CConstaterende datEtten-Leur
Koppel je AI →
Document · PDF

3. Concept-Jaarrekening 2020 09-06-2021 .pdf

Raad luistert 14 juni 2021, gemeente Etten-LeurBij agendapunt: Voorstel over de vaststelling van de jaarrekening en het jaarverslag 202026.227 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Concept-Jaarrekening 2020

Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Voorwoord Resultaat 2020 Toelichting afwijking begroting 2020 Coronacrisis financieel Resultaat Grondbedrijf - Afval - Riolering Financiele positie Toelichting afwijkingen - (niet op website) PDF Programma's

9 9 9 12 13 14 15 16 18 19 20

0. Bestuur en ondersteuning Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

21 21 21 22 24 25 25 26

1. Veiligheid Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

27 27 27 27 28 29 29 29

2. Verkeer, vervoer en waterstaat Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

30 30 30 30 32 33 33 33

3. Economie Wat wilden we bereiken?

34 34

Concept-Jaarrekening 2020

3

4

Wat hebben we gemeten?

34

Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

35 38 39 39 39

4. Onderwijs Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

40 40 40 40 42 43 43 43

5. Sport, cultuur en recreatie Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

44 44 44 44 48 49 49 49

6. Sociaal domein Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

50 50 50 51 53 54 54 54

7. Volksgezondheid en milieu Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

57 57 57 57 59 60 60 61

8. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten?

62 62 62 Concept-Jaarrekening 2020

Wat is de stand van zaken?

62

Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

64 65 65

Paragrafen

66

Lokale heffingen Lokale heffingen Kwijtscheldingsbeleid Begrote en werkelijke opbrengst 2020 Kostendekkendheid tarieven

67 67 67 67 67

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risico's Weerstandsvermogen Stille reserves Project Nieuwe Nobelaer Financiele kengetallen

71 71 71 72 73 74 76

Onderhoud kapitaalgoederen Onderhoud kapitaalgoederen Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen openbaar gebied - 1 Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen openbaar gebied - 2 Uitgaven voor onderhoud kapitaalgoederen openbaar gebied Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen gebouwen Uitgaven voor onderhoud kapitaalgoederen gebouwen Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen sportaccommodaties Uitgaven voor onderhoud kapitaalgoederen sportvoorzieningen

83 83 83 84 85 86 86 87 87

Financiering Financiering Financieringsbehoefte 2020 Kasgeldlimiet en renterisiconorm Renteschema Verloop leningportefeuille Opgenomen geldleningen Schatkistbankieren Verstrekte leningen en garantstellingen

88 88 88 88 89 90 90 90 91

Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering Coronacrisis en besparingen Loonkosten Gegevensbescherming

92 92 92 92 93

Concept-Jaarrekening 2020

5

Rechtmatigheidsverantwoording 2020

94

Indicatoren

96

Verbonden partijen Verbonden partijen Verantwoording Financieel overzicht Register verbonden partijen Verbonden partijen

97 97 97 97 98 98

Grondbeleid & Uitvoeringsprogramma Structuurvisie Plus Grondbeleid & Uitvoeringsprogramma Structuurvisie Plus Wonen Werken Ecologische verbindingszones Risico's

100 100 100 101 102 102

Investeringen Overzicht kredieten Kredieten overgenomen naar 2021 Kredieten afgesloten in 2020

104 104 106 111

Subsidies Subsidies Verstrekte subsidies Ontvangen subsidies

113 113 114 117

Jaarrekening

6

119

1. Lasten en baten per programma 1.1 Totaaloverzicht 1.2 Algemene dekkingsmiddelen 1.3 Post onvoorzien 1.4 Overhead 1.5 Vennootschapsbelasting 1.6 Overzicht incidentele baten en lasten 1.7 Structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves 1.8 Wet Normering Topinkomens (WNT) 1.9 Begrotingsrechtmatigheid

119 119 119 120 121 122 123 129 130 131

2. Balans 2. Balans 2.1 Materiele vaste activa 2.2 Financiele vaste activa 2.3 Voorraden 2.4 Vorderingen 2.5 Liquide middelen

135 135 136 139 140 142 143

Concept-Jaarrekening 2020

2.6 Overlopende activa

144

2.7 Eigen vermogen 2.8 Voorzieningen 2.9 Langlopende schulden 2.10 Kortlopende schulden 2.11 Overlopende passiva 2.12 Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen 2.13 Onzekerheden 2.14 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 2.15 Gebeurtenissen na balansdatum

145 145 145 146 147 147 150 150 154

3. Reserves Overzicht reserves Toelichting algemene reserves Toelichting bestemmingsreserve Toelichting bestemmingsreserve (overig) Toelichting reserves Grondbedrijf

154 154 154 155 155 156

4. Voorzieningen Overzicht voorzieningen Toelichting onderhoudsvoorzieningen Toelichting overige voorzieningen Toelichting voorziening Grondbedrijf

157 157 158 159 161

5. Lasten en baten per taakveld Thema 0 Bestuur en ondersteuning Thema 1 Veiligheid Thema 2 Verkeer, vervoer en waterstaat Thema 3 Economische zaken Thema 4 Onderwijs Thema 5 Sport, cultuur en recreatie Thema 6 Sociaal domein Thema 7 Volksgezondheid en milieu Thema 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Thema's Totaal

162 162 162 163 163 163 164 164 165 165 165

6. Single information, Single audit (SiSa)

166

Overig

167

Kerngegevens

167

Inhuur externe adviseurs 2020

168

Burgerparticipatie - klachten en meldingen Burgerparticipatie en de gemeenteraad Klachten en melding openbare ruimte

169 169 169

Concept-Jaarrekening 2020

7

Interbestuurlijk toezicht Score interbestuurlijk toezicht 2020 Wet revitalisering generiek toezicht (Wrgt) Verantwoordingsjaar 2020 Besluitvorming Besluitvorming Besluitvorming --> tekst actualiseren

170 170 170 170 171 171 171

Contact en privacy

172

Contact Contact Privacybeleid

172 172 172

8

Concept-Jaarrekening 2020

Samenvatting Samenvatting Voorwoord Met de jaarrekening 2020 blikken we terug op een bizar jaar. Een jaar waarin het normale leven zoals we dat kenden, ineens stilstond. Letterlijk stil: geen files, geen evenementen, geen school, geen sociale activiteiten, geen sport, geen terrasjes, enzovoort. Voor velen betekende dit thuiswerken, maar ook ineens geen werk hebben, geen of heel weinig inkomen, maar ook onzekerheid, eenzaamheid, spanningen en angsten. Zaken waar we als gemeente zorgen over hebben maar ook zorg voor hebben. Juist daarom nam het werk voor ons als gemeente enorm toe. Onze medewerkers werkten, veelal vanuit thuis maar daar waar nodig ook op kantoor, hard om de tegenslagen voor velen in onze gemeenschap te verzachten of om mensen te helpen een weg te vinden in deze moeilijke tijden. En tegelijk zijn we als gemeente ook de instantie die (nieuwe) regels moet handhaven, moet bepalen wat wel en wat niet mag in de telkens veranderende situaties. Het was een jaar als nooit tevoren. In onze jaarrekening zien we dit ook terug. Een paar opvallende zaken lichten we in dit voorwoord toe.

Financieel eindresultaat Het financieel eindresultaat is uiteindelijk € 2.503.000. Meevallers zitten in de budgetten van de Participatiewet, de Algemene uitkering en de coronacompensatie, de Jeugdzorg, de onroerendezaakbelasting en de personeelskosten. In de financiële samenvatting lichten we de afwijkingen toe. Wat betreft de Participatiewet steeg het aantal uitkeringsgerechtigden minder sterk dan het Werkplein in de begroting opnam en velen konden ondanks de economische problemen toch snel weer aan het werk. Door de coronacrisis kochten we minder leerwerk- en re-integratietrajecten in dan waarmee we in de begroting rekening hielden. Ook gaven we minder uit aan minimabeleid. Belangrijkste oorzaak hiervan is dat door de coronacrisis en de lockdownmaatregelen veel leveranciers van de webwinkel (binnen- en buitensport, bioscopen, dierentuinen enzovoort) in 2020 gesloten waren. Het overschot voor Jeugdzorg heeft een aantal redenen. Deels is dit het effect van sturen op passende maar lichtere zorg, maar we denken ook dat door de coronacrisis zorg en ondersteuning is uitgesteld. Wat betreft de personeelskosten vertelden we bij de tweede bestuursrapportage al dat we door grote terughoudendheid in personeelsuitgaven en door het thuiswerken in coronatijd veel bespaarden op de bedrijfsvoering. Ook in het vierde kwartaal zette deze trend zich door.

Daardoor geeft dit financieel nu ruimte, maar voor de ontwikkeling van onze medewerkers betekent het dat er minder opleidingen, workshops en dergelijke zijn gevolgd.

Opbrengsten Onroerendezaakbelasting (OZB) en afval Door een onjuiste inschatting van de nog te ontvangen onroerendezaakbelasting over voorgaande jaren, hebben we eenmalig een positiever resultaat op de OZB dan verwacht. Het positieve resultaat op het budget voor afval valt ook op. Onze inwoners hebben hun afval weer

Concept-Jaarrekening 2020

9

zeer goed en beter dan voorzien gescheiden: minder kilo’s restafval betekent lagere verwerkingskosten. Ook was de vergoeding die we krijgen voor plastic-blik-drankkartons veel hoger dan verwacht. Het positieve resultaat van € 1,3 miljoen voegen we toe aan de voorziening afval. Dan kunnen we dit, indien nodig, inzetten voor onverwachte tegenvallers of kan het in de toekomst ingezet worden om een tariefstijging te dempen. Hoe dan ook blijft dit bedrag beschikbaar voor het beheersen en zo mogelijk het verlichten van de lasten van de inwoners.

Coronacompensatie Over de coronacompensatie willen we graag benadrukken dat we deze gelden besteedden aan de mensen en organisaties die het nodig hadden. Dit deden we bijvoorbeeld voor het leerlingenvervoer, maar ook voor tijdelijke meerkosten van Wmo en Jeugdzorg door corona. Natuurlijk binnen de regels die het Rijk aan de bedragen heeft gekoppeld. Een deel van het budget is ook gebruikt voor het compenseren van minder inkomsten van de gemeente, zoals bij de parkeerinkomsten. Een totaaloverzicht van alle ontvangen en uitgegeven coronacompensatie vindt u in de samenvatting. De coronacompensatie die over is nemen we mee naar 2021. De crisis is nog niet voorbij en we verwachten nog nadelige effecten. En ook daarna verwachten we dat nog velen hulp nodig hebben bij het herstel na deze heftige coronatijd. Met een sociaaleconomisch herstelplan willen we effecten voor ondernemers, verenigingen, maatschappelijke instellingen en kwetsbare inwoners (denk aan uitgestelde zorg) van de coronapandemie na de crisis kunnen opvangen. Daarom stellen we voor om een deel van het resultaat van 2020 hiervoor te reserveren.

Financiële opgave In 2020 startten we een proces om onze financiële positie in de toekomst te verbeteren. Het was duidelijk dat we de tekorten niet meer verder konden opvangen met onze reserves. De spaarpot van onze gemeente dreigde leeg te raken. Velen dachten met ons mee en het lukte om de handen op elkaar te krijgen voor een aantal financiële maatregelen. Het lijkt nu misschien een overbodige actie geweest te zijn, omdat we de jaarrekening afsluiten met een positief resultaat. Maar dat zou een onjuiste conclusie zijn. We zien dat dit positief resultaat voornamelijk veroorzaakt wordt door incidentele meevallers en vooral door de bijzondere omstandigheden door corona. Daarom benadrukken we dat de financiële maatregelen onverminderd belangrijk blijven voor onze financiële positie in de toekomst. Daar waar financiële maatregelen nu door corona, inwoners en organisaties onredelijk hard raken, compenseren we dit tijdelijk met de van het Rijk incidenteel ontvangen coronacompensatie. Voor de lange termijn blijft het noodzakelijk dat we de maatregelen doorvoeren en daarmee ruimte maken voor herstel na corona en voor toekomstige investeringen.

Saamhorigheid en creativiteit We begonnen dit voorwoord met aandacht voor de zorgelijke ontwikkelingen die corona veroorzaakt. Maar laten we ook oog hebben voor de saamhorigheid die ontstond. Voor de zorgzaamheid van inwoners voor elkaar, voor de inzet van vele vrijwilligers, voor wat mensen willen betekenen voor hun familie en voor hun buren en voor de creativiteit die ondernemers aan

10

Concept-Jaarrekening 2020

de dag leggen om op wat voor manier dan ook gemotiveerd en bezig te blijven. We hopen dat deze positieve, sociale krachten in onze Etten-Leurse samenleving blijven. De afgelopen tijd zien we in Nederland dat het steeds moeilijker wordt voor mensen om vol te houden, om elkaar vast te blijven houden. Laten we naar elkaar blijven luisteren. De dialoog blijven opzoeken. Zodat we samen verder kunnen bouwen aan Etten-Leur.

Concept-Jaarrekening 2020

11

Resultaat 2020 Het tekort bij de tweede bestuursrapportage 2020 was € 496.000. Bij het opmaken van de jaarrekening viel dit tekort € 2.999.000 lager uit. De verklaring van dit verschil leest u hier. We sluiten daardoor 2020 af met een positief resultaat van € 2.503.000.

12

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting afwijking begroting 2020 Het jaar 2020 sluiten we af met een positief resultaat van € 2.503.000. Bij de tweede bestuursrapportage 2020 gingen we nog uit van een tekort van € 496.000. Het verschil lichten we hier toe. (bedragen x € 1.000) Totaal

Begroting 2020

Rekening 2020

Afwijking

-496

2.503

2.999

Verklaring afwijkingen Het resultaat ontstaat door diverse afwijkingen. Bij de programma's lichten we de financiële afwijkingen verder toe. In het overzicht nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. De afwijkingen op hoofdlijnen zijn (in deze samenvatting bedragen > € 75.000): (bedragen x € 1.000) 1. Participatiewet 2. Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandige Ondernemers (Tozo) 3. Algemene uitkering en coronacompensatie 4. Jeugdzorg 5. Onroerendezaakbelasting 6. Personeelskosten 7. Rendabele uren 8. Informatievoorziening en ICT 9. Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 10. Plantsoenen 11. Leges omgevingsvergunningen 12. Sloten en waterlopen 13. Leerlingenvervoer 14. Parkeergarage - inkomsten 15. Voorziening dubieuze debiteuren 16. Riolering (minder BTW) 17. Afval (minder BTW) 18. Overig

bedrag 595 407 380 327 203 189 127 124 119 110 101 77 45 -90 -107 -130 -216 738

V/N V V V V V V V V V V V V V N N N N V

Resultaat 2020

2.999

V

Concept-Jaarrekening 2020

13

Coronacrisis financieel In het overzicht ziet u de compensatie die we ontvangen van het Rijk voor het opvangen van de kosten van de coronacrisis. Ook de kosten tot nu toe vermelden we. Coronacompensatie Vergoeding Rijk (junicirculaire 2020) Vergoeding Rijk (septembercirculaire 2020) Vergoeding Rijk (decembercirculaire 2020)

(bedragen x € 1.000) 898 675 159

Totaal ontvangen compensatie

1.732

Minder inkomsten parkeren Hogere bijdrage WVS Diversen Minder inkomsten parkeergarage (onderhoud en inkomsten)

2e bestuursrapportage 2020 2e bestuursrapportage 2020 2e bestuursrapportage 2020 rekening 2020

-613 -431 -62 -90

Jeugdzorg: compensatie meerkosten Corona WMO: Deeltaxi WMO: compensatie meerkosten Corona Totaal bestede compensatie

rekening 2020 rekening 2020 rekening 2020

-61 -56 -87

Overschot ontvangen compensatie

-1.400 332

Het overschot reserveren we voor de kosten die we nog verwachten. In 2021 ontvangen we nog € 1.216.000 aan compensatie.

14

Concept-Jaarrekening 2020

Resultaat Grondbedrijf - Afval - Riolering Bij het Grondbedrijf en riolering verrekenen we positieve en negatieve resultaten binnen een gesloten systeem met de reserves en voorzieningen. Deze verrekeningen hebben dus geen invloed op het rekeningresultaat. Grondbedrijf Het resultaat van het Grondbedrijf is € 83.000 positief. Dit resultaat ontstond door tussentijdse winstnemingen bij De Streek, Trivium en de herontwikkeling van schoollocaties. Bij Haansber-Oost en Vosdonk-Zuid maakten we een correctie op de winstneming in voorgaande jaren. Ook verlaagden we de voorziening voor exploitatietekorten met € 70.000. Riolering Het positieve resultaat op het product riolering is in 2020 € 522.000. Een verdere toelichting leest u bij het overzicht van de voorzieningen. Afval 2020 was een spannend jaar op het gebied van afval. We startten de samenwerking met de gemeente Breda. Breda verzorgt vanaf 1 januari 2020 de inzameling van het huishoudelijk afval. Ook pasten we de ophaalfrequentie van het restafval aan van eenmaal per twee weken naar eenmaal per vier weken. We zien een sterke daling van fijn huishoudelijk restafval (van 94 naar 75 kilo per inwoner) en een duidelijke toename van plastic-blik-drankkarton-afval (van 14 naar 22 kilo per inwoner) en GFT (van 128 naar 133 kilo per inwoner).

Het verlagen van de ophaalfrequentie en het stimuleren van de inwoners om hun afval goed te scheiden leidt tot minder kilo’s restafval per inwoner. Hierdoor dalen de verwerkingskosten. Ook was de vergoeding voor plastic-blikdrankkartons veel hoger dan verwacht door een hogere aanvoer en een gunstiger tarief. Het resultaat op afval in 2020 is € 1,3 miljoen. We voegden dit bedrag toe aan de voorziening afval. Op deze manier blijft het geld beschikbaar voor onverwachte tegenvallers of kan het in de toekomst ingezet worden om de tarieven stabiel te houden en waar mogelijk te verlagen.

Concept-Jaarrekening 2020

15

Financiele positie Financiele kengetallen Als we de kengetallen gezamenlijk en in hun onderlinge verhouding beoordelen, zien we een wisselend beeld van de financiële positie van de gemeente Etten-Leur. De netto schuldquote is verbeterd maar de belastingcapaciteit verslechterde. De solvabiliteitsratio bleef gelijk aan 2020. Weerstandsvermogen De ratio van het weerstandsvermogen geeft de verhouding weer van de beschikbare weerstandscapaciteit ten opzichte van de benodigde weerstandscapaciteit. Op basis van de risicosimulatie is de ratio 2,3. Wanneer we de onbenutte belastingcapaciteit bij de berekening buiten beschouwing laten is de ratio 1,8. De berekening nemen we op in de paragraaf weerstandsvermogen. Ontwikkeling rekeningresultaat en algemene risico reserve In de grafieken ziet u het verloop van het rekeningresultaat en de algemene risico reserve over de afgelopen acht jaar. In 2017 was er sprake van een beperkt tekort. Het tekort liep in 2018 en 2019 fors op. In 2020 is het resultaat positief. Ondanks de positieve resultaten in 2015 en 2016 daalde vanaf 2013 de algemene risico reserve. De reden hiervoor is dat we deze reserve ook gebruiken voor verschillende projecten. Door het positieve resultaat van 2020 stopte de daling van de algemene reserve en stijgt deze zelfs weer. Hierbij gingen we ervan uit dat het gehele resultaat wordt toegevoegd aan de algemene reserve.

Resultaatbestemmingen kunnen hier nog verandering in aanbrengen. Ontwikkeling rekeningresultaat - algemene reserve

16

Concept-Jaarrekening 2020

20.000

15.000

10.000

Stand algemene

5.000

reserve Rekeningresultaat

0

-5.000

-10.000

2013

Concept-Jaarrekening 2020

2014

2015

2016

2017

2018

2019

2020

17

Toelichting afwijkingen - (niet op website) Onderwerp 1. Participatiewet

2. Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandige Ondernemers (Tozo)

3. Algemene uitkering en coronacompensatie 4. Jeugdzorg

5. Onroerendezaakbelasting 6. Personeelskosten

7. Rendabele uren 8. Informatievoorziening en ICT 9. Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)

10. Plantsoenen 11. Leges omgevingsvergunningen 12. Sloten en waterlopen 13. Leerlingenvervoer 14. Parkeergarage - inkomsten

15. Voorziening dubieuze debiteuren

16. Riolering (minder BTW)

17. Afval (minder BTW)

18. Overig

18

Toelichting Het aantal uitkeringsgerechtigden steeg minder sterk dan het Werkplein in de begroting opnam. We gaven minder uit aan minimabeleid omdat de uitgaven via de webshop aanzienlijk lager waren. Door de coronacrisis kochten we minder leerwerk- en re-integratietrajecten in dan waarmee we in de begroting rekening hielden. In de jaarrekening geeft het Werkplein aan dat voor de uitvoering van de Tijdelijke Overbruggingsregeling Zelfstandige Ondernemers (Tozo 1-2-3) een bijdrage van het Rijk werd ontvangen voor de uitvoeringskosten. Dit is voor de afhandeling van de aanvragen levensonderhoud en aanvragen bedrijfskredieten. De uitvoeringskosten bij het Werklplein vielen lager uit. Deze werkzaamheden werden gedeeltelijk in de reguliere bedrijfsvoering opgevangen. We ontvingen in de decembercirculaire een extra coronacompensatie. De algemene uitkering werd bij de decembercirculaire verhoogd. Ook vond een correctie plaats over oude jaren. Bij de jeugdzorg is er een positief resultaat op het budget voor Zorg in Natura en Persoonsgebonden budget. Het gebruik van jeugdzorgplus door onze regio is aanzienlijk hoger dan verwacht.

Ook ontvingen we van het Rijk een bijdrage om zorgaanbieders te compenseren voor de meerkosten, die zij voor de uitvoering van de Jeugdzorg en Wmo in 2020 maakten door de coronacrisis We maakten een onjuiste inschatting van de nog te ontvangen onroerendezaakbelasting over oudere jaren. We maakten afspraken met het college en de gemeenteraad om onze uitgaven dit jaar nog zoveel als mogelijk te beperken om het lopende tekort terug te dringen. De coronacrisis beperkte ons tegelijkertijd in ons handelen waardoor sommige budgetten bijna vanzelf bevroren. Dat geldt voor budgetten voor opleidingen en bijeenkomsten, teambuilding, reiskosten enzovoort. Ook in het laatste kwartaal zijn veel zaken uitgesteld, niet doorgegaan of vonden in een andere afgeslankte vorm (veelal digitaal) plaats. Bij de tweede bestuursrapportage stelden we een fors aantal rendabele uren op civieltechnische projecten door onderbezetting naar beneden bij. Dit bleek achteraf te ruim ingeschat. We maakten geen kosten voor beveiligingsincidenten en we voerden informatietrajecten gefaseerd uit. Door de coronacrisis waren de personeelskosten bij ICT WBW lager. Alle maatwerkvoorzieningen van de Wet maatschappelijke ondersteuning laten samen een klein voordeel zien. In 2020 stabiliseerde het aantal inwoners dat een beroep doet op de huishoudelijke ondersteuning en begeleiding.

We verwachten dat door coronacrisis inwoners terughoudend zijn in het aanvragen van deze voorzieningen. De WVS leverde in 2020 minder personeel voor het plantsoenonderhoud. Ook maakten we minder kosten voor maaien. Enkele grote projecten verliepen sneller dan verwacht. Ook waren er onvoorziene projecten waardoor we meer leges ontvingen. In 2020 voerde het Waterschap geen baggerwerkzaamheden in de sloten uit. Deze werkzaamheden vinden later plaats. Door de coronacrisis en de sluiting van scholen zijn er minder ritten gereden. Volgens de landelijke richtlijnen compenseerden we de vervoerders voor de niet gereden ritten voor 80%. Omdat de coronacrisis langer duurt dan verwacht, ontvingen we in het vierde kwartaal minder inkomsten. Bij de tweede bestuursrapportage hadden we de tweede lockdown niet voorzien. De compensatie die we hiervoor ontvingen leidt op programma 0 tot een voordeel en op programma 2 tot een nadeel, per saldo budgettair neutraal. We beoordeelden onze openstaande vorderingen en actualiseerden op basis daarvan de voorziening. Ook door de coronacrisis zijn er meer openstaande bedragen. Daarom verhogen we de voorziening. We gaven minder uit aan inspectie en reiniging van drukriolering. Hierdoor hadden minder btwkosten die we aan riolering toerekenen. Dit leidt tot een (technisch) nadeel ten opzichte van de begroting.

Door de combinatie van hogere opbrengsten uit afvalstromen (PBD), lagere inzamel- en verwerkingskosten waren de totale inkomsten hoger dan de uitgaven. Door de lagere kosten, hadden we ook minder btw-kosten die we aan afval toe kunnen rekenen. Dit levert een (technisch) nadeel op. Het resultaat op “Afval” voegen we toe aan de voorziening 'afval'. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 75.000.

Concept-Jaarrekening 2020

PDF Klik op deze link om het Pdf bestand van de jaarrekening 2020 te lezen. De ‘pdf-versie’ van de jaarrekening ziet er niet optimaal uit. De digitale presentatie staat voorop.

Concept-Jaarrekening 2020

19

Programma's Hoe meten we de maatschappelijke effecten van onze programma’s op basis van effectindicatoren? Wat deden we om die effecten te behalen? En wat kostte dat in vergelijking met vorig jaar? We werken dat voor de negen programma’s uit.

20

Concept-Jaarrekening 2020

0. Bestuur en ondersteuning Wat wilden we bereiken? Een bestuurskrachtige, toekomstbestendige en aantrekkelijke gemeente voor jong en oud die effectief en efficiënt de maatschappelijke opgaven uitvoert in samenwerking met inwoners, bedrijven en organisaties en aan hen een optimale dienstverlening levert.

Wat hebben we gemeten? Indicator Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor het vertrouwen in de gemeente (schaal 1-10) Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de samenwerking met de gemeente (schaal

Laatste meting 2019

Vorige meting 6,6

Laatste meting 6,5

2019

6,4

6,2

1-10) Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de communicatie en voorlichting van de gemeente (schaal 1-10)

2019

6,9

6,8

Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de dienstverlening (schaal 1-10) Plaats goedkoopste gemeenten in West-Brabant voor woonlasten gemeente. 1

2019 2020

7,0 3

6,9 10

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden (BBV) Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden (BBV) De gemiddelde WOZ-waarde van woningen (BBV)

2020 2020 2020

643 666 254.000

760 794 269.000

1 COELO-atlas

De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. Tot 2020 gebeurde dat ieder jaar. De laatste Burgerpeiling vond plaats in 2019. We houden de volgende Burgerpeiling in 2021. Bij de indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is nemen we daarom de cijfers van 2019 op. Dit zijn de effectindicatoren die over waardering en beleving gaan als maatschappelijke effecten. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Bij het onderdeel 'Bekijk' vult u in: Etten-Leur. Daarnaast vult u in waarmee u wilt vergelijken (gemeente, 25.000-50.000 inwoners, Nederland, enzovoorts). BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten

Concept-Jaarrekening 2020

21

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd.

Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners voor vertrouwen in de gemeente geven is minimaal 6,6. Uitvoering Toelichting 1.1 We versterken door het organiseren van raadsbezoeken en het invoeren Door de coronacrisis organiseerden we minder van de nieuwe uitvoeringsnota participatie ‘Samen maken we Etten-Leur’ het raadsbezoeken en annuleerden we noodgedwongen een contact van de gemeenteraad met de samenleving. We betrekken inwoners aantal bezoeken. Vanaf het tweede kwartaal vond wel een en andere partners vroegtijdig bij plannen en projecten. aantal digitale bijeenkomsten plaats. Ook inventariseerden we bij onze inwoners op welke wijze we 'de raad luistert' laagdrempeliger kunnen maken voor belangstellenden. Met de raadswerkgroep participatie bespraken we de verbeterplannen. Aan de hand van deze verbeterplannen experimenteren we vanaf 2021 in 'de raad luistert' met het voeren van een 'gewoon gesprek' met inwoners. 1.2 We evalueren de werking van de Nota Verbonden Partijen en doen op basis van de resultaten van deze evaluatie en de aangekondigde wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen voorstellen voor actualisering van deze nota.

De evaluatie en het model raadsvoorstel zijn gereed. Het voorstel aan de raad verwachten we in het eerste kwartaal van 2021. Overigens laat de behandeling in de Tweede Kamer van de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen op zich wachten. Dit betekent dat deze wetswijziging nog niet kan worden verwerkt in het raadsvoorstel.

1.3 We voeren de motie uit waarmee de raad aangaf dat in beeld moet worden gebracht wat de consequenties zijn voor de door ons bepaalde maatschappelijke effecten wanneer de begroting van een verbonden partij met 5, 10 of 15% wordt verlaagd.

De aan de gemeenteraden gestuurde brief leidde ertoe dat gemeenteraden elkaar meer zijn gaan opzoeken daar waar het gaat om het geven van sturing aan verbonden partijen en het houden van grip op deze partijen. Voor de verbonden partijen is een regionaal afgestemde en gedragen nullijn opgenomen in de richtlijnen voor 2022.

1.4 We evalueren halverwege de raadsperiode de uitvoering van het raadsprogramma.

We spraken met de werkgroep raadsprogramma af deze evaluatie niet uit te voeren, omdat we op hetzelfde moment aan de slag gingen met de bezuinigingsopgave. Voor de noodzakelijke bezuinigingen vroegen we input van inwoners en partners om te kijken welke bijstellingen in het raadsprogramma worden doorgevoerd. Hierdoor leverde deze vorm van participatie, die mede de input vormde voor de begroting 2021, voor een aanzienlijk deel dezelfde informatie op.

22

Concept-Jaarrekening 2020

Doelstelling 2: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners voor samenwerking met de gemeente geven is minimaal 6,4. Uitvoering Toelichting 2.1 We bieden inwoners en andere partners ruimte voor initiatieven. We Uit de burgerpeiling van 2019 blijkt dat de inwoners de betrekken hen bij plannen, activiteiten en voorzieningen. We stellen ons samenwerking met de gemeente waarderen met een 6,2. Dat flexibel op als dat nodig is. We luisteren naar de meningen van inwoners en is de waardering die inwoners geven voor de samenwerking onze partners. We doen wat we zeggen. met inwoners en organisaties en de mate waarin zij worden betrokken bij de totstandkoming en uitvoering van beleid. Gelukkig laat het percentage inwoners dat vindt dat de gemeente inwoners voldoende betrekt bij plannen, activiteiten en voorzieningen een positiever beeld zien. Dat vindt 44 procent ten opzichte van 33 procent bij vergelijkbare gemeenten. Samenwerking met de gemeente is een kwetsbaar punt waar we hard aan werken om dit te verbeteren. In opdracht van de raad werken we in 2021 aan een routekaart om de verwachtingen van inwoners over betrokkenheid bij plannen, projecten en beleid verder te verbeteren. 2.2 We kiezen ervoor om met onze inwoners en andere partners te komen tot gezamenlijke doelen en proberen deze samen te bereiken (maatschappelijk akkoord).

Het project rond het Oderkerkpark leidde nog niet tot een maatschappelijk akkoord. Het ligt door de coronacrisis stil. Het college wacht voor het project Oderkerkpark betere omstandigheden af. Inmiddels sloot het college wel een sportakkoord en bereidde het een preventie-akkoord voor.

Doelstelling 3: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners geven voor de communicatie en voorlichting van de gemeente is minimaal 6,8. Uitvoering Toelichting 3.1 We voeren het communicatiebeleid uit zoals opgenomen in het communicatieplan Spreken is zilver, luisteren is goud.

Doelstelling 4: Tenminste vijf administratieve- en dienstverleningsprocessen zijn vereenvoudigd en beter gestroomlijnd. Uitvoering Toelichting 4.1 We vereenvoudigen en stroomlijnen tenminste vijf administratieve- en We zijn nog steeds bezig met de implementatie van de dienstverleningsprocessen. Omgevingswet. Het is een groot project dat veel tijd vergt van de betrokken medewerkers. Gelet op de omvang van het project moeten we keuzes maken. Er is besloten om de minimaal vereiste acties op te pakken. Dit betekent dat het vereenvoudigen van processen nu niet aan de orde komt. We doen dit later bij de uitwerking van het Omgevingsplan. Bij de Algemene plaatselijke verordening vereenvoudigden we het uitstallingsbeleid. Ook is er voor voorwerpen op de weg (bijvoorbeeld een container) geen vergunning meer nodig. Een melding is voldoende. 4.2 We handhaven de regels die nodig zijn. Regels die geen toegevoegde waarde hebben, schaffen we af.

Concept-Jaarrekening 2020

23

Doelstelling 5: Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de dienstverlening is minimaal 8,0. Uitvoering Toelichting 5.1 We verbeteren voortdurend de dienstverlening. Zowel digitaal als in het persoonlijk contact. We stemmen de dienstverlening af op ieders persoonlijke behoefte (maatwerk). Het uitgangspunt daarbij is dat wij inwoners, bedrijven en organisaties behandelen zoals zij behandeld willen worden (gastheerschap). 5.2 We voeren het programma ambitie dienstverlening uit.

Doelstelling 6: In het kader van duurzaamheid heeft tenminste één gemeentelijk pand dat we in exploitatie hebben energielabel A. Uitvoering Toelichting 6.1 We nemen maatregelen die nodig zijn om gymlokaal Lambertusstraat Dit pand wordt door de adviseur duurzaamheid en milieu naar energielabel A te krijgen. meegenomen in de "routekaart". Het is onduidelijk wanneer de routekaart gereed is. Doelstelling 7: We blijven voor de woonlasten behoren tot de vijf goedkoopste gemeenten in West-Brabant. Uitvoering Toelichting 7.1 We voeren de nota verbonden partijen actief uit met bijzondere aandacht voor kostenbeheersing. 7.2 We zetten ons actief in om subsidies binnen te halen voor projecten die bijdragen aan de realisering van het raadsprogramma.

7.3 We starten met een procedure om reclamemasten te realiseren.

Er waren geen opbrengsten in 2020.

Wat kostte het? Werkelijk 2019 19.730 78.164

Begroting 2020 18.632 79.240

Aangepaste begroting 2020 18.726 82.210

Werkelijk 2020 17.707 82.694

Resultaat 2020 1.019 484

Totaal saldo van baten en lasten programma

58.434

60.608

63.484

64.988

1.504

Mutaties eigen vermogen: Toevoeging reserves Onttrekking reserves

1.008 884

215 425

215 544

245 246

-30 -298

Resultaat programma

58.309

60.818

63.813

64.989

1.176

Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten

844 1.136

Resultaat structureel programma

58.017

0. Bestuur en ondersteuning

(bedragen x € 1.000) Lasten Baten

24

702 1.750 60.818

63.813

63.941

1.176

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat telkens over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we wel toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000) 1. Algemene uitkering - coronacompensatie 2. Algemene uitkering 3. Onroerendezaakbelasting 4. Personeelskosten 5. Rendabele uren 6. Automatisering 7. Reserve automatisering 8. Vennootschapsbelasting 9. Reserve Exploitatierisico's Grondbedrijf 10. Voorziening dubieuze debiteuren 11. Ambitie dienstverlening 12. Reserve Ambitie dienstverlening 13. Informatievoorziening 14. Fiscale onderzoeken 15. Lagere bedrijfsvoeringskosten door Corona 16. Bijdrage ICT West-Brabant-West 17. Voorziening APPA 18. Burgerpeiling: Waar staat je gemeente 19. Overig

Bedrag

Resultaat programma 0

V/N 626 -246 203

V N V

189 127 127 -127 113 -113 -107 88 -88 72 60 58 52 36 27 79

V V V N V N N V N V V V V V V V

1.176

V

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma leveren de volgende verbonden partijen een bijdrage: • Gemeenschappelijke Regeling Regio West-Brabant (RWB); • Gemeenschappelijke Regeling Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB); • Gemeenschappelijke Regeling ICT West-Brabant-West; • N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (B.N.G.); • Stichting Inkoopbureau West-Brabant; • Benego (Belgisch Nederlands Grens Overleg).

Concept-Jaarrekening 2020

25

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp 1. Algemene uitkering coronacompensatie 2. Algemene uitkering 3. Onroerendezaakbelasting 4. Personeelskosten

5. Rendabele uren 6. Automatisering 7. Reserve automatisering 8. Vennootschapsbelasting 9. Reserve Exploitatierisico's Grondbedrijf 10. Voorziening dubieuze debiteuren

11. Ambitie dienstverlening 12. Reserve Ambitie dienstverlening 13. Informatievoorziening 14. Fiscale onderzoeken 15. Lagere bedrijfsvoeringskosten door Corona 16. Bijdrage ICT West-Brabant-West 17. Voorziening APPA

18. Burgerpeiling: Waar staat je gemeente 19. Overig

26

Toelichting Bij de tweede bestuursrapportage hadden we van de ontvangen coronacompensatie nog € 467.000 over. We ontvingen in de decembercirculaire een extra coronacompensatie van € 159.000. De algemene uitkering werd bij de decembercirculaire verhoogd. Ook vond een correctie plaats over oude jaren. We maakten een onjuiste inschatting van de nog te ontvangen onroerendezaakbelasting over oudere jaren. We maakten afspraken met het college en de gemeenteraad om onze uitgaven dit jaar nog zoveel als mogelijk te beperken om het lopende tekort terug te dringen. De coronacrisis beperkte ons tegelijkertijd in ons handelen waardoor sommige budgetten bijna vanzelf bevroren. Dat geldt voor budgetten voor opleidingen en bijeenkomsten, teambuilding, reiskosten enzovoort. Ook in het laatste kwartaal zijn veel zaken uitgesteld, niet doorgegaan of vonden in een andere afgeslankte vorm (veelal digitaal) plaats. Bij de tweede bestuursrapportage stelden we een fors aantal rendabele uren op civieltechnische projecten door onderbezetting naar beneden bij. Dit bleek achteraf te ruim ingeschat. De geplande onttrekking uit de reserve automatisering bleek niet nodig. De geplande onttrekking uit de reserve automatisering bleek niet nodig. De te betalen vennootschapsbelasting is nihil. De bijdrage vanuit de reserve Grondbedrijf is daarom niet nodig. De te betalen vennootschapsbelasting is nihil.

De bijdrage vanuit de reserve Grondbedrijf is daarom niet nodig. We beoordeelden onze openstaande vorderingen en actualiseerden op basis daarvan de voorziening. Ook door de coronacrisis zijn er meer openstaande bedragen. Daarom verhogen we de voorziening. Door de financiële opgave is het aantal in 2020 uitgevoerde projecten voor ambitie dienstverlening beperkt tot die waar al mee gestart was. Door de financiële opgave is het aantal in 2020 uitgevoerde projecten voor ambitie dienstverlening beperkt tot die waar al mee gestart was. We maakten geen kosten voor beveiligingsincidenten en we voerden informatietrajecten gefaseerd uit. In 2020 vonden een aantal fiscale onderzoeken plaats (onder andere BTW en werkkostenregeling). Door de coronacrisis zijn de kosten voor onder andere kopiëren, porto, kantoorartikelen en koffieen theevoorziening lager. Door de coronacrisis waren de personeelskosten bij ICT WBW lager. Bureau RAET berekende voor ons de hoogte van de voorziening Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers (APPA). Deze verplichting is gebaseerd op de rekenrente en de sterftetabel. Door een overlijden valt een deel van de voorziening vrij. De raad besloot de burgerpeiling eenmaal per twee jaar uit te voeren. In 2020 hielden we geen burgerpeiling. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

Concept-Jaarrekening 2020

1. Veiligheid Wat wilden we bereiken? Een veilig en leefbaar Etten-Leur.

Wat hebben we gemeten? Indicator Percentage inwoners dat zich meestal/altijd veilig voelt in de buurt Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners (BBV) Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners (BBV) Diefstallen uit woning per 1.000 inwoners (BBV) Winkeldiefstallen per 1.000 inwoners (BBV) Verwijzingen Halt per 10.000 inwoners van 12-17 jaar (BBV)

Laatste meting 2019 2019 2019 2019 2019 2019

Vorige meting 86 5,1 5,5 1,7 0,9 131

Laatste meting 87 3,9 6,9 1,7 1,3 182

2019 2019 2019

41 0,0 0,4

58 1,0 0,3

Aantal verwijzingen Halt Percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen (BBV) Percentage jongeren (12-21 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar) (BBV)

De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. Tot 2020 gebeurde dat ieder jaar. De laatste Burgerpeiling vond plaats in 2019. We houden de volgende Burgerpeiling in 2021. Bij de indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is nemen we daarom de cijfers van 2019 op. Dit zijn de effectindicatoren die over waardering en beleving gaan als maatschappelijke effecten. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Bij het onderdeel 'Bekijk' vult u in: Etten-Leur. Daarnaast vult u in waarmee u wilt vergelijken (gemeente, 25.000-50.000 inwoners, Nederland, enzovoorts). BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd.

Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Concept-Jaarrekening 2020

27

Doelstelling Uitvoering Toelichting 1. Samen met onze partners de veiligheid en leefbaarheid in de gemeente Door de coronacrisis is het aantal meldingen van overlast waarborgen en waar mogelijk bevorderen en versterken. door jongeren en overlast door personen met verward verdrag sterk toegenomen. Samen met politie, jongerenwerk en GGz pakken we de overlast in een vroeg stadium aan om te voorkomen dat zaken escaleren. 2. Het verhogen van het veiligheidsgevoel. Met partners werken we aan preventie en bewustwording en pakken we de regierol op.

Het lijkt niet realistisch om in de huidige coronatijd het veiligheidsgevoel verder te verhogen. Behoud van het huidige hoge veiligheidsgevoel lijkt haalbaar.

3. Samen met partners de georganiseerde criminaliteit aan te pakken.

De reguliere aanpak en lopende kwesties pakken we op. Extra aandacht schuiven we door de coronacrisis tijdelijk vooruit.

4. We betrekken andere maatschappelijke vraagstukken bij veiligheid (verbinding veiligheid en zorg).

5. Veiligheid vergroten door samenwerking in een netwerk.

Wat kostte het? Werkelijk 2019 3.499 117

Begroting 2020 3.607 72

Aangepaste begroting 2020 3.573 29

Werkelijk 2020 3.571 32

Resultaat 2020 3 3

-3.382

-3.536

-3.544

-3.538

6

Mutaties eigen vermogen: Toevoeging reserves Onttrekking reserves

-

-

-

-

-

Resultaat programma

-3.382

-3.536

-3.544

-3.538

6

1. Veiligheid

(bedragen x € 1.000) Lasten Baten Totaal saldo van baten en lasten programma

Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten Resultaat structureel programma

28

-3.382

-3.536

-3.544

-3.538

6

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat telkens over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we wel toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000) 1. Overig

Bedrag

Resultaat programma 1

V/N 6

V

6

V

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma levert de volgende verbonden partij een bijdrage: • Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Midden en West-Brabant.

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp 1. Overig

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

29

2. Verkeer, vervoer en waterstaat Wat wilden we bereiken? • De openbare ruimte is veilig ingericht voor alle gebruikers. • Verkeersveiligheid, bereikbaarheid en doorstroming van het verkeer zorgen voor een goede leefbaarheid.

Wat hebben we gemeten? Laatste meting 2019 2019

Indicator Score duurzaamheidbalans infrastructuur en bereikbaarheid (score 1-100)1 Geregistreerde verkeersongevallen per 1.000 inwoners

Vorige meting 45 5,7

Laatste meting 43,7 6,7

1 Telos universitair kenniscentrum duurzame ontwikkeling.

• • • • • • • •

gewenst niveau 4 4 4 3 4 3 2 3

Centrumgebied Bijzondere omgeving Groengebieden Hoofdwegenstructuur Fietspaden Woonwijken Buitengebied Bedrijventerrein

Laatste meting 2020 2020 2020 2020 2020 2020 2020 2020

Vorige meting 3,6 3,5 3,7 3,5 3,5 3,6 3,6 3,5

Laatste meting 3,8 3,6 3,7 3,7 3,6 3,7 3,7 3,6

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd.

Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: De score ‘infrastructuur en bereikbaarheid’ in de TELOS1 duurzaamheidsbalans (op een schaal van 1-100) bedraagt minimaal 45. Uitvoering Toelichting 1.1 Als onderdeel van de omgevingsvisie formuleren we een programma met Er is nog geen programma. Aan de hand van de maatregelen voor de korte, middellange en lange termijn om de 'Verkeersanalyse Etten-Leur' formuleerden we een eerste verkeersafwikkeling en doorstroming op het lokale wegennet te garanderen. denkrichting voor het toekomstige hoofdwegennet. 1.2 We nemen maatregelen om het gebruik van de elektrische auto te stimuleren (waaronder verruimen aanbod oplaadpalen). 1.3 Samen met partners werken we aan een plan voor het herinrichten van het Burchtplein. We kijken daarbij naar de stalling van fietsen.

30

We hebben een plan om de verkeersveiligheid op het Burchtplein te verbeteren. Het idee is om in 2021 het voetgangersgebied uit te breiden. Er vonden nog geen

Concept-Jaarrekening 2020

Doelstelling 1: De score ‘infrastructuur en bereikbaarheid’ in de TELOS1 duurzaamheidsbalans (op een schaal van 1-100) bedraagt minimaal 45. Uitvoering Toelichting gesprekken plaats met de ondernemers over het verplaatsen van de fietsenstalling. 1.4 We plaatsen een oplaadpunt voor de elektrische fiets in de bewaakte fietsenstalling aan het Burchtplein.

1.5 We stellen een parkeerbeleid vast en nemen daarin mee het parkeren in het centrum, het vergunninghoudersgebied en de blauwe zones en het digitaliseren van parkeerproducten. 1.6 Bij de herinrichting van wegen kijken we samen met bewoners naar mogelijkheden om het aantal parkeerplaatsen uit te breiden. Dit mag niet ten koste gaan van de hoeveelheid groen. 1.7 Voor de verbetering van de verkeersveiligheid voeren we maatregelen door in de Wilgenlaan. 1 Universitair kenniscentrum duurzame ontwikkeling.

Doelstelling 2: Het aantal geregistreerde verkeersongevallen per 1.000 inwoners is lager dan 6. Uitvoering Toelichting 2.1 Aan de hand van een plan van aanpak passen we gevaarlijke situaties voor voetgangers en fietsers volgens programma aan. 2.2 We treffen (aanvullende) maatregelen rondom de brede scholen 'D'n Overkant' en 'Sonate' om de verkeersveiligheid te bevorderen.

We voerden maatregelen bij de brede school 'D'n Overkant' uit. Voor de brede school 'Sonate' is een plan bedacht. De uitwerking en uitvoering vond nog niet plaats.

Doelstelling 3: We proberen de normen voor de kwaliteit van het beheer van wegen en openbare verlichting te behalen1. Uitvoering Toelichting 3.1 We zetten de huidige programma's voor het onderhoud en beheer van de openbare ruimte volgens de uitgangspunten van 'Beheren op Niveau' voort. We kunnen niet garanderen dat de kwaliteitsniveaus altijd worden behaald. We houden het wel veilig. 1 De normen leest u bij 'Hoe gaan we dit meten?'

Concept-Jaarrekening 2020

31

Wat kostte het? Werkelijk 2019 6.305 2.583

Begroting 2020 7.403 2.835

Aangepaste begroting 2020 7.645 2.817

Werkelijk 2020 7.537 2.776

Resultaat 2020 108 -41

-3.723

-4.567

-4.828

-4.761

67

Mutaties eigen vermogen: Toevoeging reserves Onttrekking reserves

700 -

-

-

-

-

Resultaat programma

-4.423

-4.567

-4.828

-4.761

67

2. Verkeer, vervoer en waterstaat

(bedragen x € 1.000) Lasten Baten Totaal saldo van baten en lasten programma

Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten Resultaat structureel programma

32

97 82 -4.408

243 -434 -4.567

-4.828

-4.084

67

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat telkens over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we wel toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000) 1. Sloten en waterlopen 2. Verkeersmaatregelen 3. Parkeergarage - onderhoud

BedragV/N 77 V 55 V -51 N

4. Parkeergarage - inkomsten 5. Overig

-90 67

N V

Resultaat programma 2

67

V

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma levert de volgende verbonden partij een bijdrage: • Coöperatie Parkeerbeheer Zuidwest Nederland UA.

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp 1. Sloten en waterlopen 2. Verkeersmaatregelen 3. Parkeergarage - onderhoud 4. Parkeergarage - inkomsten

5. Overig

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting In 2020 voerde het Waterschap geen baggerwerkzaamheden in de sloten uit. Deze werkzaamheden vinden later plaats. De coronacrisis zorgde voor minder verkeersbewegingen en daarmee minder schades aan verkeersborden en straatmeubilair. Ook was hierdoor minder groot onderhoud nodig. We maakten door de coronacrisis extra kosten voor beheer en onderhoud voor de verbetering van veiligheid voor bezoekers en de beheerder. Omdat de coronacrisis langer duurt dan verwacht, ontvingen we in het vierde kwartaal minder inkomsten. Bij de tweede bestuursrapportage hadden we de tweede lockdown niet voorzien. De compensatie die we hiervoor ontvingen leidt op programma 0 tot een voordeel en op programma 2 tot een nadeel, per saldo budgettair neutraal. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

33

3. Economie Wat wilden we bereiken? In Etten-Leur heerst een goed ondernemersklimaat en denken we actief mee met ondernemers.

Wat hebben we gemeten? Laatste meting 2018 2018

Vorige meting 6,80 6,80

Laatste meting 6,85 7,03

- staat openbare ruimte - veiligheid - bereikbaarheid - bevoorrading - parkeermogelijkheden

2018 2018 2018 2018 2018

6,90 6,90 6,90 6,30

7,36 7,33 6,48 7,53 6,69

Waardering ondernemers directe dienstverlening (schaal van 1-10) De waardering voor de samenwerking met ondernemers (schaal van 1-10)

2019 2018

7,01 -

6,91 6,15

Het aantal vestigingen (van bedrijven) per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar (BBV)

2019

127,0

133,3

De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen (BBV).

2019

53,4

53,5

De waardering voor de communicatie en voorlichting (schaal van 1-10)

2018

6,17

6.32

Indicator Waardering van het ondernemingsklimaat (schaal van 1-10) Waardering van het vestigingsklimaat (schaal van 1-10)

De waardering van de bedrijfsomgeving (schaal 1-10):

De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. Tot 2020 gebeurde dat ieder jaar. De laatste Burgerpeiling vond plaats in 2019. We houden de volgende Burgerpeiling in 2021. Bij de indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is nemen we daarom de cijfers van 2019 op. Dit zijn de effectindicatoren die over waardering en beleving gaan als maatschappelijke effecten. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Bij het onderdeel 'Bekijk' vult u in: Etten-Leur. Daarnaast vult u in waarmee u wilt vergelijken (gemeente, 25.000-50.000 inwoners, Nederland, enzovoorts). BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten

34

Concept-Jaarrekening 2020

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd.

Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: De waardering van het ondernemingsklimaat (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,85. De waardering van het vestigingsklimaat (op een schaal van 1 -10) bedraagt minimaal 7. Uitvoering Toelichting 1.1 Samen met de gemeenten binnen de Regio West-Brabant voeren we het actieprogramma van de Economische Agenda West Brabant uit. Het actieprogramma bevat programma’s voor economie, arbeidsmarkt (afstemming vraag en aanbod), mobiliteit (bereikbaarheid) en ruimte (het vastleggen van de ruimtelijke consequenties). 1.2 We stellen als onderdeel van de omgevingsvisie het beleid voor de economische ontwikkeling vast.

Concept-Jaarrekening 2020

35

Doelstelling 2: De waardering van de bedrijfsomgeving Uitvoering Toelichting 2.1 We houden de bestaande bedrijventerreinen vitaal door het stimuleren van (her)gebruik of (her)ontwikkeling van panden en terreinen. We starten met de voorbereiding van een plan voor een (slimme en duurzame) herontwikkeling van het terrein Oude Kerkstraat 2 (Fri-Jado). 2.2 We besluiten als onderdeel van de Omgevingsvisie over de aanleg van een nieuw bedrijventerrein.

In de deelnotitie 'Omgevingsvisie: bouwlocaties en wegvarianten' is een denkrichting opgenomen waarin het uitgangspunt is om geen nieuw bedrijventerrein aan te leggen. Er is nog geen besluit.

2.3 Als eigenaar van gronden beoordelen we bij verkoop de gevolgen voor verbreden van het werkgelegenheidsaanbod. Dit uitgangspunt hanteren we ook bij plannen voor herontwikkeling van bedrijfsterreinen. 2.4 We voeren gerichte acties uit om langdurige leegstand van winkels, kantoren en bedrijfspanden te voorkomen of te beëindigen. We maken daarbij strategische keuzes en denken mee bij verandering van bestemming door verruimde toepassing van het afwijkingsbeleid op grond van het Besluit Omgevingsrecht en transformatie van winkelpanden naar woningen. 2.5 Als onderdeel van de samenwerking met Breda, Oosterhout en Moerdijk (BOEL-M) presenteren studenten van de Breda University of Applied Science (BUAS) en Avans Hogeschool een studie over verslimmen en verduurzamen van de kantoren langs de Oostpoort. We benutten de studie voor het overleg met eigenaren. 2.6 We werken samen met ondernemers en (vastgoed)eigenaren aan de introductie van het plan 'de Nieuwe Winkelstraat' in het centrumgebied. Het doel is een gevarieerd aanbod. We gaan na of we extra reclame-inkomsten kunnen genereren door middel van gezamenlijke acties.

36

Eerder dit jaar bleek dat de beoogde extra inkomsten uit reclame niet zonder meer haalbaar zijn. We zetten het overleg hierover voort. De coronacrisis heeft invloed op de voortgang.

Concept-Jaarrekening 2020

Doelstelling 3: De waardering voor de directe dienstverlening (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,8. De waardering voor de samenwerking met ondernemers (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,15. Uitvoering Toelichting 3.1 We stimuleren en ondersteunen startende ondernemers met onder Door de extra werkzaamheden door de coronacrisis andere een welkomstkaart met informatie over de gemeente en haar verspreiden we de kaarten minder vaak. Niet maandelijks, diensten. maar per kwartaal. 3.2 We organiseren met de andere De6-gemeenten (Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Roosendaal, Rucphen en Zundert) een startersevent (gericht op behoeftepeiling en verbinding). Ook zijn we aanwezig bij netwerkevents voor startende ondernemers.

Door de coronacrisis kon het startersevenement niet plaatsvinden. Andere netwerkbijeenkomsten gingen ook niet door.

3.3 Vanuit accountmanagement leggen we rechtstreeks contact met ondernemers (individuele bedrijfsbezoeken, netwerkbijeenkomsten), proberen we hen te bereiken via diverse sociale media afgestemd op hun behoefte en zorgen we voor een goede bereikbaarheid van contactpersonen. 3.4 We benutten netwerkbijeenkomsten/evenementen, open koffiemomenten en individuele bedrijfsbezoeken voor overleg met ondernemers over hun toekomstplannen. Voorbeelden hiervan zijn (bedrijfs)innovatie, verduurzamen van vastgoed en/of productieproces, duurzaam ondernemen, bestrijding van overlast en handhaving.

Door de coronacrisis waren netwerkbijeenkomsten en bedrijfsbezoeken alleen mogelijk in het eerste kwartaal van 2020. Digitaal zijn webinars of bijeenkomsten bijgewoond.

3.5 Aan de hand van de resultaten van de ondernemerspeiling maken we met Industriële Kring Etten-Leur (IKE) en Midden- en Kleinbedrijf Etten-Leur (MKB) een actielijst. Deze is gericht op het verbeteren van de dienstverlening, de bedrijfsomgeving, de relatie ondernemer-gemeente en het ondernemersklimaat.

Groot gedeelte van de actielijst is uitgevoerd. De eindresultaten zijn nog niet gedeeld. Dit komt onder andere door de coronacrisis. Het idee was om de eindresultaten bij de jaarvergaderingen/events bekent te maken. Deze bijeenkomsten gingen niet door.

3.6 We onderzoeken de mogelijkheden om in samenhang met het plan voor de vrijgekomen schoollocatie aan de Banakkerstraat het buurtwinkelcentrum aan de Kerkwerve te verbeteren.

Doelstelling 4: De waardering van ondernemers voor de communicatie en voorlichting (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,32. Uitvoering Toelichting 4.1 We zetten de samenwerking met het streeknetwerk LandStad De Baronie en Van Gogh Brabant voort en werken samen met de Regio West-Brabant (RWB) aan recreatie en toerisme. 4.2 Gelet op hun aantrekkingskracht voor bezoekers van buiten Etten-Leur streven we naar het behoud en het verbeteren van de kwaliteit van (recreatie) voorzieningen. We noemen; de Van Gogh Kerk, musea, het Winkelhart, de Nieuwe Nobelaer, de Westpolderplas/haven, de horeca, de bioscoop en wandel- en fietsroutes. 4.3 Om de vrijetijdseconomie te stimuleren, nog meer toeristen te trekken en hun verblijfsduur te verlengen ondersteunen we het Toeristisch Informatiepunt en het platform van Etten-Leur City App.

Concept-Jaarrekening 2020

37

Wat kostte het? Werkelijk 2019 364 287

Begroting 2020 408 174

Aangepaste begroting 2020 501 205

Werkelijk 2020 499 190

Resultaat 2020 2 -15

-76

-234

-296

-309

-14

Mutaties eigen vermogen: Toevoeging reserves Onttrekking reserves

5

-

-

-

-

Resultaat programma

-71

-234

-296

-309

-14

Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten

140

Resultaat structureel programma

-211

3. Economische zaken

(bedragen x € 1.000) Lasten Baten Totaal saldo van baten en lasten programma

38

107 46 -234

-296

-248

-14

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat telkens over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we wel toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000) 1. Overig

Bedrag

Resultaat programma 3

V/N -14

N

-14

N

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma levert de volgende verbonden partij een bijdrage: • N.V. Rewin (Regionale Ontwikkelingsmaatschappij Rewin West-Brabant).

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp 1. Overig

Concept-Jaarrekening 2020

Toelichting Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

39

4. Onderwijs Wat wilden we bereiken? We willen dat inwoners zich ontwikkelen tot mensen die in staat zijn zelfstandig te functioneren en een positieve bijdrage leveren aan de samenleving.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=EttenLeur&id=2d800f05-2ab3-4a4a-bef0-7737823a1033