03 Bijlage 2 Notitie Beoordeling zienswijzen VVGB Zonnepark Beeksedijk.pdf
Tekst van het document
Nota beoordeling zienswijzen ontwerp - Verklaring van geen bedenkingen over het Zonnepark Beeksedijk
Behoort bij het besluit van de raad van de gemeente Goirle van 8 maart 2022 Mij bekend,
De griffier
Gemeente Goirle Domein Fysiek Postbus 17 5050 AA Goirle
1. INLEIDING. 1.1. Aanleiding. Voor u ligt de nota met de beoordeling van de zienswijzen die zijn ingediend op de ontwerp Verklaring van geen bedenkingen voor het zonnepark aan de Beeksedijk 18. De ontwerp - Verklaring van geen bedenkingen heeft vanaf 11 november 2021 gedurende zes weken tot en met 22 december 2021 voor iedereen ter inzage gelegen. Gedurende deze periode kon eenieder een zienswijze naar voren brengen bij de gemeenteraad. Een kennisgeving van de ter inzagelegging is geplaatst in het Gemeenteblad van Goirle en in Goirles Belang. Gedurende de termijn van de terinzagelegging zijn de stukken elektronisch raadpleegbaar geweest op www.ruimtelijkeplannnen.nl. De stukken lagen ook ter inzage op het gemeentehuis. Deze zienswijzennota geeft een overzicht van de inhoud van de zienswijzen en de beoordeling daarvan. 1.2. Lijst zienswijzen. In de onderstaande tabel staan de zienswijzen die bij de gemeenteraad naar voren zijn gebracht. Er zijn vier schriftelijke zienswijzen ingediend, en één mondelinge zienswijze.
1.
Stichting Biodiversiteit Goirle - Riel
2.
Achmea Rechtsbijstand, namens [bedrijf 1], en namens de eigenaren
Schriftelijk, ontvangen 22 december 2021 Schriftelijk, ontvangen 20 december 2021
3.
Achmea Rechtsbijstand, namens [bedrijf 2], en namens de maten.
Schriftelijk, ontvangen 20 december 2021
4.
Univé rechtshulp, namens [bedrijf 3), en namens de vennoot.
Schriftelijk, ontvangen 21 december 2021
5.
Natuurlijk persoon [persoon 1].
Mondeling, op 16 december 2021
1.3 Inhoud van de zienswijzen Hieronder worden de zienswijzen afzonderlijk besproken. Er wordt een samenvatting van een punt uit de zienswijze gegeven (in cursief), gevolgd door een reactie daarop. Zienswijze Stichting Biodiversiteit Goirle - Riel Op het kaartje in bijlage 6 bij de nota Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle staat dat het plangebied in een beekdal ligt. Het beleid van de gemeente Goirle en de REKS sluiten zonneparken in verbrede beekdalen uit. Het is juist dat in het “Toetsingskader voor locaties Zonneparken- Uitwerking van de visie Zonneparken en Windenergie” (hierna: ‘het Toetsingskader’) staat dat grootschalige grondgebonden zonneparken in beekdalen niet zijn toegestaan zijn. Letterlijk wordt hierover in het Toetsingskader het volgende gezegd: “Ter bescherming van de meest kwetsbare natuur worden geen vergunningen verleend voor zonnepanelen op Natuurnetwerk Brabant en de Beekdalen” In bijlage 6 van het Toetsingskader is een afbeelding opgenomen die aangeeft waar in Goirle de beschermde beekdalen liggen. Die afbeelding is afkomstig uit Landschapsbeleidsplan van de gemeente Goirle. Dit Landschapsbeleidsplan is in november 2016 door uw raad vastgesteld. In dit beleidsplan heeft uw raad verschillende landschapstypen voor het grondgebied van Goirle benoemd, en vastgesteld hoe deze gebieden landschappelijk ontwikkeld en versterkt kunnen worden.
In het Landschapsbeleidsplan is onder meer opgenomen wáár in Goirle de beschermde beekdalen liggen. Hieronder treft u een uitsnede van de kaart uit het Landschapsbeleidsplan aan, met daarop aangegeven de locatie van het zonnepark (oranje omlijnd).
Het zonnepark aan de Beeksedijk is duidelijk niet gelegen in de zone ‘Beekdal’ maar in een gebied dat is aangeduid als ‘Weiden en akkers’. In bijlage 6 van het toetsingskader is ook nog een andere afbeelding opgenomen. Op deze afbeelding is de begrenzing van de beekdalen volgens de kaart behorend bij de Stimuleringsregeling landschap (STIKA / STILA) weergegeven. Stichting Biodiversiteit Goirle Riel verwijst in haar zienswijze naar deze kaart en stelt dat op basis van deze kaart de locatie wél in een beekdal is gelegen
De Stichting stelt in haar zienswijze dat het zonnepark op deze kaart voor een deel is gelegen in het blauw gekleurde gebied en daarmee binnen het Beekdal is gelegen. De legenda behorend bij deze kaart vermeldt echter dat de blauw gekleurde gebieden tot het gebiedstype ‘Beekdal en Broekontginning’ behoren. Een broekontginningslandschap of broeklandschap ligt in de lagere zones van een dekzandgebied. Een broek was vroeger een moerassig beekdal. Het was er vlak en nat. Veel broeklanden waren daarom vroeger voor de landbouw onbruikbaar. Door verbeterde manieren van afwatering konden de gronden in de loop van de 19e eeuw ontgonnen worden. Ze werden ingezet als weiden voor het vee. Zo ontstond het broekontginningslandschap. De projectlocatie voor het zonnepark is op deze kaart voor een deel aangeduid als broekontginningslandschap. Voor het overige is de projectlocatie volgens deze kaart gelegen in het gebiedstype “Jonge zand- en/of veenontginning” en een klein deel “Oude zandontginning”. De projectlocatie is niet gelegen in een Beekdal zoals weergegeven op het kaartmateriaal dat als bijlage bij het “Toetsingskader voor locaties Zonneparken” is gevoegd. In de nota ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’ staat dat in de beekdalflanken en het coulisselandschap panelenvelden tot maximaal 6 ha zijn toegestaan, waarvan maximaal 2 ha aaneengesloten.
Wij nemen aan dat met een panelenveld van maximaal 6 hectare niet bedoeld wordt “netto 6 hectare aan panelen”. Wat is anders de betekenis van de toevoeging “waarvan maximaal 2 hectare aaneengesloten”, aangezien 2 hectare aan panelen (zonder tussenruimte) überhaupt niet mogelijk is. Met de maximaal 6 hectare wordt in het beleid wel bedoeld de netto oppervlakte van de panelen. De ruimte tussen de rijen met tafels wordt daar dus niet bijgerekend. Met de toevoeging “waarvan maximaal 2 hectare aaneengesloten wordt beoogd dat geen aaneengesloten blokken van rijen met
zonnepanelen ontstaan die groter zijn dan 2 ha. Elk blok van rijen met zonnepanelen van maximaal 2 ha moet dus worden gescheiden door een groenstrook. Door de aanleg van het zonnepark verdwijnen er weilanden waar weidevogels kunnen nestelen en foerageren. Vooropgesteld ligt het plangebied voor wat betreft weidevogels en beschermde landschapselementen niet in een beschermd natuurgebied. Er zijn in het plangebied geen jaarrond beschermde nesten van vogels aangetroffen. Het plangebied biedt wel mogelijkheden voor nestlocaties voor weidevogels. Dat betekent dat nest verstorende werkzaamheden bij voorkeur buiten het broedseizoen zullen worden uitgevoerd. Het klopt dat met de aanleg van het zonnepark een aantal weilanden wordt bebouwd met zonnepanelen. Op en rond het zonnepark wordt echter een nieuwe natuurlijke landschappelijke inpassing gerealiseerd. Die landschappelijke inpassing biedt juist ook kansen voor andere soorten, en draagt op die manier ook bij aan de ontwikkeling van de biodiversiteit. Er worden patrijzenhagen aangelegd: ongeveer 2 meter hoge, breed uitlopende, gemengde hagen, bestaande uit streekeigen beplanting, De takken hangen als een paraplu boven de grond, waardoor ze veel dekking- en broedgelegenheid bieden aan patrijzen. Er worden houtsingels aangeplant. Er worden stroken kruidenrijke zones gerealiseerd t.b.v. bijen, andere insecten en fauna.
In de open ruimte komen bijenhotels te staan en solitair staande bomen. In totaal worden meer dan 3900 (!) bomen en 8900 (!) struiken op en rond het panelenveld geplant1. Het verlies aan leefgebied voor weidevogels wordt op die manier ruimschoots gecompenseerd door de aanleg van nieuwe natuur en nieuw leefgebied voor andere beschermingswaardige soorten. De indieners van de zienswijze hebben een andere locatie gesuggereerd waar het zonnepark – gelet op de weidevogels – naar hun oordeel beter gerealiseerd zou kunnen worden. De gemeente en de initiatiefnemer hebben dit alternatief niet serieus onderzocht. Vooropgesteld geldt dat het college en uw raad een standpunt moeten innemen (en een besluit moeten nemen) over de huidige aanvraag. Er ligt een concrete aanvraag om een vergunning voor déze locatie. We hebben in 2019 een eerste tender uitgeschreven waarin partijen werden uitgenodigd om met plannen en locaties te komen voor het plaatsen van zonneparken. Dat hoefden op dat moment nog niet volledig uitgewerkte plannen te zijn, ook meer globale plannen waren welkom. De aangedragen locaties zouden worden (en zijn) gerangschikt op basis van het beleid, waaronder de zonneladder. Wanneer de grondeigenaren van de door de indieners voorgestelde alternatieve locaties een zonnepark op die locaties hadden willen realiseren, dan was dat het moment geweest om het project aan te dragen.
Dan hadden die plannen meegenomen kunnen worden in de beoordeling en afweging van de verschillende locaties. Dat is niet gebeurd. Ter beoordeling van de gemeente ligt nu de vraag voor of de huidige aangevraagde locatie vanuit het beleid en vanuit het oogpunt van een goede ruimtelijke ordening aanvaardbaar is. Niet of andere locaties nu of in de toekomst ook aanvaardbaar zouden kunnen zijn.
1
Zie paragraaf 3.4 ‘Beplantingsplan’ van het document ‘Landschappelijke Inpassing - Beeksedijk’
Zienswijze Achmea namens [bedrijf 1], en namens de eigenaren Zienswijze Achmea namens [bedrijf 2], en namens de maten Het ontwerpbesluit over de verklaring van geen bedenkingen is door het college opgesteld. Uw raad had zelf een ontwerpbesluit moeten voorbereiden en ter inzage moeten leggen. Dit is in strijd met artikel 3.11 van de Wabo. Er wordt verwezen naar een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 9 mei 2018 (ECLI:NL:RVS:2018:1511) Dat het ontwerpbesluit voor de VVGB is voorbereid en opgesteld door ambtenaren van de gemeente is niet in strijd met artikel 3:11 van de Wabo. Het is de gebruikelijke werkwijze dat voorstellen aan de raad door ambtenaren worden voorbereid en via het college ter besluitvorming aan de raad worden voorgelegd. In de uitspraak waarnaar wordt verwezen ging het om een zaak waarin het betreffende college het ontwerpbesluit niet aan de raad had voorgelegd, en de ontwerp-VVGB zonder tussenkomst van de raad zelf ter inzage had gelegd. De raad had in die casus dus niet zelf besloten om het ontwerp van de VVGB voor zienswijzen ter inzage te leggen. Dát is in strijd met de wet, oordeelde de Afdeling. Hier is dat echter niet aan de orde; uw raad heeft op 5 oktober 2021, na een voorstel van het college daartoe, zelf besloten om de ontwerp VVGB voor zienswijzen ter inzage te leggen.
De rechtbank vond niet alleen dat ten onrechte een VVGB ontbrak, maar vond ook dat de locatie aan de Beeksedijk niet is toegestaan op grond van het gemeentelijk beleid. Dit standpunt is niet juist. De rechtbank was van oordeel dat uit de nota Zonnewijzer en Windrichting niet kon worden afgeleid dat uw raad expliciet had ingestemd met locaties die buiten de zes daarin aangeduide zoekgebieden liggen. Het college diende het plan om die reden alsnog voor te leggen aan de raad om het standpunt van uw raad over het plan te vernemen (via de VVGB). De rechtbank heeft dus niet bepaald dat u niet gemotiveerd kunt instemmen met locaties die buiten de zoekgebieden liggen, op een lagere trede van de zonneladder. U moet dat alleen via het afgeven van een Verklaring van geen bedenkingen expliciet en gemotiveerd doen. De rechtbank heeft evenmin bepaald dat het plan in strijd is met de ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’. Er is geen reden om buiten de door uw raad aangewezen zoekgebieden zonneparken te realiseren. Uw raad heeft in de Nota Zonnewijzer en Windrichting vastgesteld dat er in Goirle om te voldoen aan de opgave voor duurzame energieopwekking in 2050 40 hectare aan grondgebonden zonneparken nodig is. Bij de bepaling van dat cijfer is ervanuit gegaan dat in 2050 op alle geschikte daken van woningen en (agrarische) bedrijven zonnepanelen liggen.
Voor de locaties waar die zonneparken kunnen komen heeft u in Nota Zonnewijzer en Windrichting zes zoekgebieden voor grootschalige zonneparken aangegeven. Op basis van de provinciale zonneladder hebben deze zoeklocaties een eerste voorkeur voor de vestiging van grootschalige zonneparken. Ze zijn gelegen in transformatiegebieden, d.w.z. gebieden waar een transformatie naar een “rode” functie al voorstelbaar was. Vanwege de ligging nabij gebruikers en energiesystemen worden ze als voorkeurslocatie / zoeklocatie voor grote zonneparken aangeduid. Ze liggen op trede 4 van de zonneladder (want langs Rijksinfrastructuur) of op trede 3 (want in hoog dynamische gebieden rond kernen en industrie).
Het is belangrijk om vast te stellen dat de voorkeursvolgorde op basis van de zonneladder geen volgtijdelijkheid inhoudt. Het is niet zo dat voorkeurslocaties op een hogere trede eerst volgebouwd moeten zijn voordat een locatie op een lagere trede overwogen kan worden. Na de vaststelling van de Nota Zonnewijzer hebben we in het kader van de REKS in regionaal verband het volgende afgesproken: • De gemeenten bepalen hun eigen ambitie voor de omvang van zonnevelden in het buitengebied; • De gemeenten kunnen een tender uitschrijven voor het indienen van initiatieven voor zonnevelden; • De gemeenten rangschikken dan de initiatieven met behulp van de uitgewerkte regionale zonneladder en de vereisten op het gebied van participatie; • De gemeenten honoreren op deze manier de best scorende initiatieven; Na de vaststelling van de ambitie in de Nota Zonnewijzer heeft het college een tender uitgeschreven voor het indienen van initiatieven voor zonnevelden. Voor de beoordeling en rangschikking van de ingediende initiatieven heeft het college de “Toetsingscriteria voor zonneparken in Goirle” opgesteld. Zonneparken op locaties die op een hoger trede liggen scoren (op dat criterium) hoger en worden eerder gehonoreerd. Dat bekent echter niet dat locaties op een lagere trede niet gehonoreerd kunnen worden.
Aan de hand van beoordeling op basis van de Toetsingscriteria is het project aan de Beeksedijk als een goede en te honoreren locatie beoordeeld. Er is gelet op de ambitie en de opgave vanuit de energietransitie wel degelijk een behoefte aan - en noodzaak voor - de realisatie van grondgebonden zonneparken in het buitengebied. Nu initiatieven voor zonneparken op de voorkeurslocaties tijdens de tender (en overigens ook daarna) niet zijn aangedragen, komen locaties die zijn aangemeld op lagere treden van de ladder in aanmerking. Die locaties moeten uiteraard wel voldoen aan alle andere eisen en criteria die we hebben gesteld. Het plan ziet niet op een zonnepark van 6 ha maar op een zonnepark van 18 ha. Het besluitvlak op ruimtelijkeplannen.nl is veel groter dan de afbeeldingen 1.1 en 1.2 in de ruimtelijke onderbouwing. Volgens de nota ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’ zijn in de beekdalflanken en het coulisselandschap aan de oostkant van Goirle panelenvelden tot maximaal 6 ha toegestaan. Dat is de netto oppervlakte van de panelen. In het zonnepark aan de Beeksedijk wordt netto 5,98 ha aan panelen gerealiseerd. De toetsingscriteria schrijven ook voor hoeveel procent van het totale oppervlak moet worden ingevuld voor landschappelijke meerwaarde.
Bij een oppervlakte van 2- 4 ha aan panelen moet 50% van het plangebied gebruikt worden voor de landschappelijke inpassing. Bij een oppervlakte van 4-10 ha aan panelen moet 40% van het plangebied gebruikt worden voor landschappelijke inpassing, en bij meer dan 10 ha aan panelen 25% landschappelijke inpassing. In het plan aan de Beeksedijk wordt 62 tot 64 procent van het plangebied gebruikt voor de landschappelijke inpassing. Die inpassing bestaat uit (schaduw minnend) bloemrijk grasland, onder meer tussen de panelenrijen, maar ook uit de aanplant van bosschages en patrijzenhagen op en rondom het zonnepark, uit de aanleg van keverbanken en aquatische beplanting en het plaatsen van bijenhotels. Voor een uitgebreide beschrijving van de landschappelijke inpassing verwijzen wij u naar het document ‘Landschappelijke Inpassing Beeksedijk’ dat als bijlage bij het raadsvoorstel is gevoegd. Het plangebied zoals dat op www.ruimtelijkelannen.nl staat aangegeven omvat dus niet alleen het gebied waar de panelen staan, maar omvat ook het gebied dat voor de gehele landschappelijke inrichting bij het project betrokken is.
De raad en het college verschillen van mening over wat een kleinschalig zonnepark is. Volgens de raad is 3 ha kleinschalig, volgens het college is 6 ha kleinschalig. Uw raad beschouwt in de Nota ‘Zonnewijzer en Windrichting’ zonneparken onder de 3 ha. als kleinschalig. Dergelijke parken zijn volgens de Nota buiten de zoekgebieden toegestaan. Het college beschrijft in de inleidende paragraaf van de nota ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’ dat de toetsingscriteria uitsluitend betrekking hebben op “grondgebonden grootschalige (>1,5 ha.) zonneparken in Goirle”. Het college beschouwt dus voor de toepassing van de toetsingscriteria een zonnepark eerder als grootschalig dan uw raad. Het plan aan de Beeksedijk is in strijd met de ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’. Volgens deze nota zijn zonneparken in beekdalen niet toegestaan. Dat het zonnepark in een beekdal ligt blijkt uit de Cultuurhistorische Waardenkaart van de Provincie Noord-Brabant. Het blijkt ook uit de kaarten op pagina 41 en 57 van het Landschapsbeleidsplan. Op de Cultuurhistorische Waardenkaart staan archeologische verwachtingsgebieden aangegeven; gebieden waar naar verwachting meer of minder archeologische vondsten in de bodem aanwezig zullen zijn (hoge, middelhoge of lage verwachtingswaarde).
Die kaart kan niet gebruikt worden om de begrenzing van de beekdalen te bepalen of te herleiden. Voor de precieze begrenzing van het beekdal moet de kaart uit het Landschapsbeleidsplan worden aangehouden, die als bijlage 6 bij de Toetsingscriteria is gevoegd. Daaruit blijkt dat het plangebied niet in het beekdal ligt. In de toetsingscriteria staat dat een zonnepark niet wordt toegestaan op grootschalige voedselproductie-landschappen. Dit project is gelegen op landbouwgrond, te midden van agrarische bedrijven. Onder grootschalige voedselproductielandschappen worden de Landbouw Ontwikkelingsgebieden (LOG’s) verstaan. Dat staat in paragraaf 4.4 van de Toetsingscriteria. In de gemeente Goirle betreft dit het LOG-gebied ten zuiden van Riel. Daar zijn geen zonneparken toegestaan. Tijdens de tender zijn vier initiatieven aangemeld die in dit LOG-gebied waren gelegen. Deze initiatieven, met een totaal oppervlak van 125 ha., zijn om deze reden afgewezen. De zonneladder is niet goed toegepast. U moet eerst kijken of het mogelijk is om voldoende zonnepanelen op daken te plaatsen. Er is in Goirle voldoende ruimte op daken. Daarna moet gekeken worden of er grond is in stedelijk gebied. Vervolgens moet u onderzoeken of er grond is nabij stedelijk gebied. Uit het ontwerpbesluit blijkt niet of deze opties zijn onderzocht.
Pas als laatste komen zonneparken in laag dynamische gebieden aan de orde. Zonnepanelen mogen daar niet, tenzij goed ingepast en bijdragend aan de klimaatdoelstellingen en gebiedsopgaven. Bij het opstellen van de Nota Zonnewijzer en Windrichting heeft uw raad uitvoerig onderzoek gedaan naar de toekomstige energiebehoefte in de gemeente Goirle, en naar de mogelijkheden om die benodigde energie duurzaam op te wekken. In de nota is bekeken of het mogelijk is om in de behoefte te voorzien door zonnepanelen op daken te plaatsen (trede 4). Uitgaande van zon op alle geschikte daken in 2050 blijft er nog een opgave voor 42 ha. aan grondgebonden zonneparken over. Die zonneparken kunnen niet binnen bestaand stedelijk gebied worden gerealiseerd (trede 3). Binnen het bestaand stedelijk gebied zijn twee potentiële locaties aan te wijzen, waar mogelijk een
zonnepark gerealiseerd kan worden: de onbenutte grond binnen het sportpark Van Den Wildenberg van circa 3 hectare en de niet uitgegeven kavels in het zuiden van bedrijventerrein Tijvoort van circa 1,3 hectare. De onbenutte grond van het sportpark Van Den Wildenberg is gereserveerd voor het uitbreiden van bedrijventerrein Tijvoort en/of uitbreiding van de sportverenigingen. De niet uitgegeven gegeven kavels ten zuiden van bedrijventerrein Tijvoort zijn in 2016 van eigenaar gewisseld om te ontwikkelen als bedrijventerrein. Gezien de recente eigenaarswisseling en het verschil in grondprijzen tussen bedrijventerreinen en zonneparken is het onwaarschijnlijk dat de eigenaar deze gronden gaat ontwikkelen tot een zonnepark. De conclusie is dat er in de gemeente Goirle binnenstedelijk geen gronden beschikbaar zijn voor het realiseren van een grondgebonden zonnepark. Voor wat betreft grondgebonden zonnepanelen nabij stedelijk gebied valt het gehele zuidoostelijke gebied rond Goirle af. Het gebied direct grenzend aan de kern is gelegen in het beekdal. Het gebied ten oosten van Riel valt ook binnen een beekdal en valt daarom ook af. In beekdalen mogen geen zonneparken ontwikkeld worden. Ten noorden van Riel, bij de waterzuivering, is een initiatief aangemeld voor een zonnepark van ongeveer 8 ha.
Ten westen van Riel ligt een aantal percelen ter grootte van ongeveer 30 hectare die binnen trede 3 vallen. Er hebben zich tijdens de openstellingstermijn van de Tender of daarna echter geen initiatiefnemers gemeld om op deze locatie een of meerdere zonneparken te realiseren. Ten westen van Goirle ligt een gebied van ongeveer 30 hectare buiten de beekdalzone waar potentieel zonneparken gerealiseerd kunnen worden. Er zijn echter voor deze gebieden vergevorderde gebiedsontwikkelingsplannen rond de Fokmast - Regte Heide, waardoor deze gebieden niet geschikt zijn voor het ontwikkelen van een zonnepark. Behoudens de locatie bij de waterzuivering zijn er dan ook geen initiatieven gemeld die binnen trede 3 van de zonneladder vallen. Bij het volledig doorlopen van de zonneladder en als het zonnepark bij de waterzuivering vergund wordt dan blijft er alsnog een opgave over van 42-8 = 34 hectare. Deze opgave zal ook in trede 2, in de laag dynamische gebieden in het buitengebied, gerealiseerd moeten worden. De resterende opgave van 32-342 hectare zonnepark zal ook in het buitengebied van Goirle gerealiseerd moeten worden. Hiervoor heeft gemeente Goirle met behulp van de Tender van begin 2020 zowel Zonnepark Gorps baantje alsmede Zonnepark Beeksedijk van netto 6 hectare per park vergund. Waardoor er nu nog steeds een resterende opgave in trede 3 is van circa 20-22 hectare.
De zonneladder wordt bij de beoordeling van de aanvraag voor Zonnepark Beeksedijk op een goede wijze doorlopen. De opgave voor grondgebonden zonneparken kan niet binnen de hogere treden van de zonneladder worden gerealiseerd.
2
In de ‘Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle’ is sprake van een benodigd oppervlak aan zonneparken van 40 ha. (i.p.v. 42 ha.), waardoor er na realisatie bij de waterzuivering nog een opgave voor 32 hectare overblijft.
In het REKS-bod 1.0 van de Regio Hart van Brabant staat dat de regio nieuwe initiatieven voor zonneparken in het buitengebied afhoudt tot de vaststelling van het REKS-bod 2.0 in 2023. Het klopt dat we in het REKS-bod 1.0 van de regio Hart van Brabant hebben afgesproken om tijdelijk pas op de plaats te maken met nieuwe initiatieven voor zonnevelden in het buitengebied. In de REKS constateren we echter ook dat een aantal initiatieven voor zonnevelden in het buitengebied al in een ver gevorderd stadium is. We vinden dergelijke lokaal opgestarte initiatieven belangrijk. We hebben daarom in de REKS als regio afgesproken dat lopende initiatieven in het buitengebied door moeten gaan. Voor Goirle is het project aan de Beeksedijk één van die lopende projecten die door kan en mag gaan. Start eerst met zonnepanelen op daken van bedrijventerreinen. Er is in Goirle en in de regio voldoende ruimte op daken op bedrijventerreinen en langs snelwegen om de gestelde doelen voor het opwekken van duurzame elektriciteit uit zon te behalen. Er bestaat geen noodzaak om waardevolle landbouwgrond in een beekdalgebied op te offeren voor het realiseren van een zonnepark. Er is geen sprake van een volgtijdelijkheid in de maatregelen. Om de energiedoelstellingen te halen moet er gelijktijdig worden ingezet op het realiseren van zon-op-daken én op grondgebonden zonneparken.
Uw raad heeft in de Nota Zonnewijzer en Windrichting berekend en de ambitie uitgesproken dat in 2030 op 2/3 van de daken van woningen en bedrijven en in 2050 op álle geschikte daken in Goirle zonnepanelen liggen. Zelfs als die doelstelling wordt gehaald dan nog is er in 2030 14.750 MWh en in 2050 34.000 MWh aan zonne-energie uit zonneparken nodig. Dat vertaalt zich naar respectievelijk 18 ha. zonneparken in 2030 en 42 ha. zonneparken in 2050.
Opwek duurzame elektriciteit gemeente Goirle, opbrengst zon op woningen berekend door Tauw, kansennotitie duurzaam Goirle. Bron: Zonnewijzer en Windrichting gemeente Goirle
Zonneparken nemen netcapaciteit in gebruik en beperken daarmee initiatieven van bedrijven en burgers voor zonnepanelen op daken. Het klopt dat er in Nederland sprake is van druk op het beschikbare elektriciteitsnetwerk. De voortvarende groei van het aantal zonnepanelen in Nederland draagt daaraan bij. Goirle is aangesloten op het hoogspanningsstation Tilburg-Zuid. Enexis meldt dat voor dit station het totale gevraagde transportvermogen voor teruglevering 159 MW bedraagt. Het huidige totale beschikbare
transportvermogen voor dit station bedraagt circa 93 MW. Dit vermogen is volledig vergeven in getekende offertes voor gecontracteerd transportvermogen, aldus Enexis. Ook het zonnepark aan de Beeksedijk heeft een getekend contract met Enexis voor de levering van stroom aan dit station. Het zonnepark is dus verzekerd van terugleveringsscapaciteit. Het is echter niet zo dat het wegvallen van dit project meer ruimte voor kleinschalige zonneprojecten voor de burgers en bedrijven van Goirle zou opleveren. Enexis hanteert een wachtlijst voor klanten. Bij het beschikbaar komen van ruimte op het netwerk door het wegvallen van een gecontracteerd project benadert Enexis klanten die op de wachtlijst staan. De vrijgekomen ruimte wordt zo dus direct opgevuld door een ander project. De structurele oplossing van het capaciteitsprobleem is uitbreiding van netwerk. Enexis en Tennet werken daaraan.
Zienswijze Univé rechtshulp, namens [bedrijf 3), en namens de vennoot Het college en de raad voeren de uitspraak van de rechtbank niet uit. Wij zien niet in op welke wijze de uitspraak van de rechtbank niet wordt uitgevoerd. De rechtbank heeft geoordeeld dat er opnieuw een besluit op de aanvraag moet worden genomen. Daarbij moet het college uw raad om een verklaring van geen bedenkingen vragen. De rechtbank heeft de eerder verleende omgevingsvergunning vernietigd vanwege een procedureel gebrek: het college had voorafgaand aan de vergunningverlening geen VVGB aan uw raad gevraagd. Dat had volgens de rechtbank wel gemoeten omdat het college er niet vanuit had mogen gaan dat dit zonnepark voldeed aan uw visie Zonnewijzer en Windrichting. In die nota heeft u namelijk zes ‘kansrijke locaties’ voor grootschalige zonnevelden (van 5 ha. tot 20 ha.) aangeduid. Deze zoeklocaties hebben een eerste voorkeur op basis van de provinciale zonneladder. De rechtbank was van oordeel dat uit de visie Zonnewijzer en Winrichting niet kan worden afgeleid dat uw raad ook instemde met grote zonneparken buíten de voorkeursgebieden, op een lagere trede van de zonneladder.
Om die reden had het college niet mogen concluderen dat het zonnepark aan de Beeksedijk in overeenstemming was met een door de raad vastgestelde beleidsvisie, en had het college uw raad wel om een VVGB moeten vragen, aldus de rechtbank. De uitspraak van de rechtbank betekent niet dat een zonnepark aan de Beeksedijk niet kan worden toegestaan. De rechtbank heeft niet bepaald dat u niet gemotiveerd kunt instemmen met locaties die buiten de zoekgebieden liggen, op een lagere trede van de zonneladder. U moet dat dan alleen expliciet en gemotiveerd via het afgeven van een Verklaring van geen bedenkingen doen. De rechtbank heeft het college in overweging gegeven om in het nieuwe besluit uitgebreider te motiveren waarom in weerwil van de zonneladder voor een minder wenselijke locatie een vergunning wordt verleend. Voor wat betreft de motivering van het besluit om een grondgebonden zonnepark toe te staan op één trede lager op de ladder dan de hoogst mogelijke trede voor dit soort parken, hebben wij in het ontwerpbesluit en in de daarbij behorende stukken, in het raadsvoorstel over de VVGB en in deze beantwoording van de zienswijzen uitgebreid gemotiveerd waarom dat wordt toegestaan.
De raad heeft de locatie aan de Beeksedijk in de Visie Zonnewijzer en Windrichting niet aangewezen als een zoeklocatie/voorkeurslocatie voor grootschalige zonneparken. Dat klopt. Zoals hiervoor vermeld is dat de reden waarom de raad zich thans via een VVGB moet uitspreken over deze locatie. Er is niet onomstotelijk vastgesteld dat er in het stedelijk gebied onvoldoende mogelijkheden zijn om de taakstelling voor duurzame energie te realiseren. Er zijn geen alternatieven onderzocht. Binnen het grondgebied van de gemeente Goirle is sprake van een wildgroei aan initiatieven voor zonneparken op landbouwgrond. Zoals bij de vorige zienswijze is besproken zijn de mogelijkheden voor zonneparken in het bebouwde gebied wel onderzocht, maar zijn onvoldoende (zon-op-dak), niet wenselijk (Van den Wildenberg) of niet reëel (ten zuiden van Tijvoort) gebleken. Er is naar ons oordeel geen wildgroei aan initiatieven voor zonneparken op landbouwgrond in Goirle. Niettemin hebben we in regionaal verband in de REKS wel afgesproken om voorlopig even pas op de plaats te maken met nieuwe initiatieven voor grondgebonden zonneparken in het buitengebied. Bestaande initiatieven, waaronder de Beeksedijk, kunnen doorgang vinden. Het gebrek aan draagvlak bij omwonenden wordt door uw raad ten onrechte geheel buiten beschouwing gelaten.
Draagvlak is een belangrijke randvoorwaarde van uw gemeenteraad om mee te werken aan initiatieven voor duurzame energie. In de Nota zonnewijzer en windrichting wordt als één van de voorwaarden voor de ontwikkeling van grootschalige zonneweides genoemd: "Maximale inspanning om draagvlak te krijgen vanuit de omgeving. Door bijvoorbeeld het zo vroeg mogelijk aangaan van een omgevingsdialoog. Dit past binnen de nieuwe werkwijze die wordt voorgesteld in het kader van de Omgevingswet, om participatie van burgers aan de voorkant van beleidsontwikkelingen mogelijk te maken." (p.13) In de Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken staat in hoofdstuk 6 dat de aanvrager van een zonneweide met de omgeving in gesprek moet gaan en een omgevingsdialoog moet voeren. Die omgevingsdialoog is bedoeld om draagvlak te vergroten en om burgers te informeren over de voorgenomen plannen. De omgevingsdialoog houdt niet in dat alle omwonenden unaniem instemmen met het voorgenomen plan, zo staat te lezen. Juridisch gezien kan dat ook niet geëist worden. Het is vaste rechtspraak dat draagvlak als resultaatsverplichting niet kan worden voorgeschreven, het betreft hier immers in de kern een ruimtelijke toets. Wij zijn van oordeel dat de initiatiefnemers ruimschoots hebben voldaan aan hun inspanningsverplichtingen om draagvlak te creëren.
We verwijzen in dit verband naar het Communicatierapport (bijlage 5) dat bij de aanvraag en bij het raadvoorstel is gevoegd. In dit stuk wordt verslag gedaan van de uitvoerige en zorgvuldige omgevingsdialoog die met omwonenden is gevoerd. De indiener van de zienwijze heeft er – ondanks uitnodigingen daartoe – voor gekozen om niet deel te nemen aan de omgevingsdialoog (voorlichtingsavond, keukentafelgesprekken). Het plan is strijdig met de regionale afspraken over de energietransitie in de REKS. Het plan is niet strijdig met de REKS Hart van Brabant. In de REKS hebben we afgesproken om tijdelijk pas op de plaats te maken met nieuwe initiatieven voor zonnevelden in het buitengebied. We constateren in de REKS echter ook dat een aantal initiatieven voor zonnevelden in het buitengebied al in een ver gevorderd stadium is. We vinden dergelijke lokaal opgestarte initiatieven belangrijk.
Daarom hebben we in de REKS als regio expliciet afgesproken dat lopende initiatieven in het buitengebied door moeten gaan. Voor Goirle is het project aan de Beeksedijk één van die lopende projecten die door kan en mag gaan. In de omgeving zijn veel bedrijven die bij willen dragen door bijvoorbeeld zonnepanelen op daken en op erven. Dergelijke initiatieven worden echter niet ondersteund en de gemeente zet zich hier niet actief voor in. Daarnaast is er een mogelijkheid om zonnepanelen te plaatsen op braakliggende gronden en langs wegen en viaducten. Er kan samenwerking gezocht worden met andere gemeenten in de regio om zonneparken aan te leggen. Het is goed dat er in de omgeving van de Beeksedijk veel bedrijven zijn die zonnepanelen op daken en erven willen aanleggen. Die hebben we ook zeker nodig om de doelstellingen te behalen. Maar zelfs als in 2050 op álle geschikte daken in Goirle zonnepanelen liggen, dan moet er nog steeds 40 ha. aan grondgebonden zonneparken worden aangelegd om het doel te behalen dat in 2050 de gehele Goirlese energiebehoefte duurzaam wordt opgewekt. Het klopt niet dat gemeente zich niet inzet om zon-op-daken te stimuleren. Integendeel, we proberen juist op alle mogelijke manieren ‘zon-op-dak’ te stimuleren. Zo leggen we in de eerste plaats zonnepanelen op onze ‘eigen’ publieke gebouwen. Denk aan de Leybron of aan het gemeentehuis.
We stellen de daken van cultureel centrum Jan van Besouw en de Milieustraat ter beschikking aan energiecoöperatie Duurzaam Riel Goirle. Die legt via de Postcoderoosregeling zonnepanelen op deze daken. We hebben met ondernemers in Tijvoort de ‘Green Deal Tijvoort’ gesloten. Daarin staan onder meer afspraken over het uitbreiden zonnepanelen op bedrijfsdaken. En we verstrekken bijvoorbeeld een duurzaamheidslening. Daarmee kunnen inwoners tegen gunstige voorwaarden energiebesparende maatregelen, waaronder zonnepanelen, financieren. De landbouwgronden hebben naast een productiewaarde ook een natuurwaarde. Aan het verlies van die natuurwaarden wordt te weinig aandacht besteed. De indiener van de zienswijze verwijst naar de zienswijze van Stichting Biodiversiteit Goirle Riel over de weidevogels. De natuurwaarde van de huidige landbouwgronden is beperkt. Er is geen sprake van een beschermd gebied. Voor wat betreft het verlies van leefgebied van weidevogels wordt verwezen naar de reactie op de zienswijze van Stichting Biodiversiteit Goirle-Riel. Landbouwgrond neemt CO2 op. Door het plaatsen van het zonnepark op landbouwgrond neemt deze grond geen/minder CO2 op. Bomen en struiken nemen óók CO2 op, en per hectare veel meer dan landbouwgrond.
Bovendien komt CO2 die wordt opgenomen in landbouwgewassen na consumptie weer relatief snel terug in de atmosfeer, en draagt daardoor niet bij aan de reductie van broeikasgassen. CO2 die wordt opgenomen in bomen en struiken wordt daarentegen voor langere tijd vastgehouden. Op en rond het zonnepark worden bloemrijke graslanden, bomenrijen en bosschages aangelegd. In totaal worden 3900 bomen en 8900 struiken op en rond het panelenveld geplant.
De indiener van de zienswijze heeft vrij zicht op zijn landbouwpercelen die tegenover zijn bedrijf aan de overkant van de Beeksedijk zijn gelegen. Door het zonnepark verdwijnt het zicht op die percelen. Dat wordt ervaren als een fors nadeel in de bedrijfsvoering. De indiener heeft voor zover bekend twee percelen grond aan de overzijde van de Beekseweg. Eén daarvan is volledig gelegen vóór het zonnepark. Het zonnepark belemmert het zich op dit perceel in het geheel niet. Het andere perceel is gelegen schuin naast en achter het zonnepark. Het zich op het deel dat zich naast het zonnepark bevindt zal niet verdwijnen. Het zicht op het deel van het perceel dat schuin achter het zonnepark is gelegen zal vanaf het bedrijfsperceel verdwijnen of verminderen. Er bestaat in Nederland in algemene zin geen recht op een vrij uitzicht. Bewoners hebben soms belemmeringen van het uitzicht als gevolg van bouwplannen van anderen te dulden. Voorheen kon de indiener van de zienswijze over de grond van zijn overbuurman naar zijn daarachter gelegen eigen perceel kijken. Dat bekent niet dat de overbuurman zijn grond vanwege dat uitzicht niet mag gebruiken om te bebouwen of beplanten. Er zal schaduwwerking optreden van de aangeplante bomen en hoge hagen pal naast de randen van de landbouwpercelen van cliënt, in combinatie met bladval.
Dit geeft een nadelige invloed op de bewerking en opbrengst van de landbouwgrond. Door de aan te planten landschappelijke inpassing wordt het zicht op het zonnepark zo veel mogelijk beperkt. De landschappelijke inpassing wordt gedaan met gebiedseigen bomen en hagen die enige schaduwwerking zullen geven en in de herfst bladuitval hebben. Uit de omgevingsdialoog kwam naar voren dat sommigen omwonenden de landschappelijke inpassing graag op meer afstand tot hun percelen wilden. De initiatiefnemers hebben het plan daarop aangepast. Hierdoor wordt de schaduwwerking en de bladval op de percelen van omwonenden nog minder. De indiener van de zienswijze heeft ondanks uitnodigingen van de initiatiefnemers niet deelgenomen aan de omgevingsdialoog. Toch hebben initiatiefnemers ook aan de oostgrens van het park - waar het park grenst aan zijn weilanden - de afstand van de landschappelijke inpassing op 5,0 meter tot de perceelsgrens gebracht. Dit reduceert de schaduwwerking en mogelijke overlast van bladval op het naastgelegen perceel. De percelen van de indiener van deze zienswijze liggen ten oosten en ten zuiden van het zonnepark. Ook vanwege deze situering, en de ‘baan’ van de zon, zal de schaduwwerking op de percelen van de indiener beperkt zijn.
Afbeelding: doorsnede oostgrens zonnepark
Afbeelding: doorsnede zuidgrens zonnepark
In de opzet van het project is aangegeven dat er een kruidenrijk mengsel wordt ingezaaid. Cliënt wil dit niet en heeft vrees dat daardoor de kwaliteit van de opbrengst van zijn landbouwgrond pal naast het geplande zonnepark verslechterd. De initiatiefnemers voor het zonnepark hebben meerdere keren geprobeerd met de indiener van de zienswijze in contact te komen. De indiener van de zienswijze heeft niet deelgenomen aan de omgevingsdialoog. In de rechtszaak van maart 2021 hebben initiatiefnemers aangegeven over dit onderwerp graag met de indiener van de zienswijze in overleg te treden om te kijken welke kruiden bij voorkeur niet ingezaaid moeten worden om overlast zoveel mogelijk te voorkomen. Dit is nog steeds het uitgangspunt van de initiatiefnemers.
Zonnepanelen kunnen het zonlicht weerkaatsen waardoor schitterhinder kan optreden. Cliënt vreest voor schitterhinder tijdens werkzaamheden op zijn bedrijfsgronden pal naast het zonnepark. De vrees voor hinder door het glinsteren van zonnepanelen is niet gegrond. In paragraaf 5.10 van de ruimtelijk onderbouwing wordt uitvoerig toegelicht waarom de omgeving van het zonnepark om meerdere redenen geen enkele last zal hebben van weerkaatsing van het zonlicht in de panelen. Kort gezegd komt het erop neer dat (i) de huidige generatie zonnepanelen vrijwel geen zonlicht meer weerkaatst, en (ii) voor zover er nog zonlicht weerkaatst dan gebeurt dat - zowel in de zomer als in winter - onder een hoek omhoog, zodat dit op de grond niet waarneembaar is. De indiener van de zienswijze vreest dat zware metalen zoals lood en cadmium die in zonnepanelen gebruikt worden, kunnen uitspoelen door bijvoorbeeld regenwater. Hierdoor bestaat de kans op vervuiling van het grondwater en de omliggende gronden van cliënt. De indiener van de zienswijze vreest ook dat bij het schoonmaken van de panelen schoonmaakmiddelen en de coating van de panelen in het grondwater terecht zal komen. De zonnepanelen in kwestie bevatten nadrukkelijk geen cadmium. Ze bevatten wel een kleine hoeveelheid lood. Lood wordt voornamelijk gebruikt in de soldeerschakelingen.
De loodhoudende schakelingen zitten volledig opgesloten in het paneel. Dat is ook logisch want elektronische verbindingen en vocht gaan niet goed samen. Er is geen risico op uitspoeling. Aan het einde van de levensduur, bij de ontmanteling van het zonnepark worden de zonnepanelen op een duurzame manier gerecycled. De panelen zullen worden schoongemaakt met Osmose water. Dit is gedemineraliseerd water en is water in zijn puurste vorm. Het is vrij van kalk, lood, zouten, ijzer, natrium, kalium, magnesium en organische vervuiling. Er zullen nadrukkelijk geen andere schoonmaakmiddelen gebruikt worden. Ook door het schoonmaken zullen er dus geen schadelijke stoffen in het grondwater terecht komen. Zienswijze van [persoon 1] Het zonnepark zal zichtbaar zijn vanuit de achtertuin van de indiener. Gevreesd wordt dat de haag het park niet aan het zicht zal onttrekken. De Beeksedijk is een zichtlocatie, waar veel wandelaars en fietsers langskomen. Een zonnepark past niet in de landelijke structuur van het gebied. Zijn er geen alternatieven, bijvoorbeeld op daken? De begroeiing rond het zonnepark zal vanaf het perceel van de indiener zichtbaar zijn. Recht naar achteren vanuit de achtertuin verandert er weinig aan het uitzicht, maar als de indiener van de zienswijze vanuit zijn achtertuin meer naar rechts kijkt dan zal de begroeiing rond het zonnepark zichtbaar zijn.
Het dichtstbijzijnde zichtbare punt van (de begroeiing rond) het zonnepark is vanaf het perceel van de indiener ruim 200 meter, het verst gelegen punt is ruim 500 meter. Overigens bevat het Communicatierapport – het rapport waarin de initiatiefnemers verslag doen van de gevoerde omgevingsdialoog – een aantal ‘artist’s impressions’ waarin de toekomstige situatie vanuit verschillende zichtpunten wordt geschetst. Er is ook een impressie vanuit de achtertuin van de indiener. U treft die afbeeldingen hieronder aan. De haag rond het zonnepark wordt voldoende breed en robuust om de panelen aan het zicht te onttrekken. De aanleg van zonnepanelen op daken vormt geen alternatief voor de aanleg van grondgebonden zonneparken. Zelfs als in 2050 op alle geschikte daken in Goirle zonnepanelen liggen dan is nog steeds ook 40 ha. aan grondgebonden zonneparken nodig om de duurzaamheidsdoelstellingen te behalen.
Uitzicht vanuit de achtertuin van de indiener in de bestaande situatie
Uitzicht vanuit de achtertuin van de indiener in de nieuwe situatie
1.4 Conclusie De inhoud van de zienswijzen geeft geen aanleiding om de Verklaring van geen bedenkingen niet te verlenen.
ONTVANGEN Stichting Biodiversiteit Goirle-Riel Goirle
22 DEC. 2021
Aan de Gemeenteraad van Goirle Postbus 17 5050 AA Goirle Betreft: zienswijze Verklaring van geen bedenkingen Zonnepark Beeksedijk
Goirle, 13 december 2021
Geachte Raad,
Hierbij sturen we u onze zienswijze op de door u afgegeven verklaring van geen bedenkingen voor het realiseren van een zonnepark aan de Beeksedijk (ongenummerd) te Goirle. Als biodiversiteitteam zijn wij volledig overtuigd van de noodzaak om op zo kort mogelijke termijn over te schakelen naar duurzaam opgewekte energie. Wij zijn bekend met de ambities van de familie Oerlemans om bij te dragen aan het versterken van de biodiversiteit. Dat waarderen wij. Desondanks zijn wij van oordeel dat de keuze voor een zonnepark op de beoogde locatie uiterst ongelukkig is vanuit oogpunt van agrobiodiversiteit, en dat ook de gemeentelijke en regionale beleidskaders het realiseren van een zonnepark in dit gebied niet toestaan. Beekdalen De REKS Hart van Brabant en de beleidsnota “Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle” (hierna te noemen “Toetsingskader”) gaan uit van de zonneladder. Trede 1 van de zonneladder sluit zonnepanelen uit in verbrede beekdalen. Nu is de geomorfologische kaart, zoals deze ook op de Kaartbank van de provincie staat, helder: het plangebied ligt in het beekdal van de Leij, meer specifiek de beekdaloverstromingsvlakte. In de nota “Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle” wordt -verwarrend genoeg- verwezen naar twee verschillende kaarten: een kaart uit het landschapsbeleidsplan en een kaart van de STIKA-regeling.
Op de eerste kaart zijn de beekdalen vrij nauw langs de beken getekend; de tweede kaart votgt zeer globaal de lijnen van de geomorfologische kaart. Op de eerste kaart zou het plangebied buiten het beekdal liggen, op de tweede kaart erbinnen. Nu spreekt de “Zonneladder” over verbrede beekdalen. Nu er twee kaarten zijn waarop het plangebied binnen een beekdal ligt, is het op zijn minst discutabel om te Stellen dat het plangebied niet binnen een verbreed beekdal ligt.
Figuur 3 I Trede 4: Ja
De Zonneladder
Zonnepanelen moeten altijd kunnen op daken en
gevels en langs rijksinfrastructuur (onder ruimtelijke voorwaarden). I Trede 3: Ja, mits
In hoog-dynamische gebieden rond kernen en industrie, in energiehubs en bedrijfsgebieden en op VAB-erven: grondgebonden zonnepanelen mogen,
mits goed ingepast en bijdragend aan klimaat doelstellingen en gebiedsopgaven. I Trede 2: Néé, tenzij
In laag-dynamische gebieden in het buitengebied: grondgebonden zonnepanelen mogen niet, tenzij
goed ingepast en bijdragend aan klimaatdoel stellingen en gebiedsopgaven. I Trede 1: Nooit
3
£
Géén grondgebonden zonnepanelen in het Natuurnetwerk Brabant en verbrede beekdalen. Deze zijn noodzakelijk voor de klimaatdoelstellingen.
MJMw JmamI aamaa^
Zonneladder (Bron: Regionale Energie- en Klimaatstrategie)
Uitsnede geomorfologische kaart: blauwtinten = beekdal; geeltinten = dekzand. Bron: Kaartbank Brabant
w-
Uitsnede kaart landschapsbeleidsplan Uitsnede kaart STIKA (blauw = beekdal) Bron beide kaarten: Beleidsnota “Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle”
Kleinschalige initiatieven Wat zegt het beleidskader “Toetsingscriteria voor locaties Zonneparken Goirle” over de voorwaarden voor buitengebied oost? Beekdalen en NNB gebieden zijn uitgesloten. Beekdalflanken en coulisselandschap kleinschalig inpasbaar: Panelenveld totaal max. 6 ha, waarvan max. 2 ha aaneengesloten. Hoogte in beekdalflanken en open water max. 1,5m. Hoogte in coulissen n.v.t.
Het landschapsbeleidsplan van de gemeente (deel B; paragraaf 7.1) stelt al dat zonnevelden in het buitengebied met name passend zijn in het westelijk deel van de gemeente en niet in het oostelijk deel, vanwege de kleinschaligheid van het landschap. Nu het "Toetsingskader” ook stelt dat alleen kleinschalig inpasbare initiatieven zijn toegestaan, lijkt het ons logisch om te interpreteren dat met een panelenveld van maximaal 6 hectare niet bedoeld wordt “netto 6 hectare aan panelen”. Anders zou de toevoeging “maximaal 2 hectare aaneengesloten” betekenisloos zijn, aangezien 2 hectare aaneengesloten panelen (zonder tussenruimte) überhaupt is uitgesloten.
Weidevogelgebied Onze voornaamste zorg voor de biodiversiteit gaat om het behoud van weidevogels in het gebied ‘de Goirlesche Weide’ waar het plangebied deel van uitmaakt. We hebben vanaf het eerste gesprek bij de initiatiefnemers (september 2019) aangegeven dat het zonnepark zoals door de ontwikkelaar werd voorgesteld een regelrechte bedreiging vormt voor de aanwezige weidevogels. De zonnepanelen zorgen voor inbeslagname van grond waar weidevogels kunnen nestelen en foerageren (in zomer én winter). Daarbij wordt de historische openheid van het gebied dusdanig aangetast dat ze ook uit de nevenliggende percelen zullen verdwijnen. Het gaat dan over broedvogels als Kievit, Veldleeuwerik, Scholekster en vooral Wulp en in het winterhalfjaar soorten als Graspiepers, Watersnippen, Plevieren en tal van Vinkensoorten. Er staat dus nogal wat op het spel als het gaat over natuurkwaliteit en biodiversiteit. Het is belangrijk is om te realiseren dat weidevogels niet naar elders kunnen uitwijken, simpelweg omdat er geen voldoende open en vochtige agrarische gebieden meer in de
omgeving zijn. Om deze reden is ook het officiële standpunt van Vogelbescherming Nederland dat zonneparken niet geplaatst mogen worden in weidevogelgebieden. Alternatieve locaties s In de discussie met de initiatiefnemer en met gemeenteraadsleden hebben wij een alternatief aangedragen voor plaatsing van het zonneveld en bepleit dat, gezien het belang van behoud van weidevogels in Goirle, dit een beter en verantwoord alternatief is. Wij vinden het spijtig dat gemeente en initiatiefnemer niet serieus onderzocht hebben of deze optie haalbaar is.
We hopen van harte dat u onze aanbevelingen meeneemt in de besluitvorming. Graag gaan we hierover met u het gesprek aan.
Met vriendelijke groet,
Stichting Biodiversiteit Goirle-Riel
Namens de stichting:
ONTVANGEN f
gemeente
Goirle Postbus 17 | 5050 AA Goirle
22 ÖEC. 2371
PostNL Port Betaald
/
Gemeente Goirle drukt op FSC gecertificeerd papier en draagt daardoor bij aan een beter milieu.
73
Papier van verantwoorde twoorde herkc herkomst
wwwf*corg
FSC* C019223
FSC
MIX
I
INVANGEN
ochmeo Q rechtsbijstand
20 DEC. 2021
Stichting Achmea Rechtsbijstand Postbus 4116 7320 AC Apeldoorn
AANTEKENEN R220449491 Raad van de gemeente Goirle
Spoorlaan 298 Tilburg
Postbus 17
5050 AA GOIRLE Telefoon 088 462 3700 Fax 088 462 2799 klantenservice@achmearechtsbijstand.nl www.achmearechtsbijstand.nl
i
Datum
Ons zaaknummer
Behandeld door
20 december 2021
R220449521
Mw. mr. A.M.L. Josten
Onderwerp
Uw kenmerk
06 832 37 028
zienswijze ontwerp verklaring van geen
Op woensdag afwezig
bedenkingen zonnepark Beeksedijk
Geachte heer, mevrouw,
De heer
en de heer
,
van
en mevrouw
,
in
,
,
,
maar eigenaren van landbouwgrond aan de Beeksedijk, vroegen ons om juridische hulp. Cliënten zijn het niet eens met het bouwplan voor een zonnepark op het perceel Beeksedijk
TP Solar wil een omgevingsvergunning met afwijking van het bestemmingsplan voor een zonnepark aan de Beeksedijk ong. Hiervoor overweegt uw raad een verklaring van geen bedenkingen (WGB) af
te geven. Cliënt woont ten oosten van het beoogde zonnepark en heeft een agrarisch bedrijf. Het
bouwplan ziet op de bouw van een 18 ha groot zonnepark met zonnepanelen op een hoogte van 1.50 m. Het gaat om waardevolle landbouwgrond die aansluit op hun eigen landbouwgrond. Een zonnepark
is op deze locatie in strijd met de regels en uw beleid.
Uw raad had zelf een ontwerpbesluit moeten voorbereiden en ter inzage moeten leggen Het ontwerpbesluit over de verklaring van geen bedenkingen is ook niet opgesteld door uw raad, maar door Burgemeester en wethouders. Volgens de Raad van State is dit in strijd met artikel 3.11 van de
Wabo (ECLI:NL:RVS:2018:1511). De rechtbank had ook inhoudelijke bezwaren
In het raadsvoorstel staat de suggestie dat de rechtbank alleen kritisch was omdat een WGB ontbrak. Maar de rechtbank vond ook dat het bouwplan in strijd is met gemeentelijk beleid. En verder gaf de
rechtbank Burgemeester en Wethouders in overweging om onze beroepsgronden en speciaal de beroepsgrond dat er niet voldaan is aan de zonneladder te betrekken bij een nieuw besluit
Het bouwplan is volgens de rechtbank ook in strijd met uw Visie zonnewijzer en windrichting U leest dat op pagina 4 van de uitspraak van de rechtbank.
Rekeningnummer (IBAN) NL11 RABO 0101 0506 74 Kvk 41 038 571 Apeldoorn 3 i
i
1
Vervolg op de brief van
Bestemd voor
Bladnummer
2
20 december 2021
De Beeksedijk is niet als kansrijke locatie in uw Visie zonnewijzer en windrichting opgenomen; op de kansenkaart staan vooral locaties langs doorgaande wegen. Kleinere initiatieven tot 3
ha mochten eventueel ook elders, maar deze locatie is veel groter dan 3 ha en is dus niet toegestaan, aldus de rechtbank. Volgens uw Visie is in de zoekgebieden ruimte voor 60 ha. In
2030 is volgens uw Visie 24 ha nodig. Ook daarom is er geen reden om buiten de zoekgebieden mee te werken aan een in alle opzichten ongeschikte locatie. Ook vindt de rechtbank dat uw gemeente goed moet kijken naar de zonneladder; op pagina
12 van uw Visie staat: “Zonneweides hebben echter wel een grote ruimtelijke impact en veranderen de beleving van een gebied van "groen" naar "industrieel". Een zonnepark op landbouwgrond gaat ten koste van de voedselproductie. Het is dan ook belangrijk om bij de
afweging van locaties de zonneladder toe te passen en kaders te stellen over het aantal en formaat van de zonneweides in Goirle.” De zonneladder is hier niet toegepast. Daar ga ik zo
op in. Het plan ziet niet op een 6 ha maar een wel 18 ha groot zonnepark
Dat is wel 6 keer (!) zo groot als de oppervlakte die uw raad aanvaardbaar vindt om buiten de kansrijke locaties volgens uw Visie te realiseren. Het besluitvlak op ruimtelijkeplannen.nl is veel groter dan de afbeeldingen 1.1 en 1.2 in de ruimtelijke onderbouwing. De ruimtelijke onderbouwing wekt dus een onjuiste indruk. Volgens het ontwerpbesluit wordt 62% gebruikt voor landschappelijke inpassing. Dat
zou dan 11 ha zijn, zodat niet 6 maar 7 ha resteert voor zonnepanelen. Maar volgens de bouwtekening zelf is de ruimte voor landschappelijke inpassing minimaal -geen 62%- en wordt er veel meer grond gebruikt voor zonnepanelen dan voor de landschappelijke inpassing (zie bijlage). Er wordt zeker meer
dan 10 ha grond gebruikt voor zonnepanelen. Het ontwerpbesluit klopt op dat punt ook niet.
Het plan past ook niet binnen de nota Toetsingscriteria voor locaties zonneparken Goirle Deze nota van Burgemeester en Wethouders is geen uitwerking van uw Visie maar geeft eigen criteria
en dat kan niet. Daarbij verschillen uw raad en Burgemeester en Wethouders van mening over wat kleinschalig is. Volgens uw raad is 3 ha kleinschalig, volgens Burgemeester en Wethouders 6 ha. Het plan is op meerdere punten in strijd met de nota: • In een beekdal is geen zonnepark toegestaan; dat het project in een beekdal ligt blijkt uit de
toelichting op het geldende bestemmingsplan buitengebied Goirle (pagina 27 en 28) waarin
een kaart van het beekdal is opgenomen en een kaart uit de ontwerp-cultuurhistorische waardenkaart van de provincie Noord-Brabant, waarbij het beekdal is aangeduid als een vlak
met een hoge waarde (zie bijlage). Daarom heeft de grond in het bestemmingsplan ook beschermende waarden (cultuurhistorisch waardevol en hydrologisch waardevolle buffer). In
het Landschapsbeleidsplan van de gemeente Goirle is de ligging van het beekdal te zien op de kaarten op de pagina’s 41 en 57 (zie bijlage).
1 I
Vervolg op de brief van
Bestemd voor
Bladnummer
3
20 december 2021
Ook is een zonnepark niet toegestaan op grootschalige voedselproductie-landschappen; dit
project is gepland op landbouwgrond te midden van agrarische bedrijven. Van zuinig ruimtegebruik is geen sprake als waardevolle landbouwgrond onttrokken wordt om daarop een zonnepark te realiseren.
De rechtbank adviseerde nog eens goed te toetsen aan de zonneladder Burgemeester en Wethouders stelden afhankelijk te zijn van initiatieven voor zonneparken en geen invloed te hebben op de locaties waar ze komen. Maar dat klopt niet. Uw raad heeft beleid vastgesteld
waaraan u initiatieven moet toetsen. Volgens dat beleid en provinciale regels geldt een zonneladder.
Volgens de zonneladder moet u: 1. eerst kijken of het mogelijk is voldoende zonnepanelen op daken te plaatsen. In Goirte zijn er
genoeg mogelijkheden op daken blijkt uit factsheets van RVO (zie bijlage). Het wrange is dat mogelijkheden voor zonnepanelen op daken worden beperkt door zonneparken die teveel
netcapaciteit in beslag nemen.
2.
Of er grond is in stedelijk gebied. Uit het ontwerpbesluit blijkt niet of dit is onderzocht.
3.
Of er grond is nabij stedelijk gebied. Uit het ontwerpbesluit blijkt niet of dit is onderzocht.
4.
Als laatste komen pas laag dynamische gebieden in het buitengebied aan de orde: “Grondgebonden zonnepanelen mogen niet, tenzij goed ingepast en bijdragend aan klimaatdoelstellingen en gebiedsopgaven”. Uitgangspunt is dus ‘nee, tenzij’. En zeker niet in
een verbreed beekdal of tussen landbouwbedrijven. Hier gaat het wel om een beekdal en bovendien ligt het tussen de landbouwbedrijven. De ruimtelijke onderbouwing stelt dat er in de stedelijke omgeving geen ruimte is om dit te realiseren. Daken zouden ongeschikt zijn ofte klein. Maar een onderzoek daarnaar ontbreekt. Er is niet voldaan aan de zonneladder.
Ook volgens de REKS bod 1.0 van de regio Hart van Brabant is hier geen zonnepark mogelijk Het wegingskader voor zonnevelden in de Regionale Energie- en Klimaatstrategie (REKS) geeft aan dat geen grondgebonden zonnepanelen mogen komen in verbrede beekdalen. Maar wel op daken,
langs Rijksinfrastructuur en hubs met zonne- en windenergie. De verbrede beekdalen zijn volgens de REKS nodig om de gevolgen van de klimaatontwikkeling op te vangen: waterberging en vematting. Ook zegt de REKS dat zonneparken in het buitengebied moeten worden beperkt omdat ze teveel
capaciteit van het net innemen en dan zonnepanelen op daken. Tot aan de vaststelling van
de Regionale Energiestrategie (RES) 2.0 weigert de regio Hart van Brabant nieuwe initiatieven voor zonneparken in het buitengebied. Uw gemeente doet er goed aan zich op dit project te beraden en verder te gaan met zonne-energie volgens de zonneladder en op locaties die in de REKS zijn
aangewezen. En dat is niet op deze locatie.
t
Vervolg op de brief van
Bestemd voor
20 december 2021
Bladnummer
4
Cliënten pleiten voor het plaatsen van zonnepanelen op wenselijke locaties Start eerst op daken op bedrijventerreinen en langs snelwegen en zet in op slimme ruimtelijke combinaties. Een zonnepark op agrarische grond met een grote impact op de omgeving is niet
wenselijk. Er is onvoldoende onderzoek gedaan naar alternatieven. Op daken, constructies en
bedrijventerreinen in de regio is voldoende plaats voor het plaatsen van de zonnepanelen. De bijgevoegde factsheets van RVO brengen de zon-op-dak-potentie en de huidige realisatie in beeld.
Voor de provincie Noord-Brabant is de totale potentie zon-op-dak 15.337 MW. Als je hier de helft van kunt realiseren, ofwel 7500 MW, dan lever je een stroomproductie van 7 TWh. En dat is 20% van de
nationale klimaatakkoord doelstelling! Er bestaat geen noodzaak om waardevolle landbouwgrond in een beekdalgebied op te offeren voor het realiseren van een zonnepark. Dit zonnepark dreigt kleinschalige initiatieven van bedrijven en burgers te verhinderen Volgens de kaart van Enexis is sprake van congestie. Het is onwenselijk als een zonnepark zoveel
netcapaciteit in beslag neemt dat het burgers en bedrijven onmogelijk maakt om nog zonnepanelen op daken van woningen en bedrijven te plaatsen, terwijl dat juist de voorkeur heeft. Enexis, de
netwerkbeheerder, heeft al bekend gemaakt dat de tijdsintensieve uitbreiding van de elektriciteitsnetten
geen gelijke pas houdt met de snelle realisatie van zonneweiden (zie het investeringsplan 2020-2030 Enexis Netbeheer, https://www.enexis.nl/alqemeen/over-ons/wat-bieden-we/documenten-enpublicaties/iaarverslaqen-en-investerinqsplannen/investerinqsplannen-2020-2030).
Wij vragen u dan ook voor dit initiatief geen verklaring van geen bedenkingen af te geven Hoe belangrijk het ook is om plannen te ontwikkelen voor duurzame energie, het blijft belangrijk goed
te kijken hoe en waar die energie wordt opgewekt. En niet zomaar mee te werken aan ieder initiatief.
Bel of mail mij gerust als u nog vragen hebt U bereikt mij op telefoonnummer 06 832 37 028. Mailen kan naar klantenservice@achmearechtsbijstand.nl. Ons zaaknummer is R220449521 Wilt u dit nummer altijd
noemen als u belt of mailt? Wij kunnen u dan sneller helpen. Met vriendelijke groet,
MvTmr. A.M.L. Josten
jurist
I
Vervolg op de brief van
Bestemd voor
Bladnummer
5
20 december 2021
Bijlagen:
Uitsnede bouwtekening
Kaarten beekdal uit bestemmingsplan buitengebied, ontwerp-cultuurhistorische waardenkaart en Landschapsbeleidsplan Factsheets RVO
1
1
De bouwtekening laat zien dat er de panelen veel meer ruimte in beslag nemen dan de ruimte voor
de landschappelijke inpassing.
1
( ( (
Plankaart ruimtelijke plannen
Afbeelding 1.1 in de ruimtelijke onderbouwing
-600003-' •• 20211007134609 2002845550 60_1_013393
Gemeente Goirle Bestemmingsplan Buitengebied Goirle
Toelichting bijlagen
■
Voorschriften Plankaart schaal 1 : 5.000 Zoneringskaart schaal 1 10.000
Projectgegevens TOE02-GOI00011-01A NOT02-GOI00102-01A V0002-GOI00011-01B SVB01-GOI00102-01A TEK01-GOI00011-01A TEK01-GOI00011-02A
i
Rosmalen, december 2008