Document · PDF

Bijlage 1 - Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur - 250725

Raad debatteert 8 september 2025, gemeente Etten-LeurBij agendapunt: Raadsvoorstel vaststellen mobiliteitsplan ‘Samen onderweg naar 2040’23.163 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 3

Online-enquête (deel 2): In deze enquête vroegen we inwoners van Etten-Leur welke loop- en fietsroutes zij gebruiken voor verschillende motieven. Werkateliers: Samen met gemeenteraad, participatiegroep en beleidsmakers zijn sessies georganiseerd waarbij we nadachten over concrete maatregelen op het gebied van mobiliteit die kunnen bijdragen aan de gestelde ambities en speerpunten.

De ideeën en meningen die we hebben verzameld tijdens deze participatiemomenten worden meegenomen bij het bepalen van wat we willen bereiken en welke punten prioriteit moeten krijgen. Het is belangrijk dat iedereen in de gemeenschap gehoord wordt, zodat ons mobiliteitsbeleid aansluit bij wat de gemeenschap nodig heeft.

6.1 ENQUÊTERESULTATEN In september 2023 hebben 571 inwoners van de gemeente Etten-Leur deelgenomen aan deel 1 van de online mobiliteitsenquête. In de enquête vroegen we inwoners van EttenLeur naar het gebruik van verschillende vervoerswijzen, de redenen hiervan en de motieven. Tot slot hebben deelnemers de mogelijkheid gehad om op een kaart aan te geven op welke locatie(s) sprake is van goede voorbeelden en van knelpunten op het gebied van verkeer, met daarbij de reden en eventuele toelichting. Aan de mobiliteitsvisie zijn de deze enquêteresultaten toegevoegd. In dit mobiliteitsplan wordt nader ingegaan op specifieke locaties en redenen van goede voorbeelden en verkeersknelpunten. In mei en juni 2024 hebben 176 inwoners deelgenomen aan deel 2 van de online mobiliteitsenquête. In deze enquête vroegen we inwoners van Etten-Leur welke loop- en fietsroutes zij gebruiken voor verschillende motieven. In dit mobiliteitsplan wordt nader ingegaan op deze routes, de resultaten hiervan zijn meegenomen bij het bepalen van de wensnetwerken voor voetgangers en fietsers (hoofdstuk 4). Bijlage B7 geeft de complete rapportage van deel 2 van de mobiliteitsenquête. Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Goede voorbeelden In totaal zijn er door 151 respondenten 292 goede verkeersituaties in de gemeente aangegeven. De meeste goede voorbeelden zijn door de inwoners van Etten-Leur aangegeven in het centrum van Etten-Leur. De belangrijkste en meest voorkomende redenen voor het aangeven van de goede voorbeelden in dit gebied zijn overzichtelijkheid (“dit punt is overzichtelijk”) en fijne fietsomgeving

Figuur 26 Heatmap goede voorbeelden Etten-Leur (mobiliteitsenquête 2024)

(“je kan hier prettig fietsen”). Onderstaande afbeeldingen tonen twee verschillende kaarten: een kaart met heatmap van goede voorbeelden (Figuur 26), hoe warmer de kleur, hoe meer aangegeven als goed voorbeeld en een kaart met de redenen per goed voorbeeld dat is aangegeven (Figuur 27).

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

De heatmap geeft de volgende locaties met de meest gegeven goede voorbeelden met redenen aan: - Fietsstraat lichttorenhoofd (Overzichtelijk en prettig fietsen). - Bredaseweg (Overzichtelijk en weinig ongelukken).

Fietsoversteek en Rotonde Parklaan – Schoonhout (Overzichtelijk en prettig fietsen)5. Rotonde Rode Poort – Parklaan (Overzichtelijk en prettig fietsen). Rotonde N640 – Roosendaalseweg (Overzichtelijk).

Deze locatie wordt door veel

respondenten aangeduid als goed voorbeeld (reden: overzichtelijk en prettig fietsen) en als verkeersknelpunt (reden: hoeveelheid verkeer). Figuur 27 Redenen goede voorbeelden Etten-Leur (mobiliteitsenquête 2024)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Knelpunten In totaal zijn er door 399 respondenten 1.123 verkeersknelpunten in de gemeente aangegeven. De meeste knelpunten zijn door de inwoners van Etten-Leur aangegeven bij spoorwegovergangen, met name die van de Lichttorenhoofd. Daarnaast vormen de spoorwegovergang Hoevenseweg en het gebied op en rondom Plantijnlaan voor verkeersknelpunten. De belangrijkste en meest voorkomende reden voor de het aangeven van verkeersknelpunten zijn de doorstroming (“er

is teveel verkeer”), onoverzichtelijkheid (“dit punt is onoverzichtelijk”) en wegen waar te hard wordt gereden (“er wordt te hard gereden”). Onderstaande afbeeldingen tonen twee verschillende kaarten: een kaart met heatmap van knelpunten (Figuur 28), hoe warmer de kleur, hoe meer aangegeven als knelpunt en een kaart met de redenen per knelpunt dat is aangegeven (Figuur 29). Wat bij de heatmap opvalt, is dat de knelpunten met name aanwezig zijn op drukke autoroutes.

Figuur 28 Heatmap verkeersknelpunten Etten-Leur (mobiliteitsenquête 2024)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Kruising Geerkade – Lange/Korte Burgstraat en parkeerplaats van Bergenplein (onoverzichtelijk, parkeeroverlast, te veel verkeer). Lichttorenhoofd tussen Kloosterlaan en Liesboschweg (onoverzichtelijk, te veel verkeer, anders) Rotonde Plantijnlaan – Concordialaan en spoorwegovergang Plantijnlaan - Schoonhout (te veel verkeer, anders).

Rotonde Hoevenseweg – Concordiaanlaan Wildbaan en Markt – Spoorlaan (te veel verkeer en onoverzichtelijk, anders). Fietsoversteek en Rotonde Couperuslaan Parklaan en Couperuslaan - Stijn Streuvelslaan (te veel verkeer, anders)6. Rotondes Rode Poort – Parklaan (anders, onoverzichtelijk en te hard rijden).

Deze locatie wordt door veel

respondenten aangeduid als goed voorbeeld (reden: overzichtelijk en prettig fietsen) en als verkeersknelpunt (reden: hoeveelheid verkeer).

Figuur 29 Redenen verkeersknelpunten Etten-Leur (mobiliteitsenquête 2024)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Loop- en fietsroutes In de mobiliteitsenquête hadden inwoners de mogelijkheid om hun meest gebruikte loop- en fietsroutes in te tekenen op kaart. Daarbij is gevraagd naar de routes van/naar school, werk, winkel/boodschappen/ (sport)vereniging en recreatie. De navolgende afbeeldingen tonen een overzicht van het resultaat hiervan. Hoe dikker de lijn, hoe vaker deze route is aangegeven door respondenten van de enquête.

LOOPROUTES

Figuur 30 Resultaten online-enquête: looproutes motieven

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

FIETSROUTES

Figuur 31 Resultaten online-enquête: fietsroutes motieven

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

6.2 WERKATELIERS Eind maart en begin mei 2024 hebben raadsleden, gemeentelijke beleidsmakers en belangrijke stakeholders hun inbreng gegeven voor het mobiliteitsplan van de gemeente Etten-Leur tijdens zogenaamde werkateliers. Voor de mobiliteitsvisie is dit ook gebeurd. In de tweede serie werkateliers werd de deelnemers de mobiliteitsvisie gepresenteerd met de verschillende ambities die hier uit voort zijn gekomen. Vervolgens werd aan de verschillende deelnemers gevraagd om de 4 thema’s uit de mobiliteitsvisie te bespreken en hierover in discussie te gaan met elkaar. De 4 thema’s: - Thema 1. Bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid in balans - Thema 2. Iedereen kan meedoen - Thema 3. Duurzame mobiliteit - Thema 4. Veilige mobiliteit

Na discussie tussen de verschillende beleidsmakers, gemeentelijke raadsleden en belangrijke stakeholders tijdens de werkateliers, zijn er uit deze groepen verschillende punten over de mobiliteit in de gemeente naar voren gekomen. De gegeven punten die zijn opgehaald tijdens deze werkateliers worden hieronder samengevat weergegeven, waarbij ze per thema zijn gecategoriseerd. De opgehaalde input is gebruikt bij het opstellen van dit mobiliteitsplan.

Thema 1. Bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid in balans -

Vrijliggende fietspaden, overdekte en bewaakte fietsenstallingen zoals bij het station, VRI’s (verkeerslichten) met prioriteit voor fietsers zijn nodig en goede verlichting langs fietspaden is essentieel. Daarnaast is het gewenst om nieuwe fietsroutes te combineren met groennormen om het fietsgebruik meer te stimuleren. Randwegen zijn cruciaal voor het realiseren van een autoluwe stad en uniformiteit in de verkeerssituatie. Het knooppunt Etten-Leur moet worden versterkt met betere OV- en fietsverbindingen naar omliggende dorpen.

Zorg voor duidelijke overgangen van 50 km/u zones naar 30 km/u zones, maar ook meer autoluwe straten zoals de Oude Bredaseweg en de Markt. Dit helpt bij het beheren van een veilige verkeersituatie, verbeterde verkeersstromen en luchtkwaliteit. Wat ook belangrijk is voor het verbeteren van de verkeersveiligheid is meer en duidelijkere handhaving. Er moet voldoende parkeergelegenheid komen in het centrum, maar alternatieven komen voor het parkeren tijdens piekmomenten en auto’s moeten naar parkeergarages verplaats worden om ruimte te creëren voor groen en fietsinfrastructuur in het centrum van de stad om regionale aantrekkingskracht te behouden. Op deze manier kan het centrum getransformeerd worden tot een gezellige ontmoetingsplek met multifunctionele ruimtes zoals het Van Bergenplein. Iedere straat moet een minimumpercentage aan groen bevatten, wat bijdraagt aan de leefbaarheid. Voetgangersveiligheid is een belangrijk punt en vraagt om aandacht voor obstakels op trottoirs, met duidelijke regelgeving en visualisatie. Beleidsmakers hebben de wens om ondernemers te betrekken bij het vinden van oplossingen, en het verbinden van sociale initiatieven met cursussen en campagnes.

Thema 2. Iedereen kan meedoen -

Drempels vervangen door fysieke snelheidsbegrenzingen in 30 km/u gebieden om buurtbus conflicten te verminderen. Ook het stimuleren van lokale initiatieven als alternatief voor regulier vervoer zoals automaatje, het bevorderen van samenwerking tussen buurtbussen en andere alternatieven en het verbeteren van opstapplaatsen voor rolstoeltoegang is cruciaal. Daarnaast moet het buurtbusnetwerk in Banakkers worden uitgebreid. Toegankelijkheid voor auto’s en fatbikes moet minder aantrekkelijk worden gemaakt om de verkeersveiligheid te verbeteren. Stimuleren van fietsgebruik onder 12-16 jarige vanwege hoge kosten van openbaar vervoer.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Een alternatief voor meer duurzame mobiliteit is het verhogen van parkeertarieven, de wens vanuit de werkateliers is het reduceren van OVtarieven, en het bieden van goede OV-toegang binnen loopafstand. In Haansberg moeten logistieke diensten, zoals pakketpunten en pakketkluizen, gecombineerd worden met personenvervoer, zoals wijkbussen. Maar ook is het van belang dat er een beter gestructureerde fietsstraat met betere bewegwijzering komt in Haansberg waarbij er een oplossing wordt gezocht voor het (zware)vrachtverkeer. Voor de voetganger zijn er veel wensen en verbeterpunten als het gaat over de veiligheid en toegankelijkheid van de stoepen en oversteekplaatsen. Het is van belang om voetgangersgebieden toe te voegen in straten waar hoge snelheden worden gereden en dat stoepen obstakel vrij zijn zodat rollators en rolstoelen gemakkelijk en veilig toegang hebben. Het bevorderen van een actieve levensstijl moet worden gestimuleerd door het toevoegen van beweegroutes, beweegtuinen, goede verlichting, en het ontmoedigen van asociaal gedrag. Educatie over mobiliteit voor jong en oud, en het creëren van een dementievriendelijke omgeving rondom Avoord is van belang. Eenduidigheid en duidelijkheid moeten altijd worden nagestreefd, waarbij goede voorbeelden voor kinderen van groot belang zijn.

Thema 4. Veilige mobiliteit -

Thema 3. Duurzame mobiliteit -

Het verbeteren van fietsinfrastructuur is van belang. Fietsroutes inclusief aansluitingen op snelfietspaden richting omliggende dorpen en steden optimaliseren is hierbij cruciaal, net als kwaliteit en comfort verhogen door schaduwrijke groene fietspaden aan te leggen zowel in de stad als het buitengebied. Prioriteiten liggen bij veilige fietsroutes en uitgebreide faciliteiten voor fietsparkeren, met speciale aandacht voor stations en centrumgebieden. Er wordt gepleit voor de bevordering van deelmobiliteit, zoals deelauto-initiatieven en modern liften zoals carpoolen om zo verschillende vervoersopties te integreren.

Innovatieve samenwerkingen met partners moet gestimuleerd worden, bijvoorbeeld door het koppelen van OV-kaartjes aan culturele evenementen. Samenwerken met ondernemers en bedrijventerreinen staat centraal in het creëren van hubs voor duurzame mobiliteit, met aandacht voor groene en klimaat adaptieve maatregelen. Voorbeelden voor deze hubs zijn de ontwikkeling van de Grote Oogst-Vosdonk en het introduceren van een “white label” (één bedrijf) voor centrale bedrijfsafvalinzameling. Het is van belang dat er onderzoek wordt gedaan naar innovatieve oplossingen zoals solarcarports en klimaatadaptieve bestrating zoals groenbestrating tegen wateroverlast en hittestress, om zo bij te dragen aan een duurzamere leefomgeving.

De bescherming van fietsers waar zij kruisen met de auto staat voorop. De verkeersveiligheid kan verbeterd worden door het gebruik van verplaatsbare obstakels zoals mobiel groen te gebruiken als een vorm van nudging (subtiele gedragsbeïnvloeding). Ook het toevoegen van verlichting op strategische locaties en het terugdringen van verkeersborden en bewegende reclameborden speelt een cruciale rol om veiligheid te waarborgen. Specifieke aandacht is vereist voor routes als de Markt, Oude Bredaseweg en Bischopsmolenstraat, omdat het aanlooproutes zijn voor de centrumvisie wat het cruciaal maakt voor de veiligheid en toegankelijkheid van het centrum. Snel fietsverkeer (zoals e-bikes en fatbikes) moeten een maximumsnelheid van 25 km/u krijgen en er moet worden overwogen om deze te scheiden van de normale fietser. Betere verlichting bij oversteekplaatsen is een belangrijk punt om voetgangersveiligheid te verbeteren. Kruispunten en rotondes zoals Achter de Molen/Couperuslaan en de Rode Poort/ Bisschopsmolenstraat en Julianalaan/ Wilhelminalaan moeten overzichtelijker worden ingericht om snelheid te verlagen en veiligheid te verbeteren.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Snelheidslasers, digitale camera’s, flitspalen en verkeersveiligheidcampanges voor alle doelgroepen inzetten is belangrijk. Het aanpakken van afleiding door smartphones en opgevoerde voertuigen bij scholieren is een andere prioriteit. Bovendien moeten buurtpreventie-initiatieven worden uitgebreid en moet er beter inzicht komen in ongevalscijfers om gericht beleid te kunnen voeren.

Concluderend heeft de tweede sessie werkateliers een veel punten voor het mobiliteitsplan gegeven dankzij de discussies tussen de beleidsmakers, gemeentelijke raadsleden en stakeholders in EttenLeur. Kort samengevat is er vanuit de verschillende groepen een sterke wens voor het verbeteren van fietsinfrastructuur, bevorderen van inclusieve mobiliteit en veiligheid en leefbaarheid moeten in balans worden gezet.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

7 VERKEERS- EN GEBIEDSANALYSE De behoefte uit de samenleving van Etten-Leur is een belangrijke bouwsteen voor de keuzes die op het gebied van verkeer, vervoer en mobiliteit worden gemaakt. Daarnaast is de situatie op straat belangrijk om behoeften vanuit de samenleving en feiten samen te brengen. Zo bepalen wij welke maatregelen nodig zijn om de ambities van de gemeente Etten-Leur waar te maken. In de verkeers- en gebiedsanalyse wordt gekeken naar de verkeersveiligheid en bereikbaarheid van de verschillende vervoerswijzen.

7.1 VERKEERSVEILIGHEID In de mobiliteitsvisie is ingegaan op de trend in verkeersongevallen van de afgelopen jaren. Ook zijn risicogroepen aangewezen. In dit mobiliteitsplan schetsen we op basis van de meest recente ongevallengegevens7 een beeld van de situatie in Etten-Leur met betrekking tot de verkeersveiligheid. In de afgelopen jaren (periode Q1 2020 - Q4 2024) zijn in totaal 969 verkeersongevallen geregistreerd, waarbij totaal 137 personen gewond zijn geraakt en 8 dodelijke slachtoffers zijn gevallen. Onderstaande tabel laat de verdeling van deze verkeersongevallen over de verschillende jaren te zien.

Tabel 6 Overzicht verkeersongevallen en -slachtoffers per tijdsperiode (bron: VIA, 2025)

VIA, 2025. BLIQ Verkeersveiligheidsrapportage (periode 2020 t/m 2024).

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Bij bovenstaande tabel is het belangrijk te vermelden dat in de Corona-jaren 2020 & 2021 de landelijke verkeersongevallencijfers lager liggen als gevolg van de lockdown-maatregelen. In de daaropvolgende jaren 2022, 2023 en 2024 ligt het aantal verkeersongevallen weer ongeveer op hetzelfde niveau als in 2019.

Op basis van een SPV (Strategisch Plan Verkeersveiligheid) Risicoanalyse van de gemeente Etten-Leur8 zijn de belangrijkste risicothema’s op het gebied van verkeersveiligheid bepaald. De landelijke, provinciale en gemeentelijke ambitie van nul verkeersslachtsoffers in 2050 wordt bereikt door jaarlijks te investeren in alle thema’s van verkeersveiligheid (de basis-aandacht) en door een stap extra te zetten op de risicothema’s. Voor deze stap extra zijn concrete doelen geformuleerd. Deze zijn weergegeven in de navolgende tabel.

Landelijk is deze toename eerder verklaard door de opkomst van de elektrische fiets, meer kwetsbare ouderen in het verkeer en afleiding in het verkeer door o.a. de smartphone. Dit vraagt om een omslag in het verkeersveiligheidsbeleid, onder andere met meer aandacht gedragsverandering van specifieke doelgroepen en onderzoek naar de invloed van nieuwe technologieën.

Deze risicothema’s laten zien dat een betere verkeersveiligheid op het gemeentelijke wegennet kan worden bereikt door investering in veiligere infrastructuur voor de verschillende vervoerswijzen. Tegelijkertijd hebben veel risicothema’s betrekking op verkeersgedrag, waarbij maatregelen als campagnes en handhaving effectiever zijn.

Onder jongeren, in de leeftijd van 12 tot en met 24 jaar, valt 24% van de slachtoffers. In de groep kwetsbare vervoerswijzen (voetgangers, fietsers, e-bikers en bromfietsers+) valt ongeveer 62% van de verkeersslachtoffers.

Bijlage B5 bevat een verkeersongevallenkaart (2019 t/m 2023) van de gemeente op basis van het aantal geregistreerde ongevallen. Daarnaast is de top 10 van de meest onveilige trajecten en kruispunten binnen de gemeente op basis van het aantal geregistreerde ongevallen en snelheidsovertredingen gegeven.

Bijlage B5 bevat een verkeersongevallenkaart (2020 t/m 2024) van de gemeente op basis van het aantal geregistreerde ongevallen. Daarnaast is de top 10 van de meest onveilige trajecten en kruispunten op basis van het aantal geregistreerde ongevallen en snelheidsovertredingen gegeven. Daarbij zijn de wegen en kruispunten opgenomen van alle wegbeheerders. In hoofdstuk 6.6 (Knelpuntanalyse) is een overzicht opgenomen van de top-5 knelpuntlocaties in het beheergebied van de gemeente.

Gemeente Etten-Leur, februari 2024. SPV Uitvoeringsprogramma Etten-Leur.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

BELEIDSTHEMA

RISICOTHEMA

TOPDOEL 2050

JAARLIJKSE SUBDOEL(EN)

1: 30 km/u wegen

Geen risico op 30 km/u wegen dankzij inrichting

Aanpak risicovolle 30 km/u wegen

2: 50 km/u wegen

Geen risico op 50 km/u wegen dankzij inrichting

Aanpak risicovolle 50 km/u wegen

3: Fietsers

Alle fietsers kunnen veilig aan het verkeer deelnemen

Aanpak risicovolle fietsroutes en uitvoering gedragsinterventies9 veilige verkeersdeelname fietsers

4: Ouderen

Alle ouderen kunnen veilig aan het verkeer deelnemen

Infrastructuur seniorproof maken en uitvoering gedragsinterventies veilige verkeersdeelname ouderen

Geen verkeersdeelnemers rijden onder invloed

Uitvoering gedragsinterventies rijden onder invloed en met de politie afstemmen over handhaving rijden onder invloed.

De V85 in de gemeente is op alle wegen niet hoger dan de toegestane maximumsnelheid

Uitvoering gedragsinterventies rijden onder invloed met realisatie snelheidsremmende maatregelen op wegen met snelheidsoverschrijdingen en met politie afstemmen over handhaving te hard rijden

Geen afgeleide verkeersdeelnemers

Uitvoering gedragsinterventies afleiding in het verkeer en met politie afstemmen over handhaving afleiding in het verkeer

Geen verkeersdeelnemers met asociaal rijgedrag

Uitvoering gedragsinterventies asociaal rijgedrag en met politie afstemmen Jaarlijkse afstemming over handhaving ‘verkeershufters’.

Veilige infrastructuur

Kwetsbare verkeersdeel-nemers en

Rijden onder invloed

Snelheid in het verkeer

Afleiding in het verkeer

Normvervaging

5: Bestuurders gemotoriseerd verkeer

6: Bestuurders gemotoriseerd verkeer

7: Alle verkeersdeelnemers

8: Bestuurders gemotoriseerd verkeer

Gedragsinterventies zijn maatregelen of acties die bedoeld zijn om het gedrag

van mensen te veranderen. Als het gaat om verkeersveiligheid, proberen deze interventies ervoor te zorgen dat mensen zich veiliger gedragen in het verkeer.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

7.2 LOPEN In Nederland leggen de meeste mensen ongeveer 18% van hun verplaatsingen lopend af. In de gemeente Etten-Leur is het aandeel lopen in verplaatsingen binnen de gemeente bovengemiddeld (24 – 29%) en daarmee even hoog als buurgemeenten Halderberge en Breda10. Het centrum van Etten-Leur bestaat uit een groot voetgangersgebied. Daarnaast zijn de wijken en buurten relatief zelfvoorzienend, veel wijken hebben eigen onderwijs-, winkelen sportvoorzieningen. Aan de randen van de bebouwde kom maken inwoners gemakkelijk een ommetje in het groene buitengebied. Dit alles maakt de gemeente aantrekkelijk om te lopen, aangezien de loopafstanden kort zijn. Onderstaande figuur geeft als het verzorgingsgebied van station Etten-Leur te voet weer, bij een maximale reisduur van 15 minuten. Een groot deel van het centrum valt voor bezoekers binnen een wandelduur van 15 minuten te voet.

Dit laat de potentie van lopen als volwaardige vervoerswijze zien. Onder de voorwaarde dat overal goede, toegankelijke voetpaden aanwezig zijn, zijn veel voorzieningen binnen de gemeente te voet bereikbaar. Om die reden zijn een aantal acties in dit mobiliteitsplan gericht op het verbeteren van de infrastructuur voor voetgangers (Actie 2.1.4 – Toegankelijke inrichting voet- en fietspaden en Actie 2.2.1– Logische en herkenbare looproutes). Hoofdstuk 6.1 geeft de belangrijkste looproutes binnen de gemeente op basis van de resultaten van de mobiliteitsenquête weer. Begaanbaarheid van voetpaden (specifiek voor ouderen en mensen met een handicap of beperking) is belangrijk aandachtspunt. In het buitengebied is een netwerk van wandelknooppuntroutes aanwezig, waarbij scheiding van recreatieve wandelaars en zwaar (landbouw)verkeer eveneens een aandachtspunt vormt.

Figuur 32 Maximale loopafstand bij wandelduur < 15 minuten vanaf station Etten-Leur (bron: TravelTime API)

Rijksoverheid - Compendium voor de Leefomgeving

(oktober 2020). Belang van lopen als verplaatsing toegenomen. https://www.clo.nl/indicatoren/nl2194ontwikkeling-lopen. Geraadpleegd op 12 juli 2024.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

7.3 FIETSEN Gemiddeld in Nederland is het fietsgebruik 37% bij een afstand tot 7,5 kilometer (normale fiets: 33,1%; elektrische fiets: 3,9%). Ten opzichte van het Nederlands gemiddelde én de buurtgemeenten Zundert en Breda is het fietsgebruik bij afstand tot 7,5 kilometer in de gemeente Etten-Leur (onder) gemiddeld: 29,8%11. Onderstaande afbeelding laat de maximale fietsafstand bij een reistijd van <15 minuten zien vanuit het centrum van Etten-Leur (locatie Raadhuisplein). Dit laat zien dat de gehele bebouwde kom van Etten-Leur zich binnen een fietsafstand van 15 minuten bevindt. Dit geeft de potentie van de fiets weer voor verplaatsingen

binnen de gemeentegrenzen: inwoners kunnen alle voorzieningen binnen de gemeentegrenzen binnen 15 minuten fietsen bereiken. Voor langere afstanden, bijvoorbeeld naar school of werk in buurgemeenten, is de e-bike en in mindere mate de gewone fiets een mogelijk alternatief voor de auto. Hoofdstuk 6.2 geeft de belangrijkste fietsroutes binnen de gemeente op basis van de resultaten van de mobiliteitsenquête weer.

Figuur 33 Maximale fietsafstand bij fietsduur < 15 minuten vanaf Raadhuisplein (bron: TravelTime API)

Rijksoverheid - Sport en bewegen in cijfers.

Fietsgebruik per gemeente (2015-2019). https://www. sportenbewegenincijfers.nl/kaarten/fietsgebruik. Geraadpleegd op 12 juli 2024.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

7.4 OPENBAAR VERVOER Treinverbindingen

Verzorgingsgebied bushaltes

Etten-Leur heeft een goed ontwikkeld openbaar vervoersnetwerk met een centraal intercitystation dat een rol vervult voor zowel inwoners als bezoekers van buiten de gemeentegrenzen.

Op onderstaande kaart zijn de buslijnen en bushaltes in Etten-Leur weergeven, op basis van het netwerk openbaar vervoer (hoofdstuk 4.3). De cirkels geven voor iedere bushalte een verzorgingsgebied van 500 meter weer. Een verzorgingsgebied is de afstand die de meeste mensen bereid zijn om te lopen naar een bushalte. De verzorgingsgebieden van de bushaltes dekken een groot deel van de bebouwde omgeving van Etten-Leur. Gebieden die buiten het verzorgingsgebied van het busvervoer vallen, zijn een deel van bedrijventerrein Vosdonk en een deel van woonwijk Grauwe Polder. Zowel op bedrijventerrein Vosdonk als in wijk De Streek komen er daarom Bravo Flex haltes (zie hoofdstuk 4.2). Daarnaast overleggen we met de vervoerder, regio en provincie voor een beter openbaar vervoerssysteem of het bieden van goede alternatieven in deze gebieden zoals deelvervoer en maatwerkvervoer. Diverse acties in hoofdstuk 3 van dit mobiliteitsplan spelen hierop in.

Vanaf het intercitystation Etten-Leur rijden er treinen richting Roosendaal en verder richting Bergen op Zoom en Zeeland met als eindbestemming Vlissingen. Via Breda rijdt de trein richting Tilburg, ’s-Hertogenbosch en eindbestemming Zwolle.

Busverbindingen Etten-Leur is via verschillende busverbindingen verbonden van en naar Breda, maar ook door de wijken van Etten-Leur zelf rijden verschillende bussen.

Directlijnen -

Etten-Leur Centrum – Breda Centrum – Breda CS Roosendaal Station – Etten-Leur Centrum Breda CS – Etten-Leur Centrum – Oud Gastel

Buurtbuslijnen: -

Etten-Leur Trompetlaan -Etten-Leur Centrum – Etten-Leur Schipperstraat Prinsenbeek – Etten-Leur Centrum Zevenbergen Station – Etten-Leur Centrum Zundert – Etten-Leur Centrum

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Bushaltes en verzorgingsgebied

Legenda Bushaltes Bravoflex bushaltes Verzorgingsgebied Gemeentegrens Etten-Leur

500

1.000 Meters

Figuur 34 Toekomstige netwerkkaart gemotoriseerd verkeer

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

7.5 PERSONENAUTOVERKEER HUIDIGE VERKEERSSITUATIE Wegencategorisering In de wegenstructuurkaart van de gemeente EttenLeur opgenomen zijn de volgende categorieën opgenomen. De wegen buiten de bebouwde kom zijn gecategoriseerd als gebiedsontsluitingsweg (80 km/ uur) en erftoegangsweg (60 km/uur). Binnen de bebouwde kom zijn de belangrijkste verbindingen gecategoriseerd als gebiedsontsluitingsweg (50 km/ uur). Alle overige wegen binnen de bebouwde kom betreffen erftoegangswegen (30 km/uur).

Intensiteiten In het kader van de Omgevingsvisie (vastgesteld 2022) heeft Goudappel Coffeng in opdracht van de gemeente Etten-Leur in 2021 een verkeersonderzoek12 uitgevoerd. Dit onderzoek laat op basis van verkeersmodelberekeningen de verwachte verkeerseffecten van verschillende woningbouwlocaties in Etten-Leur zien, al dan niet in combinatie met de aanleg van extra infrastructuur. Bijlage B6 geeft een overzicht van de verkeersintensiteiten op de relevante wegvakken, afkomstig uit dit verkeersonderzoek. Op de getoetste wegvakken in Etten-Leur zijn geen aandachtspunten waargenomen op het gebied van grenswaarden intensiteiten (hoofdstuk 5.4).

De getoetste wegvakken zijn voorzien van vrijliggende fietspaden. Op een aantal wegvakken is het aantal motorvoertuigen per etmaal te hoog om te spreken van een goede oversteekbaarheid. Voor de Rode Poort, Schoonhout en Lage Vaartkant geldt dat er oversteken aanwezig zijn waar de mate van oversteekbaarheid een aandachtspunt is. Een kanttekening is dat deze studie in 2021 is uitgevoerd en dat nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen hier niet in zijn meegenomen. Daarom actualiseren wij komende jaren ons verkeersmodel en onze monitoring van doorstromingsknelpunten.

Effecten woningbouw en nieuwe infrastructuur In het verkeersonderzoek van Goudappel Coffeng zijn varianten berekend met en zonder grootschalige nieuwe woningbouw (Haansberg en Lage Vaartkant) en infrastructuur (noordelijke randweg, oostelijke randweg, alternatief oostelijke randweg en parallelweg A58).

Figuur 35 Kaart toelichting varianten (bron: Goudappel Coffeng, oktober 2021)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur 12

Goudappel Coffeng (oktober 2021). Verkeersonderzoek

Etten-Leur – Verkeerseffecten woningbouwontwikkelingen.

Haansberg en noordelijke randweg

Snelheden

Voor de bouw van woningen in Haansberg neemt het verkeer op de nabije wegvakken, op de Hoevenseweg, N640 en Vosdonk toe. De realisatie van de noordelijke rondweg zorgt voor een afname van verkeer op de Aletta Jacobslaan, Statenlaan en Concordialaan.

Een (te) hoge snelheid van het gemotoriseerd verkeer is doorgaans een belangrijke veroorzaker van verkeersonveiligheid. Een geloofwaardige snelheidslimiet, passende weginrichting, verkeersgedrag van weggebruikers en mate van handhaving zijn factoren die invloed op de gereden snelheid.

Lage Vaartkant en oostelijke randweg Het effect van de aanleg van een oostelijke randweg, in combinatie van realisatie woningen op Lage Vaartkant, zou zijn dat de verkeersdruk op Lage Vaartkant afneemt en op de noordzuidverbindingen Plantijnlaan-Schoonhout en Ambachtlaan-Oostelijke randweg toeneemt. De aanleg van een oostelijke randweg met tunnel is een effectieve oplossing voor de verkeersproblemen in Etten-Leur Noord.

Alternatieve Oostelijke Randweg Een realisatie van een Alternatieve Oostelijke Randweg zorgt voor een meer beperkt gebruik van de randweg en een toename van verkeer op de PlantijnlaanSchoonhout. Deze variant is afgevallen, omdat de omrijdafstand te groot is. Deze variant is doorgerekend op verzoek van de gemeenteraad, maar is bij de vaststelling van de Omgevingsvisie in 2022 afgevallen.

Zuidelijke parallelweg A58 Deze extra variant is op verzoek van de gemeenteraad doorgerekend, maar is uiteindelijk afgevallen. Door de realisatie van een zuidelijke Parallelweg aan de A58 ontstaat een nieuwe verbinding voor het centraal zuidelijke deel van Etten-Leur, en het verkeer vanuit Rijsbergen van en naar de aansluiting 18 Etten-Leur. Hierdoor maakt het gemotoriseerde verkeer een andere route keuze via de parallelle verbinding, en worden de Rode Poort, Bredaseweg, Parklaan, Oostpoort en ook Schoonhout ontlast. Daarentegen is een toename van verkeer waarneembaar op Achter de Molen, een erftoegangsweg met een maximumsnelheid van 30 kilometer per uur. Dit is ongewenst.

7.6 KNELPUNTENANALYSE Knelpuntanalyse mobiliteitsplan Figuur 37 geeft een actuele knelpuntenanalyse van de gemeente Etten-Leur weer, die in het kader van dit mobiliteitsplan is uitgevoerd. Op basis van feitelijke data van geregistreerde verkeersongevallen en snelheidsoverschrijdingen (zie hoofdstuk 6.1) zijn de top 5 meest onveilige kruispunten en wegvakken bekend. Deze wegen en kruispunten zijn in beheer van de gemeente EttenLeur en hebben op basis van de data de hoogste ‘ongevallenscore’. In 2023 en 2024 hebben inwoners van de gemeente Etten-Leur gereageerd op een online mobiliteitsenquête. Hoofdstuk 5.1 geeft een samenvatting van de enquêteresultaten. In de enquête hebben wij onder de inwoners eenmalig verkeersknelpunten opgehaald. De locaties met de meeste meldingen zijn weergegeven op onderstaande kaart, in willekeurige volgorde. Daarbij worden ook de meeste gegeven redenen getoond. De individuele redenen die zijn gemarkeerd als ‘anders’ zijn bij de gemeente bekend.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Figuur 36 Knelpuntenanalyse Mobiliteitsplan

PAARS. Top 5 onveilige trajecten o.b.v. data ongevallen en snelheid

ORANJE. Top 5 onveilige kruispunten o.b.v. data ongevallen en snelheid

Per wegvak onderzoeken we of er een probleem is en welke oplossingen daarvoor mogelijk zijn. Bij de oplossingen betrekken we onder andere bewoners en handhaving.

Per kruispunt onderzoeken we of er een probleem is en welke oplossingen daarvoor mogelijk zijn. Bij de oplossingen betrekken we onder andere bewoners en handhaving.

1. 2. 3. 4. 5.

1. Kruispunt Grauwe Polder, Penningweg 2. Rotonde Concordialaan, Hoevenseweg, Markt, Wildbaan 3. Rotonde Couperuslaan, Stijn Streuvelslaan, Vlaamse Schuur 4. Kruispunt Sprundelsebaan, Zundertseweg 5. Kruispunt Hoevenseweg, Kattestraat

Grauwe Polder Sprundelsebaan Anna van Berchemlaan, Stationsplein Hoevenseweg Bellendreef, Hilsebaan, Rithsestraat

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

BLAUW. Verkeersknelpunten mobiliteitsenquête met meeste meldingen (met reden) Per verkeersknelpunt onderzoeken we of er een probleem is en welke oplossingen daarvoor mogelijk zijn. Bij de oplossingen betrekken we onder andere bewoners en handhaving. 1. Geerkade, Lange- en Korte Burgstraat en Van Bergenplein (onoverzichtelijk, parkeeroverlast, teveel verkeer) 2. Lichttorenhoofd tussen Kloosterlaan en Liesbosweg (onoverzichtelijk, teveel verkeer) 3. Plantijnlaan tussen Liesbosweg en Concordialaan (teveel verkeer, anders) 4. Hoevenseweg en Markt (teveel verkeer, onoverzichtelijk, anders) 5. Couperuslaan, Parklaan en Stijn Streuvelslaan (teveel verkeer, anders) 6. Rotondes Rode Poort (onoverzichtelijk, hardrijden, anders)

Lichttorenhoofd onderzochten we al en hierover informeerden we college en gemeenteraad. De oplossing hiervoor is de aanleg van een tunnel onder het spoor door en oostelijke randweg. Ook de rotonde Couperuslaan bekeken we al samen met de Katholieke Scholengemeenschap Etten-Leur en een adviesbureau. Hier namen we maatregelen, onder andere door LED-verlichting in de rijbaan aan te brengen bij de fiets- en voetgangersoversteek. Het kruispunt Geerkade is een lastige situatie om op te lossen. Dit komt omdat het een 30 kilometer per uur zone is waarbij er gelijkwaardige kruispunten zijn. We mogen hier geen voorrang instellen. Bovendien zijn er al twee wegen die uitkomen op het kruispunt eenrichtingsverkeer, waardoor er al minder verkeer is op het kruispunt.

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

7.7 KNELPUNTEN LANDBOUWNETWERK Overlap tussen het fiets- en landbouwnetwerk kan zorgen voor verkeersonveilige situaties. Dit geldt in het bijzonder als er geen vrijliggende fietspaden aanwezig zijn. Onderstaande kaart laat zien waar het fiets- en landbouwnetwerk elkaar overlappen. Daarnaast worden wegvakken gemarkeerd waar deze overlap plaatsvindt én in de huidige situatie geen vrijliggende fietspaden aanwezig zijn (in rood).

Uit bovenstaande kaart komen twee aandachtlocaties met betrekking tot het scheiden van fiets- en landbouwverkeer: - Moerdijkse Postbaan: het landbouwnetwerk en fietsnetwerk (recreatief) komen hier samen op hetzelfde wegvakken. Er zijn geen vrijliggende fietspaden aanwezig. - Nijverheidsweg: Ten westen van Zwarthoofd zijn geen vrijliggende fietspaden aanwezig en maken fietsers gebruik van dezelfde rijbaan als het landbouwverkeer.

Analysekaart landbouwroutes vs. fietsroutes

Legenda Kwaliteitsnetwerk landbouwverkeer Overlapping landbouw- en fietsroutes Overlapping landbouw- en fietsroutes zonder vrijliggende fietspaden Potentiële nieuwe route landbouwverkeer

500

1.000

Esri Nederland, Community Map Contributors

Meters JSCHR en Carmen Venema, 08-01-2025

Figuur 37 Analysekaart landbouwroutes vs. fietsroutes

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

Onderstaande analysekaart geeft knelpuntlocaties weer uit de inventarisatie van het ‘Kwaliteitsnetwerk (land)bouwverkeer Regio West – Brabant’.

Knelpuntroutes kwaliteitsnet (land)bouwverkeer

Legenda Ongewenste verbinding (aangegeven door gemeente of provincie) Gemeentegrens

500

1.000 Meters

Esri Nederland, Community Map Contributors

Figuur 38 Knelpuntroutes kwaliteitsnet (land)bouwverkeer

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

BIJLAGEN

B1 NETWERK FIETSVERKEER

Legenda Mogelijk ongelijkvloers kruispunt Regionaal / primair lokaal

Netwerk Fiets Verkeer

Secundair lokaal Potentiële nieuwe fietsroutes Fietsknooppunt routes Snelfietsroute richting Breda Potentiële snelfietsroute richting Roosendaal Gemeentegrens

500

1.000 Meters

JSCHR en Carmen Venema, 08-01-2025

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

B2 NETWERK OPENBAAR VERVOER Openbaar vervoer (wens)

Legenda Intercitystation Treinspoor Streekbus

Buurtbus Regionale bus

500

1.000 Meters

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

B3 NETWERK GEMOTORISEERD VERKEER Legenda Stroomweg

Netwerk Gemotoriseerd Verkeer

Gebiedsontsluitingsweg (buiten bebouwde kom) Erftoegangsweg (buiten bebouwde kom, type 1) Gebiedsontsluitingsweg (binnen bebouwde kom) Mogelijke randweg Mogelijk ongelijkvloers kruispunt Afwaarderen naar 30 km/uur Gemeentegrens Etten-Leur Mogelijke Randweg/Gebiedsontsluitingsweg (buiten bebouwde kom)

500

1.000 Meters

Esri Nederland, Community Map Contributors

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

B4 NETWERK (ZWAAR) VRACHTEN LANDBOUWVERKEER Netwerk (zwaar) vracht- en landbouwverkeer Legenda Kwaliteitsnetwerk (zwaar) vrachten landbouwverkeer Potentiële nieuwe route (zwaar) vracht- en landbouwverkeer Gemeentegrens

500

1.000 Meters

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

B5 ONGEVALLENLOCATIES Deze bijlage bevat een verkeersongevallenkaart (2020 t/m 2024) van de gemeente op basis van het aantal geregistreerde ongevallen. Daarnaast is de top 10 van de meest onveilige trajecten en kruispunten binnen de gemeente op basis van het aantal geregistreerde ongevallen en snelheidsovertredingen gegeven.

VERKEERSONGEVALLENKAART

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

ONVEILIGE TRAJECTEN Deze worden bepaald aan de hand van de CROSS-Matrix. Dit is een hulpmiddel om verkeersveiligheid te analyseren. Het vergelijkt de hoeveelheid ongevallen met andere factoren zoals snelheid of wegontwerp. De matrix heeft vier kleuren: - Rood: veel ongevallen en hoge risicofactoren - Oranje: veel ongevallen en lage risicofactoren - Geel: weinig ongevallen en hoge risicofactoren - Groen: weinig ongevallen en lage risicofactoren Dit helpt om gevaarlijke plekken te vinden en te verbeteren

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

ONVEILIGE KRUISPUNTEN

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

CROSS-SCORE

Verkeersveiligheidskaart met CROSS-score voor trajecten en kruispunten Verkeersveiligheidskaart met CROSS-score voor trajecten en kruispunten

Verkeersveiligheidskaart met CROSS-score voor het drukste wegennet en de ligging van de Top 10 van meest Verkeersveiligheidskaart CROSS-score 1 (ziehet onveilige trajectenmet kruispunten voor tabellen vorige 1 en drukste wegennet en de ligging van de Top 10 van meest pagina’s). Een interactieve versie van deze kaart is te vinden 1 (zie tabellen onveiligeop trajecten vorige 1 en kruispunten www.bliq.report. Er is geen onderscheid gemaakt naar pagina’s).wegbeheerder. Een interactieve versie van deze kaart is te vinden

op www.bliq.report. Er is geen onderscheid gemaakt naar De verkeersongevallen waarbij de exacte locatie niet bekend is en/of de koppeling wegbeheerder. met snelheid niet is gelukt zijn niet in deze kaart opgenomen. De verkeersongevallen waarbij de exacte locatie niet bekend is en/of de koppeling met snelheid niet is gelukt zijn niet in deze kaart opgenomen.

BLIQ • Gemeente Etten-Leur • 2020 t/m 2024

Legenda Hoge ongevallenscore met hoge snelheidsscore Hoge ongevallenscore met lage snelheidsscore Hoge ongevallenscore snelheidsscore Lage ongevallenscoremet met hoge hoge snelheidsscore Hoge ongevallenscore snelheidsscore Lage ongevallenscoremet met lage snelheidsscore Onvoldoende gegevens over snelheden Lage ongevallenscore met hoge snelheidsscore Kleine weglengte Lage ongevallenscore met lage snelheidsscore

Legenda

Snelheden in de periode december 2024

Onvoldoende gegevens over snelheden Ongevallen in de periode 2020 t/m 2024 Kleine weglengte Snelheden in de periode december 2024 Ongevallen in de periode 2020 t/m 2024

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur 12 12

B6 OVERZICHT VERKEERSINTENSITEITEN MEETPUNTEN

Meetpunten relevant wegvakken Etten-Leur (bron: Goudappel Coffeng, oktober 2021)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

INTENSITEITEN VERKEERSMODEL Tabel 7 Intensiteiten verkeersmodel (bron: Goudappel Coffeng, oktober 2021)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

TOELICHTING VARIANTEN Tabel Toelichting varianten (bron: Goudappel Coffeng, oktober 2021)

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

B7 RAPPORTAGE MOBILITEITSENQUÊTE DEEL 2

Mobiliteitsplan Gemeente Etten-Leur

COLOFON Bij het opstellen van deze Mobiliteitsvisie is dankbaar gebruik gemaakt van de inbreng van tal van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. Het mobiliteitsplan is opgesteld door de gemeente Etten-Leur, ondersteund door Kragten. Foto’s op titelpagina’s of headers zijn afkomstig van gemeente Etten-Leur Mobiliteitsplan Juli 2025

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=EttenLeur&id=5ecd63f2-4039-40ff-b19b-12812b7df668