CConstaterende datEtten-Leur
Koppel je AI →
Document · PDF

2022 Jaarstukken 2022 - CONCEPT 07062023

Raad besluit 3 juli 2023, gemeente Etten-LeurBij agendapunt: Jaarverslag en jaarrekening 202224.177 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Inhoudsopgave Samenvatting Samenvatting Voorwoord Resultaat 2022 Verklaring financiële afwijkingen Resultaat Grondbedrijf - Afval - Riolering Financiele positie PDF Toelichting afwijkingen - (op website anders weergegeven) Programma's

9 9 9 11 13 14 15 16 17 19

0. Bestuur en ondersteuning Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

20 20 20 20 23 24 25 26

1. Veiligheid Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

27 27 27 27 29 30 31 31

2. Verkeer, vervoer en waterstaat Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

32 32 32 32 33 34 35 35

3. Economie Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten?

36 36 36

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

3

4

Wat is de stand van zaken?

37

Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

38 39 40 40

4. Onderwijs Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

41 41 41 41 43 44 45 45

5. Sport, cultuur en recreatie Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

46 46 46 46 50 51 52 52

6. Sociaal domein Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

53 53 53 54 56 57 58 58

7. Volksgezondheid en milieu Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken? Wat kostte het? Toelichting financieel resultaat Verbonden partijen Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

60 60 60 60 63 64 65 65

8. Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Wat wilden we bereiken? Wat hebben we gemeten? Wat is de stand van zaken?

66 66 66 66 Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Wat kostte het?

68

Toelichting financieel resultaat Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven)

69 69

Paragrafen

70

Lokale heffingen Lokale heffingen Kwijtscheldingsbeleid Begrote en werkelijke opbrengst 2022 Kostendekkendheid tarieven

71 71 71 71 71

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandsvermogen en risicobeheersing Risico's Weerstandsvermogen Stille reserves Project Nobelaer Financiele kengetallen

75 75 75 76 78 79 81

Onderhoud kapitaalgoederen Onderhoud kapitaalgoederen Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen openbaar gebied - 1 Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen openbaar gebied - 2 Uitgaven voor onderhoud kapitaalgoederen openbaar gebied Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen gebouwen Uitgaven voor onderhoud kapitaalgoederen gebouwen Beleid en ontwikkelingen onderhoud kapitaalgoederen sportaccommodaties Uitgaven voor onderhoud kapitaalgoederen sportvoorzieningen

88 88 88 89 90 91 91 91 91

Financiering Financiering Financieringsbehoefte 2022 Kasgeldlimiet en renterisiconorm Renteschema Verloop leningportefeuille Opgenomen geldleningen Schatkistbankieren Verstrekte leningen en garantstellingen

93 93 93 93 94 95 95 95 96

Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering Beleidsinventarisatie Participatie (routeplanner) Loonkosten Gegevensbescherming

97 97 97 97 97 98

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

5

Wet open overheid

98

Rechtmatigheidsverantwoording 2022 Indicatoren

100 102

Verbonden partijen Verbonden partijen Verantwoording Financieel overzicht Register verbonden partijen Verbonden partijen

103 103 103 103 104 104

Grondbeleid Grondbeleid Wonen Bedrijventerreinen Ecologische verbindingszones Risico's

106 106 106 108 108 108

Investeringen Overzicht kredieten Kredieten overgenomen naar 2023 Kredieten beëindigd in 2022

111 111 112 115

Subsidies Subsidies Verstrekte subsidies Ontvangen subsidies

117 117 118 121

Jaarrekening

6

122

1. Lasten en baten per programma 1.1 Totaaloverzicht 1.2 Algemene dekkingsmiddelen 1.3 Post onvoorzien 1.4 Overhead 1.5 Vennootschapsbelasting 1.6 Overzicht incidentele baten en lasten 1.7 Structurele toevoegingen en onttrekkingen reserves 1.8 Wet Normering Topinkomens (WNT) 1.9 Begrotingsrechtmatigheid

122 122 123 124 124 125 125 129 129 130

2. Balans 2. Balans 2.1 Materiele vaste activa 2.2 Financiele vaste activa 2.3 Voorraden 2.4 Vorderingen

134 134 135 138 139 141

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

2.5 Liquide middelen

143

2.6 Overlopende activa 2.7 Eigen vermogen 2.8 Voorzieningen 2.9 Langlopende schulden 2.10 Kortlopende schulden 2.11 Overlopende passiva 2.12 Niet uit de balans blijkende rechten en verplichtingen 2.13 Onzekerheden 2.14 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling 2.15 Gebeurtenissen na balansdatum

144 145 145 145 146 147 147 150 150 155

3. Reserves Overzicht reserves Toelichting algemene reserves Toelichting bestemmingsreserve Toelichting bestemmingsreserve (overig) Toelichting reserves Grondbedrijf

155 155 155 156 156 157

4. Voorzieningen Overzicht voorzieningen Toelichting onderhoudsvoorzieningen Toelichting overige voorzieningen Toelichting voorziening Grondbedrijf

159 159 159 160 162

5. Lasten en baten per taakveld Thema 0 Bestuur en ondersteuning Thema 1 Veiligheid Thema 2 Verkeer, vervoer en waterstaat Thema 3 Economische zaken Thema 4 Onderwijs Thema 5 Sport, cultuur en recreatie Thema 6 Sociaal domein Thema 7 Volksgezondheid en milieu Thema 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Thema's Totaal

163 163 163 164 164 164 165 165 166 166 166

6. Single information, Single audit (SiSa)

167

Overig

168

Kerngegevens

168

Inhuur externe adviseurs 2022

169

De raad luistert - klachten en meldingen De raad luistert Klachten en melding openbare ruimte

170 170 170

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

7

Herstelfonds Vitaal & Veerkrachtig Etten-Leur Vitaal & Veerkrachtig Etten-Leur Overzicht besteding Interbestuurlijk toezicht Score interbestuurlijk toezicht 2022 Toelichting score Wet revitalisering generiek toezicht (Wrgt) Verantwoordingsjaar 2022 Besluitvorming Besluitvorming Besluitvorming Vragen gemeenteraad Accountantsverslag

170 170 172 173 173 173 173 173 174 174 174 174 174

Contact en privacy

175

Contact Contact Privacybeleid

175 175 175

8

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Samenvatting Samenvatting Voorwoord Graag presenteren wij u het jaarverslag en de jaarrekening over het jaar 2022. Het jaar van de verkiezingen, een nieuwe raad, een nieuw raadsprogramma, een nieuw college en het vertrek van onze burgemeester. Het jaar waarin de coronamaatregelen in de loop van het jaar definitief losgelaten zijn, waarin de oorlog in Oekraïne startte en we Oekraïners opvingen; het jaar waarin we onze inwoners en verenigingen moesten helpen met de stijgende energieprijzen. Als je terugkijkt, is er ontzettend veel gebeurd. Een productief overgangsjaar De Etten-Leurse cultuur en samenleving kenmerkt zich door een redelijk nuchtere ‘doe maar gewoon dan doe je al gek genoeg’ stijl. Trots zijn we zeker, maar we uiten dat bescheiden. Maar sommige zaken mogen best benoemd worden. We hebben samen een raadsprogramma opgesteld, met input van inwoners, ondernemers en andere maatschappelijke partners. We hebben de nieuwe omgevingsvisie vastgesteld, de basis voor de verdere ruimtelijke ontwikkeling van onze gemeente. Het nieuwe raadsprogramma laat zien hoe we de komende vier jaren hier invulling aan geven, maar heeft ook veel aandacht voor een sociaal, duurzaam en levendig Etten-Leur. Een ambitieus programma waar we graag de schouders onder zetten. Natuurlijk samen met inwoners, ondernemers, verenigingen, instellingen enzovoort.

We hebben in het kader van Vitaal & Veerkrachtig Etten-Leur de gemeenschap ondersteunt en ontlast. Veel binnenstedelijke woningbouwprojecten, gestart in de vorige raadsperiode, zijn in 2022 voor een groot deel opgeleverd. In deze jaarrekening ronden we dit programma af. Met het collegeuitvoeringsprogramma hebben we de basis gelegd voor de acties van de komende jaren. Positief eindresultaat vraagt om analyse Financieel laat deze jaarrekening een flink positief resultaat zien. We begrijpen dat dat ook vragen oproept. Hebben we te ruim begroot? Waren we ambitieuzer dan we aankonden? Hebben we projecten niet uitgevoerd? Een verkiezingsjaar is een overgangsjaar dat in het teken staat van herijking van de bestuurlijke doelstellingen en het plannen van acties om die te bereiken. Dat betekent dat nieuwe projecten pas daarna worden opgestart. Daarnaast kampt ook Etten-Leur krapte in de capaciteit waardoor niet alles opgepakt kan worden zoals gepland. We hebben het positieve resultaat dan ook geanalyseerd. En dan blijkt ook dat ruim de helft van het bedrag te danken is aan extra budget vanuit het Rijk dat pas aan het einde van het jaar kwam. Niet op tijd om dat in 2022 nog uit te geven aan de doelen waar het voor bedoeld was. Bij elkaar opgeteld is dat toch een heel bedrag. Hiervoor geldt dat wij hier bij het begroten en ook bij de bestuursrapportages nog scherper op willen zijn.

Voor de analyse van het resultaat verwijzen wij naar de financiële samenvatting.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

9

Buffer voor uitdagingen en ambitie in de toekomst We doen een aantal voorstellen om budget uit 2022 over te hevelen naar 2023, de zogenaamde resultaatbestemmingen. Dat gaat meestal over activiteiten die nog niet waren afgerond en waarvoor dit budget wel nodig is. Het restant gaat naar de algemene reserve. Met de financiële onzekerheden van de komende jaren én de ambities die we nog hebben zoals een onderdoorgang bij het spoor, het vraagstuk van een betere verkeersontsluiting, de centrumvisie, de maatschappelijke accommodaties, verduurzaming, de woonzorgvisie, is deze buffer geen overbodige luxe. In de bestuursrapportage en kadernota zien we een ander financieel perspectief dan de afgelopen paar jaar. Met het jaar 2026 als zeer negatief financieel vooruitzicht. Met deze jaarrekening sluiten we het hoofdstuk van 2022 en richten we onze blik weer op het nu en de toekomst. Het college van burgemeester en wethouders

10

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Resultaat 2022 We sluiten 2022 af met een positief resultaat van € 10.050.000. Bij de tweede bestuursrapportage 2022 in november gingen we nog uit van een overschot van € 4.535.000. De afwijking bij de jaarekening is € 5.515.000 De begroting 2022 startte met een saldo van € 1.206.000 positief. We sluiten 2022 af met een positief resultaat van € 10.050.000. Op hoofdlijnen bestaan de verschillen ten opzichte van de begroting uit de volgende onderdelen: Inkomsten:

390 357 753

872

Algemene uitkering Werkplein Coronacompensatie

1.016

Overig 6.689

Beschermd wonen Opvang Oekraïners

1.010

Bouwleges Wmo 1.068

Bedrag x € 1.000

Uitgaven:

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

11

400

1.055

Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen Gemeenten (BUIG)

856

Reserve infrastructurele oplossingen Parkeren Energietoeslag

1.000

Bedrag x € 1.000

12

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Verklaring financiële afwijkingen Het resultaat ontstaat door diverse afwijkingen. Bij de programma's lichten we de financiële afwijkingen verder toe. Hieronder staat een samenvatting op hoofdlijnen (hier alleen bedragen > € 75.000):

In het overzicht nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag.

(bedragen x € 1.000) 1. Algemene uitkering

bedrag 1.738

2. Werkplein

805

3. Wmo

669

4. Jeugdzorg

393

5. Noodopvang Oekraïne

380

6. Personeelskosten

333

7. Voorziening APPA

285

8. Duurzaamheid

141

9. Plantsoenen

130

10. Onderhoud verhardingen

112

11. Verkeersbeleid

103

12. Thuiswerkplekken

98

13. Kantoorkosten

96

14. Volkshuisvesting

95

15. Straatparkeren

82

16. Leerlingenvervoer

-111

17. Dubieuze debiteuren

-98

18. Bijdrage BWB

-97

19. Brede scholen

-75

20. Overig

436

Afwijking

5.515

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

13

Resultaat Grondbedrijf - Afval - Riolering Bij het Grondbedrijf, afval en riolering verrekenen we positieve en negatieve resultaten binnen een gesloten systeem met de reserves en voorzieningen. Deze verrekeningen hebben daarom geen invloed op het rekeningresultaat.

Grondbedrijf Het resultaat van het Grondbedrijf is € 2.377.000 positief. Dit resultaat ontstond door tussentijdse winstnemingen van € 843.000 op lopende exploitaties van voornamelijk De 4 Heemskinderen, De Streek en de Spoorzone. Bij twee exploitaties, Het Kompas en Schoenmakershoek Oost, kon samen € 2.542.000 van de voorziening vrijvallen. Voor Vosdonk-Noord (Fri-Jado) verhoogden we de voorziening voor exploitatietekorten met € 910.000. We maakten voor € 97.000 kosten voor ecologische verbindingszones en projecten Algemene Dienst. Riolering In 2022 is het resultaat op riolering € 324.000 positief. We voegen dit toe aan de voorziening. Het positieve saldo bestaat uit hogere opbrengsten rioolheffing en minder onderhoudskosten. Door onderbezetting op de afdeling voerden we alleen het noodzakelijk onderhoud uit. We lopen daarom wat achter op de planning maar er is geen sprake van achterstallig onderhoud. Afval Ook in 2022 zetten we de samenwerking met de gemeente Breda voor afvalinzameling voort. De inzameling verloopt steeds efficiënter wat zorgde voor minder kosten. Ook zamelden we huis-aan-huis minder restafval in en waren de duurdere afvalstromen (asbest, dakleer, gips en tapijt) op de milieustraat aanzienlijk lager dan in 2021. We gaven minder geld uit aan externe advieskosten, publicaties en het wassen van ondergrondse containers, en we vervingen minder mini-containers.

De vergoedingen voor reststromen (oud papier, karton, plastic, blik, drankkartons en glas) waren gunstig. Het positieve resultaat op afval is in 2022 € 618.000. Dit bedrag voegen we toe aan de voorziening afval. Op deze manier blijft het geld beschikbaar voor onverwachte tegenvallers of kunnen we het inzetten om de tarieven stabiel te houden of waar mogelijk zelfs te verlagen.

14

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Financiele positie Ontwikkeling rekeningresultaat en algemene risico reserve In de grafiek staat het verloop van het rekeningresultaat en de algemene risico reserve over de afgelopen negen jaar. In 2019 was er nog sprake van een flink tekort op het rekeningresultaat. De jaren daarna loopt het rekeningresultaat op. Hetzelfde beeld zien we bij de algemene risico reserve. Tot 2019 daalde deze omdat we de reserve voor verschillende projecten gebruikten. Door het positieve resultaat van 2020 stopte de daling van de algemene reserve. In 2021 en 2022 nam de algemene reserve verder toe. In de grafiek gaan we ervan uit dat het gehele resultaat wordt toegevoegd aan de algemene reserve. Resultaatbestemmingen brengen hier nog verandering in aan. 40.000 20.000 0

Stand algemene reserve Rekeningresultaat

20 14 20 15 20 16 20 17 20 18 20 19 20 20 20 21 20 22

-20.000

Weerstandsvermogen De ratio van het weerstandsvermogen geeft de verhouding weer van de beschikbare weerstandscapaciteit ten opzichte van de benodigde weerstandscapaciteit. Op basis van de risicosimulatie is de ratio 6,5. Wanneer we de onbenutte belastingcapaciteit bij de berekening buiten beschouwing laten is de ratio 5,7. De berekening nemen we op in de paragraaf weerstandsvermogen.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

15

PDF Klik op deze link om het Pdf bestand van de jaarrekening 2022 te lezen. De ‘pdf-versie’ van de jaarrekening ziet er niet optimaal uit. De digitale presentatie staat voorop.

16

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Toelichting afwijkingen - (op website anders weergegeven) Onderwerp

Toelichting

1. Algemene uitkering

De algemene uitkering werd bij de decembercirculaire verhoogd en we ontvingen de afrekening van oude jaren. Ook ontvingen we in de decembercirculaire een voorschot om ook in 2023 een energietoeslag uit te keren. Overschot op de landelijke regeling energietoeslag (€ 245.000) en op de gemeentelijke regeling energietoeslag (€ 316.000 is resultaatbestemming). Ook minder uitgaven op de uitkeringslasten en meer gebruik van de minimaregelingen (bijzondere bijstand en maatschappelijke participatie). Minder uitgaven op de maatwerkvoorzieningen Huishoudelijke Ondersteuning, Begeleiding en Beschermd Wonen en hogere inkomsten uit de eigen bijdragen voor de Wmo maatwerkvoorzieningen. Over de totale jeugdzorg is er sprake van een overschot. In 2022 zien we een lichte daling van de gedwongen jeugdhulp en lagere organisatiekosten. Daar staat tegenover dat de complexere (duurdere) jeugdzorg toenam.

2. Werkplein

3. Wmo

4. Jeugdzorg

5. Noodopvang Oekraïne

Het Rijk vergoedt de kosten die we maken voor de opvang van de vluchtelingen uit Oekraïne. Het verschil ontstaat omdat we interne uren niet in rekening brengen aan deze post. In de eerste maanden zijn diverse collega's hiermee dagelijks bezig geweest. Nog steeds is een aantal collega's bezig met de opvang van de Oekraïense vluchtelingen. In tegenstelling tot andere gemeenten hadden we het voordeel dat een aantal lokale ondernemers hun locatie heel snel beschikbaar stelden. Er waren geen investeringen in grote verbouwingen nodig.

6. Personeelskosten

Door aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt vulden we vacatures niet of later in. Hierdoor ontstaat er een eenmalig voordeel op de loonkosten. We laten dit bedrag in 2022 vrij vallen. Mocht er in 2023 geld nodig zijn voor personele zaken dan komen we hierop terug. Bureau PROambt berekende voor ons de hoogte van de voorziening Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers (APPA). Deze verplichting is gebaseerd op de rekenrente en de sterftetabel. Door de gestegen rekenrente ontvangen we een hogere rentevergoeding waardoor onze bijdrage daalde. Door een langere voorbereidingstijd en personele wisselingen zijn de projecten later gestart.

7. Voorziening APPA

8. Duurzaamheid 9. Plantsoenen

Budget voor groot onderhoud is niet benut. Er waren concrete plannen om dit budget te gebruiken als bijdragen voor riolerings- en verharding projecten. In 2023 pakken we dit wel op. Het budget voor plantsoenen is sinds 2022 met € 60.000 verhoogd. Dit extra budget gebruikten we in 2022 niet. In 2023 gebruiken we het budget wel.

10. Onderhoud verhardingen

De vergoeding die we ontvangen voor de aanleg van kabels en leidingen in onze grond is hoger dan begroot. Ook waren de onderhoudskosten lager dan voorzien. Onder andere omdat de inzet van de tweede stratenmakersploeg niet nodig was. Door capaciteitsgebrek gaven we minder uit voor kleine verkeersmaatregelen. Alleen de lijst met prioriteiten is opgelost. Ook stellen we het nieuwe Gemeentelijk Verkeers- en vervoersplan (GVVP) op in 2023.

11. Verkeersbeleid

12. Thuiswerkplekken 13. Kantoorkosten

14. Volkshuisvesting

15. Straatparkeren

16. Leerlingenvervoer

17. Dubieuze debiteuren

18. Bijdrage BWB 19. Brede scholen

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Thuiswerkplekken zijn later verstrekt door problemen bij de leverancier. We gebruiken dit geld in 2023 om de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. Er is minder gebruik gemaakt van de regeling voor mobiele telefoons. Ook vielen diverse andere kosten lager uit zoals kopieer- en printkosten, telefoonkosten, onderhoud appartatuur, koffievoorziening en kantoorbenodigheden. Niet alle werkzaamheden zijn uitgevoerd. Hiervoor is extra capaciteit nodig. We gebruiken € 83.000 om extra capaciteit in te huren voor het vaststellen van de Woonzorgvisie in 2023. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. Het budget voor het invoeren van de scanauto is niet gebruikt. Het project digitaliseren parkeren loopt door in 2023. Ook hiervan blijft budget over. We gebruiken dit geld in 2023 om de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. De oorzaken voor de overschrijding zijn een stijging van het aantal leeringen met leerlingenvervoer en het vervoer van de Oekraïense kinderen. Ook hielden we in de begroting geen rekening met de indexatie die is afgesproken in de overeenkomsten met de vervoerders. In de decembercirculaire ontvingen we voor het vervoer van de Oekraïense kinderen € 23.000. We beoordeelden onze openstaande vorderingen en actualiseerden op basis daarvan de voorziening.

Door de coronacrisis en de schuldenproblematiek kunnen minder mensen de uitstaande vorderingen betalen. Daarom verhogen we de voorziening. De gemeenteraad stemde in november 2022 in met de verhoging van de bijdrage aan de Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB). De gemeente is niet verantwoordelijk voor het tuinonderhoud van de scholen. Het college besloot deze kosten te delen met de schoolbesturen. De afspraak is gemaakt na de tweede

17

Onderwerp

Toelichting

20. Overig

bestuursrapportage en daarom niet verwerkt in de begroting. Er vond een nabetaling plaats voor oudere jaren. Vanaf 2022 zijn de jaarlijkse kosten € 18.000. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 75.000.

18

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Programma's Hoe meten we de maatschappelijke effecten van onze programma’s op basis van effectindicatoren? Wat deden we om die effecten te behalen? En wat kostte dat in vergelijking met vorig jaar? We werken dat voor de negen programma’s uit.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

19

0. Bestuur en ondersteuning Wat wilden we bereiken? Een bestuurskrachtige, toekomstbestendige en aantrekkelijke gemeente voor jong en oud die effectief en efficiënt de maatschappelijke opgaven uitvoert in samenwerking met inwoners, bedrijven en organisaties en aan hen een optimale dienstverlening levert.

Wat hebben we gemeten? Indicator Percentage inwoners dat veel / heel veel vertrouwen in de gemeente heeft

Laatste Vorige Laatste meting meting meting 2021 39,0

Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de samenwerking met de gemeente (schaal 1-10)

2021

6,2

6,0

Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de communicatie en voorlichting van de gemeente (schaal 1-10)

2021

6,8

6,5

Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de dienstverlening (schaal 1-10)

2021

6,9

6,6

Plaats goedkoopste gemeenten in West-Brabant voor woonlasten gemeente (Coelo-atlas)

2023

3

1

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden (BBV)

2022

785

787

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden (BBV)

2022

817

816

De gemiddelde WOZ-waarde van woningen (BBV)

2022

288.000 311.000

(BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten) De indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is, gaan over de waardering en beleving van onze inwoners over wat we willen bereiken. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Hier vindt u nog meer indicatoren dan alleen de indicatoren die we hier opnemen. De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. De laatste Burgerpeiling hielden we eind 2021. De nieuwe Burgerpeiling houden we in het voorjaar van 2023. De resultaten daarvan nemen we op in de tweede bestuursrapportage 2023.

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd. Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd. Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners voor vertrouwen in de gemeente geven is minimaal 6,5. Uitvoering Toelichting 1.1 We versterken, door het organiseren van raadsbezoeken en het invoeren van de nieuwe uitvoeringsnota participatie ‘Samen maken we Etten-Leur’, het contact van de gemeenteraad met de samenleving. We betrekken inwoners en andere partners vroegtijdig bij plannen en projecten. Hoe we dit doen, leggen we vast in routekaarten voor participatie.

20

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Doelstelling 1: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners voor vertrouwen in de gemeente geven is minimaal 6,5. Uitvoering Toelichting 1.2 We stellen een raadsprogramma/raadsakkoord op en stemmen dit actief af met onze partners. 1.3. We bevorderen de integriteit van het gemeentebestuur. We vragen een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) aan voor beoogd bestuurders en laten voor deze bestuurders een risicoscan integriteit uitvoeren. Beide documenten maken onderdeel uit van het onderzoek van de geloofsbrieven van de beoogd wethouders. Daarnaast organiseren we tweemaal per jaar een integriteitstraining voor de gemeenteraad. 1.4 Zodra de Wet gemeenschappelijke regelingen gewijzigd is doen we op basis van de resultaten van de evaluatie van de Nota Verbonden Partijen voorstellen voor de actualisering van deze nota.

Op 1 juli 2022 wijzigde de Wet gemeenschappelijke regelingen. Een ambtelijke projectgroep startte met het actualiseren van de Nota Verbonden Partijen. Deze projectgroep zocht afstemming met de regio MiddenBrabant. Deze afstemming vraagt meer tijd dan vooraf ingeschat. Hierdoor is de actualisering van de Nota Verbonden Partijen vertraagd.

Doelstelling 2: 2: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners voor samenwerking met de gemeente geven is minimaal 6,2. Uitvoering Toelichting 2.1 We bieden inwoners en andere partners ruimte voor initiatieven. We We werken inmiddels met de routeplanner participatie betrekken hen bij plannen, activiteiten en voorzieningen. We stellen ons en communicatie. Daarmee denken we in een vroegtijdig flexibel op. We luisteren naar de meningen van inwoners en onze partners. stadium na over participatie en communicatie bij plannen We doen wat we zeggen. Dit doen we onder andere aan de hand van de en projecten. Dit blijft een kwestie van leren en verbeteren. Routeplanner participatie en communicatie. De burgerpeiling 2021 geeft aan dat inwoners de wijze waarop de gemeente inwoners en organisaties betrekt en de samenwerking zoekt, waarderen met een 6. In 2023 voeren we een nieuwe burgerpeiling uit. 2.2 We kiezen ervoor om met onze inwoners en andere partners te komen tot gezamenlijke doelen en proberen deze samen te bereiken. Daar waar mogelijk leggen we dit vast in een maatschappelijk akkoord.

Het actiepunt van maatschappelijke akkoorden is altijd een punt van aandacht. Het voorziene akkoord rond het Oderkerkpark stond in de wacht door de coronacrisis. Dit project is inmiddels opnieuw opgepakt. We werken aan een parkdeal met diverse inwoners en groepen die in 2023 wordt gesloten.

Doelstelling 3: Het gemiddelde cijfer dat de inwoners geven voor de communicatie en voorlichting van de gemeente is minimaal 6,8. Uitvoering Toelichting 3.1 We voeren het communicatiebeleid uit zoals opgenomen in het communicatieplan 'Spreken is zilver, luisteren is goud'. We luisteren naar onze inwoners en vertalen hun verwachtingen naar een communicatieaanpak, onder meer met behulp van de Routeplanner participatie. Speciale aandacht gaat uit naar het gebruik van heldere taal.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

21

Doelstelling 4: Het gemiddelde cijfer dat inwoners geven voor de dienstverlening is minimaal 7,7. Uitvoering Toelichting 4.1 We zorgen dat iedereen mee kan doen en stemmen waar nodig de De gemiddelde score in 2022 voor de dienstverlening dienstverlening af op de persoonlijke behoefte. We zorgen dat we mensen balie, telefoon en digitaal in de Benchmark Publiekszaken echt verder helpen. Waar wenselijk zoeken we de samenwerking met onze was 7,4. Uit de rapportage Burgerpeiling kwamen enkele ketenpartners. ontwikkelpunten op het vlak van hostmanship naar voren. 4.2 We zijn bereikbaar tijdens kantooruren en bieden proactief onze diensten aan. Door de inzet van de digitale kanalen creëren we de mogelijkheid om 24 uur per dag informatie op te zoeken en producten en diensten online aan te vragen. De informatie die we inzetten op de verschillende kanalen is betrouwbaar, actueel, volledig en afgestemd op het specifieke kanaal. Verder is de meest gevraagde informatie snel vindbaar via de website en zoekmachines. 4.3 We meten doorlopend de tevredenheid over de geleverde diensten en onderzoeken de verwachtingen van onze inwoners en andere partners. De uitkomsten van dit onderzoek gebruiken we voor de ontwikkeling van onze dienstverlening. Op deze manier blijven we aansluiten op de verwachtingen van de inwoners en andere partners en zetten we de mens centraal in onze dienstverlening.

Doelstelling 5: In het kader van duurzaamheid heeft tenminste één gemeentelijk pand dat we in exploitatie hebben energielabel A. Uitvoering Toelichting 5.1 Gymlokaal Lambertusstraat nemen we op in de route kaart voor De routekaart is afgerond. Met de input van de afdeling verduurzaming waarbij ook een budget aanvraag zit voor de grote samenleving maken we een voorstel voor het college voor aanpassingen aan het pand. Kleine aanpassingen, zoals verlichting het aanpassen in de kadernota. In het eerste kwartaal 2023 aanpassen, voeren we uit. nemen we de locaties op in de kadernota zodat er geld beschikbaar komt voor de uitvoering.

Doelstelling 6: De onroerendezaakbelasting stijgt met maximaal het inflatiepercentage. Uitvoering Toelichting 6.1 Het tarief van de onroerendezaakbelasting baseren we op de door het Centraal Plan Bureau gepubliceerde cijfers van de 'prijs netto materiële overheidsconsumptie'.

22

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Wat kostte het? Werkelijk

Begroting

Aangepaste begroting

Werkelijk

2021

2022

2022

2022

2022

-18.018

-22.838

-23.097

-21.360

1.736

87.400

90.329

97.792

99.752

1.960

69.382

67.491

74.695

78.392

3.697

Toevoeging reserves Onttrekking reserves

-2.237 2.325

-500 298

-921 2.595

-1.871 2.526

-950 -69

Resultaat programma

69.470

67.289

76.369

79.047

2.678

0. Bestuur en ondersteuning (bedragen x € 1.000) Lasten Baten Totaal saldo van baten en lasten programma

Resultaat

Mutaties eigen vermogen:

Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten

-1.785 1.835

Resultaat structureel programma

69.420

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

-1.650 2.340 67.289

76.369

78.357

2.678

23

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat steeds over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000) 1. Algemene uitkering energietoeslag

Bedrag 1.008

2. Algemene uitkering decembercirculaire

250

3. Algemene uitkering oude jaren

480

4. Herstelfonds Vitaal & Veerkrachtig

697

5. Reserve Nog uit te voeren werkzaamheden

-697

6. Personeelskosten

333

7. Voorziening APPA

285

8. Nieuw financieel pakket

253

9. Reserve Nog uit te voeren werkzaamheden

-253

10. Thuiswerkplekken

98

11. Kantoorkosten

96

12. Onvoorzien

68

13. Rendabele uren

63

14. Automatisering

58

15. Reserve automatisering

-58

16. Ambitie dienstverlening

11

17. Reserve ambitie dienstverlening

-11

18. Dubieuze debiteuren

-98

19. Bijdrage BWB

-97

20. Parkeerbelasting

-60

21. Vennootschapsbelasting

-56

22. Overig

308

Resultaat programma 0

24

2.678

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma leveren de volgende verbonden partijen een bijdrage: • Gemeenschappelijke Regeling Regio West-Brabant (RWB); • Gemeenschappelijke Regeling Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB); • Gemeenschappelijke Regeling ICT West-Brabant-West; • N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG); • Stichting Inkoopbureau West-Brabant; • Benego (Belgisch Nederlands Grens Overleg).

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

25

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp

Toelichting

1. Algemene uitkering energietoeslag

Het Rijk besloot ook in 2023 een energietoeslag uit te keren voor mensen met een inkomen tot maximaal 120 % van het sociaal minimum. We ontvingen daarvoor een voorschot in decembercirculaire. We gebruiken dit geld in 2023 om de energietoeslag uit te keren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. De algemene uitkering werd bij de decembercirculaire verhoogd.

2. Algemene uitkering decembercirculaire 3. Algemene uitkering oude jaren 4. Herstelfonds Vitaal & Veerkrachtig 5. Reserve Nog uit te voeren werkzaamheden

Door afwijkingen in de algemene uitkering van oude jaren en niet uitgegeven geld voor taken ontstaat er een voordeel. Bestedingen voor het Herstelfonds Vitaal en Veerkrachtig voor de periode 2023-2025 nemen we op in de reserve nog uit te voeren werkzaamheden. Bestedingen voor het herstelfonds vitaal en veerkrachtig voor de periode 2023-2025 nemen we op in de reserve nog uit te voeren werkzaamheden.

6. Personeelskosten

Door aanhoudende krapte op de arbeidsmarkt vulden we vacatures niet of later in. Hierdoor ontstaat er een eenmalig voordeel op de loonkosten. We laten dit bedrag in 2022 vrij vallen. Mocht er in 2023 geld nodig zijn voor personele zaken dan komen we hierop terug.

7. Voorziening APPA

Bureau PROambt berekende voor ons de hoogte van de voorziening Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers (APPA). Deze verplichting is gebaseerd op de rekenrente en de sterftetabel. Door de gestegen rekenrente ontvangen we een hogere rentevergoeding waardoor onze bijdrage daalde.

8. Nieuw financieel pakket

In 2023 nemen we het nieuwe financieel pakket in gebruik. We storten dit bedrag daarom in de reserve Nog uit te voeren werkzaamheden. In 2023 nemen we het nieuwe financieel pakket in gebruik. We storten dit bedrag daarom in de reserve Nog uit te voeren werkzaamheden. Thuiswerkplekken zijn later verstrekt door problemen bij de leverancier. We gebruiken dit geld in 2023 om de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. Er is minder gebruik gemaakt van de regeling voor mobiele telefoons. Ook vielen diverse andere kosten lager uit zoals kopieer- en printkosten, telefoonkosten, onderhoud appartatuur, koffievoorziening en kantoorbenodigheden. De post onvoorzien is niet volledig ingezet.

9. Reserve Nog uit te voeren werkzaamheden 10. Thuiswerkplekken 11. Kantoorkosten

12. Onvoorzien 13. Rendabele uren 14. Automatisering 15. Reserve automatisering 16. Ambitie dienstverlening

17. Reserve ambitie dienstverlening

18. Dubieuze debiteuren

19. Bijdrage BWB 20. Parkeerbelasting

21. Vennootschapsbelasting 22. Overig

26

We schreven meer uren dan begroot op de projecten klimaatbeheersing gebouwen, investering openbare verlichting en de Nobelaer. We ontrekken minder uit de reserve automatisering. De implementatie van het nieuwe systeem voor data analyse liep vertraging op. We ontrekken minder uit de reserve automatisering. De implementatie van het nieuwe systeem voor data analyse liep vertraging op. In de planning namen we alle projecten en activiteiten voor dienstverlening op om de doelstellingen van de raad en het collegeuitvoeringsprogramma te realiseren. We verwachten in 2023 het krediet en de reserve ambitie dienstverlening hiervoor geheel te gebruiken. In de planning namen we alle projecten en activiteiten voor dienstverlening op om de doelstellingen van de raad en het collegeuitvoeringsprogramma te realiseren. We verwachten in 2023 het krediet en de reserve ambitie dienstverlening hiervoor geheel te gebruiken. We beoordeelden onze openstaande vorderingen en actualiseerden op basis daarvan de voorziening. Door de coronacrisis en de schuldenproblematiek kunnen minder mensen de uitstaande vorderingen betalen. Daarom verhogen we de voorziening. De gemeenteraad stemde in november 2022 in met de verhoging van de bijdrage aan de Belastingsamenwerking West-Brabant (BWB). Er zijn minder parkeervergunningen verstrekt.

In het verleden moest een dienstverleningsvergunning per kenteken aangevraagd worden. Nu kunnen er meerdere kentekens op een dienstverleningsvergunning gezet worden. Ook werden er in het verleden alleen weekparkeervergunningen verstrekt. Nu worden ook vergunningen verstrekt voor 1, 2, 3 of 4 dagen met lagere tarieven. We maakten afspraken met de belastingdienst over de fiscale behandeling van de parkeergarage. Over de fiscale winst tot en met 2022 betalen we vennootschapsbelasting. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

1. Veiligheid Wat wilden we bereiken? Een veilig en leefbaar Etten-Leur.

Wat hebben we gemeten? Laatste meting 2021

Vorige meting 80

Geweldsmisdrijven per 1.000 inwoners (BBV)

2022

4,1

4,,3

Vernieling en beschadiging per 1.000 inwoners (BBV)

2022

5,6

5,9

Indicator Percentage inwoners dat zich meestal/altijd veilig voelt in de buurt

Laatste meting 73

Diefstallen uit woning per 1.000 inwoners (BBV)

2022

1,0

0,9

Winkeldiefstallen per 1.000 inwoners (BBV)

2022

1,3

1,7

Verwijzingen Halt per 1.000 inwoners van 12-17 jaar (BBV)

2021

14

8

Percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen (BBV)

2021

1,0

1,0

Percentage jongeren (12-21 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar) (BBV)

2022

0,2

0,2

(BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten) De indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is, gaan over de waardering en beleving van onze inwoners over wat we willen bereiken. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Hier vindt u nog meer indicatoren dan alleen de indicatoren die we hier opnemen.

De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. De laatste Burgerpeiling hielden we eind 2021. De nieuwe Burgerpeiling houden we in het voorjaar van 2023. De resultaten daarvan nemen we op in de tweede bestuursrapportage 2023.

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd. Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd. Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

27

Doelstelling 1: Minimaal 83% van de inwoners voelt zich veilig in de buurt. Uitvoering Toelichting 1.1 In de zomer van 2020 voerde de gemeente een onderzoek uit onder 2.500 inwoners van Etten-Leur. Aan de hand van de resultaten van dit onderzoek bepalen we welke mogelijkheden financieel en feitelijk uitvoerbaar zijn om het veiligheidsgevoel van onze inwoners te verbeteren. 1.2 Wanneer de evaluatie van het onderzoek daarvoor aanleiding geeft, herhalen we het onderzoek elke twee tot vier jaar om onveilige situaties te verbeteren. Doelstelling 2: Wanneer veiligheidsvraagstukken zich in een ongewenste richting ontwikkelen handelt de gemeente onmiddellijk in nauwe samenwerking met netwerkpartners. Uitvoering Toelichting 2.1 We bewaken voortdurend de veiligheidssituatie in de gemeente. We doen dit op basis van cijfers en signalen van de netwerkpartners en van onze collega’s in het stadskantoor. De speerpunten uit het veiligheidsprogramma 'Veiligheid door Verbinding' zijn richtinggevend. Wanneer zich echter een actuele crisis (bijvoorbeeld pandemie of gezinsdrama) voordoet richten we alle tijd en aandacht op dat veiligheidsvraagstuk. 2.2 We werken in een netwerk samen met onze partners. De gemeente heeft daarin de regierol. Samen waarborgen we de veiligheid en leefbaarheid. We bevorderen en versterken preventie en bewustwording bij veiligheidsvraagstukken.

2.3 We betrekken andere maatschappelijke vraagstukken bij veiligheid. We stimuleren om de gemeentelijke zorgtaken en het veiligheidsbeleid met elkaar te verbinden. 2.4 We pakken signalen op die wijzen op criminaliteit en ondermijning. In de aanpak van ondermijning en de georganiseerde criminaliteit zijn we een belangrijke partner. Doelstelling 3: We beschikken eind 2022 over een actueel 'actieplan veiligheid' voor de periode 2023-2027 Uitvoering Toelichting 3.1 In het veiligheidsprogramma 'Veiligheid door Verbinding' is een actieplan Een herziening van het veiligheidsprogramma staat voor 2019-2023 opgenomen. In 2022 ontwikkelen we een actieplan 2023-2027 op medio 2023 op de planning. basis van maatschappelijke ontwikkelingen, het regionaal beleidsplan en de landelijke doelstellingen uit de Veiligheidsagenda.

28

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Wat kostte het? Werkelijk

Begroting

Aangepaste begroting

Werkelijk

Resultaat

(bedragen x € 1.000)

2021

2022

2022

2022

2022

Lasten Baten

-3.596

-3.725

-6.673

-6.281

392

16

10

3.278

3.366

88

-3.580

-3.715

-3.394

-2.915

480

-

-

-

-

-

-3.580

-3.715

-3.394

-2.915

480

1. Veiligheid

Totaal saldo van baten en lasten programma Mutaties eigen vermogen: Toevoeging reserves Onttrekking reserves Resultaat programma Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten Resultaat structureel programma

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

-3.580

-3.715

-3.394

-2.915

480

29

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat steeds over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000)

Bedrag

1. Noodopvang Oekraïne

380

2. Bluswatervoorziening

48

3. Overig

52

Resultaat programma 1

480

30

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma levert de volgende verbonden partij een bijdrage: • Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Midden en West-Brabant.

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp

Toelichting

1. Noodopvang Oekraïne

2. Bluswatervoorziening

Het Rijk vergoedt de kosten die we maken voor de opvang van de vluchtelingen uit Oekraïne. Het verschil ontstaat omdat we interne uren niet in rekening brengen aan deze post. In de eerste maanden zijn diverse collega's hiermee dagelijks bezig geweest. Nog steeds is een aantal collega's bezig met de opvang van de Oekraïense vluchtelingen. In tegenstelling tot andere gemeenten hadden we het voordeel dat een aantal lokale ondernemers hun locatie heel snel beschikbaar stelden. Er waren geen investeringen in grote verbouwingen nodig. Het onderzoek naar de bluswaterputten voeren we uit in 2023. We gebruiken dit geld in 2023 om

3. Overig

de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

31

2. Verkeer, vervoer en waterstaat Wat wilden we bereiken? De openbare ruimte is veilig ingericht voor alle gebruikers. Verkeersveiligheid, bereikbaarheid en doorstroming van het verkeer zorgen voor een goede leefbaarheid.

Wat hebben we gemeten? Laatste meting

Indicator Score duurzaamheidbalans infrastructuur en bereikbaarheid (score 1-100)1 Geregistreerde verkeersongevallen per 1.000 inwoners

2019

Vorige meting 45

Laatste meting 43,7

2021

4,7

5,3

1 Telos universitair kenniscentrum duurzame ontwikkeling.

Score voor de

afgesproken

afgesproken

Laatste

Vorige

Laatste

niveau

score

meting

meting

meting

Centrumgebied

B

3

2022

3,6

3,5

Bijzondere omgeving

B

3

2022

4,1

4,0

Groengebieden

B

3

2022

3,8

3,7

Hoofdwegenstructuur

B

3

2022

3,7

3,7

Fietspaden

B

3

2022

3,7

3,4

Woonwijken

B

3

2022

3,7

3,6

Buitengebied

C

2

2022

3,7

3,7

Bedrijventerrein

B

3

2022

3,8

3,7

complete openbare ruimte

Opmerking: De scores zijn deels vertekend. Sommige delen die voorheen gazon waren zijn nu beoordeeld als bermgras. Delen die voorheen rozenperk waren vormden we om naar gazon en zijn ook zo beoordeeld. In beide gevallen valt de beoordeling hoger uit. Niveau en score zijn op basis van de norm van het kenniscentrum voor verkeer, vervoer en infrastructuur CROW.

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd. Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd. Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: De score ‘infrastructuur en bereikbaarheid’ in de TELOS1 duurzaamheidsbalans (op een schaal van 1-100) bedraagt minimaal 45. Uitvoering Toelichting 1.1 Als uitwerking van de omgevingsvisie formuleren we een pakket met maatregelen voor de korte, middellange en lange termijn om de verkeersafwikkeling en doorstroming op het lokale wegennet te verbeteren. 1.2 We maken het mogelijk een elektrische auto te gebruiken en op te laden door meer oplaadpalen aan te bieden.

32

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Doelstelling 1: De score ‘infrastructuur en bereikbaarheid’ in de TELOS1 duurzaamheidsbalans (op een schaal van 1-100) bedraagt minimaal 45. Uitvoering Toelichting 1.3 We stellen een parkeerbeleid vast met daarin afspraken over het We voerden de evaluatie uit. Deze resultaten zijn nu binnen parkeren in het centrum, het vergunninghoudersgebied, de blauwe zones en verwerkt. In 2023 optimaliseren we het parkeerbeleid. en het digitaliseren en fiscaliseren van parkeerproducten. 1.4 Bij de herinrichting van wegen kijken we samen met bewoners naar mogelijkheden om het aantal parkeerplaatsen uit te breiden. Dit mag niet ten koste gaan van de hoeveelheid groen. 1.5 Afhankelijk van de uitkomsten van de Omgevingsvisie, bereiden we maatregelen voor ter verbetering van de verkeersdoorstroming bij de spoorwegovergang Lichttorenhoofd-Lage Vaartkant.

Doelstelling 2: Het aantal geregistreerde verkeersongevallen per 1.000 inwoners is lager dan 6. Uitvoering Toelichting 2.1 Aan de hand van een uitvoeringsprogramma verbeteren we de veiligheid voor voetgangers en fietsers. 2.2 We treffen (aanvullende) maatregelen rondom de brede scholen om de verkeersveiligheid te verbeteren. We doen dit samen met de school, de politie en de (verkeers)ouders. Doelstelling 3: We proberen de normen voor de kwaliteit van het beheer van wegen en openbare verlichting te behalen2. Uitvoering Toelichting 3.1 We voeren het onderhoud van de openbare ruimte uit in overeenstemming met de aangepaste kwaliteitsniveaus. 3.2 We vervangen gefaseerd de huidige openbare verlichting door (energiezuinige) ledverlichting. Dit sluit aan bij de uitgangspunten van het Beheerkader openbare verlichting.

Wat kostte het? Werkelijk

Begroting

Aangepaste begroting

Werkelijk

Resultaat

(bedragen x € 1.000)

2021

2022

2022

2022

2022

Lasten

-6.985

-7.101

-7.492

-7.223

269

Baten

2.826

2.983

2.757

2.943

185

Totaal saldo van baten en lasten programma

-4.159

-4.118

-4.734

-4.280

454

-151 50

100

-1.000 201

-1.040 151

-40 -50

-4.260

-4.018

-5.533

-5.169

364

2. Verkeer, vervoer en waterstaat

Mutaties eigen vermogen: Toevoeging reserves Onttrekking reserves Resultaat programma Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten Resultaat structureel programma

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

-151 50 -4.159

-1.040 151 -4.018

-5.533

-4.280

364

33

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat steeds over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000) 1. Straatparkeren

Bedrag 82

2. Onderhoud verhardingen

64

3. Onderhoud verhardingen

48

4. Verkeersbeleid

60

5. Verkeersbeleid

43

6. Onderhoud verhardingen

50

7. Reserve Kwaliteitsverbetering Landschap

-50

8. Onderhoud verhardingen

40

9. Reserve Nog uit te voeren werkzaamheden

-40

10. Overig

67

Resultaat programma 2

364

34

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma levert de volgende verbonden partij een bijdrage: • Coöperatie Parkeerbeheer Zuidwest Nederland UA.

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp 1. Straatparkeren

2. Onderhoud verhardingen 3. Onderhoud verhardingen 4. Verkeersbeleid 5. Verkeersbeleid

6. Onderhoud verhardingen 7. Reserve Kwaliteitsverbetering Landschap 8. Onderhoud verhardingen 9. Reserve Nog uit te voeren werkzaamheden 10. Overig

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Toelichting Het budget voor het invoeren van de scanauto is niet gebruikt. Het project digitaliseren parkeren loopt door in 2023. Ook hiervan blijft budget over. We gebruiken dit geld in 2023 om de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. De vergoeding die we ontvangen voor de aanleg van kabels en leidingen in onze grond is hoger dan begroot. De onderhoudskosten waren lager dan voorzien. Onder andere werd de tweede stratenmakersploeg niet ingezet. Door capaciteitsgebrek gaven we minder uit voor kleine verkeersmaatregelen. Alleen de lijst met prioriteiten is opgelost. Door capaciteitsgebrek stellen we het nieuwe Gemeentelijk Verkeers- en vervoersplan (GVVP) op in 2023. We gebruiken hiervan € 30.000 in 2023 om de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. In 2022 voerden we geen activiteiten uit voor wandelpaden in het buitengebied. We hadden hier wel budget voor beschikbaar vanuit de reserve Landschapsbeleidsplan. We gaven niets van het geld uit wat door de raad beschikbaar werd gesteld via de reserve kwaliteitsverbetering landschap. Daarom onttrekken we niets uit deze reserve. De bijdrage voor de aanleg van de brug over de Halsche Vliet is nog niet aan Breda betaald. Dit budget wordt via de reserve Nog uit te voeren werken overgenomen in 2023.

We betalen de bijdrage voor de aanleg van de brug over de Halsche Vliet aan Breda in 2023. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

35

3. Economie Wat wilden we bereiken? In Etten-Leur heerst een goed ondernemersklimaat en denken we actief mee met ondernemers.

Wat hebben we gemeten? Indicator Waardering van het ondernemingsklimaat (schaal van 1-10) Waardering van het vestigingsklimaat (schaal van 1-10)

Laatste meting 2018

Vorige meting 6,80

Laatste meting 6,85

2018

6,80

7,03

De waardering van de bedrijfsomgeving (schaal 1-10): - staat openbare ruimte

2018

6,90

7,36

- veiligheid

2018

6,90

7,33

- bereikbaarheid

2018

6,90

6,48

- bevoorrading

2018

-

7,53

- parkeermogelijkheden

2018

6,30

6,69

Waardering ondernemers directe dienstverlening (schaal van 1-10)

2019

7,01

6,91

De waardering voor de samenwerking met ondernemers (schaal van 1-10)

2018

-

6,15

Het aantal vestigingen (van bedrijven) per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar (BBV)

2021

139,6

147,9

De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen (BBV).

2021

53,3

53,6

De waardering voor de communicatie en voorlichting (schaal van 1-10)

2018

6,17

6.32

(BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten)

De indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is, gaan over de waardering en beleving van onze inwoners over wat we willen bereiken. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Hier vindt u nog meer indicatoren dan alleen de indicatoren die we hier opnemen.

De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. De laatste Burgerpeiling hielden we eind 2021. De laatste Ondernemerspeiling hielden we in 2018. In het voorjaar van 2023 houden we een nieuwe Burgerpeiling en een Ondernemerspeiling. De resultaten daarvan nemen we op in de tweede bestuursrapportage 2023.

36

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd. Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd. Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: De waardering van het ondernemingsklimaat (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,85. De waardering van het vestigingsklimaat (op een schaal van 1 -10) bedraagt minimaal 7. Uitvoering Toelichting 1.1 Samen met de gemeenten binnen de Regio West-Brabant voeren we het actieprogramma van de 'Economische Agenda West Brabant' uit. Het actieprogramma bevat programma’s voor economie, arbeidsmarkt, mobiliteit en ruimte. 1.2 We stellen als onderdeel van de omgevingsvisie het beleid voor de economische ontwikkeling vast.

De gemeenteraad stelde de omgevingsvisie vast. Deze visie geeft de hoofdlijnen weer. De volgende stap is om aan de hand van deze hoofdlijnen concreter beleid vast te stellen. Voorbeeld hier van is het vaststellen van de Centrumvisie in 2023.

Doelstelling 2: De waardering van de bedrijfsomgeving Uitvoering Toelichting 2.1 We houden de bestaande bedrijventerreinen vitaal door het stimuleren De verkoop van de Fri-Jado locatie vindt plaats in 2023. We van duurzaam (her)gebruik of (her)ontwikkeling van panden en terreinen. stellen bij de verkoop voorwaarden voor duurzame bouw en inrichting van het terrein. Ook stellen we begin 2023 het plan van aanpak voor het project Grote Oogst vast. Dan dienen we ook een aanvraag bij de Provincie Noord-Brabant in. Daarna kan het project ook concreet kan starten. 2.2 We voeren de herontwikkeling van het terrein Oude Kerkstraat 2 (Fri-Jado) volgens het plan uit 2021 uit. 2.3 We besluiten als onderdeel van de omgevingsvisie over de aanleg van een nieuw bedrijventerrein. 2.4 We gaan samen met vastgoedpartijen en ondernemers langdurige leegstand van winkels, kantoren en bedrijfspanden tegen. 2.5 We zorgen samen met ondernemers en -vastgoedpartijen voor een vitaal en toekomstgericht winkelhart en centrumgebied.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

De gesprekken met de vastgoed eigenaren over de herontwikkeling lopen nog. We gaven het bedrijf CIok de opdracht om de centrumvisie op te stellen. We delen de (kaders) van de visie aan het einde van eerste kwartaal in 2023 met de raad.

37

Doelstelling 3: De waardering voor de directe dienstverlening (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,8. De waardering voor de samenwerking met ondernemers (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,15. Uitvoering Toelichting 3.1 We helpen ondernemers die gebruik willen maken van (landelijke) tijdelijke financiële regelingen voor de compensatie van de gevolgen van coronacrisis. 3.2 We stimuleren en ondersteunen startende ondernemers. 3.3 Door goed accountmanagement zorgen we ervoor dat het relatiebeheer op orde is. Het team van Economische Zaken is bekend en bereikbaar. We zorgen dat er goede verbindingen zijn tussen ondernemers, gemeenten en onderwijsinstellingen. Doelstelling 4: De waardering van ondernemers voor de communicatie en voorlichting (op een schaal van 1-10) bedraagt minimaal 6,32. Uitvoering Toelichting 4.1 Om de vrijetijdseconomie te stimuleren, nog meer toeristen te trekken en hun verblijfsduur te verlengen, ondersteunen we het Toeristisch Informatiepunt en het platform van Etten-Leur City App. 4.2 We zetten de samenwerking met het streeknetwerk LandStad De Baronie en Van Gogh Brabant voort en werken samen met de Regio West-Brabant (RWB) aan recreatie en toerisme. 4.3 We streven naar behoud en verbetering van de kwaliteit van toeristische en recreatieve voorzieningen.

Het gaat onder andere om de Van Gogh Kerk, musea, het winkelhart, de Nobelaer, de Westpolderplas met jachthaven, horeca, de bioscoop en wandel- en fietsroutes.

Wat kostte het? Werkelijk

Begroting

Aangepaste begroting

Werkelijk

Resultaat

(bedragen x € 1.000)

2021

2022

2022

2022

2022

Lasten

-475

-416

-435

-408

27

Baten

211

184

256

197

-60

Totaal saldo van baten en lasten programma

-264

-232

-179

-212

-33

Toevoeging reserves Onttrekking reserves

115

-

-

-

-

Resultaat programma

-149

-232

-179

-212

-33

3. Economische zaken

Mutaties eigen vermogen:

Incidenteel Incidentele lasten Incidentele baten

-115 115

Resultaat structureel programma

-149

38

-232

-179

-212

-33

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

Toelichting financieel resultaat We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we afwijkingen alleen toelichten wanneer ze € 50.000 of hoger zijn. De post “overig” gaat steeds over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000. Posten die politiek relevant zijn lichten we toe. Bij de toelichting op het financiële resultaat nemen we voordelen op als een positief bedrag en nadelen als een negatief bedrag. We ronden de bedragen af op € 1.000. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan. (bedragen x € 1.000)

Bedrag

1. Centrumvisie

23

2. Reclamemast A58

-43

3. Overig

-13

Resultaat programma 3

-33

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

39

Verbonden partijen Aan de realisatie van de doelstellingen van dit programma levert de volgende verbonden partij een bijdrage: • N.V. Rewin (Regionale Ontwikkelingsmaatschappij Rewin West-Brabant).

Toelichting afwijkingen (op website anders weergegeven) Onderwerp

Toelichting

1. Centrumvisie

Door capaciteitsgebrek zijn de werkzaamheden uitgesteld. We gebruiken dit geld in 2023 om de werkzaamheden uit te voeren. We nemen daarvoor een resultaatbestemming op. Door bezwaren tegen het plaatsen van een reclamemast aan de A58 ontvingen we geen reclameinkomsten. Eén of meerdere afwijkingen, kleiner dan € 50.000.

2. Reclamemast A58 3. Overig

40

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

4. Onderwijs Wat wilden we bereiken? We willen dat inwoners zich ontwikkelen tot mensen die in staat zijn zelfstandig te functioneren en een positieve bijdrage leveren aan de samenleving.

Wat hebben we gemeten? Indicator Het percentage van het totaal aantal leerlingen (12-23 jaar in voortgezet onderwijs en MBO) dat voortijdig, dus zonder startkwalificatie, het onderwijs verlaat (BBV) Het aantal leerplichtigen dat niet staat ingeschreven op een school, per 1000 inwoners, leeftijd 5-18 jaar (absoluut verzuim) (BBV) Het aantal leerplichtigen dat wel staat ingeschreven op een school, maar ongeoorloofd

Laatste meting 2021

Vorige meting 1,5

Laatste meting 1,6

2021

3,0

2,3

2021

25

21

afwezig is, per 1.000 inwoners, leeftijd 5-18 jaar (relatief verzuim) (BBV)

(BBV : Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten) De indicatoren waarvan de bron de Burgerpeiling is, gaan over de waardering en beleving van onze inwoners over wat we willen bereiken. Bij indicatoren waar de meting uit andere bronnen komt, zoals bijvoorbeeld het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), zijn uit verschillende jaren laatste metingen beschikbaar. Op de website Waarstaatjegemeente.nl kunt u deze cijfers vergelijken met andere gemeenten. Hier vindt u nog meer indicatoren dan alleen de indicatoren die we hier opnemen. De raad besloot de Burgerpeiling elke twee jaar te houden. De laatste Burgerpeiling hielden we eind 2021. De nieuwe Burgerpeiling houden we in het voorjaar van 2023. De resultaten daarvan nemen we op in de tweede bestuursrapportage 2023.

Wat is de stand van zaken? Beoogd resultaat is of wordt binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd. Er is een risico of onzekerheid dat het beoogd resultaat niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit wordt gerealiseerd. Beoogd resultaat is of wordt niet binnen de tijd, het geld en de kwaliteit gerealiseerd.

Doelstelling 1: We bevorderen een optimaal gebruik van de brede scholen. 1.1 We voeren het Integraal Huisvestingsplan uit.

Uitvoering Toelichting

1.2 We voeren structureel overleg met het primair onderwijs. 1.3 Samen met onze partners voeren we de aanbevelingen van de evaluatie van de brede scholen uit. Dat gaat om de resultaatgebieden hart van de wijk, geïntegreerde pedagogische voorziening, een sluitend uitdagend dagarrangement, heel Etten-Leur leest, zorg en ondersteuning.

Jaarstukken 2022 - CONCEPT

41

Doelstelling 2: Leerlingen volgen zoveel mogelijk onderwijs in Etten-Leur. Uitvoering Toelichting 2.1 We voeren samen met de schoolbesturen de Lokale Onderwijsagenda uit. 2.2 We bieden maatschappelijke stages aan aan scholen die dit in hun onderwijspakket hebben.

Doelstelling 3: We voorkomen en verminderen laaggeletterdheid. Uitvoering Toelichting 3.1 We voeren in nauwe samenwerking met de De6-gemeenten (EttenLeur, Halderberge, Moerdijk, Roosendaal, Rucphen en Zundert) en de arbeidsmarktregio het regionale uitvoeringsplan (2020-2024) uit ter voorkoming en vermindering van laaggeletterdheid. Op basis van dit uitvoeringsplan werken we in de regio toe naar een eenduidige aanpak en een uniforme registratie. Doelstelling 4: Het percentage van het aantal leerlingen in het voorgezet onderwijs en mbo dat voortijdig (dus zonder startkwalificatie) het onderwijs verlaat is maximaal 1,5%. Het aantal leerplichtigen dat ongeoorloofd afwezig is per 1.000 inwoners (relatief verzuim) is maximaal 25. Uitvoering Toelichting 4.1 We voeren de leerplichtfunctie uit in samenwerking met lokale en regionale partners. Met de extra specifieke uitkering Regionaal Meld- en Coördinatiepunt (RMC), die we door de coronacrisis ontvangen, zetten we binnen de RMC regio extra begeleiding en zorg in voor vroegtijdige schoolverlaters. 4.2 We voeren, samen met de gemeenten Zundert en Rucphen, het implementatieplan uit van het in 2019 vastgestelde ‘Thuiszitterspact’ met als doel, dat geen enkel kind langer dan drie maanden thuis zit zonder passend onderwijsaanbod.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=EttenLeur&id=eb45d050-42d0-4b84-8f4b-d1edb00218f1