Voorjaarsrapportage 2026 e260030415
Tekst van het document
Voorjaarsrapportage 2026
Inhoudsopgave Voorjaarsrapportage 2026 ....................................................................................................1 Inhoudsopgave .....................................................................................................................2 Inleiding ...............................................................................................................................3 Financieel perspectief ...........................................................................................................4 Programma Samen Werken voor Ermelo ................................................................................5 1.1 Financiële mutaties .............................................................................................................................5 1.2 Voortgang speerpunten programma Samen Werken voor Ermelo.......................................................13
Bestuur en Organisatie ......................................................................................................................13 Openbare Orde en Veiligheid .............................................................................................................16 Financiën ...........................................................................................................................................17
Programma Samen Leven in Ermelo .....................................................................................19 2.1 Financiële mutaties ...........................................................................................................................19 2.2 Voortgang speerpunten Programma Samen Leven in Ermelo .............................................................25
Kansrijk opgroeien ............................................................................................................................25 Op weg naar samenredzaamheid .......................................................................................................29 Bestaanszekerheid en perspectief op (on) betaald werk .....................................................................31 Zelfstandig thuis................................................................................................................................35
Programma Samen Wonen in Ermelo ...................................................................................39 3.1 Financiële mutaties ...........................................................................................................................39 3.2 Voortgang speerpunten Programma Samen Wonen in Ermelo ............................................................44
Verkeer en Vervoer ............................................................................................................................44 Ruimtelijke Ordening .........................................................................................................................45 Kwaliteit openbare ruimte ..................................................................................................................53 Wonen ...............................................................................................................................................55 Duurzaamheid en Milieu ....................................................................................................................57
Programma Samen Ondernemen in Ermelo..........................................................................62 4.1 Financiële mutaties ...........................................................................................................................62 4.2 Voortgang speerpunten Programma Samen Ondernemen in Ermelo ..................................................62
Economie...........................................................................................................................................62 Bedrijvigheid .....................................................................................................................................62 Toerisme en Recreatie .......................................................................................................................63
2
Inleiding Inleiding Hierbij bieden wij u de Voorjaarsrapportage 2026 aan. Met deze rapportage stellen wij uw raad tussentijds op de hoogte van de voortgang van de Meerjarenbegroting 2026-2029. Toelichting op de (financiële) uitkomst Om bij de jaarrekening afwijkingen ten opzichte van de begroting ('begrotingsonrechtmatigheid') zo veel mogelijk te voorkomen, proberen we via de twee tussentijdse rapportages de begroting al zo goed mogelijk aan te passen aan de verwachte realisatie. Voor een gedetailleerde beschrijving van alle financiële mutaties verwijzen we u naar de programma's verderop in dit boekwerk. Deze voorjaarsrapportage kent nadelen in 2026 en 2027 vanwege incidentele uitgaven. Meerjarig zijn de effecten van deze rapportage niet zo groot. Nadelen als gevolg van met name de besluitvorming rondom Interactie en de detachering van de groenmedewerkers van de Inclusief Groep, worden gecompenseerd door de vrijval van de stelpost volumestijgingen 2026. Dit betreft een jaarlijkse compensatie vanuit het Rijk voor volumegroei. Een positieve vermelding verdient de invulling van de bouwstenen (ombuigingen) binnen het sociaal domein. Het restant daarvan is grotendeels gerealiseerd via deze rapportage op basis van de laatste prognoses van Meerinzicht en onze eigen managementinformatie uit het sociaal domein.
Dit is in lijn met de landelijke ontwikkelingen, waarbij in 2025 voor het eerst sinds de decentralisaties in 2015 een daling te zien was in het aantal jongeren met jeugdhulp. Van de ooit beoogde €2,0 miljoen per 2027 resteert nu nog minder dan €150.000. In verband met het ombuigingstraject Meerinzicht is daar wel een nieuwe taakstelling aan toegevoegd van bijna €400.000. We rapporteren via deze voorjaarsrapportage op de status van de activiteiten zoals opgenomen in de Begroting 2026: •
Wat willen we bereiken? Dit komt dus 1-op-1 uit de vastgestelde Begroting 2026 en wordt niet meer aangepast.
•
Wat gaan we daarvoor doen? Deze activiteiten komen dus 1-op-1 uit de vastgestelde Begroting 2026 en worden niet meer aangepast.
•
Per activiteit rapporteren we in de voorjaarsrapportage , najaarsrapportage en jaarrekening op de status van deze activiteit. Dit doen we middels een kleur (groen, oranje of rood) en de toelichting daarop.
Voor de PDF-versie geldt: de kleur heeft dus altijd betrekking op de tekst die daarboven staat en onder de kleur staat de toelichting op die kleur.
3
Financieel perspectief Toelichting Deze voorjaarsrapportage rapporteert ten opzichte van de Meerjarenbegroting 2026-2029. Deze rapportage is op basis van de subprogramma’s uit de meerjarenbegroting. In deze voorjaarsrapportage wordt vooruitgekeken en een inschatting gemaakt van de benodigde budgetten voor geheel 2026. De nadelen/kosten worden met een - teken gepresenteerd. (bedragen x € 1.000)
2026
Uitkomst Najaarsrapportage 2025
309
V
1.543
V
326
V
792
V
Genomen raadsbesluiten
266
V
17
V
17
V
17
V
Uitkomst Voorjaarsrapportage 2026
-699 N
-460 N
-55 N
59
V
Financieel perspectief na voorjaarsrapportage
-124 N
1.100
288
868
V
(bedragen x € 1.000)
2026
2027
Programma Samen Werken voor Ermelo
379
Programma Leven in Ermelo
-554 N
-583 N
-583 N
-583 N
Programma Wonen in Ermelo
-524 N
-353 N
-318 N
-276 N
0
0
0
0
-699 N
-460 N
-55 N
59
Programma Ondernemen in Ermelo TOTAAL budgettaire uitkomst
0
4
2027
V
476
2028
V
2029
V
2028 V
846
2029 V
918
V
V
Programma Samen Werken voor Ermelo Toelichting kleur indicator Groen: het verloopt conform planning Oranje: het verloopt niet conform planning, maar we kunnen nog bijsturen Rood: we hebben de planning niet gehaald Hierbij wordt planning ‘breed’ geïnterpreteerd. Het heeft betrekking op zowel tijd, geld als eventuele risico’s.
1.1 Financiële mutaties Toelichting Omschrijving (toelichting) Onderstaande tabel toont de financiële begrotingsmutaties behorende bij dit programma. In de tabel wordt het financieel effect van de begrotingswijzigingen weergegeven. De toelichtingen volgen onder de tabel. Excel-tabel Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
(bedragen x € 1.000) 0 Subprogramma Bestuur en Organisatie 0 Collegebesluiten: A. Meerjarenbegroting 2026-2029 regio arrangement EHPZ * Bijdrage regio arrangement EHPZ
-55
0 B. Zonnepanelen Huis van Ermelo * Afboeken boekwaarde oude zonnepanelen
-69
* Vrijval kapitaallasten oude zonnepanelen
7
7
7
7
* Kapitaallasten vervangen en uitbreiden zonnepanelen
-2
-8
-8
-8
7
7
7
-2
-9
-9
-9
-98
-98
* Materieelkosten
-39
-19
* Voertuigkosten
-135
-30
-30
-30
* Facilitairekosten
-18
-17
-17
-17
-1
-5
-5
-5
* Besparing energielasten Gemeentehuis 0 C. Investering Archief Huis van Ermelo * Kapitaallasten 0 D. Tijdelijke ondersteuning afhandeling WOO-verzoeken * Tijdelijke ondersteuning WOO 0 E. Groepsdetachering Inclusief Groep
0 Budgetaanpassingen: A. MJOP Huis van Ermelo - Hydraulische lift * Kapitaallasten vervangen onderdelen Hydraulische lift 0 B. Technische correctie
5
Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
-50
-50
-50
-50
(bedragen x € 1.000) * Bijdrage servicekosten Bibliotheek 0 C. PID Samenwerking- en sturing EHZM * Uitvoeringsbudget project
-38
* Bijdrage Harderwijk
19
* Bijdrage Zeewolde
19
0 D. Ondersteuning team vergunningen * Inhuurkosten sr. Medewerker APV- en bijzondere wetten
-58
-57
-1
-3
-3
-3
* Kantinekosten
-26
-26
-26
-26
* Schoonmaakkosten
-16
-16
-16
-16
-26
-26
-26
-26
-56
-22
2
2
2
2
-48
-48
-48
-48
-246
-73
-1
-664
-295
-223
0 E. MJOP Huis van Ermelo - Brandmeldinstallatie * Kapitaallasten 0 F. Facilitaire kosten
0 G. Wijziging lunchtarieven kantine * Lunchkosten medewerkers 0 H. Voorbereidingskosten één KEC * Inhuurkosten vervanger 0 I. Softwarekosten Sigmax * Budgetoverheveling softwarekosten 0 J. Kosten Traktie * Voertuigkosten
K. Actualisatie taakstelling Meerinzicht * Afboeken taakstelling op Meerinzicht 0 0 Totaal budgetaanpassing
-691
0 0 Subprogramma Openbare Orde en Veiligheid 0 Collegebesluiten: A. Project Weerbaarheid en veerkracht * Uitvoeringsbudget
-120
0 Budgetaanpassingen:
6
Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
-1
-8
-7
-7
-121
-8
-7
-7
192
66
47
47
956
1.082
1.101
1.101
1.191
1.148
1.148
1.148
(bedragen x € 1.000) A. Pilot regionale noodsteunpunten * Subsidieuitgaven
-80
* Subsidieontvangst
80
0 B. Aanvullende kredietaanvraag brandputten * Kapitaallasten 0 0 Totaal budgetaanpassing 0 0 Subprogramma Financiën 0 Collegebesluiten: A. Decembercirculaire 2025 * Uitkomst decembercirculaire
85
* Dotatie bestemmingsreserve duurzaamheid
-42
0 B. Groepsdetachering Inclusief Groep * Stelpost volume ontwikkeling 0 Budgetaanpassingen: A. Vrijval stelpost * Vrijval stelpost volumeontwikkelingen 0 0 Totaal budgetaanpassing 0 0 Investeringskredieten: 0 A. Zonnepanelen Huis van Ermelo * Vervangen en uitbreiden PV-installatie
-86
0 B. Investering Archief Huis van Ermelo * Aanpassingen archiefruimtes
-88
0 C. MJOP Huis van Ermelo - Hydraulische lift * Hydraulische lift vervangen besturing en bediening
-34
* Hydraulische lift vervangen stuurblok en pomp
-27
0 D. MJOP Huis van Ermelo - Brandmeldinstallatie * Vervangen brandmeldinstallatie
-40
7
Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
(bedragen x € 1.000) 0 E. Aanvullende kredietaanvraag brandputten * Aanvullend krediet installatie brandputten
-75
0 0 Totaal kredietaanpassing
-350
0
0
0
379
476
846
918
-350
0
0
0
0 0 Totaal programma Totaal budgetaanpassing 0 Totaal kredietaanpassing
Toelichting op de financiële mutaties
8
Subprogramma Bestuur en Organisatie Collegebesluiten: A. Meerjarenbegroting 2026-2029 regio arrangement EHPZ In de regio EHPZ werken 8 overheden sinds 2023 samen aan gebiedsopgaven op basis van het regioarrangement. In de vastgestelde meerjarenbegroting 2026-2029 is de bijdrage voor de uitvoeringskosten in 2026 bepaald op € 95.000. Ter dekking van de vastgestelde bijdrage wordt de raad verzocht een aanvullend budget van € 55.000 in 2026 beschikbaar te stellen. De bijdrage voor 2027 e.v. wordt meegenomen in de Kaderbrief 2027. B. Zonnepanelen Huis van Ermelo Zie onder het kopje 'Investeringskredieten' punt A. C. Investering Archief Huis van Ermelo Zie onder het kopje 'Investeringskredieten' punt B. D. Tijdelijke ondersteuning afhandeling WOO-verzoeken Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden. Binnen de Woo kunnen, net als onder de Wob, Woo-verzoeken worden gedaan. In een Woo-verzoek doet de vragende partij een oproep informatie openbaar te maken rondom een specifiek onderwerp of besluit. De organisatie ziet een significante toename in het aantal ingediende Woo-verzoeken. Dit is niet alleen in onze eigen organisatie zichtbaar, maar ook in andere overheidsorganisaties. Deze trend vraagt om extra aandacht en capaciteit en daarom wordt er tijdelijke formatie aangevraagd (1,33 fte) ter ondersteuning van de afhandeling van deze verzoeken. E.
Groepsdetachering Inclusief Groep De gemeente is aandeelhouder van de Inclusief Groep, een samenwerkingsvorm met meerdere gemeenten die mensen begeleidt naar werk. Vanuit deze rol kocht de gemeente ook diensten bij de Inclusief Groep voor onder meer een gedeelte van het onderhoud van het openbaar groen. Vanwege de aanhoudende druk op het bedrijfsresultaat en een noodzakelijke bezuinigingsopgave bij de Inclusief Groep is in overleg met de aandeelhouders het businessmodel herzien, waardoor de samenwerking met de gemeenten met ingang van 2026 is gewijzigd. Om invulling te geven aan deze wijziging, het onderhoud te blijven verzorgen en de desbetreffende medewerkers (met een afstand tot de arbeidsmarkt) niet te ver buiten in hun eigen gemeente te laten werken, is gekozen voor een nieuwe vorm van samenwerking waarbij deze medewerkers bij de gemeente Ermelo worden gedetacheerd. Per saldo leidt dit tot een stijging van de bijdrage aan de Inclusief Groep. De financiële gevolgen van dit besluit zijn verwerkt in deze voorjaarsrapportage waarbij de voertuig- en servicekosten worden gedekt uit de stelpost volumeontwikkeling. Budgetaanpassingen: A. MJOP Huis van Ermelo - Hydraulische lift Zie onder het kopje 'Investeringskredieten' punt C. B.
Technische correctie Bij het opstellen van de Jaarrekening 2025 is gebleken dat de servicekosten voor de bibliotheek in de Najaarsrapportage 2025 dubbel zijn begroot. Hiervoor vindt een correctie plaats bij deze voorjaarsrapportage. C. PID Samenwerking- en sturing EHZM Voor de eerste fase van het project ‘Samenwerkings- en sturingsraamwerk EHZM 100.000+’ dragen de gemeenten Ermelo, Harderwijk en Zeewolde elk € 18.600 bij. Als penvoerder verwerkt Ermelo de bijdragen
9
van de andere gemeenten in haar eigen begroting. Ons eigen aandeel dekken wij binnen de bestaande begroting uit het adviesbudget. Hiervoor vindt een technische wijziging plaats. D. Ondersteuning team vergunningen Door het langdurig ziekteverloop van de huidige beleidsmedewerker is een achterstand ontstaan in de ontwikkeling van nieuw beleid en de afhandeling van complexe dossiers. Om de continuïteit en de kwaliteit van de advisering richting de burgemeester te waarborgen, is de tijdelijke inzet van een senior medewerker APV en Bijzondere Wetten noodzakelijk (24 uur per week voor de duur van één jaar). Deze tijdelijke uitbreiding creëert de benodigde ruimte voor de re-integrerende medewerker om zich duurzaam te herstellen en verder te ontwikkelen. E. MJOP Huis van Ermelo - Brandmeldinstallatie Zie onder het kopje 'Investeringskredieten' punt D. F. Facilitaire kosten De dienstverleningsovereenkomst met de Inclusief Groep over het schoonmaken van het gemeentehuis, de gemeentewerf en de begraafplaats is in 2025 herzien. Hetzelfde geldt voor de afspraken over het onderhoud van de koffieautomaten. Waar de eerdere dienstverlening uitging van 9 koffieautomaten zijn er inmiddels 13 koffieautomaten in gebruik.
Ook hielden de oude afspraken nog rekening met een lagere bezetting vanwege de renovatie van het gemeentehuis en de coronaperiode, terwijl de huidige overeenkomst uitgaat van een volle bezetting op de locaties van maandag tot en met donderdag. Tot slot zijn de inkoopprijzen van koffie gestegen met 23%. G. Wijziging lunchtarieven kantine Gemeente Ermelo compenseert als werkgever de helft van de lunchkosten van haar werknemers in het Huis van Ermelo. In verband met de doorgevoerde prijsstijgingen in 2026 wordt via deze voorjaarsrapportage aanvullend budget aangevraagd. H. Voorbereidingskosten één KEC Om de drie callcentra van Ermelo, Harderwijk en Zeewolde succesvol samen te brengen, is momenteel een harmonisatietraject gaande. Voor de kwaliteit van de toekomstige inrichting is het van belang dat de huidige medewerkers nauw betrokken zijn bij het herontwerpen van werkwijzen en het opschonen van de gezamenlijke kennisbank. Om de bereikbaarheid voor de burger te garanderen wordt van 1 juli 2026 t/m 31 maart 2027 per organisatie 1 fte aan extra ondersteuning aangevraagd zodat de vaste lijnmedewerkers kunnen meehelpen bij dit traject. I. Softwarekosten Sigmax Voor de toelichting op deze begrotingswijziging wordt verwezen naar programma Samen Wonen, subprogramma Wonen punt A van de budgetaanpassingen. J.
Kosten Traktie Op basis van de eerste ervaringen met de detachering van de Inclusief Groep is een nauwkeuriger beeld ontstaan van de financiële gevolgen -als gevolg van deze samenwerking- voor de voertuigkosten van het wagenpark. Er wordt aanvullend budget aangevraagd voor onder meer brandstof- en de onderhoudskosten van de voertuigen. Hierin is rekening gehouden met de effecten van de geopolitieke spanningen op de benzine- en dieselprijzen. K. Actualisatie taakstelling Meerinzicht Na vaststelling van de ombuigingen Meerinzicht in de Ermelose gemeenteraad afgelopen maart, resteert er
10
nog een taakstelling van €646.000 in 2027, aflopend naar €401.000 in 2029 e.v.. Er zijn nog verschillende kansrijke denkrichtingen die Meerinzicht al wel heeft opgenomen in hun rapport, maar nog niet afdoende waren uitgewerkt om op geld te zetten. Op verzoek van Ermelo gaat dit alsnog gebeuren en komt Meerinzicht eind dit jaar met concrete voorstellen. Wij achten het niet het realistisch is dat Meerinzicht met plannen komt boven de € 400.000. Het verschil boeken we daarom nu af. Subprogramma Openbare Orde en Veiligheid Collegebesluiten: A. Project Weerbaarheid en veerkracht Eind 2025 heeft het college ingestemd met het PID Weerbaarheid en veerkracht. Het doel van dit project is om te komen tot een crisisplan die de gemeente voorbereid op een crisis met langdurige uitval van vitale infrastructuur. Voor het uitvoeren van dit project wordt € 110.000 aangevraagd voor het aanstellen van een projectleider en € 10.000 voor het uitvoeren van de actiepunten zoals opgenomen in de actielijst. Budgetaanpassingen: A. Pilot regionale noodsteunpunten De gemeente ontvangt een subsidie van € 80.000 van de Veiligheidsregio noord- en oost Gelderland (VNOG) vanwege haar deelname aan het landelijk project pilot noodsteunpunten. Met deze wijziging worden zowel de subsidieontvangst als de bijbehorende uitgaven verwerkt in de begroting. B.
Aanvullende kredietaanvraag brandputten Voor de toelichting op deze begrotingswijziging wordt verwezen naar het programma Samen Werken punt E van de kredietaanvragen.
11
Subprogramma Financiën Collegebesluiten: A. Decembercirculaire 2025 In 2026 stijgt de algemene uitkering met € 43.000 als gevolg van een technische correctie in de verdeling van het gemeentefonds. Daarnaast ontvangt de gemeente in 2026 een aanvullend bedrag van € 42.000 via de Decembercirculaire 2025 in 2026 voor klimaat- en energiebeleid. Voorgesteld wordt om dit bedrag volledig toe te voegen aan de bestemmingsreserve duurzaamheid. B. Groepsdetachering Inclusief Groep Voor de toelichting op deze begrotingswijziging wordt verwezen naar programma Samen Werken, subprogramma Bestuur en Organisatie, punt E van de collegebesluiten. Budgetaanpassingen: A. Vrijval stelpost volumeontwikkelingen Via het gemeentefonds worden we gecompenseerd voor jaarlijkse prijs- en volumestijgingen. Aangezien de budgetten voor 2026 zijn geactualiseerd kan het saldo vrijvallen. Investeringskredieten A. Zonnepanelen Huis van Ermelo Het dak van het gemeentehuis is sinds 2013 voorzien van een zonnestroominstallatie (PV-installatie) die in 2022 bij de renovatie van het gemeentehuis is uitgebreid. Hoewel het oorspronkelijke deel uit 2013 technisch nog werkt, voldoet het niet meer aan de huidige veiligheidseisen van de SCOPE-12 norm. Een recent inspectie heeft uitgewezen dat de kwaliteit van de bekabeling, omvormers en het schakelmateriaal op kritieke punten tekortschiet.
De prijzen van PV-installaties zijn vanwege het vervallen van de salderingsregeling momenteel erg aantrekkelijk. Gelet op de gunstige marktomstandigheden wordt de raad verzocht een krediet beschikbaar te stellen van € 86.000 voor het vervangen en uitbreiden van de PVinstallatie. Hiermee voldoet de gemeente opnieuw aan de actuele normen voor PV-installaties en kan er meer duurzame energie worden opgewekt. B. Investering Archief Huis van Ermelo Na de fusie tot het Noord-Veluws Archief (NoVA) is gebleken dat de archiefruimtes in het Huis van Ermelo niet voldoen aan de wettelijke eisen uit de Archiefwet. Er is sprake van een onjuist vochtpercentage, te weinig ruimte en onvoldoende brand- en inbraakwerendheid. Vooruitlopend op toekomstige keuzes over regionale huisvesting is het noodzakelijk dat de bestaande ruimtes op een verantwoord niveau worden gebracht. Voor deze renovatie wordt de raad verzocht een krediet van € 88.000 beschikbaar te stellen, zodat de gemeentelijke bescheiden weer op een verantwoorde wijze kunnen worden bewaard. C. MJOP Huis van Ermelo - Hydraulische lift Op basis van het onderliggende meerjarenonderhoudsplan wordt er in 2026 krediet aangevraagd voor het vervangen van enkele onderdelen van de Hydraulische lift in het gemeentehuis. D. MJOP Huis van Ermelo - Brandmeldinstallatie Uit het onderhoudsrapport van Chubb Fire & Security B.V.
is naar voren gekomen dat de brandmeldinstallatie dateert van 1997, en er bij een eventueel defect geen vervangende onderdelen meer verkrijgbaar zijn. Geadviseerd wordt om de brandmeld- en ontruimingsinstallatie preventief te vervangen om te blijven voldoen aan de huidige wet en regelgeving. Dit advies wordt opgevolgd en er wordt een krediet aangevraagd van € 40.000 voor het vervangen van deze installatie. E. Aanvullende kredietaanvraag brandputten
12
De realisatie van de zeven brandputten in het buitengebied van Ermelo valt hoger uit dan begroot, doordat de geopolitieke onrust in het Midden-Oosten heeft geleid tot een buitengewone stijging van energie-, brandstof- en grondstofprijzen. Daarnaast drukken de aanstaande kilometerheffing voor vrachtwagens (per juli 2026) en de noodzaak voor gecertificeerd boorwater zwaar op de logistieke kosten. Tot slot zorgen aangescherpte technische specificaties —waaronder de aansluiting noodstroomvoorzieningen, gepoedercoateschakelkasten op kleur met anti-graffiti-coating en uitgebreide verkeersmaatregelen — voor een kwalitatief hoogwaardiger, maar ook kostbaarder eindresultaat. Voor het dekken van deze kosten wordt een aanvullend krediet aangevraagd van € 75.000 in 2026.
1.2 Voortgang speerpunten programma Samen Werken voor Ermelo
Bestuur en Organisatie Wat willen we bereiken? Een transparante, betrokken en oplossingsgerichte gemeente We zetten in op een gemeente die transparant, betrokken en oplossingsgericht is. We luisteren, denken mee en leggen uit waarom bepaalde keuzes worden gemaakt en streven naar draagvlak voor onze besluiten.
Wat gaan we daarvoor doen? We communiceren open, duidelijk en constructief We zoeken met burgers en bedrijven naar oplossingen, maar een onderbouwde 'nee' is ook een mogelijkheid. We ontsluiten onze informatie en besluitvorming pro actief en leggen daar waar nodig uit en lichten toe. We stellen ons constructief op richting de pers. Het wekelijkse persuur gaat normaal gesproken altijd door. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Er worden het hele jaar door trainingen georganiseerd waardoor de medewerkers goed toegerust zijn voor hun taak. Daarnaast werken we binnen EHZM samen aan een goede informatievoorziening in het project 7 minimale eisen van de WOO.
We voeren een actief participatiebeleid We geven inwoners zo veel mogelijk de gelegenheid om mee te denken en te doen. Hiervoor voeren wij een actief participatiebeleid. Dit krijg onder andere vorm via het ‘online dorpsgesprek Ermelo’. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Verschillende (soorten) participatietrajecten hebben plaatsgevonden. We zien dat steeds meer inwoners het online dorpsgesprek weten te vinden naast dat inloopavonden ook goed bezocht worden. We rapporteren (half)jaarlijks aan de raad over de gelopen participatietrajecten. Intern is er binnen de gemeente behoefte aan verheldering en intensivering van de aandacht op participatie en is er nog ontwikkelruimte in het volledig inzien van de (strategische) meerwaarde van een gedegen participatietraject. Het is van belang dat er een stevig intern draagvlak, expertise en een heldere werkwijze worden geborgd. Er wordt nu ingezet op een project om cultuurverandering in te zetten binnen de gemeente rondom participatie.
Wat willen we bereiken?
13
Een betrouwbare en toegankelijke gemeente zijn Op basis van onze ‘visie op dienstverlening’ streven we naar een uitstekende dienstverlening voor onze inwoners en ondernemers. Zo wensen we een betrouwbare en toegankelijke overheid te zijn.
Wat gaan we daarvoor doen? We verbeteren de bereikbaarheid van de gemeente We gaan vanaf 1 januari 2026 werken met heel EHZM vanuit 1 gezamenlijk Klant Expertise Centrum (KEC), waarbij we de dienstverlening aan onze inwoners op alle kanalen (online, mail, telefoon, fysiek) verbeteren en minder kwetsbaar maken. Daarvoor wordt nu al gewerkt aan uniformering en standaardisering. Het digitale kanaal is hierbij het voorkeurs kanaal. Fysiek contact zal in het 'Huis van Ermelo' plaatsvinden. Daarnaast is alle gemeentelijke communicatie begrijpelijk en waar mogelijk op B1 niveau. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Het project 'vorming KEC' loopt op schema.
Wat willen we bereiken? Regionale samenwerking op de gebiedsagenda De Gebiedsagenda (vastgesteld in 2022) wordt uitgewerkt in het Regioarrangement EHPZ. We werken hierin samen met de gemeenten Harderwijk, Putten en Zeewolde, de provincies Gelderland en Flevoland en de waterschappen Vallei en Veluwe en Zuiderzeeland. Het regioarrangement EHPZ 2023 markeert de start van een proces om gezamenlijke opgaven van het EHPZ gebied vorm te geven voor de komende 20 tot 30 jaar.
Wat gaan we daarvoor doen? We ontwikkelen een Toekomstperspectief (fysiek domein) voor de regio EHPZ Samen met zeven partners ontwikkelen we een Toekomstperspectief voor de regio EHPZ. Er wordt een ruimtelijke puzzel gelegd om concreet de ‘plus' (1+1=3) van de regionale EHPZ-samenwerking te definiëren in de toekomst (horizon van 2040 en verder). Dit zodanig dat de samenwerkende partners zich herkennen en het perspectief kunnen inzetten voor ontwikkeling, lobby en verdere activiteiten voor de totale regio. Een gezamenlijke regionale verdiepingsslag op het fysieke domein. Daarnaast wordt de governance verder vormgegeven en ligt een verkenning van de oeververbinding en uitwerking van gebiedsopgave 2 voor. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) We ontwikkelen een toekomstperspectief voor de regio EHPZ voor 2050 en verder. Met dit toekomstperspectief zetten we een stip op de horizon waar we als regio naar toe willen bewegen. Deze stip helpt ons bij het maken van regionale ruimtelijke keuzes tussen nu en 2050. Het toekomstperspectief moet er in de zomer 2026 liggen.
Wat willen we bereiken? Samenwerken met behoud van soevereiniteit We staan open voor intergemeentelijke samenwerking, gericht op efficiëntie in de uitvoering. Lokaal beleid wordt zo veel mogelijk lokaal opgesteld. Ermelo is en blijft een zelfstandige gemeente.
Wat gaan we daarvoor doen? We werken samen zodat we een zelfstandige gemeente kunnen blijven
14
De bedoeling is om de kracht van onze vier organisaties (de drie gemeenten en Meerinzicht) zo goed mogelijk te benutten voor onze ruim 100.000 inwoners. Op inhoudelijke onderwerpen wordt er daarnaast samengewerkt op de schaal van de Noord-Veluwe. De Noord-Veluwe is opgesplitst in de regio Kop van de Veluwe en de regio EHPZ. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Regio EHPZ Op hoofdlijnen overeenstemming bereikt over een gezamenlijke governance voor de regio EHPZ en de daarbij behorende Meerjarenbegroting 2026 -2029. De Bestuurlijk Integrerende Tafel (BIT) blijft bestaan als coördinerend bestuursorgaan. Daarnaast worden er een Bestuurlijk Overleg (BO) Ruimte, BO Economie en BO Energie ingericht. De opname van de regio EHPZ in de Ontwerp Nota Ruimte eind 2025 en het lopende proces rond het Ruimtelijk Toekomstperspectief EHPZ benadrukken het belang van een stevige regionale overlegstructuur en een meerjarige begroting. Het BIT blijft bestaan als coördinerend bestuursorgaan. 100.000+ gedachtegoed De samenwerking EHZM heeft zich de afgelopen jaren ontwikkeld en de gezamenlijke ambitie is om deze samenwerking verder te versterken: het zogenoemde 100.000+ gedachtegoed. Dit betekent dat we opereren als één krachtige samenwerkingsentiteit, gezamenlijk verantwoordelijk voor meer dan 100.000 inwoners, met behoud van bestuurlijke autonomie en lokale identiteit.
Daarom zijn we gestart met een traject om het sturingsvermogen van de EHZM-samenwerking te versterken. Doel is het ontwikkelen van een strategisch én praktisch uitvoerbaar samenwerkings- en sturingsraamwerk. Een model dat niet alleen een helder formeel kader biedt, maar ook concrete handvatten voor de dagelijkse praktijk, zodat het daadwerkelijk richting geeft aan samenwerking, besluitvorming en uitvoering.
Wat willen we bereiken? Een netwerkgemeente zijn Binnen het programma organisatieontwikkeling werken we in Ermelo aan het zijn van een netwerkgemeente. Op basis van onze missie en kernwaarden (samen, bevlogen, wendbaar en betrouwbaar) voor de organisatie, geven we verder invulling aan deze ontwikkeling binnen het bestuur, de ambtelijke organisatie en samen met de samenleving.
Wat gaan we daarvoor doen? We versterken door te verhelderen: zelforganisatie met focus We professionaliseren de organisatie verder door heldere sturing en duidelijke rollen met behoud van zelforganisatie. We versterken het ambtelijk-bestuurlijk samenspel. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) We professionaliseren de organisatie verder door een scherpere focus op rolverdeling en verbeteren van structuren, meer inzicht in ons eigen werk en betere samenwerking. Eén van de rollen waar extra aandacht voor zal zijn in 2026 is de rol van accounthouder die veel collega's invullen vanuit hun beleidsterrein. Zij zijn accounthouder richting de vele partners waarmee wij samenwerken, denk aan Interactie, de bibliotheek, Uwoon, de Omgevingsdienst etc. Deze lijst is verre van uitputtend. Aanvullend hierop blijven we doorgaan met het versterken van ons bestuurlijk-ambtelijk samenspel.
15
Openbare Orde en Veiligheid Wat willen we bereiken? Bovenlokaal veiligheidsbeleid In het (tot 2026 verlengde) Integraal Veiligheidsplan 2020-2024 Harderwijk, Ermelo & Putten zijn de prioriteiten vastgelegd op bovenlokaal en lokaal niveau. De bovenlokale prioriteiten zijn: 1. Kwetsbare personen 2. Ondermijning 3. Cybercrime 4. Informatievoorziening 5. Vitale vakantieparken
Wat gaan we daarvoor doen? We bereiden ons voor op langdurige crisis Vanuit het project Weerbare samenleving en veerkracht bereiden wij de gemeentelijke organisatie en inwoners voor op een crisis zoals bijvoorbeeld langdurige stroomuitval. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Vanaf januari 2026 is een projectleider ingehuurd om dit thema integraal op te pakken. Begin Q2 wordt een projectplan opgeleverd. Daarnaast neemt Ermelo deel aan de pilot noodsteunpunen waarbij een noodsteunpunt in Speuld wordt voorbereid en beoefend.
We doen aan herstelgerichte handhaving op Vitale Vakantieparken Het doel van handhaving is herstel naar een legale situatie. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Controles vinden plaats en waar nodig wordt handhavend opgetreden.
We geven uitvoering aan het actieplan ondermijning We geven uitvoering aan het in 2025 geactualiseerde actieplan ondermijning (waaronder bestrijding van zorgfraude en drugs- en mensenhandel). Dit doen wij samen met ketenpartners als gemeenten, politie, RIEC. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) We zijn aangesloten bij regionale overleggen, er worden (integrale) controles georganiseerd en casuïstiek wordt signaalgestuurd opgepakt.
We pakken gezamenlijk cybercrime aan Met de samenwerkende gemeenten wordt uitvoering gegeven aan het plan van aanpak cybercrime. Stand van zaken (indicator)
16
Stand van zaken (toelichting) Er wordt uitvoering gegeven aan het Plan van Aanpak Cybercrime. In juni 2026 wordt een ondernemersontbijt georganiseerd en de inzet van HackShield op basisscholen wordt voortgezet.
We stellen een nieuw Integraal Veiligheidsplan op In 2026 wordt een nieuw Integraal Veiligheidsplan opgesteld in samenwerking met Harderwijk en Putten. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Er heeft een evaluatie plaatsgevonden van het lopende integrale veiligheidsplan en het proces om te komen tot een nieuw integraal veiligheidsplan is opgestart.
We zoeken vanuit Vitale Vakantieparken aansluiting op natuurbrandbeheersing Vanuit het thema Vitale Vakantieparken wordt aansluiting gezocht op het thema natuurbrandbeheersing. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Eind 2025 zijn de verkeerscirculatieplannen opgeleverd en in Q1 2026 is gestart met de realisatie van nieuwe bluswaterputten in het buitengebied.
Wat willen we bereiken? Lokaal veiligheidsbeleid De lokale prioriteiten zijn: 1. Overlast en geweld 2. Verkeersveiligheid 3. Jeugd & veiligheid (incl. alcohol en drugs)
Wat gaan we daarvoor doen? We verstevigen de samenwerking tussen het sociaal domein en veiligheid We werken verder aan de ingezette koers om de samenwerking tussen het sociaal domein en veiligheid te verstevigen. Door zowel op bestuurlijk niveau als in de keten nauw samen te werken en regie te voeren op complexe casuïstiek wordt de keten verstevigd. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) De samenwerking verbetert en ondertussen bekijken we ook hoe deze samenwerking verder verstevigd kan worden.
Financiën Wat willen we bereiken? Betere P&C documenten We streven naar een planning & control cyclus die de samenhang borgt tussen 'Wat willen we bereiken?', 'Wat gaan we daarvoor doen?' en 'Wat mag dat kosten?'. Dit moet voor overzicht en inzicht zorgen en alle geledingen (raad, college en ambtelijke organisatie) helpen bij de bestuurbaarheid van de organisatie. Het is daarbij essentieel dat de informatiewaarde en de leesbaarheid van de P&C documenten worden verbeterd.
17
Wat gaan we daarvoor doen? We blijven de P&C documenten verbeteren Het verbeteren van de P&C documenten is een continu proces. Samen met de auditcommissie van de raad evalueren wij de opgeleverde documenten op leesbaarheid en informatiewaarde. In 2026 zijn weer gemeenteraadsverkiezingen. Het nieuwe coalitieakkoord vormt de basis voor de beleidsmatige doelen ("wat willen we bereiken?") in de P&C cyclus van de komende raadsperiode. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) We zijn op de goede weg, maar we zijn er nog niet. De nieuwe P&C tool gaat ons hierbij naar verwachting wel helpen de komende jaren. We verwachten via het nieuwe coalitieakkoord nog meer scherpte te krijgen in de gestelde doelen en activiteiten om deze doelen te bereiken. De P&C cyclus draagt dan bij aan de resultaatgerichtheid van alle geledingen in de organisatie.
Wat willen we bereiken? Financiën op orde Grip krijgen op de uitgaven. Spaarzaam staat voor goed financieel beleid wat neerkomt op niet meer uitgeven dan beschikbaar is. De meerjarenbegroting is sluitend en reëel.
Wat gaan we daarvoor doen? We begroten kritisch en realistisch Om te voorkomen dat we onnodig belastingen heffen, begroten we niet meer lasten dan strikt noodzakelijk. Zowel bij de (primaire) begroting als bij de tussentijdse rapportages zijn we scherp op reëel begroten, zodat we bij de jaarrekening geen (onnodig) groot saldo presenteren. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Weliswaar heeft dit steeds meer aandacht binnen de organisatie, maar in 2025 nam de afwijking ten opzichte van het in de Najaarsrapportage 2025 begrote resultaat toch weer toe. Deels hebben we daar zelf geen invloed op, maar deels ook wel. We dienen daar dus nog scherper op te zijn.
18
Programma Samen Leven in Ermelo Toelichting kleur indicator Groen: het verloopt conform planning Oranje: het verloopt niet conform planning, maar we kunnen nog bijsturen Rood: we hebben de planning niet gehaald Hierbij wordt planning ‘breed’ geïnterpreteerd. Het heeft betrekking op zowel tijd, geld als eventuele risico’s.
2.1 Financiële mutaties Toelichting Onderstaande tabel toont de financiële begrotingsmutaties behorende bij dit programma. In de tabel wordt het financieel effect van de begrotingswijzigingen weergegeven. De toelichtingen volgen onder de tabel. Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
-22
-22
-22
-22
* Extra huisvesting Centrum Jeugd en Gezin (CJG)
-35
-35
-35
* Dekking Transformatiereserve Sociaal Domein
35
35
35
10
10
10
10
(bedragen x € 1.000) 0 Subprogramma Kansrijk opgroeien 0 Collegebesluiten: A. Regionaal Expertteam * Regionaal Expertteam
-29
* Dekking Transformatiereserve Sociaal Domein
29
0 B. Jeugdgezondheidszorg * Jeugdgezondheidszorg 0 C. Extra huisvesting Centrum Jeugd en Gezin (CJG) Ermelo
0 D. Stopzetten dienstverleningsovereenkomst Jeugdstrafrecht * Stopzetten dienstverleningsovereenkomst 0 Budgetaanpassingen: A. Brede Toegang * Budgetoverheveling Brede Toegang
300
0 B. Taakstelling – bouwsteen Kansrijk Opgroeien * Bouwsteen Kansrijk opgroeien
390
396
396
396
* Invulling bouwsteen Kansrijk Opgroeien
-390
-396
-396
-396
46
46
46
46
-46
-46
-46
0 C. Besparing gemeentelijke begroting Sport * Aframen budget zwemonderwijs * Invulling taakstelling Sport 0 0
19
Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
334
-12
-12
-12
-528
-483
-483
-483
-88
-88
-88
(bedragen x € 1.000) Totaal budgetaanpassing 0 0 Subprogramma Op weg naar samenredzaamheid 0 Collegebesluiten: A. Financiën Interactie * Bijdrage Interactie * Invulling taakstelling Sport 0 Budgetaanpassingen: A. Brede Toegang *Budgetoverheveling Brede Toegang
-300
0 B. Besparing gemeentelijke begroting Sport * Aframing budget OZB De Zanderij
54
54
54
* Invulling taakstelling Sport
-54
-54
-54
-828
-571
-571
-571
* Cultuuromslag
-50
-50
-50
* Dekking Transformatiereserve Sociaal Domein
50
50
50
0 0 Totaal budgetaanpassing 0 0 Subprogramma Bestaanszekerheid en perspectief op (on)betaald werk 0 Collegebesluiten: A. Nota Sociaal Domein - Projectplan Cultuuromslag
0 B. Implementatie Participatiewet in Balans * Participatiewet in Balans
-54
0 Budgetaanpassingen: A. Taakstelling – bouwsteen perspectief op (on)betaald werk * Bouwsteen perspectief op (on)betaald werk
144
144
144
144
* Invulling bouwsteen
-144
-144
-144
-144
-54
0
0
0
0 0 Totaal budgetaanpassing 0 0 Subprogramma Zelfstandig thuis 0
20
Begrotingsaanpassingen
2026
2027
2028
2029
(bedragen x € 1.000) Budgetaanpassingen: A. Printplaten AED's * Aanschaf en installatiekosten printplaten
-6
0 B. Taakstelling – bouwsteen Zelfstandig Thuis * Bouwsteen Zelfstandig Thuis
334
334
334
334
* Invulling bouwsteen Zelfstandig Thuis
-334
-334
-334
-334
-6
0
0
0
-554
-583
-583
-583
0 0 Totaal budgetaanpassing 0 0 Totaal programma Totaal budgetaanpassing
Toelichting op de financiële mutaties
21
Subprogramma Kansrijk opgroeien Collegebesluiten: A. Regionaal Expertteam Om zorgprofessionals in de regio sneller te helpen bij complexe gezinsvragen, trekken we voor 2026 incidenteel € 29.000 uit voor de uitvoering van een centraal en laagdrempelig aanspreekpunt. Via uitvoeringsorganisatie Meerinzicht creëren we hiermee een gezamenlijk vangnet (Regionaal Expertteam) dat niet langer naar losse problemen kijkt, maar naar het volledige huishouden van 0 tot 100 jaar als één integraal geheel. Deze investering wordt gedekt vanuit de transformatiereserve sociaal domein, waardoor we zonder extra beslag op de algemene middelen zorgen voor een snellere ondersteuning van onze inwoners en een efficiëntere regionale samenwerking. B. Jeugdgezondheidszorg Het aantal kinderen waarvoor de gemeente de Jeugdgezondheidszorg (een wettelijke taak) moet organiseren, neemt toe van in 2026. De groei van het aantal dossiers leidt tot een noodzakelijke budgetverhoging, gebaseerd op een vastgesteld tarief per kind. C. Extra huisvesting Centrum Jeugd en Gezin (CJG) Ermelo De noodzaak voor extra huisvesting is acuut geworden omdat de personele capaciteit van het CJG de afgelopen jaren fors is uitgebreid naar 27 medewerkers, terwijl de huidige locatie aan de Dr. Van Dalenlaan slechts ruimte biedt aan 15 werkplekken.
Het is van groot belang om op korte termijn een gezonde werkomgeving te waarborgen die voldoet aan de ARBO-normen, zodat de ondersteuning aan gezinnen door het CJG en de GGD onbelemmerd kan doorgaan. De essentie van dit voorstel is om voor de tussenperiode 2026-2028 extra kantoorruimte te huren aan de Stationsstraat, waardoor er direct lucht ontstaat terwijl er ondertussen wordt gewerkt aan een definitieve oplossing voor de structurele huisvesting op de lange termijn. De jaarlijkse kosten van circa € 35.000 worden gedekt vanuit de transformatiereserve Sociaal Domein, aangezien de personele groei een direct gevolg is van de ingezette transformatieopgave binnen de gemeente. D. Stopzetten dienstverleningsovereenkomst Jeugdstrafrecht Sinds september 2025 heeft Ermelo een eigen adviseur Zorg en Veiligheid aangesteld om meer grip te krijgen op lokale casuïstiek en de verbinding tussen onderwijs, zorg en veiligheid te versterken. Door deze lokale inzet is de verouderde regionale ondersteuning via Meerinzicht overbodig geworden, waardoor de bijbehorende dienstverleningsovereenkomst (DVO) kan worden beëindigd. Door deze stap valt er € 10.000 per jaar vrij ten gunste van het begrotingssaldo. Budgetaanpassingen: A.
Brede Toegang Met de brede toegang willen we werken aan een Stevige Lokale Teams om zo voor alle inwoners van 0 tot 100 jaar hulp en ondersteuning laagdrempelig en dicht bij huis aan te bieden, met als doel een betere dienstverlening en een sterkere sociale basis in Ermelo. Hiervoor voegen wij budget uit de twee subprogramma's Kansrijk Opgroeien en Samenredzaamheid samen. B. Taakstelling – bouwsteen Kansrijk Opgroeien Ontwikkelingen Jeugdhulp De gunstige ontwikkeling uit de Jaarrekening 2025, waarbij het aantal jeugdigen met een zorgvraag daalde, lijkt zich door te zetten in 2026. In het eerste kwartaal van 2026 is er een doorrekening (1e prognose) gemaakt van de ontwikkelingen. Hieruit blijkt dat niet alleen het volume, maar ook de duur en intensiteit van trajecten gemiddeld stabiliseren. Binnen het segment specialistische jeugdhulp zien we een afname. Dit betreft veel voorkomende jeugdhulp, zoals: ggz behandelingen, individuele begeleiding en behandeling,
22
opvoedhulp en dyslexie. De afname hiervan kan betekenen dat de strategische investeringen in het voorveld (preventie en voorliggende voorzieningen) beginnen te renderen. Hulpvragen worden vaker vroegtijdig en lichter opgepakt, waardoor intensieve jeugdhulptrajecten minder noodzakelijk is. Dit sluit aan bij de landelijke trend. Voor het eerst sinds de decentralisatie in 2015 is in 2025 het aantal jongeren met jeugdhulp gedaald (met 2,8%). Kanttekening en financiële vertaling Hoewel de huidige data positief is, is een kanttekening op zijn plaats. Het betreft een prognose op basis van marktontwikkelingen die begin april zichtbaar zijn. Zo zien we bij hoog specialistische jeugdhulp een lichte opwaartse druk. Omdat de werkelijkheid gedurende het jaar kan fluctueren door mutaties in de zorgvraag, blijven we de cijfers nauwgezet monitoren. Daarnaast is het financiële resultaat een optelsom van diverse factoren zoals demografische ontwikkelingen, prijsstijgingen en schommelingen in het aantal cliënten, de zorgduur en de intensiteit van trajecten. Hierdoor is een directe link met specifieke beleidsmaatregelen niet altijd één-op-één te kwantificeren.
Op basis van de huidige positieve beweging die duidt op het effectieve gebruik van het voorveld en onze inzet op preventie stellen wij voor de bouwsteen ‘Lichte hulp voorliggend aanbieden Jeugd’ (onderdeel van het subprogramma Kansrijk Opgroeien) ter hoogte van € 390.000 structureel af te boeken, waarmee de bouwsteen in zijn geheel wordt ingevuld. C. Besparing gemeentelijke begroting Sport Voor de toelichting op deze begrotingswijziging wordt verwezen naar programma Samen Leven, subprogramma Op weg naar samenredzaamheid, punt B van de budgetaanpassingen. Subprogramma Op weg naar samenredzaamheid Collegebesluiten: A. Financiën Interactie In januari 2024 heeft het college een evaluatieonderzoek laten uitvoeren naar het functioneren van Interactie Sportbedrijf Ermelo B.V, de rol van de Raad van Commissarissen en de samenwerking met de gemeente als aandeelhouder en ambtelijke organisatie. De Galangroep heeft het evaluatieonderzoek uitgevoerd. In oktober 2024 is het eindrapport opgeleverd met daarin diverse aanbevelingen. Kalenderjaar 2025 is bestempeld als overgangsjaar met als doel het op orde krijgen van de opdracht en financiën van InterActie. Hier hebben InterActie en gemeente Ermelo samen op een constructieve wijze in opgetrokken middels een taskforce.
Dit heeft geresulteerd in het raadsbesluit van afgelopen februari, waarmee de opdracht aan Interactie is aangescherpt met een passende gemeentelijke bijdrage. Budgetaanpassingen: A. Brede Toegang Met de brede toegang willen we werken aan een Stevige Lokale Teams om zo voor alle inwoners van 0 tot 100 jaar hulp en ondersteuning laagdrempelig en dicht bij huis aan te bieden, met als doel een betere dienstverlening en een sterkere sociale basis in Ermelo. Hiervoor voegen wij budget uit de twee subprogramma's Kansrijk Opgroeien en Samenredzaamheid samen. B. Besparing gemeentelijke begroting Sport Binnen het taakveld Sport (exclusief Interactie) is opnieuw kritisch naar de begroting gekeken. Door scherper en realistischer te ramen, verwachten we structureel € 100.000 te besparen. Wij stellen voor om deze besparing te verrekenen met de taakstelling Sport (€ 400.000) die loopt vanaf 2027. Hierover is de Raad eind 2025 geïnformeerd via de informatiememo Update taakstelling Sport. Het gaat hierbij om een financieeltechnische aanpassing. Dit betekent dat de besparing geen gevolgen heeft voor de sportvereniging of onze
23
inwoners. De raming voor de OZB-lasten voor het Sportcomplex de Zanderij blijkt in de praktijk € 54.000 lager dan begroot. Op het budget zwemonderwijs ramen we € 46.000 af, omdat er minder gebruikt gemaakt wordt van de regeling dan eerder verwacht. Subprogramma Bestaanszekerheid en perspectief op (on)betaald werk Collegebesluiten: A. Nota Sociaal Domein - Projectplan Cultuuromslag Met de uitvoering van de nota Sociaal Domein streven we naar een duurzame cultuuromslag, waarbij we de beweging maken van 'zorgen voor' naar 'zorgen dat'. Het doel is om inwoners vanuit hun eigen kracht en samenkracht verantwoordelijk zijn voor hun situatie, ondersteund door een sterke sociale basis en een faciliterende rol van de gemeente. Onder het motto "Samen doen wat nodig is" stimuleren we met gerichte activiteiten en heldere communicatie een blijvende gedragsverandering bij zowel professionals als inwoners. Deze verandering pakken we gezamenlijk op met de gemeenten Harderwijk en Zeewolde. Voor de bekostiging is een bedrag van € 50.000 per jaar nodig in de periode van 2026-2028. Dit wordt gedekt vanuit de transformatiereserve Sociaal Domein. B. Implementatie Participatiewet in Balans Vanuit het Rijk zijn via circulaires middelen beschikbaar gesteld voor de wet 'Participatiewet in Balans' (in werking getreden per 1 januari 2026).
Deze rijksmiddelen zijn in eerste instantie toegevoegd aan het saldo. Inmiddels ligt er een concreet implementatieplan vanuit Meerinzicht. Met deze mutatie stellen wij de middelen vanuit het saldo beschikbaar voor de uitvoering. Budgetaanpassingen: A. Taakstelling – bouwsteen perspectief op (on)betaald werk Op basis van de realisatie in het eerste kwartaal van 2026 verwachten we dat de budgetten op een aantal onderdelen gunstiger uitvallen dan begroot. Bijstandsuitkeringen: De stijging van het minimumloon valt lager uit dan verwacht door een lagere indexering. Een voordeel van € 40.000. Re-integratie: We zien in het eerste kwartaal een dalende trend in het aantal deelnemers aan reintegratietrajecten. Een voordeel van € 53.000. Bestaanszekerheid: Minder inwoners dan vooraf ingeschat maken gebruik van financiële ondersteuning. Een voordeel van € 51.000. Voorgesteld wordt om dit totale voordeel van € 144.000 structureel in te vullen op de bouwstenen. Subprogramma Zelfstandig thuis Budgetaanpassingen: A. Printplaten AED's De printplaten van de AED's in onze gemeente moeten worden vervangen voor een noodzakelijke softwareupgrade. Voor de aanschaf en installatie van deze printplaten wordt budget aangevraagd. B. Taakstelling – bouwsteen Zelfstandig Thuis In het eerste kwartaal van 2026 is er een analyse uitgevoerd naar de uitnuttingsgraad van de verstrekte woonvoorzieningen.
Conform uitgangspunt van reëel begroten zijn de uitgaven voor woningaanpassingen over de afgelopen vijf jaar geëvalueerd. Uit deze historische trendanalyse blijkt dat de werkelijke lasten structureel lager liggen dan de huidige budgettaire ramingen. Voorgesteld wordt om het budget voor woonvoorzieningen bij te stellen, wat resulteert in een voordeel van € 214.000 welke structureel ingevuld wordt op de bouwstenen.
24
Door verscherpte controles op de rechtmatigheid en doelmatigheid van Persoonsgebonden Budgetten (PGB) is de instroom in 2025 effectief beheerst. De inzet van het Inlichtingenbureau borgt hierbij een strikte scheiding tussen de Wmo en de Wet langdurige zorg (WLZ), waardoor oneigenlijk gebruik van gemeentelijke middelen wordt voorkomen. Deze efficiëntieslag zet zich in 2026 voort. Op basis van de gerealiseerde cijfers wordt voorgesteld het budget voor PGB-begeleiding structureel bij te stellen, wat resulteert in een voordeel van € 120.000 welke structureel ingevuld wordt op de bouwstenen.
2.2 Voortgang speerpunten Programma Samen Leven in Ermelo Kansrijk opgroeien Wat willen we bereiken? Gezond en veilig opgroeien Alle jeugdigen kunnen gezond en veilig opgroeien in een kansrijke omgeving.
Wat gaan we daarvoor doen? We stimuleren een gezonde leefstijl voor kinderen en gezinnen We gaan aan de slag met projecten en activiteiten die gericht zijn op het bevorderen van gezond eten en bewegen, het terugdringen van middelengebruik en op het verbeteren van de mentale gezondheid van jongeren. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Vanuit het programma Kansrijke Start wordt "Nu Niet Zwanger" uitgevoerd. In het kader van het project Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) worden gesprekken gevoerd met de deelnemende partners (Welzijn Ermelo, GGD NOG, Interactie) om deel te gaan nemen aan het programma Triple P voor ouders van jongeren 10-18 jaar. Dit is een door Trimbos doorontwikkeld programma gericht op het versterken van hun opvoedrol en positieve invloed en het bouwen van een netwerk met andere ouders in relatie tot middelengebruik en mentale gezondheid van hun kinderen. De samenwerking JOGG/jongerenwerk en school intensiveert. Samen met jongerenwerk wordt meer samen opgetrokken richting primair onderwijs (straatvoetbal). Groevenbeek neemt een pro actieve rol binnen de gezonde snack campagne. Er wordt ingezet op een structurele opvolging. Ook is via themaweken 4 x per jaar is meer aandacht voor bewegen voor 1e klassers. Op 19 maart jl. is een black light volleybal voor 72 jongeren bij Dindoa georganiseerd.
Een onderzoek naar kansen om samen gezondheid steeds gewoner te maken vindt plaats waarbij 35 jongeren en 10 professionals betrokken zijn. De inzet op de gezonde sportomgeving werpt vruchten af, ook verantwoord alcohol schenken via Tactus Verslavingspreventie maakt onderdeel uit van deze inzet. EFC zet met draagvlak vanuit de vereniging in op een rookvrije sportomgeving.
Wat willen we bereiken? Toegeruste gezinnen Het gezin en de omgeving van jeugdigen zijn voldoende toegerust om alledaagse problemen op te kunnen vangen (goed is goed genoeg/normaliseren).
Wat gaan we daarvoor doen? We zetten in op meer collectieve voorzieningen voor meer ontmoeting tussen opvoeders
25
We gaan inzetten op collectieve voorlichtings- en informatiebijeenkomsten en ontmoetingsfuncties rondom opgroeien en opvoeden voor alle leeftijdsgroepen. We zien erop toe dat iedereen mee kan doen en gaan aan de slag met de uitvoering van het lokaal plan basisvaardigheden via gezin, onderwijs en ouderbetrokkenheid. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) We blijven inzetten in op Buurtgezinnen waarbij steungezinnen vraaggezinnen ondersteunen. Daarnaast blijven we inzetten op ontmoetingsfuncties zoals Boekjes & Babbels, opvoedcursussen bij het CJG, de meidengroep van het jongerenwerk, de online community van Epic Youth, etc. Ook wordt er gekeken of er andere laagdrempelige mogelijkheden zijn voor het organiseren van ontmoeting en naar het aanbod van groepsaanbod, zowel preventief als specialistisch. Er worden voorbereidingen getroffen voor de opstart van een eerste groep Centering Pregnancy door Verloskundige Ermelo in samenwerking met partners zoals kraamhulp en lactatiekundige. Daarnaast gaat Icare JGZ starten met groepen Centering ouderschap.
Wat willen we bereiken? Goede en snelle hulp Jeugdigen en/of hun ouders met een ondersteuningsvraag worden goed en snel geholpen.
Wat gaan we daarvoor doen? We werken toe naar een sluitende aanpak voor 18-/18+ We zien erop toe dat alle jongeren vanaf 16 jaar in de jeugdhulp een perspectiefplan krijgen. Binnen de brede toegang wordt gewerkt aan een soepele overgang van de ondersteuning voor jongeren die 18 jaar worden. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Vanuit het project brede toegang wordt door het CJG, WMO en Sociaal Team gewerkt aan een sluitende aanpak van inwoners 18-/18+. Vanuit datagericht werken hebben we zicht op jeugdigen met jeugdhulp en 17 jaar zijn. Wanneer dit jeugdigen betreft die jeugdhulp met verblijf krijgen, vragen we actief of er een perspectiefplan is.
We zorgen voor goede en passende hulp voor jeugdigen en gezinnen vanuit de jeugdhulpregio en de regio huiselijk geweld We werken samen binnen de jeugdhulpregio aan goede en beschikbare jeugdhulp, waarbij we toezien op kwaliteit, duur en kosten van ingezette jeugdhulp. Binnen de regio Huiselijk geweld zetten we in op samenhang en versterking van preventieve maatregelen om huiselijk geweld te voorkomen. Stand van zaken (indicator)
26
Stand van zaken (toelichting) We werken samen binnen de jeugdhulpregio Noord Veluwe aan goede en beschikbare hulp voor jeugdigen en gezinnen. We werken middels een programmatische aanpak aan de hand van onze jeugdhulpvisie. Dit monitoren we door datagerichte analyses op de ingezette jeugdhulp waarbij we zicht hebben op de duurste jeugdhulptrajecten, maar ook op afwijkingen van de inkoopafspraken. De signalen die daaruit voortkomen worden besproken met de verwijzers. Vanuit Meerinzicht wordt gewerkt aan de transformatie sociaal domein met de zorgaanbieders voor jeugdhulp door datagestuurde gesprekken te voeren. Er komen veel landelijke ontwikkelingen op ons af als de Wet beschikbaarheid jeugdhulp en de Wet reikwijdte jeugdhulp, die voorkomen uit de Hervormingsagenda jeugd. Binnen het regionale programma krijgt dit een plek.
We zorgen voor goede en passende ondersteuning voor jeugdigen en gezinnen vanuit het voorliggend veld We zorgen voor goede en de juiste ondersteuning passend bij de ondersteuningsbehoefte, waarbij we lichte ondersteuning aan jeugdigen en/of opvoeders voorliggend inzetten (vanuit scholen, huisartsenpraktijken, binnen het CJG, jongerencoaching). Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Er wordt middels de verklarende analyse gewerkt door het Centrum Jeugd & Gezin, waarmee we de ondersteuningsbehoefte van jeugdigen/gezinnen eerst goed analyseren voordat we doorverwijzen naar jeugdhulp. Samen met het sociaal team wordt in een pilotvorm verkennende gesprekken uitgevoerd, waarbij door de jeugd- en gezinswerkers samen met medewerkers uit de JGZ 0-4 jaar en met medewerkers uit het sociaal team breder gekeken wordt naar de vraag die gesteld wordt door de inwoner. Vaak blijkt er helemaal geen geïndiceerde jeugdhulp nodig te zijn, maar kan de vraag vanuit het voorliggend veld beantwoord worden. Wanneer er licht ambulante ondersteuning nodig (basis ggz en opvoedondersteuning) is, voert het CJG dit zelf uit, zodat deze hulp direct en zonder indicatie geboden kan worden. Het CJG is ook aanwezig op scholen en bij de kinderopvang om mee te denken bij ondersteuningsvragen.
Vanuit de huisartsenpraktijken is er nog geen overeenstemming voor het werken met ondersteuners jeugd bij de huisartsenpraktijk. Wel zijn steeds meer huisartsen zover dat zij zelf geen jeugdhulpverwijzingen meer doen, maar hun patiënten daarvoor verwijzen naar het CJG, waarmee wij als gemeente meer grip krijgen op de verwijzingen naar jeugdhulp. In de regio is ook gestart met de GEM beweging voor jeugd, dat staat voor ecosysteem mentale gezondheid. Vanuit de jeugd GGZ wordt steeds beter de beweging gemaakt naar herstelgericht werken, door bijvoorbeeld inzet van jongerencoaching naast een behandeltraject.
Wat willen we bereiken? Gelijke kansen voor de jeugd We streven ernaar dat jeugdigen opgroeien met gelijke kansen en hun talenten ontwikkelen op een manier die bij hen past (onderwijs, sport, cultuur).
Wat gaan we daarvoor doen? We leveren het laatste nieuwbouw deel en de renovatie van Groevenbeek op We bevinden ons in 2026 in de laatste fase van de uitvoeringsfase van de nieuwbouw en de renovatie, waarmee het project in zijn totaliteit in 2026 wordt afgerond. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Het laatste bouwdeel is inmiddels opgeleverd.
27
We maken het mogelijk dat alle kinderen kennis maken met sport en cultuur We stimuleren laagdrempelige sport- en cultuuractiviteiten voor jeugdigen en gezinnen, ook voor jeugdigen die opgroeien in armoede en/of die leven met een beperking of chronische ziekte. Er wordt een uitvoeringsagenda opgesteld op basis van de speelvisie, en de uitvoeringsagenda cultuuraanpak wordt uitgevoerd. Stand van zaken (indicator) Stand van zaken (toelichting) Sport Er is een evaluatie geweest van het tactisch plan sport 2022-2025. Dit heeft input gegeven voor de Actualisatie 2026. Deze actualisatie Tactisch Plan Sport 2026 is vastgesteld door het college waardoor we voortborduren op het bestaande beleid. Deze is ook als informatiememo aangeboden aan de raad. Hierbij is de eerste slag gemaakt om dit te vertalen en te verdelen over de vier opgaven van het sociaal domein. Door de actualisatie blijft Interactie inzetten op wat ze al deden. Namelijk Youmove, Leefstijlloket (samenwerking met gezondheid), vakleerkrachten, pleinprogrammering, inzetten van buurtsportcoaches, Verenigingsondersteuning en exploitatie & beheer van sportaccommodaties. Verder is er een update geweest met de gemeente en financiën Interactie. Waarbij er een duidelijkere rolverdeling is tussen gemeente en Interactie. Dit resulteert in een duidelijke opdrachtbrief aan Interactie waarbij meetbare KPI's zijn afgesproken.
Hierdoor kan er beter gemonitord en geëvalueerd worden. Op dit moment worden de voorbereidingen getroffen om te starten met het schrijven van sportbeleid 2027 e.v. waarbij integraal werken en participatie van verenigingen belangrijke onderdelen worden. Spelen In Q4 van 2025 zijn er concrete acties uitgevoerd om speellocaties te verbeteren. Aan de uitwerking van het uitvoeringsplan wordt gewerkt. Verder zal veiligheid ongeacht de planning prioriteit hebben met vernieuwing en/of onderhoud van speeltoestellen.