1356803 Programmabegroting 2026-2029 Gemeente Epe
Tekst van het document
Hoe we dat doen, is in de eerdergenoemde visie Samen Verder vastgelegd. De leidende principes daarin zijn:
75
De komende jaren werken we op het gebied van de dienstverlening aan twee belangrijke hoofopgaven: Externe dienstverlening: • Transparante en toegankelijke communicatie • Inwonersgericht werken en participatie • Omgevingsbewust werken • Versterken digitale contactkanalen • Basisdienstverlening op orde Interne dienstverlening • Flexibele interne dienstverlening • Organisatieontwikkeling Het nieuwe sturingsconcept geeft duidelijkheid en houvast in de uitvoering van het werk. Het sturingsconcept en de inrichting (organisatiestructuur) vormen randvoorwaarden voor een goede dienstverlening aan onze inwoners. Maar doorslaggevend daarvoor is de beschikbaarheid, kwaliteit en motivatie van onze medewerkers om dagelijks het goede voor Epe te doen. De formatie (beschikbaarheid) is in 2025 op orde gebracht aan de hand van een uitgevoerde benchmark. Deze benchmark liet zien dat de dienstverlening op een aantal plaatsen knelde door een te krappe formatie. Aan de andere kant was er, met name bij bedrijfsvoeringsteams, ruimte om het met minder formatie te doen. Door deze formatie intern te her-alloceren, versterken we de dienstverlening. Hiervoor is ook van belang dat we onze bezetting op orde houden. We merken dat het werven en behouden van medewerkers op de huidige arbeidsmarkt steeds lastiger wordt. Tot slot willen wij een inclusieve werkgever zijn.
We willen een werkomgeving bieden waarin iedereen zich veilig, gewaardeerd en gehoord voelt. We vinden het belangrijk dat diversiteit wordt gezien als kracht binnen onze organisatie. Wat gaan we concreet doen in 2026? We zetten in op het meer klantgericht afhandelen van vragen en informatieverzoeken van inwoners. Daarvoor voeren we binnen één team een pilot uit om te zien hoe we vragen zoveel als mogelijk direct door het Klantcontactcentrum kunnen laten beantwoorden. Ook kijken we naar de toegankelijkheid van het meldpunt Openbare ruimte, mede ook als uitvoering van de bij de Kadernota 2026-2029 ingediende motie "maak melden makkelijker". Andere acties die we oppakken zijn o.a. het verder inrichten van signaalmanagement/ meten inwonerstevredenheid en doorontwikkeling van de
76
persoonlijke internetpagina. We betrekken hierbij de aanbevelingen die door de Rekenkamer Epe zijn gedaan in het onderzoek naar de digitale dienstverlening. Daarnaast voeren we de formatiewijzigingen als gevolg van de uitgevoerde benchmark verder door en starten in vervolg daarop met de strategische personeelsplanning (SPP). Het budget voor werving en selectie is in deze begroting verhoogd om goed in te kunnen spelen op de veranderende arbeidsmarkt. Het behouden van medewerker stimuleren wij op verschillende manieren: het bieden van een uitdagende en plezierige werkplek, goede secundaire arbeidsvoorwaarden en ruimte voor ontwikkeling. Er is een passend opleidingsbudget en regelmatig worden intern gesprekken gevoerd over "de bedoeling" van ons werk. Werken vanuit die bedoeling betekent denken in kansen en oplossingen en niet vanuit knelpunten en problemen. Om de inzetbaarheid van onze oudere werknemers te borgen, hebben wij besloten om de regeling generatiepact te verlengen tot 31 december 2026. Het hiervoor benodigde budget is in deze begroting opgenomen. Uitgangspunt van onze organisatie blijft het functioneren als "regiegemeente'. Dit betekent dat wij diverse werkzaamheden uitbesteden aan private partijen. Ook signaleren we kansen waar we bepaalde activiteiten in samenwerking met andere gemeenten kunnen oppakken.
Omdat het effectiever en efficiënter is maar ook omdat we daarmee een weerwoord kunnen bieden aan de krapte op de arbeidsmarkt. In deze begroting wordt dit bijvoorbeeld zichtbaar bij het faunabeheer waarbij samenwerking met de buurgemeente wordt bekeken. Ook op het gebied van veiligheid wordt op ambtelijk niveau intensiever de samenwerking gezocht en een regionale regiefunctionaris ingezet. Op gebied van inclusie en diversiteit gaan we aan de slag met een aantal concrete acties zoals: • Stimuleren van bewustwording en kennisdeling, o.a. door het aanbieden van belevingstrajecten (hoe is het om met een beperking te leven en werken) • Screenen van ons HR-beleid en onderliggende documenten op taalgebruik en mogelijke uitsluiting • Verbeteren van het stagebeleid, o.a. met extra aandacht voor mbo-stages • Inrichten van een toegankelijke werkomgeving, bijvoorbeeld via prikkelarme werkplekken • Toetsing van onze wervings- en vacatureteksten op diversiteit. 5.3.2 Communicatie Vanuit de visie Samen Verder bouwen we verder aan vertrouwen en samenwerking met de samenleving. Daarin geven wij onszelf de ruimte om in de praktijkervaring op te doen en daar met inwoners van te leren. Wat gaan we concreet doen in 2026? Op gebied van communicatie zetten we in op het actief openbaar maken van collegevoorstellen en duidelijke, toegankelijke openbare besluitenlijsten.
We geven meer aandacht aan achtergrond en verdieping zodat voor inwoners de context van besluiten meer helder wordt. We stimuleren medewerkers om duidelijk en helder te schrijven door trainingen en ondersteuning vanuit formats en sjablonen. Als lerende organisatie vragen we daarbij actief feedback aan onze inwoners op onze schriftelijke communicatie. We houden aandacht voor en werken aan bewustwording en verdere inbedding van het omgevingsbewust en inwonergericht werken. Daarbij wordt onder andere in alle stappen van het proces nog bewuster gekeken naar de rollen en mate van betrokkenheid van inwoners, bestuur en ambtelijke organisatie. Zo wordt de communicatie- en participatieaanpak integraal onderdeel van beleids- of projectvoorstellen en daarmee ook van de besluitvorming. We trainen medewerkers verder om inwonersgericht te werken en organiseren inspiratiebijeenkomsten om te leren van goede voorbeelden. 5.3.3 Informatievoorziening en Automatisering We werken aan het realiseren van de ambities uit het informatiebeleid op de vier thema’s: 1) Dienstverlening 2) Verbindende overheid 3) Datagedreven werken en innovatie 4) Informatiehuishouding op orde.
77
Om datagedreven te kunnen werken, moeten we kennis en middelen op niveau krijgen om de kansen te incasseren, maar ook de uitdagingen het hoofd te kunnen bieden. In 2025 hebben we een datateam 2025 opgericht. Dit team regelt de randvoorwaarden om de organisatie te helpen met de transitie naar een datagedreven organisatie. We willen daarbij actief inspelen op de kansen en uitdagingen die kunstmatige intelligentie (AI) met zich meebrengt. AI biedt mogelijkheden om onze dienstverlening te verbeteren, processen te optimaliseren en besluitvorming te ondersteunen. Tegelijkertijd vraagt het om zorgvuldigheid, transparantie en aandacht voor ethiek en privacy. In 2025 werken we aan j een strategische AI-visie waarin we onze ambities en uitgangspunten vastleggen. Indien daarin bestuurlijke kaders zitten, leggen wij u die ter besluitvorming voor. Ook zijn de eerste pilots gestart. Goed werkende ICT-voorzieningen zorgen ervoor dat we ons werk kunnen doen. De afhankelijkheid van deze voorzieningen neemt toe. Daarom willen we in regie zijn ten aanzien van goede ICToplossingen voor onze gemeente. Onze ICT-infrastructuur en digitale werkplek worden extern beheerd en we brengen applicaties onder in de Cloud. Applicaties zijn via internet beschikbaar en worden beheerd door de leverancier.
Het externe beheer van onze ICT-Infrastructuur beperkt zich dan dus tot de digitale werkplek zónder het huidige technische beheer van vaak complexe- en gemeente specifieke applicaties. Dit vermindert kwetsbaarheid. Bij al onze werkzaamheden is het ook voor de informatieveiligheid en bescherming van de privacy van onze inwoners een cruciale randvoorwaarde. De landelijke norm voor de inrichting van de informatieveiligheid is de Baseline Informatieveiligheid Overheid (BIO). Op basis van de BIO stelden we beleid op en implementeerden maatregelen. We monitoren dreigingen en daaraan gekoppelde risico's en passen daarop onze maatregelen aan. We gebruiken hiervoor o.a. informatie van het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) en de InformatieBeveiligingsdienst Gemeenten (IBD). We geven structureel aandacht aan informatieveiligheidsbewustwording onder medewerkers. In de “Veilig werken inbegrEPEn” campagne wordt ook aandacht besteed aan privacy (AVG) en het juiste gebruik van basisregistraties. Via een landelijke systematiek “Eenduidige Normatiek Single Information Audit (ENSIA)” leggen wij jaarlijks verantwoording af aan uw raad en landelijke toezichthouders. Tot slot zijn per 1 juli 2025 het Streekarchief Epe, Hattem en Heerde samengevoegd met het Streekarchivariaat Noordwest Veluwe.
De huidige gemeenschappelijke regeling met Hattem en Heerde is opgeheven en daarvoor in de plaats is een nieuwe gemeenschappelijke regeling waarin de gemeenten Elburg, Epe, Ermelo, Harderwijk, Hattem, Heerde, Nunspeet en Oldebroek deelnemen overeengekomen. De nieuwe bedrijfsvoeringsorganisatie heet NoVA (Noord-Veluws Archief). Wat gaan we concreet doen in 2026? We gaan verder met de invoering van de Wet Open Overheid (WOO), ook in 2026 staan er WOOcategorieën op de planning om te worden opgepakt. Daarnaast zal gewerkt worden aan het verder professionaliseren van onze architectuur, ook in relatie tot landelijke ontwikkelingen op het gebied van common ground en de nationale digitaliseringsstrategie, het beheer van data en systemen, onze interne eerste- en tweedelijns ondersteuning en regie richting IT-leveranciers. - Datagedreven werken en innovatie In 2026 breiden we het datateam verder uit en zetten een technisch platform (Datawarehouse) neer om datavraagstukken te kunnen faciliteren en tegelijkertijd de toegang tot gevoelige data centraal te beheren. Op het gebied van AI starten meerdere nieuwe pilots, gericht op concrete toepassingen binnen onze organisatie. Na succesvolle evaluatie van een pilot volgt een implementatietraject.
Met deze aanpak bouwen we stap voor stap aan een toekomstbestendige organisatie die AI op een verantwoorde en effectieve manier inzet ten dienste van inwoners, medewerkers en bestuur. - ICT-Infrastructuur In 2026 zetten we een volgende stap in ons ICT-beheer en gaan we de ICT-infrastructuur afnemen als een dienst. Daardoor hoeven we geen fysieke servers meer te beheren. We implementeren in 2026 een nieuwe telefooncentrale die geïntegreerd is met de digitale werkomgeving van medewerkers. Dit verhoogt de bereikbaarheid en sluit beter aan bij onze moderne digitale werkplek. - Informatieveiligheid Ten aanzien van informatieveiligheid ligt in 2026 het aandachtspunt bij de invoering van de nieuwe
78
Europese Network and Information Systems Directive (NIS2-richtlijn). NIS2 is een Europese richtlijn die gemeenten verplicht hun digitale weerbaarheid te versterken. We moeten passende beveiligingsmaatregelen treffen, cyberincidenten binnen 24 uur melden, zijn onderworpen aan toezicht en audits. Gemeenten vallen nu expliciet onder deze wetgeving (Cyberbeveiligingswet CBW) en moeten hier actief op inspelen. - Informatiebeheer en archivering Met het oog op de samenvoeging van het streekarchief is een 0-meting uitgevoerd op de bestaande collectie van het Streekarchief Epe, Hattem, Heerde. Hieruit kwam naar voren dat er sprake is van achterstanden. Inmiddels is de exacte omvang van de achterstand in kaart gebracht en een plan van aanpak opgesteld met kostenbegroting. In 2026 starten we met het wegwerken van de achterstand waarvoor we enkele jaren de tijd nemen. Voor de bovengenoemde ontwikkelingen zijn diverse aanvullende budgetten in deze begroting opgenomen. 5.3.4 Juridische Zaken De Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) trad op 25 mei 2018 in werking. De AVG verplicht om privacyrisico's in werkprocessen en applicaties/systemen inzichtelijk te maken en te documenteren. Dit gebeurt onder andere door het houden van Data Protection Impact Assessment (DPIA).
Hierbij worden de risico's in beeld gebracht en worden de maatregelen om die risico's weg te nemen of te beperken, beschreven. Het houden van DPIA's pakken wij planmatig aan voor nieuwe wetten en verwerkingen. Daarbij zien we toe op de juiste uitvoering en de juridische kwaliteitszorg omtrent algemene persoonsgegevens en bijzondere persoonsgegevens. Kwetsbare groepen in de samenleving krijgen speciale aandacht. Jaarlijks ontvangen wij van de commissie bezwaarschriften een jaarverslag dat inzicht geeft in het aantal bezwaarschriften en de wijze van afhandelen. We gebruiken dit jaarverslag ook als onderdeel in onze juridische kwaliteitszorg en volgen eventuele leerpunten die uit het verslag blijken op. Wat gaan we cocnreet doen in 2026? In 2026 evalueren wij de werkprocessen om de efficiëntie van toetsingen en belangen van betrokkenen meer gelijk op te laten lopen. We geven aandacht aan reglementen en protocollen die verouderd zijn en gestroomlijnd moeten worden met nieuwe projecten die op stapel staan voor 2026. 5.3.5 Financiën Kern voor een solide financiële functie is een stabiele en betrouwbare financiële administratie. In 2025 is de module iRapportage afgenomen en geïmplementeerd. In het afgelopen jaar kwamen diverse gemeenten negatief in het nieuws door dubbele of onjuiste betalingen.
Door een goed werkproces en ingerichte controles sluiten we het risico hierop binnen onze gemeente zoveel als mogelijk uit. We streven ernaar om de factoren van onze leveranciers binnen de gestelde betalingstermijnen te voldoen. Wat gaan we concreet doen in 2026? In 2026 gaan we door middel van iRapportage op maat overzichten en analyses vervaardigen voor de diverse gremia. 5.3.6 Planning en Control In 2025 stelden wij voor het eerst een Kadernota op. Hierdoor krijgt de raad meer positie aan het begin van het begrotingsproces. Deze Kadernota 2026-2029 vormt het begin van de doorontwikkeling van de P&C-cyclus die in de nieuwe bestuursperiode vorm krijgt. Voor het jaar 2026 volgen wij de huidige cyclus waarin we twee tussentijdse rapportages, een begroting en een jaarrekening opstellen. De Kadernota 2027 - 2030 zal een beperkte invulling kennen vanwege het verkiezingsjaar. Inhoudelijke keuzes landen in een raads- c.q. coalitieakkoord. Binnen de planning en control cyclus hebben we continu aandacht voor het toepassen van de uitgangspunten van het financiële beleid zoals risicobeheersing in relatie tot het weerstandsvermogen, hoe om te gaan met inzet van externe financiering, de financieringsplanning en een sluitende begroting/meerjarenbegroting.
Daarbij speelt de interne beheersing van de processen en de rechtmatigheid in de uitvoering (inclusief interne controle daarop) een belangrijke rol. Binnen het
79
project "doorlichting financieel beleid" is afgesproken dat er op de volgende onderdelen een herijking van het financieel beleid plaatsvindt: • (Norm)waarden indicatoren • Omgaan met kansen en risico's • Verstrekken van leningen en garanties • Activeren en afschrijven In de consultatie over deze onderwerpen gaf de commissie Omgeving & Financiën nadere richting mee voor de uitwerking van deze onderwerpen. Kernpunten daarin zijn o.a. sturen op een ondergrens voor de solvabiliteit van 50% en minder specifiek maar meer integraal benaderen van onderwerpen zoals risicomanagement, reserves en financiering. Wat gaan we concreet doen in 2026? In overleg met de raad gaan we de doorontwikkeling van de P&C cyclus een vervolg geven. Daarnaast leveren wij voor de vier genoemde onderwerpen uit de doorlichting financieel beleid voorstellen op. Die leiden tot geactualiseerde kaderstellende documenten zoals de financiële verordening, nota reserves en voorzieningen, nota waardering en afschrijving, nota risicomanagement en het treasurystatuut. Ook bieden wij in 2026 een aantal resultaten aan uit de tweede fase van de financiële en inhoudelijke doorlichting van de begroting. Het gaat hierbij om de onderstaande projecten: 1. Vervolg kostendekkende heffingen (onderzoek in 2025 afgerond en aangeboden) 2. Vervolg vastgoed (onderzoek in 2025 afgerond en aangeboden) 3.
Doorlichting subsidies en beleid Samen met de opbrengsten van de doorlichting financieel beleid moeten deze projecten zorgen voor invulling van de taakstelling zoals die in deze begroting is opgenomen en oploopt van € 0,4 miljoen in 2027 naar € 0,7 miljoen in 2029. 5.3.7 Rechtmatigheidsverantwoording Sinds het verslagjaar 2023 is het niet meer de accountant maar ons college dat een verantwoording aflegt over de rechtmatigheid. Het oordeel van de accountant richt zich daarbij alleen nog op de getrouwheid waarbij ook de getrouwheid van onze rechtmatigheidsverantwoording wordt beoordeeld. Ook over 2026 geeft ons college in de jaarrekening 2026 een rechtmatigheidsverantwoording af. Met ingang van het verslagjaar 2025 is de zogenoemde tolerantiegrens gesteld op 2% voor fouten en onzekerheden. Met andere woorden: zolang we niet meer dan 2% fouten en onzekerheden van de totale lasten in de jaarrekening (exclusief toevoegingen aan reserves) hebben, mogen we een positief rechtmatigheidsoordeel geven. Met name voor onzekerheden betreft dit een aangescherpte norm waardoor eerder het risico bestaat dat de norm wordt overschreden Wat gaan we concreet doen in 2026? Grootste onzekerheid ontstond over 2024 bij de controle op de prestatielevering zorg.
Bijvoorbeeld omdat er aanbieders zijn die geen productieverantwoording hoeven in te dienen of daarbij van de accountant een verklaring met beperking krijgen. Over 2025 moeten we die onzekerheid dan terugbrengen door aanvullende controlewerkzaamheden te doen. 5.3.8 Huisvesting In 2025 zijn we gestart met de ontvlechting van de aanbouw. Voor deze ontvlechting is een aantal (bouwkundige) aanpassingen noodzakelijk zoals verplaatsing van de arbokamer en een gebedsruimte. Daarnaast moet o.a. de fietsenstalling anders ingedeeld worden. We grijpen deze werkzaamheden aan om een aantal constateringen na de eerdere verbouwing op te lossen. In 2025 hebben we daarvoor al een aantal bel- en overlegcellen bijgeplaatst. Wat gaan we concreet doen in 2026? Ons streven is om de ontvlechting en verkoop van de aanbouw in 2026 af te ronden. Daarnaast ronden we de interne verbouwingswerkzaamheden af, o.a. door invulling te geven aan "de ring" op de eerste verdieping. Om uitvoering te geven aan het amendement zoals ingediend bij de Kadernota 2026 - 2029 voeren we een onderzoek uit naar de herinrichting van de raadzaal en de verbetering van de klimaatbeheersing. Voor de genoemde verbouwing en het onderzoek namen wij in deze begroting aanvullende budgetten op.
80
5.3.9. Inkoop en aanbesteding In aanvulling op landelijke en Europese regelgeving hebben we intern een inkoopbeleid opgesteld. Hierin is vastgelegd hoe we met onderhandse en meervoudige aanbestedingen omgaan. Medewerkers die het mandaat hebben om in te kopen, worden daarbij ondersteund door richtlijnen, formats en procedures. Wat gaan we concreet doen in 2026? Uit onze interne controle blijkt dat er soms onrechtmatigheden ontstaan doordat de Europese aanbestedingsprocedure niet of niet juist wordt gevolgd. Ook in 2026 staat er een aantal inkopen gepland die de Europese drempels overschrijden. We besteden de nodige aandacht aan het juist uitvoeren daarvan.
81
6 | Verbonden partijen 6.1
Inleiding
De paragraaf verbonden partijen geeft inzicht in de relaties en verbindingen van de gemeente met verbonden partijen. Van een ‘verbonden partij’ is sprake wanneer er vanuit de gemeente bestuurlijke invloed wordt uitgeoefend en wanneer er financiële belangen mee gemoeid zijn. • Onder bestuurlijk belang wordt verstaan het hebben van een zetel in het bestuur van de verbonden partij of het hebben van stemrecht. • Met financieel belang wordt bedoeld dat de gemeentemiddelen ter beschikking heeft gesteld (en die ze is in geval van faillissement van de verbonden partij kwijt kan zijn) en/of in geval dat er financiële problemen ontstaan bij de verbonden partij er verhaal op de gemeente kan plaatsvinden. 6.2
Beleidskaders
Het beleid ten aanzien van de verbonden partij is vastgelegd in de Nota verbonden partijen (2023). 6.3
Beheersing risico’s
De verbonden partijen van de gemeente Epe lopen sterk uiteen in (financiële) omvang en vorm. Hierdoor variëren ook de gemeentelijke belangen en risico’s sterk. Op basis van de in de nota verbonden partijen 2023 opgenomen risicoanalysemodellen wordt per partij bezien hoeveel bestuurlijk (inhoudelijk) en financieel belang er is en hoeveel risico er wordt gelopen. Op basis van beide analyses wordt tweemaal per jaar het risicoprofiel bepaald. Hoe groter het bestuurlijk en/of financieel belang bij een verbonden partij, hoe intensiever de sturing. Er zijn drie risicoprofielen: Basispakket Verbonden partijen waarbij de gemeente een laag bestuurlijk en financieel risico loopt worden ingedeeld in het Basispakket. De gemeenteraad wordt over verbonden partijen in dit pakket geïnformeerd bij de gemeentelijke begroting en jaarrekening. Pluspakket Verbonden partijen waarbij de gemeente een gemiddeld bestuurlijk of financieel risico loopt worden ingedeeld in het Pluspakket. Aanvullend op het Basispakket wordt de gemeenteraad ook bij de voortgangsrapportage geïnformeerd over deze verbonden partijen, zo nodig ook met een informatienota. Daarnaast zal de bestuurlijke en ambtelijke overleg frequentie met deze verbonden partijen hoger zijn dan bij de partijen in het basispakket. Tot slot worden deze verbonden partijen ook periodiek geagendeerd in het college.
Plusplus pakket Verbonden partijen waarbij de gemeente een hoog bestuurlijk en financieel risico loopt worden ingedeeld in het Plusplus pakket. Aanvullend op het Pluspakket wordt het bestuurlijke en ambtelijke overleg nog verder geïntensiveerd met deze verbonden partijen. 6.4
Overzicht verbonden partijen
Op basis van regelgeving volgt hierna het overzicht van bestaande verbonden partijen. Daarin wordt per partij de voorgeschreven informatie verschaft. Bij de gemeenschappelijke regelingen die geen eigen vermogen hebben is het financieel belang van de gemeente gelegen in de verplichting om bij te springen als er financiële problemen ontstaan bij de verbonden partij. Omdat die op begrotingsbasis niet zijn in te schatten staat bij die gemeenschappelijke regelingen € 0 als financieel belang.
82
Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Volledige naam
Bank Nederlandse Gemeenten N.V.
Vestigingsplaats
Den Haag
Vorm
Vennootschap
Wijze van belang
Algemene Vergadering van Aandeelhouders
Openbaar belang
Bank voor overheden en instellingen voor het maatschappelijk belang
Financieel belang
van de gemeente
Eigen vermogen
(O.b.v. jaarrekening BNG 2024)
1 januari 2024
31 december 2024
€ 152.000
€ 152.000
van de verbonden partij
€ 4.721 mln.
€ 4.777 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€110.819 mln.
€ 123.164 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
p.m.
p.m.
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
n.v.t.
Beleidsvoornemen 2026 van de verbonden partij
BNG streeft niet naar winstmaximalisatie, maar naar maatschappelijke impact en een redelijk rendement voor de aandeelhoudende overheden. BNG publiceert geen begroting. Daarom zijn de cijfers van jaarrekening 2024 opgenomen.
Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
n.v.t
n.v.t.
n.v.t
Circulus Volledige naam
Circulus B.V.
Vestigingsplaats
Apeldoorn
Vorm
Vennootschap
Wijze van belang
Algemene vergadering
Openbaar belang
Afvalverwijdering en straatreiniging
Financieel belang
van de gemeente
€ 1 mln.
€ 1 mln.
Eigen vermogen
van de verbonden partij
19,6 mln.
€ 20,8 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 47,2 mln.
€ 46,9 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
(excl. deelnemingen)
€ 1,3 mln.
Prognose
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
1 januari 2026
31 december 2026
Verwachte verplichting dienstverleningsovereenkomst: € 4,8 mln.
Beleidsvoornemen 2026 Afval wordt steeds meer als waardevolle grondstof gezien, waardoor de kwaliteit van de ingezamelde stromen van de verbonden partij steeds belangrijker wordt. Er komt meer nadruk te liggen op de afweging tussen gemak en duurzaamheid. Ontwikkelingen vragen om significante aanpassingen van het inzamelproces, waarbij technologie, zoals digitalisering en AI, de helpende hand kan bieden. Focuspunten voor 2026 zijn het bevorderen van inwonersparticipatie en het versterken van de samenwerking met de vele partners in de regio, het veilig en gezond maken en houden van de leefomgeving en het organiseren van een inclusieve samenleving. Risicoprofiel Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
laag (basispakket) 2027
2028
2029
€ 4,8 mln.
€ 4,8 mln.
€ 4,8 mln.
.
83
GGD NOG Volledige naam
GGD Noord- en Oost-Gelderland
Vestigingsplaats
Warnsveld
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: openbaar lichaam
Wijze van belang
Lid algemeen bestuur
Openbaar belang
GGD NOG beschermt, bewaakt en bevordert de gezondheid van de inwoners van 22 gemeenten die bij de GGD NOG zijn aangesloten.
Financieel belang
van de gemeente
€ 90.200
€ 90.200
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€ 2,1 mln.
€ 2,2 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 8 mln.
€ 7,8 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
Prognose
1 januari 2026
31 december 2026
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 784.573
Beleidsvoornemen 2026 van de verbonden partij
GGD NOG voert voor de gemeente Epe de jeugdgezondheid 4-19 jaar uit. Daarnaast zijn er taken voor de algemene gezondheid, onder andere infectieziektebestrijding. De GGD NOG biedt gemeenten inzicht in de gezondheidssituatie van de inwoners van de gemeenten. De Bestuursagenda 2023-2027 geeft beeld en richting aan de inzet van GGD NOG en gemeenten.
Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
€ 816.113
€ 844.350
€ 873.565
. Leisurelands Volledige naam
Leisurelands B.V.
Vestigingsplaats
Arnhem
Vorm
Vennootschap
Wijze van belang
Algemene vergadering
Openbaar belang
Openbare toegankelijkheid dagrecreatieterrein Kievitsveld (O.b.v. van jaarrekening 2024)
Financieel belang
van de gemeente
Eigen vermogen
1 januari 2024
31 december 2024
€ 6.705
€ 6.705
van de verbonden partij
€ 81,2 mln.
€ 84,8 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 16,6 mln.
€ 17,4 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
n.v.t.
Beleidsvoornemen 2026 van de verbonden partij
Sterke uitgangspositie behouden, intensieve samenwerking met partners en de ontwikkeling van een duurzame exploitatie.
Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
.
84
Lucrato Volledige naam
Werkbedrijf Lucrato
Vestigingsplaats
Apeldoorn
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: openbaar lichaam
Wijze van belang
Lid dagelijks bestuur
Openbaar belang
Het bieden van werkplekken, onder aangepaste omstandigheden binnen een beschutte werkomgeving, voor inwoners met een arbeidshandicap (SW- en beschut werk medewerkers) en het ondersteunen naar werk (reintegratie) van inwoners die onder de Participatiewet vallen. Prognose
1 januari 2026
31 december 2026
Financieel belang
van de gemeente
€ 619.650
€ 619.650
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€ 4,1 mln.
€ 4,1 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 3,9 mln.
€ 3,9 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 4.909.090
Beleidsvoornemen 2026 De gemeente Epe werkt in de gemeenschappelijke regeling Lucrato samen met de gemeenten Apeldoorn en van de verbonden partij Heerde. De gemeentelijke opdracht aan Werkleerbedrijf Lucrato richt zich op 4 doelgroepen inwoners: 1) Inwoners met een SW-dienstverband; 2) Inwoners met arbeidsperspectief die vallen onder de brede doelgroep van de Participatiewet; 3) De doelgroep Beschut Werken; 4) Tijdelijke in dienst nemen van ADSmedewerkers. Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
€ 4.796.812
€ 4.646.211
€ 4.517.108
. Omgevingsdienst Veluwe Volledige naam
Omgevingsdienst Veluwe (ODV)
Vestigingsplaats
Apeldoorn
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: openbaar lichaam
Wijze van belang
Lid dagelijks bestuur
Openbaar belang
Het leveren van producten en diensten aan de eigenaren/opdrachtgevers op het gebied van Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving (VTH) aangaande milieu gerelateerde zaken, het geven van bijbehorend advies en het uitvoeren van projecten. 1 januari 2026
31 december 2026
Financieel belang
van de gemeente
€ 24.684
€ 23.760
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€ 0,4 mln.
€ 0,3 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 4 mln.
€ 4,2 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
Prognose
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 1.129.336
Beleidsvoornemen 2026 van de verbonden partij
De begroting zal in basis het karakter dragen van een beleidsarme financiële begroting.
Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
€ 1.178.699
€ 1.224.142
€ 1.271.360
.
85
OMVV Volledige naam
Ontwikkelingsmaatschappij Vitale Vakantieparken B.V.
Vestigingsplaats
Arnhem
Vorm
Vennootschap
Wijze van belang
Algemene vergadering
Openbaar belang
Revitalisering vakantieparken
Financieel belang
van de gemeente
Eigen vermogen
(O.b.v. jaarrekening OMVV 2024)
1 januari 2024
31 december 2024
€ 1.565
€ 1.565
van de verbonden partij
€ 7,0 mln.
€ 6,7 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 16.046
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
€ 32.925 € -220.486
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 8.000
Beleidsvoornemen 2026 De OMVV kan dankzij haar privaatrechtelijke karakter ondersteuning bieden waar de gemeente dat niet kan. van de verbonden partij Het investeren in vakantieparken (o.a. op basis van een lening) zodat vakantieparkhouders een kwaliteitsslag kunnen maken - vb. klimaatbestendigheid, duurzaamheid, bedrijfsvoering, inponding en uitbreidingen. Daarnaast het opkopen vakantieparken om te transformeren. Gedurende de periode 2025-2027 draagt de gemeente Epe jaarlijks € 8.000 bij aan de organisatiekosten. Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
€ 8.000
-
-
. PlusOV Volledige naam
Basismobiliteit
Vestigingsplaats
Lochem
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: bedrijfsvoeringsorganisatie
Wijze van belang
Lid van het bestuur (voorzitter)
Openbaar belang
Doelgroepen prettig en efficiënt vervoeren wanneer er geen vervoersalternatief is. 1 januari 2026
31 december 2026
Financieel belang
van de gemeente
€ 11.749
€ 10.775
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€ 88.858
€ 89.809
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 2,3 mln.
€ 2,3 mln.
Prognose
Verwacht financieel resultaat van de verbonden partij
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 1.726.731
Beleidsvoornemen 2026 van In 2026 wordt er verder gekeken op welke wijze besparingen gerealiseerd kunnen worden. Hierbij de verbonden partij worden de eerste resultaten in 2026 al verwacht. Daarnaast wordt er gestreefd naar het verbeteren van de interne organisatie en het verhogen van de kwaliteit van het vervoer. Risicoprofiel Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
laag (basispakket) 2027
2028
2029
€ 1.846.971
€ 1.981.267
€ 2.120.972
.
86
Regio Stedendriehoek Volledige naam
Gemeenschappelijke regeling regio Stedendriehoek
Vestigingsplaats
Apeldoorn
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: openbaar lichaam
Wijze van belang
Lid bestuur
Openbaar belang
Belangenbehartiging op gebied van ruimtelijke ordening en landschapsontwikkeling, volkshuisvesting, sociaaleconomische ontwikkeling en arbeidsvoorziening, verkeer en vervoer, milieu, onderwijs en welzijn en recreatie. (O.b.v. jaarrekening Stedendriehoek 2024)
1 januari 2024
31 december 2024
Financieel belang
van de gemeente
€ 10.899
€ 10.899
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€ 0,3 mln.
€ 0,7 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 0,7 mln.
€ 2,4 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 262.358
Beleidsvoornemen 2026 van Het belang van het regionale groeit. Een regio met een duidelijk doel. Vanaf 1 januari 2024 is de de verbonden partij regionale werkorganisatie volledig georganiseerd langs de lijnen van de uitvoeringsagenda. De Strategische Board en de Regio Stedendriehoek gaan verder als een werkorganisatie en een bestuur. Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
€ 273.793
€ 285.734
€ 298.202
. Noord-Veluws Archief Volledige naam
Noord-Veluws Archief
Vestigingsplaats
Elburg
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: bedrijfsvoeringsorganisatie
Wijze van belang
Lid bestuur
Openbaar belang
Het uitvoeren van het bepaalde in de Archiefwet 1995 en het vervullen van de functie van regionaal kennis- en informatiecentrum op het gebied van de lokale en regionale geschiedenis door het opbouwen en beheren van een brede collectie (regionaal) historische bronnen en deze op een actieve wijze dienstbaar maken voor het publiek.
Medio september 2025 is er nog geen geprognotiseerde balans 2026 beschikbaar
1 januari 2026
31 december 2026
Financieel belang
van de gemeente
€0
€0
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€0
€0
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€0
€0
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 198.827
Beleidsvoornemen 2026 van de verbonden partij
Het Noord-Veluws Archief (NoVA) zorgt voor betrouwbare informatie en maakt die duurzaam zichtbaar ten dienste van de samenleving en is de herkenbare erfgoedpartner die bijdraagt aan transparantie, rechtszekerheid en kennisdeling over het heden en verleden van de regio Noord-Veluwe. Na financiële afronding van de projectfase van NoVA wordt in de loop van het eerste boekjaar (2025) de eerste begin- en eindbalans opgesteld.
Risicoprofiel Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
laag (basispakket) 2027
2028
2029
€ 207.442
€ 207.652
€ 207.915
.
87
Tribuut Volledige naam
Tribuut belastingsamenwerking
Vestigingsplaats
Epe
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: bedrijfsvoeringsorganisatie
Wijze van belang
Vice voorzitter bestuur
Openbaar belang
Het uitvoeren van de gemeentelijke belastingen en Wet waardering onroerende zaken.
Financieel belang
van de gemeente
€ 39.000
€ 39.000
Eigen vermogen
van de verbonden partij
€ 0,4 mln.
€ 0,4 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€0
€0
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
Prognose
1 januari 2026
31 december 2026
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 841.000
Beleidsvoornemen 2026 van de Het herijken van de missie en visie. Verder inzetten op digitalisering en innovering op het gebied van verbonden partij ICT. Tot slot het inzetten van meerdere methoden om de secundaire objectkenmerken beter in beeld te krijgen. Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
€ 879.000
€ 911.000
€ 944.000
Veiligheidsregio Volledige naam
Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland
Vestigingsplaats
Apeldoorn
Vorm
Gemeenschappelijke regeling: openbaar lichaam
Wijze van belang
Lid algemeen bestuur
Openbaar belang
De VNOG werkt samen met de gemeenten aan veiligheid, door zich sterk te maken voor de kwaliteit en efficiency van de brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening, bevolkingszorg, crisisbeheersing en rampenbestrijding. Dit alles met als doel: veilig en gezond, wonen, werken en recreëren.
Financieel belang
van de gemeente
Eigen vermogen
Prognose
1 januari 2026
31 december 2026
€ 0,8 mln
€ 0,7 mln.
van de verbonden partij
€ 21,1 mln.
€ 17,1 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 67,8 mln.
€ 86,6 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
€0
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
€ 2.306.997
Beleidsvoornemen 2026 De missie van de VNOG is: 'Samen werken aan veiligheid'. Vanuit het beleidsplan 2025-2028 zijn de van de verbonden partij maatschappelijke ontwikkelingen en trends bepaald. Daarbij is verkend met welke (nieuw) uitdagingen VNOG te maken krijgt, wat de samenleving gaat verwachten en hoe de VNOG hier zich bij kan positioneren. Het thema weerbare en veerkrachtige samenleving heeft landelijk een hoge vlucht genomen, gelet op de mondiale en hybride dreiging. Risicoprofiel Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
laag (basispakket) 2027
2028
2029
€ 2.426.263
€ 2.486.665
€ 2.486.665
.
88
Vitens Volledige naam
Vitens N.V.
Vestigingsplaats
Zwolle
Vorm
Vennootschap
Wijze van belang
Algemene vergadering
Openbaar belang
Het beschikbaar stellen van voldoende betrouwbaar drinkwater.
Financieel belang
van de gemeente
Eigen vermogen
(O.b.v. jaarrekening Vitens 2024)
1 januari 2024
31 december 2024
€ 35.000
€ 35.000
van de verbonden partij
€ 714 mln.
€ 714 mln.
Vreemd vermogen
van de verbonden partij
€ 1.685 mln.
€ 1.685 mln.
Verwacht financieel resultaat
van de verbonden partij
p.m.
Financiële gemeentelijke bijdrage 2026
n.v.t.
Beleidsvoornemen 2026 van de verbonden partij
De ambitie van Vitens is een duurzaam drinkwaterbedrijf zijn, maatschappelijk verankerd, met een positieve impact op mens en natuur. Vitens streeft naar een duurzaam drinkwatersysteem, ontwikkeld in cocreatie met onze omgeving. Deze ambitie is uitgewerkt in de strategie ‘Elke druppel duurzaam’. Vitens publiceert geen begroting. Daarom zijn de cijfers van jaarrekening 2024 opgenomen.
Risicoprofiel
laag (basispakket)
Jaarlijkse gemeentelijke bijdrage aan verbonden partij
2027
2028
2029
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
89
7 | Grondbeleid 7.1
Beleidskaders
Het grondbeleid is in september 2024 vastgesteld door de raad in de Nota Grondbeleid 2024. 7.2
Grondbeleid in Epe
Het grondbeleid heeft een grote invloed op en samenhang met de realisatie van het collegeakkoord en de volgende programma’s in de programmabegroting: • Ruimte en wonen (programma 5). • Bedrijvigheid (programma 9). Het grondbeleid in de gemeente Epe is situationeel, dit betekent dat de gemeente per ruimtelijke ontwikkeling bepaalt welke gemeentelijke rol en inzet het beste past. De voorwaarden worden bepaald door de Omgevingsvisie, de Woonagenda en het omgevingsplan. Bij elk ruimtelijk initiatief wordt de afweging gemaakt op basis van ambitie, prioriteit, risico en de gewenste regie om actief grondbeleid, actief faciliterend of faciliterend grondbeleid te voeren. De gemeente Epe beschikt over een voorraad aan (eigen) grond die kan worden ontwikkeld. Dit is ontstaan door (actief) verwerven of doordat de grond (historisch) al in eigendom bij de gemeente was. Een deel van deze gronden is opgenomen in grondexploitaties en zullen nadat ze bouwrijp zijn gemaakt, als bouwterrein worden uitgegeven door verkoop. Daarnaast geldt voor een deel van de gronden dat de ontwikkelingen nog in voorbereiding zijn. 7.3 Grondexploitaties 7.3.1 Voortgang van de exploitaties Kweekweg VI Epe De verwachting is dat de bouwgrondexploitatie aan het einde van 2025 wordt afgesloten. De Pirk-Noord Vaassen Alle woningen zijn gebouwd. De inrichting van het openbaar gebied wordt in 2025 afgerond.
De verwachting is de bouwgrondexploitatie aan het einde van 2025 wordt afgesloten. Oosterhof-Zuid Het plan is onherroepelijk en de eerste woningen worden in 2025 opgeleverd. Aankomende exploitaties • Het plan ’t Slath (woningbouw) is in voorbereiding. • Het plan Eekterveld IV (bedrijventerrein) is in de ruimtelijke fase, uit besluitvorming wordt de grondexploitatie in 2025 geopend. Aankomende bouwlocaties • Het plan Griseeweg (woningbouw) wordt gebouwd. • Het plan Kloosterhof Oene (woningbouw) is in de ruimtelijke fase. • Het plan Royal Vaassen Kopermolen (woningbouw) is in de ruimtelijke fase. • Het plan Sprengenparc (woningbouw) is onherroepelijk vastgesteld. • Voor de plannen Kerkenland en Zuukerenk (woningbouw) zijn intentieovereenkomsten met de ontwikkelaars ondertekend. Voor het plan Kerkenland wordt de anterieure overeenkomst binnenkort getekend. 7.3.2 Parameters grondexploitatiebegrotingen Bij de actualisatie van de grondexploitatiebegrotingen per 30 juni 2025 van de plannen van het grondbedrijf zijn de volgende parameters gehanteerd: • Kostenstijging: 4% per jaar • Opbrengstenstijging: - bedrijfsterrein: 1% per jaar - bouwterrein voor woningen: 4% per jaar
90
•
Rekenrente: 0,73% per jaar
7.3.3 Tussentijdse winst- en verliesnemingen Met zekerheid in de plannen gerealiseerde winsten moeten (op grond van voorschriften) tussentijds worden overgeboekt naar de reserve bouwgrondexploitatie. Op 30 juni 2025 zijn de volgende tussentijdse winsten overgeboekt naar de reserve bouwgrondexploitatie: Winst- en verliesneming
Plan De Pirk-Noord
€ 3.897
Oosterhof Zuid
€ 482
Kweekweg VI
-€ 29
* - = nadelig; + = voordelig
Als uit een grondexploitatiebegroting blijkt, dat er een verlies op een plan ontstaat, wordt dit verlies direct ten laste van de reserve bouwgrondexploitatie gebracht. 7.3.4. Cijfers geactualiseerde grondexploitatiebegrotingen In onderstaande tabel zijn de belangrijkste cijfers weergegeven van de grondexploitatiebegrotingen per 30 juni 2025. Plan
boekwaarde verwacht eind30-6-2025* resultaat grexen*
jaar afsluiting plan
De Pirk-Noord
+ € 16.584
+ € 3.142
2025
Kweekweg VI
+ € 10.571
+ € 3.914
2025
Oosterhof Zuid
+ € 67.596
+ € 458
2027
* - = nadelig; + = voordelig
De grondexploitatiebegrotingen worden gebruikt voor het berekenen van de benodigde reserve bouwgrondexploitatie. 7.4 Reserve bouwgrondexploitatie Voor het afdekken van de risico’s van de bouwgrondexploitatie is een reserve bouwgrondexploitatie gevormd. Het te hanteren model voor het berekenen van de reserve bouwgrondexploitatie is opgenomen in de Nota Grondbeleid 2024. De benodigde reserve bouwgrondexploitatie bedraagt per 30 juni 2025 € 1.709.193. De werkelijke stand van de reserve bouwgrondexploitatie bedraagt per 30 juni 2025 € 2.147.816 en is dus voldoende voor het afdekken van de risico’s van de bouwgrondexploitatie. In de begroting 2025 is een vrijval opgenomen van de reserve € 342.762. In deze begroting valt een surplus van € 100.112 vrij, dat wordt ingezet ter dekking van nieuwe uitgaven.
91
8 | Open Overheid 8.1 Inleiding Per 1 mei 2022 is de Woo (wet open overheid) ingegaan als vervanging van de Wob (wet openbaarheid bestuur). Het eerste deel van de wet gaat over de passieve openbaarmaking. Hiermee wordt bedoeld dat informatie opgevraagd kan worden via een Woo-verzoek. Het tweede deel van de wet gaat over de actieve publicatie van bepaalde soorten documenten. In de wet zijn daarvoor 17 informatiecategorieën genoemd. De informatiecategorieën Woo-verzoeken en convenanten worden al geruime tijd gepubliceerd op https://open.epe.nl en op https://woogle.wooverheid.nl/. In 2025 heeft verdieping in de werkdefinities van de resterende informatiecategorieën plaatsgevonden. In 2026 verwachten wij verdere implementatie van de technische oplossing voor de overige categorieën na vaststelling van de landelijke plannen en de ontwikkelingen van de Woo-index. De implementatie vindt plaats op basis van het landelijke Actieplan Open Overheid.
92
Financiële begroting
93
A. Overzicht van baten en lasten in de begroting Het overzicht van baten en lasten in de begroting bevat: de baten, de lasten en het saldo per programma. 1. de algemene dekkingsmiddelen. 2. de kosten van de overhead. 3. verwachte heffing voor de vennootschapsbelasting. 4. het bedrag voor onvoorzien. 5. het totaal saldo van baten en lasten. 6. toevoegingen en onttrekkingen aan reserves per programma. 7. het geraamde resultaat.
94
(bedragen x € 1.000) Programma’s 1. Opgroeien in Epe
2026
2027
2028
2029
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Saldo
929
19.223
-18.294
846
19.197
-18.352
1.301
19.314
-18.013
1.312
19.396
-18.084
2. Actief in Epe
970
5.789
-4.819
970
5.689
-4.719
970
5.844
-4.874
970
5.830
-4.860
3. Zorg en opvang
7.164
23.306
-16.141
1.800
17.836
-16.036
1.800
18.283
-16.484
1.800
18.787
-16.988
4. Leefbaar en veilig
3
3.752
-3.749
3
3.894
-3.892
3
3.903
-3.900
3
3.903
-3.900
5. Ruimte en wonen
5.140
8.455
-3.315
5.340
8.125
-2.785
5.340
7.972
-2.632
5.340
7.971
-2.631
6. Epe op orde
1.315
9.148
-7.833
1.315
10.093
-8.778
1.215
9.312
-8.097
1.215
9.187
-7.972
7. Duurzaamheid
11.162
10.667
494
11.162
10.650
511
11.162
10.650
511
11.162
10.650
511
8. Toezicht en handhaving
36
1.026
-990
36
1.026
-990
36
1.026
-990
36
1.026
-990
9. Bedrijvigheid
244
1.200
-956
244
1.200
-956
244
1.192
-948
244
1.192
-948
8.800
17.824
-9.024
8.800
17.695
-8.895
8.800
17.495
-8.695
8.800
17.376
-8.576
750
5.061
-4.312
783
6.977
-6.194
727
8.660
-7.933
392
10.507
-10.115
36.512
105.452
-68.940
31.298
102.384
-71.085
31.597
103.652
-72.055
31.273
105.825
-74.552
- Lokale heffingen
9.085
607
8.478
9.292
645
8.647
9.568
677
8.891
9.829
710
9.119
- Algemene uitkering
74.175
-
74.175
76.122
-
76.122
76.327
-
76.327
79.255
-
79.255
10. Weer aan het werk 11. Bestuur en organisatie Subtotaal saldo programma's Algemene dekkingsmiddelen:
- Dividend
134
0
134
134
0
134
134
0
134
134
0
134
- Saldo financieringsfunctie
305
-37
342
135
-37
172
5
123
-118
5
663
-658
- Overige algemene dekkingsmiddelen Subtotaal algemene dekkingsmiddelen Overheadkosten
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
83.699
569
83.129
85.682
607
85.075
86.033
799
85.234
89.223
1.372
87.850 -14.363
266
15.580
-15.314
266
15.013
-14.748
266
14.701
-14.435
266
14.629
Heffing Vennootschapsbelasting
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Onvoorzien
-
122
-122
-
122
-122
-
122
-122
-
122
-122
120.476
121.723
-1.247
117.246
118.126
-880
117.896
119.275
-1.379
120.761
121.948
-1.187
1: Opgroeien in Epe
201
11.921
-11.720
172
201
-30
192
199
-7
122
171
-49
2: Actief in Epe
85
90
-5
-
87
-87
-
89
-89
-
91
-91
3: Zorg en opvang
3.337
349
2.988
553
311
242
1.444
274
1.170
1.531
239
1.292
Geraamde totaal saldo van baten en lasten Mutaties in reserves:
4: Leefbaar en veilig
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
5: Ruimte en wonen
333
529
-196
209
260
-51
203
321
-119
44
258
-214
6: Epe op orde
58
2.036
-1.978
-
530
-530
-
551
-551
-
574
-574
7: Duurzaamheid
-
2
-2
-
2
-2
-
2
-2
-
2
-2
95
8: Toezicht en handhaving
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
9: Bedrijvigheid
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
10: Weer aan het werk
1.333
407
926
-
401
-401
-
410
-410
-
422
-422
11: Bestuur en organisatie
13.168
1.605
11.563
1.524
0
1.524
1.400
-
1.400
1.311
-
1.311
139
141
-2
113
113
-0
113
113
-0
118
118
-0
1.090
1.393
-303
972
733
239
744
738
6
697
750
-53
19.742
18.472
1.270
3.543
2.638
905
4.096
2.697
1.399
3.823
2.626
1.197
140.218
140.195
23
120.789
120.764
25
121.992
121.972
20
124.584
124.574
11
12: Algemene dekkingsmiddelen Overhead Totaal mutaties in reserves Geraamde resultaat
-
96
B. Toelichting op het overzicht baten en lasten De toelichting op het overzicht van baten en lasten bevat: 1. Toelichting op de mutaties per programma. 2. Het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen: Lokale heffingen. 3. Inzicht in de gehanteerde prijzen, lonen en rentepercentages. 4. Het overzicht van de incidentele baten en lasten en de structurele ruimte met toelichting. 5. Het overzicht van de structurele mutaties in de reserves met toelichting 1. Toelichting op de mutatie per programma Hierin geven we inzicht in de baten en lasten per afzonderlijk programma en een analyse van de verschillen tussen de begrote bedragen in de vorige en huidige begroting. Dit betreffen de baten en lasten, uitgaande van het bestaande beleid. De ‘budgetaanpassingen’ als gevolg van de voortzetting van bestaand beleid zijn in de verschillende plannen per programma per pijler toegelicht. Bijlage 4 geeft inzicht in de lasten en baten per taakveld. 2. Het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen: Lokale heffingen Dit overzicht bevat de belastingen die we vrij mogen besteden en de kosten die we daarvoor maken. Een toelichting op de belastingopbrengsten staat in de paragraaf lokale heffingen. bedragen x € 1.000 Onderwerp Onroerendezaakbelasting
Realisatie 2024
Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
7.060
7.207
7.427
7.625
7.846
8.072
Precariobelasting
98
89
153
153
153
153
Forensenbelasting
397
391
411
411
411
411
Toeristenbelasting
927
954
1.037
1.046
1.101
1.136
Opbrengst algemeen
51
57
58
58
58
58
8.533
8.698
9.086
9.293
9.569
9.830
592
584
607
645
677
710
7.941
8.114
8.479
8.648
8.892
9.120
Totaal bruto-opbrengst Kosten Totaal netto-opbrengst
3. Het inzicht in de gehanteerde prijzen, lonen en rentepercentage Bij het opstellen van deze (meerjaren)begroting zijn onderstaande percentages gehanteerd. De percentages van de autonome loon- en prijsstijgingen zijn gebaseerd op de meicirculaire 2025. Aanvullend hierop is een correctie toegepast op basis van het geactualiseerde percentage voor het lopende begrotingsjaar. Voor de prijsstijging wordt het imoc (inflatie materiële overheidsconsumptie) percentage gehanteerd. Het Rijk hanteert dat namelijk ook bij de rijksbegroting en de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Voor het rentepercentage (kort en lang) gebruiken we de verwachting voor 2026 en 2027 uit de 'Voorjaarsraming' van De Nederlandse Bank (DNB) uit juni 2025. Hierbij wordt het percentage voor 2027 als uitgangspunt genomen voor de structurele verwachting. Component
2026
2027
2028
2029
Prijsstijging
2,8%
2,2%
2,2%
2,3%
Loonstijging
1,8%
5,7%
4,6%
4,3%
Rente kort geld
1,9%
2,2%
2,2%
2,2%
Rente lang geld
3,1%
3,2%
3,2%
3,2%
4. Overzicht van de geraamde incidentele baten en lasten en de structurele ruimte met toelichting Dit overzicht geeft inzicht in het structurele en reële evenwicht van de begroting op korte en langere termijn.
97
- structureel evenwicht wil zeggen: de structurele lasten dekken we met structurele baten. - reëel evenwicht wil zeggen: de geraamde bedragen zijn volledig, realistisch en haalbaar. Incidentele baten en lasten beïnvloeden het begrotingsresultaat. Dat is zichtbaar in onderstaand overzicht. De incidentele lasten zijn hoger dan de incidentele baten. Hieruit volgt dat we de structurele lasten dekken met structurele baten. En dat daarmee sprake is van een structureel sluitende (meerjaren)begroting. bedragen x € 1.000 Programma
2026
2027
2028
2029
Lasten
Baten
Lasten
Baten
Lasten
Baten
Lasten
Baten
1. Opgroeien in Epe
40
-
40
-
-
-
-
-
2. Actief in Epe
283
83
200
-
-
-
-
-
3. Zorg en Opvang
6.129
5.864
185
-
60
-
60
-
4. Leefbaar en veilig
25
-
-
-
-
-
-
-
5. Ruimte en wonen
467
-
200
-
50
-
50
-
6. Epe op orde
347
-
1.155
-
250
-
-
-
7. Duurzaamheid
-
-
-
-
-
-
-
-
8. Toezicht en handhaving
-
-
-
-
-
-
-
-
118
-
118
-
50
-
50
-
-
-
-
-
-
-
-
-
11. Bestuur en Organisatie
246
-
220
-
-
-
-
-
Algemene dekkingsmiddelen
-
-
-
-
-
-
-
9. Bedrijvigheid 10. Weer aan het werk
Overhead
1.479
-
391
-
196
-
142
-
Resultaatbestemming
16.702
17.343
894
980
931
764
835
497
25.836
23.290
3.403
980
1.537
764
1.137
497
Structurele ruimte
2026
2027
2028
2029
Geraamde resultaat
23
25
20
11
2.546
2.423
773
640
2.569
2.448
793
651
Totaal bedragen x € 1.000;
Saldo eenmalige baten (+)/ lasten (-) Gecorrigeerd saldo/ structurele ruimte Toelichting onder de tabel incidentele baten en lasten:
Uit het overzicht blijkt dat het begrotingsresultaat wordt beïnvloed door incidentele baten en lasten. De structurele lasten worden in 2026 en structureel gedekt door structurele baten.
98
Toelichting incidentele bedragen per programma ≥ € 50.000: Programma 2: · Uitvoering activiteiten Gezond en Actief Leven Akkoord (incidenteel gedeelte): € 83.000 in 2026 (lasten en baten) · Toekomstbestendige maatschappelijke accommodaties (0-meting, prioritering, afwegingskader): € 200.000 in 2026 en 2027 Programma 3: · Uitgaven dienstverlening aan mensen in kwetsbare posities: € 125.000 in 2026 en 2027 · Opvang ontheemden uit Oekraïne: € 5.726.000 in 2026 (lasten en baten) · Opvang asielzoekers in Fletcher hotel: € 137.500 in 2026 (lasten en baten) · Uitgaven voor lokale sociale infrastructuur beschermd thuis en pilot tussenvoorziening jongeren: € 80.000 in 2026 · Uitvoeren van de vastgestelde uitvoeringsagenda inclusie en diversiteit: € 60.000 in 2026 t/m 2029 (4 jaar) Programma 5: · Personele capaciteit voor de opgave wonen: € 100.000 voor 2026 (laatste jaar in de periode 2023-2026) · Uitvoering woonagenda: € 50.000 in de jaren 2026 en 2027 · Onderzoek naar en planvorming voor de mogelijkheden van verplaatsing van het gronddepot in Vaassen en revitalisering van de huidige gemeentewerf: € 150.000 in 2026 · Externe expertise voor opstellen omgevingsvisie en MER: € 100.000 in 2026 en 2027 · Netcongestie: voor de begeleiding van de uitbreiding van het elektriciteitsnet wordt een projectteam opgezet: netto kosten € 50.000 voor 2026-2029 (4 jaar) Programma 6: · Sociaal plan
Vebego (laatste jaar): € 75.000 in 2026 · Toekomstbestendig groen/ herplantplicht groen: € 177.000 in 2026 · Zelf organiseren en uitvoeren van het faunabeheer in het gemeentebos (door een eigen faunabeheerder): € 50.000 in 2026 en 2027 (incidenteel hogere lasten) · Uitvoering beleidsplan begraven, begraafplaatsen en gedenken: € 45.000 (2026) en € 55.000 (2027) · Uitvoering achterstallig onderhoud wegen (aanvullend budget): € 1.050.000 (2027) en € 250.000 (2028) Programma 9: · Accountmanager agrarische sector: € 60.000 voor de jaren 2026 en 2027 · Uitvoeringsbudget recreatie en toerisme/ evenementenbeleid: € 50.000 per jaar voor de periode 2026-2029 (4 jaar) Programma 11: · Toevoeging voorziening wethouderspensioenen en afdracht pensioenpremeie ABP: tijdelijk nog hogere lasten tot en met 2027 (€ 124.000 in 2026 en 2027) · Ontwikkelingen dienstverlening (wettelijke en digitalisering processen): € 50.000 in 2026 en 2027) Overhead: · Aanvulling reserve generatiepact: € 500.000 in 2026 · Digitaal samenwerken en AI (toekomstbestendige en wendbare organisatie): € 70.000 in 2026, € 60.000 in 2027 (incidenteel deel) · Informatieveiligheid (verbetering beveiliging netwerk- en informatiesystemen tegen cyberdreigingen): € 120.000 in 2026 en € 40.000 in 2027 (incidenteel deel) · Verbouwing gemeentehuis (ontvlechting aanbouw, uitbreiding aantal overlegruimten en optimaliseren werkruimten
KCC): € 250.000 in 2026 · Onderzoek aanpassing/herinrichting raadszaal: € 75.000 in 2026 · Verbouwing streekarchief: € 100.000 in 2026 · Implementatiekosten van vervangende SaaS-oplossingen: € 300.000 (2026), 291.000 (2027), 196.000 (2028) en € 142.000 (2029) Resultaatbestemming: · Het grootste deel van de toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves is incidenteel. De structurele toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen in het overzicht van de geraamde structurele mutaties in de reserves (hieronder). De incidentele toevoegingen en onttrekkingen zijn opgenomen in bovenstaand overzicht. Het grootste deel van de mutaties heeft betrekking op de vrijval van surplussen uit een aantal reserves en de toevoeging aan reserves van de inzet van deze middelen (dekking diverse investeringen), zie ook de toelichting hierop in het onderdeel 'Toelichting mutaties in de reserves').
99
5. Overzicht van de geraamde structurele mutaties in reserves met toelichting. Dit overzicht helpt bij de bepaling en de beoordeling van het structurele evenwicht in de begroting. bedragen x € 1.000 Naam reserve
2026
2027
2028
2029
Toev.
Onttr.
Toev.
Onttr.
Toev.
Ontr.
Toev.
Onttr.
ICT-investeringen
290
246
247
352
252
245
258
266
Vervanging openbare verlichting
309
-
316
-
323
-
331
-
Onderhoud abri's
14
-
15
-
15
-
15
-
Vervanging bruggen
84
-
86
-
88
-
90
-
Egalisatie winstuitkering
-
9
-
9
-
9
-
9
Verkoop 14 aandelen VNB (6%)
-
12
-
12
-
12
-
12
Afl. achtergestelde lening Nuon
-
53
-
42
-
42
-
43
Afl. achtergestelde lening Vitens
-
65
-
51
-
51
-
54
Meubilair gymlokalen
25
15
25
16
26
17
26
19
Speelruimte
50
-
50
-
50
-
50
-
-
33
-
33
-
33
-
33
Huisvesting onderwijsvoorziening Hervorming jeugdzorg
-
257
Renovatie kunst- en natuurgrasvelden
75
-
BUIG-middelen
338
Starterslening
75
453 75
-
338 19
77
1.194 75
-
338 16
78
1.131 75
-
338 18
80
21
Omgevingswet en Wkb
162
166
169
9
Bouwgrondexploitatie
14
15
15
15
Langdurig zieken voormalig personeel
435
Organisatieontwikkeling
336
440
100
Herstel schade nutsbedrijven
75
Dekking kapitaallasten Totaal structureel
214
446
100 75
203
452
100 75
203 85
75
-
1.078
-
1.084
-
1.224
-
1.425
1.770
2.399
1.744
2.563
1.766
3.332
1.790
3.325
C. Uiteenzetting van de financiële positie en de toelichting In de uiteenzetting van de financiële positie staan de gevolgen van het beleid dat in de begroting is opgenomen. De volgende onderwerpen komen aan de orde: 1. Financiële gevolgen van het bestaande beleid en het nieuwe beleid, zoals in de programma’s opgenomen 2. Vrijkomende eenmalige middelen 3. Investeringen (economisch/maatschappelijk nut) en vervanging/uitbreiding 4. Financiering 5. Stand en verloop van de reserves en voorzieningen 6. Geprognosticeerde begin- en eindbalans 7. EMU-Saldo 8. Arbeidskosten gerelateerde verplichtingen
100