 40 hectare van gemeente Goirle. Het zal bestaan uit circa 25.000 grondgebonden zonnepanelen en een opgesteld vermogen hebben van ongeveer 13 MWp. Dit zal 11 GWh per jaar opwekken. Dit is voldoende om circa 3.800 gemiddelde Nederlandse gezinnen, van stroom te voorzien. De zonnepanelen worden georiënteerd op het zuiden en het zonnepark wordt via de Beeksedijk ontsloten. De stroom van de panelen wordt met omvormers omgezet van gelijkspanning naar wisselspanning. Deze omvormers worden ofwel gegroepeerd in transformatorstations centraal in het park of decentraal aan de langs het onderhoudspad aan het eind van de tafels van zonnepanelen geplaatst. De transformatorstations worden geplaatst op een betonfundering.

Vanuit de transformatorstations lopen elektriciteitskabels naar het inkoopstation. Hier vindt de koppeling op het elektriciteitsnet plaats. Het inkoopstation wordt door Enexis geplaatst bij aan de Beeksedijk. Bij de eerste transformator bij de ingang van het zonnepark zullen vier batterijcontainers en bijbehorende infrastructuur worden geplaatst. Dit energieopslagsysteem (EOS) zal helpen het zonnepark zo optimaal mogelijk laten functioneren door mogelijke overtollige stroom op te slaan en later terug te leveren. Daarnaast kan het zonnepark dan congestie verminderd werken, door op afgesproken momenten met Enexis minder terug te leveren maar in het EOS op te slaan. Zo zal er zo min mogelijk duurzame energie verloren gaan en zal het net van Enexis minder belast worden. Dit is in lijn met de aankomende verplichting om bij grootschalige zonneparken batterijen aan te leggen welke in april 2023 is aangekondigd door toenmalig minister Jetten. 1 1

Beleid voor grootschalige batterijen en opweknetcongestie In opdracht van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Pagina 7. Oktober 2023

13

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

Het EOS worden zo ontwikkeld en geplaatst dat deze voldoen aan de PGS 37-1. Zo zal er aan de richtafstanden tussen de batterijen en andere elementen gehouden worden, zie Bijlage 6 Technisch Ontwerp en zal de batterij vanuit twee verschillende richtingen benaderbaar zijn. Via de hoofdingang en via de noodingang/uitgang. Deze is in het rood aangegeven in afbeelding 3.1. De batterijen en toebehoren zullen gecertificeerd zijn aan de NENEN-IEC 62933-5-2 en/of UL9540A. In Bijlage 7 Additionele Technische Informatie is een voorbeeld te vinden van een batterijcontainer die gebruikt kan worden voor dit zonnepark. Alle technische elementen zullen sober worden uitgevoerd. Het hekwerk zal in mosgroen worden uitgevoerd en de transformatorstations en het EOS zullen in grijstinten worden uitgevoerd. Tevens worden de transformatorstations in het midden van het park geplaatst zodat deze zo veel mogelijk uit het zicht zijn. Voor het type panelen en omvormers wordt verwezen naarBijlage 7 Additionele Technische Informatie. Echter zoals in paragraaf Werkwijze en proces aangegeven zullen dit soort details pas in een later stadium besloten worden wanneer de eerst mogelijk aanvangsmaand voor het bouwen bekend is. Tegen die tijd zal TPSolar de dan meest geschikte panelen en omvormers kiezen en gebruiken.

Waarbij rekening gehouden wordt met de nabij gelegen gasleiding A-657 van Gasunie, zie ook paragraaf 5.4 Externe Veiligheid. Tussen de panelen en het hekwerk is circa 3 meter. Ten behoeve van de bereikbaarheid van de panelen en omzomend groen voor onderhoud, zal gebruik worden gemaakt van aan te leggen onverharde paden. Deze paden zijn nodig voor het plaatsen van de transformatorgebouwen. Bovendien is uit eerdere projecten gebleken dat de brandweer dit om veiligheidsredenen op prijs telt. Rondom het terrein zullen ten behoeve van de beveiliging hekwerken worden geplaatst van circa 2,3 meter hoog, deze worden gesitueerd achter de landschappelijke inpassing. Bij de ingang(en) en hoeken van het hekwerk worden cameramasten geplaatst van circa 3 meter hoog. De beveiligingscamera’s staan op het zonnepark gericht. Er wordt voor mensen géén zichtbare verlichting toegepast (’s avonds is het zonnepark altijd donker, voor de camerabewaking wordt dynamisch infrarood toegepast).

Afbeelding 3.1

Uitsnede technische tekening plangebied, voor de volledige weergave zie Bijlage 6 technisch ontwerp (Bron: TPSolar)

14

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

In afbeelding 3.1 is de gewenste technische situatie ter plaatse van het projectgebied opgenomen. De panelenvelden zijn opgedeeld in velden van maximaal 2 hectare conform de wensen van de gemeente uit het ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’. De panelen staan op circa 1,5 meter hoogte en 0,65 meter van de grond. Hierdoor zal het weidse zicht van het gebied behouden blijven. In de panelenrijen zullen twee panelen in portret opstelling boven op elkaar staan, met een tussenruimte van circa 2 cm. Dit bevordert de bodemkwaliteit, doordat deze tussenruimte de mogelijkheid schept voor water en diffuus licht om de bodem bereiken. Wat ten goede komt aan de bodemkwaliteit, hierop wordt dieper ingegaan in paragraaf Bodemkwaliteit. Landschappelijke inpassing Zoals in afbeelding 3.2 is weergegeven, wordt het zonnepark stevig landschappelijk ingepast. Er zullen patrijzenhagen en enkele struweelranden/houtsingels worden geplant, zodat de zonnepanelen en constructie vanuit de omgeving aan het zicht onttrokken worden. Ook zullen er enkele bomen in het plangebied geplant worden, waarmee het oude karakter van het gebied versterkt wordt. Daarnaast zullen er zowel droge als natte natuurontwikkelingsvormen toegepast worden. Het plangebied zal een waterbergende functie krijgen, door de interne watergang af te sluiten.

Waarbij rekening gehouden wordt met de regels omtrent het verdiepen/verbeden van c-watergangen gesteld door waterschap de Dommel, zie paragraaf Wateraspecten. Ook wordt er een schouw pad langs de watergangen aangelegd waarmee de watergangen kunnen worden onderhouden. Binnen het ontwerp van het park is rekening gehouden met de beschermende zones van de ecologische verbindingszone (EVZ) en a-watergang met kaderrichtlijn water (KRW). Hiervoor zal gebied rondom de EVZ gebruikt worden voor natuurontwikkeling. Vanaf de verbindingszone zal er minimaal 25 meter afstand bewaard worden tot het hekwerk. Tevens zal er meer dan 5 meter afstand gehouden worden tot de a-watergangen. De landschappelijke inpassing past bij de gemeentelijke visie om de van oudsher bestaande landschappelijke elementen terug te laten keren in het landschap. Bij gras- en akkerbouwpercelen lijnvormige houtwallen, loodrecht op de beek of parallel aan de kavelgrenzen en de flanken van beekdalen duurzaam inrichten door middel van coulissen. Dit is een halfopen landschapsvorm, waarbij open en gesloten landschappelijke elementen elkaar afwisselen. Door de intensivering van de landbouw zijn veel gesloten landschappelijke elementen in het buitengebied van Goirle verloren gegaan. Binnen het ontwerp van dit zonnepark worden o.a. een aantal losstaande bomen rijen geplant.

Tevens zullen er in het noorden, zuiden van het plangebied langs de perceelgrenzen, houtwallen worden aangelegd. Op deze manier worden historische landschapselementen van het buitengebied van Goirle hersteld.

15

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

Afbeelding 3.2

Uitsnede gewenste landschappelijke inpassing projectgebied, voor volledige weergave zie Bijlage 8 Landschappelijk Ontwerp. (Bron: LabelTIEN)

Het ontwerp van het hekwerk zorgt ervoor dat het plangebied te betreden is door fauna. Klein fauna kan het hekwerk passeren doordat het hekwerk circa 10 cm van de grond is. Dit betekent dat klein wild gemakkelijk onder het hekwerk door kan en op die manier het park kan betreden. Daarnaast zijn er diersoorten die zich niet laten stoppen door een gaashekwerk, zij graven er gewoon onderdoor. Soorten zoals dassen, kleine marterachtigen en egels doen dat echter niet. Zij leven echter wel van wat ze op het land vinden en zouden dus gehinderd worden als ze het zonnepark niet op en af kunnen door het hekwerk. Voor deze soorten zullen er regelmatig doorgangen c.q. faunapassages in het hekwerk worden gemaakt. Dit hekwerk met faunapassages staat nader beschreven in Bijlage 7 Additionele Technische Informatie.

Afbeelding 3.3

Logos van het Partridge project ter ondersteuning van akkervogels in de Noordzee regio en Nederland Zoemt, volgens welke regels dit zonnepark landschappelijk ontworpen is. (Bronnen: Nederland Zoemt & Interreg)

16

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning In het landschappelijke ontwerp is vooral aandacht geschonken het creëren van leefgebied voor inheemse bijen en akkervogels. Dit wordt gedaan in samenwerking met Nederland Zoemt 2 en het volgen van het NoordEuropese PARTRIDGE project3, zie afbeelding 3.3. Mede hiervoor zal 64% van het plangebied bestaan uit landschappelijke inpassing: bosschages, patrijzenhagen, keverbanken, (schaduw minnend) bloem- of kruidenrijk grasland en aquatische beplanting. Tevens zullen er een 7-tal speciaal voor TPSolar ontworpen bijenhotels geplaatst worden, zie afbeelding 3.4. Hierin kunnen inheemse bijen en andere insecten zich nestelen, in Bijlage 7 Additionele Technische Informatie zijn de ontwerptekeningen van de bijenhotels te vinden. Deze bijenhotels worden geproduceerd bij een bedrijf met mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Het uitgewerkte beplanting- en beheerplan is te vinden inBijlage 1 Landschappelijk Adviesrapport, Inpassings-, Beplantings- en Beheerplan.

Afbeelding 3.4

Bijenhotels van TPSolar, links een gevuld bijenhotel en rechts een bijenhotel op het zonnepark Hoogveld-Zuid van TPSolar te Uden. (Bron: TPSolar).

3.3 ONDERHOUD, BEHEER EN MONITORING Het zonnepark is een beveiligde energiecentrale. Dat betekent dat er geen vrije toegang is voor het publiek en dat toegang voor onderhoud, begrazing en eventuele rondleidingen strikt geregeld zal zijn. Naar verwachting zal het aantal verkeersbewegingen niet toenemen. Voor de uitwerking van het onderhoud van de landschappelijke inpassing zie Bijlage 1 Landschappelijk Adviesrapport, Inpassings-, Beplantings- en Beheerplan. Daarnaast zullen we staat van biodiversiteit monitoren op dit zonnepark. Hiervoor is een monitoringsprotocol uitgewerkt deze is te vinden in Bijlage 10 Monitoringsprotocol biodiversiteit. Technisch beheer: de installatie wordt 24/7 op afstand gemonitord. Bij geconstateerde gebreken wordt de gecontracteerde lokale onderhoudsinstallateur ingeschakeld. Bij eventuele calamiteiten kan het veld volledig worden uitgeschakeld. Voor onderhoud en beheer zullen bij voorkeur lokale partijen worden ingeschakeld.

3.4 ONTMANTELING, TIJDELIJKHEID EN RECYCLING De initiatiefnemers werken volgens circulair economische principes, waarbij zij ernaar streeft om zo veel mogelijk hoogwaardig recyclebare materialen te gebruiken. Een voorbeeld hiervan zijn de draagconstructies van

2 https://www.nederlandzoemt.nl/ 3 https://northsearegion.eu/partridge/about-the-project/over-partridge-nederlands/

17

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning de zonnepanelen, deze worden gemaakt van gegalvaniseerd staal. Deze constructies zijn volledig recyclebaar, waarbij het staal hoogwaardig hergebruikt kan worden zonder verlies van functionaliteit. De initiatiefnemers bouwen en werken volledig conform WEEE/AEEA-specificaties (Europese recyclingwetgeving). zijn lid van Stichting Open middels de grootste Nederlandse zonnepaneelrecycling organisatie ZRN (stichting Zonne-energie Recycling Nederland), deze organisatie regelt de recycling van E-waste in Nederland waaronder zonnepanelen. De verwachte looptijd van het zonnepark betreft 25 jaar. Aan het einde van de looptijd wordt de grond weer opgeleverd zoals hij voor gebruik werd verkregen en zal weer zijn agrarische functie krijgen, dit wordt geborgd in de anterieure overeenkomst tussen de initiatiefnemers en gemeente Goirle. Deze termijn wordt later vastgelegd in de omgevingsvergunning. Na exploitatie zal het zonnepark bij voorkeur door een lokale partij worden afgebroken.

3.5 VERKEER EN PARKEREN Tijdens de bouw zullen de werknemers en vrachtwagens op het terrein van het zonnepark kunnen parkeren. Na de bouw kan er nog steeds op het eigen terrein van het zonnepark geparkeerd worden. Tijdens de bouw zullen er borden geplaatst worden om de overige verkeersdeelnemers op de hoogte te stellen van de in/uit rit van het bouwterrein. Mocht het nodig zijn kan er een verkeersregelaar of zullen er andere verkeersregelingsmanieren ingeschakeld worden om dit in goede banen te leiden. Het zonnepark zelf kent een zeer beperkte verkeersaantrekkende werking. Er vinden verkeersbewegingen plaats die uitsluitend samenhangen met het beheer en onderhoud van het zonnepark. Het zal gedurende de bouwfase van circa 3 maanden om een totaal van 700 verkeersverplaatsingen gaan. Hiervoor wordt tevens verwezen naar Bijlage 3 Aerius, waarin de milieu impact van deze verkeersbewegingen berekend is. Het voornemen zal niet leiden tot een significante verkeersaantrekkende wijziging ten opzichte van de huidige situatie. De omliggend infrastructuur heeft voldoende capaciteit om de afwikkeling van de zeer beperkte verkeersaantrekkende werking van het zonnepark te kunnen verwerken. Het parkeren zal binnen het projectgebied plaatsvinden; hiervoor is voldoende ruimte beschikbaar. Vanuit verkeerskundig oogpunt zijn er geen bezwaren tegen de in dit plan besloten ontwikkeling.

18

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning

4

BELEIDSKADER

Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit projectgebied geldende uitgangspunten weergegeven.

4.1 RIJKSBELEID Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte Algemeen De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte is op 13 maart 2012 vastgesteld. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) geeft een totaalbeeld van het ruimtelijk- en mobiliteitsbeleid op rijksniveau en vervangt de Nota Ruimte, de Structuurvisie Randstad 2040, de Nota Mobiliteit, de Mobiliteit Aanpak en de Structuurvisie voor de Snelwegomgeving. Tevens vervangt het een aantal ruimtelijke doelen en uitspraken in onder andere de Agenda Landschap en de Agenda Vitaal Platteland. Daarmee wordt de SVIR het kader voor thematische of gebiedsgerichte uitwerkingen van rijksbeleid met ruimtelijke consequenties. Rijksdoelen en regionale opgaven In de SVIR heeft het Rijk drie doelen om Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te houden voor de middellange termijn (2028): • Het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijkeconomische structuur van Nederland; • Het verbeteren, in stand houden en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat; • Het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn. Voor de drie Rijksdoelen worden de 13 onderwerpen van nationaal belang benoemd.

Hiermee geeft het Rijk aan waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Buiten deze nationale belangen hebben decentrale overheden beleidsvrijheid. De drie hoofddoelen van het ruimtelijk en mobiliteitsbeleid kennen nationale opgaven die regionaal neerslaan. Opgaven van nationaal belang in Brabant en Limburg zijn: · Het verbeteren van het vestigingsklimaat van de Brainport Zuidoost-Nederland (waaronder Brainport Avenue rond Eindhoven) en Greenport Venlo door het optimaal benutten en waar nodig verbeteren van de (internationale) bereikbaarheid van deze gebieden via weg, water, spoor en lucht (o.a.

verdere ontwikkeling Eindhoven Airport en uitvoering Programma Hoogfrequent Spoorvervoer); · Versterking van de primaire waterkeringen (hoogwaterbeschermingsprogramma) en het samen met decentrale overheden uitvoeren van de gebiedsgerichte deelprogramma’s Zuidwestelijke Delta, Rijnmond-Drechtsteden en Rivieren van het Deltaprogramma; · Het samenwerken met decentrale overheden in de generieke deelprogramma’s Veiligheid, Zoet water en Nieuwbouw en Herstructurering van het Deltaprogramma; · Het tot stand brengen en beschermen van de (herijkte) EHS, inclusief de Natura 2000-gebieden; · Het (internationaal) buisleidingennetwerk vanuit Rotterdam en Antwerpen naar Chemelot en het Ruhrgebied ruimtelijk mogelijk maken; · Onderzoek uitvoeren naar het goederenvervoer op het spoor op de langere termijn inclusief uitvoeren afspraken uit de MIRT-verkenning Antwerpen-Rotterdam hierover; · Uitvoeren onderzoek naar ruimtelijke en infrastructurele opgaven rond de Greenport Venlo; · Het robuust en compleet maken van het hoofdenergienetwerk (380 kV) over de grens;

19

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning ·

Het aanwijzen van voorkeursgebieden voor grootschalige windenergie in het westelijk deel van NoordBrabant.

Duurzame energie Het Rijk zet in op een transitie naar een duurzame, hernieuwbare energievoorziening en het geschikt maken van de elektriciteitsinfrastructuur op de langere termijn voor meer decentrale opwekking van elektriciteit. In de Structuurvisie wordt aangegeven dat het aandeel van duurzame energiebronnen als wind, zon, biomassa en bodemenergie in de totale energievoorziening omhoog moet. De ambitie is dat Nederland in 2040 een robuust internationaal energienetwerk kent en dat de energietransitie vergevorderd is. Het is primair de taak van provincies en gemeenten om voldoende ruimte te bieden voor duurzame energievoorziening (zoals zonneenergie en biomassa). Het ruimtelijk rijksbeleid voor (duurzame) energie beperkt zich daarom enkel tot grootschalige windenergie op land en op zee, gelet op de grote invloed op de omgeving en de omvang van deze opgave. Voor andere energiefuncties is geen nationaal ruimtelijk beleid nodig, naast het faciliteren van ontwikkelingen door het aanpassen van wet- en regelgeving en het delen en ontwikkelen van kennis. Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd.

Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen 'bestaand stedelijk gebied' en 'stedelijke ontwikkeling'. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: 'bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur'. stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ Toetsing van initiatief aan uitgangspunten in het rijksbeleid De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte laat zich niet specifiek uit over dergelijke lokale ontwikkelingen.

De voorgenomen ontwikkeling raakt geen rijks belangen als opgenomen in de structuurvisie. Wat betreft de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij ‘nieuwe stedelijke ontwikkelingen’ (3.1.6 Bro). Bij het realiseren van een zonnepark gaat het om het realiseren van een technische installatie ten behoeve van het opwekken van elektrische energie. Deze installatie bestaat uit een (serie) bouwwerken, te weten de stellages waar de zonnepanelen op gemonteerd zijn, die op het maaiveld staan. De ontwikkeling van een zonnepark betreft een nieuwe planologische mogelijkheid voor een stedelijke functie. Daarom wordt in voorliggend specifiek geval ervan uitgegaan dat het zonnepark binnen het kader van de ladder voor duurzame verstedelijking onder de definitie van een stedelijke ontwikkeling vallen. Daarom wordt in dit geval getoetst aan de ladder.

20

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning Beschrijving van de behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling Binnen de provincie Noord-Brabant, als ook de gemeente Goirle, bestaat er een behoefte aan duurzaam opgewekte energie. Gemeente Goirle heeft de ambitie gesteld om bij te dragen aan de landelijke doelstellingen omtrent CO2-reductie en duurzame energie opwek. In deze ambitie stelt de gemeente concreet het doel om in 2030 40% minder CO2 uitstoot te hebben t.o.v. 2014 en 25% van het energieverbruik duurzaam op te wekken. In 2050 wil de gemeente de CO2 uitstoot tot minimaal 80% reduceren t.o.v. 2014. Binnen of buiten bestaand stedelijk gebied De behoefte aan de zonnepanelen is niet op te vangen binnen het bestaand stedelijk gebied. Binnen het bestaand stedelijk gebied van de gemeente Goirle zijn geen aaneengesloten gebieden van 10 hectare of meer beschikbaar. Een locatie van kleinere omvang is ook niet aan de orde. De zonnepanelen hebben immers een grote ruimtevraag. Bij zonneparken is het totale veldoppervlakte namelijk niet bedekt met panelen, er is ruimte tussen de rijen voor onderhoud en voor de vermindering van schaduwwerking. Om voldoende energieproductie te genereren en te komen tot een gezonde exploitatie is een locatie met een kleinere oppervlakte redelijkerwijs geen optie.

Locaties binnen de bebouwde kom zijn dan ook niet aan de orde. Alternatieve locaties in bestaand stedelijk gebied voldoen niet aan verschillende locatiecriteria die gelden voor de realisatie van een zonnepark: voldoende groot, eenvoudige aansluiting op het energienet en geen schaduwwerking. Om binnen het stedelijk gebied voldoende zonne-energie op te wekken vallen namelijk veel gronden af, zie hiervoor de uitwerking van de verschillende zonneladders Bijlage 9 Onderzoek Zonneladders. In veel gevallen zijn daken ongeschikt, te klein of is de economische levensduur van vastgoed niet voldoende om zonne-energie opwekking installaties te plaatsen. Het integreren van ecologische meerwaarde, meervoudig ruimtegebruik en zorgvuldige landschappelijke inpassing maakt zonneparken veelal een goed alternatief om tot de gewenste energiedoelstellingen te komen. Conclusie toetsing aan Rijksbeleid Geconcludeerd wordt dat er geen andere beschikbare plekken in bestaand stedelijk gebied beschikbaar zijn, die zowel kwantitatief als kwalitatief (beter) geschikt (te maken) zijn voor de beoogde realisatie van het zonnepark in deze omvang. Zie ook paragraaf Zonneladder en Bijlage 9 Onderzoek Zonneladders, voor een uitwerking van de zonneladder voor het voorliggende initiatief in gemeente Goirle.

4.2 PROVINCIAAL BELEID Interim Omgevingsverordening De Interim Omgevingsverordening (IOV) vervangt in aanloop naar de nieuwe Omgevingswet de tot nu toe geldende provinciale plannen en regels op het gebied van ruimtelijke ordening, waaronder de Structuurvisie ruimtelijke ordening, de Verordening Ruimte en de Provinciale Milieu Verordening. Zonneparken In de IOV heeft de provincie Noord-Brabant artikel 3.41 gewijd aan het toestaan van zonneparken in landelijk gebied. In het eerste lid van dit artikel is vastgelegd dat zonneparken in landelijk gebied zijn toegestaan als: •

•

uit onderzoek blijkt dat de capaciteit voor het opwekken van duurzame energie in stedelijk gebied op bestaande bouwpercelen – en rekening houdend met de ontwikkelingsmogelijkheden van windenergie – onvoldoende is. Daar het toepassen van windturbines op veel locaties in de gemeente onmogelijk is door de geldende bouwhoogtebeperkingen, is er in Goirle behoefte aan zonneparken. uit onderzoek blijkt dat het zonnepark is nodig voor het halen van de doestellingen t.a.v. duurzame energie na het onderzoeken en doorlopen van de Zonneladder van de IOV, zie Bijlage 9 Onderzoek Zonneladders.

21

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning •

• •

•

de vestiging van een zonnepark past in het onderzoek naar geschikte locaties voor zelfstandige opstellingen van zonnepanelen, gelet op zorgvuldig ruimtegebruik en omgevingskwaliteit. De grondeigenaren stoppen met hun agrarische activiteiten, de locatie is aangewezen door gemeente Goirle als mogelijke planlocatie (zie paragraaf 4.3) & locatie is geschikt voor toepassen van biodiversiteit stimulerende landschappelijke inpassing (zie paragraaf 3.2.2 & bijlage 0) als meervoudig ruimte gebruik. de ontwikkeling van het zonnepark qua omvang inpasbaar is in de omgeving. Het zonnepark wordt landschappelijke ingepast door de bestaande lijn structuren te versterken en terug te laten komen. de ontwikkeling van het zonnepark een maatschappelijke meerwaarde geeft. Door onze burgerparticipatie mogelijkheden o.a. het gebiedsfonds Bijlage 4 Financieel Participatieplan gaan de omwonende en burgers van Goirle van het zonnepark mee profiteren de ontwikkeling van het zonnepark op regionaal niveau is afgestemd met omliggende gemeenten en de netbeheerder, gelet op de ontwikkeling van overige duurzame-energie-initiatieven in de omgeving. Gedurende het gehele proces gaat TPSolar met alle betrokken partijen samenwerken en overleggen.

In het tweede lid van het artikel over zonneparken wordt de maatschappelijke meerwaarde van zonneparken onderbouwd vanuit de mate van meervoudig ruimtegebruik, de maatregelen die getroffen worden om de impact op de omgeving te beperken en de bijdrage die wordt geleverd aan andere maatschappelijke doelen. Structuurvisie Provincie Noord-Brabant ‘Ruimte voor duurzame energie’ is één van de 14 ruimtelijke pijlers uit de structuurvisie van de provincie. De IOV geeft vervolgens regels voor zonneparken in gemengd landelijk gebied. Het gaat om: •

•

Tijdelijk karakter: Zoals aangegeven in paragraaf 1.3 wordt een Omgevingsvergunning in afwijking van het bestemmingsplan verleend voor de duur van 25 jaar, waarna het zonnepark weer wordt afgebroken en de oorspronkelijke situatie wordt hersteld. Ter borging zijn door gemeente en initiatiefnemer nadere afspraken vastgelegd in een anterieure overeenkomst. Bijdrage aan maatschappelijke doelen: o De initiatiefnemer biedt de lokale gemeenschap de mogelijkheid om te participeren in het zonnepark via crowdfunding; o Er wordt met de energie-afnemer afspraken gemaakt over lokale stroomafname; o De initiatiefnemer gaat via een gebiedsfonds duurzaamheidsprojecten in de omgeving stimuleren. Hiervoor zal een jaarlijkse bijdrage geleverd worden van circa 5.500 euro (0,5 € per MWh) gedurende een periode van de SDE-subsidie van 15 jaar (zie ook Bijlage 4 Financieel Participatieplan & Bijlage 5 Communicatierapport) Provinciale milieuverordening

In de Provinciale milieuverordening Noord-Brabant (PMV) zijn milieuregels opgenomen die het drinkwater moeten beschermen. Het grondwater rond de Brabantse drinkwaterwinningen wordt beschermd met speciale zones. In Noord-Brabant zijn veertig gebieden waar grondwater wordt opgepompt om drinkwater van te maken. Met beschermende maatregelen ziet de provincie erop toe dat het grondwater in deze gebieden niet vervuild raakt. In verschillende beschermingszones is het dan ook verboden om bodembedreigende activiteiten uit te voeren. Er zijn verschillende beschermingszones waarvoor eigen regels gelden: -

het waterwingebied direct rond de pompputten;

-

het grondwaterbeschermingsgebied;

-

de boringvrije zone.

Het zonnepark ligt niet binnen een speciale waterbeschermingszone, waardoor de PMV niet van toepassing is.

22

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning Conclusie toetsing aan het provinciaal beleid Geconcludeerd wordt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling in overeenstemming is met het verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.

4.3 GEMEENTELIJK BELEID Het gemeentelijk beleid is verwoord in veel plannen. Met betrekking tot het voorliggende bestemmingsplan zijn de hieronder genoemde beleidsstukken het belangrijkst. Omgevingsvisie Goirle De Omgevingswet verplicht gemeenten om een omgevingsvisie te maken. De omgevingsvisie vervangt de ‘structuurvisie’. De gemeenteraad van Goirle heeft in januari 2022 de Omgevingsvisie vastgesteld.

Afbeelding 4.1

Uitsnede visiekaart Buitengebied deelgebied Oost van omgevingsvisie gemeente Goirle, met in het rood aangegeven het beoogde plangebied. (Bron: gemeente Goirle)

Het plangebied valt in buitengebied deelgebied oost. Dit deelgebied ligt ingesloten tussen de kern Goirle en de recreatie- en natuurgebieden Gorp en Roovert. Het deelgebied wordt dan ook gezien als een belangrijk uitloopgebied voor de inwoners van Goirle. Echter wordt er in dit gebied meegewerkt aan de benodigde uitbreiding van het energienetwerk, zodat de energietransitie hier deels kan landen. Waarbij duurzame energieinitiatieven een kwalitatieve bijdrage moeten leveren aan het landschap en/of de natuurwaarden.

23

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning In afbeelding 4.1 is het plangebied van Zonnepark Beeksedijk indicatief aangegeven op de kaart van de omgevingsvisie. Het plangebied valt in de Energiehub De Baars, daarnaast valt het plangebied niet binnen het beschermingsgebied van de Beekdalen, wel zijn delen van het plangebied ingetekend als waterbergingsgebied. Hierover heeft afstemming plaatsgevonden met Waterschap de Dommel. Hiervoor wordt o.a. getracht om water binnen het plangebied te behouden om dit bij droogte weer terug te kunnen leveren. Meer hierover is te vinden in de paragraaf Wateraspecten in hoofdstuk 5 Milieu- en Omgevingsaspecten. ‘Beleidskader zon- & windenergie’ Algemeen De doelstelling van de gemeente Goirle is om in 2050 een CO₂-arme gemeente met een vermindering van CO₂uitstoot met 80% ten opzichte van 2014 te zijn. Dit kan behaald worden doormiddel van het terugdringen van het verbruik van energie. Dat moet worden aangevuld met het gebruik van duurzamere en in de toekomst zeker ook innovatieve vormen van energie. Waarbij in 2030 25% van het energieverbruik lokaal duurzaam opgewekt dient te worden. De doelstelling is dit te realiseren door middel van het opwekken van duurzame energie via wind en zon. ‘In 2016 werd nog geen 1% duurzaam opgewekt.

Windturbines en zonnepanelen zijn voor dit moment goede bewezen technieken om energie duurzaam op te wekken. Om hiermee aan de slag te kunnen zijn kaders nodig’4. Dit is uitgewerkt in het Zonnewijzer en windrichting gemeente Goirle geamnedeerde versie 15 januari 2019 en de bijbehorende Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle Uitwerking van de visie Zonnewijzer en Windrichting. Hiervoor zijn er naast zonnepalen op alle daken nog 2 windmolenclusters en netto 40 hectare zonneparken nodig. Op termijn moet heel Goirle gasloos worden. Dit betekent dat nieuwe woningbouwprojecten gasloos moeten worden ontworpen. Voor de bestaande bouw zal worden onderzocht welke mogelijkheden inwoners hebben om hun woning te kunnen ombouwen naar gasloos wonen waarbij ze mogelijk kunnen profiteren van de landelijke subsidiemogelijkheden. Inwoners moeten in een vroegtijdig stadium betrokken worden bij dit soort keuzes. Duurzame initiatieven van burgers wil de gemeente Goirle stimuleren en faciliteren door middel van (landelijke) subsidies en leningen. Juist die initiatieven waar inwoners voordeel van hebben (zoals via energiecoöperatie Riel-Goirle) hebben voorrang. De gemeente Goirle wil een duurzame gemeente zijn. Dit betekent dat ze zorgvuldig omgaan met energie, water en grondstoffen en dat ze streven naar duurzame ontwikkeling van de gemeente.

Hierbij zoeken ze balans tussen woongebieden, bedrijventerreinen, landbouw, sport, voorzieningen, recreatie, toerisme en landschap. De gemeente voorziet in (keuzevrijheid bij) huisvesting en heeft daarbij aandacht voor zowel de bestaande woningvoorraad als nieuwbouw. De verschillende aspecten binnen het fysieke domein dragen gezamenlijk bij aan het woon- en leefmilieu van de inwoners van de gemeente Goirle en de aantrekkelijkheid van gemeente voor mensen en bedrijven die overwegen zich hier te willen vestigen. Een sterk vestigingsklimaat en goede contacten met plaatselijke ondernemers dragen bij aan een duurzame economische structuur en zijn positief voor de werkgelegenheid. In het buitengebied streven ze naar een duurzaam evenwicht tussen landschap, natuur, recreatie en landbouw. Uitgangspunten beleid Ambitie Een duurzaam Goirle, dat zorgvuldig omgaat met energie, water en grondstoffen. Doelstelling 1. Energie besparen en duurzaam opwekken; 2. Bij ruimtelijke inrichting rekening houden met de gevolgen van klimaatverandering (klimaat adaptie) om zo waterschade te voorkomen en wateroverlast te beperken; 4

Milieubeleidsplan Duurzaam Goirle 2017-2020

24

Ruimtelijke onderbouwing “Zonnepark Beeksedijk” Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van omgevingsvergunning 3. Verminderen van de hoeveelheid restafval; 4. Stimuleren van biodiversiteit in Goirle. Activiteiten 1. De gemeente onderzoekt de mogelijkheid van een rendabele investering voor zonnepanelen op de Haspel en het CC Jan van Besouw en voor LED-verlichting op sportparken; 2. De gemeente stelt beleid op voor de mogelijkheden van zonneweiden en windenergie; 3. De gemeente ondersteunt (financieel) energie-coöperaties; 4. De gemeente stimuleert elektrisch rijden; 5. De gemeente denkt actief mee met initiatieven voor grootschalige duurzame energieopwekking; 6. Binnen het regionale samenwerkingsverband Doelmatig Waterbeheer Hart van Brabant neemt de gemeente deel aan diverse projecten met betrekking tot klimaatadaptieve maatregelen; 7. Bij ontwikkelingen in de openbare ruimte overweegt de gemeentemogelijkheden voor klimaatadaptieve maatregelen zoals voor de opvang of infiltratie van hemelwater; 8. Eind 2017 lopen de pilots af waarbij de burger is gefaciliteerd om het afval beter aan de bron te kunnen scheiden. In 2018 evalueert de gemeente de pilots en implementeren we de inzamelwijze verder; 9. Vanuit de gemeenschappelijke zorgtaak voor de inzameling van huishoudelijk afval werkt de gemeente samen met de gemeente Tilburg.