Bijlage 0.2 - Motivering - wijziging omgevingsplan 003 'Kerkenland'
Tekst van het document
Ruimtelijke motivering Kerkenland
Status: Definitief
Mei 2026
Kerkenland Definitief
Ruimtelijke motivering “Kerkenland”
Plannaam: Plantype:
Kerkenland Ruimtelijke motivering ten behoeve van een wijziging van het omgevingsplan
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
1
Kerkenland Definitief
Inhoudsopgave HOOFDSTUK 1 1.1 1.2 1.3 1.4
INLEIDING .............................................................4
AANLEIDING .............................................................................................................. 4 LIGGING VAN HET PLANGEBIED ......................................................................................... 4 HET OMGEVINGSPLAN ................................................................................................... 4 LEESWIJZER .............................................................................................................. 7
HOOFDSTUK 2
BESCHRIJVING HUIDIGE SITUATIE................................8
HOOFDSTUK 3
PLANBESCHRIJVING ................................................ 10
3.1 3.2
HET VOORNEMEN ...................................................................................................... 10 INFRASTRUCTUUR EN OPENBARE RUIMTE ............................................................................ 12
HOOFDSTUK 4 4.1 4.2 4.3
ALGEMEEN .............................................................................................................. 17 LADDER VOOR DUURZAME VERSTEDELIJKING ....................................................................... 17 LANDSCHAPPELIJKE EN/OF STEDENBOUWKUNDIGE WAARDEN ..................................................... 18
HOOFDSTUK 5 5.1 5.2 5.3 5.4
LANDSCHAPPELIJKE EN STEDENBOUWKUNDIGE WAARDEN 17
BELEIDSKADERS .................................................... 21
RIJKSBELEID ........................................................................................................... 21 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................. 23 REGIONAAL BELEID .................................................................................................... 25 GEMEENTELIJK BELEID ................................................................................................ 26
HOOFDSTUK 6
OMGEVINGSVEILIGHEID .......................................... 32
HOOFDSTUK 7
BESCHERMEN VAN DE WATERBELANGEN ....................... 34
7.1 7.2 7.3 7.4
VIGEREND BELEID ..................................................................................................... 34 WATERASPECTEN ...................................................................................................... 35 WATERTOETSPROCES EN WATERHUISHOUDING PLANGEBIED ...................................................... 35 CONCLUSIE ............................................................................................................. 37
HOOFDSTUK 8 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6 8.7 8.8
GELUID DOOR ACTIVITEITEN ......................................................................................... 38 BODEMKWALITEIT ..................................................................................................... 42 LUCHTKWALITEIT ...................................................................................................... 43 GEUR ................................................................................................................... 44 TRILLINGSHINDER ..................................................................................................... 45 GEZONDHEID .......................................................................................................... 45 DUURZAAMHEID EN KLIMAATADAPTATIE ............................................................................. 47 LICHTHINDER .......................................................................................................... 48
HOOFDSTUK 9 9.1 9.2 9.3
ARCHEOLOGIE EN CULTUURHISTORIE .......................... 53
WETTELIJK KADER .................................................................................................. 53 ARCHEOLOGIE ...................................................................................................... 53 CULTUURHISTORIE ................................................................................................. 54 CONCLUSIE .......................................................................................................... 55
HOOFDSTUK 11 11.1 11.2
BESCHERMING VAN DE NATUUR .................................49
GEBIEDSBESCHERMING ............................................................................................... 49 SOORTENBESCHERMING .............................................................................................. 50 CONCLUSIE ............................................................................................................. 52
HOOFDSTUK 10 10.1 10.2 10.3 10.4
BESCHERMING GEZONDHEID EN HET MILIEU ................. 38
M.E.R.- BEOORDELING ............................................ 56
ALGEMEEN........................................................................................................... 56 SITUATIE PLANGEBIED ............................................................................................. 56
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
2
Kerkenland Definitief 11.3
CONCLUSIE .......................................................................................................... 56
HOOFDSTUK 12 12.1 12.2 12.3
ALGEMEEN........................................................................................................... 57 KOSTENVERHAAL ................................................................................................... 57 SITUATIE PLANGEBIED ............................................................................................. 57
HOOFDSTUK 13 13.1 13.2 13.3
MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID ...................... 58
PARTICIPATIE ....................................................................................................... 58 AFSTEMMING OVERLEGPARTNERS ................................................................................. 58 ZIENSWIJZEN ....................................................................................................... 58
HOOFDSTUK 14 14.1 14.2
ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ............................. 57
JURIDISCHE VERANTWOORDING ................................ 59
INLEIDING ........................................................................................................... 59 VERANTWOORDING VAN DE REGELS .............................................................................. 59
BIJLAGEN BIJ DE RUIMTELIJKE ONDERBOUWING ......................................61 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8 BIJLAGE 9 BIJLAGE 10 BIJLAGE 11 BIJLAGE 12 BIJLAGE 13 BIJLAGE 14 BIJLAGE 15 BIJLAGE 16 BIJLAGE 17 BIJLAGE 18 BIJLAGE 19 BIJLAGE 20 BIJLAGE 21 BIJLAGE 22 BIJLAGE 23 BIJLAGE 24
STEDENBOUWKUNDIG PLAN ................................................................................. 61 VERKEERSANALYSE ........................................................................................... 62 LADDER VOOR DUURZAME VERSTEDELIJKING .............................................................. 63 BEELDKWALITEITSPLAN ...................................................................................... 64 AKOESTISCH ONDERZOEK WEGVERKEERSLAWAAI ......................................................... 65 AKOESTISCH ONDERZOEK BEDRIJVIGHEID ................................................................. 66 AKOESTISCH ONDERZOEK TENNISBAAN .................................................................... 67 GECUMULEERD EN GEZAMENLIJK GELUID................................................................... 68 VERKENNEND BODEM- EN ASBESTONDERZOEK OP DE LOCATIE TEN WESTEN VAN DE PASTOORSWEG 60 69 VERKENNEND EN NADER BODEMONDERZOEK (DEELLOCATIES A EN B) ................................. 70 VERKENNEND EN NADER BODEMONDERZOEK (DEELLOCATIES C EN D) ................................. 71 VERKENNEND EN AFPERKEND BODEMONDERZOEK NEN 6740 .......................................... 72 VERKENNEND BODEMONDERZOEK NABIJ PASTOORSWEG 60 .............................................
73 QUICKSCAN LUCHTKWALITEIT ............................................................................... 74 NOTITIE SPUITZONERING .................................................................................... 75 QUICKSCAN KLIMAATADAPTATIE ............................................................................ 76 ONDERZOEK LICHTHINDER .................................................................................. 77 BEPLANTINGSPLAN ........................................................................................... 78 STIKSTOFONDERZOEK ....................................................................................... 79 QUICKSCAN ECOLOGIE ....................................................................................... 80 SOORTGERICHT ONDERZOEK STEENUIL EN MARTERACHTIGEN ........................................... 81 BUREAU- EN INVENTARISEREND VELDONDERZOEK ARCHEOLOGIE ....................................... 82 AANMELDNOTITIE M.E.R. .................................................................................... 83 PARTICIPATIEPLAN ........................................................................................... 84
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
3
Kerkenland Definitief
HOOFDSTUK 1
1.1
INLEIDING
Aanleiding
Voorliggende omgevingsplanwijziging heeft betrekking op het gebied tussen de Laan van Fasna en de Pastoorsweg, in het noordoosten van Vaassen (hierna: plangebied). Om de gemeente Epe en specifiek de kern Vaassen te kunnen voorzien in voldoende woningen, is het plan opgevat om het plangebied te transformeren naar een woongebied met maximaal 181 woningen. Deze ontwikkeling voorziet in een divers en kwalitatief hoogwaardig woningaanbod dat aansluit bij de uiteenlopende woonbehoeften van de lokale bevolking. Het woningbouwplan staat bekend onder de namen ‘Kerkenland’ en ‘Baanwachter’. Daarnaast wordt een extra tennisbaan gerealiseerd bij de aangrenzende tennisclub “De Kouwenaar”. Op basis van het omgevingsplan van rechtswege van de gemeente Epe zijn de gronden momenteel aangewezen voor agrarische doeleinden. Het gebruik van de gronden voor woningbouw is daarom niet toegestaan. Om het voornemen te realiseren, is een wijziging van het omgevingsplan noodzakelijk. Voorliggend wijzigingsbesluit voorziet in de gewenste juridisch-planologische kader en toont aan dat het voornemen in overeenstemming is met ‘een evenwichtige toedeling van functies aan locaties’.
1.2
Ligging van het plangebied
Het plangebied betreft een gebied van ruim 6 hectare, aan de noordoostelijke zijde van Vaassen. In afbeelding 1.1 is de ligging van het plangebied indicatief weergegeven met de rode contour.
Afbeelding 1.1
1.3
Ligging van het plangebied (Bron: Plattekaart.nl)
Het omgevingsplan
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het omgevingsplan van de gemeente Epe. Ter plaatse van het plangebied is sprake van het omgevingsplan van rechtswege zoals deze in werking is getreden op 1 januari 2024. Het omgevingsplan van rechtswege bestaat ter plaatse uit de volgende documenten: • • • •
Omgevingsplan gemeente Epe (in werking vanaf 01-01-2024); Bestemmingsplan “Parapluplan Parkeren” (vastgesteld op 08-11-2018); Bestemmingsplan “Buitengebied Epe” (vastgesteld op 23-03-2017); Bestemmingsplan “Oosterhof Heggerenk” (vastgesteld op 20-03-2008).
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
4
Kerkenland Definitief Voor de duiding van het planologisch regime van het plangebied zijn met name het bestemmingsplan “Buitengebied Epe” en “Oosterhof Heggerenk” van belang. Het omgevingsplan bevat in de huidige situatie namelijk uitsluitend de regels van de bruidsschat en het parapluplan parkeren stelt aanvullende eisen aan het parkeren. Met de regels uit deze plannen wordt in dit wijzigingsbesluit wel rekening gehouden. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeelding behorende bij het bestemmingsplan ‘Buitengebied Epe’ opgenomen. Dit bestemmingsplan geldt voor het noordelijke deel van het plangebied. In afbeelding 1.3 is een uitsnede van de verbeelding behorende bij het bestemmingsplan ‘Oosterhof Heggerenk’ opgenomen. Dit bestemmingsplan geldt voor het zuidelijke deel van het plangebied. Het plangebied is in beide uitsneden indicatief weergegeven met de rode contour.
Afbeelding 1.2
Uitsnede bestemmingsplan ‘Buitengebied Epe’ (Bron: omgevingswet.overheid.nl)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
5
Kerkenland Definitief
Afbeelding 1.3
Uitsnede bestemmingsplan ‘Oosterhof Heggerenk’ (Bron: omgevingswet.overheid.nl)
De gronden zijn grotendeels voorzien van de bestemming ‘Agrarisch’. Gronden met deze bestemming zijn bedoeld voor de uitoefening van een agrarisch bedrijf, de waterhuishouding en extensief recreatief medegebruik. De gronden in het zuidelijke deel van het plangebied zijn voorzien van de bestemmingen ‘Verkeer’ en ‘Groen’. Gronden met de bestemming ‘Verkeer’ zijn bedoeld voor wegen, straten, paden en parkeervoorzieningen met daarbij behorende water- en groenvoorzieningen. Gronden met de bestemming ‘Groen’ zijn bedoeld voor groenvoorzieningen, beplantingen, paden, speelvoorzieningen, evenementen, parkeerstroken en waterhuishoudkundige voorzieningen met daarbij behorende verhardingen. Verder geldt deels de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 4’ en de aanduidingen ‘overige zone – dekzandruggen en oude bouwlanden’, ‘beschermingszone – watergang’ en ‘Wro-zone wijzigingsgebied’. Gronden met de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 4’ zijn mede bestemd voor het behoud en de bescherming van de archeologische waarden van de gronden. Archeologisch onderzoek dient uitgevoerd te worden bij realisatie van bouwwerken met een oppervlakte groter dan van 500 m2 en een diepte van meer dan 50 centimeter.
De aanduiding ‘overige zone – dekzandruggen en oude bouwlanden’ is opgenomen voor het behoud, de bescherming, de ontwikkeling en/of het herstel van cultuurhistorische, landschappelijke en natuurlijke waarden. Gronden in de ‘beschermingszone – watergang’ zijn mede bestemd voor de bescherming en het beheer van de watergang en de bescherming van de ecologische waarden daarvan. Ten slotte zijn in het bestemmingsplan ‘Oosterhof Heggerenk’ wijzigingsbevoegdheden opgenomen voor gronden met deze aanduiding. Onder de Omgevingswet kunnen burgemeester en wethouders echter geen wijzigingsplan meer vaststellen, waardoor deze niet meer bruikbaar is. 1.3.2
Opheffen strijdigheid
Het voornemen is om het plangebied te transformeren ten behoeve van woningbouw en een extra tennisbaan bij een bestaande tennisclub. Gelet op de huidige bestemmingen, is dit niet toegestaan. De beoogde activiteiten passen daarmee niet binnen de beoordelingsregels van het omgevingsplan. Om het voornemen te realiseren, is een wijziging van het omgevingsplan noodzakelijk. Voorliggende ruimtelijke motivering toont aan dat de beoogde ontwikkeling in overeenstemming is met een ‘evenwichtige toedeling van functies aan locaties’.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
6
Kerkenland Definitief
1.4
Leeswijzer
Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 allereerst ingegaan op de huidige situatie. Hoofdstuk 3 en 4 gaan achtereenvolgens in op de gewenste situatie van het plangebied de bescherming van de landschappelijke en stedenbouwkundige waarden in en rondom het plangebied. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het relevante beleid beschreven. Hoofdstuk 6 gaat in op de omgevingsveiligheid, waarna in hoofdstuk 7 de bescherming van de waterbelangen wordt behandeld. Hoofstuk 8 en 9 gaan respectievelijk in op de bescherming van de gezondheid, het milieu en de natuur. Hoofdstuk 10 behandelt de archeologische en cultuurhistorische waarden. In hoofdstuk 11 komt de m.e.r.-beoordeling aan bod. Hoofdstuk 12 en 13 behandelen de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het voornemen. Ten slotte wordt in hoofdstuk 14 ingegaan op de juridische planverantwoording.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
7
Kerkenland Definitief
HOOFDSTUK 2
BESCHRIJVING HUIDIGE SITUATIE
Het plangebied betreft een gebied van ruim 6 hectare en wordt begrensd door Laan van Fasna aan de zuidzijde, de Pastoorsweg aan de oostzijde en de bebouwde kom van Vaassen aan de westelijke zijde. De ruimtelijke en functionele structuur van de directe omgeving bestaat voornamelijk uit woningbouw (o.a. woonwijk Heggerenk in het westen) en agrarische cultuurgronden. Daarnaast bevinden zich aan de zuidzijde van het plangebied de brandweerkazerne van Vaassen, enkele tennisvelden en een tijdelijke supermarkt. In de huidige situatie is het plangebied grotendeels ingericht als agrarische cultuurgrond met op enkele plekken opgaande beplanting. De gronden in het zuidoosten zijn verder verhard en ingericht als parkeerterrein en tijdelijk depot van het gemeentewerf. Daarnaast loopt er een watergang (een spreng) door het plangebied. In afbeelding 2.1 is de huidige situatie van het plangebied door middel van een luchtfoto weergegeven.
Afbeelding 2.1
Luchtfoto plangebied (Bron: Topotijdreis.nl)
In afbeelding 2.2 is met straatbeelden de huidige situatie ter plaatse weergegeven. De locatie van de straatbeelden is weergegeven in afbeelding 2.1. De straatbeelden zijn genomen vanaf de Pastoorsweg.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
8
Kerkenland Definitief
Afbeelding 2.2
Straatbeeld vanaf de Pastoorsweg (Bron: Google Maps)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
9
Kerkenland Definitief
HOOFDSTUK 3
PLANBESCHRIJVING
3.1
Het voornemen
3.1.1
Algemeen
Het voornemen betreft de herontwikkeling van het plangebied naar een woongebied met maximaal 181 woningen in verschillende segmenten. Hieronder worden deze segmenten benoemd: • • • • •
77 rijwoningen; 14 twee-onder-een-kapwoningen; 11 vrijstaande woningen; 58 appartementen; 21 zorgwoningen.
Ook zal een extra tennisveld worden gerealiseerd bij de tennisclub aan de zuidzijde van het plangebied. Daarnaast zullen in het plangebied de benodigde parkeerplaatsen, ontsluitingen, groenvoorzieningen, waterbergingsmogelijkheden en speelplaatsen worden gerealiseerd. In bijlage 1 is het gehele stedenbouwkundige plan opgenomen. In afbeelding 3.1 tot en met 3.3 zijn uitsneden opgenomen welke de gewenste situatie weergegeven.
Afbeelding 3.1
Verkavelingssituatie plangebied (Bron: Buro Ma.an)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
10
Kerkenland Definitief
Afbeelding 3.2
Woningbouwprogramma (Bron: Buro Ma.an)
Afbeelding 3.3
Vogelvlucht impressie (Bron: Buro Ma.an)
Met het woningbouwplan wordt ingezet op een gevarieerde doelgroepen waaronder starters, senioren en gezinnen. Dit wordt bereikt met een mix van verschillende woningtypes zowel grondgebonden als in gestapelde vorm, aansluitende bij de verschillende delgroepen en categorieën. Ook worden zorgwoningen gerealiseerd in het noordelijke deel van het plangebied.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
11
Kerkenland Definitief 3.1.2
Grondgebonden woningen
De grondgebonden woningen worden gerealiseerd in woonvlakken binnen het landschappelijke raamwerk. Daarbij worden in het zuidelijke deel van het plangebied met name rijwoningen gerealiseerd en langs de randen in het noorden en oosten vrijstaande woningen en twee-onder-eenkap woningen. De woningen langs de Pastoorsweg betreffen ruim opgezette groene erven. De erven in het hart van het plangebied (rijwoningen) zijn kleiner in omvang, maar hier is meer ruimte voor openbaar groen. 3.1.3
Appartementen
Zoals reeds aangegeven worden twee appartementengebouwen gerealiseerd. Het eerste gebouw is beoogd op de locatie op de hoek van de Pastoorsweg en de Laan van Fasna. Het andere gebouw is beoogd in het westelijke deel van het plangebied, aan de zijde van de Baronnenlijn. In de appartementengebouwen worden gezamenlijk maximaal 58 appartementen gerealiseerd. In het eerste gebouw gaat het om maximaal 34 woningen en in het tweede gebouw om maximaal 24 woningen. Het gaat om gebouw met een bouwhoogte van respectievelijk maximaal 18 en maximaal 16 meter. 3.1.4
Zorgwoningen
In het plan is ruimte voor de realisatie van zorggeschikte woningen. Deze zorggeschikte woningen zijn beoogd aan de noordzijde van het plangebied. Concreet is het huidige plan op hier een woongebouw te realiseren met 21 woonzorg-eenheden en enkele gemeenschappelijke ruimtes. De doelgroep is mensen met verregaande geheugenproblemen (o.a. dementie). Het betreffen zelfstandige woningen. De woningen zullen worden verhuurd voor sociale huurprijzen. Dat betekent dat de WZE niet boven de maximale toegestane huur conform het WWS (WoningWaarderingsStelsel) worden verhuurd. Daarnaast worden woningen, indien ze conform de WWS punten boven de liberalisatiegrens uitkomen, afgetopt zodat ze binnen de sociale-huurtarieven blijven. Met de woningen wordt ingespeeld op de toenemende vergrijzing en bijbehorende zorgvraag. Het aanbod in betaalbare woningen in deze wooncategorie is in de huidige situatie beperkt. 3.1.5
Tennisbaan
De nieuw te realiseren tennisbaan bevindt zich aan de zuidzijde van het plangebied, ten westen van het nieuw te realiseren appartementengebouw. De ter plaatse gevestigde tennisvereniging beschikt op dit moment over 4 banen en een eenlaags gebouw met voorzieningen. Het voornemen bestaat om het terrein uit te breiden met 1 extra baan. Deze baan zal worden voorzien van verlichting, waardoor en van 08:00 tot 23:00 uur kan worden getennist.
3.2
Infrastructuur en openbare ruimte
3.2.1
Algemeen
Op basis van de instructieregels zoals opgenomen in paragraaf 5.1.7 en 5.1.8 van het Bkl houdt het bevoegd gezag bij het evenwichtig toedelen van functies aan locaties rekening met het behoeden van de staat en werking van infrastructuur en het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen. In deze paragraaf wordt ingegaan op de verkeerssituatie en parkeerbehoefte van het plangebied. 3.2.2
Verkeer en parkeren
3.2.2.1 Algemeen In voorliggend geval is door Movares een verkeersanalyse uitgevoerd. Hierin zijn de verkeerseffecten van de ontwikkeling op het bestaande wegennet onderzocht en is de parkeerbehoefte in beeld gebracht. Het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage 2 Hierna wordt ingegaan op de belangrijkste resultaten.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
12
Kerkenland Definitief 3.2.2.2 Verkeer De voorgenomen woningbouwontwikkeling met maximaal 181 woningen genereert, op basis van de kengetallen uit CROW publicatie 744 “Parkeerkencijfers 2024”, circa 1.150 motorvoertuigen per etmaal. Dit verkeer verdeelt zich over de Laan van Fasna. Op basis van expert judgement zijn vier primaire herkomsten/bestemmingen bepaald die relevant zijn voor het plangebied. Per richting is geduid welk aandeel van de voertuigbewegingen zich van/naar die richting begeeft.
Tabel 3.1
Duiding herkomst/bestemming verkeer woningbouwontwikkeling
Om de verkeerseffecten te bepalen wordt de autonome situatie in 2040 vergeleken met de situatie waarin de woningbouwontwikkeling is gerealiseerd (zie afbeelding 3.4). Het verschil tussen beide situaties is het verkeerseffect van de woningbouwontwikkeling.
Afbeelding 3.4
Etmaalintensiteiten autonome situatie (links) en na realisatie woningbouwontwikkeling (rechts)
Als gevolg van de ontwikkeling neemt de etmaalintensiteit op de Laan van Fasna toe. De etmaalintensiteit toe van circa 9.400 (autonome situatie) naar circa 10.400 motorvoertuigbewegingen per etmaal (inclusief planontwikkeling). Met de toename van de verkeersdruk ontstaan er geen knelpunten ten aanzien van de doorstroming op wegvakniveau. In zowel de autonome situatie als in de plansituatie functioneren de kruispunten eveneens naar behoren. Er worden geen capaciteitsproblemen verwacht in 2040 in combinatie met de voorgenomen woningbouwontwikkeling. Gemeente Epe en initiatiefnemer hebben in gezamenlijke afstemming een aangepaste voorrangskruising onderzocht en uitgewerkt voor het kruispunt Laan van Fasna – Pastoorsweg. In dit voorstel wordt voorzien in een middengeleider van 6 meter en een linksafstrook voor verkeer vanaf Vaassen. 3.2.2.3 Parkeren Gemeente Epe heeft in haar Nota Parkeernomen 2024 voorwaarden gesteld aan de parkeerbehoefte van ruimtelijke ontwikkelingen. De normen zijn gekoppeld aan de stedelijkheidsgraad en ligging. Op basis van de uitgangspunten zoals opgenomen in hoofdstuk 2 van het onderzoek van Movares bedraagt de parkeerbehoefte 313 parkeerplaatsen (zie tabel 3.2). Daarbij wordt opgemerkt dat naast de woningen, de bestaande tennisclub aan Pastoorsweg 78 is meegenomen in de berekening.
De tennisclub maakt namelijk gebruik van parkeervoorzieningen binnen het plangebied. Ook is de woonzorgvoorziening meegenomen als aparte (niet-wonen) functie. De kengetallen in de Nota Parkeernormen 2024 zijn inclusief bezoekersparkeren (0,3 parkeerplaats per woning). Omwille van een heldere uiteenzetting is onderscheid gemaakt tussen bewonersparkeren en bezoekersparkeren. Dit verklaart de mindering van 0,3 in de kengetallen in onderstaande tabel.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
13
Kerkenland Definitief Functie Vrijstaand koop Koop, huis, twee-ondereen-kap Rijwoning, koop Rijwoning, koop Appartement, koop
Rijwoning, sociaal Appartement, sociaal Appartement, sociaal
Functie volgens Nota parkeernormen Grondgebonden, koop, woning met GO >150m2, GGK Grondgebonden, koop, woning met GO >100m2 <150m2 Grondgebonden, koop, woning met GO >60m2 <100m2 Grondgebonden, koop, woning met GO >100m2 <150m2 Nietgrondgebonden, koop, woning met GO >60 m2 <100 m2 Grondgebonden, sociaal, woning met GO =/> 60,0m2 Nietgrondgebonden, sociaal, woning met GO <60,0m2 Nietgrondgebonden, sociaal, woning met GO =/>60,0m2
Bezoekers
Omvang
Eenheid
Kengetal
Parkeerbehoefte
11
woningen
2,3 - 0,3 = 2,0
22,0 parkeerplaatsen
14
woningen
2,2 - 0,3 = 1,9
26,6 parkeerplaatsen
10
woningen
2,0 - 0,3 = 1,7
17,0 parkeerplaatsen
57
woningen
2,2 - 0,3 = 1,9
108,3 parkeerplaatsen
24
woningen
1,3 - 0,3 = 1,0
24,0 parkeerplaatsen
10
woningen
1,4 - 0,3 = 1,1
11,0 parkeerplaatsen
16
woningen
1,2 - 0,3 = 0,9
14,4 parkeerplaatsen
18
woningen
0,9 - 0,3 = 0,6
10,8 parkeerplaatsen
160
woningen
0,3
Omvang 21
Eenheid woningen
4.060
m2
Kengetal 0,6 per eenheid 0,5 per 100m2
48 parkeerplaatsen 234,1 parkeerplaatsen 48 parkeerplaatsen 282,1 parkeerplaatsen Parkeerbehoefte 12,6 parkeerplaatsen 20,3 parkeerplaatsen 32,9 parkeerplaatsen 315 parkeerplaatsen
Parkeerbehoefte bewoners Parkeerbehoefte bezoekers Parkeerbehoefte wonen Functie Zorgwoningen Tennisclub
Verpleeg en verzorgingstehuis Tennishal
Parkeerbehoefte niet-wonen Parkeerbehoefte totaal Tabel 3.2
Parkeerbehoefte
De ontwikkeling beslaat de realisatie van diverse woningen. Omdat het hier enkel gaat om de functie ‘wonen’ is het niet mogelijk om de corrigeren op basis van de aanwezigheidspercentages. De parkeerbehoefte is dan 315 parkeerplaatsen. De percentages worden toegepast wanneer minimaal twee functies gebruik kunnen maken van dezelfde parkeervoorzieningen. Bewoners parkeren veelal in de avond en nacht hun auto, terwijl winkels een grote parkeerbehoefte heeft tijdens de middag en koopavond.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
14
Kerkenland Definitief Indien rekening wordt gehouden met de aanwezigheid van de tennisclub is er sprake van meerdere ruimtelijke functies. De Nota Parkeernormen 2024 staat dan dubbelgebruik toe. De parkeerbehoefte van de tennisclub zijn 21 parkeerplaatsen (o.b.v. 4.060 m2 perceel en type tennisbaan). Hiermee neemt de theoretische parkeerbehoefte toe tot 315 parkeerplaatsen. Met het toepassen van aanwezigheidspercentages is er een parkeerbehoefte van maximaal 293 parkeerplaatsen op de werkdag-nacht. In afbeelding 3.5 is de parkeersituatie in de gewenste situatie weergegeven. Omdat het plan uit meerdere wegen en gebieden bestaat, is per deelgebied de parkeerbehoefte inzichtelijk gemaakt. Hierbij is ook gekeken naar parkeren op eigen terrein. Zoals blijkt uit tabel 3.3 voorziet het plan in 218 openbare parkeerplaatsen. Deelgebieden 5 en 6 vormen het overloopgebied voor parkeren in de Brugwachter. In de planuitwerking is gestreefd naar een parkeerbalans dat zo goed mogelijk aansluit bij de parkeerbehoefte en de relatie met de gewenste ruimtelijke kwaliteit. In deelgebied 7 worden voor ieder van de 47 grondgebonden woningen één parkeerplaats in de openbare ruimte voorzien. Deze parkeerplaats is gekoppeld – door middel van een parkeervergunning – aan de betreffende woning.
Hiervoor moet worden afgeweken van de parkeereis zoals opgenomen in de Nota Parkeernormen 2024 van de gemeente Epe. De Nota Parkeernormen 2024 van de gemeente Epe geeft in stap 4 aan dat “de uitkomst van de berekening afgerond wordt op een geheel aantal parkeerplaatsen waarbij vanaf '0,5' en hoger naar boven wordt afgerond.” Deze afronding is toegepast per deelgebied, om nauwkeurig inzicht te krijgen in de parkeerbalans er deelgebied. Per saldo resulteert het plan in een sluitende parkeerbalans met een parkeerbehoefte van 209 parkeerplaatsen in de openbare ruimte en een beschikbaarheid van 218 parkeerplaatsen (zie tabel 5). De volledige parkeerbalans per deelgebied is opgenomen in bijlage 1 van de verkeersanalyse van Movares.
Afbeelding 3.5
Parkeersituatie in plangebied (Bron: initiatiefnemers)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
15
Kerkenland Definitief
Tabel 3.3
3.2.3
Overzicht parkeerbehoefte (afgerond) per deelgebied inclusief openbare parkeerplaatsen (groen = sluitend, oranje = niet sluitend)
Conclusie
Het voornemen houdt in voldoende mate rekening met de staat en werking van de infrastructuur en de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte. Het plan voldoet vanuit deze aspecten aan een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
16
Kerkenland Definitief
HOOFDSTUK 4
4.1
LANDSCHAPPELIJKE EN STEDENBOUWKUNDIGE WAARDEN
Algemeen
In het vorige hoofdstuk is de gewenste ontwikkeling beschreven. Dit hoofdstuk zal ingaan op hoe het plan rekening houdt met de ter plaatse aanwezige landschappelijke en stedenbouwkundige waarden. De waardering van de landschappelijke en stedenbouwkundige kwaliteit is altijd gebiedsspecifiek. Deze kunnen daarom worden benut binnen het ontwerp van een ruimtelijke ontwikkeling. De landschappelijke en stedenbouwkundige kwaliteit maken integraal onderdeel uit van de taak van overheden om in een omgevingsplan te voorzien in een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Voor de landschappelijke en stedenbouwkundige kwaliteit zijn in afdeling 5.1.5 instructieregels opgesteld voor het beschermen van deze kwaliteiten. Deze gaan over de volgende onderwerpen: • • • • •
Kustbescherming; Waddenzee en Waddengebied; Cultureel erfgoed en werelderfgoed; Landelijke fiets- en wandelroutes; Ladder voor duurzame verstedelijking.
Het aspect ‘cultureel erfgoed en werelderfgoed’ zal in hoofdstuk 10 worden behandeld. In onderstaande paragraaf wordt ingegaan op de ladder voor duurzame verstedelijking en de gebiedsspecifieke landschappelijke en stedenbouwkundige kwaliteiten. De overige van bovenstaande thema’s zijn niet van toepassing op het plangebied.
4.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
4.2.1
Algemeen
De Ladder is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. Bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen wordt beoordeeld of er echt behoefte aan is en of de ontwikkeling binnen het stedelijk gebied kan. De instructieregel in artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) regelt dat bij een wijziging van het omgevingsplan voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de Ladder is vereist. De Ladder wordt toegepast bij een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en een ‘stedelijke ontwikkeling’. bestaand stedelijk gebied betreft het bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur. Een stedelijke ontwikkeling is de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelsvoorziening of een andere stedelijke voorziening die voldoende substantieel is. Artikel 5.129g Bkl legt geen grens vast wat voldoende substantieel is. In uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State zijn wel lijnen uitgezet.
Er is een overzichtsuitspraak (ECLI:NL:RVS:2017:1724) over de Ladder. De Afdeling geeft hierin geen harde ondergrenzen, maar stelt wel 'in beginsel' grenzen. Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit).
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
17
Kerkenland Definitief 4.2.2
Toetsing van het voornemen aan de Ladder voor duurzame verstedelijking
Wat betreft de 'Ladder voor duurzame verstedelijking' wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij 'nieuwe stedelijke ontwikkelingen' (5.129g Bkl). Er zijn inmiddels meerdere gerechtelijke uitspraken geweest over deze begripsdefinitie. Op het realiseren van woningen is ondermeer de uitspraak ABRvS 16 september 2015, ECLI:NL:RVS:2015:2921 van toepassing. Uit deze uitspraak blijkt dat het realiseren van respectievelijk 11 woningen niet wordt gezien als stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, aanhef en onder i, Bro. Aangezien de voorgenomen ontwikkeling voorzien in een woningbouwplan van maximaal 181 woningen, dient het voornemen te worden getoetst aan de Ladder voor duurzame verstedelijking. De volgende onderdelen dienen te worden getoetst: • •
de behoefte aan de stedelijke ontwikkeling; bij een ontwikkeling buiten stedelijk gebied: de mogelijkheden om binnen het bestaande stedelijk gebied in de behoefte te voorzien zijn verkend.
In bijlage 3 is de ladder voor duurzame verstedelijking getoetst. Hierin is aangetoond dat de voorgenomen stedelijke ontwikkeling voorziet in een concrete behoefte, grenzend aan bestaand stedelijk gebied. De behoefte is zowel kwantitatief als kwalitatief aangetoond. De ontwikkeling is daarmee in overeenstemming met de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ en voldoet aan de instructieregel zoals opgenomen in artikel 5.129g van het Bkl.
4.3
Landschappelijke en/of stedenbouwkundige waarden
Bij de totstandkoming van de voorgenomen ontwikkeling is nadrukkelijk rekening gehouden met de bestaande groenstructuur in en om het plangebied. In het Visiedocument Gebiedsontwikkeling Kerkenland Vaassen (zie ook paragraaf 5.4.3) zijn hiervoor kaders geformuleerd welke zijn uitgewerkt in de stedenbouwkundige opzet (bijlage 1) en het beeldkwaliteitsplan (bijlage 4). Het plangebied krijgt een sterk landschappelijk raamwerk als basis, waarin bestaande groenstructuren zoveel als mogelijk worden geïntegreerd en versterkt. Daarnaast worden nieuwe houtwallen en bomenlanen aangelegd en worden groen aangeklede openbare ruimtes gecreëerd tussen de woongebieden. In afbeelding 4.1 wordt dit op hoofdlijnen weergegeven.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
18
Kerkenland Definitief
Afbeelding 4.1
Landschappelijk raamwerk (Bron: initiatiefnemers)
Voor de stedenbouwkundige uitwerking is een beeldkwaliteitsplan (zie bijlage 4) opgesteld waarin de gewenste uitstraling van de woningen weergegeven. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen 3 sfeergebieden, namelijk: • • •
Eigentijds erf wonen; Eigentijds dorps; Objecten aan de spreng.
In afbeelding 4.2 zijn de verschillende sfeergebieden met bijbehorende sfeerbeelden per gebied weergegeven.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
19
Kerkenland Definitief
Afbeelding 4.2
Beeldkwaliteit per deelgebied (Bron: initiatiefnemers)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
20
Kerkenland Definitief
HOOFDSTUK 5
BELEIDSKADERS
Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal-, regionaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifiek voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.
5.1
Rijksbeleid
5.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
5.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. 5.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.
Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio’s Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.
Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
21
Kerkenland Definitief 5.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; 3. Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties. 5.1.2
Instructieregels Rijk (Amvb’s)
Het omgevingsplan bevat op basis van artikel 4.2 van de Omgevingswet voor het gehele grondgebied van de gemeente in ieder geval de regels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. In afdeling 5.1 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn de instructieregels opgenomen voor het stellen van regels in het omgevingsplan. Hieronder zijn de hoofdonderwerpen opgesomd waarvoor het Bkl instructieregels bevat: o o o o o o
o
waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; het behouden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en luchtvaart, fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8).
Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen. In heel bijzondere gevallen kunnen B&W de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl. Zie stap 11f van hoofdstuk 3. In de onderbouwing moet worden ingegaan op de bovengenoemde onderwerpen, wanneer deze relevant zijn voor de betreffende ontwikkeling. Per onderwerp dient een toetsing plaats te vinden. 5.1.3
Toetsing van het initiatief aan de uitgangspunten in het Rijksbeleid
Het betreft een project waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de voorgenomen ontwikkeling. In de volgende hoofdstukken wordt aangegeven hoe het plan rekening houdt met de hoofdonderwerpen waarvoor het Bkl instructieregels bevat. Hoofdstuk 3 en 4 zijn reeds ingegaan op de instructieregels zoals vervat in paragraaf 5.1.5, 5.1.7 en 5.1.8 van het Bkl.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
22
Kerkenland Definitief
5.2
Provinciaal beleid
Het provinciaal beleid is verwoord in tal van plannen. De belangrijkste plannen zijn de Omgevingsvisie en de Omgevingsverordening. 5.2.1
Omgevingsvisie Gaaf Gelderland
5.2.1.1 Algemeen In de Omgevingsvisie staan de hoofdlijnen van het provinciale beleid over onderwerpen als ruimte, water, mobiliteit, economie, natuur en landbouw. Ontwikkelingen vanuit het energievraagstuk, klimaatverandering, uitputting van grondstoffen, kwetsbare biodiversiteit, digitalisering, internationalisering maakt dat de wereld ingrijpend verandert. Deze wereldwijde ontwikkelingen raken ook Gelderland en zetten druk op de leefomgeving. Ze vragen om stevige antwoorden en oplossingen als investering in de toekomst. In de Omgevingsvisie wordt een gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland centraal gesteld. De Omgevingsvisie Gaaf Gelderland bevat thematische visieschetsen. Deze schetsen zijn niet bedoeld als geografische plankaart of ontwikkelkaart; ze bieden geen volledig en limitatief beeld. De schetsen zijn wel een grove schets van in het oog springende bestaande en nieuwe initiatieven, kansen, mogelijkheden en ontwikkelingen die op dit moment worden gezien vanuit het perspectief van de Omgevingsvisie. De schetsen sluiten op voorhand ook niets uit. De visieschetsen dienen onderlegger om met de partners van de provincie het gesprek te voeren over de thema’s, vraagstukken en oplossingsrichtingen. Voor deze ontwikkeling is met name de visie om het thema ‘bereikbaarheid’ van belang.
5.2.1.2 Woon- en leefomgeving: Dynamisch, divers, duurzaam Om Gelderland voor mensen en bedrijven aantrekkelijk te houden, is de kwaliteit van de leefomgeving van groot belang. Bovendien draagt een goede kwaliteit van de leefomgeving bij aan gezondheid. Goed bereikbare voorzieningen, aansprekende evenementen, unieke cultuurhistorie, inspirerende culturele voorzieningen, een mooie natuur; het is allemaal van belang. Ook goed wonen hoort daarbij. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende woonkwaliteiten, zowel stedelijke als landelijke. De Gelderse streken hebben ieder hun eigen aard, waar mensen zich thuis en verbonden met elkaar voelen. In de groeiende Gelderse steden komen veel activiteiten samen. Tegelijkertijd wordt geïnvesteerd in een vitaal platteland, juist als daar krimp plaatsvindt. Om het landschap open, groen en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen, is bouwen binnen bestaand verstedelijkt gebied het vertrekpunt. Gelderland geeft de voorkeur aan het benutten van bestaande gebouwen. Gelderland gaat voor concentraties van bebouwing. Pas als er geen andere goede mogelijkheden zijn, wordt uitgebreid aan de randen van de steden of dorpen. De provincie streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat, dat steeds weet te anticiperen op ontwikkelingen. De ambities zijn als volgt geformuleerd: • • •
Gelderland heeft een aanbod aan woningtypen en woonmilieus passend bij de diversiteit aan woningvraag; voor ieder een passende, duurzame woning. De bestaande bebouwde omgeving wordt optimaal benut met voldoende ruimte voor klimaatadaptieve maatregelen. Alle nieuwbouw wordt aardgasloos aangelegd en zoveel mogelijk circulair gebouwd. In 2035 zijn alle (bestaande) wijken van het aardgas. Woningen in Gelderland zijn in 2050 klimaatneutraal.
Om vorenstaande ambities te realiseren gaat de provincie in overleg met de Gelderse regio’s, om zodoende regionale afspraken te maken. 5.2.1.3 Toetsing van het initiatief aan de Omgevingsvisie Gelderland Zoals ook blijkt uit de toetsing van de voorgenomen ontwikkeling aan het regionale en gemeentelijke woonbeleid (zie paragrafen 5.3 en 5.4), voorziet de voorgenomen ontwikkeling in kwantitatieve en kwalitatieve zin in het opvullen van een woonbehoefte. Op deze plaats wordt dan ook kortheidshalve verwezen naar de genoemde paragrafen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
23
Kerkenland Definitief De voorgenomen nieuw te bouwen woningen worden daarnaast niet op het gasnet aangesloten en dragen daarmee bij aan de provinciale ambities van aardgasloos bouwen. Gelet op het vorenstaande wordt geconcludeerd dat overeenstemming is met de Omgevingsvisie Gelderland. 5.2.2
de
voorgenomen
ontwikkeling
in
Omgevingsverordening
5.2.2.1 Algemeen Met een omgevingsverordening stelt de provincie regels aan ruimtelijke plannen van gemeenten. De provincie richt zich hierbij op onderwerpen die van provinciaal belang zijn, zoals verstedelijking, natuur, nationale landschappen, water en glastuinbouw. Gemeenten krijgen op sommige terreinen meer beleidsvrijheid, terwijl ze op andere gebieden te maken krijgen met strikte provinciale richtlijnen. De regels in de verordening kunnen betrekking hebben op het hele provinciale grondgebied, delen of gebiedsgerichte thema’s. Gemeenten moeten binnen een bepaalde termijn hun omgevingsplan op deze regels afstemmen. 5.2.2.2 Van toepassing zijnde artikelen Op basis van de Omgevingsverordening zijn met name artikel grondwaterbedreigende activiteiten), 5.38, 5.64 en 5.85 van toepassing.
4.16
(betreffende
Artikel 4.16 lid 1 (specifieke zorgplicht) 1. Degene die een grondwaterbedreigende activiteit verricht in een waterwingebied, een grondwaterbeschermingsgebied, een koude-warmte-opslagvrije zone, een boringsvrije zone, een intrekgebied, een kwetsbaar drinkwaterreserveringsgebied of een minder kwetsbaar drinkwaterreserveringsgebieden weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat die activiteit nadelige gevolgen kan hebben voor de kwaliteit van het grondwater, is verplicht: a. alle maatregelen te nemen die redelijkerwijs van diegene kunnen worden gevraagd om die gevolgen te voorkomen; b. voor zover die gevolgen niet kunnen worden voorkomen: die gevolgen zoveel mogelijk te beperken of ongedaan te maken; en c. als die gevolgen onvoldoende kunnen worden beperkt: die activiteit achterwege te laten voor zover dat redelijkerwijs van diegene kan worden gevraagd. Artikel 5.38 (beschermen Landschap Gelderse streken: IJsselvallei) Voor zover een omgevingsplan van toepassing is op locaties binnen de Gelderse streek IJsselvallei wordt bij een nieuwe activiteit of ontwikkeling rekening gehouden met de voor die streek vastgestelde kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen van het landschap als bedoeld in bijlage Kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen landschap Gelderse streek IJsselvallei. Artikel 5.64 (doorwerking regionale woonagenda) 1.
Een omgevingsplan laat nieuwe woningen alleen toe als die ontwikkeling past binnen de regionale woonagenda. 2. Als een ontwikkeling niet past binnen de regionale woonagenda, kan een omgevingsplan vooruitlopend op de eerstvolgende actualisatie van de regionale woonagenda die ontwikkeling toch toelaten als: a. de gemeentebesturen in de regio in de gelegenheid zijn gesteld een zienswijze daarover naar voren te brengen; en b. Gedeputeerde Staten met deze ontwikkeling instemmen. Artikel 5.85 (klimaatadaptatie) 1. Voor zover een omgevingsplan een nieuwe activiteit of ontwikkeling toelaat, bevat de toelichting op het omgevingsplan een beschrijving van de maatregelen of voorzieningen die worden getroffen om de risico's van klimaatverandering te voorkomen of te beperken en de afweging die daarbij is gemaakt. 2. In de beschrijving worden in ieder geval de volgende aspecten betrokken: a. waterveiligheid;
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
24
Kerkenland Definitief b. wateroverlast; c. droogte; en d. hitte. 3. De beschrijving wordt opgesteld na overleg met in ieder geval het dagelijks bestuur van het waterschapwaar de activiteit wordt verricht of de ontwikkeling plaatsvindt 5.2.2.3 Toetsing van het voornemen aan de Omgevingsverordening Gelderland Artikel 4.16 Door de ligging van het plangebied in een intrekgebied, dient rekening te worden gehouden met de zorgplicht ter voorkoming van nadelige gevolgen voor de kwaliteit van het grondwater. De functie wonen is in beginsel geen grondwaterbedreigende functie. Met de zorgplicht wordt rekening gehouden. In hoofdstuk 7 wordt daarnaast ingegaan op de bescherming van waterbelangen. Artikel 5.38 In de bij de provinciale Omgevingsverordening opgenomen bijlage staan de kernkwaliteiten en ontwikkelingsdoelen beschreven. In de stedenbouwkundige opzet en het beeldkwaliteitsplan is nadrukkelijk rekening gehouden met de kernkwaliteiten en ontwikkeldoelen. Zo is het zichtbaar maken en houden van de cultuurhistorisch- en waterhuishoudkundig waardevolle spreng een belangrijk onderdeel van de ontwikkeling. Ook wordt bij de opzet van het plan aangesloten op de landschappelijke kenmerken (ter plaatse van het plangebied een sprengenlandschap en een essenlandschap). Daarbij is de plaatselijke bodem en waterhuishoudkundige situatie sturend geweest voor de invulling.
Artikel 5.64 Zoals blijkt uit de toetsing van het voornemen aan het regionale en gemeentelijk (woon)beleid (zie respectievelijk paragraaf 5.3 en 5.4), voorziet de voorgenomen ontwikkeling in kwalitatief en kwantitatief opzicht in woningbouw waar behoefte aan is. Artikel 5.85 In paragraaf 8.7 wordt nader ingegaan op klimaatadaptatie. In het plan wordt op verschillende manieren ingespeeld op klimaatadaptatie. Door bijvoorbeeld bij de herinrichting rekening te houden met hemelwatergevoelige locaties en deze met name te gebruiken voor groen en water, door waterbergende voorzieningen aan te leggen en hoogteverschillen te benutten. 5.2.3
Conclusie toetsing aan het provinciale beleid
Geconcludeerd wordt dat het voornemen past binnen de ambities uit de Omgevingsvisie Gelderland en voldoet aan de relevante instructieregels uit de Omgevingsverordening.
5.3
Regionaal beleid
5.3.1
Algemeen
De wettelijke basis om gezamenlijk besluiten te nemen ligt in artikel 2.2 lid 2 van de Omgevingswet. Het gaat om het gezamenlijk nemen van één besluit. Veel opgaven overstijgen het lokale belang, wat ertoe kan leiden dat er op regionaal niveau beleid wordt vastgesteld (bijvoorbeeld een regionale woningbouwopgave). Ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling is met name de ‘Regionale woondeal 2022-2030 regio Stedendriehoek’. 5.3.2
Regionale woondeal 2022-2030 regio Stedendriehoek
In de regionale woondeal hebben de gemeenten Apeldoorn, Brummen, Epe, Heerde, Lochem, Voorst en Zutphen afspraken gemaakt over woningbouwopgave tot 2030. In de woondeal is voor de gemeente Epe een kwantitatieve woningbouwopgave van in totaal 1.843 woningen tot 2030 opgenomen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
25
Kerkenland Definitief Kwalitatief gezien wordt benadrukt dat sprake is van een grote behoefte aan betaalbare woningen. Hierdoor is het streven om tenminste tweederde van de nieuwe woningen betaalbaar te maken. 5.3.3
Toetsing van het voornemen aan de regionale woondeal
De voorgenomen ontwikkeling is in de regionale woondeal aangewezen als sleutelproject (onder de naam ‘Kerkenlanden’). Het plan wordt noodzakelijk geacht voor de realisatie van de regionale opgave. De ontwikkeling draagt kwantitatief gezien bij aan de woningbouwopgave die in de woondeal voor de gemeente Epe staat beschreven. Kwalitatief gezien worden in het plangebied onder andere betaalbare woningen (appartementen en rijwoningen) gerealiseerd. Het aandeel betaalbare woningen is minimaal tweederde, waardoor voldaan wordt aan het streven van de regionale woondeal. Gelet op het vorenstaande wordt geconcludeerd dat het voornemen in overeenstemming is met de regionale woondeal.
5.4
Gemeentelijk beleid
Het gemeentelijk beleid is verwoord in tal van beleidsplannen op het gebied van wonen, gezondheid, veiligheid, goede omgevingskwaliteit en duurzaamheid als centrale thema’s gekoppeld aan maatschappelijke doelen uit artikel 1.3 van de Omgevingswet. In deze paragraaf wordt ingegaan op de omgevingsvisie en andere voor voorliggend initiatief relevante beleidsstukken. 5.4.1
Omgevingsvisie ‘Natuurlijk goed leven’
5.4.1.1 Algemeen De gemeente Epe is een bijzonder mooie gemeente. Er is veel om dankbaar voor te zijn: veel groen, veel natuur en binnen de gemeente zijn mooie dorpen met hun eigen karakter. Daar wil de gemeente zorgvuldig mee omgaan. Tegelijkertijd zijn er veel uitdagingen en er moet veel gebeuren: de vraag naar voldoende woningen in een gezonde en sociale leefomgeving, de behoefte aan ruimte voor recreatie, economische groei en diverse duurzaamheidsambities. Dit alles samengenomen vraagt om een integrale aanpak met behoud van de kwaliteiten en waarden die we hebben. De gemeente wil via de omgevingsvisie samen met haar inwoners komen tot gedragen, evenwichtige en integrale oplossingen voor ruimtelijke en maatschappelijke opgaven. In de gemeente Epe worden de volgende opgaven geformuleerd: • • • •
Duurzame toekomst; Gezondheid, zorg en welzijn; Goed wonen; Ondernemen.
5.4.1.2 Goed wonen Goed wonen is een belangrijke opgave voor de gemeente Epe. Het is een opgave die voortdurend aandacht nodig heeft. De gemeente ziet huishoudens die kleiner worden, een grote vraag naar betaalbare woningen voor jongeren en ouderen, en een verschuiving in de behoefte naar een bepaald type woningen. Het gaat naast een kwantitatieve opgave ook om de kwaliteit van de woonomgeving en dat is veel meer dan de woning zelf. De kwaliteit van de woonomgeving wordt gevormd door bijvoorbeeld de aanwezigheid van groen en natuur, en de nabijheid van voorzieningen, zoals winkels, scholen en zorg. De kwantitatieve opgave Het bouwen van voldoende woningen voor de juiste doelgroep en op de juiste plek is de uitdaging. Ook is het gewenst om passende woningtypes te ontwikkelen. De gemeente streeft daarom naar een diversiteit aan woonvormen om een goed balans te creëren in de behoefte van de verschillende doelgroepen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
26
Kerkenland Definitief De kwalitatieve opgave Een kwalitatieve woonomgeving heeft continue aandacht nodig. Zowel als het gaat om het in stand houden van voorzieningen en de goede bereikbaarheid als het behouden van rust / natuur en het aanpassen van de woonomgeving aan de nieuwe tijd. De opgave voor de woonomgeving bij aanpassing van de inrichting of nieuwbouwontwikkeling is, dat er in belangrijke mate aandacht uitgaat naar de kwalitatieve aspecten. 5.4.1.3 Ruimtelijke keuzes Vaassen, wonen De gemeente heeft een stevige bouwopgave voor woningen. In Vaassen wordt op meerdere locaties uitgebreid. Landschap en bestaande natuur zijn inspiratie voor ontwikkeling. Er wordt voor alle doelgroepen gebouwd en de gemeente zet in op nieuwe woontypologieën, bijvoorbeeld: flexibele bouw, innovatieve woonconcepten en woon-zorgbuurten met bijzondere nieuwe woonvormen voor ouderen. Bij nieuwbouw zet de gemeente ook in op klimaatbestendigheid, groen (bomenstructuur en een groene ondergrond) en blauw (ruimte voor water). Er zijn groene aders naar de bestaande wijken, het verbeteren van biodiversiteit en inspelen op de klimaatopgave worden gekoppeld. De omgeving bepaalt mede de manier waarop invulling wordt gegeven aan de opgave.
5.4.1.4 Toetsing van het initiatief aan de omgevingsvisie Met de voorgenomen ontwikkeling wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan de kwantitatieve en kwalitatieve woningbehoefte in de gemeente Epe en de kern Vaassen. Hier wordt in paragraaf 5.4.2 nader op ingegaan. Conform de omgevingsvisie is bij de totstandkoming van de voorgenomen ontwikkeling rekening gehouden met klimaatbestendigheid, groen en blauw. Dit vertaald zich ondermeer in het behoud van bestaande groenstructuren, het realiseren van nieuw groen, het behoud en de versterking van een bestaande waterloop en het creëren van voldoende waterberging. Er wordt een groene woonomgeving gerealiseerd met ruimte voor groen en water. Geconcludeerd wordt dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met de gemeentelijke omgevingsvisie. 5.4.2
Woonagenda 2024 – 2028 gemeente Epe
5.4.2.1 Algemeen In deze Woonagenda geeft de gemeente inzicht in de belangrijkste opgaven op de woningmarkt, de wijze waarop de gemeente met deze opgave aan de slag gaan en de concrete maatregelen die daarbij horen. Belangrijk daarbij is dat opgaven en maatregelen goed onderbouwd zijn. Hiervoor is gebruik gemaakt van verschillende bronnen, zoals een uitgebreid woningbehoefteonderzoek (2021), de gemeentelijke Omgevingsvisie (2021), de Regionale Woondeal (2023) en de input van alle stakeholders die. De Woonagenda vormt de basis voor het toetsen van nieuwe woningbouwplannen en het maken van prestatieafspraken. De belangrijkste speerpunten zijn: • • • • • • •
Inspelen op de grote woningbehoefte Juiste balans tussen wonen en andere ruimtelijke opgaven Sterke nadruk op bouw van betaalbare woningen Meer variatie aan woningtypen en woonvormen Aardgasloze woningbouw Beter benutten bestaand vastgoed Onderscheidende kwaliteiten van de dorpen
5.4.2.2 Meer woningen bouwen In de Regionale Woondeal Stedendriehoek zijn afspraken gemaakt over de toekomstige woningbouwopgave per gemeente in de regio. De gemeente Epe krijgt hierin opdracht om meer woningen te kunnen bouwen om in te kunnen spelen op de grote regionale woningopgave. De gemeente heeft de ambitie om in de periode 2022 tot en met 2030 1.789 woningen (netto) toe te voegen aan de woningvoorraad. BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies