ETFAL-onderbouwing BOPA Fietspad Eikestraat-Broekhovenseweg (2026.01.16)
Tekst van het document
PAG 32 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
3 Behoud huidige A-watergang met aanleg van een zaksloot De bestaande A-watergang blijft gehandhaafd. Om de afwatering van de landbouwgronden te verbeteren, wordt een zaksloot gegraven tussen het fietspad en de landbouwgronden. Nadeel: De landbouwgronden hebben nog steeds geen directe aansluiting op de A-watergang. Ook dit alternatief vereist extra grondruimte. 4 Aanleg van fietspadgoot, drainage en een wadi In deze variant worden een fietspadgoot en drainagesysteem aangelegd, gecombineerd met een wadi om hemelwater op te vangen. Nadeel: De landbouwgronden profiteren niet van een directe afwatering op de A-watergang, wat de waterhuishouding in het gebied kan bemoeilijken. Bovendien is meer grond benodigd voor de wadi. 5 Fietspad op de A-watergang met aanvullende afwatering via zaksloot of goot Het fietspad wordt geplaatst boven de bestaande A-watergang met behulp van prefab betonelementen. Aangezien het fietspad niet rechtstreeks mag afwateren op de A-watergang, wordt aanvullend een zaksloot of goot met drainage tussen het fietspad en de landbouwgronden gerealiseerd. Voordeel: Dit alternatief vraagt relatief weinig extra grond. Nadeel: De landbouwgronden lozen niet rechtstreeks op de A-watergang.
Conclusie In samenspraak met het waterschap is gekozen voor variant 3, het behoud van de huidige A-watergang en het realiseren van een zaksloot tussen het beoogde fietspad en de landbouwgronden. Voor het zuidelijke tracé langs de Eikestraat wordt een zaksloot aangelegd. Mede gelet op het hoogteverschil tussen de rijbaan en de naastgelegen percelen, zowel agrarisch als bos, is het niet praktisch om het water op te vangen in zaksloten in de tussenberm tussen de rijbaan en het fietspad. Dit zou namelijk betekenen dat er behoorlijke afgravingen noodzakelijk zullen zijn om de sloten te graven. Er is gekozen voor een fietspad wat glooiend in het landschap wordt aangelegd met zo min mogelijk afgraving en ophoging. Tevens zou in die situatie geen sprake zijn van een logische, natuurlijke scheiding tussen het fietspad en de naastgelegen agrarische gronden. Door de watergang hier aan de buitenzijde van het wegprofiel te leggen (dus rijbaan-fietspad-watergang in plaats van rijbaan-watergang-fietspad) worden afgravingen of ophoging beperkt en ontstaat een natuurlijke begrenzing tussen het vrijliggende fietspad en de agrarische gronden daarnaast. In Figuur 7 zijn twee profielen langs de Eikestraat weergegeven, de bovenste ten opzichte van landbouwgrond en de onderste ten opzichte van bospercelen.
PAG 33 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
Figuur 7: Dwarsprofielen weg
Dimensionering zaksloot Voor beide tracés worden nieuwe zaksloten aangelegd. Vanaf het fietspad watert per strekkende meter 4 m² (4 meter breed fietspad) af op deze sloot. Uitgaande van een maatgevende bui van 60 mm bedraagt de totale afwatering richting de bermen/sloten na aanleg van het fietspad (4 x 0,06) = 0,24 m³ regenwater per strekkende meter. De zaksloot wordt beoogd met een insteekbreedte van 2 meter, een bodembreedte van 1 meter en een diepte van 0,35 meter heeft een bergingscapaciteit van 0,525 m³ en heeft dus al voldoende omvang om al het hemelwater tijdens een maatgevende bui te bergen plus overcapaciteit voor waakhoogte, zie Figuur 8 voor een visualisatie. Daarbij is nog geen rekening gehouden met infiltratie van regenwater tijdens de bui (vanuit de zaksloot en/of het omringende maaiveld). Gelet op de goede werking van het huidige watersysteem kan het water afkomstig fietspad voldoende ter plaatse worden geborgen en geïnfiltreerd via de (bestaande en/of nieuwe) zaksloten en watergangen. De nadere uitwerking en dimensionering zal met het waterschap worden afgestemd. De bestaande A-watergang langs het westelijk deel van de Broekhovenseweg wordt behouden. Wel wordt er een duiker aangelegd om de open delen met elkaar te verbinden.
PAG 34 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
Figuur 8: Dimensionering zaksloot
Afvalwater Het plan voorziet niet in functies die afvalwater produceren. 3.2.4 Conclusie Door middel van de realisatie van een twee nieuwe zaksloten wordt mogelijke waterproblematiek voorkomen. Hiermee leidt het project leidt niet tot aantasting van waterbelangen.
3.3 Bodemkwaliteit Relevante wetteksten: § ... Bkl – Bodemkwaliteit
Het doel van de regels over de bodemkwaliteit is dat deze geen onaanvaardbaar risico mag opleveren voor de (toekomstige) gebruikers van de bodem. Bovendien mag toekomstig gebruik van de bodem niet tot nieuwe bodemvervuiling leiden. Analyse Om de bestaande bodemkwaliteit inzichtelijk te maken heeft Sweco een milieugygiënisch vooronderzoek bodem uitgevoerd. Dit rapport met kenmerk “51028754” (d.d. 01-05-2025) is bijgevoegd als bijlage 9. Het rapport concludeert dat op basis van de beschikbare informatie niet kan worden uitgesloten of er een milieu hygiënische belemmeringen binnen het plangebied aanwezig zijn. Het gebrek aan onderzoeksgegevens geeft derhalve aanleiding voor verder bodemonderzoek. Het vervolgonderzoek is tevens uitgevoerd door Sweco. Dit rapport met kenmerk “NL25-648800269154921”(d.d. 19-11-2025) is bijgevoegd als bijlage 10.
PAG 35 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
Met het uitgevoerde infrastructureel onderzoek zijn de fysisch/chemische eigenschappen van de wegconstructie en de bodem ter plaatse van het fietspad aan de Eikestraat te Walik en de Broekhovenseweg te Broekhoven vastgelegd. Het onderzoek concludeert dat er voor de aanleg van het fietspad geen milieukundige belemmeringen aanwezig zijn in de bodem. Ter plaatse van één boring tussen de twee rijbanen van de N397 zijn verontreinigingen aangetroffen op een dusdanige diepte dat deze geen belemmering vormen voor de aanleg van het fietspad. Conclusie Het aspect bodem vormt geen planologische belemmering voor het planvoornemen.
3.4 Archeologische waarden Het Bkl bevat regels ter bescherming van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden. Provinciale instructieregels kunnen aanvullende regels stellen over genoemde waarden, of andere waarden. In deze paragraaf worden alle relevante waarden beoordeeld. Volgens het geldende bestemmingsplan (als onderdeel van het tijdelijk deel van het omgevingsplan) ligt ter plaatse van het plangebied diverse dubbelbestemmingen die archeologische verwachtingswaarden vertegenwoordigen. De gronden met deze bestemming zijn bestemd ter bescherming en veiligstelling van archeologische waarden. Deze dubbelbestemming verplicht de initiatiefnemer om een archeologisch onderzoek uit te voeren als hij of zij een bouwwerk wil bouwen. Om de bestaande archeologische verwachtingswaarden inzichtelijk te maken heeft Sweco een archeologisch bureauonderzoek en een inventariserend veldonderzoek door middel van boringen uitgevoerd. Dit rapport met kenmerk “51028754.002” (d.d. 12-05-2025) is bijgevoegd als bijlage 11. Vanwege de uiteenlopende conclusies worden hieronder de twee tracés apart besproken. 3.4.1 Tracé Broekhovenseweg De aangetroffen bodem in het deelgebied vanaf de kern tot de Kapelstraat is als zeer nat bestemd waardoor ze niet geschikt zijn geweest voor menselijk gebruik in het verleden. Voor deze gronden wordt geen vervolgonderzoek geadviseerd.
Voor het deelgebied dat gelegen is in het bos wordt gedeeltelijk ongeroerde bodem aangetroffen. Vanaf 20 centimeter onder maaiveld is er al kans op archeologische resten bij de boring 1 tot en met 6. Bij boring 7 tot en met 10 ligt de ongestoorde bodem op 55 tot 95 cm onder maaiveld. Naar verwachting verstoren de beoogde ingrepen deze gronden niet. Een
PAG 36 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
vervolgonderzoek is vervolgens noodzakelijk voor het gedeelte van boring 1 tot en met 6.
Figuur 9: Boorpunten tracé Broekhovenseweg
3.4.2 Tracé Eikestraat Voor dit gedeelte van het tracé is de bodemopbouw complex. De bospercelen aan de Eikestraat hebben een sterk overeenkomende bodemopbouw. Voor deze gronden is voornamelijk vanaf 5 tot 30 cm onder maaiveld een kans op archeologische resten. Voor de gronden met akkers wordt een grotere verstoring aangetroffen waarbij mogelijke archeologische resten dieper liggen dan de beoogde ingreep. In het zuiden van het tracé, nabij de rotonde, worden grote verstoringen aangetroffen waardoor archeologische resten nihil zijn op deze locaties. Ten slotte is er een zogenaamd AMK terrein aanwezig ter plaatsen van boringen 43,44 en 45. Dit is een terrein met (restanten van) een grafheuvel, een locatie met zeer hoge kans op archeologische resten. Dit alles betekent dat vervolgonderzoek voor een groot deel van het plangebied noodzakelijk is, zie Figuur 10.
PAG 37 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
Figuur 10: Conclusie archeologie tracé Eikestraat
Conclusie Het aspect archeologie vormt geen een planologische belemmering voor het planvoornemen. Voor gedeeltes van het tracé is geconcludeerd dat onder archeologische begeleiding graafwerkzaamheden uitgevoerd dienen te worden. Dit onderzoek is reeds beoordeeld door de Omgevingsdienst ZuidoostBrabant die de conclusies delen. Voor het project is tevens een Programma van Eisen opgesteld, deze is bijgevoegd als bijlage 12.
PAG 38 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
4. Haalbaarheid 4.1 Financiële haalbaarheid In deze paragraaf wordt getoetst of de betreffende ontwikkeling economisch niet evident onuitvoerbaar is. Dit houdt in dat: 1 de ruimtelijke ontwikkeling niet evident financieel onuitvoerbaar mag zijn; en 2 als de ruimtelijke ontwikkeling kostenverhaalplichtige activiteiten omvat, het kostenverhaal verzekerd moet zijn. 4.1.1 Financiële uitvoerbaarheid Voor wat betreft de financieel economische uitvoerbaarheid dient te worden beoordeeld of de ontwikkeling financieel haalbaar is. Als op voorhand duidelijk is dat de toegedachte functie om financiële redenen op langere termijn niet zal worden gerealiseerd, behoort de functie niet mogelijk te worden gemaakt. De gemeente is de initiatiefnemer en realiseert deze ruimtelijke ontwikkeling voor eigen rekening en risico. De gemeente heeft middelen beschikbaar vanuit zowel de gemeentelijke begroting als de beschikbare fondsen van de provincie Noord-Brabant / Brainportregio om de ontwikkeling te realiseren. Daarmee is aan de eerste vereiste voldaan. 4.1.2 Kostenverhaal Indien de buitenplanse omgevingsplanactiviteit nieuwe kostenverhaalplichtige activiteiten mogelijk maakt, is kostenverhaal nodig.
Een project is pas financieel uitvoerbaar als het kostenverhaal, van door het project mogelijk gemaakte kostenverhaalplichtige bouwactiviteiten en gebruikswijzigingen als aangewezen in artikel 8.13 van het Omgevingsbesluit, is geregeld. Het project omvat de bouw van een fietspad. Het project is op grond van artikel 8.13 van het Omgevingsbesluit aangewezen als niet-kostenverhaalplichtige activiteit aangezien deze activiteiten allen betrekking hebben op gebouwen. Een fietspad is geen gebouw en is dus niet kostenverhaal plichtig. Daarmee is ook aan de tweede vereiste voldaan. .
PAG 39 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
4.2 Participatie De snelfietsroute die in dit plan wordt uitgewerkt, maakt deel uit van de regionale F67 – De Kempenroute, een gezamenlijk initiatief van de Kempengemeenten om te komen tot een hoogwaardige, veilige en duurzame fietsverbinding tussen de kernen in de Brabantse Kempen en het stedelijk gebied Eindhoven. Als onderdeel van het participatietraject is op 15 oktober 2024 een informatieavond georganiseerd, waarbij omwonenden, belanghebbenden en andere geïnteresseerden zijn geïnformeerd over het tracé en de planvorming. Tijdens deze bijeenkomst is gelegenheid geboden om vragen te stellen en reacties te geven. De ingebrachte opmerkingen en suggesties zijn zorgvuldig beoordeeld en waar mogelijk verwerkt in het aangepaste ontwerp. Naast deze brede participatie is de gemeente momenteel in gesprek met diverse grondeigenaren over de verwerving van de benodigde gronden voor de aanleg van het tracé. Deze gesprekken verlopen constructief en zijn gericht op het bereiken van maatwerkoplossingen in goed overleg. Met deze stappen geeft de gemeente invulling aan het participatievereiste zoals bedoeld in de Omgevingswet en wordt tegelijkertijd gewerkt aan een breed gedragen en uitvoerbaar project.
PAG 40 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
5. Conclusie Voor de beoordeling of sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties zijn relevante aspecten van de fysieke leefomgeving – voor zover van toepassing op de beoogde ontwikkeling – onderzocht en gewogen. Deze ruimtelijke motivering laat zien dat het realiseren een nieuwe snelfietsroute langs de Eikestraat en de Broekhovenseweg niet past binnen het geldende Omgevingsplan. Binnen het huidige planologische regime zijn de gronden niet bestemd voor het gebruik als snelfietsroute; de realisatie en het gebruik ervan is daarmee strijdig met de regels. In het kader van een evenwichtige toedeling is vervolgens getoetst of het initiatief past binnen de relevante beleidskaders op gemeentelijk en provinciaal niveau. Uit deze beleidsanalyse blijkt dat het voornemen aansluit bij de uitgangspunten van het vigerende beleid, waarin onder andere het stimuleren van snelfietsroutes in de Kempen in bestaande kernen en gezondheid centraal staan. Daarnaast zijn diverse relevante milieuaspecten getoetst. Uit de omgevingstoets is gebleken dat de realisatie van een snelfietsroute op deze locatie vanuit milieutechnisch oogpunt aanvaardbaar is. Er zijn geen belemmerende milieufactoren aangetroffen die de uitvoerbaarheid van het plan zouden hinderen.
Er zijn meerdere vervolgonderzoeken in uitvoering in het kader van ecologie, bodem en archeologie maar deze onderzoeken zijn in de basis uitvoerbaar en daarmee is de uitvoerbaarheid van het planvoornemen aangetoond. Eventuele aanbevelingen of beperkingen die voortvloeien uit deze onderzoeken zullen meegenomen worden in het project. De toevoeging van een snelfietsroute is daarmee verantwoord en mogelijk. De haalbaarheid van de ontwikkeling is onderzocht. Er is getoetst of de ontwikkeling niet per definitie onuitvoerbaar is middels de twee vereisten die daarvoor gespecificeerd zijn. Het initiatief voldoet aan beide vereisten waarmee de financiële haalbaarheid is aangetoond. Ook het aspect participatie is bij deze afweging betrokken. Zoals toegelicht in paragraaf 4.2 is het voorliggend planvoornemen een uitvloeisol van een langdurig project waarvan jarenlang al in contact is gestaan met burgers. Specifiek heeft er voor voorliggend tracé in oktober 2024 een informatieavond plaatsgevonden. Uit dit participatietraject zijn geen wezenlijke bezwaren naar voren gekomen die niet meegenomen konden worden in het planontwerp.
PAG 41 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
Gelet op het bovenstaande kan worden geconcludeerd dat het plan leidt tot een zorgvuldige en evenwichtige toedeling van functies aan de locatie. Het initiatief voorziet in een actuele maatschappelijke behoefte, sluit aan bij beleidsmatige doelstellingen, is milieuhygiënisch aanvaardbaar en geniet voldoende maatschappelijk draagvlak. Daarmee wordt voldaan aan de eisen die de Omgevingswet stelt en is een wijziging ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling ruimtelijk aanvaardbaar.
PAG 42 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
Bijlagen Bijlage 1 Ontwerp tracé snelfietsroute Bijlage 2 Kaart m² NNB Bijlage 3 Effectenonderzoek NNB fietspad Eikestraat en Broekhovenseweg, Bijlage 4 Lichthinderonderzoek fietspad Eikestraat en Broekhovenseweg Bijlage 5 Stikstofdepositieonderzoek fietspad Eikestraat en Broekhovenseweg Bijlage 6 Quickscan natuurwaarden fietspad Eikestraat en Broekhovenseweg Bijlage 7 Aanvullend ecologisch onderzoek Bijlage 8 Boom Effect Analyse Broekhovenseweg Bijlage 9 Bodemonderzoek fietspad Eikestraat en Broekhovenseweg Bijlage 10 Vervolgonderzoek bodem fietspad Eikestraat Bijlage 11 Archeologisch onderzoek fietspad Eikestraat en Broekhovenseweg Bijlage 12 PvE Archeologie
PAG 43 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)
PAG 44 | Snelfietsroute Eikestraat - Broekhovenseweg Motivering buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA)