CConstaterende datenschede
Koppel je AI →
Document · PDF

wijkverkeersplan Twekkelerveld

Stadsdeelcommissie Noord 27 oktober 2026, gemeente enschedeBij agendapunt: Informerend: Wijkverkeersplan Twekkelerveld19.178 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 31 Figuur 3.19: Hoofdroutes en knelpunten waar verkeersproblemen zich voor doen 3.5.3 Verkeersveiligheid Wanneer wordt gekeken naar de objectieve verkeersveiligheid in de wijk Twekkelerveld, dan blijkt dat de meeste (letselschade)ongevallen plaatsvinden op de doorgaande route via de G.J. van Heekstraat, de Zonstraat en de Jupiterstraat. Dit is de belangrijkste verkeersas door de wijk, en ook de plek waar het gemotoriseerde verkeer het snelst rijdt. De V85 ligt hier beduidend hoger dan wenselijk is binnen een woonwijk. Deze verhoogde snelheid, in combinatie met oversteekbewegingen van fietsers en voetgangers, leidt tot verkeersonveilige situaties. De geregistreerde ongevallen op deze route bevestigen het beeld dat ook in de probleeminventarisatie naar voren kwam: het gaat vaak om ongevallen waarbij letsel is gemeld. Rondom het winkelcentrum worden eveneens knelpunten gesignaleerd. Hier is sprake van een complexe verkeerssituatie waar verschillende vervoersstromen samenkomen, zoals autoverkeer, busverkeer, fietsers en voetgangers. Met name de manoeuvres van bussen die elkaar moeten passeren en het laden en lossen veroorzaken onoverzichtelijke situaties en vergroten de kans op ongevallen of bijna-ongevallen.

Hoewel het aantal geregistreerde incidenten hier beperkt is, geeft de inventarisatie aan dat het gevoel van onveiligheid onder bewoners en bezoekers van dit gebied aanzienlijk is. Buiten de hoofdroute en de directe omgeving van het winkelcentrum worden nauwelijks ongevallen geregistreerd. Op de rustigere erftoegangswegen is het aantal incidenten laag en is de verkeerssituatie over het algemeen overzichtelijk. Wel worden op enkele plekken problemen gemeld die samenhangen met onduidelijke oversteeksituaties of belemmerd zicht door geparkeerde voertuigen of andere obstakels, zoals groen of hekwerken bij kruisingen. Dit speelt vooral op plekken waar voetgangers of fietsers de hoofdroute willen oversteken. Opvallend is dat, ondanks het relatief lage aantal ongevallen buiten de hoofdroute, er sprake is van een sterk gevoel van verkeersonveiligheid onder kwetsbare verkeersdeelnemers, zoals kinderen, ouderen en mensen met een beperking. Dit gevoel is vooral terug te voeren op het rijgedrag van Toegevoegd door werkgroep: smal laatste deel Uranusstraat: conflict fietser-auto’s-vrachtverkeer Wijkverkeersplan Twekkelerveld 32 gemotoriseerd verkeer en de ervaren onduidelijkheid bij bepaalde oversteken. Deze waarnemingen onderstrepen het belang van niet alleen het verbeteren van de objectieve verkeersveiligheid, maar ook van het aanpakken van situaties die tot onveiligheidsgevoelens leiden.

3.5.4 Bereikbaarheid en bruikbaarheid De wijk Twekkelerveld is in zijn geheel goed bereikbaar. De hoofdstructuur van wegen sluit logisch aan op de omliggende stadsdelen en er zijn meerdere toegangen tot de wijk voor zowel gemotoriseerd verkeer als langzaam verkeer. Bewoners ervaren weinig belemmeringen om de wijk in of uit te komen en geven aan dat de verkeerscirculatie binnen de wijk grotendeels goed functioneert. Wel zijn er enkele specifieke aandachtspunten die uit de inventarisatie naar voren komen. Zo is er sprake van veel doorgaand verkeer op de G.J. van Heekstraat, een hoofdroute die dwars door de wijk loopt. Met name tijdens de spitsuren zorgt dit voor een hoge verkeersdruk en ervaren bewoners hinder van snelheid, verkeersintensiteit en verminderde oversteekbaarheid. Hoewel deze weg formeel een hoofdontsluitingsroute is, beïnvloedt het karakter van het verkeer hier direct de leefbaarheid en veiligheid in de wijk. Daarnaast zijn er enkele knelpunten in de bereikbaarheid voor langzaam verkeer. Vanuit de Neptunusstraat ontbreekt een directe en veilige looproute richting de Hengelosestraat. Hierdoor is de toegang tot voorzieningen, waaronder openbaar vervoer, beperkt. Ook de aansluiting op de F35- fietsroute via de Lambertus Buddestraat wordt als onvoldoende ervaren.

De huidige route naar deze fietssnelweg bestaat uit een onverhard grindpad, dat niet comfortabel is voor dagelijks gebruik door fietsers en voetgangers, zeker niet bij regen of in het donker. De gemeente heeft deze optie eerder al onderzocht. De kosten zijn geschat op circa €100.000 om hier een geasfalteerd pad aan te leggen. De gemeente geeft aan dat dit geld ten koste gaat van wat elders in de wijk gerealiseerd zou kunnen worden. Hoewel de algemene bereikbaarheid van de wijk goed is, geven deze punten aan dat er ruimte is voor gerichte verbeteringen, met name voor voetgangers en fietsers. Deze worden in het vervolg van het plan verder uitgewerkt. 3.5.5 Overlast In de probleeminventarisatie komt (verkeers)overlast in Twekkelerveld duidelijk naar voren als aandachtspunt. Bewoners ervaren vooral overlast op de hoofdroute door de wijk – de G.J. van Heekstraat, Zonstraat en Jupiterstraat – waar sprake is van hoge verkeersintensiteit, hard rijden en geluidsoverlast. Vooral in de vroege ochtend en avonduren wordt melding gemaakt van voertuigen die met hoge snelheid optrekken of veel motorgeluid produceren. Dit heeft invloed op de leefbaarheid langs deze route, waar ook veel woningen direct aan de weg grenzen. Naast de hoofdroute zijn er ook signalen van overlast binnen de wijkstraten zelf.

In sommige straten wordt overlast ervaren van bestuurders die hard optrekken tussen verkeersdrempels. Ondanks de aanwezigheid van snelheidsremmende maatregelen, zoals drempels of plateaus, komt het voor dat automobilisten juist tussen deze punten versnellen. Dit leidt tot schommelende rijsnelheden en extra geluidsoverlast, wat als storend wordt ervaren door omwonenden. Een deel van de overlast is te herleiden tot het gedrag van een specifieke groep weggebruikers, vaak op specifieke momenten. Voorbeelden hiervan zijn automobilisten of motoren die 's avonds of 's nachts met hoge snelheid en veel geluid door de wijk rijden. Ook wordt melding gemaakt van onwenselijk rijgedrag, zoals het negeren van verkeersregels, rijden tegen de rijrichting in of het gebruik van de stoep door (brom)fietsers. Daarnaast draagt de inrichting van de openbare ruimte op bepaalde plekken bij aan de ervaren overlast. Zo zijn er locaties waar het zicht wordt belemmerd door geparkeerde auto's dicht op kruisingen of door hoog groen, en zijn er oversteekplekken waar verlaagde trottoirbanden ontbreken. Dit leidt tot praktische problemen in het gebruik van de openbare ruimte, vooral voor mensen met een Wijkverkeersplan Twekkelerveld 33 kinderwagen, rollator of rolstoel. Ook wordt aangegeven dat sommige parkeervakken lastig bruikbaar zijn of tot schade leiden bij in- en uitparkeren.

Een specifiek punt waar ook overlast wordt ervaren, is het onverharde grindpad dat vanaf de Lambertus Buddestraat toegang geeft tot de F35. Dit pad is formeel bedoeld voor fietsverkeer, maar het is voor veel bewoners niet duidelijk dat hier gefietst mag worden. Daardoor worden fietsers op dit pad regelmatig als overlast ervaren door voetgangers en omwonenden, vooral wanneer er met hoge snelheid wordt gefietst of wanneer het pad wordt gebruikt in de avonduren. De onduidelijke functie en inrichting van het pad zorgt voor verwarring en spanningen tussen verschillende gebruikers. De combinatie van verkeersgedrag, fysieke inrichting en onduidelijkheid in gebruik zorgt ervoor dat een deel van de bewoners hinder ervaart van het verkeer in hun directe woonomgeving. Wijkverkeersplan Twekkelerveld 34 4 Oplossingsrichtingen In hoofdstuk drie is de wijk Twekkelerveld verkeerskundig doorlopen en is de probleeminventarisatie behandeld. In dit hoofdstuk komen de oplossingsrichtingen aan de orde die door de werkgroep zijn behandeld en gekozen. De oplossingen in het wijkverkeersplan worden bij de realisatie door de gemeente Enschede nader uitgewerkt tot een ontwerp, een kostenraming en een uitvoeringsplanning. Daarbij wordt uiteindelijk zoveel mogelijk gebruik gemaakt van ‘werk met werk’.

Dat betekent dat aanpassingen aan het straatbeeld worden gecombineerd met groot onderhoud-, riool- of asfaltwerkzaamheden. Door werkzaamheden te bundelen worden kosten en tijd bespaard en wordt overlast voor bewoners en verkeer beperkt. De omgeving zal voorafgaand aan de uitvoering nader worden geïnformeerd en er zal verder worden geparticipeerd. De oplossingen in het wijkverkeersplan blijven dus op een hoger abstractieniveau. Er worden dus geen ontwerpen en/of inrichtingen gemaakt. 4.1 Fysieke inrichting 4.1.1 Gebiedsontsluitingswegen Zoals in heel Nederland gebruikelijk is, vormen de inrichtingsprincipes van Duurzaam Veilig het uitgangspunt bij het verbeteren van verkeerssituaties. Het doel van een Duurzaam Veilige inrichting is dat wegen zó worden vormgegeven dat het gewenste gedrag vanzelf wordt opgewekt. Hierdoor ontstaat een voorspelbare verkeersomgeving, waarin fouten zo veel mogelijk worden voorkomen en de kans op conflicten afneemt. Dit draagt bij aan lagere snelheden, meer overzicht en een betere afstemming tussen de verschillende weggebruikers. In Twekkelerveld ligt de focus vooral op de hoofdroute via de G.J. van Heekstraat, Zonstraat en Jupiterstraat. Deze route is druk bereden, kent hoge snelheden en wordt als verkeersonveilig en overlast gevend ervaren. De huidige inrichting sluit niet goed aan bij het gebruik en het karakter van de wijk.

Momenteel is de weg minimaal ingericht als GOW50 en voldoet daarmee niet aan de ideale richtlijnen voor een GOW50. Dit heeft een negatieve invloed op de verkeersveiligheid van de weg. Figuur 4.1: G.J. van Heekstraat - Momenteel minimaal ingericht GOW50 zonder vrij liggende fietspaden De werkgroep stelt voor gehele doorgaande route af te waarderen naar een gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 30 km/u (GOW30), met een bijbehorend profiel. Dit betekent een

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 35 herinrichting waarbij het wegbeeld beter aansluit op de gewenste snelheid en het gebruik door fietsers, voetgangers en bestemmingsverkeer. Door de snelheid structureel te verlagen en het traject in te richten als gebiedsontsluitingsweg 30 km/u (GOW30), neemt zowel de verkeersveiligheid als de leefbaarheid langs deze route toe. De herinrichting moet geloofwaardig zijn, met aandacht voor doorstroming en passeerbaarheid van grote voertuigen. Voorgesteld wordt om de G.J. van Heekstraat in de voorrang te houden, mede vanwege de busroute. Er worden zebrapaden toegevoegd, zeker op de schoolroute, en zichtlijnen worden verbeterd. Daarnaast wordt vergroening meegenomen. Voorbeelden van GOW30 -profielen worden als bijlage toegevoegd. De gemeente plant specifiek voor de casus G.J. Van Heekstraat een ontwerpsessie in met de werkgroep om samen te verkennen welke profielen mogelijk zijn. In bijlage 9 is een voorbeeld weergegeven van hoe een GOW30 goed kan worden vormgegeven met een geloofwaardige inrichting. Voor de Lambertus Buddestraat en de G.J. van Heekstraat zijn door de werkgroep uitgangspunten vastgesteld. De G.J. van Heekstraat/Lambertus Buddestraat wordt afgewaardeerd naar een Gebiedsontsluitingsweg 30 km/u (GOW30). Dit betekent een inrichting die past bij een stedelijke hoofdstraat met een lagere, veilige snelheid.

De herinrichting is gericht op een geloofwaardig wegbeeld, zodat 30 km/u vanzelfsprekend wordt en handhaving effectief kan plaatsvinden. De belangrijkste uitgangspunten hierbij zijn: • Een duidelijke en geloofwaardige inrichting die automobilisten uitnodigt tot rustig rijden en snelheidsovertredingen voorkomt. • De fietser krijgt een eigen plek, bij voorkeur via vrijliggende fietspaden of brede, herkenbare fietsstroken. • Streetprint of andere afwijkende verharding kan worden toegepast om de snelheid te remmen en de straat een rustiger karakter te geven. • Kruispunten en oversteken krijgen een andere kleur en/of materiaal, zodat de attentiewaarde en zichtbaarheid toenemen. Daarnaast worden oversteken en kruispunten bij voorkeur op een plateau aangelegd om de snelheid te remmen. • De parkeercapaciteit blijft behouden en wordt waar mogelijk slimmer en efficiënter ingepast. Deze uitgangspunten zorgen ervoor dat de G.J. van Heekstraat /Lambertus Buddestraat veilig, herkenbaar en logisch wordt als hoofdroute door de wijk, met meer ruimte voor fietsers en voetgangers en minder overlast voor omwonenden. 4.1.2 Erftoegangswegen De drie hoofdproblemen uit de probleeminventarisatie zijn: 1) verkeersveiligheid, 2) bruikbaarheid en 3) overlast.

Een groot deel van deze problemen kunnen ondervangen worden met een ideale weginrichting die past bij 30 km/uur-zone volgens de principes van Duurzaam Veilig. Naast deze fysieke aanpassingen is aanvullend nog een aantal maatregelen nodig om de bereikbaarheid en bruikbaarheid te verbeteren en overlast te beperken. Deze maatregelen worden apart in de volgende paragrafen besproken. Daarentegen kunnen snelheid en verkeersveiligheid goed worden aangepakt met fysieke maatregelen. Het doel van Duurzaam Veilig is het voorkomen van ongelukken door een weg vorm te geven met een passende fysieke inrichting. Dit uit zich vooral in het treffen van preventieve verkeersmaatregelen. Op een goed ingerichte erftoegangsweg wordt in een ideale situatie niet te hard gereden. Voor een 30 km/uur-zone geldt het uitgangspunt dat de wegen die in een 30 km/uur-zone vallen gezamenlijk onderdeel zijn van één verblijfsgebied. Voor deze wegen geldt dat duidelijk moet zijn dat verblijfsactiviteiten, zoals wonen, spelen, naar school gaan en winkelen, de boventoon voeren. De verkeersfunctie ‘doorstromen’ is ondergeschikt in een verblijfsgebied. Wijkverkeersplan Twekkelerveld 36 Om in de buurt te komen van een daadwerkelijk gereden snelheid van 30 km/uur voor wegen in een verblijfsgebied worden in de regel snelheidsremmende maatregelen toegepast.

Vaak gaat dit om drempels en plateaus, omdat dit de meest effectieve maatregelen zijn. Andere snelheidsremmende maatregelen hebben diverse voor- en nadelen. Zo dient bij een tweezijdige versmalling voldoende verkeer (intensiteiten) aanwezig te zijn om als tegenligger te dienen en zo de snelheid te kunnen verlagen. Verkeerskundig gezien zijn de volgende snelheidsremmende maatregelen mogelijk: 1. Verkleinen van te grote kruisingsvlakken 2. Aanleggen en/of aanpassen van in- uitritconstructies (poorten) conform de CROW-richtlijn(en) 3. Toepassen van plateaus op de kruisingen 4. Tussen de kruisingen af en toe een drempel plaatsen (150 meter) 5. Het toepassen van open verharding (asfalt eruit) 6. Waar nodig het wegprofiel te versmallen In figuren 4.2 t/m 4.6 is een aantal voorbeelden gegeven van poortconstructies, plateaus en drempels die toegepast kunnen worden, conform de CROW-richtlijnen, in 30 km/uur-zones. De overgangen kunnen worden toegepast bij een overgang tussen een 50 km/uur-weg en 30 km/uur-weg (zone) of een 30 km/uur-weg (zone) en een 15 km/uur-weg (erf). Figuur 4.2: In- uitritconstructie tussen een 30 km/uur-zone en een 50 km/uur weg, incl. vrijliggend eenrichtingsfietspad

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 37 Figuur 4.3: Voorbeeld plateau bij een T-kruising in een 30 km/uur-zone Figuur 4.4: Voorbeeld plateau bij een T-kruising in een 30 km/uur-zone, inclusief doorgetrokken trottoir (grijs) Figuur 4.5: Voorbeeld drempel in een 30 km/uur-zone, incl. doortrekken trottoir (toegankelijkheid)

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 38 Figuur 4.6: 30 km/uur-poort voor een overgang tussen een fietsstraat en een 50 km/uur-weg (Gemeente Enschede, 2022:8) Een deel van de genoemde maatregelen is reeds toegepast in de wijk. Denk aan in- uitritconstructies (poorten), drempels, plateaus en versmallingen. Maar op veel plekken in de wijk is dit nog niet het geval. Op deze plekken ligt nog een oude inrichting die niet voldoet aan de Duurzaam Veilig richtlijnen. Dit blijkt ook, zowel uit de probleeminventarisatie als de schouw, dat de huidige inrichting op punten te optimaliseren en te vernieuwen valt. Figuur 4.7 geeft daarom een overzicht weer van huidige verhardingstypen en verkeersmaatregelen in de wijk. De rode lijnen zijn de wegen met asfalt en de blauwe lijnen zijn de wegen met klinkerverharding. Dit laat ook duidelijk zien dat veel erftoegangswegen in de wijk niet zijn voorzien met de juiste soort verharding. Figuur 4.7: Huidige verkeerkundige situatie en verharding

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 39 Verder zijn diverse blokjes in de kaart geplaatst. Deze blokjes geven de verschillende aanwezige verkeersmaatregelen weer. De zwarte (gesloten) blokjes zijn poortconstructies in de wijk die conform de richtlijnen zijn vormgegeven. De zwarte (open) blokjes zijn poortconstructies die nu niet voldoen, vanwege pianostrepen of andere keuzes in de uitvoering die niet voldoen. De rode blokjes geven de aanwezige plateaus weer op kruisingen en de blauwe blokjes drempels. De paarse blokjes betreffen versmallingen. Tot slot zijn de gele open blokjes schoolzones. Voor de schoolzones geldt dat deze nu minimaal zijn ingericht en soms het nodige onderhoud nodig hebben. Veelal is bijvoorbeeld de belijning versleten. Ook liggen er schoolzones op een plek waar helemaal geen school meer is. Hierdoor gaat de herkenbaarheid van de schoolzone achteruit. Figuur 4.8: Voorstel voor fysieke maatregelen De voorgestelde maatregelen die zijn opgenomen op de kaart zijn als volgt: 1. Poortconstructies (zwarte blokken/arcering schuin van rechts naar links): - Veel poortconstructies voldoen nu niet of ontbreken helemaal. Voorgesteld wordt om daarom de poortconstructies conform de richtlijnen te realiseren met inritblokken.

Het gaat om: a) de kruisingen tussen erftoegangswegen en gebiedsontsluitingswegen; b) de kruisingen tussen erftoegangswegen en erven (15 km/uur); c) de kruisingen tussen erftoegangswegen en fietsstraten (30 km/uur); 2. Poortconstructies met portalen (zwarte blokken/arcering schuin van links naar rechts): - Aanvullend wordt voorgesteld om poortconstructies met portalen in plaats van inritblokken om de herkenbaarheid van de fietsstraten te borgen en het comfort van de fietser te behouden, zoals is vastgesteld in de bijlage over fietsstraten behorende bij het Toetsingskader Openbare Ruimte van de gemeente Enschede. 3. Plateaus (rood en rood gearceerd) - veel kruisingen tussen erftoegangswegen onderling zijn niet voorzien van een plateau. Om de snelheid op de kruisingen te verlagen wordt voorgesteld om de plateaus conform de CROW - richtlijnen te realiseren. Een bijkomend voordeel is dat voetgangers (vooral mindervaliden) zo beter over kunnen steken en daarmee de toegankelijkheid in de wijk wordt verbeterd.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 40 4. Drempels (blauw en blauw gearceerd) - Voorgesteld wordt om voor erftoegangswegen met lange rechtstanden (om de 100 à 150 meter) aanvullend een drempel te plaatsen. 5. Materialisatie (rood = asfalt/blauw = klinkers) - De meeste erftoegangswegen voldoen niet. Voorgesteld wordt om deze uit te voeren in klinkers, met uitzondering van de G.J. van Heekstraat, omdat de bewoners hier bang zijn voor geluidsoverlast. Volgens de werkgroep gaat dit ook om de Olieslagweg, omdat daar relatief oude woningen staan en er vrachtverkeer rijdt. Het verkeerskundig advies van Verkeersatelier is om de Olieslagweg wel vorm te geven met open verharding (klinkers), omdat dit het beste past bij het karakter van de weg. Bij herinrichting moet voorafgaand uiteraard wel goed onderzoek gedaan worden naar mogelijke hinder van klinkers. Indien overlast aannemelijk is, wordt gekozen voor asfalt. De werkgroep stelt voor de inrichting van de Olieslagweg vorm te geven met asfalt en klinkerprint (streetprint). Voor de straten in en rondom het centrum is de werkgroep van mening dat streetprint het best geschikt is. Voornemens gaat dat om het weggedeelte van de G.J. Van Heekstraat vanaf de Weegschaalstraat tot aan de Maanstraat die overgaat in de Zonstraat. 6.

Schoolzones (geel gearceerde blokken) - De schoolzones in de wijk zijn grotendeels versleten (ontbreken belijning) of minimaal vormgegeven. Voorgesteld wordt om de schoolzones te verbeteren met aanvullende inrichtingselementen. Een nadere uitwerking volgt in de volgende paragraaf die past bij het recent vastgestelde veiligheidsbeleid van de gemeente. Het resultaat van de voorgestelde maatregelen zal zijn dat de snelheid op de erftoegangswegen verder omlaag gaat en de functie, vorm en gebruik van de wegen meer in lijn komt met de ideale inrichting die hoort bij erftoegangswegen. Hierdoor neemt de verkeersveiligheid in de wijk toe. In aanvulling op de bovenstaande maatregelen wordt daarnaast voorgesteld om met de nodige plateaus de oversteekbaarheid van straten in de wijk te verbeteren. Nu worden veelal mindervaliden (rolstoelen/rollators) en mensen met een kinderwagen op diverse plekken geconfronteerd met hinderlijke trottoirbanden en andere maatregelen die het oversteken dan wel het gebruik van het trottoir verminderen. Dit wordt ook bij de hoofdwegen rondom de wijk geconstateerd. Ook daar zijn op veel plekken trottoirbanden niet verlaagd en staan lichtmasten, paaltjes en fietsvoorzieningen in de weg.

De voorgestelde snelheidsremmende maatregelen en het aanpassen van verhardingstypen van de wegen kunnen veelal gecombineerd worden tijdens uitvoerperioden en samengaan in werk-met-werk, zoals aan het begin van dit hoofdstuk is omschreven. Binnen de werkgroep is besproken of de Spoordijkstraat kan worden ingezet als (meer) doorgaande ontsluitingsroute, eventueel ook voor bus- en vrachtverkeer, met als doel de G.J. van Heekstraat te ontlasten en het verkeer beter over de wijk te spreiden. Dit wordt bij nader inzien in echter ontraden. De straat is vormgegeven en ingericht als erftoegangsweg, met aan de Weegschaalstraat een vrij smalle rijbaan en bebouwing dicht op de weg. Daarmee is de route niet geschikt geacht voor een intensiever gebruik door gemotoriseerd (bus/vracht)verkeer. 4.1.3 Parkeren, halen en brengen Het aantal parkeerplaatsen in de wijk is in de probleeminventarisatie niet het grootste probleem. Op dit moment is overal sprake van vrij parkeren. Het parkeerprobleem dat wordt ervaren gaat vooral over foutief parkeergedrag. Zo zijn er een aantal straten waar langs de rijbaan formeel niet geparkeerd mag worden waar wel wordt geparkeerd of dat er (half) op de stoep dan wel dubbel wordt geparkeerd. Daarnaast hebben sommige straten een vrij smal profiel, maar geen vakindeling, zoals de Bonairestraat. Hierdoor wordt het parkeren rommelig en onoverzichtelijk.

Met een passendere inrichting in de straten van de wijk kan parkeren worden verbeterd. Indien ruimtelijk inpaspaar wordt voorgesteld parkeervakken te creëren in straten waar nu nog zonder vakindeling Wijkverkeersplan Twekkelerveld 41 wordt geparkeerd. Het uitgangspunt is wel dat de parkeercapaciteit behouden blijft. De werkgroep noemt de Castorstraat als voorbeeld. Het voorstel voor parkeren bij de Melkweg is om dit formeel te regelen met goede parkeervakindeling. Dit moet samen worden opgepakt met de toekomstige ondernemers van het pand, om het parkeren goed vorm te kunnen geven. Deze parkeervakken moeten ook geschikt worden gemaakt voor het parkeren van taxibusjes. Hiermee wordt parkeeroverlast in de buurt voorkomen. Verder is een specifiek aandachtspunt de situatie rondom Aveleijn. Bewoners van deze locatie worden regelmatig met taxibusjes opgehaald en afgezet. In de huidige situatie is er in de Zonstraat echter weinig ruimte voor deze voertuigen om veilig en gemakkelijk te stoppen, wat zorgt voor onduidelijke of onveilige situaties voor andere weggebruikers. Voorstel is om hier een oplossing voor te vinden door in de directe omgeving van Aveleijn een specifieke plek aan te wijzen voor taxibusjes, bijvoorbeeld in de vorm van een kiss&ride-strook of gereserveerde parkeerplaatsen voor taxi’s. Dit vergroot de veiligheid en duidelijkheid voor alle betrokkenen.

Figuur 4.9: Momenteel is het parkeren niet passend vormgegeven bij de Melkweg Figuur 4.10: Een voorbeeld van langsparkeren met een verhoogde schuine band voor toegankelijkheid bij een plateau

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 42 Figuur 4.11: Een voorbeeld van haaksparkeren met een verhoogde schuine band voor toegankelijkheid bij een plateau Verder wordt voorgesteld om bij de realisatie van de nodige poortconstructies te toetsen of een parkeervak niet te dicht op een kruising staat en zo het zicht blokkeert. Is dat het geval dan is het voorstel om het parkeervak te verplaatsen of op te heffen. Toch zal, ondanks de nodige optimalisaties, een algemeen issue als foutparkeren een probleem blijven. Fysieke maatregelen kunnen niet alle foutgeparkeerde voertuigen voorkomen. Voorgesteld wordt daarom, zie ook paragraaf gedrag, om in overleg met buitengewoon opsporingsambtenaren (Boa’s) en politie een handhavingsplan te maken voor de wijk. Dit kan tevens gecombineerd worden met voorlichting en educatie. Denk aan de omgevingen rondom de scholen tijdens breng- en haaltijden. Tot slot wordt voorgesteld om de parkeerdruk in de wijk te monitoren. Op dit moment zijn er geen parkeercijfers bekend. Toch kan het zijn dat in de toekomst er een significant parkeerprobleem ontstaat. Om goede maatregelen te kunnen nemen is het in dat geval belangrijk om over de juiste objectieve cijfers te beschikken wat betreft de werkelijke parkeerdruk. Het voorstel is daarom om de parkeerdruk te monitoren met tellingen om het jaar.

4.1.4 Schoolomgeving De schoolomgevingen bij de drie scholen en kinderopvang zijn deels versleten en vrij beperkt ingericht. Voorgesteld is om de schoolzones met de nodige markeringen, horizontaal en verticaal, te optimaliseren passende bij het recent vastgestelde verkeersveiligheidsbeleid (Gemeente Enschede, 2023). Denk aan horizontale elementen, zoals markeringen op het wegdek, en verticale elementen, zoals paaltjes. Een combinatie van deze elementen verbeteren de herkenbaarheid van een schoolomgeving. Figuur 4.12 en figuur 4.13 geven voorbeelden van horizontale en verticale markeringen weer en de gemeente is zelf ook voornemens om kleurrijke palen te plaatsen bij (opnieuw) in te richten schoolzones.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 43 Figuur 4.12: Voorbeeld van verticale elementen bij schoolzone Er wordt voorgesteld om de schoolzones zo vorm te geven dat de weg voor de ingang van de scholen, het wegdeel tussen de diverse kruisingen, als verlengt plateau wordt uitgevoerd met afwijkende kleurstelling (bijvoorbeeld gele klinkers) en aangevuld met de nodige kleurrijke verticale elementen. Figuur 4.13 geeft een voorbeeld van een verlengd plateau. Een voordeel van deze inrichting werkt door in het verlagen van de snelheid en de herkenbaarheid van de schoolzone. Een dergelijke inrichting kan ook gebruikt worden om parkeren nader te optimaliseren. Zie ook de vorige paragraaf. Figuur 4.13: Voorbeeld van verlengt plateau bij een schoolzone Aanvullend wordt voorgesteld om in samenspraak met de directe omgeving, de gemeente en de bassischolen De Zevenster en Paulus (samen als Zonnewijzer) het gesprek aan te gaan om te verkennen hoe het breng- en haalverkeer beter georganiseerd kan worden. Bij deze scholen wordt overlast ervaren door de omgeving van ouders die kinderen brengen en halen met de auto. Aanvullend zal worden gekeken om een Kiss&Ride te realiseren bij de basisscholen.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 44 4.2 Routes Een goed functionerend netwerk van verkeersroutes is essentieel voor de bereikbaarheid, verkeersveiligheid, bruikbaarheid en leefbaarheid in de wijk Twekkelerveld. In dit hoofdstuk worden de verschillende typen routes in en rondom de wijk besproken, met aandacht voor hun huidige functie, knelpunten en mogelijke verbeteringen. 4.2.1 Fietsnetwerk Het fietsnetwerk in Twekkelerveld is in de basis goed opgebouwd. De wijk is op meerdere punten aangesloten op de F35, de belangrijke regionale fietssnelweg, en binnen de wijk zijn de belangrijkste bestemmingen grotendeels goed bereikbaar per fiets. Toch zijn er op enkele plekken knelpunten die het gebruik en comfort van het fietsnetwerk belemmeren. Een belangrijk aandachtspunt is het grindpad vanaf de Lambertus Buddestraat richting de F35. Dit pad wordt momenteel gebruikt door fietsers, maar is formeel en qua inrichting geen volwaardig fietspad. Met name bij nat weer is het pad niet goed begaanbaar, en bovendien is het voor veel bewoners niet duidelijk dat hier gefietst mag worden. Dit leidt tot verwarring én overlast. Voorgesteld wordt daarom om dit pad te verbeteren en formeel in te richten als volwaardig fietspad, met een passende verharding en duidelijke formele bebording. Daarnaast zijn er elders in de wijk meerdere informele op- en afgangen naar de F35, vaak bestaande uit grindstroken.

Deze verbindingen zijn functioneel, maar missen een goede inrichting en duidelijke voorrangssituaties waar ze aansluiten op het wijknetwerk. Het voorstel van de werkgroep is om ook deze op- en afgangen te verbeteren en te formaliseren als onderdeel van het fietsnetwerk, met een duidelijke en geschikte verharding en een heldere voorrangssituatie bij de aansluiting op de wijkwegen. Dit verhoogt niet alleen de bruikbaarheid en veiligheid van het netwerk, maar zorgt ook voor meer herkenbaarheid en gebruiksgemak voor fietsers. Tevens moet de verlichting langs de F35 en de op- en afgangen worden verbeterd. Een suggestie vanuit de werkgroep is om de verlichting vorm te geven zoals op de Buurserstraat (zuidkant van Enschede). Een andere suggestie van de werkgroep over de fietsinfrastructuur en – routes is al benoemd: namelijk de logische verlegging van de doorfietsroute via de Olieslagweg, in plaats via de Uranus- en de Schorpioenstraat. De werkgroep heeft locaties 3, 4, 5, 7 en 9 aangewezen als voorkeurslocaties om als volwaardige fietsverbindingen te worden ingericht. Deze zijn op de kaart weergegeven in bijlage 7. Wijkverkeersplan Twekkelerveld 45 Figuur 4.14: Grindpad richting de F35 met onduidelijke regels Figuur 4.15: Grindpad en op- en afgang is hinderlijk na regen

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 46 Daarnaast wilt de werkgroep op twee locaties fietsstroken realiseren. Voor zowel het oostelijk deel van de G.J. van Heekstraat als de Uranusstraat — beide ingericht als 30-km-zone (ETW30) — wordt voorgesteld om fietsstroken aan te brengen. Hiermee krijgen fietsers een duidelijke en herkenbare plek op de rijbaan, wat bijdraagt aan een veiliger en rustiger verkeersbeeld. De fietsstroken maken zichtbaar dat deze straten belangrijke fietsroutes zijn en helpen het autoverkeer om zijn snelheid beter af te stemmen op de functie van de straat als verblijfsgebied. Tegelijk blijft ruimte voor ander verkeer en parkeren behouden. De exacte vormgeving en inpassing worden in de ontwerpfase nader uitgewerkt. 4.2.2 Oversteken fietsers en voetgangers Een belangrijk aandachtspunt binnen het wijkverkeersplan is de oversteekbaarheid van wegen voor voetgangers en fietsers. In het bijzonder geldt dit voor de G.J. van Heekstraat, die als hoofdroute door de wijk fungeert en waar relatief veel verkeer rijdt. Langs deze route bevinden zich belangrijke bestemmingen zoals het winkelcentrum, zorgvoorzieningen en woonbuurten. Voor een veilige en toegankelijke wijk is het essentieel dat overstekende voetgangers en fietsers op logische en veilige plekken de weg kunnen kruisen. Op het traject van de G.J.

van Heekstraat is het wenselijk dat voetgangers op meerdere locaties gefaseerd kunnen oversteken, met behulp van midden geleiders of vluchtheuvels. Hierdoor wordt het oversteken overzichtelijker en veiliger, vooral voor kwetsbare groepen zoals kinderen, ouderen of mensen met een beperking. De oversteken moeten logisch zijn afgestemd op looproutes en bestemmingen aan beide zijden van de weg. In figuur 4.16 hieronder is weergegeven hoe zo een oversteek kan worden vormgegeven. Figuur 4.16: Voorbeeld vormgeven goede gefaseerde voetgangersoversteek G.J. van Heekstraat Bron: CROW ASVV 2021 Een specifieke locatie waar verbetering nodig is, is de kruising G.J. van Heekstraat – Pijlhovestraat – Lambertus Buddestraat. Dit is een druk kruispunt waar meerdere verkeersstromen samenkomen, maar waar momenteel geen duidelijke en veilige fietsoversteek is ingericht. Het voorstel is om hier een duidelijke fietsoversteek te realiseren, die logisch aansluit op het fietsnetwerk en zorgt voor veilige oversteekmogelijkheden richting onder andere de F35. De gemeente organiseert een ontwerpsessie om verschillende kruispunten en inrichtingen met elkaar te verkennen. Uitkomsten van deze sessie worden verwerkt in het wijkverkeersplan. Hieronder in figuur 4.17 is een goed voorbeeld en uitgangspunt te zien hoe de kruising kan worden vormgegeven.

Een kanttekening die we hierbij willen plaatsen is dat de kruising G.J. van Heekstraat – Pijlhovestraat – Lambertus Buddestraat qua verloop (meer in een bocht) niet helemaal hetzelfde is.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 47 Figuur 4.17: voorbeeldoplossing voor kruispunt kruising G.J. van Heekstraat – Pijlhovestraat – Lambertus Buddestraat. Bron: CROW Basiskenmerken kruispunten en rotondes Ook ter hoogte van Aveleijn richting het winkelcentrum ontbreekt momenteel een logische voetgangersoversteek. In de werkgroep is besloten om hier een groot plateau te realiseren met goed ingerichte oversteken. Bij dit nieuwe ontwerp moet de verblijfskwaliteit centraal staan, zodat voetgangers veilig en comfortabel kunnen oversteken en de route naar het winkelgebied herkenbaar en uitnodigend wordt. Hiervoor is een sfeerbeeld toegevoegd, te zien in figuur 4.18. Dit laat goed zien hoe de toekomstige oplossing eruit zou kunnen zien.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 48 Figuur 4.18 Voorbeeld plateau met focus op verblijfskwaliteit. Bron: Kenniscentrum Shared Space Tot slot vraagt ook de fietsoversteek en het kruispunt Spoordijkstraat – Lambertus Buddestraat om aandacht. Bij het kruispunt Spoordijkstraat – Lambertus Buddestraat wordt de afslaande beweging vanaf de Lambertus Buddestraat richting Spoordijkstraat in de spits als onhandig en kwetsbaar ervaren. Doordat deze afslag regelmatig vastloopt, is het voor verkeer met een bestemming aan deze kant van de wijk lastig om deze route te gebruiken. Daardoor wordt deze aansluiting momenteel onvoldoende benut als logisch en rustig alternatief. Door het kruispunt verkeerskundig te verbeteren kan deze afslaande beweging vlotter, overzichtelijker en veiliger worden afgehandeld. Het doel is om verkeer met een bestemming in dit deel van de wijk makkelijker en prettiger te laten rijden, zodat de verkeersdruk zich beter kan verdelen over de bestaande routes. Dit kan bijdragen aan een rustiger verkeersbeeld op de G.J. van Heekstraat, zonder dat de Spoordijkstraat een nieuwe doorgaande route wordt. Daarnaast biedt een herinrichting van dit kruispunt duidelijke kansen om de veiligheid en oversteekbaarheid voor fietsers en voetgangers te verbeteren. De werkgroep denkt hierbij aan een rotonde als mogelijke oplossingsrichting.

Een dergelijke inrichting kan zorgen voor lagere snelheden, een duidelijke verkeersafwikkeling en een veiliger kruispunt. De precieze uitwerking wordt in een vervolgfase nader onderzocht.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 49 4.2.3 OV-Routes Het openbaar vervoer in Twekkelerveld functioneert over het algemeen goed. De wijk wordt bediend door reguliere buslijnen die zorgen voor een directe verbinding met omliggende wijken en het centrum van Enschede. De routes sluiten goed aan op het netwerk van hoofdwegen en bedienen belangrijke voorzieningen binnen de wijk, zoals het winkelcentrum. Toch is er op één specifiek punt sprake van een knelpunt, namelijk rondom het winkelcentrum. Hier is de situatie zodanig krap dat bussen elkaar niet goed kunnen passeren. Daarnaast is het nemen van de bocht voor de buschauffeurs lastig, vooral wanneer er sprake is van geparkeerde voertuigen of drukte op de route. Deze situatie belemmert de doorstroming van het openbaar vervoer en zorgt voor vertragingen en onveilige verkeersituaties. Een eerste voorstel is om samen met de gemeente en in afstemming met de vervoersmaatschappij te onderzoeken hoe deze situatie verbeterd kan worden. Daarbij kan gedacht worden aan aanpassingen in de infrastructuur, het verplaatsen of herinrichten van één of meerdere haltes of het optimaliseren van de bochtstralen en ruimte rondom de kruisingen. Belangrijk uitgangspunt is dat bussen elkaar veilig en zonder hinder kunnen passeren, zonder dat dit ten koste gaat van de bereikbaarheid voor andere weggebruikers of de leefbaarheid in de directe omgeving.

Naast bovenstaand algemeen advies is besproken met de wekgroep om in dit gebied een groot plateau te realiseren. Dit plateau moet niet alleen de verkeerskundige knelpunten oplossen, maar ook de verblijfskwaliteit versterken. Door veilige en logische voetgangersoversteken te combineren met een hoogwaardige inrichting van de openbare ruimte, kan de route aantrekkelijker en veiliger worden gemaakt voor zowel voetgangers als OV-reizigers, terwijl er voldoende ruimte blijft voor een goede doorstroming van het busverkeer. Dit komt overeen met de afbeelding weergegeven in figuur 4.18. Figuur 4.19 Passerende bussen zorgen voor oponthoud

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 50 Figuur 4.20 Kruising waar bussen elkaar lastig kunnen passeren 4.2.4 Calamiteitenroutes Er worden geen aanpassingen voorgesteld in de calamiteitenroutes. 4.2.5 Vracht- en bevoorradingsverkeer In en rondom het winkelcentrum van Twekkelerveld zijn vracht- en bevoorradingswagens een vast onderdeel van het dagelijks verkeer. Hoewel dit noodzakelijk is voor de bevoorrading van winkels en horecagelegenheden, zorgt het op sommige plekken voor knelpunten en overlast. Een specifiek aandachtspunt is de situatie rondom het laden en lossen bij het winkelcentrum, zowel aan de achterzijde bij de grotere winkels als aan de voorkant bij onder andere de vestiging van Domino’s. Op deze plekken is momenteel onvoldoende ruimte ingericht voor laad- en losactiviteiten. Leveranciers staan hierdoor regelmatig stil op de rijbaan, wat zorgt voor een belemmering van het overige verkeer, gevaarlijke situaties en ervaren overlast door omwonenden en weggebruikers. Het voorstel is om op strategische plekken in de directe omgeving van het winkelcentrum duidelijke en goed bereikbare laad- en loszones in te richten. Deze zones moeten zodanig gesitueerd zijn dat leveranciers veilig en zonder hinder kunnen laden en lossen, zonder dat het de verkeersdoorstroming belemmert.

Hierbij is het van belang om rekening te houden met de rijroutes van het vrachtverkeer, de beperkte ruimte in de wijkstraten en de loopafstanden tot de betreffende winkels. Een goed ingerichte laad- en losstructuur draagt bij aan een betere bereikbaarheid van het winkelcentrum, meer verkeersveiligheid en minder hinder voor bewoners en bezoekers van de wijk. Vanuit de wekgroep worden de volgende locaties hiervoor aangedragen: een laad- en loslocatie bij zowel de Lidl als de Albert Heijn. En een locatie bij zowel de Zonstraat als de Van Heekstraat. De wens hiervoor is mede naar voren gekomen in een rondvraag langs winkeliers in maart 2025.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 51 De werkgroep heeft voorgesteld om een nieuwe en/of extra bevoorradingsroute richting het winkelcentrum te creëren. De voorgestelde route loopt dan via de Auke Vleerstraat – Jupiterstraat – Zonstraat - Olieslagweg. Op deze manier wordt de G.J. van Heekstraat ontlast van vrachtverkeer en wordt het vrachtverkeer beter door de wijk verspreid. De werkgroep ziet deze route ook als logisch door directe aansluiting op de Hengelosestraat. De werkgroep stelt tevens voor de inrichting van de Olieslagweg vorm te geven met asfalt en klinkerprint (streetprint). Het advies van Verkeersatelier is in dit geval om dit voorstel niet over te nemen. De voorgestelde bevoorradingsroute via Jupiterstraat en Zonstraat is verkeerskundig minder geschikt voor vrachtverkeer. Deze straten zijn ingericht als erftoegangswegen (30 km/u) met gemengd verkeer, waar fietsers op de rijbaan rijden. Dit past niet bij de principes van Duurzaam Veilig, vanwege het grote verschil in massa tussen fietsers en vrachtwagens. De G.J. van Heekstraat is als gebiedsontsluitingsweg beter geschikt voor vrachtverkeer: het profiel is breder en biedt bij herinrichting meer mogelijkheden om fietsers een veilige, gescheiden plek te geven. Op de Olieslagweg rijdt in de huidige situatie al regelmatig vrachtverkeer.

4.3 Gedrag 4.3.1 Handhaving Verkeersgedrag speelt een grote rol in de ervaren verkeersveiligheid en leefbaarheid in Twekkelerveld. Uit de probleeminventarisatie blijkt dat bewoners zich regelmatig storen aan te hard rijden, met name op de G.J. van Heekstraat, waar het verkeer vaak (ver) boven de toegestane snelheid rijdt. Dit leidt niet alleen tot een gevoel van onveiligheid, maar ook tot overlast, vooral in de avond- en nachtelijke uren. Geluid van optrekkende auto’s en motoren wordt hierbij veel genoemd. Handhaving op snelheid wordt dan ook als belangrijk aandachtspunt benoemd. Voorstel is om samen met de gemeentelijke handhaving en politie te verkennen hoe er in de wijk structureel en zichtbaar toezicht gehouden kan worden. Daarbij gaat het in het bijzonder om het controleren van snelheid op de G.J. van Heekstraat en het aanpakken van verkeersovertredingen, zoals foutparkeren en gevaarlijk rijgedrag. Hoewel in 30 km/uur-zones doorgaans weinig wordt gehandhaafd door de politie – omdat de inrichting van de weg hier in principe voor moet zorgen – wordt voorgesteld om na herinrichtingen in overleg met de politie te bekijken of gerichte snelheidscontroles mogelijk zijn. De fysieke maatregelen die in dit wijkverkeersplan worden voorgesteld, moeten bijdragen aan een inrichting die de snelheid vanzelf afremt. Handhaving kan dan ondersteunend werken om gewenst gedrag te stimuleren.

Voorgesteld wordt om na aanpassing van de fysieke infrastructuur verder te onderzoeken of op de doorgaande wegen, zoals de G.J. van Heekstraat en Lambertus Buddestraat, gebruik kan worden gemaakt van mobiele flitspalen (flexflitsers) om snelheidsoverschrijdingen en overlast structureel tegen te gaan. Dit moet uiteraard in overleg met de politie en het Openbaar Ministerie, dat uiteindelijk beslist over de inzet en locaties van vaste of mobiele snelheidscontroles. Het combineren van fysieke maatregelen met gerichte handhaving versterkt het effect op rijgedrag en draagt bij aan een verkeersveiligere en leefbaardere wijk. 4.3.2 Educatie en voorlichtingen De gemeente heeft recent nieuw verkeersveiligheidsbeleid vastgesteld. Een belangrijk onderdeel hierin is het meedoen met landelijke campagnes over gedrag in het verkeer, zoals rijden onder invloed, afleiding in het verkeer (gebruik van mobiele telefoons), fietsverlichting, rijgedrag en snelheid. Deze campagnes kunnen het wijkverkeersplan ondersteunen. Zo past de campagne voor snelheid en rijgedrag bijvoorbeeld goed bij de verkeersproblematiek in de wijk. Geadviseerd wordt deze campagnes met maatwerk in te zetten in combinatie met een dynamische snelheidsdisplay, beter bekent als de ‘Smiley’.

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 52 Figuur 4.21: Voorbeeld van een snelheidsdisplay Een dynamische snelheidsdisplay zorgt ervoor dat een weggebruiker wordt geattendeerd op hun snelheid en deze kunnen zonder probleem op 30 km/uur-wegen worden geplaats. In de regel hangt een snelheidsdisplay een aantal weken op dezelfde locatie. De reden hiervoor is dat na twee à drie weken de effectiviteit van een snelheidsdisplay op het rijgedrag van weggebruikers afneemt. Het is daarom belangrijk om een snelheidsdisplay te laten rouleren door de wijk om zo effectief mogelijk te zijn. Geadviseerd wordt om samen met de gemeente een roulatieplan op te stellen. In overleg met de werkgroep zijn hiervoor een aantal prioritaire locaties benoemd: • G.J. van Heekstraat op het rechte stuk (ter hoogte van Fysiotherapie Hammer) en nabij het winkelcentrum Twekkelerveld (ter hoogte van de CrossFit) • Jupiterstraat bij de kruising met de Saturnusstraat • Uranusstraat vlak voor de inrit van de Hengelosestraat Verder wordt geadviseerd om in te zetten op campagnes voor het beter gebruiken van de fiets door ouderen en internationale studenten. Zo is er de landelijke campagne Doortrappen die bedoeld is om ouderen langer en veilig te laten fietsen op de (elektrische) fiets. Daarnaast heeft Enschede veel internationale studenten die niet bekend zijn met de Nederlandse fietscultuur.

Zeker omdat de wijk Twekkelerveld dichtbij de Universiteit Twente ligt en de wijk voor een groot deel de route naar het station betreft. Geadviseerd wordt om ook die groep actief te benaderen om veilig gebruik te laten maken van de fiets en de fietsinfrastructuur in de wijk, zoals de oversteken, fietspaden en fietsstraten. Tot slot kunnen scholen het Twents Verkeersveiligheidslabel ontvangen. Scholen ontvangen dit label wanneer zij zelf actief bezig zijn met verkeersveiligheid op school. Het goed laten functioneren van schoolzones gaan daarmee hand in hand met het gedrag van ouders, leerlingen en de omgeving. Het is daarom belangrijk dat de scholen samen met de wijkraad en de directe omgeving richting de gemeente optrekken. Zeker omdat ook leerlingen van de scholen van en naar de buitenschoolse opvang gaan op een andere locatie in de wijk. Door de werkgroep wordt ingestemd met het voorstel om klaarovers in te zetten rondom scholen. Hiermee wordt de verkeersveiligheid voor naar schoolgaande kinderen vergroot. De uitwerking hiervan zal in samenwerking met de betrokken scholen en met inzet van vrijwilligers nader worden onderzocht en georganiseerd. In de gedragsaanpak wordt specifiek aandacht besteed aan het rijgedrag en parkeergedrag van taxi’s en taxibedrijven. Vanuit de werkgroep is aangegeven dat dit regelmatig leidt tot onveilige situaties en

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 53 overlast in de wijk. Het is daarom wenselijk dat in de gedragsaanpak duidelijke afspraken worden gemaakt en dat dit actief wordt gecommuniceerd met de taxisector. Ook kan worden onderzocht hoe handhaving en monitoring hierbij een rol kunnen spelen, zodat het gedrag van taxi’s beter aansluit bij de uitgangspunten van verkeersveiligheid en leefbaarheid. 5 Het toetsen van het wijkverkeersplan 5.1 Toets bovenwijkse belangenvertegenwoordigers Het concept-wijkverkeersplan wordt getoetst door bovenwijkse belangenorganisaties. Het doel van deze consultatie is het toetsen van de gekozen maatregelen door een afvaardiging van een belangenvereniging of mobiliteitsactor. Tabel 5.1: De te benaderen bovenwijkse belangenorganisaties Belangenorganisaties Reactie: ja/nee Ambulance – Oost ja Brandweer – Twente ja Politie – Twente ja Gemeente Enschede – Verkeerskundige ja Gemeente Enschede – Wegbeheerder ja Kamer van Koophandel (KvK) - Enschede nee MKB Twente nee Fietsersbond – Enschede ja Ov-bedrijf – Arriva nee Stichting Alifa (ouderen) nee Wmo-raad Enschede ja Per belangorganisaties/reactie wordt een advies gegeven aan de werkgroep over hoe deze reactie (nader) verwerkt kan worden en of het in het belang is van het wijkverkeersplan om een punt wel of niet mee te nemen.

Vanuit de werkgroep wordt nog ter aanvulling gegeven dat iets dergelijks als een commissie toegankelijkheid mist. Een groep als deze is niet opgenomen in de contactenlijst bij het rondsturen van de belangenvertegenwoordigers. Onder andere de gemeente en belangenvertegenwoordiger van de Aveleijn zullen deze belangen zo goed mogelijk opvangen. De complete reacties van de toetsgroep met bijbehorende memo zijn weergegeven in bijlage 8. 5.2 Reacties uit de wijk Op 17 februari 2026 wordt een 2e inloop-/informatieavond gehouden waar het definitieve concept- wijkverkeersplan aan de buurt wordt gepresenteerd. Het plan ligt tegen die tijd ook ter inzage bij de gemeente Enschede/de wijkraad zodat inwoners en andere belanghebbenden zich kunnen inlezen en reageren. Op grond hiervan worden de reacties van de bewoners en anderen verwerkt in de reactienota en wordt er een advies gegeven aan de werkgroep hoe deze uiteindelijk verwerkt kunnen worden. Wijkverkeersplan Twekkelerveld 54 6 Prioritering 6.1 Maatregelen op hoofdlijnen Het wijkverkeersplan richt zich op maatregelen op hoofdlijnen. Het geeft richting aan de gewenste verkeerskundige ontwikkeling van de wijk Twekkelerveld. Dit plan is nadrukkelijk geen detailontwerp. Daarmee worden er nog geen exacte maatvoeringen, technische uitwerkingen of definitieve ontwerpkeuzes vastgesteld.

Dat gebeurt pas in een volgend traject, na bestuurlijke besluitvorming en nadere participatie met de wijk. De onderstaande zes maatregelen vormen de belangrijkste ingrepen in de wijk. Dit zijn ingrepen die de verkeersveiligheid, oversteekbaarheid en leefbaarheid substantieel verbeteren en daarom afzonderlijk worden geprioriteerd. De inschatting van de kosten is zoveel als mogelijk gebaseerd op actuele kostenkengetallen (Prijzenboek Arcadis 2025-2030) 1. GOW30 G.J. van Heekstraat/Lambertus Buddestraat Afwaarderen van de G.J. van Heekstraat naar een Duurzaam Veilig GOW30-profiel. Dit betreft een volledige herinrichting gericht op snelheidsverlaging, verbetering van oversteekbaarheid en zicht, en beperking van parkeervelden nabij kruispunten. Geschatte kosten: GOW30 profiel per 100 meter €36.500,-. Het gaat hier om een traject (vanaf spoor tot begin winkelcentrum) van 1,20km. Daarmee komt de schatting neer op €440.000,- 2. GOW30-traject Zonstraat – Jupiterstraat Een logische vervolgroute op de G.J. van Heekstraat binnen de hoofdstructuur van de wijk. Differentiatie in wegprofiel en inrichting waar nodig, inclusief veiligere oversteekvoorzieningen ter hoogte van winkel- en schoolvoorzieningen. Geschatte kosten: GOW30 profiel per 100 meter €36.500,-. Het gaat hier om een traject (vanaf winkelcentrum tot Auke Vleerstraat) van 0,95km. Daarmee komt de schatting neer op €350.000,- 3.

Omgeving winkelcentrum Twekkelerveld Aanpassing van de oversteek en ruimtelijke inrichting ter verbetering van de verblijfskwaliteit, looproutes en interactie met openbaar vervoer. Hierbij wordt aandacht besteed aan veilige voetgangersroutes en het ordenen van laden en lossen. Geschatte kosten: Winkelcentrum aan de zijde G.J. Van Heekstraat tot aan Zonstraat is tenminste 250 meter. Kostenkengetallen geven hiervoor geen duidelijke richting. De verhardingskeuze is ook nog niet definitief (klinkers of streetprint). Er is verdere uitwerking nodig om hier een degelijke inschatting van kosten van te geven. 4. Kruising G.J. van Heekstraat – Pijlhovestraat – Lambertus Buddestraat Verbeteren van de verkeersveiligheid bij een kruispunt dat zowel verkeersintensief is als belangrijke routes voor fietsers en voetgangers kruist. De maatregel is gericht op het versterken van zicht en het aanbrengen van een veilige oversteek. Geschatte kosten voor het herinrichten/aanbrengen van een dergelijke (veilige) oversteek op het kruispunt: een zeer globale €50.000,- (aanpassen enkele stukken voor fietsers en voetgangers). Ook dit is afhankelijk van de detailuitwerking van het ontwerp. Kostenkengetallen geven hiervoor geen inschatting. Kosten voor (apart) een zebrapad: €4.000,-. 5.

Op- en afgangen F35 Vergroten van de veiligheid en herkenbaarheid bij het in- en uitvoegen op de F35 ter hoogte van de wijk. Hierbij wordt ook rekening gehouden met voetgangers en recreatief gebruik. Dit komt neer op vormgeving in verharding en waar nodig het toepassen van enkele belijning. Geschatte kosten: +/-€10.000,- per op- of afgang. In de bijlage is een overzicht opgenomen van alle reële mogelijke verbeterlocaties, inclusief voorkeuren van de werkgroep om enkele op-/afritten te bespreken. Wijkverkeersplan Twekkelerveld 55 6. Kruispunt Spoordijkstraat – Lambertus Buddestraat opnieuw inrichten (bijvoorbeeld als rotonde) De kruispunt wordt ingericht om een betere oversteek voor fietsers te creëren en om de afslaande beweging richting de spoordijkstraat makkelijker te maken. Er is verdere uitwerking nodig om hier een degelijke inschatting van kosten van te geven. 7. Fietsstroken GJ Van Heekstraat Oost en Uranusstraat vanaf Hengelosestraat Om de fietsers een eigen en veiligere plek te geven worden fietsstroken gerealiseerd. Er is verdere uitwerking nodig om hier een degelijke inschatting van kosten van te geven. 8. Fietsstroken op de G.J. van Heekstraat (oostelijk deel) Om de fietsers een eigen en veiligere plek te geven worden fietsstroken gerealiseerd. Er is verdere uitwerking nodig om hier een degelijke inschatting van kosten van te geven.

Voor de exacte vormgeving van deze ingrepen zullen later ontwerpsessies worden georganiseerd, waarin bewoners aanvullende wensen en aandachtspunten kunnen meegeven. 6.2 Wijkbrede maatregelclusters Naast de bovengenoemde hoofdmaatregelen worden in de gehele wijk aanvullende maatregelen toegepast ter verbetering van de verkeersveiligheid en leefbaarheid. Deze worden onderscheiden in vijf clusters: 1. Plateaus en drempels – Gericht op snelheidsreductie op locaties met hoge V85-waarden of waar kwetsbare verkeersdeelnemers oversteken. Kosten per plateau (ETW30): €44.000,- Kosten per drempel: €10.500,- 2. Schoolzones – Versterking van herkenbaarheid en veiligheid rondom scholen, onder meer via markering, poortconstructies en oversteekvoorzieningen. Kosten: €1.400 per ‘stuk’. Poortconstructies en oversteekvoorzieningen staan hier los van. 3. Uitritconstructies – Toepassing op zijstraten om bestuurders bewust te maken van een lagere positie ten opzichte van voetgangers en fietsers. Kosten per uitritconstructie (30 op GOW): €16.500,- 4. Parkeeraanpak – Verbetering van de positionering van parkeervakken ten behoeve van zichtlijnen, voetgangersroutes en verkeersveiligheid. Kosten lopen sterk uiteen. Verschilt per situatie. Saneren van een langsparkeervak: €1000, - 5. Versmallingen – Gebiedsgerichte snelheidsremming en verbetering van attentiewaarde in straten met een ruim wegprofiel.

Kosten per wegversmalling: €3.500,- 6. Gedrag en handhaving: Gedragsmaatregelen zoals handhaving, smileys, educatie en campagnes Deze clusters worden toegepast op diverse locaties zoals weergegeven in de maatregelkaart in Figuur 4.8: Voorstel voor fysieke maatregelen. Gecombineerd met groot onderhoud (‘werk met werk’) kunnen bovengenoemde vermelde kosten sterk verminderen. Combinatie met de hoofdmaatregelen is nadrukkelijk het uitgangspunt om efficiëntie in uitvoering te bevorderen en overlast voor de wijk te beperken. Wijkverkeersplan Twekkelerveld 56 6.3 Proces prioritering De prioritering van de maatregelen wordt in overleg met bewoners bepaald. Tijdens de komende bewonersbijeenkomst wordt aan bewoners gevraagd om: • het belang van de hoofdmaatregelen te wegen in relatie tot verkeersveiligheid, bereikbaarheid en leefbaarheid; • een voorkeursvolgorde aan te geven voor de wijkbrede maatregelclusters; • aanvullende aandachtspunten en knelpunten te benoemen. Op basis van deze prioritering wordt een uitvoeringsstrategie opgesteld waarin stappen, fasering, budgetten en planning per maatregel worden vastgelegd. 6.4 Geen detailuitwerking in deze fase Dit plan vormt een richtinggevend kader.

De volgende punten blijven van toepassing: • dit is geen technisch of juridisch gedetailleerd ontwerp; • exacte locatiekeuzes van drempels, plateaus en versmallingen volgen later; • pas na vaststelling van dit plan start de ontwerpfase met aanvullende participatie; • ontwerpkeuzes worden gebaseerd op verkeerskundige randvoorwaarden en meetgegevens. Bewoners en werkgroep worden in de ontwerpfase opnieuw betrokken. 6.5 Monitoring en evaluatie Na realisatie van de maatregelen worden effectmetingen uitgevoerd ten aanzien van snelheid, verkeersintensiteit en verkeersveiligheid. Indien nodig kunnen aanvullende maatregelen worden genomen op basis van recente gegevens en wijkervaringen. Bijlage - Bijlage 1: Probleeminventarisatie - Bijlage 2: Overzichtskaart ongevallen - Bijlage 3: Overzichtskaart snelheid - Bijlage 4: Overzichtskaart verkeersmodel – basisjaar 2020 - Bijlage 5: Overzichtskaart verkeersmodel – prognose 2030 (gemiddeld) - Bijlage 6: Route fietstocht - Bijlage 7: Aansluitingen F35 - Bijlage 8: Memo Toetsgroep - Bijlage 9: Voorbeelden GOW30 Wijkverkeersplan Twekkelerveld 57 Bijlage 1: Probleeminventarisatie

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 58

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 59

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 60

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 61

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 62

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 63

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 64 Bijlage 2: Hoofdwegenstructuur gemeente Enschede

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 65 Bijlage 2: Overzichtskaart ongevallen

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 66 Bijlage 3: Overzichtskaart snelheid

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 67 Bijlage 4: Overzichtskaart verkeersmodel – basisjaar 2020

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 68 Bijlage 5: Overzichtskaart verkeersmodel – prognose 2030 (gemiddeld)

Wijkverkeersplan Twekkelerveld 69 Bijlage 6: Route Fietstocht

Algemene voorwaarden Op al onze diensten en mededelingen is DNR 2011 van toepassing. DNR 2011 is gepubliceerd op de website van Verkeersatelier: www.verkeersatelier.nl Copyright © 2025 VERKEERSATELIER B.V. Alle rechten voorbehouden. Het is niet toegestaan dit document geheel of gedeeltelijk te vermenigvuldigen of te distribueren aan derden zonder schriftelijke toestemming van VERKEERSATELIER B.V. Bijlage 7: Gewenste aansluitingen F35 In samenspraak met de werkgroep is een aantal locaties geselecteerd die in aanmerking zouden komen voor een verharde aansluiting. Er is een voorkeur gegeven, op basis van logische en vaak ervaren/gereden routes, voor de met groen aangegeven locaties. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Algemene voorwaarden Op al onze diensten en mededelingen is DNR 2011 van toepassing. DNR 2011 is gepubliceerd op de website van Verkeersatelier: www.verkeersatelier.nl Copyright © 2025 VERKEERSATELIER B.V. Alle rechten voorbehouden. Het is niet toegestaan dit document geheel of gedeeltelijk te vermenigvuldigen of te distribueren aan derden zonder schriftelijke toestemming van VERKEERSATELIER B.V. Bijlage 8: Memo toetsgroep Memo aan : Werkgroep WVP Afkomstig van : W. Dekkers en S. van Rossum Datum : 22 januari 2026 Afschrift aan : - Onderwerp : Reactienota Toetsgroep Bijlage(n) : - Leeswijzer Voor het wijkverkeersplan zijn de volgende bovenwijkse belangengroepen benaderd.

Deze zijn weergegeven in tabel 1.1. Tabel 1.1: Benaderde bovenwijkse belangenorganisaties voor de toetsgroep Belangenorganisaties Reactie: ja/nee Reactienummer: Ambulance – Oost Ja 10 Arriva (ov-bedrijf) Nee - Brandweer – Twente Ja 2 Commissie Enschede Toegankelijk1 Nee - Fietsersbond – Enschede Ja 4 Gemeente Enschede – Verkeerskundige Ja 5 Gemeente Enschede – Wegbeheerder Ja 5 KvK – Enschede Nee - MKB Twente Nee - Politie – Twente Ja 7 Senioren Platform Enschede Nee - Twente Milieu Ja 9 Universiteit Twente Nee - Uit tabel 1.1 blijkt dat niet alle gevraagde partijen hebben gereageerd. De belangrijkste reden die een partij niet heeft gereageerd is als volgt: 1) geen tijd, 2) geen expertise, 3) geen interesse of 4) het ontbreken van lokale gebiedskennis. De reacties van de partijen die hebben gereageerd zijn verwerkt. Per reactie is een kort advies opgenomen richting de werkgroep. Tijdens de 3e werkgroepbijeenkomst worden de reacties nader besproken. De werkgroep kan zo een gewogen besluit nemen per reactie en het advies op de reactie wel of niet over te nemen of anders wegen en anders verwerken in het wijkverkeersplan. Deze reacties zijn op grond van de bovenstaande tabel hieronder uitgewerkt. De reacties zijn daarbij een-op-een overgenomen. Er zijn geen tekstuele aanpassingen doorgevoerd. Enkel opmaak is geüniformeerd. − Arriva (ov-bedrijf) Niet ontvangen.

− Brandweer – Twente 2.1 Reactie − Reactie ontvangen op: 29 september 2025 − Reactie gegeven door: dhr. M. Kamphuis 1 Dit betreft een persoonlijke reactie van een lid van de Commissie Algemene voorwaarden Op al onze diensten en mededelingen is DNR 2011 van toepassing. DNR 2011 is gepubliceerd op de website van Verkeersatelier: www.verkeersatelier.nl Copyright © 2025 VERKEERSATELIER B.V. Alle rechten voorbehouden. Het is niet toegestaan dit document geheel of gedeeltelijk te vermenigvuldigen of te distribueren aan derden zonder schriftelijke toestemming van VERKEERSATELIER B.V. − Wijze van reactie: per e-mail 2.2 Reactiepunten De brandweer geeft aan dat op pagina 12, paragraaf 3.2.4 ten onrechte nog wordt verwezen naar Brandweer Enschede. De correcte benaming is Brandweer Twente. 2.3 Advies Pas in alle documenten de benaming aan van Brandweer Enschede naar Brandweer Twente. Er zijn verder geen inhoudelijke opmerkingen ontvangen. 2.4 Besluit werkgroep Het advies wordt overgenomen. − Commissie Enschede Toegankelijk Niet ontvangen. − Fietsersbond – Enschede 4.1 Reactie − Reactie ontvangen op: 24 oktober 2025 − Reactie gegeven door: dhr. P. Rebers − Wijze van reactie: per e-mail 4.2 Reactiepunten De Fietsersbond Enschede heeft het concept-Wijkverkeersplan bestudeerd en deelt een aantal inhoudelijke punten en zorgen: • 1. G.J.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://enschede.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/6dcd7351-59ac-4d13-bda3-080a48d7d39e?agendaItemId=355ab1dd-f7f9-49cf-94ec-bf138b0a5efa