6f jaarverslag 2020 stichting samenwerkende culturele en maatschappelijke organisaties
Tekst van het document
Lezing over Marius de Leeuw en Jan Willemen
In samenwerking met werkgroep Kunstweek Gilze en Rijen en de Kunstcommissie Thema’s: Cultuurparticipatie, erfgoed en samenwerking
De restauratie van de muurschildering van Marius de Leeuw in het gemeentehuis was voor ons en de vrijwilligers van Kunstweek Gilze en Rijen aanleiding om de inwoners van Gilze en Rijen meer te vertellen over deze kunstenaar en zijn werk. Tegelijkertijd wilden we geïnteresseerden meer vertellen over kunstenaar en tijdgenoot Jan Willemen, die in dezelfde stijl als de Leeuw werkte, en de kans bieden om het werk met eigen ogen te bekijken. De geplande lezing door een kenner van het werk van de Leeuw en
33
Willemen en de restaurateur van de muurschildering moest ook vanwege de coronamaatregelen meerdere keren worden uitgesteld. Maar uitstel betekent geen afstel. Zodra het gemeentehuis weer groepen mag ontvangen, plannen we een nieuwe datum.
Project met muziekverenigingen ABG-gemeenten
In samenwerking met muziekverenigingen Alphen-Chaam, Baarle-Nassau en Gilze en Rijen Thema’s: Cultuurparticipatie, kennis maken, talentontwikkeling, een podium bieden en samenwerking
In navolging van het project van ‘Sky High in Harmonie’ zijn we gestart met een nieuw project. Deze keer wilden we meer de focus leggen op het bereiken van kinderen in de leeftijd van 5 tot 8 jaar om hen te enthousiasmeren voor muziek in het algemeen en het gezamenlijk maken van muziek in het bijzonder. Daarvoor hadden we het idee om een sage uit de regio te vertellen, waarbij de muziek de sfeer van het verhaal versterkt. We hadden zelfs het plan om de Zandtovenaar, bekend van televisie, in te huren als publiekstrekker. Om het financiële plaatje rond te krijgen, hebben we naast de drie ABG-gemeenten ook verschillende fondsen aangeschreven. Stichting Jacques de Leeuw kenden het project een bedrag toe, maar van het Fonds voor Cultuurparticipatie wees tot twee keer toe onze aanvraag af. Omdat ondernemers zwaar getroffen zijn door de coronamaatregelen kwam ook de sponsoring niet van de grond. De maatregelen van het RIVM maakte het organiseren en uitvoeren van het project sowieso onmogelijk, waardoor met de betrokken muziekverenigingen besloten is het project medio 2021 weer op te pakken. Immers, wat in het vat zit, verzuurt niet.
Kunstweek Gilze en Rijen
In samenwerking met vrijwilligers, lokale kunstenaars, culturele verenigingen, Theek 5 en ondernemers. Thema’s: Kunsteducatie, cultuurparticipatie en verbinding
Vanwege de coronamaatregelen hadden we ons programma al aangepast. Het idee was om het dit jaar voornamelijk buiten te houden. Medio september werd duidelijk dat mensen zich zowel buiten als binnen geregeld niet aan de maatregelen hielden. Deze verantwoordelijkheid, alsmede eventuele zwaardere maatregelen en/of een nieuwe lockdown hingen als een ‘zwaard van Damocles’ boven de werkgroep en daarmee het evenement. In overleg met de vrijwilligers uit de werkgroep is toen besloten om Kunstweek Gilze en Rijen af te blazen en onze plannen te bewaren voor 2021.
Jeugdfonds Cultuur Brabant
In samenwerking met afdeling Sociaal Domein gemeente, Jeugdfonds Sport en Stichting Leergeld Thema’s: cultuurparticipatie, drempelverlaging en verbinding
Voor de gemeente Gilze en Rijen vervult Cultuurplaats ook de rol van relatiebeheerder voor het Jeugdfonds Cultuur Brabant. Daarnaast melden we als intermediair kinderen aan, zodat zij een financiële vergoeding kunnen krijgen. Dat waren er afgelopen jaar 46 (2019: 39). Voor de uitvoering werken we nauw samen met Imke van der Schoot, beleidsadviseur van de gemeente die armoedebestrijding in haar takenpakket heeft, Cor Zijlmans, de lokale relatiebeheerder voor het Jeugdfonds Sport en de regionale afdeling van Stichting Leergeld.
34
Cultuurcoach sociaal domein
De Cultuurcoach Sociaal Domein is een professionele verbinder en aanjager: een nieuwe functie binnen de gemeente Gilze en Rijen. Gestart in augustus 2019, aan Michiel van der Zanden de taak om deze rol invulling te geven in 2020.
Rijen-Zuid: Placemaking (Gezelschapshuis en Fotoproject)
In samenwerking met woningstichting Leystromen, bewoners Rijen - Zuid, Thuismakers Collectief, Gemeente Gilze - Rijen, ContourdeTwern Thema’s: Wijkontwikkeling, Samenwerken en Ontmoeten, Placemaking, Cultuurparticipatie, Sociaal Domein
Op uitnodiging van Participatieconsulent bij Leystromen, Mark McDonnell, is onze Cultuurcoach Sociaal Domein betrokken bij een Placemaking project in Rijen - Zuid. Er staan in deze wijk, met veelal verouderde huurwoningen, grote renovaties en nieuwbouw op stapel. Om bewoners nog meer te betrekken bij verbeteringen in hun wijk, is in juni is gestart met een Placemaking project. Placemaking is een filosofie en methode die bewoners helpt bij de ontwikkeling van hun directe leefomgeving. Op zaterdag 4 juli vond de eerste placemaking dag plaats. Hiervoor zijn bewoners uitgenodigd, samen met verschillende professionals uit de gemeente. Onder leiding van Sander van der Ham van Thuismakers Collectief en Martine Sluijs van People Inspire People (PiP), zijn werkgroepen gevormd met bewoners uit Rijen - Zuid. Het hoofddoel van deze eerste dag was om elkaar te ontmoeten en beter te leren kennen. En samen iets actiefs te doen. Aan de hand van een top 5 met plekken waarvan de groep vond dat deze aandacht nodig hadden, is er geëvalueerd op basis van comfort, beeldvorming, sociabiliteit, activiteit, toegankelijkheid en verbinding. Dit werd samengevat in een schetsidee. De mogelijkheden tot snelle, directe verbeteringen zijn genoteerd, met de bedoeling dat bewoners op een laagdrempelige en betrekkelijk snelle manier, zélf aan de slag konden gaan.
Aan het einde van de deze middag, zijn door de bewoners alle placemaking resultaten
35
gepitcht in aanwezigheid van Wethouder (Ruimtelijke Ontwikkeling), Burgemeester en Projectmanager Herontwikkeling bij Leystromen. De onderlinge samenwerking en ideeën werden door hen zeer enthousiast ontvangen. Bewoners hebben in de weken erna, verschillende weekenden achter elkaar gewerkt op verschillende plekken in de wijk en hebben daarbij al successen geboekt. Uit het werkgroepje ‘de Spie’, waaraan ook Cultuurcoach Michiel deelnam, kwam bijvoorbeeld het idee de grote (ongezellige) betonnen veiligheid barrières aan het Frederikplein te verruilen voor grote bloembakken. In overleg met gemeente is dit inmiddels gebeurd. Plantsoenen zijn aangepakt en er wordt gewerkt aan de verbetering van een speeltuintje in de wijk. Dit alles heeft een heel positief ‘sneeuwbaleffect’ tot stand heeft gebracht. Steeds meer bewoners komen met elkaar in contact en werken samen. In september is er bijvoorbeeld een feestelijke buitenbijeenkomst georganiseerd met bewoners. En er is inmiddels een bewonerscommissie gevormd. De rol van Cultuurcoach komt hier goed tot zijn recht. Bewoners weten de Cultuurcoach inmiddels te vinden en andersom ook. Projecten zoals kunst in de tuin van het Gezelschapshuis (Karel Doormanstraat) en een foto expositie/-
“Steeds meer bewoners komen met elkaar in contact en werken samen”
-album voor de wijk, zijn in deze context ontstaan en gaan verder gestalte krijgen in 2021.
Skatepark: ‘Rollen in Rijen’
In samenwerking met A16/R-Newt ABG, gemeente Gilze - Rijen, verschillende inwoners en skatepark gebruikers, KOP Art&Tricks Thema’s: Jongeren, Urban Sports & Culture, Cultuurparticipatie, Sociaal Domein, Ontmoeten, Talentontwikkeling
De Cultuurcoach Sociaal Domein is vanuit zijn eigen interesse goed bekend met de skateboard- en jongerencultuur. Dat de skatevoorziening tussen de gymzaal en de voormalige basisschool De Kring aan de Mrg. Ariënsstraat vanwege nieuwbouw binnenkort verdwijnt, was voor hem de aanleiding contact op te nemen met het jongerenwerk van A16/RNewt, die de ontwikkelingen al geruime tijd aandachtig volgde. Samen met A16/ R-Newt brengen we de situatie in kaart en schetsen een toekomstperspectief in het document ‘Rollen in Rijen’. Ook vindt er overleg plaats met de contactpersoon Speelvoorzieningen bij de gemeente. Hieruit volgen een aantal inventariserende gesprekken met medewerkers van de gemeente, van o.a. de afdelingen Sociaal Beleid/Jongeren, Openbare Orde en Veiligheid. Uit deze gesprekken is unaniem het belang onderstreept van het behoud van deze voorziening. Daarnaast heeft de coronacrisis ervoor gezorgd dat skatepark steeds drukker wordt bezocht en daarmee het bestaansrecht extra wordt benadrukt. We hebben ook contact gelegd met verschillende gebruikers van het skatepark. Er is inmiddels een app groep aangemaakt met daarin verschillende Rijense skaters en BMX’ers. Een aantal ouders zijn aangehaakt en er is nauw contact
36
met professionals uit de urban culture en skate wereld. Er is door Cultuurcoach ook contact gelegd met onderzoek collectief Art&Tricks, een initiatief van KOP Breda. Zij ontwikkelden verschillende werkvormen om in zogenaamde snelkookpansessies de mogelijkheden en toepasbaarheid van urban activiteiten in de publieke ruimte te onderzoeken. Verschillende lokale en (inter)nationale urban-sporters, concept/vormdenkers, ontwikkelaars en beleidmakers deden hieraan mee. Zij zijn gevraagd om in 2021 brainstormsessies te begeleiden voor een skate voorziening in Rijen. Zo werken we in samenwerking met alle stakeholders aan een nieuw skatepark.
Kunstkameraden
In samenwerking met Stichting Cultuurkantine (Breda), Stichting De Vrolijkheid (AZC Prinsenbosch), Jeugdfonds Cultuur Brabant en lokale kunstenaars Thema’s: Cultuurparticipatie, Sociaal Domein, Ontmoeten, Talentontwikkeling, Podium en Presentatie, Samenwerking, Beeldende Kunst
We hebben al meerdere keren, zonder resultaat, geprobeerd in contact te komen met Cultuurkantine in Breda, de bedenker en organisator van Kunstkameraden. Een project waarbij kwetsbare jongeren één-op- één worden gekoppeld aan een professionele kunstenaar en samen in tien bijeenkomsten een kunstwerk maken dat vervolgens geëxposeerd wordt. Jongeren worden hiermee uit hun isolement gehaald, maken kennis met kunstvormen waarmee ze wellicht nog niet bekend zijn en krijgen de kans om hun talent te ontdekken, te ontwikkelen en te tonen. Onze collega Michiel van der Zanden was als beeldend kunstenaar al betrokken geweest bij eerdere edities van dit project in Breda en wist ons bij Cultuurkantine aan tafel te krijgen. Zij waren op dat moment al in gesprek met Stichting De Vrolijkheid om dit kostbare project met kinderen op het AZC in Gilze te realiseren. De gemeente Breda droeg een flink bedrag bij om zo kunstenaars uit die gemeente erbij te betrekken. Vanuit Cultuurplaats hebben we ons hard gemaakt om minstens twee van de tien kunstenaars uit de gemeente Gilze en Rijen te laten participeren. Dat is gelukt, waar-
37
door de beeldend kunstenaars Hanneke van Heusen en Hélène Hoogland uit onze gemeente ook werden gekoppeld twee jonge deelnemers.Om de begroting rond te krijgen, heeft Cultuurplaats het Jeugdfonds Cultuur Brabant gevraagd of we voor de jonge deelnemers een aanvraag mochten indienen. Dit verzoek werd gehonoreerd waardoor het project afgelopen zomer van start kon gaan. Het project loopt nog en we hopen medio 2021 de resultaten te kunnen exposeren.
Jongeren Bevrijdingsfestival
In samenwerking met A16 / R-Newt ABG Thema’s: Cultuurparticipatie, Erfgoed, Jeugd en Samenwerking, Ouderen, Evenement, Muziek / Kunst, Talentontwikkeling
Bij het Huiskamerproject van Jongerencentrum A16 zijn iedere vrijdagavond de deuren open voor jongeren in de leeftijd 10-15 jaar om samen te tafeltennissen, muziek te draaien, gamen, lezen en kletsen. Om het Huiskamerproject uit te breiden met creatieve workshops en activiteiten nodigen de jongerenwerkers “Vrijheid, in de van A16, Cultuurbreedste zin van coach Michiel uit om te brainstormen over het woord, is een eventuele mogeonderwerp dat lijkheden. Daarbij permanent speelt komen zij op het onder de jeugd” idee de workshops te koppelen aan een concreet doel: het organiseren van een evenement. Samen met Jongerenconsulent in de gemeente, Khalid El Kouazi, verbonden ze dit idee aan de viering van 75 jaar Vrijheid in Gilze en Rijen: Een bevrijdingsfestival vóór en door jongeren. Gepland op zaterdag 9 mei 2020. Vrijheid, in de breedste zin van het woord, is een onderwerp dat permanent
speelt onder de jeugd: ‘Wie kan, of mag ik zijn?’ ‘Vind ik regels te streng of heb ik ze juist nodig?’ ‘Respecteer ik de mening van een ander, ook al spreekt die mening mij niet aan?’ Hoe gaan jongeren om met autoriteit en pakken ze kansen (vrijheid) als deze voorbij komen? In gesprekken met de jongeren worden verschillende onderdelen van het festival uitgedacht. Zoals documentaire interviews met ouderen, food market, expo en verschillende optredens met professionele begeleiding van Verse Helden band coach bij, Bjorn Geerts uit Gilze. De planning lag op schema, ook wat betreft vergunningen en subsidie aanvragen, maar helaas, door de corona crisis zijn de voorbereidingen voor het festival in april stilgelegd.
Fotografieproject met jonge mantelzorgers
In samenwerking met JMZ | Jonge mantelzorgers in Gilze en Rijen Thema’s: Cultuurparticipatie, Jeugd en Samenwerking, Workshop, Sociaal Domein, Fotografie
“Om de positie van de jonge mantelzorger te verbeteren, is het belangrijk dat er meer zichtbaarheid van, en bekendheid met jonge mantelzorgers komt. Tegelijkertijd schieten hobby’s of andere activiteiten naast de zorg er vaak bij in, en mist er een uitlaatklep waar je je ervaringen als jonge mantelzorger in kwijt kan.” Dit is het uitgangspunt voor Jeanine Bouman, Jonge mantelzorgconsulent bij Lokaal Steunpunt Mantelzorg Gilze en Rijen, en Cultuurcoach Michiel, als zij begin oktober jonge mantelzorgers uit de gemeente uitnodigen voor een fotoproject. Misschien kan het project op meerdere manieren iets bijdragen aan deze verbetering. Het plan is, om eerst
38
samen met een groep jonge mantelzorgers BredaPhoto 2020 te bezoeken. BredaPhoto is een tweejaarlijks internationaal fotofestival. Er zijn verschillende tentoonstellingen te zien op meerdere locaties in de stad. De exposities zijn allemaal verbonden aan een thema. In 2020 is dat: ‘The best of times. The worst of times.’: Het bezoek is in eerste instantie bedoeld als leuke activiteit, maar ook om met elkaar van gedachten te wisselen: wat vinden we van expositie? Wat maakt indruk en wat helemaal niet? Waarom niet? Waarom wel? Voor iedereen die dat wilde, startten we met een fotoproject waarbij de deelnemers ook zelf aan de slag gingen: Laat jouw wereld zien. Onder professionele begeleiding van een fotograaf in een werkperiode, samen, en alles in overleg met de jonge mantelzorgers. De uiteindelijke resultaten geëxposeerd en/of gepubliceerd in boek, magazine of blog. Vanwege de verslechterde situatie omtrent corona en de kwetsbaarheid van de mantelzorgers en hen die zij verzorgen in het algemeen, is ook deze activiteit stil komen te liggen.
Zomeravondfilm
In samenwerking met A16 / R-Newt ABG Thema’s: Cultuurparticipatie, Jeugd en Samenwerking, Film
Op zoek naar een cultureel evenement dat binnen de geldende coronamaatregelen georganiseerd kon worden, initieerde onze Cultuurcoach Sociaal Domein het plan voor een buitenbioscoop voor jeugd en gezinnen. Hiervoor hebben we de samenwerking gezocht met de jongerenwerkers van A16 / R-Newt ABG. Op twee zomeravonden in augustus en september werd op het plein een buitenfilm vertoond op groot bioscoop formaat, met techniek verzorgd door Stichting IDFX. Beide films geselecteerd door de Cultuurcoach Spider-Man: Into the Spider-Verse en The Jungle Book (2016), ontvingen internationale filmprijzen. Gratis entree en ‘bring your own drinks’. De Buitenbioscoop bleek een succesvolle activiteit die in 2021 herhaald gaat worden.
Zingend Nederlands Leren
In samenwerking met VIPvoorelkaar en vrijwilligers (Taalmaatjes) Thema’s: Cultuurparticipatie, Taalonderwijs, Sociaal Domein, Ontmoeting en Samenwerking, Muziek
Het kon met maximaal dertig personen precies binnen de geldende maatregelen. Dus op zaterdag 26 september startten we samen met VIPvoorelkaar het project ‘Zingend Nederland Leren’. Hierbij leren de deelnemers de Nederlandse taal beter spreken en begrijpen door het zingen van liedjes. Het project is een initiatief van Cultuurplaats en VIPvoorelkaar en wordt mede mogelijk gemaakt door het Oranjefonds. Tijdens het project worden er zowel Nederlandse kinderliedjes, popnummers als volksmuziek gezongen. De deelnemers krijgen de tekst op papier, die met plaatjes worden verduidelijkt. Hierdoor wordt de tekst sneller begrepen en kan men de Nederlandse taal beter begrijpen. De zanggroep wordt begeleid door o.a. muziekdocent Niek van Uden-Luteijn uit Rijen.
39
Naast het zingen, is er ook tijd voor ontmoeting. In de pauze kunnen de deelnemers met elkaar kennismaken, gezellig met elkaar koffiedrinken en kletsen op afstand. Ook deze gesprekken dragen bij aan de taalontwikkeling van deelnemers die onze taal niet machtig zijn of moeite hebben met de Nederlandse taal. Iedereen die beter Nederlands wil leren of een ander hierbij wil helpen, “De Nederlandse mag meedoen. taal beter spreken Zingend Nederlands Leren werd goed ontvangen door de deelnemers en hun (vrijwillige) taalmaatjes. Helaas hebben we vanwege de lockdown het project na drie bijeenkomsten moeten staken. Zodra het kan worden de bijeenkomsten hervat.
en begrijpen door het zingen van liedjes.“
40
Jaarplan 2021 Gezien de coronamaatregelen en de onzekerheid wanneer locaties weer open mogen en er weer groepen samen mogen komen, is het lastig om een planning voor 2021 weer te geven. Wel kunnen we aangeven wat we graag willen doen of weer gaan oppakken.
Tech-doe-dag
Na het succes in 2017 organiseren we samen met Bibliotheek Theek 5 weer een Tech-doe-dag. Deze stond eerst gepland voor najaar 2020 en vervolgens het voorjaar van 2021. Door de coronamaatregelen zijn we genoodzaakt deze opnieuw te verzetten. We richten ons nu op medio oktober 2021. Dat is dan gelijk een leuke ‘openingsactiviteit’ voor de verbouwde bibliotheek in Rijen.
Jongeren en eenzaamheid
Samen met VIPvoorelkaar, de jongerenwerkers van R’Newt en andere relevante partijen willen we gaan bekijken hoe we preventief jongeren in Gilze en Rijen kunnen helpen met gevoelens van eenzaamheid en hoe kunst en cultuur daar een bijdrage aan kan leveren.
Atelier
Voor het uitoefenen van de verschillende vormen van beeldende kunst is er binnen Gilze en Rijen weinig tot geen ruimte voor handen. Graag zouden wij een atelierruimte realiseren waar jong en oud, individuen en groepen, maar ook basisscholen gebruik van kunnen maken.
Erfgoedproject ‘Wunderkammer’
Samen met Erfgoed Brabant, lokale partners en de basisscholen willen we proberen een erfgoedproject te realiseren waarbij ‘verzamelen’ en ‘verzamelingen’ centraal staan. De Wunderkammers (ook wel rariteitenkabinetten genoemd) zijn de voorlopers van de musea die we nu kennen. We willen in eerste instantie de basisschoolleerlingen leren hoe een collectie wordt samengesteld en hoe je afweegt wat er wel of niet getoond wordt. Zij kunnen dan samen Wunderkammers inrichten en tentoonstellen. Daarna willen we dit uitbreiden door, in de vorm van een estafette, ook andere groepen en verenigingen de kans te geven een Wunderkammer in te richten met voor hen ‘waardevolle’ artefacten waar een verhaal achter zit. De voorbereidingen starten in 2021, zodat we het project in 2022 kunnen realiseren.
SOCIAAL DOMEIN
In 2021 vergroot Cultuurplaats haar werkterrein in het sociaal domein. Hiervoor heeft Cultuurplaats sinds 2019 uit haar eigen reserves een cultuurcoach aangesteld. Om deze voor de langere termijn in te kunnen blijven zetten, is een structurele financiële tegemoetkoming noodzakelijk.
41
Jaarverslag 2020
Inhoudsopgave 44 45 48 58
Inleiding Gilze Rijen Helpt Projecten Overig
Bijlagen
60 65 68 75 77
Dashboard gemeente Projectresultaten in cijfers Interviews Week tegen eenzaamheid Dag van de vrijwilliger
43
Inleiding De Coronacrisis heeft in 2020 de meerwaarde van vrijwilligers en burenhulp in de samenleving verder blootgelegd. Vrijwilligers hebben laten zien dat zij het verschil maken in de lokale gemeenschap. VIPvoorElkaar mocht dit werk van vrijwilligers ondersteunen en waarborgde waar nodig de kwaliteit en continuïteit van de informele inzet. Terwijl de meeste sectoren hard geraakt zijn door de Coronacrisis, hebben wij ervaren dat het gouden tijden waren voor onze sector. Wij zijn alert geweest op de kans die zich samen met Corona aandiende en hebben die met twee handen aangegrepen. In alle opzichten zijn wij in onze rol als vrijwilligersplatform gegroeid: • het aantal lokale samenwerkingspartners met wie wij samenwerken is gegroeid; • meer dan 100 (ook jonge) vrijwilligers hebben zich bij ons aangemeld; • meer sponsors hebben een bijdrage geleverd; • onze dienstverlening is uitgebreid (met het Automaatje en via Gilze en Rijen Helpt bieden we praktische hulp); • we hebben nieuwe hulpvragers in beeld gekregen. Aan de andere kant kwamen de vaste activiteiten en de maatjesprojecten van VIPvoorElkaar helaas deels stil te liggen of vonden doorgang op een lager pitje. Toch zijn de meeste vrijwilligers contact blijven houden met hun maatjes en ging het werk op aangepaste wijze verder, bijvoorbeeld via telefonisch contact of via beeldbellen.
2020 was een mooi jaar voor de organisatie VIPvoorElkaar. We hebben veel mensen ontmoet, veel mooie en dankbare reacties gekregen, aandacht gekregen vanuit de regio voor onze aanpak en fondsen geworven om de aanpak Gilze en Rijen Helpt neer te zetten. We hopen u deelgenoot te maken van de mooie resultaten via dit jaarverslag.
44
Gilze Rijen Helpt In de week van 14 maart 2020 vielen alle projecten en activiteiten van de organisaties die op vrijwilligers draaiden (tijdelijk) stil. Wij hebben hierover als organisaties via de e-mail overleg gehad. De vragen die centraal stonden waren: hoe gaan we als vrijwilligersorganisaties met de omstandigheden om en kunnen we samen iets extra oppakken. Daarop zijn reacties uitgewisseld en we hebben onderzocht wat in het land gebeurde aan initiatieven. Op basis van alle input ontstond in dat weekend het idee voor ‘Gilze en Rijen Helpt’. De maandag na dit weekend draaien wij op volle kracht de noodorganisatie ‘Gilze en Rijen Helpt’. Tien lokale vrijwilligersen zorgorganisaties werkten hierin intensief samen. Het algemene nummer van VIPvoorElkaar was opengesteld en was 7 dagen bereikbaar van 8 uur ’s ochtends tot 8 uur ’s avonds. Iedereen die in een situatie kwam waarin praktische hulp nodig was, kon ons bellen. De hulporganisatie was een optie achter de hand voor álle inwoners. Mocht je bestaande netwerk uitvallen of je hebt niemand op wie je een beroep kunt doen, dan kun je bellen of appen naar Gilze en Rijen Helpt. Binnen enkele weken hadden wij
bijna 100 aanmeldingen van nieuwe vrijwilligers die een bijdrage wilden leveren aan Gilze en Rijen Helpt.
Activiteiten van Gilze en Rijen Helpt
We hebben inwoners een mogelijkheid geboden om terug te vallen op een enorm netwerk aan vrijwilligers. Via het nummer van Gilze en Rijen Helpt (het algemene nummer van VIPvoorElkaar) waren we 12 uur per dag, 7 dagen per week beschikbaar. Vrijwel alle vragen hebben wij kunnen invullen. Van het snoeien van struiken zodat mensen weer door het raam konden kijken tot boodschappen doen, een luisterend oor bieden, de hond uitlaten, maaltijden maken etc. We hebben flink geïnvesteerd in communicatie en PR. In het begin hebben we wekelijks geadverteerd in het lokale weekblad. We hebben ook diverse filmpjes laten maken over Gilze Rijen Helpt op de lokale televisie. In de filmpjes vertelden 12 lokale sleutelfiguren (waaronder de burgemeester, woordvoerder van de Turkse moskee, directeur bestuurders van onder meer St. Franciscus en VIPvoorElkaar) over het initiatief. We wilden daarmee onze bekendheid vergroten en de drempels wegnemen om contact op
Vrijwilligersorganisaties in Gilze & Rijen bieden helpende hand
Gilze en Rijen Helpt Telefoonnummer 06-57 34 51 82 Van 8 tot 8 kunt u rekenen op onze vrijwilligerskracht
Dit telefoonnummer is zeven dagen per week van acht uur ’s ochtends tot acht uur ’s avonds bereikbaar voor hulpvragen. Voor inwoners uit alle kernen. De vragen die wij de afgelopen weken zoal oppakten: Hond uitlaten Boodschappen doen Maaltijd koken Radio repareren Struiken snoeien Gras maaien Mondkapjes maken Medicijnen ophalen
Iets afgeven bij de huisarts Hulp bij gebruik tablet Luisterend oor bieden Hulp bij het vertalen Huiswerkbegeleiding Voedselpakket ophalen Muzikant zoeken bij verjaardagen
Aarzel niet als u of uw gezin hulp nodig heeft. U mag ook bellen voor iemand anders die wat hulp of aandacht kan gebruiken. Bel ons! Gilze en Rijen Helpt is een initiatief van 10 samenwerkende vrijwilligersorganisaties. We werken samen met het Dorpsteam, Leystromen en de gemeente Gilze en Rijen.
“Gilze en Rijen Helpt adverteerde bijna wekelijks in het Weekblad om de lezers van het weekblad te bereiken.”
V
45
Nora wandelde in de zomervakantie met een hondje van een mevrouw die slecht ter been is.
Aniek belde lange tijd met een inwoonster die pas kort in Nederland woonde.
te nemen met onze hulporganisatie. We hebben 8 nieuwsbrieven gemaakt voor de betrokken vrijwilligers, om hen op de hoogte te houden. De regionale kranten hebben ons in 2020 6 keer benaderd over ons initiatief en 6 keer kwamen we in het regionale nieuws. Bovenal hebben we maatjes gekoppeld; mensen met een hulpvraag aan een vrijwilliger. Daarnaast hebben we vele activiteiten georganiseerd met vrijwilligers. We hebben 200 bloemetjes bezorgd, 500 puzzel/knutsel tasjes bezorgd bij mensen thuis, cadeautasjes langsgebracht bij statushouders gezinnen, we hebben een fietskoeriersdienst opgezet, een tabletservice met uitleentablets en een puzzel uitleenservice gestart, muzikanten geregeld die bij wooncomplexen buiten muziek maakten etc.
Belangrijkste resultaten van Gilze en Rijen Helpt •
•
•
Megan bracht wekenlang een deurbezoek bij tientallen mensen uit de straat samen met haar moeder.
10 organisaties werkten tijdelijk intensief samen onder de naam Gilze en Rijen Helpt. Wij werkten daarbij samen met bijvoorbeeld de gemeente Gilze en Rijen en het Dorpsteam, maar ook met andere organisaties zoals de Rotary Club Gilze-Rijen en Dongevallei en Vluchtelingenwerk. Samen met de 12 fantastische telefoonvrijwilligers stonden wij van maart tot en met augustus ruim 1400 uur klaar om iedereen met een hulpvraag of aanbod te woord te staan. Van maart tot en met augustus hebben wij meer dan 336 telefoontjes gekregen. Zo’n 260 waren hulpvragen die zeer uiteenlopend van aard waren. 30 mensen konden langere tijd rekenen op de hulp van een vaste vrijwilliger.
•
In de periode van maart tot en met september konden wij in totaal rekenen op ruim 100 vrijwilligers die wij konden bellen om een hulpvrager te helpen met een praktische vraag. Bijna 25 van hen waren jonger dan 30 jaar.
Kosten van het project
Alle extra activiteiten (zoals “Zoiets krijg je aanschaf van materialen) en communicatie-uitingen in een stad brachten natuurlijk extra nooit voor kosten met zich mee. VIPelkaar!” voorElkaar heeft direct geanticipeerd op het uitbreken van de Coronacrisis en is Samenwerking organisaties pas daarna op zoek gegaan naar aanvulGilze en Rijen Helpt lende financiering. De samenwerking met de contactpersoDe kosten in 2020 voor de uitvoering nen van de 9 vrijwilligersorganisaties in van alle extra activiteiten rondom Gilze het project leverden hele mooie ervarinen Rijen Helpt zijn terug te lezen in de gen op en een goede samenwerking. We financiële verantwoording van VIP. hebben contact met de juiste persoon VIPVoorElkaar heeft voor deze kosten binnen andere organisaties en kunnen niet aangeklopt bij de gemeente en daar samen meer voor elkaar zijn we trots op. krijgen met het belang van de We hebben alle extra kosten voor “Fantastisch om inwoner voorop. Enkele quocommunicatie en activiteiten met tes van de contactpersonen zo fijn samen te terugwerkende kracht kunnen tijdens de evaluatie van het werken” financieren vanuit fondsen en doproject eind augustus lees je naties van bedrijven en stichtinop deze pagina. gen en dankzij sponsoring vanuit lokale ondernemers.
Ervaringen van vrijwilligers
Onder de 100 vrijwilligers die praktische hulp wilden bieden, hebben we een enquête uitgezet om hun ervaringen te horen. In totaal hebben 21 vrijwilligers deze ingevuld. Enkele resultaten: • 85% van de vrijwilligers die zich heeft aangemeld is ingezet voor een of meerdere klussen • 79% voelde zich voldoende betrokken bij het initiatief • De vrijwilligers gaven Gilze en Rijen Helpt het rapportcijfer van 8,3 • 52% gaf aan na de crisis (meer) vrijwilligerswerk op reguliere basis te willen doen. • 90% van de vrijwilligers die de enquête invulde, mogen we na de coronacrisis blijven benaderen voor een praktische hulpvraag van een buurtgenoot.
Vervolg Gilze en Rijen Helpt
Inwoners weten ons nummer (VIP/Gilze Rijen Helpt) goed te vinden voor hun praktische vragen. We hebben deze dienst “Trots dat we dit (praktische en kortdusamen gedaan rende informele hulp) hebben” nu ondergebracht in onze reguliere dienstverlening. We hebben momenteel bijna 20 vrijwilligers die kortdurende hulpvragen oppakken. We kunnen de hulpvragers snel op weg helpen. Vaak dezelfde dag nog. Daarbij maken we bijna altijd gebruik van hulp van de vrijwilligers. Is er meer nodig, dan schakelen we met de collega’s van het Dorpsteam, gemeente, Leystromen of zorgorganisaties.
47
Projecten
VIPvoorElkaar heeft diverse welzijnsprojecten voor ontmoeting, voor meedoen en sociaal contact. Helaas konden de meeste projecten niet op volle vaart verder. Toch is er vaak in de een-op-een contacten een oplossing gevonden en zijn de vrijwilligers contact blijven houden met hun hulpvrager. De aantallen zijn opgenomen per project in de bijlage.
AUTOMAATJE
AutoMaatje Rijen is een vervoersservice waarbij lokale vrijwilligers met hun eigen auto minder mobiele plaatsgenoten vervoeren. Het doel is dat mensen, die nu vaak gedwongen thuis zitten omdat ze minder mobiel zijn, weer kunnen deelnemen aan het sociale en maatschappelijke verkeer.
“Fijn dat ik geen familie of vrienden hoef te vragen om me te halen of te brengen, maar dat ik het gewoon zelf kan regelen.”
In maart 2020 is het Automaatje van start gegaan. Een samenwerking tussen de Seniorenvereniging Rijen, Dagactiviteit VoorMekaar!, Zonnebloem Rijen en Molenschot en de gemeente. VIP draagt zorg voor de uitvoering en coördinatie van dit vervoersproject. Het Automaatje heeft helaas een slechte start gehad. Een week na de feestelijke start van Automaatje, moesten we alle aanvragen stilleggen en de ritten konden in de loop van het jaar mondjesmaat worden hervat. Tot eind 2020 mochten we alleen de strikt noodzakelijke ritten rijden.
Resultaten
22 mensen hebben zich ingeschreven om gebruik te maken van het Automaatje. Bij alle 22 mensen heeft de intake thuis plaatsgevonden. In de gesprekken wordt onder meer gevraagd hoe het met mensen gaat. Indien er andere vragen waren, werden deze vraag ook doorgezet naar een van de organisaties met wie wordt samengewerkt of werd direct actie ondernomen.
48
Nadat begin maart alle ritten werden stopgezet, zijn de ritten na de zomervakantie mondjesmaat opgestart. Dit waren alleen noodzakelijke ritten. Daarbij valt te denken aan ritten naar de oogarts of naar het ziekenhuis.
KLUST MEE
Vrijwilligers helpen mensen om hun tuin te onderhouden en klusjes te doen in en om het huis. De klanten van Klust mee zijn (soms tijdelijk) fysiek beperkt en hebben “Het is zo fijn om een kleine pormensen blij te maken. temonnee en/of Als de tuin af is, zijn klein netwerk. Ze kunnen wat hulp de mensen blij en gebruiken om hun dankbaar dat ik ze huis en tuin op heb kunnen helpen.” orde te houden. Soms zijn ze na de hulp van vrijwilligers, zelf in staat de tuin weer op orde te houden. Ondanks Corona, konden de tuinklussen toch doorgang hebben. Voor de klussen binnenshuis hebben we per keer bekeken of de vraag urgent was. Zo ja, dan probeerden we de vraag in te vullen met een vrijwilliger binnen het project.
Resultaten
Het project draagt bij aan een nette uitstraling van de buurt, omdat de tuinen van mensen -die het zelf niet kunnen bijhouden- toch gedaan worden. De hulpvragers kunnen met plezier naar buiten kijken omdat hun tuinen er weer netjes bijliggen.
REPAIR CAFE
Doel van het repair café is enerzijds om de afvalberg te verkleinen. Anderzijds gaat het om het bevorderen van contact tussen mensen. Het repair cafe is een laagdrempelige activiteit waar mensen vrijblijvend binnen kunnen lopen en anderen kunnen ontmoeten. Tijdens de reparatie kunnen mensen een kopje koffie of thee drinken. In augustus heeft het Repair Café voor de laatste keer plaatsgevonden in de Oase, de thuisbasis van de seniorenvereniging. We hebben feestelijk afscheid genomen, want we hebben al die jaren met veel plezier gebruik mogen maken van deze ruimte. We zullen de gastvrijheid en opgewektheid van de koffiedames missen! Het Repair café had meer ruimte nodig om het aantal reparaties uit te breiden, daarom is er een nieuwe, ruimere plek gevonden in De Huiskamer, ook in CC de Boodschap.
49
Resultaten
Vanwege de Coronamaatregelen heeft het Repair Café vier keer doorgang kunnen hebben. Gelukkig konden de vrijwilligers wel thuis repareren. De klanten kwamen dus het grootste deel van het jaar naar de vrijwilligers thuis om hun te repareren spullen af te geven. Van deze mogelijkheid is goed gebruik gemaakt door klanten.
TIJDVOORU
TijdvoorU is een maatjesproject waarbij een vrijwilliger regelmatig een oudere inwoner bezoekt die meer behoefte heeft aan sociale contacten en activiteiten. Ouderen die zich soms eenzaam voelen, worden bezocht door vrijwilligers. De ouderen hebben daardoor iets om naar uit te kijken. Ze hebben weer de mogelijkheid om met iemand te praten, weer wat vaker buiten te komen en andere activiteiten te ondernemen samen met de “Mijn situatie is erg verbeterd nu vrijwilliger. Hun dag krijgt door dit bezoek weer iets ik een maatje heb. Ik bel er vaak meer glans. Resultaten
mee of maak een wandelingetje. Voordat ik een maatje had gaf ik mijn situatie een 5. Nu geef ik het een 8 of 9.”
Doordat de bezochte ouderen het bezoek van de vrijwilliger als positief ervaren, heeft het effect op het algehele welbevinden en de gezondheid van de hulpvrager. Hierdoor hoeven de mensen misschien iets minder een beroep te doen op de professionele hulpverlening. Ook de mantelzorgers kunnen wat ontlast worden. Anders dan voorgaande jaren kregen we in 2020 diverse aanmeldingen binnen via de praktijkondersteuner, fysiotherapeuten en de wijkverpleging.
TAALVERBINDT
Het project “Taal Verbindt” biedt mensen, die moeite hebben met de Nederlandse taal, de mogelijkheid om hier beter in te worden. Enerzijds door de inzet van vrijwillige taalcoaches, die deze mensen op een informele en persoonlijke manier begeleiden bij het beter leren van de taal.
50
In 2020 heeft het Coronavirus een grote rol gespeeld binnen het project. Een aantal vrijwilligers zijn hierdoor gestopt of hebben hun activiteiten (tijdelijk) op een laag pitje gezet. Een aantal taalcoaches hebben vooral online contact onderhouden met hun taalmaatje. Ook konden door de beperkende maatregelen de meeste van de door ons geplande activiteiten niet doorgaan. Resultaten
Hulpvragers uit 25 verschillende landen worden geholpen bij het beter leren beheersen van de Nederlandse taal. Wij hopen dat zij hierdoor beter kunnen integreren in onze Nederlandse samenleving.
“Ik ben erg trots op mijn taalmaatje. Ze heeft enorme sprongen gemaakt. Analfabeet in haar eigen taal, maar in het Nederlands al aardig op weg! Het mooiste van dit alles is dat we een fijne vriendschap hebben opgebouwd en dat we juist van elkaar heel veel hebben geleerd! Dat geeft een enorme voldoening en dat is het mooie van vrijwilligerswerk.”
Gilze Rijen leest voor!
In het project GilzeRijen leest voor! werken verschillende partijen samen om leesachterstand bij kinderen tussen de 3 en 8 jaar te helpen verminderen. Dit gebeurt door het voorlezen in gezinnen met kinderen te faciliteren en te stimuleren. Het voorlezen gebeurt door vrijwilligers die zich via het Viploket kunnen aanmelden. Het project GilzeRijen leest voor! heeft in 2020 veel last van het Coronavirus gehad. Het seizoen 2019-2020 moest
voortijdig afgesloten worden en het aantal vrijwilligers voor het seizoen 20202021 is sterk teruggelopen. Resultaten
We hopen met het project de taalachterstand van de kinderen aan wie voorgelezen wordt te verkleinen, zodat zij op school beter kunnen presteren. Het is de bedoeling dat de ouders het voorlezen overnemen, al blijkt dit in de praktijk wel moeilijk te zijn. Samenwerkingspartners
Voor het project Gilze Rijen Leest voor! werken we intensief samen met een aantal partners: Workin • Juun de Boer die werkzaam is bij Workin is gestopt als projectcoördinator. Bibliotheek Theek 5 • Workshop Interactief voorlezen • Abonnementen voor vrijwilligers • Beschikbaar stellen van ruimte voor bijeenkomsten met vrijwilligers. • Scholen, peuterspeelzalen en consultatiebureau • Leveren de gezinnen aan waar voorgelezen gaat worden en vullen samen met de ouders het aanmeldingsformulier in. Bruna • Medewerking bij Acties “Geef een (prenten)boek cadeau” Hierdoor hebben we alle gezinnen bij de afsluiting van het seizoen 2019/2020 en bij de start van het nieuwe seizoen een (prenten)boek kunnen geven. PABO van Avans Hogeschool • Tijdens het seizoen 2019-2020 hebben wij drie studenten en in het seizoen 2020-2021 een student van deze opleiding in het kader van hun Project Vrije Ruimte in kunnen zetten als voorleesvrijwilliger.
51
FINANCIELE MAATJES
Financiële maatjes zijn vrijwilligers die goed thuis zijn in administratieve en financiële zaken. Mensen met een groot hart en een luisterend oor. Samen plannen het maatje en de hulpvrager een wekelijkse afspraak. Het maatje bied praktische en sociale ondersteuning. Geeft tips, maar oordeelt niet. Ondersteunt in contacten met instanties. En helpt de hulpvrager om weer overzicht te krijgen en zelfredzaam te worden op financieel gebied. Financiële maatjes zijn er voor mensen die moeite hebben met hun financiële administratie. Mensen die schulden dreigen te krijgen of al hebben. Of mensen die net uit de schuldsanering komen en begeleiding nodig hebben om de financiële huishouding op orde te houden. Resultaten
“Ik ben nog steeds zo blij dat ik op tijd een financieel maatje heb gevraagd. Zo heb ik voorkomen dat ik in de schulden terecht kwam.”
In 2020 heeft het Coronavirus een grote rol gespeeld binnen het project, voor vrijwilligers was het lastiger om af te spreken. Ook konden door de beperkende maatregelen de door ons geplande activiteiten niet doorgaan. De doelgroep en ook de professionals moeten ons nog meer als vanzelfsprekende partij gaan zien. We hebben meer vrijwilligers beschikbaar dan dat er hulpvragers zijn.
PLATFORM VIPVOORELKAAR
Twee keer per week kunnen mensen fysiek langskomen bij het loket. Dit is een belangrijk onderdeel van onze aanpak omdat het mensen de mogelijkheden geeft om vrijblijvend binnen te wandelen en een praatje te maken en/of hun vragen te stellen.
52
Medio 2020 hebben we de inloop van VIP samengevoegd met het spreekuur van het Dorpsteam. Hiervoor hebben wij de tijden van het VIP loket aangepast om aan te kunnen sluiten bij de inloop van het Dorpsteam. In 2020 is het loket ongeveer 18 weken open geweest. De inloopuren van het Dorpsteam en VIP vonden in 2020 plaats op dinsdagen in Rijen en op donderdagen in Gilze. Het startte om 9:00 uur en het eindigde om 11:00. De eerste indruk is dat dit tijdstip te vroeg is voor onze klanten. Vanuit VIP zijn we in gesprek geweest met de manager van de Jumbo om een derde VIP loket te starten in het winkelcentrum op donderdagen, wanneer er markt is in Rijen. Dit vergroot onze zichtbaarheid en verlaagt de drempel voor mensen om in contact te komen met ons. Zodra de Coronamaatregelen dit toelaten, starten we met het loket in het winkelcentrum De Laverije in 2021. Het VIP loket is op werkdagen bereikbaar per telefoon en mensen kunnen ook mailen naar het VIP loket. In 2020 zijn er veel vragen binnengekomen via het telefoonnummer en het mailadres. Indien nodig gingen we op huisbezoek voor een gesprek. Resultaten platform VIPvoorElkaar
“Als ik dit vrijwilligerswerk niet meer zou doen dan denk ik dat er bij de hulpverlening hele lange wachtrijen ontstaan omdat wij al veel voorwerk doen. En ik denk ook: Zonder vrijwilligers is er geen samenleving”
Het platform VIPvoorElkaar is een online platform dat wij afnemen bij NLvoorElkaar. Het gaat om hulpvragen of het hulpaanbod dat online geplaatst wordt en de matches die hieruit online tot stand komen. Soms met tussenkomst van medewerkers en vrijwilligers van VIP. Het Vip loket bestond eind 2020 uit 5 vrijwilligers waarvan 1 ook projectcoördinator is. Deze mensen kijken achter de schermen mee bij alle aanmeldingen van vrijwilligers en hupvragers en zoeken vaak actief mee om een passende match te kunnen maken. In principe wordt met alle nieuwe gebruikers telefonisch contact gezocht. Zo kijkt VIP op de achtergrond mee met de gebruikers van het digitale platform. De resultaten van de online matches zijn terug te vinden in de bijlage.
DORPSVERBINDING
In 2020 hebben de Dorpsondersteuner van Contour de Twern en de coördinatoren van VIP samen met vele inwoners en vrijwilligers zich ingezet voor het versterken van de dorpsnetwerken. We hebben (met dank aan alle vrijwilligers) veel kunnen betekenen voor anderen in een uitzonderlijke tijd. Ook de sleutelfiguren weten beter wat ze aan ons hebben en weten ons te vinden bij zorgen, maar zeker ook bij het realiseren van nieuwe ideeën. Onze netwerken in de kernen Gilze en Rijen zijn dusdanig gegroeid, dat wij het afgelopen jaar mensen op buurtniveau (en op straatniveau) aan elkaar hebben kunnen koppelen. Ons doel is daarmee dat mensen in de buurt elkaar beter weten te vinden.
53
Waar VIP gestart is als vrijwilligerspunt op een vaste locatie, zijn wij nu met alle vrijwilligers en sleutelfiguren uit ons netwerk aanwezig in de wijken en we bevinden ons onder de mensen in de gemeente. We horen dus wat er speelt en welke vragen er leven. Deze signalen kunnen wij terugleggen bij de Dorpsondersteuner en het Dorpsteam. Enkele voorbeelden van de resultaten die deze dorpsverbinding opleveren: Vanuit diverse inwoners horen wij dat alleenstaanden juist op de zondagmiddag in een dip zitten. De kinderen zijn dan vaak druk en veel mensen zijn bij hun familie. Een behoorlijke groep inwoners zit dan -zeker in Coronatijd- met de ziel onder de arm. We checken ook bij de SVR of ze dit herkennen en die bevestigen dat. We willen nu snel een mooie activiteit opzetten op de zondagmiddag. Samen met Cultuurplaats, CCGR en VIP bundelen we de krachten en gaan we elke laatste zondagmiddag van de maand een ‘film die je raakt’ draaien. We trekken samen op met de contactpersoon van de SVR, want zij draaien ook regelmatig films bij de vereniging en er is veel overlap in doelgroepen. Op 27 december (derde Kerstdag) zou de tweede film draaien. We kregen al veel positieve reacties van bezoekers tijdens de eerste keer dat we de film draaien. Helaas kon deze vanwege de coronamaatregelen niet doorgaan.
Wat levert het op? Meer onderling contact, meer mogelijkheden tot ontmoeting en lotgenotencontact, mogelijkheden om informatie (over thema’s) te delen. Telefoontje van mevrouw uit Rijen die positief getest is en in quarantaine zit.
Mevrouw heeft boodschappen nodig en vraagt of er mogelijkheden zijn haar hond uit te laten. Via de vrijwilligers van ‘Gilze Rijen Helpt’ hebben we dit binnen no time geregeld. Er worden telefoonnummers uitgewisseld en vrijwilliger en mevrouw spreken dit verder af. VIP regelt betaling aan vrijwilliger zodat er geen contact hoeft te zijn. Mevrouw betaalt later terug aan VIP. Voor het uitlaten van het hondje is een oproep geplaatst op Facebook. Binnen een uur tijd zijn er 3 telefoontjes van mensen die mevrouw willen helpen. De vrijwilligers zijn bekenden vanuit ons netwerk. We weten wie we sturen en kunnen dit dus met een gerust hart overdragen. Mevrouw is zeer tevreden en is blij dat ze haar kinderen uit het westen van het land hiervoor niet hoeft te benaderen. Ze vraagt of er een fooienpot is voor de vrijwilligers. We geven aan dat ze het initiatief kan helpen door anderen over ons te vertellen. Wat levert het op? Mevrouw heeft enkele zorgen minder, geen extra Coronabesmettingen, meer sociaal contact, mevrouw weet waar ze moet zijn als ze vragen heeft. Om 17:30 komt er een telefoontje binnen van een mevrouw van in de 90, ze is in paniek. Haar licht op de bovenverdieping doet het niet meer. Ze weet niet wat ze moet doen. Ze heeft geen familie over vrienden in de buurt en ze durft in verband met Corona niemand binnen te laten.
Mevrouw heeft in de zomer enkele keren naar de hulplijn gebeld dus we kennen haar al een beetje. Eén van de telefoonvrijwilligers heeft mevrouw in de zomer al een paar keer geholpen. We bellen deze vrijwilliger op om de situatie door te nemen. Hij geeft aan
54
direct even langs te gaan om een kijkje te nemen. We bellen mevrouw terug en vertellen haar dat de vrijwilliger die haar eerder heeft geholpen even komt kijken. Mevrouw vindt het fijn dat deze meneer komt, die wil ze wel binnenlaten. Later die avond koppelt de vrijwilliger terug dat het goed is gegaan. Er was een stop uit de stoppenkast, dit heeft hij gemaakt. De vrijwilliger heeft mevrouw zijn telefoonnummer gegeven en gezegd dat ze hem altijd mag bellen. De mevrouw is gerustgesteld en blij dat ze weer naar boven kan. Na de kerstvakantie gaan we met de dorpsondersteuner bekijken of mevrouw er voor openstaat als wij het burennetwerk activeren. De dorpsondersteuner kan ook inschatten of er nog meer zorgvragen bij mevrouw zijn. Wat levert het op: Meer veiligheid voor mevrouw, meer sociaal contact, kwetsbare inwoner is in beeld.
“In september repareerden we voor de laatste keer bij De Oase.“
Overig
Eén tegen Eenzaamheid
De gemeente Gilze en Rijen is begin van het jaar 2020 toegetreden tot de Coalitie Een tegen Eenzaamheid. Met ambassadeur Jan van der Velden trekt VIP nauw op om dit onderwerp bespreekbaar te maken en lokale partners onderling te verbinden en om samen zichtbaar, benaderbaar te zijn en een dekkend aanbod aan activiteiten en ondersteuning te bieden. We hebben in 2020 daarnaast diverse activiteiten georganiseerd.
Koffietafel Een tegen de Eenzaamheid
Een gezellige koffietafel in maart voor alle mensen die behoefte hebben aan meer contact. Diverse vrijwilligersorganisaties waren aanwezig om te laten zien wat zij op dit onderwerp doen. Helaas kon de minister niet komen, vanwege de drukke situatie rondom Corona. Het vond plaats in de week voordat de Coronacrisis uitbrak. Zo’n 25 mensen waren aanwezig bij de koffietafel op 3 maart georganiseerd samen met Jan van der Velden. De wethouder tekende de verklaring waardoor de gemeente toetrad tot de coalitie Een tegen de Eenzaamheid.
Week tegen eenzaamheid in oktober
Een week vol activiteiten in het kader van Eén tegen Eenzaamheid. VIPvoorElkaar heeft een weekprogramma gemaakt en een mooi programma aangeboden (zie de bijlage voor het programma), samen met partners uit Zorg en Welzijn. Jan van der Velden was ook nu weer de ambassadeur voor het thema en organiseerde een lichtshow waar mensen vanuit hun huis van konden genieten. Dagelijks waren er 1 of meerdere activiteiten georganiseerd door de partners en VIPVoorElkaar. Helaas hebben we enkele activiteiten moeten annuleren vanwege onvoldoende aanmeldingen. Ons doel is echter wel bereikt: aandacht vragen voor het onderwerp en laten zien dat we er zijn voor mensen.
Kerstactie
Samen met Met je Hart brachten wij bijna 63 tasjes rond voor de kerstdagen. Omdat dit jaar de Kerstlunch in CC de Boodschap niet door kon gaan, bedachten wij dit alternatief. De tasjes werden bezorgd door een groep enthousiaste vrijwilligers en collega’s van CC de
56
Boodschap. In de tasjes zaten lekkere producten van lokale ondernemers uit de hele gemeente. Maar liefst 63 tasjes werden bezorgd aan gasten van met je hart en gasten van de kerstlunch die voorgaande jaren in CC de Boodschap plaatsvond. Een verzekeraar uit Rijen deed een mooie donatie die we gebruikten voor het doen van de boodschappen bij lokale ondernemers.
Film op zondag
Vanuit onze netwerken kregen wij signalen dat veel volwassenen opzien tegen de zondagmiddag omdat er dan niks te doen is in de dorpen. Samen met onze zusterstichtingen Cultuurplaats en CC de Boodschap zijn wij gestart om elke laatste zondag van de maand een mooie film te draaien, een “Film de je Raakt”. Helaas heeft deze activiteit maar 1 keer kunnen doorgaan vanwege Corona en de aangescherpte maatregelen. Wel waren er die ene keer al 19 kaartjes verkocht en gaven de bezoekers aan volgende keer terug te willen komen. Zodra het weer kan, hervatten we deze mooie activiteit.
Zingend Nederlands leren
Als extra onderdeel van het project VIP
TaalVerbindt zijn we op 26 september 2020 gestart met een nieuwe project: Zingend Nederlands Leren. Het is een cultureel project voor betere taalbeheersing. Bij dit project leren de deelnemers de Nederlandse taal beter spreken en begrijpen door het zingen van liedjes. Het project is een initiatief van Cultuurplaats en VIPvoorelkaar met ondersteuning van het Oranjefonds. Tijdens de activiteit worden er zowel Nederlandse kinderliedjes, popnummers als volksmuziek gezongen. De deelnemers krijgen de tekst op papier, die met plaatjes worden verduidelijkt. Hierdoor wordt de tekst sneller begrepen en kan men de Nederlandse taal beter leren. Het wordt gegeven door o.a. muziekdocent Niek van Uden uit Rijen. In verband met Corona hebben we helaas maar 3 bijeenkomsten kunnen uitvoeren. Zodra er weer mogelijkheden komen zullen we weer van start gaan. De eerste reacties waren zeer positief! Er werden leuke contacten gelegd en er werd goed geoefend met de taal. Deelnemers konden elkaar hier ook bij helpen. Iedereen die beter Nederlands wil leren of een ander hierbij wil helpen, mag meedoen. Deelname is gratis en vooraf
57
aanmelden is niet nodig. Ook vrijwilligers, taalcoaches of mensen die graag andere mensen uit allerlei culturen ontmoeten, kunnen komen meezingen. De bijeenkomsten zijn voor iedereen toegankelijk en vinden plaats op zaterdagochtenden van 10.00u tot 11.30u. We hopen snel weer van start te kunnen gaan!
Quarantainehulp
In oktober 2020 kregen we het verzoek via de gemeente om quarantainehulp te bieden. We brengen deze hulpdienst onder bij Gilze en Rijen Helpt. We communiceren hier regelmatig over via onze sociale media, lokale omroep, maar ook hebben we een zestal keren geadverteerd in het weekblad. Vragen voor boodschappenhulp die bij de gemeente binnenkomen, weet de gemeente ook snel door te zetten naar Gilze en Rijen Helpt. Later in 2021 blijkt dat de quarantainehulp ook heel goed van pas komt tijdens het winterse weer waarin de straten voor sommige mensen onbegaanbaar blijken.
Week van de vrijwilligers
In 2019 hadden gemeente en VIP een heel goed concept te pakken door in elk van de vier kernen een vrijwilligerslunch te organiseren. Helaas kon dat in 2020 niet doorgaan. We bedachten samen met de gemeente een alternatief. We maakten 2 mooie specials in het weekblad in het kader van de Week van de Vrijwilligers. Voor de eerste special deden we een oproep onder vrijwilligers om te vertellen wat hun motivatie was om vrijwilligerswerk te doen. Het resultaat was verrassend! Er melden zich ongeveer 25 vrijwilligers in alle leeftijden in allerlei verschillende sectoren. Het gaf een goed beeld van de diversiteit van het vrijwilligerswerk in onze gemeente. Alle inzendingen werden beloond met een mooie bon bij chocoladewinkel Everything Sweet. Deze actie werd gesponsord door een lokaal schildersbedrijf dat de bonnen beschikbaar stelde. In deze week hoopten we mensen enthousiast te krijgen voor vrijwilligerswerk. Alle inzendingen kregen een plekje in de special van het weekblad en ook op onze facebook- en instagrampagina. Deze persoonlijke bijdragen van de vrijwilligers uit onze gemeente leverden veel enthousiaste reacties op! Een week later plaatste VIPVoorElkaar een dubbele pagina over de mogelijkheden om vrijwilligerswerk te gaan doen in onze gemeente. De pagina’s bevatten 2 mooie interviews van vrijwilligers die actief zijn hun buurt.
Ook plaatsten we 12 actuele vrijwilligersvacatures voor diverse vrijwilligersorganisaties. Daarnaast verwezen we de lezers naar ons digitale platform. We hoopten op die manier nieuwe vrijwilligers aan te trekken. Van in elk geval 2 organisaties hoorden wij terug dat hun vacature op deze pagina nieuwe vrijwilligers heeft opgeleverd.
58
Social return on investment
Als VIPvoorElkaar hebben wij een maatschappelijke verantwoordelijkheid richting onze inwoners. Vanzelfsprekend in het uitvoeren van onze kerntaken. Daarnaast prioriteren wij op het bieden van stage en re-integratieplekken voor studenten, herintreders of werkzoekenden. In 2020 hebben wij 1 stagiair vanuit Helicon Tilburg een stageplek aangeboden. Daarnaast hebben wij 2 studenten tegen een kleine vergoeding de interviews met 20 hulpvragers laten afnemen. Zo deden zij onderzoekservaring op én verdienden zij een zakcentje. In 2020 werkten er 4 mensen vanuit de re-integratie (en als vrijwilliger) in ons team en zij waren bij ons op kantoor aan het werk. 2 van hen zijn in 2020 ook weer uitgestroomd naar betaald werk. In de diverse welzijnsprojecten van VIP zijn ook vrijwilligers actief met een uitkering (UWV, WIA of bijstand). We willen hier de fijne samenwerking met de consulenten Werk en Inkomen van de gemeente Gilze en Rijen benoemen!
“VIPvoorElkaar doet zoveel mogelijk haar inkopen bij lokale ondernemers. “
VIPvoorElkaar doet zoveel mogelijk haar inkopen bij lokale ondernemers. Zo hebben we vrijwel al onze middelen (fondsen en donaties) voor Gilze en Rijen Helpt ingezet om bij lokale winkels en bedrijven inkopen te doen. Denk aan lokale tuinders, Bruna, Primera, Everything Sweet, Hema, Kruidvat, de Novy, Zo Leuk, het weekblad en lokale drukkerijen. Ook de inkopen die wij doen vanuit onze reguliere basisopdracht van de gemeente, doen wij zoveel mogelijk lokaal. Op die manier kunnen wij iets extra terug doen voor de ondernemers én tegelijkertijd onze zichtbaarheid vergroten.
Bijlage | Dashboard gemeente Voor de subsidieaanvraag 2020 spraken wij met de gemeente af om inzicht te geven in een aantal indicatoren die inzicht geven in de impact die VIPvoorElkaar in 2020 heeft gemaakt. • Clientervaringen van hulpvragers • Ervaringen van samenwerkingspartners over dienstverlening • Aantal matches • Samenwerking met partners
De cliëntervaringen van hulpvragers
Aansluitend bij de monitoring van het Dorpsteam, zou VIP inzicht geven in de schaalvraag aan het begin en eind van het traject. We zouden laten zien waarin VIP het verschil heeft gemaakt. En hoe inwoners zelfstandig verder kunnen na het informele traject. In de voorgaande pagina’s heeft u al quotes kunnen lezen van hulpvragers die gebruik maken van een maatje. Ook in de bijlage met interviews van hulpvragers kunt u lezen waarin vrijwilligers het verschil hebben gemaakt. Daarnaast hebben wij 2 studenten een kwalitatief onderzoek laten doen. Zij hebben interviews gehouden met zo’n 20 hulpvragers in de projecten. Dit geeft u een gedegen beeld over de impact die vrijwillige maatjes en de activiteiten hebben gemaakt. De interviews zijn terug te lezen in de bijlagen.
Ervaringen van samenwerkingspartners over dienstverlening
VIP heeft tijdens Corona veel en intensief samengewerkt met bestaande en nieuwe partners. We hebben onder onze samenwerkingspartners een enquête gedaan om inzicht te krijgen in de tevredenheid van onze dienstverlening. We stuurden de enquête naar 40 mailadressen. 22 mensen vulden de enquête in. Het relatief lage aantal verklaren wij aan het feit dat de enquête aan het begin van de kerstvakantie is verstuurd, toen veel mensen al met kerstverlof waren. De resultaten hiervan vindt u terug na deze tekst.
Aantal Matches
Online matches Het aantal matches, het aantal hulpvragers en het aantal hulpbieders is verdubbeld ten opzichte van 2019. Op het online platform kunnen (buiten VIP medewerkers om) matches worden gemaakt. Vanwege de AVG hebben wij geen zicht op de exacte aantallen. Op basis van data-analyse wordt door NLvoorElkaar een schatting gemaakt van het aantal online matches. In 2019 waren er naar schatting 68 online matches op ons platform. In 2020 zijn er naar schatting 139 online matches gemaakt op vipvoorelkaar.nl. Let wel dit zijn alleen de online matches, zonder of met beperkte tussenkomst van VIP voorElkaar. Dit is bijna een verdubbeling ten op zichtte van een jaar eerder. Offline matches Een groot deel van de inzet van medewerkers en vrijwilligers van VIP lag op het aannemen van hulpvragen via de telefoon, tijdens een huisbezoek of per e-mail. Deze vragen werden ‘offline’ opgepakt en gematched door vrijwilligers en medewerkers VIPvoorElkaar. Zoals staat te lezen in het hoofdstuk over Gilze en Rijen Helpt hebben wij tot en met augustus 260 hulpvragen opgevangen die zeer uiteenlopend van aard waren. 30 mensen konden voor langere tijd rekenen op de hulp van een vaste vrijwilliger. Deze dienstverlening (bieden van kortdurende praktische hulp met vrijwilligers) is in de loop van 2020 structureel 60
geworden. In 2019 kregen wij deze praktische en kortdurende vragen incidenteel binnen.
Samenwerking met partners
De wijze waarop is samengewerkt met het lokale netwerk, beroepskrachten, de dorpsverbinder en ondernemers In het jaarverslag hebben wij geprobeerd dit zo goed mogelijk vast te leggen en weer te geven. Gilze en Rijen Helpt is hiervan een goed voorbeeld, maar ook de voorbeelden onder het kopje Dorpsverbinding laat goed zien hoe we samenwerken met partners en collega’s. VIPvoorElkaar werkt voor alle diensten samen met andere partners. Dit zijn zowel ondernemers, als vrijwilligersorganisaties, gemeente, Leystromen, het dorpsteam etcetera. Dat is de kracht van VIPvoorElkaar. Bij signalen of zorgen schalen wij op naar het Dorpsteam.
61
Ervaringen van samenwerkingspartners over de dienstverlening
“Wat ik zie en waar ik weet van heb zijn jullie professioneel bezig en sluiten jullie goed aan bij de vraag van de inwoner.”
“Zonder hun goede contacten met de doelgroep was het project niet van de grond gekomen.” “mooie act. / campagne rondom Vrijwilligersdag 2020” “Jullie zijn een warme organisatie voor mensen die vrijwilligerswerk voor jullie verrichten.”
62
“Vooral met het project Gilze en Rijen helpt tijdens de Coronatijd” “Jullie zijn vanuit mijn visie van ontzettend toegevoegde waarde. Door open en welkom te zijn voelen mensen zich bij jullie organisatie zich thuis en willen ze zich inzetten voor de inwoners van Gilze en Rijen”
63
“Jazeker. Meer ontwikkelen op het gebied van de jeugd en de jongeren” “Behoud je (onafhankelijke) positie en blijf goed in beeld bij alle inwoners” “Doorgaan. Promotie op lokaal niveau continueren. Zichtbaar zijn en blijven” “Ga zo door.” “Goed dat jullie actief informatie ophalen op deze manier! Ik heb zelf niet direct tips.” “Duidelijker maken wat de bedoeling is van het Vip” “Ga zo door!” “liken op facebook door anderen.”
64
Bijlage ProjectResultaten in cijfers Resultaten Automaatje 2020 Aantal vrijwilligers Aantal hulpvragers Totaal aantal gereden ritten
15 ( 11 chauffeurs en 4 telefonisten) 22 12
Resultaten Klust mee 2020 Aantal vrijwilligers Aantal hulpvragers Totaal aantal klussen Aard van de georganiseerde activiteiten
12 63 101 88 tuinklussen 13 binnenklussen
Resultaten Repair cafe 2020 Aantal vrijwilligers Aantal hulpvragers Totaal aantal reparaties Aantal georganiseerde activiteiten
13 117 135 4 (januari-februari-augustus-september)
Resultaten Tijdvooru 2020 Aantal vrijwilligers Aantal nieuwe matches Totaal koppels eind 2020
17 7 17
65
Resultaten Taal verbindt 2020 Aantal vrijwilligers Aantal hulpvragers Totaal aantal matches Aantal georganiseerde activiteiten Aard van de georganiseerde activiteiten
Trainingen /deskundigheidsbevordering vrijwilligers
35 actieve en 6 semi actieve ivm Corona 68 61 2 Week van Lezen en Schrijven (7 t/m 13 sept) zowel in Gilze als in Rijen was een rondwandeling uitgezet die via een QR-code kon worden gescand. Deze activiteit is georganiseerd in samenwerking met Theek5. Zingend Nederlands leren. Gestart zaterdag 26-9-2020. Slechts 4 bijeenkomsten konden plaatsvinden. 20 februari 2020 verdiepingscursus (22 aanwezigen) Basiscursus ROC 1x sept. 2020 (Vanuit het VIP hebben 5 personen de basiscursus gevolgd.)