Voorjaarsnota 2023
Tekst van het document
Wat gaan we daarvoor doen? Afvalstoffenheffing en reinigingsrechten Hiervoor is het onder meer nodig dat de systemen worden ingericht, volledigheidscontroles van de bestaande belastingbestanden worden uitgevoerd, bestanden worden geoptimaliseerd en structureel extra capaciteit beschikbaar komt om de werkzaamheden uit te kunnen voeren. Ook wordt het invoeren van de financiële prikkel betrokken bij het lopende onderzoek naar het toekomstbestendig verrichten van de belastingtaken door een externe partij. De verwachting is dat over enkele maanden de kosten hiervan inzichtelijk zijn en meegenomen kunnen worden bij de begrotingsbehandeling 2024.
Financiële vertaling In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota voor opgave 2 zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave 2
2024
2025
2026
pm
pm
pm
pm
W
2.B Communicatie/ Educatie
50.000
50.000
50.000
50.000
N
2.C Inhuur
50.000
-
-
-
N
-100.000
-50.000
-50.000
-50.000
N
0
0
0
0
2.A Actualisatie duurzaamheidsprogramma
2 Voorziening afvalstoffenheffing Totaal
5.2.3 Programma 3 Opgave Mens en Zorg Strategisch doel en maatschappelijke effecten
26
Een veilige thuissituatie (realiseren) voor zowel volwassenen als kinderen. Inwoners participeren naar vermogen
2027 W/A/N
Eerder erbij en een gezamenlijke aanpak Houdbare basisondersteuning Meer sociale cohesie in de lokale samenleving Inwoners leven bewuster gezond Inwoners zijn actief en voelen zich mentaal gezond Inwoners participeren zo vroeg en lang mogelijk Maatschappelijke partners leveren een actievere bijdrage aan vroegsignalering Normaliseren met focus op de jeugdige in zijn of haar context Integraal werken in aansluiting op de veranderende vraag en behoefte Veilige, toegankelijke en toekomstbestendige sportvelden en –complexen Te komen tot de realisatie van een nieuw Kind Centrum ten behoeve van de ontwikkeling van Parkzicht. Met de ontwikkeling draagt het project bij aan de maatschappelijke cohesie en de leefbaarheid van Raamsdonksveer. Hiermee wordt bijgedragen aan de doelstellingen zoals benoemd in de opgaves Mens en Zorg en Leefbaarheid: het verbeteren van de sociale cohesie in de lokale samenleving en het afstemmen van fysieke aspecten
Wat willen we bereiken? 3.A GIA (Gemeenschappelijke regeling voor Geweld In Afhankelijkheidsrelaties) en Meldpunt Crisiszorg Slachtoffers van huiselijk geweld een veilig verblijf bieden. De gewelddadige situatie doorbreken en inwoners hierbij ondersteunen. Eén centraal meldpunt bieden voor huiselijke geweld en kindermishandeling en één meldpunt voor crisiszorg. De wachtlijsten bij Veilig thuis terugdringen/voorkomen.
Wat gaan we daarvoor doen? Eerstelijnsloket Jeugd Zorgen dat Veilig Thuis en Safegroup (vrouwenopvang) hun taken volgens wettelijke richtlijnen en vastgestelde kwaliteitskaders kunnen uitvoeren.
Wat willen we bereiken? 3.B MidZuid Inwoners met een arbeidsbeperking participeren naar vermogen in een toekomstbestendige huisvesting.
Wat gaan we daarvoor doen? Sociale Werkplaatsen MidZuid is de partner voor het begeleiden van inwoners met een indicatie Wsw- en Nieuw beschut werk. Eerst volgt besluitvorming over nieuwe huisvesting voor MidZuid. Daarna volgen de ontwerpen realisatiefase.
27
Wat willen we bereiken? 3.C BCF welzijn
We versterken het voorliggend veld en de sociale basis Eerder erbij en een - gezamenlijke aanpak Houdbare basisondersteuning
Wat gaan we daarvoor doen? Maatschappelijk werk Bij de begroting 2022 is door het college een besloten de BCF-subsidie welzijn met € 40.000 te verlagen vanaf 2024. De reden hiervan was dat er een efficiëntieslag verwacht werd die zou leiden tot een verlaging van kosten. Inmiddels is duidelijk dat dit niet realistisch is. In 2022 is een subsidietender welzijn doorlopen voor de basisvoorziening welzijn en Surplus Welzijn per 1 juli 2023 start als brede welzijnsorganisatie in onze gemeente. Met het verminderde budget kunnen we niet op een optimale wijze uitvoering geven aan het uitvoeringskader welzijn en de gemaakte afspraken met Surplus Welzijn. Daarom wordt voorgesteld deze verlaging van het budget terug te draaien, om hiermee de sociale basis te versterken en meer preventief te werken. Dit alles om sneller en eerder aan de voorkant van een probleem/hulpvraag te voorkomen om op die wijze problemen sneller aan te pakken en zo te voorkomen dat ze complexer en urgenter worden. Hiermee voorkomen we aan de achterkant zorgkosten voor de Wmo, Jeugd of Participatiewet.
Wat willen we bereiken? 3.D GALA (gezond en actief leven akkoord) Strategische doelen: - Inwoners zijn en blijven vitaal - Meer sociale cohesie in de lokale samenleving - Eerder erbij en een gezamenlijke en integrale aanpak - Houdbare basisondersteuning Maatschappelijke effecten (met name): - Inwoners leven bewuster gezond - Inwoners zijn actief en voelen zich mentaal gezond - Inwoners participeren zo vroeg en lang mogelijk - Maatschappelijke partners leveren een actievere bijdrage aan vroegsignalering - Inwoners leveren een maatschappelijke bijdrage Het terugdringen van gezondheidsachterstanden en een zo gezond mogelijke generatie in 2040, door preventief en integraal aanbod.
Wat gaan we daarvoor doen? Gezondheidszorg Een breed scala aan activiteiten. De speerpunten moeten nog bepaald worden en acties moeten nog concreet geformuleerd worden. In het najaar van 2023 ligt er een plan van aanpak. Hiermee valt ook de doorontwikkeling van de Buurtsportcoaches samen.
28
Wat willen we bereiken? 3.E Jeugd We hebben leuke jeugd! Het gaat ons aan het hart dat te veel kinderen en hun ouders jeugdhulp nodig hebben om problemen te boven te komen. Dit betekent ook dat de kosten voor jeugdhulp op blijven lopen. We moeten daarvoor zien te komen. We willen een jeugdhulpstelsel creëren waarin kleine problemen klein blijven en waarin grote problemen de juiste aandacht krijgen. Hierbij accepteren we dat hobbels bij het leven horen en dat niet alles maakbaar is, ook niet voor ons. We realiseren een jeugdhulplandschap waarin we kijken naar de jeugdige in zijn leefwereld met een integrale blik op zijn gehele context. ‘Zo thuis mogelijk’ is het streven. Thuis ligt de sleutel, in de eigen omgeving, met eigen regie voor ouders. We doen dit lokaal, én samen met de jeugdregio WBO
Wat gaan we daarvoor doen? Jeugd en jongerenwerk Jeugd en jongerenwerk We zetten in op talentontwikkeling en een positieve benadering. Het is aan ons en onze partners om kinderen en jongeren te helpen om hun plek in de samenleving in te nemen. Het uitvoeringskader jeugd bevat een heldere ambitie en concrete doelen en opdrachten aan onszelf en onze partners. We investeren de komende jaren onder meer in versterking van het jongerenwerk, de verbinding tussen huisarts en welzijn en het terugdringen van eenzaamheid en middelengebruik onder jongeren. De komende tijd kan blijken dat hiervoor meer investeringen nodig zijn om de trend naar steeds meer jeugdhulp te doorbreken. Jeugdregio WBO In het strategieplan regionale jeugdhulp wordt uitgewerkt welke richting we kiezen, wat dit voor de verschillende betrokkenen betekent en hoe het nieuwe samenspel eruit komt te zien (gereed 2023). De gemeenten hebben bij de herinrichting van het stelsel een regierol en kiezen daarin uitdrukkelijk voor strategisch partnerschap om de regiovisie te realiseren. Daarbij zijn we koersvast en we hebben oog voor elkaars rol en ontwikkeling daarin. Dat is een meerjarenkoers, wat rust en stabiliteit in ons jeugdhulplandschap moet brengen waardoor inhoudelijk ruimte ontstaat de goede dingen goed te doen voor onze jeugdigen en hun gezinnen.
Wat willen we bereiken? 3.F Renovatie velden en toebehoren / MJOP Veilige, toegankelijke en toekomstbestendige sportvelden en –complexen.
Wat gaan we daarvoor doen? Sportbeleid Het MJOP (meerjaren onderhoudsplan) toegevoegd aan rapport herijking buitensportaccommodaties wordt in 2023 herzien. Dit is nodig wegens marktontwikkelingen (prijsstijging, indexering etc.). Vanaf 2024 gaat de herziene versie leidraad zijn voor renovaties van
29
velden en toebehoren (veldverlichting, leunhekwerk, beregening etc.). Daarnaast lopen er aparte onderzoeken bij verschillende verenigingen waaronder RFC en Right-O omtrent behoefte, capaciteit en haalbaarheid. Uitkomsten van deze onderzoeken worden mogelijk middels separate adviezen voorgelegd. Dit kan een afwijkende uitvoering ten opzichte van het MJOP vragen.
Financiële vertaling In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota voor opgave 3 zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave 3
2024
2025
2026
3.A GIA
70.000
70.000
70.000
70.000
A N
3.B MidZuid
2027 W/A/N
-
125.000
125.000
125.000
3.C BCF Welzijn
40.000
40.000
40.000
40.000
A
3.D GALA
403.947
403.947
320.236
Onbekend
N
3.D Dekking Spuk GALA
-403.947
-403.947
-320.236
Onbekend
N
pm
pm
pm
pm
W A
3.E Jeugd 3.F Renovatie velden Totaal
pm
pm
pm
pm
110.000
235.000
235.000
235.000
5.2.4 Programma 4 Opgave Wonen Strategisch doel en maatschappelijke effecten
We creëren woonruimte naar behoefte We verbeteren, bewaken en behouden de balans We pakken meer regie op de woningmarkt Ontwikkelingen vinden plaats in samenspraak met onze inwoners en stakeholders
Wat willen we bereiken? 4.A Verduurzaming gemeentelijk vastgoed Al jaren bestaat de wens om te komen tot een duurzaam MJOP van het gemeentelijk vastgoed. Op 29 juni 2023 is het MJOP door de gemeenteraad vastgesteld. In het MJOP is, vanwege het karakter van de voorziening, geen rekening gehouden met maatregelen voor duurzame energieopwekking, luchtbehandelingsinstallaties en warmtepompen. Tijdens de inspecties die hebben geleid tot het MJOP zijn voornoemde maatregelen wel bekeken en voor zover mogelijk financieel vertaald. We zijn een duurzame gemeente die wil voldoen aan de landelijke doelstellingen en we willen een voorbeeld zijn voor inwoners en bedrijven.
30
Wat gaan we daarvoor doen? Gemeentelijke panden Niet ieder geïnventariseerd pand is door de aard van het gebruik, ligging en bouwkundige staat geschikt om te verduurzamen. De komende periode zullen financiële en maatschappelijke businesscases worden gemaakt om te komen tot een voorstel voor de meerjarenbegroting. Hier zal fasering onderdeel van uitmaken.
Wat willen we bereiken? 4.B Verhuizing Mafeking Op dit moment wordt gewerkt aan een nadere uitwerking om Mafeking en de Bergsche Battery te herhuisvesten. Hiervoor is een investering benodigd. De hoogte hiervan is echter op dit moment niet bekend. Het eerder geraamde budget zal door prijsstijgingen en loonontwikkelingen echter onvoldoende zijn. De kapitaallasten komen bovenop het huidige tekort en zullen het tekort dus groter maken.
Wat gaan we daarvoor doen? Mafeking We bieden een plaats aan onze verenigingen en voldoen aan de motie van de gemeenteraad die ziet op het bieden van een duurzame plaats voor Mafeking met voorzieningen die gelijk zijn aan het voorzieningenniveau in fort Lunet. Tevens bieden we plaats aan de Bergsche Battery die sinds haar oprichting geen vast honk kent en hiermee eveneens duurzaam wordt gehuisvest.
Financiële vertaling In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota voor opgave 5 zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave 4
2024
2025
2026
4.A
pm
pm
pm
2027 W/A/N pm
N
4.B
pm
pm
pm
pm
N
Totaal
5.2.5 Programma 5 Opgave Economie en Toerisme Strategisch doel en maatschappelijke effecten Het vestigingsklimaat voor ondernemers verbeteren – schonere, veiligere en aantrekkelijke bedrijventerreinen en winkelgebieden realiseren
31
Wat willen we bereiken? 5.A Uitvoering Bibob-beleid Het waarborgen van de integriteit van het bestuursorgaan en het voorkomen van onbewust faciliteren van criminele activiteiten.
Wat gaan we daarvoor doen? Opgave Economie en Toerisme In opdracht van het Districtelijk driehoeksoverleg de Baronie is overeenstemming gevonden over het opstellen en implementeren van nieuw Bibob-beleid voor de Baronie-gemeenten. Het Bibob-beleid wordt in 2023 vorm gegeven, dit moet geïntegreerd worden binnen de bedrijfsvoering
Financiële vertaling In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota voor opgave 5 zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave 5
2024
2025
2026
5.A Bibob
40.000
40.000
40.000
40.000
2027 W/A/N
Totaal
40.000
40.000
40.000
40.000
5.2.6 Programma 6 Opgave Bestuur en Dienstverlening Strategisch doel en maatschappelijke effecten
Wij verbeteren de kwaliteit, professionaliteit en continuïteit van onze dienstverlening ( betrokken, ondernemend, professioneel en snel). De kwaliteit van onze (digitale) dienstverlening verhogen Verminderen van administratieve lastendruk bij aanvragers en intern Proces voor de aanvragers verhelderen door op eenvoudige wijze inzicht te geven in de verplichtingen (wet- en regelgeving) die van toepassing zijn op de specifieke aanvraag en daarmee de aanvrager deskundig kunnen begeleiden en adviseren, zodat het juist en correcte wordt aangevraagd We betrekken onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners meer dan voorheen bij zaken die hen raken Actieve deelname inwoners, ondernemers en partners vindt plaats. Uitvoering van beleid past beter bij behoefte
Wat willen we bereiken? 6.A Verhelderen van vergunningsprocessen 1. Versimpelen van het vergunningsproces voor organisatoren 2. Minder administratieve lasten
32
N
Wat gaan we daarvoor doen? VTH taken In 2023 is software aangeschaft voor de vergunningchecker en aanvraagvoorziening voor evenementen, APV en horeca. Dit levert één duidelijk en digitaal proces op voor de aanvragers. Dit leidt tot een hoog gebruikersgemak bij zowel inwoners, ondernemers als medewerkers. Het reguliere jaarlijks onderhoud was echter nog niet meegenomen in de begroting.
Wat willen we bereiken? 6.B Burgerparticipatie Fasegewijs invoeren van burgerparticipatie.
Wat gaan we daarvoor doen? Opgave Bestuur en Dienstverlening De komende jaren voeren we burgerparticipatie fasegewijs in en voor de diverse participatietrajecten zijn middelen noodzakelijk. Denk bijvoorbeeld aan extra communicatiemateriaal, folders, de kosten voor bijeenkomsten, externe deskundigheid op onderwerpen etc..
Wat willen we bereiken? 6.C Zaak- en archiefsysteem overbrengen naar de cloud We gaan de continuïteit van ons zaak- en archiefsysteem verbeteren door die in de cloud te zetten. Nieuwe versies van software komen steeds meer beschikbaar als 'cloud-dienst'. Wanneer we nu niet naar de cloud gaan moet er sowieso een update komen van ons zaak- en archiefsysteem. De kosten van die update zijn ongeveer even hoog als de overstap naar de cloud. Op een later moment moeten we dan alsnog de overstap maken naar de cloud met de bijbehorende kosten. Vandaar dat het verstandig is om nu de overstap naar de 'cloud' te maken.
Wat gaan we daarvoor doen? Overhead DIV We brengen ons zaak- en archiefsysteem over naar de ‘cloud’
Financiële vertaling In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota voor opgave 6 zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave 6
2024
2025
2026
2027 W/A/N
33
6.A Vergunningsprocessen
-
-
-
-
A
6.B Burgerparticipatie
15.000
25.000
30.000
30.000
N
6.C Cloud eenmalige kosten
60.000
-
-
-
N
6.C Cloud jaarlijks onderhoud
15.000
15.000
15.000
15.000
N
Totaal
90.000
40.000
45.000
45.000
5.2.7 Programma 7 Opgave Financiën en Organisatie Strategisch doel en Maatschappelijke effecten
Wij verbeteren de kwaliteit, professionaliteit en continuïteit van onze dienstverlening. Wij zijn hierdoor beter bereikbaar en creëren de mogelijkheid tot hybride werken Niet meer van deze tijd De handhaving te complex Kosten niet opwegen tegen de inkomsten De lasten voor de inwoners (in het bezit van een hond) willen verlichten
Wat willen we bereiken? 7.A Hybride werken Hybride (tijd- en plaats onafhankelijk) werken zorgt ervoor dat we efficiënt, productief en goed bereikbaar zijn. Hiervoor beschikken we over de juiste hardware en voeren we onze werkzaamheden uit binnen de juiste werkomgeving.
Wat gaan we daarvoor doen? Overhead I&A We stellen de nodige apparatuur beschikbaar waaronder laptops, tablets en smartphones. Hiervoor verhogen we het jaarlijks budget met €40.000
Wat willen we bereiken? 7.B Indexatie onderhoudskosten 2023 We waarborgen onze dienstverlening en bedrijfsvoering en maken hiervoor gebruik van de nodige applicaties. Deze applicaties worden onderhouden en voorzien van de nodige updates.
Wat gaan we daarvoor doen? Overhead ICT We hanteren de prijsindex van het CBS en waarborgen onze dienstverlening en bedrijfsvoering. We verhogen het jaarlijks budget met €40.000. De applicaties blijven actief.
34
Wat willen we bereiken? 7.C Afschaffen hondenbelasting Het volledig afschaffen van hondenbelasting.
Wat gaan we daarvoor doen? Hondenbelasting Het niet meer opleggen van hondenbelasting.
Financiële vertaling In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota voor opgave 7 zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave 7
2024
2025
2026
7.A Hybride werken
8.000
16.000
24.000
32.000
2027 W/A/N
7.B Onderhoudskosten
40.000
40.000
40.000
40.000
A
7.C Hondenbelasting
94.000
94.000
94.000
94.000
N
Totaal
142.000
150.000
158.000
166.000
N
5.3 Financiële vertaling kadernota In de onderstaande tabel wordt een samenvatting opgenomen van alle Wettelijke (W) ontwikkelingen die in de Kadernota zijn opgenomen alsmede de Autonome (A) ontwikkelingen en de Wensen voor nieuw beleid (N). Opgave
2024
2025
2026
2027
1 Leefbaarheid
525.000
156.000
126.000
126.000
2 Duurzaamheid
-
-
-
-
3 Mens en Zorg
110.000
235.000
235.000
235.000
-
-
-
-
5 Economie en toerisme
40.000
40.000
40.000
40.000
6 Bestuur en Dienstverlening
90.000
40.000
45.000
45.000
7 Financiën en organisatie
142.000
150.000
158.000
166.000
Divers Overige besluiten en ontwikkelingen*
1.094.000
1.094.000
1.094.000
1.094.000
Totaal
2.001.000
1.715.000
1.698.000
1.706.000
4 Wonen
35
2024
2025
2026
2027
W / Wettelijk
130.000
-
-
-
A / Autonoom
1.354.000
1.244.000
1.244.000
1.244.000
517.000
471.000
454.000
462.000
2.001.000
1.715.000
1.698.000
1.706.000
N / Nieuw
* Betreffen diverse structurele autonome kosten. € 500.000 verbonden partijen, € 350.000 CAO ontwikkelingen en € 250.000 onderhoud gebouwen.
Investeringen Kadernota
2024
1.G Verkeersveiligheid
1.000.000
1.G Verkeersveiligheid
30.000
7.A Hybride werken
40.000
36
2025
2026
2027
40.000
40.000
40.000
6. Conclusie De prognose van de saldo's zoals thans berekend zijn, zijn verontrustend. De directe en indirecte financiële gevolgen van de oorlog in de Oekraïne, de gestegen kosten van levensonderhoud zoals nutsvoorzieningen, salarissen, uitkeringen, prijsstijgingen, rentewijzigingen voor zowel de gemeente als de instellingen en verbonden partijen komen in volle omvang naar voren en plaatsen de gemeente voor een enorme opgave. Ook de actualisatie van de onderhoudsplannen vraagt structureel meer budget en het budget voor het Sociaal Domein is niet toereikend. Duidelijk is dat ook de algemene uitkering van het gemeentefonds vooralsnog geen oplossing biedt voor de tekorten. Met name vanaf 2026 is de ontwikkeling van de algemene uitkering met een groot aantal onzekerheden omgeven. Blijft het "Ravijn" aanwezig of wordt dit toch geheel of gedeeltelijk opgelost door de rijksoverheid. Tekortbegrotingen dienen te worden voorkomen en zijn, in principe, ook niet toegestaan. Een gemeentebegroting dient reëel en structureel meerjarig sluitend te zijn. De beoordeling hiervan wordt door de Provincie bepaald. Het advies van de VNG om de jaren 2026 en 2027 eventueel met een tekort vast te stellen, willen wij vooralsnog voor kennis aannemen. Na de actualisatie van de ramingen in de Turap 2 en de verwerking van de Septembercirculaire 2023 ontstaat er naar verwachting een ander financieel beeld.
Hoe dat andere beeld zal zijn is gissen, maar dat er nog wel een opgave zal resteren lijkt zeer waarschijnlijk. De mogelijkheden om te komen tot een sluitende begroting zijn legio, maar hebben allemaal op de een of andere wijze, meer of minder, aanzienlijke, gevolgen voor het beleid en de uitvoering. In de najaarsnota zullen wij ons tot het uiterste inspannen om een sluitende meerjarenraming aan de gemeenteraad aan te bieden. Hierbij wordt uiteraard ook de zienswijze over met name de wensen van nieuw beleid zoals opgenomen in het Kadernota gedeelte in de besluitvorming betrokken.
37
38