09.5 Wava MidZuid begroting 2025
Tekst van het document
Werkt voor iedereen Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenraming 2025-2028 van Gemeenschappelijke regeling WAVA, (mede inhoudende de begroting van MidZuid B.V.)
Dagelijks Bestuur d.d. 11 april 2024
COLOFON Wij zijn MidZuid MidZuid is er voor alle mensen in onze regio die een duwtje in de rug nodig hebben naar werk. Ze zijn klaar voor het werkproces, maar kunnen zonder hulp de afstand niet overbruggen. Wij bieden die hulp. Alles wat we doen draagt eraan bij dat zoveel mogelijk mensen zo dicht mogelijk bij werk komen. Ze dragen bij, hebben betekenis en zijn daardoor waardevol onderdeel van de maatschappij. We zijn een kei in het begeleiden naar werk. Omdat we ons altijd richten op wat iemand wél kan en wil. We zijn er namelijk van overtuigd dat er altijd wat kan. Ieder op zijn tempo met de juiste ondersteuning en begeleiding. We laten mensen inzien dat er meer uit jezelf te halen is dan dat je dacht dat erin zat. We herkennen het als iemand nog niet klaar is voor het werkproces, ze hebben eerst andere hulp nodig. Dan verwijzen we door naar specialisten met de passende kennis uit ons netwerk. We bieden dat wat iemand op dat moment nodig heeft om de stap naar werk te kunnen maken. Dat kunnen we omdat we observeren, luisteren, praten. Doordat we kijken naar de persoon en zijn situatie en veel kennis en kunde in huis hebben, kunnen we de juiste knoppen vinden om aan te draaien. De ene keer past een standaardprocedure prima en de andere keer proberen we iets nieuws als dat beter werkt. Dat doen we resultaatgericht.
Soms is dat eenvoudig, soms vraagt het meer vindingrijkheid; wij zorgen dat het voor elkaar komt. En investeren continu in de ontwikkeling van onze medewerkers zodat ze dat ook als de besten kunnen blijven doen. We zoeken of creëren samen met werkgevers in de regio passende werkplekken, we ontwikkelen mensen waar nodig. En je kunt ook bij MidZuid zelf aan het werk in bijvoorbeeld industrie, circulaire activiteiten, catering, schoonmaak en groenvoorziening. Het mag duidelijk zijn dat samenwerken cruciaal is om ons werk goed te kunnen doen. Samen met degenen die we helpen naar werk, samen met de werkgevers in de regio, samen met andere specialisten, samen met de gemeente, samen komen we tot een passende duurzame oplossing. MidZuid Werkt voor iedereen
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 2 van 45
“Ik ben me steeds zelfverzekerder gaan voelen en ik durf weer met kleine stapjes mijn grenzen te verleggen.” Mariska, via MidZuid werkzaam bij de Bibliotheek Altena
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 3 van 45
Inhoudsopgave COLOFON ...................................................................................................................................... 2 1.
Algemene toelichting op de begroting .............................................................................. 5
2.
Begroting 2025 en meerjarenraming ................................................................................. 9
3.
2.1
Uitgangspunten voor de begroting ................................................................................. 9
2.2
Begroting 2024 GR WAVA ................................................................................................ 11
2.3
Meerjarenperspectief 2023-2027 GR WAVA .................................................................. 12
2.4
Toelichting op de begroting 2025 en meerjarenraming ............................................... 13
2.5
Samenvattend overzicht van baten en lasten ............................................................... 23
Paragrafen .......................................................................................................................... 23 3.1
Bedrijfsvoering ................................................................................................................ 23
3.2
Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................... 27
3.3
Meerjarig risico ................................................................................................................. 31
3.4
Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................ 32
3.5
Financiering ...................................................................................................................... 33
3.6
Verbonden partijen .......................................................................................................... 34
4. Begroting 2025 WSP Dongemond ...................................................................................... 35 4.1. Algemeen .......................................................................................................................... 35 4.2. Begroting 2025 WSP Dongemond .................................................................................. 35 4.3. Toelichting op begroting WSP en verdeling gemeentelijke bijdrage ........................... 36 Bijlage 1:
Voorlopige bijdrage per gemeente voor MidZuid ............................................. 39
Bijlage 2:
(Financiële) uitgangspunten ................................................................................ 41
Bijlage 3:
Begroting naar taakvelden .................................................................................. 44
Bijlage 4:
Geprognosticeerde balans en EMU-saldo........................................................... 45
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 4 van 45
1.
Algemene toelichting op de begroting
Inleiding Hierbij ontvangt u de begroting 2025 met daarin opgenomen de meerjarenraming 2026 tot en met 2028. In deze begroting zijn de meest recente ontwikkelingen en verwachtingen meegenomen. In tegenstelling tot voorgaande jaren is in deze begroting al rekening gehouden met de verwachte indexeringen van lonen en kosten op basis van de septembercirculaire 2023. In het 4e kwartaal van 2024 wordt de eerste herziene begroting 2025 opgesteld met daarin, indien van toepassing, een eerste begrotingswijziging. Bij het opstellen van de herziene begroting worden de ontwikkelingen die spelen in 2024 en 2025 en van invloed zijn op de activiteiten en financiën betrokken. Momenteel lopen we op bestuurlijk en ambtelijk niveau een proces over de strategische toekomstvisie van MidZuid na 2035. Tijdens het proces over de strategische toekomstvisie van MidZuid kijken we naar de huidige en toekomstige taakuitvoering van MidZuid voor de vier gemeenten en komen hiermee tot een organisatieadvies/model voor MidZuid. We maken daarmee ook onder meer de ambities van de diverse gemeenten inzichtelijk. Zo komt er inzicht in de doelgroepen en aantallen medewerkers die de komende jaren gebruik gaan maken van de infrastructuur van MidZuid. Met de daarbij behorende financieringsmogelijkheden. Eerder is er ook gesproken over de meerjaren strategische toekomstvisie MidZuid 2025-2035.
Daarin willen we al toewerken naar een meer stabiele en voorspelbare situatie in de financiële lasten voor MidZuid en de deelnemende gemeenten. Rust en een bestendig beeld is het doel. Dit doen we door op de middellange termijn met elkaar te kijken naar de dienstverlening die MidZuid levert aan de deelnemende gemeenten, als ook door op de lange termijn te kijken naar mogelijke aanpassingen van de organisatie van MidZuid aan de gewijzigde omstandigheden. Ontwikkelingen bij MidZuid In 2016/2017 is door de raden van alle deelnemende gemeenten unaniem ingestemd met de notitie ‘Mensenwerk is de basis’. Daarmee heeft MidZuid de ruimte gekregen om, naast de uitvoering van de Wsw en Beschut Werk, activiteiten te ontwikkelen mits deze een relatie hebben met de uitvoering van de Participatiewet. Daarmee is duidelijk richting gegeven aan de toekomst van het bedrijf. Middels het document over de basistaken van MidZuid is dit in 2023 bevestigd, waarmee er ook duidelijkheid is over Beschut Werk, wat de basis is voor de toekomstige huisvesting. Tevens is dit de basis voor de strategie 2025-2035 van MidZuid. Waar het in het document over de basistaken gaat over de doelgroepen zien we de noodzaak om te komen tot een duurzaam organisatiemodel voor de langere termijn (na 2035). Daarvoor zijn we vorm aan het geven aan de hiervoor genoemde strategische toekomstvisie.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 5 van 45
In de afgelopen jaren is de huisvesting van MidZuid onderwerp van discussie geweest. In 2023 is door het algemeen bestuur het besluit tot een voorgenomen besluit sloop/nieuwbouw vastgesteld. De gemeenteraden van de vier gemeenten zijn afzonderlijk geïnformeerd over de stand van zaken en als vervolg daarop hebben er ook afzonderlijke debatraden plaatsgevonden bij de gemeenten. Een definitief besluit is er hiermee nog niet genomen. Het proces rondom huisvesting krijgt zijn vervolg in 2024 en volgende jaren. Na besluitvorming zal dit in de meerjarenraming worden verwerkt. In het kader van circulariteit zien we een nieuwe markt ontstaan binnen de regio Dongemond waar we als MidZuid op acteren door het oprichten van een circulair ambachtscentrum. Met kleding als eerste loot aan deze stam. Dit zal het komende jaar en de daaropvolgende jaren verder worden uitgebreid. In het verlengde hiervan willen we ook dat we in onze eigen bedrijfsvoering zo duurzaam mogelijk opereren indien dit kan en niet tot excessieve kostenverhogingen leidt. Zo zien we een steeds verdere elektrificering van ons materiaal en wagenpark en stimuleren we dit via een nieuw vastgestelde mobiliteitsregeling. Daarnaast vertellen we meer en meer ons duidelijke verhaal naar buiten toe. Wat we betekenen en wat de toegevoegde waarde is van ons werk binnen de vier gemeenten.
Ook via nieuwe media, zoals een podcastserie, vertellen we ons verhaal. Inclusieve technologie wordt meer en meer onderdeel van MidZuid als ondersteunend hulpmiddel in het beter kunnen inzetten van medewerkers op hun talenten, waardoor zij hoogwaardiger werk kunnen verrichten. Het TINT West Brabant zal in 2025 met de werkontwikkelbedrijven en opleiders Curio en Avans een duidelijker gezicht krijgen bij werkgevers. Ook in Brabants verband is er een start gemaakt om kennis te delen en wellicht gezamenlijk ontwikkelcapaciteit te werven. Ten aanzien van het aantal medewerkers uit de verschillende doelgroepen wordt verwacht dat de lijn, die na de invoering van de Participatiewet is ingezet, zich doorzet. Waardoor een afname van het aantal Wsw-medewerkers te zien is. In de praktijk gaat dit met golfbewegingen. Daar staat een groei van het aantal medewerkers via de doelgroepen Beschut Werk en andere participatiebanen tegenover. In deze begroting wordt ervan uitgegaan dat de uitgangspunten voor 2025 e.v., zowel voor Beschut Werk als voor participatiebanen gehaald kunnen worden. Daarnaast wordt blijvend ingezet op andere instrumenten, zoals leerwerken, om zo veel mogelijk mensen te ondersteunen om aan het werk te komen. Echter is in 2025 en 2026 op basis van de huidige verwachtingen een krimp zichtbaar in de totale omvang van deze medewerkers.
Toch wordt er door onderzoeksbureau Berenschot op langere termijn wel een groei verwacht van het aantal mensen met een Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 6 van 45
kwetsbare positie op de arbeidsmarkt. De vraag is echter of er voldoende middelen vanuit het Rijk beschikbaar komen om deze inwoners mee te kunnen laten doen. In de arbeidsmarktregio West-Brabant wordt er door de gemeenten, UWV en de sociale werkontwikkelbedrijven samengewerkt en worden afspraken gemaakt over beleid en uitvoering en de vorming van een Regionaal Werkcentrum. MidZuid neemt namens de drie werkontwikkelbedrijven deel aan het Regionaal Beraad, het nieuwe bestuur van de arbeidsmarktregio West-Brabant. Dit komt onder andere tot uiting in het samenwerkingsverband Werkgevers Servicepunt West-Brabant. De werkgeversadviseurs die in Oosterhout dichtbij de collega’s van gemeenten en MidZuid werken zorgen voor de dienstverlening voor werkgevers in de gemeente Altena, Drimmelen, Geertruidenberg en Oosterhout. Ook wel de regio Dongemond genoemd. Sinds januari 2022 is de naam van het Werkgevers Servicepunt dan ook officieel verandert in WSP Dongemond. In 2017 is er een dienstverleningsovereenkomst (DVO) afgesloten tussen de betrokken gemeenten, de GR WAVA en MidZuid B.V.. De in de DVO gemaakte afspraken komen tot uitdrukking in het feit dat met ingang van 2018 voor WSP Dongemond een eigen jaarplan en begroting is opgesteld en vastgesteld door het dagelijks bestuur.
Om die reden maakt het WSP Dongemond (financieel) geen onderdeel uit van deze begroting, maar is deze in hoofdstuk 4 als aparte begroting opgenomen. De begroting 2025 in cijfers In januari 2024 heeft het dagelijks bestuur de herziene begroting 2024 vastgesteld om aan te bieden aan de colleges van de deelnemende gemeenten. Zoals hiervoor al is opgemerkt zijn de cijfers in de begroting 2025 in lijn met de meerjarencijfers uit de herziene begroting 2024, waarbij deze is geïndexeerd en geactualiseerd voor wat betreft de netto-omzet. In de huidige begroting wordt uitgegaan van het in stand houden van het huidige pand met een beperkte investering om aan de eisen van energielabel-C te voldoen. Ook de voorziening van het meerjarig onderhoudsplan is hierop gebaseerd. In de meerjarenraming is in 2028 een stijging van de gemeentelijke bijdrage zichtbaar. Deze hangt samen met de investeringen die in 2028 staan gepland om het huidige pand tijdig naar energielabel-A te krijgen. Vanaf 2015 zijn er vastgelegde afspraken over de opbouw en de verdeelsleutels gemeentelijke bijdrage voor de begroting en de meerjarenraming. Deze afspraken kennen een basis in collectiviteit en solidariteit, met een heldere verrekening over de zogeheten vaste lasten, maar ook een ontwikkeling richting een individuele verrekening per gemeentelijke opdrachtgever voor participatieactiviteiten.
Het dagelijks bestuur heeft in november 2016 het uitgangspunt vastgelegd dat de (meerjaren)begrotingen vanaf 2017 sluitend moeten zijn. Dit uitgangspunt heeft consequenties voor de hoogte van de gemeentelijke bijdrage. In de voorliggende begroting betekent dit dat bij het bepalen van de gemeentelijke bijdrage, naast het
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 7 van 45
subsidieresultaat Wsw en vaste lasten, ook de overige posten uit de begroting worden betrokken. Verwacht resultaat jaarrekening 2023 Voor 2023 was een negatief resultaat begroot. Bij het vaststellen van de jaarrekening 2022 werd voorzien dat het resultaat 2023 lastig te halen zou zijn. Uiteindelijk leveren de inspanningen gedurende 2023 wel een resultaat op dat boven de begroting eindigt. De gerealiseerde bezuinigingen uit het verleden hebben geleid tot een structureel betere financiële bedrijfsvoering, maar door onder andere de inflatie en stijging van de minimumlonen en forse aanpassingen in de cao’s gaan deze meerjarig volledig teniet. De concept-jaarrekening 2023 vertoont desondanks een beter resultaat dan begroot, maar het blijft een fors verlies. In de begroting 2025 is met de structurele effecten uit de jaarcijfers 2023 rekening gehouden. Recente ontwikkelingen Voor 2025 spelen er zaken als de gevolgen van de eerdere stijging van het WML, hogere rente, lagere huuropbrengst en fors stijgende ICT-(beveiligings)kosten. De uitstroom van de Wsw gaat door, mede als gevolg van gunstige regelingen om minder te gaan werken of eerder volledig te stoppen, die in de cao SW zijn opgenomen. Hierdoor komt de productiecapaciteit onder druk te staan en daarmee het resultaat van de bedrijfsvoering.
Voor de ontwikkeling in 2025 en verder wordt samen met de deelnemende gemeenten naar een passende oplossing gekeken, waarbij de bereidheid van de gemeenten tot het faciliteren van instroom een belangrijke factor is. Voor 2024 is de cao SW aangepast zonder dat daarvoor vanuit de overheid passende financiële middelen beschikbaar zijn gesteld. Ook de cao Aan de Slag is afgesloten zonder dat daar en structurele dekking voor is. In de begroting 2025 is er, naast de gemeentelijke bijdrage, vanuit gegaan dat er uiteindelijk wel een structurele dekking via de SW-bijdrage komt om deze tekorten te dekken.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 8 van 45
2. Begroting 2025 en meerjarenraming 2.1 Uitgangspunten voor de begroting Bij het samenstellen van de begroting 2025 en meerjarenraming zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd. Opzet van de begroting De begroting van de Gemeenschappelijke Regeling WAVA (GR WAVA) heeft primair betrekking op de activiteiten en financiën van GR WAVA zelf. De bedrijfsactiviteiten vinden echter in belangrijke mate plaats binnen de 100% dochter van GR WAVA: MidZuid B.V. In de begroting wordt wel duidelijk onderscheid gemaakt tussen beide rechtspersonen. Dit betekent dat de (formele) begrotingscijfers uitsluitend betrekking hebben op de GR WAVA. Het verwachte resultaat van MidZuid B.V. komt in de begroting van GR WAVA tot uitdrukking in één begrotingspost: het operationeel resultaat. Om ook inzicht te verschaffen in de begrote cijfers van MidZuid B.V. is in de toelichting op de begroting een geconsolideerde begroting van GR WAVA en MidZuid B.V. (met toelichting) opgenomen. De begroting is opgesteld rekening houdende met de meest recente regels op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording gemeenten en provincies (BBV). De activiteiten waarop de begroting betrekking heeft, vinden plaats in één programma: werk en re-integratie.
Financiële uitgangspunten In de herziene begroting 2024 die in december 2023 door het dagelijks bestuur is vastgesteld en aangeboden is aan de colleges, zijn ook de meerjarencijfers 2025 e.v. opgenomen. Aangezien de ontwikkelingen hard gaan sinds het moment van opstellen van de herziene begroting 2024 zijn de cijfers op onderdelen geactualiseerd waar het gaat om omzet ontwikkelingen. Verder vormen de meerjarencijfers uit deze herziene begroting de basis voor de begroting 2025 en zijn zowel de kosten als de opbrengsten naar het prijspeil van 2025 gebracht op basis van de indexeringsverwachtingen uit de septembercirculaire 2023. Voor 2028 zijn de kosten om het huidige pand naar energielabel-A te krijgen opgenomen. De loonkosten en de subsidieopbrengsten voor de Wsw zijn niet geïndexeerd, omdat deze aan elkaar gekoppeld zijn en deze muteren aan de hand van de komende circulaires. Een belangrijke opbrengstpost vormt de rijkssubsidie Wsw. Binnen het macrobudget is sprake van een prijscomponent (P) en een volumecomponent (Q). Afwijkingen in het volume kunnen effect hebben op de prijs. In deze begroting zijn de laatst bekende cijfers van het Rijk aangehouden op basis van de septembercirculaire 2023. De (financiële) uitgangspunten die betrekking hebben op de diverse begrotingsposten zijn nader in detail uitgewerkt in bijlage 2, waarnaar wordt verwezen.
Verdere bijzondere ontwikkelingen worden eind 2024 in de herziene begroting 2025 meegenomen.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 9 van 45
Visie, missie en gemeentelijke bijdrage Vanuit de vastgestelde visie en missie vervult de GR WAVA (hierna: WAVA) voor haar vier deelnemende gemeenten een publieke opdracht in een private omgeving. Deze opdracht luidt: mensen naar duurzaam passend werk begeleiden en dat zo efficiënt mogelijk doen. Ze voelen zich en zijn daardoor waardevol onderdeel van de maatschappij. Dit leidt tot 3 uitgangspunten: -
Het ontwikkelen van mensen is leidend, dat betekent dat wij medewerkers zo hoog mogelijk plaatsen op de werkladder en binnen een trede hun loonwaarde of toegevoegde waarde optimaliseren.
-
Om dit te behalen werken we duurzaam samen met onze partners en dat betekent: o
We maken heldere afspraken over prijs en kwaliteit op basis van marktconforme tarieven en loonwaarden van medewerkers.
o
We maken heldere afspraken over de begeleiding en ondersteuning op de werkvloer.
o
We zorgen voor een prettige en veilige werkomgeving voor medewerkers, conform de wettelijke eisen.
-
Doelstelling is dat de bedrijfsvoering over alle werksoorten die MidZuid uitvoert samen budgettair neutraal verloopt en dat de gemeentelijke bijdrage zoveel als mogelijk wordt beperkt. Zie in dit kader ook hetgeen in hoofdstuk 1 over de gemeentelijke bijdrage is opgemerkt, alsmede de financiële uitgangspunten die zijn opgenomen in bijlage 2.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 10 van 45
2.2 Begroting 2025 GR WAVA Begroting
Realisatie
Begroting
Begroting
Begroting
2023
2023
2024
2024
2025
Bedragen * € 1.000
herzien
herzien
Subsidieresultaat wsw Rijkssubsidie Begeleid werken Subsidie beschikbaar voor WAVA
12.007 -596 11.411
12.521 -780 11.741
11.815 -585 11.230
12.548 -778 11.770
11.904 -803 11.101
Personeelslasten (na aftrek LIV) Vervoer doelgroep Totaal personeelskosten ca.
-11.692 -193 -11.885
-11.404 -216 -11.620
-11.257 -186 -11.443
-11.783 -212 -11.995
-11.177 -195 -11.372
-474
121
-213
-225
-271
Nieuw beschut Loonkostensubsidies Personeelslasten (netto, na aftrek LIV) Subsidieresultaat nieuw beschut Begeleidingsvergoedingen Saldo nieuw beschut
1.247 -2.457 -1.210 822 -389
1.085 -2.151 -1.066 946 -120
1.386 -2.749 -1.363 913 -449
1.515 -3.011 -1.496 1.184 -312
1.700 -3.401 -1.702 1.326 -375
Nieuwe doelgroepen (P-wet) Loonkostensubsidies Personeelslasten (netto, na aftrek LIV) Subsidieresultaat nieuwe doelgroepen Begeleidingsvergoedingen Saldo nieuwe doelgroepen
700 -1.788 -1.088 330 -757
791 -1.725 -934 390 -544
749 -1.923 -1.175 353 -822
940 -2.293 -1.353 413 -940
1.027 -2.556 -1.529 450 -1.079
Subtelling saldo alle doelgroepen
-1.620
-544
-1.484
-1.477
-1.725
Vaste lasten WAVA Gebouw Huuropbrengst derden Doorbelast gebruik gebouwen Rente lening BNG Energie Vaste lasten
-737 243 893 -24 -551 -176
-786 228 930 -45 -397 -69
-773 213 893 -164 -551 -382
-828 185 580 -146 -217 -425
-851 62 597 -197 -223 -613
Overhead Personeelskosten Doorbelasting naar MidZuid B.V. Totaal
-
-
-
-
-
Overige bedrijfskosten
-22
-26
-22
-22
-35
Operationeel resultaat MidZuid B.V.
-558
-1.719
-583
-749
-809
Onvoorzien
-100
-52
-100
-100
-100
Resultaat voor gemeentelijke bijdrage
-2.477
-2.411
-2.571
-2.773
-3.282
Gemeentelijke bijdrage
1.985
1.985
2.290
2.491
3.282
Resultaat excl. incidentele baten en lasten
-492
-426
-282
-283
-0
Incidentele baten en lasten
-
-
-
-
Resultaat exploitatie WAVA
-492
-426
-282
-283
Subsidieresultaat wsw
1)
Betreffen de cijfers 2023 op basis van de concept-jaarrekening excl. WSP
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 11 van 45
-0
2.3 Meerjarenperspectief 2025-2028 GR WAVA Begroting 2024
Bedragen * € 1.000
Begroting Meerjarenraming 2025
2026
2027
2028
herzien Subsidieresultaat wsw Rijkssubsidie Begeleid werken Subsidie beschikbaar voor WAVA
12.548 -778 11.770
11.904 -803 11.101
11.505 -827 10.679
11.094 -853 10.241
10.863 -879 9.985
Personeelslasten (na aftrek LIV) Vervoer doelgroep Totaal personeelskosten ca.
-11.783 -212 -11.995
-11.177 -195 -11.372
-10.631 -182 -10.813
-10.054 -169 -10.222
-9.688 -160 -9.848
-225
-271
-134
19
137
Nieuw beschut Loonkostensubsidies Personeelslasten (netto, na aftrek LIV) Subsidieresultaat nieuw beschut Begeleidingsvergoedingen Saldo nieuw beschut
1.515 -3.011 -1.496 1.184 -312
1.700 -3.401 -1.702 1.326 -375
1.839 -3.679 -1.840 1.435 -405
1.979 -3.957 -1.978 1.544 -434
2.119 -4.235 -2.116 1.653 -463
Nieuwe doelgroepen (P-wet) Loonkostensubsidies Personeelslasten (netto, na aftrek LIV) Subsidieresultaat nieuwe doelgroepen Begeleidingsvergoedingen Saldo nieuwe doelgroepen
940 -2.293 -1.353 413 -940
1.027 -2.556 -1.529 450 -1.079
1.085 -2.700 -1.615 476 -1.139
1.143 -2.845 -1.701 502 -1.200
1.202 -2.989 -1.787 527 -1.260
Subtelling saldo alle doelgroepen
-1.477
-1.725
-1.678
-1.615
-1.586
Vaste lasten WAVA Gebouw Huuropbrengst derden Doorbelast gebruik gebouwen Rente lening BNG Energie Vaste lasten
-828 185 580 -146 -217 -425
-851 62 597 -197 -223 -613
-846 62 597 -231 -223 -641
-841 62 597 -264 -223 -670
-1.063 62 597 -406 -223 -1.034
Overhead Personeelskosten Doorbelasting naar MidZuid B.V. Totaal
-
-
-
-
-
Overige bedrijfskosten
-22
-35
-35
-35
-35
Operationeel resultaat MidZuid B.V.
-749
-809
-817
-835
-854
Onvoorzien
-100
-100
-100
-100
-100
Resultaat voor gemeentelijke bijdrage
-2.773
-3.282
-3.271
-3.254
-3.609
Gemeentelijke bijdrage
2.491
3.282
3.271
3.254
3.608
Resultaat excl. incidentele baten en lasten
-283
-0
-0
-0
-0
Incidentele baten en lasten
-
Resultaat exploitatie WAVA
-283
Subsidieresultaat wsw
1)
-
-0
-0
-0
Betreffen de cijfers 2023 op basis van de concept-jaarrekening excl. WSP
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 12 van 45
-0
2.4 Toelichting op de begroting 2025 en meerjarenraming Zoals hiervoor is opgemerkt betreft deze begroting de GR WAVA. In de begroting zijn daarom uitsluitend de posten opgenomen die betrekking hebben op de GR WAVA. Hierna wordt in eerste instantie een toelichting gegeven op deze posten. Daarna wordt een overzicht gegeven van de geconsolideerde cijfers van GR WAVA en MidZuid B.V. en wordt, voor zover dat niet al is gebeurd in het kader van de begroting van de GR WAVA, een nadere toelichting op enkele geconsolideerde posten gegeven. Bij de financiële ontwikkelingen in meerjarenperspectief kan het volgende worden opgemerkt. Met name het subsidieresultaat over de komende jaren vertoont een positieve ontwikkeling, wat wordt veroorzaakt door een stijgende subsidie van het Rijk per arbeidsjaar (AJ). Deze ontwikkeling vertaalt zich langjarig niet door in de ontwikkeling van de gemeentelijke bijdrage. Dit heeft te maken met de ontwikkeling van beschikbare arbeidsomvang, de loonontwikkeling van de doelgroep medewerkers, de sterke stijging van de automatiseringskosten, de hogere rente die jaarlijks resulteert in een lastenverzwaring ten opzichte van het voorgaande jaar en gestegen onderhoudskosten waarvoor liquide middelen aangetrokken moeten worden welke direct resulteren in een stijging van de rentelast.
Hier staat tegenover dat er in de begroting is uitgegaan van een daling van de energielasten vanaf 2024, die stabiliseert vanaf 2025. De uitstroom van de Wsw ligt op een iets hoger niveau dan eerdere jaren, doordat er steeds meer mensen op basis van aantrekkelijke regelingen in de cao-SW in aanmerking komen voor vermindering van arbeidsuren, dan wel het volledig eerder stoppen met werken. Ook de komende jaren gaat een behoorlijke groep Wsw-medewerkers met pensioen/RVU, waarbij verwacht wordt dat de instroom dit in die periode niet compenseert. Hierdoor komt de productiecapaciteit verder onder druk en daarmee het resultaat van de bedrijfsvoering. Los van de strategische ontwikkelingen wordt samen met de deelnemende gemeenten naar een passende oplossing gekeken voor de langere termijn, waarbij de bereidheid van de gemeenten tot het faciliteren van instroom een belangrijke factor is. Subsidieresultaat Wsw Het subsidieresultaat Wsw bestaat uit het verschil tussen de loonkosten van de medewerkers met een sw-indicatie en de rijkssubsidie Wsw. Aangezien de rijkssubsidie lager is dan de loonkosten is sprake van een negatief subsidieresultaat. Volgens de septembercirculaire 2023 bedraagt voor 2025 het bedrag per AJ € 35.209; In de jaren erna wordt tevens een lichte stijging van dit bedrag verwacht, mede dankzij de loon- en prijscompensatie.
De personeelskosten van de Wsw-medewerkers zijn gebaseerd op de verwachte omvang van de formatie en daarbij is rekening gehouden met de verwachte prijsontwikkeling (zie ook toelichting in bijlage 2, financiële uitgangspunten). Door de lichte stijging in het bedrag per AJ en doordat het aantal Wsw-medewerkers landelijk harder Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 13 van 45
afneemt dan de daling van het totaalbudget, is er sprake van een verbetering van het subsidieresultaat.
De personeelskosten van de Wsw-medewerkers en de toerekening van de subsidie voor Wswmedewerkers die begeleid werken zijn gebaseerd op de volgende jaargemiddelden: Uitgedrukt in fte: Begroting 2025
2026
2027
2028
292,8 22,3
273,1 22,3
253,4 22,3
239,6 22,3
Begroting 2025
2026
2027
2028
304,0 22,8
283,5 22,8
263,0 22,8
248,7 22,8
Gemiddeld aantal fte in dienst bij WAVA Gemiddeld aantal fte begeleid werken
Uitgedrukt in arbeidsjaren (AJ):
Gem aantal AJ in dienst bij WAVA Gem aantal AJ begeleid werken
Nieuw beschut De kosten en opbrengsten zijn voor wat betreft de begroting 2025 gebaseerd op het aantal medewerkers nieuw beschut werk volgens een publicatie van het Rijk van eind 2022, met de te realiseren aantallen ultimo 2023. Voor de jaren erna is het aantal gebaseerd op de budgetontwikkeling/ingroeiregeling genoemd in de brief van de staatssecretaris aan de Tweede Kamer inzake de Uitvoering en evaluatie Participatiewet van juli 2019. In onderstaand overzicht is de ontwikkeling van het aantal medewerkers nieuw beschut werk (o.b.v. 31 uur per week) weergegeven.
Medewerkers nieuw beschut
Gemiddelde jaarlijkse taakstelling
Begroting 2025
2026
2027
2028
120
130
139
149
Uit het financieel meerjarenperspectief blijkt dat er sprake is van een negatief resultaat op Beschut Werk. Hierdoor ontstaat ten onrechte het beeld dat meer Beschut werkplekken direct leidt tot een lager resultaat voor MidZuid. Door de inzet van deze medewerkers wordt er namelijk ook omzet gerealiseerd binnen de PMC’s en verdienen zijn hun resterende subsidieresultaat (grotendeels) terug.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 14 van 45
Participatiebanen Naast de Wsw en Beschut Werk wordt in de begroting uitgegaan van het aanbieden van participatiebanen (P-banen) aan mensen die óf binnen de eigen organisatie (PMC’s) werken óf worden gedetacheerd. Uitgegaan wordt van een groeiende groep in de komende jaren volgens onderstaand overzicht.
Begroting 2025 Gemiddeld aantal medewerkers met P-baan
88
2026
2027
2028
93
98
103
Hierbij wordt rekening gehouden met de stijging in P-banen op basis van de ontwikkelingen van de afgelopen jaren. Als mensen vanuit een bijstandsuitkering in dienst komen via een participatiebaan, dan leidt dit voor de betrokken gemeente tot een besparing van de uitkeringslasten (verschil tussen uitkering en loonkostensubsidie), waarbij de vergoeding voor loonkostensubsidie op basis van realisatie gecompenseerd wordt. Ontwikkeling aantal doelgroepmedewerkers (fte) Van de verwachte ontwikkeling in de omvang van de diverse doelgroepen kan het volgende beeld worden gegeven.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 15 van 45
Uit dit overzicht blijkt een geleidelijke teruggang in het aantal Wsw-medewerkers, die echter grotendeels wordt opgevangen door instroom van medewerkers uit de nieuwe doelgroepen Beschut Werk en P-wet. De terugval in 2020 is direct gerelateerd aan de coronacrisis. Voor 2025 en 2026 wordt een iets grotere uitstroom verwacht dan instroom. Dit komt omdat dan ineens een grote groep Wsw-medewerkers met pensioen gaat. Dit wordt nu al onderkent en er wordt samen met onze deelnemende gemeenten gekeken naar een passende oplossing. Vaste lasten In de meerjarencijfers zien we de vaste lasten verder oplopen. We verwachten dat de energielasten op het huidige lagere niveau stabiliseert, maar door de hogere rentestand zien we dat de totale rentelast jaarlijks toeneemt als het gevolg van herfinancieringen van leningen. De diverse groot onderhoud posten zijn steeds doorgeschoven en er wordt al een paar jaar alleen het echt noodzakelijke groot onderhoud uitgevoerd. Dit heeft de laatste jaren wel als bijeffect dat de incidentele onderhoudskosten stijgen. Bij de actualisering van het meerjarig onderhoudsplan (MJOP) bleek dat de jaarlijkse reservering verhoogd moet worden, om op lange termijn de onderhoudskosten te kunnen dekken. Deze begroting is op de meest actuele MJOP opgesteld.
In afwachting van de besluitvorming over huisvesting zien we wel het wegvallen van een deel van de huurders, wat lastig in te vullen blijkt door de onzekerheid over de beschikbaarheid van de ruimtes. De aangekondigde opzegging van een huurder is in de begroting 2024 en volgende jaren meegenomen (€ 30.000 voor 2024 en € 60.000 voor de daarop volgende jaren). De doorbelasting van de vaste lasten aan de PMC’s is gemaximeerd op € 580.470. Hier zit de gedachte achter, dat een overcapaciteit aan ruimte niet ongelimiteerd doorbelast kan worden aan de PMC’s. Dat risico ligt bij de GR WAVA. Derhalve resteert er daar een kostenpost voor vaste lasten. Dat het gemaximeerde bedrag een stuk lager ligt dan voorgaande jaren heeft te maken met de lagere energielasten welke in deze doorbelasting is opgenomen. Daarnaast is de rentelast aangepast aan het huidige tarief van 3,5% (eind 2021 nog 0,17%) per vervaldatum van de leningen. Voor 2025 is dit effect € 51.000 die jaarlijks nog verder op loopt. Ervan uit gaande dat alle leningen uiteindelijk op 3,5% zijn gefinancierd. Met daarbij het risico dat de rente ook nog verder kan oplopen. Voor eind 2027 is meegenomen dat er een extra lening van € 4.000.000 wordt aangetrokken om in 2028 het pand op energielabel-A te krijgen. Deze extra rentelast en de afschrijving op deze investering komt in de meerjarenraming in 2028 tot uiting.
Overhead De overhead heeft betrekking op de loonkosten van reguliere medewerkers die een ambtelijke dienstbetrekking hebben binnen de GR WAVA. Op dit moment zijn er geen medewerkers onder deze regeling in dienst. Zij waren werkzaam in (staf)functies die vallen binnen de definitie van het BBV met betrekking tot overhead. In het BBV zijn enkele indicatoren specifiek voorgeschreven. Eén ervan betreft de overhead, uitgedrukt in een percentage van de totale lasten. Het verloop van dit kengetal is als volgt: Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 16 van 45
Overhead in % totale lasten
Herziene Begroting Begroting 2023 2024
2025
2026
2027
0,0%
0,0%
0,0%
0,0%
0,0%
Aangezien de overhead in de GR WAVA uitsluitend de loonkosten van medewerkers met een ambtelijke dienstbetrekking omvat, zeggen de in de tabel opgenomen percentages niet zoveel. Een beter beeld van de werkelijke overhead kan worden gevormd op basis van de geconsolideerde cijfers van de GR WAVA en MidZuid B.V. Daarop wordt hierna nog nader ingegaan. Overige bedrijfskosten Dit betreft de accountantskosten voor controle administratie en jaarrekening GR WAVA. Operationeel resultaat Dit betreft per saldo het resultaat op de activiteiten die binnen MidZuid B.V. zijn uitgevoerd. Aan het einde van deze paragraaf wordt daarop nog afzonderlijk (per PMC) ingegaan. Het in de begroting opgenomen operationeel resultaat is wat hoger dan hierna vermeld in de geconsolideerde cijfers, omdat de overige bedrijfskosten van de GR WAVA ook in de geconsolideerde cijfers worden meegenomen. Onvoorzien Deze post is, mede op aandringen van de provincie als toezichthouder, opgenomen om niet begrote bijzondere kosten op te kunnen vangen. Gemeentelijke bijdrage Zoals hiervoor al is toegelicht is er sprake van een redelijk stabiele gemeentelijke bijdrage in 2025 tot en met 2027. Dit is enerzijds omdat de meerjarenbegroting is opgesteld conform het prijspeil 2025 en er geen bijzondere kostenontwikkelingen worden voorzien. Verder gaan we ervan uit dat er in de resultaatsontwikkeling van MidZuid B.V.
een stabilisatie optreed, waarbij afname van de Wsw-medewerkers wordt opgevangen met een stabiele instroom van Beschut Werk en P-banen. Voor 2028 verandert dit beeld als gevolg van de investeringen in energiebesparende maatregelen om in het huidige pand te komen tot het energielabel-A.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 17 van 45
Ontwikkeling EMU-saldo De cijfers met betrekking tot de ontwikkeling van het EMU-saldo zijn opgenomen in bijlage 4, waarnaar wordt verwezen. Incidentele baten en lasten In de begrotingscijfers 2025 e.v. is geen sprake van een incidentele onttrekking aan de overige reserves. Verder zijn er geen incidentele baten en/of lasten opgenomen; de vermelde cijfers zijn derhalve allen structureel van karakter.
Geconsolideerde cijfers Zoals hiervoor al is opgemerkt vindt een belangrijk deel van de activiteiten plaats binnen MidZuid B.V. Deze activiteiten vertalen zich uiteindelijk in het operationeel resultaat zoals opgenomen in de begroting van de GR WAVA. Ter verbetering van het inzicht in deze post, zijn hierna de geconsolideerde begrotingscijfers van de GR WAVA en MidZuid B.V. opgenomen.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 18 van 45
Begroting WAVA en MidZuid B.V., geconsolideerd Herziene begroting
Begroting
Meerjarenraming
2024
2025
2026
2027
2028
Subsidieresultaat wsw Rijkssubsidie Begeleid werken Subsidie beschikbaar voor WAVA
12.548 -778 11.770
11.904 -803 11.101
11.505 -827 10.679
11.094 -853 10.241
10.863 -879 9.985
Personeelslasten (na aftrek LIV) Vervoer doelgroep Totaal personeelskosten ca.
-11.783 -212 -11.995
-11.177 -195 -11.372
-10.631 -182 -10.813
-10.054 -169 -10.222
-9.688 -160 -9.848
-225
-271
-134
19
137
Nieuw beschut Loonkostensubsidies Personeelslasten (netto, na aftrek LIV) Subsidieresultaat nieuw beschut Begeleidingsvergoedingen Saldo nieuw beschut
1.515 -3.011 -1.496 1.184 -312
1.700 -3.401 -1.702 1.326 -375
1.839 -3.679 -1.840 1.435 -405
1.979 -3.957 -1.978 1.544 -434
2.119 -4.235 -2.116 1.653 -463
Nieuwe doelgroepen (P-wet) Loonkostensubsidies Personeelslasten (netto, na aftrek LIV) Subsidieresultaat nieuwe doelgroepen Begeleidingsvergoedingen Saldo nieuwe doelgroepen
940 -2.293 -1.353 413 -940
1.027 -2.556 -1.529 450 -1.079
1.085 -2.700 -1.615 476 -1.139
1.143 -2.845 -1.701 502 -1.200
1.202 -2.989 -1.787 527 -1.260
Subtelling saldo alle doelgroepen
-1.477
-1.725
-1.678
-1.615
-1.586
Vaste lasten WAVA Gebouw Huuropbrengst derden Doorbelast gebruik gebouwen Rente lening BNG Energie Vaste lasten
-828 185 580 -146 -217 -425
-851 62 597 -197 -223 -613
-846 62 597 -231 -223 -641
-841 62 597 -264 -223 -670
-1.063 62 597 -406 -223 -1.034
-1.344 -2.366 -150 3.860 0
-1.379 -2.468 -154 4.002 -
-1.379 -2.468 -154 4.002 -
-1.379 -2.468 -154 4.002 -
-1.379 -2.468 -154 4.002 -
Exploitatieresultaat PMC's Omzet (excl. begel.vergoedingen) incl.subs.BW Kosten van de omzet Netto omzet
12.830 -3.142 9.687
13.481 -3.548 9.933
13.505 -3.553 9.951
13.531 -3.561 9.970
13.557 -3.569 9.988
Begel.vergoed./nettoloonkn. P-banen/beschut Loonkosten direct Doorbelast gebr. gebouw Beheerskosten Doorbelasting overhead Totaal kosten PMC's
-5.890 -411 -353 -3.804 -10.458
-6.051 -423 -360 -3.943 -10.777
-6.069 -423 -368 -3.943 -10.804
-6.105 -423 -368 -3.943 -10.840
-6.142 -423 -368 -3.943 -10.877
Operationeel resultaat PMC's
-772
-844
-852
-870
-889
Onvoorzien
-100
-100
-100
-100
-100
Resultaat voor gemeentelijke bijdrage
-2.774
-3.282
-3.271
-3.254
-3.609
Gemeentelijke bijdrage
2.491
3.282
3.271
3.254
3.608
Resultaat excl. incidentele baten en lasten
-283
-0
-0
-0
-0
Incidentele baten en lasten
-
Te bestemmen resultaat operationeel
-283
Bedragen * € 1.000
Subsidieresultaat wsw
Overhead Bedrijfskosten Indirect personeel Doorbelast gebruik gebouw Doorbelasting naar PMC's (en WSP MidZuid)
-
-0
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
-0
-0
Pagina 19 van 45
-0
Toelichting op de geconsolideerde cijfers Hierna worden nog enkele specifieke posten in het overzicht met geconsolideerde cijfers toegelicht, voor zover niet reeds toegelicht naar aanleiding van de begrotingscijfers van de GR WAVA. Overhead GR WAVA/MidZuid B.V. De kosten van overhead zijn in de periode 2014 tot 2017 fors gedaald en daarna stabiel in lijn met de kostenstijging van de cao. Zie onderstaande grafiek (waarin de ontwikkeling in de overhead tevens is afgezet tegen de salariskostenontwikkeling volgens de cao Gemeenten).
Inmiddels is de ondergrens van de kosten van overhead bereikt, aangezien verdere bezuinigingen de goede, professionele bedrijfsvoering in gevaar brengen. De kosten van overhead zullen zich naar verwachting in de komende jaren stabiliseren. Dit betekent overigens niet dat niet nauwlettend wordt bewaakt hoe de kosten zo beperkt mogelijk gehouden kunnen worden. De ontwikkeling van de overhead, uitgedrukt in een percentage van de totale lasten, is in onderstaande tabel zichtbaar gemaakt. Volledigheidshalve wordt daarbij nog opgemerkt dat in de geconsolideerde cijfers het begrip overhead ruimer wordt geïnterpreteerd dan volgens de definitie in het BBV.
Overhead in % totale lasten, geconsolideerd
Herziene begroting 2024
2025
2026
2027
2028
12,0%
12,1%
12,1%
12,2%
12,0%
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 20 van 45
Gelet op de ontwikkeling van de doelgroepen (terugloop Wsw en toename overige doelgroepen) en de verwachte toename in het aantal participatietrajecten en participatieproducten, wordt verwacht dat de bedrijfsactiviteiten op een constant niveau blijven. In bovenstaande tabel zijn de overheadkosten uitgedrukt in een percentage van de totale lasten. De daling in 2028 heeft te maken met de stijging van de kosten in 2028 als gevolg van de investeringen in energiemaatregelen in dat jaar. PMC’s totaal De mogelijkheden tot het realiseren van omzet zijn sterk afhankelijk van het aantal beschikbare mensen. In de komende jaren zal sprake zijn van terugloop van het aantal Wswmedewerkers. Hiertegenover staat een toename van het aantal medewerkers vanuit andere doelgroepen: Beschut Werk en participatiebanen. Zoals uit het hiervoor opgenomen overzicht met doelgroep medewerkers blijkt, vertoont de totale populatie doelgroep medewerkers een beperkte daling, waardoor de verwachting is dat de omzet van de PMC’s de komende jaren redelijk op peil kan blijven. Voor wat betreft de met de omzet samenhangende kosten kan in algemene zin gesteld worden dat deze flexibel meebewegen met de omzet. Voor de toekomstige ontwikkeling wordt samen met de deelnemende gemeenten naar een passende oplossing gekeken, waarbij de bereidheid van de gemeenten tot het faciliteren van instroom een belangrijke factor is.
Meerjarenbeeld per PMC Algemeen De resultaten van de PMC’s bestaan enerzijds uit de netto-omzetten en de directe kosten van de PMC’s. Anderzijds zijn in de resultaten ook doorbelaste kosten van overhead en gebouwen begrepen. Deze doorbelastingen zullen in de komende jaren stabiel blijven. Beschermd werk De verwachting bij deze PMC is dat de omzet de komende jaren op peil zal blijven, na een behoorlijke terugloop in 2019. Door de aard van de werkzaamheden zijn de toegevoegde waarden relatief laag, zodat sprake is van een negatief operationeel resultaat. Naar verwachting zal dit negatieve resultaat op een enigszins stabiel niveau blijven. Wel is er vanaf 2022 ingezet op de inzet van technologie, waarmee er hoogwaardiger werk kan worden aangetrokken en wordt binnen deze afdeling ingezet op circulariteitswerkzaamheden, waarvan de kledingsortering de eerste pijler is. Deze kledingsortering gaat levert uiteindelijk een verbetering op van de netto toegevoegde waarde van onze medewerkers. Dit zou op termijn moeten bijdragen aan een beter resultaat. In de huidige begroting is dat effect nog niet meegenomen en worden eerst de ervaringen afgewacht van de pilot die daarmee loopt.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 21 van 45
Groepsdetachering Ook bij groepsdetachering is de verwachting dat de omzet op peil blijft en de netto omzet verbeterd door verbeteringen van tarieven. Ook bij deze PMC worden negatieve operationele resultaten verwacht die weliswaar negatief zijn, maar wel stabiel. Publieke dienstverlening Onder deze PMC vallen de activiteiten groenvoorziening, beheer milieustations en postbezorging. Naar verwachting zal de omzet in de komende jaren stabiel blijven. Er is wel potentie tot groei van de omzet, maar de vraag is of voldoende mensen vanuit de doelgroep beschikbaar zijn/komen om daaraan invulling te kunnen geven. Indien dat niet het geval is leidt dat tot relatief hoge kosten van het werk door derden. In de begroting wordt daarom (nog) uitgegaan van een stabiele omzet en een daarmee samenhangend stabiel resultaat. Binnen deze PMC worden ook vakkrachten ingezet om de uitstroom van ervaren Wsw medewerkers op te vangen. Dit is een mooie door ontwikkel kans voor deze medewerkers, maar leidt wel tot een stijging in personeelskosten. Facilitaire dienstverlening Onder deze PMC vallen de activiteiten met betrekking tot schoonmaak en catering. Door de beperkte instroom vanuit nieuwe doelgroepen en uitstroom als gevolg van een grote vraag in de markt staat het aantal beschikbare medewerkers voor het schoonmaakdeel in deze PMC erg onder druk.
In 2023 is om deze reden afscheid genomen van bestaande opdrachten. Het operationeel resultaat van deze PMC blijft meerjarig wel stabiel. Individuele Plaatsing & Detachering Bij deze PMC is de verwachting dat de uitstroom van Wsw-medewerkers niet volledig gecompenseerd kan worden met mensen uit de nieuwe doelgroepen. Dit zal een dalend effect hebben op de omzet. Door het verbeteren van de detacheringstarieven en door scherp te blijven op ziekteverzuim blijft het operationeel resultaat in de komende jaren redelijk op niveau. Echter ligt bij deze PMC wel het grootste risico. Participatieactiviteiten Zoals in hoofdstuk 1 is toegelicht zijn de participatieactiviteiten nu onder de PMC’s opgenomen. Voor de komende jaren wordt overigens een resultaat onder het nulpunt verwacht als gevolg van de overheadkosten. De verwachting voor de komende jaren is dat de netto-omzet en het operationeel resultaat stabiel blijft, waarbij de samenwerkingsovereenkomst met de gemeente Altena een nieuwe impuls geeft om de dalende trend te breken. Hierbij is MidZuid wel direct afhankelijk van alle deelnemende gemeenten hoe zij deze producten inzetten.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 22 van 45
2.5 Samenvattend overzicht van baten en lasten Volgens het BBV is een samenvattend overzicht van baten en lasten voorgeschreven. Dit overzicht is hierna opgenomen:
Overzicht van baten en lasten, begroting 2025 Bedragen * € 1.000
Baten
Lasten
Saldo
Totaal programma Algemene dekkingsmiddelen Overhead
19.538 -
-19.439 -
100 -
Heffing Vpb Onvoorzien Saldo van baten en lasten Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves Resultaat
19.538 19.538
-100 -19.539 -19.539
-100 -0 -0
3. Paragrafen 3.1 Bedrijfsvoering De toelichtingen in deze alinea zijn gebaseerd op de bedrijfsvoering van de GR WAVA en MidZuid B.V. gezamenlijk, aangezien de bedrijfsvoering in belangrijke mate plaatsvindt binnen MidZuid B.V. Ontwikkelingen in de bedrijfsvoering Door het vaststellen van de notitie ‘Mensenwerk is de basis’ heeft het bedrijf de ruimte gekregen om, naast de uitvoering van de Wsw en Beschut Werk, activiteiten te ontwikkelen, mits deze een relatie hebben met de uitvoering van de Participatiewet. Daarmee is duidelijk richting gegeven aan de toekomst van het bedrijf. Het jaar 2017 was het eerste jaar waarin volgens deze koers is gewerkt. Anno 2025 zal dit nog steeds de koers zijn die gevolgd wordt. Dit komt in de begroting onder meer tot uitdrukking in de samenstelling en ontwikkeling van het personeelsbestand (waaronder P-banen) en in de verdere uitbouw van participatieactiviteiten. In 2021 heeft het scheidende bestuur een overdrachtsdocument opgesteld waarin deze werkwijze wordt bevestigd. In vervolg daarop hebben er in 2022 en 2023 gesprekken plaatsgevonden met het huidige bestuur hoe dit verder concreet vorm te gegeven. Er is daarbij gekeken naar de strategische toekomstvisie MidZuid 2025-2035.
Daaruit is het document basistaken ontstaan, welk door de raden van de vier gemeenten opnieuw is Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 23 van 45
bekrachtigd. Tevens zijn hierbij een zestal strategieën geformuleerd waarmee het bedrijf verder wil bouwen aan een stabiele toekomst. Deze worden nog nader uitgewerkt. Technologische inclusie MidZuid heeft in 2022 een prijs gewonnen, waarmee zij een project gesubsidieerd kreeg om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt middels de inzet van technologische ondersteuning verder te ontwikkelen zodat zij meer en hoogwaardigere werkzaamheden kunnen verrichten. Dit maakt het werk voor onze medewerkers leuker, maar geeft ook een hoger rendement. Wat allemaal begonnen is met een pilot vanuit de Coalitie voor Technologie en Inclusie (CTI) voor werkgever MondzorgPlus, is inmiddels uitgegroeid tot een Technohub Inclusieve Technologie (TINT) voor West-Brabant. De fysieke locatie van de TINT is bij MidZuid en wordt door een projectleider vanuit het WSP aangestuurd. Het is een publiek-private samenwerking tussen WSP West-Brabant, de SW-bedrijven, gemeenten, Onderwijs en werkgevers. De opening heeft formeel plaatsgevonden in oktober 2023 en deze TINT gaat regionaal een functie vervullen op het gebied van voorlichting omtrent (nieuwe) technologieën om mensen met een kwetsbare positie te ondersteunen naar werk, of om dit werk te behouden.
Het project Mondzorgplus is inmiddels afgerond met positieve bevindingen vanuit TNO en biedt nu structureel een opschaling bij deze werkgever door plaatsing van een aantal kandidaten. Financieel wordt de inzet vanuit WSP/MidZuid gecompenseerd door vergoedingen uit regionale en landelijke subsidiestromingen zoals “Dichterbij dan je denkt” en ligt het plan voor om structureel meerjarig deze kosten en investeringen gedekt te krijgen door de Regiodeal, die door het WSP samen met Avans en Curio is aangevraagd en waar in Q3 van 2024 definitief uitsluitsel over wordt gegeven vanuit het Rijk. In de begroting is met deze ontwikkelingen nog geen rekening gehouden, maar het is wel een significant aandachtspunt van ontwikkelingen in de bedrijfsvoering. Hiermee wordt nog meer kennis en ervaring opgedaan om technologie in te zetten voor onze medewerkers. Inclusieve technologie wordt meer en meer onderdeel van MidZuid als ondersteunend hulpmiddel in het beter kunnen inzetten van medewerkers op hun talenten waardoor men hoogwaardiger werk kan verrichten. Het TINT West Brabant zal in 2025 met de werkontwikkelbedrijven en opleiders Curio en Avans een duidelijker gezicht krijgen bij werkgevers. Ook in Brabants verband is er een start gemaakt om kennis te delen en wellicht gezamenlijk ontwikkelcapaciteit te werven.
Ontwikkelingen in samenstelling personeel Hierna wordt ingegaan op de verwachte ontwikkelingen in de samenstelling van het personeel: de medewerkers uit de verschillende doelgroepen en de reguliere medewerkers. Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 24 van 45
Doelgroep medewerkers Doordat geen instroom vanuit de Wsw plaatsvindt zal het aantal Wsw-medewerkers de komende jaren een dalende lijn laten zien. Dit wordt in belangrijke mate gecompenseerd door de verwachte instroom vanuit de nieuwe doelgroepen, Beschut Werk en P-banen. Per saldo zal het aantal doelgroep medewerkers in de komende jaren naar verwachting licht gaan dalen. In paragraaf 2.4 is een overzicht gegeven van het verwachte verloop. Reguliere medewerkers (kaderpersoneel) De formatie van het kaderpersoneel is stabiel. Hierop hanteren we nog steeds een “vacaturestop, tenzij”. Bovendien is er intern een beweging op gang gebracht om binnen het reguliere personeel meer medewerkers te verplaatsen van een overheadfunctie naar een functie in de directe aansturing of begeleiding van medewerkers. In de herziene begroting 2024 is uitgegaan van een (directe) formatie op 98,55 fte, met daarnaast 9,85 fte aan vakkrachten. De begroting 2025 is gebaseerd op de formatie volgens de herziene begroting 2024. Enkele uitgangspunten met te bereiken doelen In het voorgaande zijn al enkele cijfers genoemd met betrekking tot aantallen medewerkers e.d. Voor 2025 gelden de volgende te bereiken aantallen voor nieuwe doelgroepen: -
Nieuw beschut werk, te realiseren aantal gemiddeld over 2025 (o.b.v. budgetontwikkeling; gebaseerd op 31 uur per week): 110
-
Aantal medewerkers via P-baan, te realiseren gemiddeld over 2025: 88
Voor wat betreft het bereiken van de hiervoor genoemde aantallen medewerkers voor nieuw beschut werk en P-wetters spelen de deelnemende gemeenten een grote rol, aangezien deze mensen (deels) door hen worden voorgedragen. Het aantal Wsw-medewerkers daalt en deze daling is voor het bedrijf niet beïnvloedbaar. Om die reden wordt het aantal hier niet als afzonderlijk doel genoemd. De verwachte aantallen op basis van de landelijke uitstroomcijfers zijn vermeld in paragraaf 2.4. Het ontwikkelen van medewerkers is één van de uitgangspunten bij MidZuid. Doordat de instroom voor de Wsw is beëindigd, worden ook de mogelijkheden tot verdere groei op de werkladder voor deze doelgroep beperkter. Het uitgangspunt voor de komende jaren blijft om het aantal stijgers en dalers op de werkladder in evenwicht te houden. Het liefst realiseren we per saldo een stijging. Om dat te kunnen bereiken is voldoende instroom van mensen uit de nieuwe doelgroepen noodzakelijk. We streven ernaar om medewerkers een werkplek zo dicht mogelijk bij de eigen woonomgeving te bieden. Bij dit uitgangspunt moet wel de kanttekening worden gemaakt dat werk gezocht moet worden, dat past bij de talenten van de betrokken werknemer. Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 25 van 45
Wet open overheid De Wet open overheid (Woo) is per 1 mei 2022 in werking getreden en is de opvolger van de Wet openbaarheid bestuur (Wob). In deze paragraaf wordt beschreven hoe MidZuid invulling geeft en gaat geven aan de Wet open overheid. Passieve openbaarmaking Formeel heeft MidZuid als uitvoeringsorganisatie van de GR WAVA tot op heden nog niet de rol van Woo-contactfunctionaris ingevuld. Na actualisatie van de mandaatregeling, waarin ook de uitvoering van de Woo zal worden opgenomen, zal formele benoeming plaats kunnen vinden. De verwachting is dat dit in de tweede helft van 2024 plaats kan vinden. Wel heeft MidZuid tot de formele benoeming van de Woo-contactfunctionaris de senior-adviseur bedrijfsvoering van MidZuid aangewezen als het eerste aanspreekpunt om vragen te beantwoorden over de beschikbaarheid van publieke informatie en om eventuele Wooverzoeken te behandelen. Contactgegevens zijn gepubliceerd op de website van MidZuid en intern gecommuniceerd. Tevens zijn de contactgegevens te vinden onder de Woo-index op de website organisaties.overheid.nl. Ten behoeve van de behandeling van Woo-verzoeken zal een procesbeschrijving opgesteld worden die voldoet aan de gestelde eisen en termijnen in de Woo. Actieve openbaarmaking De Woo stelt de verplichting om 11 benoemde informatiecategorieën actief te publiceren.
Deze verplichting geldt niet voor alle 11 categorieën tegelijk. Over de ingangsdatum per informatiecategorie is op het moment van schrijven van deze paragraaf nog niet op alle categorieën duidelijkheid. De publicatie van stukken in de Woo-index heeft op dit moment op een aantal informatiecategorieën plaatsgevonden. MidZuid zorgt ervoor dat de verplichte informatiecategorieën actief gepubliceerd worden conform de daarvoor geldende regels. Dit gebeurt in het Register van Overheidsorganisaties (ROO) specifieker in de Woo-index. Deze module wordt beheerd door KOOP (Kennis- en Exploitatiecentrum voor Officiële Overheidspublicaties). Informatiehuishouding op orde De Woo verplicht dat de digitale informatiehuishouding op orde wordt gebracht. Dit is een randvoorwaarde om uitvoering te geven aan openbaarheid. Dit betekent dat er maatregelen moeten worden genomen om informatiebestanden duurzaam toegankelijk te maken en te houden. MidZuid bekijkt de mogelijkheden hierin en hieraan wordt in de komende jaren verdere invulling gegeven.
Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 26 van 45
3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandscapaciteit Onder weerstandscapaciteit verstaan we de middelen en mogelijkheden die de organisatie heeft om niet begrote kosten te dekken. De weerstandscapaciteit bestaat voornamelijk uit de algemene reserve. Eind 2023 bedraagt de algemene reserve € 1.771.000 vóór de resultaatbestemming over 2023. Naast de algemene reserve is in de begroting € 100.000 opgenomen voor onvoorziene uitgaven. De algemene reserve dient om onvoorziene risico’s die samenhangen met de uitvoering af te dekken. In december 2013 heeft het algemeen bestuur het volgende beleid vastgesteld: 1. GR WAVA brengt jaarlijks alle risico’s die verbonden zijn aan haar activiteiten en de bedrijfsvoering in beeld. 2. GR WAVA splitst deze risico’s enerzijds in vaste lasten en subsidieresultaat en anderzijds in overhead en exploitatieresultaat. 3. De berekening voor de weerstandscapaciteit voor GR WAVA wordt gebaseerd op 3% van de absolute bedragen van de aan GR WAVA toe te rekenen opbrengsten en kosten in de onderdelen overhead en exploitatieresultaat. 4. Een minimumomvang van de weerstandscapaciteit vast te stellen omdat GR WAVA niet gewoon is gedurende het boekjaar begrotingswijzigingen door te voeren. 5. De minimumomvang van de weerstandscapaciteit vast te stellen op éénmaal het berekende jaarrisico, het maximum op tweemaal dit risico. 6.
De berekening van de weerstandscapaciteit is niet maatgevend voor een berekening van de bestemming bij het rekeningresultaat. Dat laatste vindt elk jaar apart plaats, waarbij wel het minimumniveau van de weerstandscapaciteit in acht wordt genomen. Hierbij wordt nog opgemerkt dat de algemene reserve beleidsmatig niet gerelateerd is en ook niet bedoeld is voor het opvangen van risico’s en fluctuaties in de subsidie-systematiek. Bij het vaststellen van de resultaatbestemming over 2014 is door het bestuur overwogen om hiervoor eventueel een aparte risico- en egalisatiereserve te vormen. Begin 2015 is echter besloten tot het alternatief dat de individuele gemeenten hiervoor een eigen risicoreserve aanhouden. Bij het vaststellen van de jaarrekening 2022 is op grond van de genoemde uitgangspunten de bandbreedte van de algemene reserve als volgt berekend: ondergrens € 696.000; bovengrens € 1.391.000. De stand van de algemene reserve ultimo 2023 bevindt zich na toevoeging van het resultaat over 2022 van € 115.000 nog steeds boven het maximum. Op grond van de voorlopige cijfers 2023 kunnen deze grenzen worden bijgesteld naar € 762.000 c.q. € 1.524.000. Het voorlopige negatieve resultaat over 2023 van € 426.000 zal ten laste komen van de reserve; daarover moet nog wel een besluit worden genomen bij het vaststellen van de jaarrekening 2023.
Hierna zitten de reserves, zoals beoogd bij het tijdelijke aanhouden van Ontwerpbegroting 2025 en meerjarenbegroting na dagelijks bestuur 11 april 2024
Pagina 27 van 45
de hogere reserve, weer binnen de vastgestelde bandbreedte. Ter afdekking van de hierna geïnventariseerde risico’s is na aftrek van het voorlopige resultaat over 2023 een weerstandscapaciteit beschikbaar van € 1.345.000 (algemene reserve) + € 100.000 (onvoorzien) = € 1.445.000. Risico-inventarisatie (financieel) In deze risico-inventarisatie worden de risico’s onderscheiden in enerzijds de risico’s die samenhangen met de vaste lasten en subsidieresultaat en anderzijds de risico’s met betrekking tot overhead en exploitatieresultaat. De gekwantificeerde risico’s kunnen vervolgens worden gerelateerd aan de omvang van de weerstandscapaciteit. Risico’s in samenhang met vaste lasten en subsidieresultaat: -
Het macrobudget voor de SW is gefixeerd op een vast bedrag, dat alleen voor loon- en prijsontwikkelingen wordt aangepast. Het macrobudget bestaat uit een prijscomponent (P) en een volumecomponent (Q). De gevolgde methodiek is dat het macrobudget gelijk blijft en dat mutaties in de Q leiden tot aanpassingen in de P. Als landelijk het volume achterblijft dan zal de prijscomponent per fte stijgen en andersom. Dit brengt risico’s met zich mee die moeilijk zijn in te schatten. In de begroting is rekening gehouden met de laatst bekende cijfers (september-circulaire 2023). In opdracht van het ministerie heeft Berenschot de 2e thermometer Wsw uitgevoerd (over de jaren 2015-2016), waaruit blijkt dat als gevolg van rijks bezuinigingen ook in de komende jaren sprake is van een forse financiële problematiek rond de SWfinanciering. Dit kan volgens Berenschot niet worden opgevangen met verbeteringen in het operationele resultaat. Dit betekent dat aanvullende middelen nodig zijn. Volgens de staatssecretaris zijn deze middelen via het IBP (interbestuurlijk programma) beschikbaar, maar deze mening wordt niet gedeeld door Cedris en de VNG. Uit het vervolgonderzoek van Berenschot in 2023 naar de infrastructuur sociaal ontwikkelbedrijven blijkt nogmaals de problematiek rond de financiering. Dit onderzoek is uitgevoerd in een gezamenlijke opdracht van Het ministerie van SZW, VNG en Cedris.