Document · PDF

Kadernota 2023 AANGEPASTE VERSIE 30062022

Gemeenteraad 6 juli 2022, gemeente ErmeloBij agendapunt: Algemene Beschouwingen en Kadernota 202319.643 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Besluit Raadsbesluit

onze ref. casenr.

Aanbiedingsbrief

Aan de leden van de raad van de gemeente Ermelo

Datum: 24 mei 2022 Onderwerp: Kadernota 2023 gemeente Ermelo Geachte leden van de raad, Hierbij bieden wij u de Kadernota 2023 aan. Deze Kadernota bieden wij u aan in een jaar waarin de gemeenteraadsverkiezingen zijn gehouden en raadsfracties met elkaar in gesprek zijn om een coalitie te vormen. Ten tijde van de vervaardiging van deze kadernota was het Hybride-akkoord gemeente Ermelo 2022-2026 nog niet beschikbaar. Wij vinden dat de raad samen met het volgende college gezamenlijk keuzes moet maken inzake de aanmeldingen nieuw beleid 2023-2027 en het sluitend maken van de Meerjarenbegroting 2023-2026. Dat betekent dat wij als college alle aanmeldingen voor nieuw beleid open en ongewijzigd aan u voorleggen. Daarnaast berekenen wij het verwachte financieel perspectief voor de jaren 2023-2026 (en 2027) naar de huidige inzichten en geven wij aan welke keuzes de raad op het gebied van gemeentelijke belastingen zou kunnen maken. Zo is deze kadernota geen voorstel van ons hoe wij de begroting de komende jaren sluitend willen maken maar vooral een overdracht- en startdocument voor de nieuwe raadsperiode. De gevraagde budgetten en investeringen zijn, op basis van de huidige kennis, op geld gezet. Ook met deze kadernota zijn er geen p.m.-posten opgenomen.

In het verwachte financieel perspectief hebben wij in afwijking van vorige jaren een vijfde begrotingsjaar (het jaar 2027) toegevoegd omdat in dat jaar extra kapitaallasten ontstaan door de geraamde uitbreiding nieuwbouw van het Groevenbeek College en de nieuwbouw Augustinusschool/De Klokbeker. Met deze kadernota stellen wij de raad in de gelegenheid de hoofdlijnen (de kaders) te bespreken voor de Begroting 2023 en de jaren 2024 tot en met 2026 (de meerjarenbegroting). De raad kan in de kadernota elk jaar opnieuw prioriteiten stellen en keuzes maken binnen de huidige begroting en het huidige beleid waar meer of minder geld aan besteed gaat worden. Daarnaast bepaalt de raad welke voorstellen voor nieuw beleid wel of niet gehonoreerd worden in de volgende begroting en hoe dit nieuwe beleid financieel gedekt wordt. De uitspraken van de raad genomen naar aanleiding van deze kadernota én het hybride-akkoord zullen gezamenlijk de input zijn voor de Meerjarenbegroting 2023-2026. Wij bieden u net als in 2022 een zogenaamde platte kadernota aan: een kadernota beperkt in

2 omvang waarin de hoofdkeuzes worden gemaakt. Met deze kadernota gaan wij terug naar het doel van de kadernota: keuzes maken en kaders stellen voor de komende vier begrotingsjaren en waar mogelijk versterking van de keuze- en afweegfunctie van de raad bij de voorstellen en aanmeldingen voor nieuw beleid. Bij de aanmeldingen voor nieuw beleid maken wij onderscheid in incidentele (eenmalige) lasten en voorstellen welke een structurele lastenstijging tot gevolg hebben. Daarnaast hebben wij de voorstellen nieuw beleid gesplitst in een drietal categorieën, te weten: Juridische (wettelijke) verplichtingen, Bestuurlijke verplichtingen / afspraken en Overige voorstellen, projecten en activiteiten. Bij de start van een raadsperiode neemt de raad ook een besluit over de indeling van de begroting in programma's. Dat moet nog gebeuren. Wij hebben deze kadernota opgesteld met de huidige indeling in de volgende vier programma’s: Samen Werken voor Ermelo, Samen Leven in Ermelo, Samen Wonen in Ermelo en Samen Ondernemen in Ermelo.Daarnaast moet worden gekeken naar de speerpunten, die in de diverse planning- en controldocumenten worden opgenomen.

Opbouw kadernota/ leeswijzer De kadernota is als volgt opgebouwd. Allereerst presenteren wij een berekening van de verwachte financiële positie (het financieel perspectief per mei 2022) naar de laatst bekende inzichten, welke aangevuld wordt met een aantal autonome financiële ontwikkelingen en de financiële vertaling van de aanmeldingen voor nieuw beleid. De aanmeldingen voor nieuw beleid zelf kunt u lezen in de vier programma's. Tevens zijn de budgettaire gevolgen nieuw beleid weergegeven in tabellen. Na het financieel perspectief treft u een beschrijving aan van de risico’s en onzekerheden die wij op dit moment onderkennen en welke afgezet worden tegen het financieel weerstandsvermogen van Ermelo naar de stand mei 2022. Deze risico's worden benoemd maar kunnen vaak vanwege onzekerheid niet financieel worden vertaald. Indien deze tegenvallers zich voordoen dan dienen wij deze uit onze vrij besteedbare reserves op te kunnen vangen. Kortom: de financiële positie bepaalt de ruimte die er is om nieuw beleid al dan niet te honoreren. Het weerstandsvermogen geeft aan in hoeverre wij in staat zijn financiële tegenvallers en risico’s op te vangen.

Voordat wij naar deze twee onderdelen overschakelen kijken wij eerst terug op de financiële weg die Ermelo in de afgelopen jaren al heeft afgelegd om tot een structureel en reëel sluitende begroting te komen en vervolgens kijken wij naar welke financiële doelen de raad daarbij heeft geformuleerd.

Waar komen wij vandaan? Bij de start van deze collegeperiode kende het begrotingsjaar 2022 een tekort van € 5 miljoen. Door bezuinigingstrajecten, begrotingsdoorlichtingen en door lastendrukverhogingen (waaronder de OZB) is het telkens gelukt om de begroting sluitend te krijgen. In 2019 is een Kerntakendiscussie gevoerd en in 2020 is een Heroverwegingstraject nagenoeg afgerond.

Waar wilden wij naar toe? In de afgelopen vier jaar is ook stilgestaan wat onze gezamenlijke doelstelling is: Ermelo heeft een structureel en reëel sluitende meerjarenbegroting, waarbij alle bezuinigingstaakstellingen zijn gerealiseerd. Wij streven naar een Algemene reserve vrij besteedbaar ter hoogte van € 5 mln. In de Jaarstukken 2021 kunnen wij constateren dat de Algemene reserve vrij besteedbaar weer het gewenste peil heeft bereikt. De lastendruk voor inwoners en bedrijven is met ingang van 2023 in overeenstemming met het voorzieningenniveau. Ermelo streeft er naar om in ieder geval in de eerste drie komende begrotingsjaren een structureel en reëel sluitende begroting te realiseren. Een tekort in het vierde en laatste jaar van een meerjarenbegroting vinden wij acceptabel. Zo was dit ook verwoord in het Heroverwegingstraject 2020. Op dit moment heeft het kabinet nog onvoldoende duidelijkheid gegeven over de hoogte van het Gemeentefonds in 2026 en verdere jaren. Voor gemeenten in Nederland is 2026 op dit moment een financieel ravijnjaar. Uit recente publicaties lijkt naar voren te komen dat er weliswaar meer geld naar het gemeentefonds gaat in de periode 2022-2025, maar is de afdaling in 2026 ten opzichte van 2025 vele malen groter: het saldo is bijna 1,4 miljard negatief.

Als de bevroren opschalingskorting (korting omdat er grotere gemeenten komen) van 675 miljoen voor 2025 in 2026 weer wordt ontdooid, dan daalt het gemeentefonds in 2025 zelfs met ruim 2 miljard euro ten opzichte van 2025. In 2027 is het weer anders, want dan wordt het bedrag alleen nog bijgesteld als gevolg van de veranderingen in de loon- en prijsontwikkeling (lpo). Op deze onduidelijkheid kunnen wij geen sluitend financieel beleid baseren. Wij moeten de Meicirculaire 2022 Gemeentefonds afwachten voor meer duidelijkheid.

Budgettaire positie per mei 2022 Het verwachte financieel perspectief van Ermelo ziet er thans als volgt uit: Budgettair perspectief (totaal) Begroting Meerjarenbegroting 2023-2026 Bedragen (x € 1.000,00) / - = voordeel 2022 2023 2024 2025 2026 Uitkomst na 3 e Bestuursrapportage 2022

-1.176 V

-196 V

1.011 N

1.755 N1.755 N

3 Raadsbesluiten en collegebesluiten 2022 tot de Kadernota 2023

20 N

486 N

355 N

102 N 2.287 N

313 N 1.953 N

315 N 348 N 1.930 N 1.890 N

2.679 N

3.632 N

4.351 N4.718 N

-1.200 V

-1.198 V

-946 V

1.479 N

2.434 N

3.405 N5.618 N

Budgettaire gevolgen Kadernota 2023 Ermelo: a. Voorstellen bestaand beleid b. Voorstellen nieuw beleid Sub-totaal

-1.156 V

Dekkingsplan 2023 / 2027

Verwacht financieel perspectief na Kadernota 2023 Ermelo

-1.156 V

351 N

725 N

900 N

In het begrotingsjaar 2027 loopt het verwacht tekort verder op naar € 6.646.000,00 nadelig. Duidelijk is dat, ondanks alle in de afgelopen jaren genomen besluiten om de begroting weer structureel sluitend te maken, op dit moment alle begrotingsjaren 2023-2026 weer met een budgettair nadeel sluiten. Met deze Kadernota 2023 stellen wij de raad in staat de kaders te bepalen voor het opstellen van de Meerjarenbegroting 2023-2026. Zoals hiervoor reeds gemeld moeten wij nog afspraken maken hoe wij de kaders gaan verwerken in de nieuwe begroting die wij u in september 2022 aanbieden. Het college van burgemeester en wethouders van Ermelo, A.M. Weststrate, secretaris,

dra. Th.A.J. Burmanje, burgemeester,

Financieel perspectief Budgettaire positie

Het financieel perspectief per mei 2022 Hieronder treft u in de tabel Budgettair perspectief (totaal) het financiële perspectief van Ermelo per mei 2022 aan. Hierin zijn de de financiële gevolgen van de eerste tot en met derde Bestuursrapportage 2022 verwerkt. De raad moet ten tijde van de vervaardiging van deze kadernota de 2e en 3e Bestuursrapportage 2022 nog vaststellen. Ook hebben wij een aantal raads- en collegebesluiten in het overzicht opgenomen met financieel effecten. Daarnaast zijn opgenomen: * Budgettaire gevolgen bestaand beleid kadernota; * Budgettaire gevolgen financieel technische uitgangspunten; * Budgettaire gevolgen nieuw beleid. Voor zover deze Kadernota 2023 Ermelo het begrotingsjaar 2022 budgettair raakt, wordt voorgesteld om deze begrotingsaanpassingen bij de 4e Bestuursrapportage 2022 door de raad te laten autoriseren. Dekkingsplan 2023 - 2027: Het Dekkingsplan 2023 / 2027 bestaat uit: 1. Verlaging stelpost Herijking Gemeentefonds 2023. Door de invoering van de herijking Gemeentefonds per 1 januari 2023 en het besluit om in het eerste jaar (2023) het ingroeieffect te maximeren op € 7,50 per inwoner. Wij hielden rekening met een ingroei van € 15,00 in het eerste jaar. In geld naar de begroting van Ermelo vertaald kan jaarlijks vanaf 2023 circa € 200.000,00 voor de jaren 2023 tot en met 2025 vrijvallen uit deze stelpost. 2.

In de Jaarstukken 2021 is gebleken dat opbrengst OZB woningen eigenaren in 2021 € 500.000,00 hoger was dan geraamd. Deze meeropbrengst hebben wij dus ook in de Begroting 2023 en verdere jaren meegenomen. 3. De waardestijging WOZ in 2021 zorgt voor een hogere woz-waarde voor het jaar 2023, immers de waarde op 1-1-2022 is bepalend voor de aanslagen 2023. Om die reden ramen wij in de jaren 2023, 2024 en deels 2025 ook elk een extra opbrengst OZB woningen eigenaren.

Tabel Budgettair perspectief (totaal)

Overzicht verwacht budgettair perspectief Omschrijving

- = voordeel Bedragen (x € 1.000,00) Begroting 2022

Toelichting

Meerjarenbegroting 2023-2026 2023

2024

2025

2026

2027

A. Budgettaire uitkomst Meerjarenbegroting 2022-2025 inclusief de septembercirculaire 2021 GF: Uitkomst Meerjarenbegroting 2022-2025 Budettaire gevolgen 5e Besturrsrapportage 2021 Budgettaire gevolgen 6e Bestuursrapportage 2021

B. Budgettaire uitkomst 2022-2026 op 1 januari 2022

Raadsbesluit dd 10 november 2021

-1.464 V

-678 V

1.251 N

2.113 N

Raadsbesluit 24 november 2021

Raadsbesluit dd 22 december 2021

-1.464 V

-678 V

1.251 N

2.113 N

2.113 N Budgetaire positie door de raad vastgesteld

Budgettaire gevolgen 1e Bestuursrapportage 2022

216 N

-23 V

-443 V

-444 V

-444 V Raadsbesluit 18 mei 2022

Budgettaire gevolgen 2e Bestuursrapportage 2022

161 N

108 N

58 N

53 N

53 N Raadsbesluit 1 juni 2022

Budgettaire gevolgen 3e Bestuursrapportage 2022

-89 V

397 N

145 N

33 N

33 N Nog niet door de raad vastgesteld

-1.176 V

-196 V

1.011 N

1.755 N

69 N

69 N Raadsbesluit 23 februari 2022

35 N

35 N Collegebesluit dd 22 december 2021

Budgettaire gevolgen Bestuursrapportages 2022:

Uitkomst na 3e Bestuursrapportage 2022

1.755 N

C. Raadsbesluiten en collegebesluiten 2022 tot de Kadernota 2023 Sportpark FC Horst: aanleg parkeerterrein en kunstgrasveld Huur trotters verkiezingen

35 N

Zienswijze uitgangspuntennota GGDNOG 2023: * Incidentele lasten

20 N

13 N

* structurele lasten

12 N

Huurvergoeding Enckerkamp 16 aan Stichting Educare Bijdrage Maatschappelijke zorg

Raadsbesluit 23 februari 2022

12 N

20 N

Collegebesluit dd 8 november 2021 101 N

Nieuwbouw De Dialoog: BTW-problematiek

101 N

101 N Collegebesluit dd 15 februari 2022

31 N

31 N Collegebesluit dd 3 mei 2022

Uitbreiding / renovatie Groevenbeek College: Kapitaallasten renovatie

Collegebesluit dd 10 mei 2022 491 N

Al beschikbaar in begroting voor renovatie (latere realisatie) Kapitaallasten uitbreiding / nieuwbouw Tijdelijke huisvesting Augustinusschool

-165 V

16 N

38 N

-165 V

350 N

16 N

16 N Collegebesluit dd 19 april 2022

38 N

MJB 2023-2026 ODNV:

Collegebesluit 10 mei 2022

* structurele lasten * dekking uit stelpost indexering GR-en

-38 V

MJB 2023-2026 Meerinzicht

302 N

243 N

276 N

276 N Collegebesluit 12 april 2022

Kadernota 2023-2036 VNOG:

Collegebesluit 1 maart 2022

* structurele lasten

16 N

58 N

* dekking uit stelpost indexering GR-en

-16 V

-58 V

-1.156 V

290 N

1.366 N

2.106 N

2.480 N

2.971 N

-353 V

319 N

591 N

585 N

605 N

136 N

75 N

83 N

96 N

76 N

Financiele startpositie Kadernota 2023 Ermelo D. Budgettaire gevolgen bestaand beleid Kadernota 2023 Ermelo: Lastendrukontwikkelingen 2022 Financieel-technische uitgangspunten Meerjarenbegroting 2023-2027 Actualisatie personeelskosten 2023

0 V

Meicirculaire 2022 Gemeentefonds

E. Budgettaire gevolgen nieuw beleid Kadernota 2023 Ermelo:

Bij de vervaardiging van deze Kadernota was de Meicirculaire 2022 nog niet gepubliceerd. De uitkomsten zullen de raad zo spoedig mogelijk afzonderlijk meegedeeld

Nieuw beleid: juridisch (wettelijke) verplichtingen: * Structurele doorwerking

121 N

149 N

164 N

799 N

Nieuw beleid: bestuurlijke verplichtingen / afspraken: * Structurele doorwerking

117 N

77 N

* Incidentele doorwerking

20 N

1.599 N

1.647 N

1.609 N

1.571 N

430 N

40 N

2.679 N

3.632 N

4.351 N

4.718 N

5.746 N

Stelpost Herijking Gemeentefonds 2023

-200 V

-198 V

-196 V

1.400 N

Meeropbrengst OZB-woningen eigenaren 2021 o.b.v. de WOZ-waarde per 1-1-2020

-500 V

Meeropbrengst OZB-woningen eigenaren 2022 o.b.v. WOZ-waarde per 1-1-2021

-500 V

-250 V

-1.200 V

-1.198 V

-946 V

900 N

1.479 N

2.434 N

3.405 N

5.618 N

6.646 N

* Incidentele doorwerking

Nieuw beleid: overige voorstellen, projecten en activiteiten: * Structurele doorwerking * Incidentele doorwerking Sub-totaal

-1.156 V

F. Dekkingsplan 2023 / 2027:

Totaal Dekkingsplan 2023 / 2027 Financieel perspectief na Kadernota 2023 Ermelo

0 -1.156 V

* Eventueel kunnen de incidentele bedragen nieuw beleid gedekt worden door een beschikking over de algemene reserve vrij besteedbaar.

Actualisatie personeelskosten 2023

Ten behoeve van deze Kadernota 2023 Ermelo is de volledige personeelsbegroting 2023 en verder opnieuw doorgerekend. Dit is grotendeels gedaan op basis van de zero based budgetting methode. Een ander deel van de ramingen is op basis van ervaringscijfers berekend. Voorafgaand is het formatie-/functieboek Ermelo doorgesproken en waarnodig geactualiseerd op basis van genomen besluiten. Dit is dan de stand per ultimo maart 2022. Vervolgens zijn op basis hiervan de nieuwe loonsommen 2023 berekend. Daarbij is uitgegaan van de thans geldende CAO, pensioenpremies en premies sociale lasten. Tevens zijn alle reguliere fuwa-aanpassingen tot 1 januari 2023 meegenomen. Voor de gevolgen van een nieuwe CAO 2023 en eventuele premieaanpassingen 2023 wordt in de begroting een stelpost Loonmutaties opgenomen. Dit betreft dan de ramingen voor de loonsom, tegemoetkomingen, personele vergoedingen, inhuur personeel, pensioenen, arbeidsvoorwaarden, stelposten en centrale personeelsbudgetten. Meegenomen zijn de onderdelen: * Democratie: raad, fractievertegenwoordigers, college van b&w, griffie en voormalige bestuurders. * Bedrijfsvoering: bestuursdienst, team wijkservice (incl. boa's), garantiebanen en trainees. * overige en centrale personeelsbudgetten: OR, Babs, gladheidsbestrijding, opleidingsbudget, personele verzekeringen, diverse arbeidsvoorwaarden, generatiepact en voormalig personeel.

Bedragen (x € 1.000,00) / - = voordeel

Begroting Meerjarenbegroting 2023-2026 2022 2023 2024 2025 2026

Democratie Bedrijfsvoering Overige en centrale personeelsbudgetten Totale budgettaire gevolgen

41 N 57 N 38 N 136 N

41 N 3N 31 N 75 N

41 N 3N 39 N 83 N

61 N 3 N 32 N 96 N

Nieuw beleid Juridische (wettelijke) verplichtingen

In deze Kadernota 2023 zijn de volgende aanleveringen in de categorie juridische (wettelijke) verplichtingen verwerkt: Overzicht aanmeldingen nieuw beleid juridische (wettelijke) verplichtingen

Bedragen (x € 1.000,00) Samen Werken voor Ermelo Preventie en uitvoering acties ondermijning

Begroting 2022

- = voordeel

Meerjarenbegroting 2023-2026 2023 2024 2025 15 S

15 S

2026 15 S

6 Organisatie informatiebeveiliging Uitwisseling van gegevens Juridische kwaliteitszorg

28 S

56 S

28 S 50 S

15 S

164 0I 164 S

Samen Leven in Ermelo Onderwijshuisvesting aanvullend krediet gymlokaal 's Heerenloo Onderwijshuisvesting nieuwbouw Klokbeker en Augustinusschool (vanaf 2027 € 635.000 kapitaallasten) Samen Wonen in Ermelo Geen aanmeldingen nieuw beleid Samen Ondernemen in Ermelo Geen aanmeldingen nieuw beleid

Totaal nieuw beleid waarvan totaal nieuw beleid incidenteel waarvan totaal nieuw beleid structureel

0 I S

121 0I 121 S

149 0I 149 S

Nieuw beleid bestuurlijke verplichtingen/afspraken

In deze Kadernota 2023 zijn de volgende aanleveringen in de categorie bestuurlijke verplichtingen/afspraken verwerkt: Overzicht aanmeldingen nieuw beleid bestuurlijke verplichtingen/afspraken

Bedragen (x € 1.000,00)

Begroting 2022

- = voordeel

Meerjarenbegroting 2023-2026 2023 2024 2025

2026

Samen Werken voor Ermelo Toenemenende ICT als een Saas

ICT dienstverlening in een digitale samenleving Gebiedregisseur EHZ (t/m 2026)

28 S 40 S

49 S 20 I

49 S

137 20 I 117 S

117 0I 117 S

Samen Leven in Ermelo Exploitatiebijdrage Interactie inzake de Dialoog vanaf 2023 (besluit college 07122021) Aanpak laaggeletterdheid Samen Wonen in Ermelo Geen aanmeldingen nieuw beleid Samen Ondernemen in Ermelo geen aanmeldingen nieuw beleid Totaal nieuw beleid waarvan totaal nieuw beleid incidenteel waarvan totaal nieuw beleid structureel

0 0I 0S

Nieuw beleid overige gehonoreerde voorstellen/projecten/activiteiten

In deze Kadernota 2023 zijn de volgende aanleveringen in de categorie overige voorstellen, projecten en activiteiten verwerkt: Overzicht aanmeldingen nieuw beleid overige voorstellen, projecten en activiteiten

Bedragen (x € 1.000,00) Samen werken voor Ermelo Data openbare ruimte GISIB

Begroting 2022

- = voordeel

Meerjarenbegroting 2023-2026 2023 2024 2025

2026

40 I

Tijdelijke uitbreiding formatie communicatie (t/m 2026)

38 S

19 S

Human Resource Management (t/m 2026) Procesbeschrijver

38 S 24 S

19 S 24 S

21 S 13 S

1300 S

Samen Leven in Ermelo Arbeidsdeskundige Bulkaanvragen minimaregelingen Versterken huidige taak CJG met GGZexpertise

7 Samen Wonen in Ermelo Uitvoeringsprogramma Duurzaamheid Realisatie fietspad in de Driehoek

125 S

Vernieuwing/herinrichting openbare ruimte rondom de Enk/Weegakker Mobiliteitsvisie project scholen en uitvoeringsprogramma

125 S 18 S

30 S

40 S 190 I

40 S

2029 430 I 1599 S

1687 40 I 1647 S

1649 40 I 1609 S

200 I

Samen Ondernemen in Ermelo Vitale vakantieparken Vitale vakantieparken Totaal nieuw beleid waarvan totaal nieuw beleid incidenteel waarvan totaal nieuw beleid structureel

0 0I 0S

Weerstandsvermogen

Financiële ontwikkelingen, risico’s en onzekerheden In deze paragraaf beschrijven wij de financiële situatie op dit moment en de inschatting van ontwikkelingen, risico’s en onzekerheden die wij voor de periode 2023-2026 op dit moment onderkennen. Wij moeten deze risico’s afzetten tegen ons weerstandsvermogen. Immers hoe hoger de risico’s en onzekerheden hoe hoger onze reserves (het weerstandsvermogen) moeten zijn. Wij maken onderscheid in landelijke en lokale financiële ontwikkelingen, risico’s en onzekerheden. Landelijke financiële ontwikkelingen, risico’s en onzekerheden Gemeentefonds Wij onderscheiden bij het Gemeentefonds de volgende belangrijke ontwikkelingen: De herijking van het Gemeentefonds, de evaluatie van de normeringssystematiek en de verruiming van het gemeentelijk belastinggebied. Herverdeling Gemeentefonds De fondsbeheerders (de minister van BZK en de staatssecretaris van Financiën) onderzoeken samen met de gemeenten hoe het geld uit het Gemeentefonds het best verdeeld kan worden over de Nederlandse gemeenten. Daarnaast moet door herverdeling de verdeling eenvoudiger worden. Bij de herverdeling blijft de bak met knikkers gelijk maar wordt gekeken hoeveel knikkers elke gemeente zou moeten krijgen.

Zoals bekend heeft de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB), het adviesorgaan van het Rijk, op 19 oktober 2021 een redelijk kritisch en op onderdelen zelfs vernietigend advies opgesteld. De hoofdlijn van het advies luidt als volgt: Het nieuwe verdeelmodel houdt een verbetering in, maar in de optiek van de Raad nog niet voldoende. Het voorstel vertoont patronen die niet uitlegbaar zijn, bevat keuzes die meer bestuurlijke verantwoording behoeven en moet beter rekening houden met de draagkracht van gemeenten. Naar de stellige indruk van de Raad is de verdeling van het Gemeentefonds vooral benaderd als een technische exercitie vanuit de systeemwereld. Het uiteindelijke doel van het Gemeentefonds is echter om gemeenten in staat te stellen voorzieningen en opgaven te realiseren voor hun inwoners in de leefwereld. Binnen de vooraf gestelde kaders is het onderzoek op zich goed en degelijk uitgevoerd. Het is duidelijk hoe de uitkomsten technisch voortvloeien uit de gekozen modellen. Het ontbreekt echter aan een degelijk onderbouwd inhoudelijk verhaal dat verklaart waarom bepaalde gemeenten volgens de modellen lagere of hogere kosten hebben en zodoende een lagere of hogere uitkering moeten krijgen. Er is dus geen inhoudelijke basis waarop de uitkomsten vervolgens beoordeeld kunnen worden. Het beeld dat nu ontstaat is dat bij de uitkomsten achteraf een verklaring is gezocht.

De zoektocht naar de ideale verdeling is echter een iteratief proces, dat niet louter op grond van statistische maatstaven kan worden beoordeeld. Politiek-bestuurlijke keuzes zijn daarbij onvermijdelijk. Deze moeten dan wel duidelijk kenbaar zijn en inhoudelijk onderbouwd worden, en dat is onvoldoende gebeurd. Zonder deze inhoudelijke transparantie en onderbouwing lukt het niet om de systeemwereld van instituties, regels en cijfers succesvol te verbinden met de leefwereld van lokale voorzieningen en inwoners van gemeenten. In de Maartbrief 2022 Gemeentefonds, die pas in april is verschenen, delen de fondsbeheerders mee de invoering per 1 januari 2023 toch door te zetten. Het ROB had geadviseerd om een aantal maatstaven opnieuw te onderzoeken voor de invoering van de herverdeling. De fondsbeheerders starten een aantal onderzoeken naar deze maatstaven, en verwachten dat de onderzoeken voorjaar 2023 zijn afgerond. In samenspraak met de VNG, gemeenten en de ROB willen de fondsbeheerders dan bekijken wat de implicaties van de uitkomsten van deze onderzoeken zijn voor het model. Omdat de onderzoeken nog niet zijn afgerond voorafgaand aan invoering van het model, is besloten het ingroeipad in 2023, het eerste jaar, niet op maximaal € 15,00 per inwoner te zetten, maar op maximaal € 7,50 per inwoner.

Gegeven de ontvangen adviezen van de ROB en de VNG en de reacties van gemeenten hebben de fondsbeheerders verder besloten het ingroeipad - het pad waarmee gemeenten naar de nieuwe verdeling ingroeien - te beperken tot 3 jaar. Dit wil zeggen dat de invoering van het nieuwe model tijdig geëvalueerd zaI worden en dat aan de hand van deze evaluatie besloten zaI worden over het traject 2026 en verder. Er wordt thans dus geen enkele duidelijkheid gegeven over het begrotingsjaar 2026.

1609 I 1609 S

Het huidige voorstel valt voor Ermelo negatief uit. Ermelo heeft naar de fondsbeheerders afgelopen jaar gereageerd samen met vele gemeenten via de groep Gennep. In een aparte brief hebben wij aandacht gevraagd en aanpassing van de herverdeling gevraagd voor de zogenaamde instellingsgemeenten. De huidige berekeningen zijn gebaseerd op cijfers van 2019 en moeten nog een update krijgen naar cijfers uit 2023. Wat de uiteindelijke financiële uitkomst van de herverdeling wordt, kunnen wij niet berekenen. Dat moet blijken uit de Meicirculaire 2022 Gemeentefonds. De Raad van State heeft op 13 januari 2022 in een brief aan de Minister van Financiën het kabinet geadviseerd om voor een nieuwe stabielere financieringssystematiek voor medeoverheden niet te wachten tot de volgende kabinetsperiode en medio 2022 tot een meerjarig budgettair kader voor medeoverheden te komen. Dit mede in het kader van de eventuele verruiming van het gemeentelijk belastinggebied. Om gemeenten meer zekerheid te geven over de financiële ruimte voor 2026 en daarna is een contourennota aangekondigd. Met deze contourennota wordt beoogd duidelijkheid te geven over de hoofdrichting, zodat de verdere uitwerking van een toekomstbestendige en stabiele financieringssystematiek kan worden ingevuld. De verwachting is de eerste resultaten in juni 2022 te kunnen delen.

In onze Begroting 2023 hebben wij naar uit de opbrengst van de septembercirculaire Gemeentefonds voor de jaren 2023-2026 een stelpost geraamd om de nadelen van de herverdeling in de eerste vier jaren te kunnen opvangen. Nu de invoering van de herverdeling in het eerste jaar 2023 maar voor € 7,50 in plaats van € 15,00 plaats vindt hebben wij een voordeel van jaarlijks circa € 200.000,00 in de komende drie jaar. U ziet dat terug in het Dekkingsplan 2023-2027. Met ingang van 2026 leidt tot een extra structureel nadeel van € 1.400.000,00. De evaluatie van de normeringssystematiek en de verruiming van het gemeentelijk belastinggebied Als de uitgaven van de ministeries stijgen of dalen dan stijgt en krimpt het Gemeentefonds. De bak met knikkers wordt groter of kleiner. Dit heet: 'samen de trap op, samen de trap af' en het wordt ook wel de normeringssystematiek genoemd. Het eindrapport is opgesteld en het Kabinet zal dit naar verwachting in de contourennota mee nemen. Of en wanneer het gemeentelijk belastinggebied wordt uitgebreid, en wat de gevolgen daarvan zijn, is dus onbekend. Invoering Omgevingswet per 1 januari 2023 Wat de uiteindelijke financiële impact zal zijn van de invoering van de Omgevingswet zal de toekomst ons leren.

De invoeringskosten zijn nog niet volledig inzichtelijk en het is nog niet zeker of het DSO (Digitaal Stelsel Omgevingswet) uiteindelijk zal werken zoals verondersteld. Ook de impact van de invoering op de formatie van de gemeente Ermelo en ODNV zal zich nog moeten uitkristalliseren. Invoering woonplaatsbeginsel jeugdzorg De invoering van het woonplaatsbeginsel jeugdzorg heeft per 1 januari 2022 plaatsgevonden. Onze algemene uitkering is met ingang van 2022 gedaald met van € 3,4 mln. De eerste berekeningen laten een uitstroom van jeugdigen zien voor € 4,3 miljoen en een instroom van € 0,9 miljoen. Naar verwachting zal de uiteindelijke berekening van de invoering van het woonplaatsbeginsel in juni 2022 gemaakt kunnen worden. De invoering van het woonplaatsbeginsel is nog een beperkt risico naar de huidige inzichten. Covid-19 De Coronacrisis heeft twee jaar geduurd en het is het nog niet mogelijk om in financieel opzicht de definitieve afrekening te maken. Zie ook de Jaarstukken 2021, paragraaf Covid-19. Oekraïne De oorlog in Oekraïne zorgt voor een vluchtelingenstroom in westelijke richting. Ook in Ermelo vangen wij in gezinnen en op locaties vluchtelingen op. De opvang staat voorop. De financiële impact komt later. Wij gaan er van uit dat wij de kosten van het Rijk vergoed zullen krijgen.

Omdat dit niet volledig zeker is noemen wij dit risico.Mocht het Rijk niet tot (volledige) vergoeding van de kosten overgaan, dan zullen de budgettaire nadelen ten laste van de Algemene reserve (vrij besteedbaar) worden gebracht, onder de noemer calamiteit. Inflatie, koopkracht en rentestijging Door de oorlog in Oekraïne zijn de energieprijzen gestegen en is daarmee de inflatie ook flink gestegen. En ook de rente is aan het stijgen. Wij kunnen in een situatie van stijgende prijzen en vervolgens stijgende lonen terecht komen. Immers de koopkracht is voor normale huishoudens niet gestegen. Voor onze gemeentelijke financiële huishouding zien wij dat terug in stijging van investeringskredieten door de gestegen prijzen voor grondstoffen, materialen, energie en diensten. Aanbestedingen zullen hoger uitvallen. Ook de energiekosten voor onze eigen gebouwen zullen bijgeraamd moeten worden. Ook de levering van materialen staat onder druk. Ook gesubsidieerde instellingen zullen te maken krijgen met kostenstijgingen. Er zal een groter beroep op de bijstand worden gedaan en een groter beroep op schulddienstverlening. Ook voor de overheidsbedrijven stijgen de kosten en mogelijk de lonen, wat weer een impact heeft op de winst en het uit te keren dividend aan de gemeenten. Wellicht zal er eerder geïnvesteerd gaan worden in energiebesparende maatregelen.

Duurzaamheid/warmtetransitie/RES De landelijke en lokale duurzaamheidsdoelstellingen en plannen kosten geld. In Ermelo staan dit decennium vrijwel alle gebouwen van de gemeente en de onderwijsgebouwen voor een

9 renovatie. Daarbij zal per gebouw een businesscase opgesteld moeten worden om te bepalen of renovatie of vervangende nieuwbouw de beste keuze is. Dit kan tot hogere investeringen leiden dan nu in het Investeringsplan is voorzien.

Lokale financiële ontwikkelingen, risico’s en onzekerheden Sociaal Domein Binnen het Sociaal Domein onderkennen wij twee risico’s. Realisatie taakstelling Sociaal Domein In onze huidige meerjarenbegroting is de opbrengst van de (enige nog resterende) taakstelling op het Sociaal Domein van € 1,9 mln. verwerkt. De betreffende budgetten zijn jaarlijks verlaagd. Concreet zijn de budgetten in 2021 met € 500.000,00 in 2022 met € 1 mln., in 2023 met € 1,5 mln. en in 2024 met € 1,926 mln. verlaagd. Wij zetten vooral in op preventie aan de voorzijde om een beroep op de Jeugdzorg omlaag te brengen en daarmee op de jeugdzorg te besparen. Of de besparing ook gerealiseerd gaat worden en of dit in het becijferde tempo wordt gerealiseerd zullen wij de komende jaren gaan zien en is een onzekerheid en risico. Verdere stijging van de lasten Sociaal Domein in de jaren 2022-2026 Op basis van onze laatste prognoses stijgen, bij ongewijzigd beleid, de lasten voor het Sociaal Domein in de jaren 2022 tot en met 2026 nog steeds door en stijgt de algemene uitkering onvoldoende mee. Wij moeten constateren dat het Ermelo, maar ook de andere Nederlandse gemeenten, niet lukt om deze tekorten uit eigen middelen te blijven dekken.

Een sluitende begroting realiseren zou leiden tot een onaanvaardbare verlaging van het voorzieningenniveau in Ermelo of een eigenlijk onmogelijk hoge stijging van de lokale lastendruk (lees OZB). Het is duidelijk dat het Rijk naar alle Nederlandse gemeenten financieel over de brug moet komen om deze financiële problemen op te lossen. Met betrekking tot deze prognose Sociaal Domein wordt de raad ter informatie een afzonderlijke notitie aangeboden. Uitgangspunt blijft: een evenwicht tussen passende zorg en financien. Extra investeringen onderwijshuisvesting In deze Kadernota zijn de investeringen in renovatie en uitbreiding/nieuwbouw Groevenbeek College, nieuwbouw Klokbeker/Augustinusschool, tijdelijke huisvesting van de Augustinusschool en het aanvullend krediet gymlokaal Rietschanscollege 's Heerenloo al financieel vertaald. Nog niet geraamd of vertaald naar investeringen zijn onderwijsgebouwen of onderwijshuisvesting die er nog aankomen. Wij noemen een eventuele uitbreiding van de Prins Willem Alexanderschool. De overige schoolgebouwen hebben de volgende leeftijd: Bernardschool 1977 (45 jaar oud), Julianaschool 1973 (49 jaar oud), Beatrixschool 1960 (62 jaar oud) en Ireneschool 1954 (68 jaar oud).

Pensioenverplichtingen voormalige bestuurders In de begroting is een jaarlijkse storting in de voorziening Pensioenverplichtingen voormalige bestuurders opgenomen ter grootte van € 125.000,00. Als gevolg van de lage rekenrente zijn in de afgelopen jaren in de jaarstukken extra stortingen gedaan om aan de opgebouwde pensioenrechten te kunnen voldoen. In de Jaarstukken 2021 bleek de voorziening enigszins te hoog te zijn. Mogelijk zal in de jaren 2022 en verder extra stortingen nodig zijn. Sanering De Zanderij In september 2021 hebben wij de raad door middel van een informatiememo geïnformeerd. Totdat een saneringsvariant wordt gekozen hebben wij een risico ingeschat van € 0,8 mln. Huidig weerstandsvermogen Bovenstaande financiële ontwikkelingen, risico’s en onzekerheden moeten kunnen worden opgevangen door het weerstandsvermogen van Ermelo. Daarom presenteren wij hieronder het overzicht van de reserves en voorzieningen in de periode 2023-2026. Daarbij is vooral van belang welke reserves vrij besteedbaar zijn. Reserves en voorzieningen De reservepositie van Ermelo bestaat uit het totaal van alle reserves en voorzieningen. De reservepositie is opgebouwd uit algemene reserves, (beklemde) bestemmingsreserves en voorzieningen. Reserves vallen onder het eigen vermogen van een gemeente. Voorzieningen worden gezien als vreemd vermogen. Ermelo kende altijd een ruime reservepositie.

Dit is nog eens versterkt door de NUON-gelden (2009-2015). In de afgelopen jaren zijn besluiten door de raad genomen om de reserves in te zetten als dekkingsmiddel (al dan niet in het kader van de ombuigings- en bezuinigingstrajecten en/of ter realisatie van nieuwe voorzieningen). Zo is in de Kadernota 2018 opgenomen het Strategisch Financieel Beleid, waarin de reservepositie is herijkt. Gevolg van dit alles is dat een behoorlijk deel van de huidige reservepositie thans vastligt en dat de reservepositie dus de komende jaren langzaam maar zeker gaat afnemen. Wel staan daar dan (nieuwe) voorzieningen in Ermelo tegenover. Beleid met betrekking tot reserves en voorzieningen Reserves en voorzieningen vallen onder het budgetrecht van de raad. Dit betekent dat instellen, wijzigen, afromen, opheffen, toevoegen en beschikken altijd door de raad geautoriseerd moet worden. Dit kan gebeuren bij de jaarlijkse programmabegroting en/of de tussentijdse begrotingswijzigingen (bestuursrapportages) en/of de jaarlijkse jaarstukken. Het beleid in Ermelo is vastgelegd in de Financiële Verordening gemeente Ermelo (door de raad vastgesteld op 27 november 2019). In artikel 12 staat: "Het college biedt de raad tenminste eens in de vier jaar een (bijgestelde) nota "Reserves en Voorzieningen" aan.

De nota bepaalt naast het doel, de vorming en de besteding van reserves en voorzieningen, een en ander in relatie tot het

10 weerstandsvermogen. De raad stelt deze nota vast. Bij de kadernota wordt jaarlijks de actualiteit van de nota getoetst". De Nota Reserves en voorzieningen gemeente Ermelo is oorspronkelijk op 28 februari 2013 door de raad vastgesteld. Daarbij is destijds een herstructurering van de reserves en voorzieningen gerealiseerd en is het beleid van Ermelo inzake de reserves en voorzieningen opnieuw vastgelegd. Na de zomervakantie ontvangt u een herziene nota Reserves en Voorzieningen 2022. Ook de nota Weerstandsvermogen en risicomanagement is na de zomervakantie gereed voor besluitvorming. Reservepositie in cijfers Onderaan dit hoofdstuk zijn tabellen opgenomen die de reservepositie op basis van de meest recente gegevens weergeven. Voor de goede orde: het batig saldo Jaarstukken 2021 is in onderstaand schema toegevoegd aan de Algemene reserve vrij besteedbaar. Ook de afroming van de reserve Grondexploitatie en storting in de algemene reserve vrij besteedbaar is verwerkt. Hierover moet de raad bij het vaststellen van de Jaarstukken 2021 nog besluiten.

Conclusie De reservepositie van Ermelo blijft, ondanks dat het totaalbedrag in de komende jaren als gevolg van het investeringsniveau afneemt, goed. Een groot deel van de reservepositie ligt echter vast in de vorm van beklemde bestemmingsreserves en voorzieningen. Meest belangrijk is echter de omvang van de nog vrij te besteden reserves. De Aagemene reserve vrij besteedbaar heeft weer een saldo van € 5 mln. terwijl de reserve Grondexploitatie eind 2021 weer is aangevuld naar de maximale stand van € 2 mln.

Tabel Reservepositie Omschrijving (bedragen x € 1,00)

Rekening 2021 (3112-2021)

Begroting 2026 (incl. claims) (31-12-2026)

Nog vrij besteedbaar

Algemene reserves

7.821.000

6.923.000

Beklemde bestemmingsreserves

30.011.000

24.794.000

Overige bestemmingsreserves

4.585.000

2.415.000

1.611.000

42.417.000

34.132.000

6.612.000

Totaal reserves

5.001.000

505.000

1.613.000

Overige voorzieningen

14.987.000

15.038.000

Totaal voorzieningen

15.492.000

16.651.000

Totaal reservepositie Ermelo

57.909.000

50.783.000

6.612.000

Voorzieningen MOP gebouwen

Omschrijving (bedragen x € 1,00)

Rekening 2021 (3112-2021)

Algemene reserve (vrij besteedbaar)

5.001.000

5.045.000

Algemene risicoreserve

2.820.000

1.878.000

Totaal algemene reserves

7.821.000

6.923.000

Omschrijving (bedragen x € 1,00)

Rekening 2021 (3112-2021)

Begroting 2026 (incl. claims) (31-12-2026)

Nog vrij besteedbaar

Begroting 2026 (incl. claims) (31-12-2026)

Nog vrij besteedbaar

Reserve Nieuwbouw sportcentrum Zanderij

16.917.000

15.405.000

Reserve HvG

1.500.000

1.125.000

Reserve GVVP

3.945.000

2.875.000

Reserve Overig Verkeer & Vervoer

3.770.000

2.552.000

Reserve Centrumontwikkeling

3.579.000

2.584.000

Reserve Bouwen

210.000

198.000

Reserve Sport

90.000

55.000

30.011.000

24.794.000

Totaal beklemde bestemmingsreserves

Omschrijving (bedragen x € 1,00)

Reserve Vervangingsfonds I&A Reserve Grondexploitatie Reserve Risico's Grondexploitatie Reserve Egalisatie Meerjarenbegroting

Rekening 2021 (3112-2021)

Begroting 2026 (incl. claims) (31-12-2026)

Nog vrij besteedbaar

447.000

2.000.000

1.303.000

1.074.000

Reserve Duurzaamheid

480.000

652.000

308.000

Reserve Levensfasebewust personeelsbeleid

57.000

Reserve Onderhoud gebouwen

527.000

460.000

4.585.000

2.415.000

1.611.000

Totaal overige bestemmingsreserves

Omschrijving (bedragen x € 1,00)

Rekening 2021 (3112-2021)

Begroting 2026 (incl. claims) (31-12-2026)

Nog vrij besteedbaar

Voorziening MOP onderhoud gebouw De Dialoog

Voorziening MOP overig onderhoud De Dialoog

Voorziening MOP onderhoud gemeentehuis

Voorziening MOP onderhoud gemeentewerf

74.000

Voorziening MOP onderhoud brandweergarage

122.000

Voorziening MOP onderh. dienstgebouwen begraafplaats

43.000

Voorziening MOP onderhoud sportcentrum Calluna

Voorziening MOP onderhoud sportzaal Balvers

Voorziening MOP onderhoud private accommodaties

172.000

Voorziening MOP onderhoud Het Pakhuis

40.000

2.000

Voorziening MOP Pinel / Plaza / Stationsstraat 118

54.000

Voorziening MOP Patrijzenhof 16

2.000

Voorziening MOP Sanitaire units

7.000

Voorziening MOP Hertenkamp

4.000

Voorziening gemeentelijke gebouwen

1.598.000

505.000

1.613.000

Totaal voorzieningen MOP gebouwen

Omschrijving (bedragen x € 1,00)

Rekening 2021 (3112-2021)

Begroting 2026 (incl. claims) (31-12-2026)

Nog vrij besteedbaar

3.945.000

4.570.000

Voorziening Dubieuze debiteuren Ermelo

300.000

310.000

Voorziening Afvalstoffenheffing

565.000

131.000

Voorziening Afkoop schoonmaken graven

452.000

437.000

Voorziening Uitbreiding capaciteit begraafplaats

589.000

574.000

Voorziening Toekomstig onderhoud terrein begraafplaats

474.000

354.000

Voorziening Dubieuze debiteuren Sociale Zaken

583.000

833.000

Voorziening Verliesvoorziening Grondexploitatie

134.000

219.000

6.300.000

6.762.000

Voorziening Groot onderhoud wegen

272.000

Voorziening Groot onderhoud verlichting

176.000

221.000

Voorziening Boscompensatie

355.000

Voorziening MOP Civiele kunstwerken

81.000

Voorziening MOP Kunstwerken

38.000

Voorziening WGA-lasten

104.000

Voorziening voormalig personeel

619.000

Totaal overige voorzieningen

14.987.000

15.038.000

Voorziening Pensioenverplichtingen wethouders

Voorziening Groot onderhoud riolering Voorziening Egalisatie riolering

Belastingen

In dit hoofdstuk verwoorden wij per belastingsoort: a. De huidige kaders / stand van zaken. b. De nieuwe nieuwe kaders / voorstellen voor de tarieven 2023. Dit betreft de volgende onderwerpen: A. Toeristenbelasting. B. Forensenbelasting. C. OZB woningen eigenaren. D. OZB niet woningen eigenaren en gebruikers. E. Reclamebelasting. F. Afvalstoffenheffing. G. Rioolheffing. H. Leges. I. Begraafrechten. J. Marktgelden. Berekening inflatiecorrectie De tarieven voor de Toeristenbelasting en de Forensenbelasting zijn in 2022 conform de motie bevroren op het niveau 2021. Dit betekent dat deze twee belastingen in 2023 harder stijgen dan

12 de andere belastingen en heffingen. De Toeristenbelasting en de Forensenbelasting stijgen met zowel een inflatiecorrectie voor 2022 (1,8%) als 2023 (2,3%). Op basis van eerder door de raad genomen besluiten inzake de lastendrukontwikkelingen 2022 zullen de tarieven 2023 op de diverse gemeentelijke belastingen toenemen. De budgettaire gevolgen van deze belastingparagraaf zijn Opbrengsten 2023

Toeristenbelasting Forensenbelastingen OZB woningen (eigenaar) OZB niet-woningen (eigenaar + gebruiker)

9.000 N -28.000 V -221.000 V -113.000 V

Per saldo effect

-353.000 V

Voorgesteld wordt dit voordeel van € 353.000,00 structureel als dekking in te zetten voor de indexeringen aan de uitgavenkant (compensatie stijging lonen en prijzen). A. Toeristenbelasting Huidige kaders / stand van zaken: De Toeristenbelasting is een Algemene belasting. De Toeristenbelasting wordt geheven op toeristische overnachtingen. De Toeristenbelasting is een bedrag per persoon per nacht. Voor Toeristenbelasting wordt geen kwijtschelding verleend. Van Toeristenbelasting kan vrijstelling worden verleend Met de aangenomen motie van 14-07-2021 zijn de tarieven 2022 voor 1 jaar bevroren op het niveau van 2021. Dit leidt in 2023 tot een dubbele stijging (stijging 2022 plus stijging 2023). In de Meerjarenbegroting 2022-2025 zijn met betrekking tot de Toeristenbelasting 2022 al de volgende tariefstijgingen verwerkt: Omschrijving

voor 2023

Compensatie wegvallen Precariobelasting Voorzieningenniveau / nieuw beleid Inflatiecorrectie 2022 Totaal

3,7% 5,0% 1,8% 10.5%

Deze percentages gelden als stijging ten opzichte van het jaar daarvoor. Het tarief Toeristenbelasting wordt altijd naar boven afgerond op hele eurocenten. Het voorgestelde tarief Toeristenbelasting moet tijdig met de recreatiesector besproken worden. Zodra de Kadernota 2023 Ermelo door de raad is besproken, wordt de recreatiesector hiervan definitief in kennis gesteld. Voorstellen 2023: 1. Het tarief Toeristenbelasting 2023 wordt verhoogd met een inflatiecorrectie van1,8% (inflatie 2022) en inflatiecorrectie van 2,3% (inflatiecorrectie 2023) + 3,7% voor compensatie wegvallen Precariobelasting +5% voor Voorzieningenniveau / nieuw beleid (totaal 12,8%). Bovenstaande leidt tot de volgende tarieven 2023. Tariefsgroepen

Tarief voor overnachtingen in hotel, pension, airbnb en b&b Tarief voor bijzondere groepen Tarief voor overige overnachtingen

Tariefsgroepen

Tarief voor overnachtingen in hotel, pension, airbnb en b&b Tarief voor bijzondere groepen Tarief voor overige overnachtingen Opbrengst forfait tarief Totaal

vastgesteld tarief 2023 p.p.p.n.

Vastgesteld tarief 2022 p.p.p.n.

Voorgesteld tarief 2023 p.p.p.n.

2,00 0,00 1,50

2,26 0,00 1,70

Aantal Opbrengst overnachtingen 2023 2023

2,26

71.000

160.000

0,00 1,70

28.000 264.000

0 449.000 21.000 603.000

2. Thans is in de begroting 2023 geraamd € 639.000,00. Dit leidt tot een nadeel van € 9.000,00. 3. Met de recreatiesector is in het verleden afgesproken dat de tarieven voor het volgende jaar worden vastgesteld bij de Kadernota en dus vroegtijdig in het jaar worden aangeboden aan de recreatiesector. B. Forensenbelasting Huidige kaders / stand van zaken: De Forensenbelasting is een Algemene belasting. De Forensenbelasting wordt geheven van niet-ingezetenen die op meer dan 90 dagen per jaar beschikken over een gemeubileerde woning. In de Programmabegroting 2019-2022 en 2020-2023 zijn met betrekking tot de

13 Forensenbelasting al de volgende tariefstijgingen verwerkt: Met de aangenomen motie van 14-07-2021 zijn de tarieven van 2022 voor 1 jaar bevroren op het niveau van 2021 Omschrijving

voor 2023

Compensatie wegvallen Precariobelasting Voorzieningenniveau / nieuw beleid Inflatiecorrectie 2022 Totaal

3,7% 5,0% 1,8% 10,5%

Deze percentages gelden als stijging ten opzichte van het jaar daarvoor. De tarieven Forensenbelasting worden sinds 2020 altijd naar boven afgerond op hele tientallen euro's, dit heeft wel tot gevolg dat de daadwerkelijke stijging uitkomt boven het de door de raad vastgestelde percentage. Voor Forensenbelasting wordt geen kwijtschelding verleend. De voorgestelde tarieven Forensenbelasting moeten tijdig met de recreatiesector besproken worden. Zodra de Kadernota 2023 Ermelo door de raad is besproken, wordt de recreatiesector hiervan in kennis gesteld. Voorstellen 2023: 1. De klasse-indeling wijzigen in een klasse van 100.000 tot 200.000 met een tarief van € 760,00. 2. Het geraamde aantal objecten is ten opzichte van de vorige begroting niet gewijzigd 3. De tarieven Forensenbelasting 2023 worden verhoogd met een inflatiecorrectie van 1,8% (inflatie 2022) en inflatiecorrectie van 2,3% (inflatiecorrectie 2023) + 3,7% voor compensatie wegvallen Precariobelasting +5% voor Voorzieningenniveau / nieuw beleid (totaal 12,8%) Bovenstaande leidt tot de volgende tarieven 2023 Klasse-indeling

0 tot 50.000 50.000 tot 100.000 100.000 tot 200.000 200.000 en hoger Totaal

Vastgestelde Tarieven 2023 tarieven 2022 afgerond

330,00 500,00 670,00 1.005,00

380,00 570,00 760,00 1.140,00

Aantallen objecten

Opbrengst 2023

2.445 422 480 43 3.390

929.000 241.000 365.000 49.000 1.584.00

4. Thans is in de begroting 2023 geraamd € 1.556.000,00. Dit leidt tot een voordeel van € 28.000,00. 5. Met de recreatiesector is in het verleden afgesproken dat de tarieven voor het volgende jaar worden vastgesteld bij de Kadernota en dus vroegtijdig in het jaar worden aangeboden aan de recreatiesector. C. Onroerende-Zaakbelasting woningen - eigenaren Huidige kaders / stand van zaken: De OZB woningen is een Algemene belasting. De OZB woningen wordt geheven van eigenaren. Voor OZB woningen eigenaren kan kwijtschelding worden verleend. Voor OZB woningen eigenaren worden geen vrijstellingen verleend. Deze percentages gelden als stijging t.o.v. vorig jaar. De OZB woningen eigenaren 2022 is gebaseerd op de WOZ-waarde van 1 januari 2021. Areaal-uitbreidingen leiden tot een beperkte hogere opbrengst, maar worden niet in de tarieven gecompenseerd. Met ingang van 2020 is de compensatie stijging / daling WOZ-waarde in de tarieven afgeschaft. Met ingang van 2020 is een compensatie opgenomen in de tarieven voor de WOZ-korting op de Algemene uitkering ter grootte van 1% per jaar. Met ingang van 2021 is de mogelijkheid van kwijtschelding voor OZB woningen afgeschaft. Voorstellen 2023: 1. Het tarief OZB woningen eigenaren 2023 wordt verhoogd met een inflatiecorrectie (2,3%) 2. Het tarief OZB-woningen eigenaren 2023 wordt verhoogd met Compensatie algemene uitkering (0,75%) 3.

De OZB woningen eigenaren 2023 is gebaseerd op de WOZ-waarde per 1-1-2022 4. Dit leidt tot een opbrengst 2023 ter grootte van € 7.463.000,00, derhalve € 221.000,00 meer dan thans in de begroting zit. 5. De huidige woningmarkt is erg overspannen. Woningtekorten leiden zeker de laatste maanden tot exorbitante prijsstijgingen. Soms wordt zelfs boven de vraagprijs geboden. Voor het belastingjaar 2023 is de Woz-waarde naar peildatum 1-1-2022 van belang. De eerste indruk is een stijging van rond de 15% voor de woningen. Dit kan nadat de hertaxatiegegevens bekend zijn straks natuurlijk ook hoger uitvallen. Als gevolg van het raadsbesluit om niet langer de tarieven te verlagen voor waarde-ontwikkelingen betekent dit natuurlijk wel dat de aanslag hoger uitvalt. Stijgt bijvoorbeeld de waarde met 15% dan zal de aanslag 15%% hoger uitvallen. Dit leidt wel tot een hogere belastingopbrengst. Daartegenover staat een ingewikkelde verrekening via de algemene uitkering. In eerste instantie zal de gemeente voor deze hogere Woz-waarde extra gekort worden in de algemene uitkering. Omdat dit bij alle gemeenten gebeurt blijft een stuk van de algemene uitkering onverdeeld. Dit wordt dan in tweede instantie alsnog aan de gemeenten uitgekeerd. Is de waardestijging in de gemeente conform het landelijk gemiddelde dan zal

14 het effect op de algemene uitkering redelijk budgettair neutraal zijn, is de stijging hoger dan het landelijk gemiddelde dan gaat de gemeente er op achteruit, is de stijging lager dan het landelijk gemiddelde dan gaat de gemeente er op vooruit. D. Onroerend Zaakbelasting niet woningen - eigenaren en gebruikers Huidige kaders / stand van zaken: De OZB niet-woningen is een Algemene belasting. De OZB niet-woningen wordt geheven van eigenaren en gebruikers. Voor OZB niet-woningen wordt geen kwijtschelding verleend. Voor OZB niet-woningen bestaan wettelijke vrijstellingen. De OZB niet-woningen eigenaren en gebruikers 2023 is gebaseerd op de WOZ-waarde van 1 januari 2022. De leegstand van niet-woningen wordt niet gecompenseerd door hogere tarieven. Areaal-uitbreidingen leiden tot een beperkte hogere opbrengst, maar worden niet in de tarieven gecompenseerd. Voorgesteld wordt om een eventuele afschaffing van de compensatie stijging / daling WOZwaarde in de tarieven in verband met de coronapandemie uit te stellen naar de kadernota 2023 Met ingang van 2022 een compensatie opnemen in de tarieven voor de WOZ-korting op de Algemene uitkering ter grootte van 1%. Voorstellen 2023: 1. De tarieven 2022 OZB niet-woningen (eigenaren en gebruikers) worden verhoogd met een inflatiecorrectie van 2,3%. 2.

Het tarief OZB-woningen eigenaren 2023 wordt verhoogd met Compensatie algemene uitkering (075%) 3. De compensatie stijging/daling WOZ-waarde af te schaffen en gelijk te trekken zoals bij de OZB-woningen 4. De OZB niet-woningen 2023 is gebaseerd op de WOZ-waarde per 1-1-2022 5. Dit leidt tot een opbrengst 2023 ter grootte van € 3.814.000,00, derhalve € 113.000,00 meer dan thans in de begroting zit. E. Reclamebelasting Huidige kaders / stand van zaken: De Reclamebelasting is een Algemene belasting, maar wordt geheven in afspraak met de ondernemers. De Reclamebelasting is gebaseerd op de WOZ-waarde van 1 januari 2021 van het object waaraan één of meerdere reclameobjecten zijn aangebracht of geplaatst in het gebied dat in de Verordening is vastgesteld. Het tarief is per € 1.000,00 WOZ-waarde € 0,80 met een minimum van € 300,00 en een maximum van € 600,00. De jaarlijkse opbrengst van € 57.000,00 wordt minus € 2.000,00 aan perceptiekosten, beschikbaar gesteld aan het Ondernemersfonds. Voorstellen 2023: Geen nieuwe of aangepaste voorstellen F. Afvalstoffenheffing Huidige kaders / stand van zaken: De Afvalstoffenheffing is een specifieke heffing; een vergoeding voor de kosten van ophalen en verwerken van huishoudelijk afval. De Afvalstoffenheffing wordt geheven van gebruikers van woningen.

Uitgangspunt is volledige kostendekkendheid, waarbij tevens rekening wordt gehouden met de btw, de overhead, de rentelast en de stand van de voorziening Afvalstoffenheffing. Voor Afvalstoffenheffing is kwijtschelding mogelijk. Dit leidt tot een inkomstenderving van € 86.000,00 in 2020 (Kwijtschelding vastrecht+verz.cont. € 54.000,00; Kwijtschelding variabel DifTar € 32.000,00). In de Begroting 2022 wordt thans nog uitgegaan van € 70.000.00. Dit zal worden bijgesteld naar de daadwerkelijke uitgaven 2020. Deze inkomstenderving wordt gecompenseerd door hogere tarieven Afvalstoffenheffing. Voor Afvalstoffenheffing is een tegemoetkoming medisch afval mogelijk. De inkomstenderving is opgenomen in het bedrag vermeld bij kwijtschelding. Deze inkomstenderving wordt gecompenseerd door hogere tarieven Afvalstoffenheffing. Voorstellen 2023: 1. De tarieven Afvalstoffenheffing 2023 worden verhoogd met een inflatiecorrectie van 2,3%, gebaseerd op de NEA-index. Gelijktijdig wordt de uitgavenkant afvalstoffen met eenzelfde bedrag verhoogd. 2. Bij de daadwerkelijke berekening van de tarieven Afvalstoffenheffing 2023 voor de Belastingmaatregelen 2023 de tarieven 2023 daadwerkelijk te bepalen. G. Rioolheffing Huidige kaders / stand van zaken: De Rioolheffing is een specifieke heffing; een vergoeding voor de kosten van onder andere de inzameling en het transport van afval- en hemelwater.

Het is een gebruikersheffing. De Rioolheffing is gebaseerd op het ZAP. De actualisatie van het huidige ZAP (verleningsnotitie ZAP) is in de raad van november 2020 vastgesteld. Uitgangspunt is volledige kostendekkendheid, waarbij tevens rekening wordt gehouden met

15 de btw, de overhead, de rentelast en de stand van de voorziening Egalisatie riolering. Voor Rioolheffing is kwijtschelding mogelijk. Dit leidt tot een inkomstenderving ter grootte van € 108.000,00 in 2020. In de Begroting 2022 wordt thans uitgegaan van € 100.000,00. De inkomstenderving wordt gecompenseerd door hogere tarieven Rioolheffing. De kosten van waterschouwingen ter grootte van € 50.000,00 zijn opgenomen in het tarief Rioolrecht met ingang van 2021. De Rioolheffing is met ingang van 2021 gebaseerd op gewijzigde tariefschijven, waarbij er extra lagere klassen bijkomen en waarbij het tarief voor de laagste schijf wordt verlaagd en voor de hogere schijven sterk toeneemt. De tarieven worden naar boven afgerond op vijftallen euro's (notitie ZAP nov. 2020). Voorstellen 2023: 1. De tarieven 2023 Rioolheffing worden niet nader verhoogd, verwezen wordt naar de door de raad in november 2020 behandelde notitie ZAP. 2. De Riolering is 100% kostendekkend. Voor- en nadelen verlopen budgettair neutraal door middel van de voorziening Egalisatie riolering. . H. Leges Huidige kaders / stand van zaken: De leges zijn een specifieke heffing; een vergoeding voor door of vanwege de gemeente verstrekte diensten, waaronder de Nederlandse identiteitskaart. Uitgangspunt is volledige kostendekkendheid, tenzij nadrukkelijk door de raad anders is besloten.

Deze besluiten zijn genomen voor: gehandicaptenparkeerkaart en organisatiekeurmerk CBF. Op niveau van de verordening mag de leges de 100% kostendekkendheid niet overstijgen. Voor leges is geen kwijtschelding mogelijk. De Legesverordening wordt eens in de vier jaar volledig geactualiseerd. De eerstvolgende herziening staat gepland in de periode 2023. Voorstellen 2023: 1. De tarieven 2023 worden niet met een inflatiecorrectie geactualiseerd. I. Begraafrechten Huidige kaders / stand van zaken: De Begraafrechten zijn een specifieke heffing; een vergoeding voor onder andere het gebruik van de begraafplaats en diensten in verband met de begraafplaats. De exploitatie van de begraafplaats is niet kostendekkend, zoals door de raad besloten . Dit heeft te maken met: de fictieve bespaarde rente over de voorzieningen begraafplaats wordt beschikbaar gesteld; de dekking van kosten uit de algemene middelen; het maximeren van € 200.000,00 aan onderhoudskosten in de tarieven / alles boven dit bedrag komt ten laste van de algemene middelen. Voorstellen 2023: 1. De tarieven begraafplaats 2023 worden verhoogd met een inflatiecorrectie van 2,3%.. 2. Gelijktijdig wordt de uitgavenkant van de begraafplaats met eenzelfde bedrag verhoogd. J.

Marktgelden Huidige kaders / stand van zaken: De Marktgelden zijn een specifieke heffing; een vergoeding voor de kosten van het innemen van een standplaats en de aansluiting op de elektriciteitskasten, inclusief btw. De Marktgelden worden geheven van de gebruikers van de weekmarkt en standplaatshouders. Uitgangspunt is volledige kostendekkendheid, hetgeen thans niet gerealiseerd wordt. De huidige tarieven zijn gebaseerd op een raadsbesluit van 27 november 2019 In de Begroting 2022 is een opbrengst geraamd van € 10.000,00. Voorstellen 2023: 1. De tarieven Marktgelden 2023 worden thans niet verhoogd. 2. Op basis van de nog te actualiseren Marktgeldenverordening en de Marktverordening alsnog de mate van kostendekkendheid te bepalen.

Programma Samen Werken voor Ermelo Onderwerpen

Juridische (wettelijke) verplichtingen Preventie en uitvoering acties ondermijning Wat gaan wij ervoor doen? Interne en externe bewustwording op de thema’s ondermijning (bijv. drugs, mensenhandel, veilig buitengebied) en cybercrime d.m.v. communicatiecampagnes, trainingen en bijeenkomsten. Mede voorvloeiend uit het uitvoeringsplan integrale veiligheid. Integrale controles op diverse onderwerpen, waaronder vitale vakantieparken, brengen uitvoeringskosten met zich mee. Bijvoorbeeld voor facilitaire diensten, afzettingen e.d. Wat gaat het kosten? Vanaf 2023 is een structureel budget nodig van € 15.000,00 per jaar.

Organisatie informatiebeveiliging Wat gaan wij daar voor doen? Uit diverse landelijke publicaties, kan worden afgeleid dat cybercriminaliteit alleen maar zal gaan toenemen. Bij het handhaven van het huidige beveiligingsniveau zullen de komende jaren toenemende investeringen randvoorwaardelijk zijn. Uit de evaluatie van actuele beveiligingsincidenten is gebleken dat we nog niet alles op orde hebben. Dit is in lijn met rapportages uit het verleden, waaruit blijkt dat op organisatorisch vlak nog verdere ontwikkeling nodig is om volledig te voldoen aan de BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid). Verschillende informatiebeveiliging incidenten in 2020 en 2021 (Hof van Twente en Log4j) hebben noodzakelijkerwijs geleid tot onmiddellijke beschikbaarstelling van aanvullende middelen in 2022 voor het verder optimaliseren van de informatiebeveiliging organisatie. Wij constateren dat hiermee deze organisatie nog niet in voldoende mate is uitgerust. In 2021 is een vaste fulltime CISO (Chief Information Security Officer )aangetrokken. In 2022 wordt geïnvesteerd in capaciteit voor TISO-taken (Technical Information Security Officer). Daarmee gaan we steeds meer zicht krijgen op beveiligingsrisico’s en issues die daarna ook feitelijk opgepakt moeten worden. Daarmee blijft de afhankelijkheid van de CISO als ‘aanjager’ van het taakveld informatieveiligheid nog steeds (te) groot.

Het takenpakket van de CISO is te omvangrijk in relatie tot de beschikbare uren cq er komen ook te veel uitvoerende zaken bij hem terecht. Er zijn meer ‘handjes’ nodig die zich structureel bezighouden met informatiebeveiliging binnen alle lagen van de vier organisaties EHZM. Naar analogie van het taakveld privacy (een functionaris gegevensbescherming en meerdere privacy officers) en in lijn met de adviezen uit het werkveld en vanuit de IBD en VNG zouden naast een CISO, twee Information Security Officers (ISO, 2 fte schaal 10) moeten worden toegevoegd aan de informatiebeveiligingsorganisatie om de bekende informatie beveiligingsissues echt aan te pakken. Denk hierbij onder andere aan informatiebeveiliging processen die gedefinieerd en belegd zijn, de basis van de BIO die is ingericht en opgetuigd met verplichte beleidsdocumenten, risicomanagement, interne audits, operationele ondersteuning bij beveiligingsvraagstukken in de vier organisaties en de PDCA-cyclus in het ISMS. Voorgesteld wordt om deze uitbreiding gefaseerd vanaf 2023 door te voeren. (2 fte. schaal 10 = € 160.000,00 1 in 2023 en 1 in 2024) De CISO is gespecialiseerd in het vertalen van zakelijke vereisten op strategisch-tactisch niveau naar beveiligingsinitiatieven en programma's die moeten worden geïmplementeerd om de missie, doelen en doelstellingen van de organisatie te bereiken.

De TISO is gespecialiseerd in het managen van technische beveiligingsvraagstukken. Hij werkt op het brede gebied van de technische architectuur en infrastructuur om ervoor te zorgen dat bij installaties en wijzigingen in elke fase rekening wordt gehouden met de juiste technologische risico-overwegingen en om proactieve oplossingen te bieden om blootstellingen te corrigeren of risico's te beperken. De TISO zal ook beveiligingsnormen, procedures en richtlijnen voor meerdere platforms en diverse omgevingen interpreteren bij het ontwerpen van oplossingen, het aanbevelen van verbeteringen of het definiëren van beperkende controles voor bestaande systemen. Monitort de technische infrastructuur en analyseert de resultaten en rapporteert hierover aan de verschillende gremia. De ISO richt zich met name op de operationele kant van informatiebeveiligingskwesties. Een belangrijk doel van de ISO is ervoor te zorgen dat de business unit of divisie begrijpt dat informatiebeveiliging een zakelijke vereiste is, net als elke andere zakelijke vereiste. Deze persoon helpt ook bij de implementatie en vertaling van bedrijfsbeveiligingsvereisten, beleid en -procedures (awareness) en voert ook de eerste triage uit beveiligingsincidenten. Bovendien moet deze persoon interne controles uitvoeren of op zijn minst geïdentificeerde bedrijfsgerelateerde beveiligingsproblemen coördineren.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11541094/4