toelichting bp Parkeerterrein Perfromance Factory

Toelichting Bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory

Status: Vastgesteld

Parkeerterrein Performance Factory

Inhoudsopgave

Toelichting

3

Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Inleiding 1.2 Aanleiding bestemmingsplan 1.3 Ligging en begrenzing plangebied 1.4 Geldende juridische regelingen 1.5 Wettelijk kader 1.6 Adviezen, vooroverleg en procedure

3 3 3 4 5 6 7

Hoofdstuk 2 Planologisch beleidskader 2.1 Ruimtelijk beleid en regels van het Rijk 2.2 Ruimtelijk beleid en regels van de provincie Overijssel 2.3 Gemeentelijk ruimtelijk relevant strategisch beleid

10 10 11 16

Hoofdstuk 3 Gebiedsbeschrijving 3.1 Gebiedsbeschrijving 3.2 Cultuurhistorie

20 20 21

Hoofdstuk 4 Planbeschrijving 4.1 Beleidsmatige uitgangspunten nieuwe ontwikkeling 4.2 Ladder Duurzame Verstedelijking (artikel 3.1.6, 2e lid Bro) 4.3 Stedenbouwkundig plan 4.4 Cultuurhistorie in relatie tot nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen 4.5 Welstand en beeldkwaliteit 4.6 Duurzaamheid

26 26 26 29 34 34 36

Hoofdstuk 5 Omgevingsaspecten 5.1 Milieu 5.2 Water 5.3 Natuur

40 40 50 54

Hoofdstuk 6 Juridische planopzet 6.1 Algemeen 6.2 Indeling planregels 6.3 Beschrijving van het plan 6.4 Handhaving

57 57 57 59 64

Hoofdstuk 7

65

2 teld)

Economische uitvoerbaarheid

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

Toelichting Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Inleiding

Het Rijk trekt, samen met gemeenten en provincies, ruim 620 miljoen Euro uit om op korte termijn ruim 50.000 woningen te kunnen realiseren. Het gaat hierbij om sociale huurwoningen, midden huurwoningen en goedkope koopwoningen. De meeste b ouwplannen zullen woningen bevatten voor starters, senioren en studenten waarvoor op de huidige woningmarkt nagenoeg geen, of te weinig aanbod is. Van de 620 miljoen euro draagt het Rijk hieraan als woningb ouwimpuls 290 miljoen Euro rijksgeld bij. Het plangebied van het b estemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" in de Gemeente Enschede maakt, in het kader van de genoemde 'woningbouwimpuls' van het Rijk, deel uit van het project "Centrumkwadraat" en waarvoor door het Rijk gelden beschikbaar zijn gesteld. Dit om woningbouwplannen in dit gebied te b espoedigen en mogelijk te maken. Ook Gedeputeerde Staten van de Provincie Overijssel hebben hun steun aan dit project gegeven en als 'sleutelproject' aangemerkt en hiervoor gelden beschikbaar gesteld.

Project "Centrumkwadraat" te Enschede. Centrumkwadraat is het geb ied dat direct is gelegen ten noorden van de binnenstad van Enschede, tussen Prinses Irenetunnel en Oldenzaalsestraat, parallel langs de spoorlijn Enschede-Hengelo cq. Enschede-Gronau, met centraal in dit geb ied gelegen het station NS Centraal. Doel van dit project is om o.a. de ruimtelijke- en functionele kwaliteit hier te vergroten. De beoogde (grootstedelijke) ontwikkelingen dienen daarbij ook écht iets aan de stad toe te voegen en een verbinding te leggen met de binnenstad van Enschede. In dit geb ied wordt daarom de komende jaren gewerkt aan een uniek gebied met een nadruk op de functie 'wonen'. Performance Factory Enschede. De Performance Factory is dé hotspot op het voormalig Polaroid fabrieksterrein. Het karakteristieke complex ligt in de wijk De Bothoven aan de rand van het centrum. Op de plek waar vroeger instantklaar films (Polaroid) werden gemaakt, vind je nu een talentenfabriek met een hippe foodhal, kunst, cultuur, ambacht, ondernemerschap en sportvoorzieningen.

1.2

Aanleiding bestemmingsplan

Woningbouwcorporatie Domijn is van plan om op een voormalig bedrijvenlocatie op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Hoge Bothofstraat een woongebouw met 202 sociale huurwoningen te realiseren. Het plan voorziet in het realiseren van betaalbare- en comfortabele woningen, hoofdzakelijk bedoeld voor de doelgroep afgestudeerden (binnen de gemeente Enschede de doelgroep 'talent' genoemd). Op de begane grondverdieping zijn voorzieningen gedacht voor 'werken en ondernemen', deels in combinatie met een woonfunctie. Het gaat hierbij om ca. 1.600 m2 commerciële ruimte voor functies die primair ondersteunend zijn aan de functies van de naastgelegen Performance Factory, maar ook ondersteunend aan de woonfunctie van de beoogde nieuwbouw op de hoek van de Oldenzaalsestraat en Hoge Bothofstraat. Van de in totaal 202 te realiseren wooneenheden zullen 17 wooneenheden worden uitgevoerd als zgn. 'woon-werkeenheden'. Het gaat hierbij om een combinatie van de functie wonen met ondernemen en ten behoeve van kleinschalige, ambachtelijke bedrijvigheid, waaronder ateliers en atelierruimten. Daarnaast zijn er een zestal wooneenheden gereserveerd voor jongeren die vanwege omstandigheden een milde vorm van woonbegeleiding krijgen. Het gaat hierbij overigens om 'zelfstandige' wooneenheden met daarnaast ook ruimte(n) voor gemeenschappelijke voorzieningen (o.a. ontmoetingsruimte, spreekkamer, etc.).

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 3

Op dit moment is dit terrein nog als parkeerterrein in gebruik voor hoofdzakelijk bezoekers aan de binnenstad van Enschede en dient tevens dienst als parkeergelegenheid voor bedrijfswagens van marktkooplui op de marktdagen. Het op dit moment voor dit gebied geldende bestemmingsplan "De Bothoven 2016" laat de bouw van een woongebouw op deze locatie niet toe. Om aan het plan medewerking te kunnen verlenen, is het noodzakelijk om voor dit gebied een nieuw bestemmingsplan te vervaardigen. Het bestemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory' is daarvan het uiteindelijke resultaat. Het bestemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" heeft ten behoeve van de beoogde ontwikkeling als doel de bestemmingen van de binnen het plan gelegen gronden, almede de bouw- en gebruiksmogelijkheden ervan, vast te leggen.

1.3

Ligging en begrenzing plangebied

Het plangebied van dit bestemmingsplan wordt globaal begrensd door de Oldenzaalsestraat aan de westzijde, de Hoge Bothofstraat aan de zuidzijde, gronden en bestaande bebouwing van de Performance Factory aan de oostzijde en het parkeerterrein en bebouwing van de Nationale Reisopera aan de noordzijde. Het gebied ligt in het stadsdeel Centrum, in de wijk De Bothoven. Het plangebied lig direct ten noordoosten van de binnenstad van Enschede, nabij en ten zuiden van de spoorlijnverbinding Enschede-Gronau-Münster/Dortmund.

Ligging plangebied ten opzichte van de binnenstad van Enschede.

Globale begrenzing plangebied

4 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

1.4

Geldende juridische regelingen

Het plangebied van dit bestemmingsplan maakt momenteel nog deel uit van het bestemmingsplan "De Bothoven 2016". Dit bestemmingsplan is op 18 april 2016 door de gemeenteraad van Enschede vastgesteld en op 24 juni 2016 in werking getreden.

Bestemmingsplan "De Bothoven 2016". In het bestemmingsplan "De Bothoven 2016" hebben de gronden op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Hoge Bothofstraat nu nog de geldende bestemmingen "Gemengd - 3" en "Verkeer- Verblijfsgebied". De voor "Gemengd -3" aangewezen gronden zijn bestemd voor: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

7.

bedrijfsactiviteiten, functies en voorzieningen uit de hoofdgroepen Bedrijven, Cultuur en Ontspanning, Dienstverlening, Maatschappelijk en Sport; praktijkruimten; stadswerkplaatsen; buitensportvoorzieningen; stadslandbouw; alsmede bij deze doeleinden behorende bouwwerken, erven, terreinen en voorzieningen, zoals een kantine/bedrijfsrestaurant, sportkantine, bergingen, trappenhuizen, parkeervoorzieningen, gebouwde voorzieningen ter ontsluiting van het parkeerdek, groenvoorzieningen, (openbare) nutsvoorzieningen en verblijfsgebied. Tenslotte is binnen deze bestemming ondergeschikte verkoop van ter plaatse geproduceerde en aanverwante producten, met een maximum winkelvloeroppervlak van 100 m2 per bedrijfsgebouw, toegestaan.

De voor “Verkeer - Verblijfsgebied” aangewezen gronden zijn bestemd voor: erftoegangswegen, woonerven, pleinen, voet- en fietspaden, parkeervoorzieningen, groenvoorzieningen, voorzieningen ten behoeve van de waterhuishouding en waterbeheersing, voorzieningen ten behoeve van het openbaar vervoer, speelvoorzieningen, (openbare) nutsvoorzieningen, verkeersvoorzieningen en bij deze doeleinden behorende gebouwen, bouwwerken geen gebouwen zijnde, zoals trappen, hellingbanen en keerwanden, alsook straatmeubilair en andere werken.

Afbeelding uitsnede bestemmingsplan "De Bothoven 2016".

Overige plannen. Daarnaast gelden voor dit gebied een aantal zgn. 'paraplu-bestemmingsplannen'. Een 'paraplubestemmingsplan' is een bestemmingsplan met een specifieke thema die als een 'paraplu' over andere, reeds bestaande bestemmingsplannen heen hangt

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 5

Op het plangebied van het bestemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" zijn, naast het bestemmingsplan "De Bothoven 2016", de volgende 'paraplu-bestemmingsplannen' van toepassing:

het b estemmingsplan "Onzelfstandige b ewoning". Dit op 13 november 2017 door de Raad vastgestelde bestemmingsplan heeft betrekking op het stedelijke gebied van de stad en richt zich op de regulering van onzelfstandige bewoning in de stad. Regulering vindt plaats om ongewenste concentratie van onzelfstandige bewoning tegen te gaan.

het b estemmingsplan "Parkeren". Dit bestemmingsplan is op 11 maart 2019 door de Raad vastgesteld en heeft voor veruit het grootste deel betrekking op het stedelijke gebied van Enschede. Middels dit bestemmingsplan worden regels gesteld met betrekking tot de parkeerbehoefte voor auto- en fietsparkeren, een en ander in overeenstemming met de Nota "Parkeernormen Enschede 2017".

het b estemmingsplan " Kwalitatief sturen op appartementen". Dit bestemmingsplan dat op het stedelijke gebied van Enschede betrekking heeft, is op 30 september 2019 door de Raad vastgesteld. Met dit bestemmingsplan wordt beoogd (mede) invulling te geven aan de gemeentelijke beleidsambities om talenten en andere voor de sociaal-economische structuur van Enschede belangrijke doelgroepen voor de stad te behouden en het verder groeien van Enschede vanuit het hart. Doel van dit bestemmingsplan is dat de juiste appartementen voor de juiste doelgroepen op de juiste locaties worden gerealiseerd.

1.5

Wettelijk kader

Het wettelijk kader van een bestemmingsplan is de Wet ruimtelijke ordening (hierna Wro) en het Besluit ruimtelijke ordening (hierna Bro).

Wet ruimtelijke ordening (Wro) De Wro schrijft voor dat de gemeenteraad "voor het gehele grondgebied van de gemeente een of meer bestemmingsplannen vaststelt, waarbij ten behoeve van een goede ruimtelijke ordening de bestemming van de in dat plan begrepen grond wordt aangewezen en met het oog op die bestemming regels worden gegeven".

Besluit ruimtelijke ordening (Bro) In het Bro is geregeld hoe een bestemmingsplan en andere ruimtelijke plannen er uit moeten zien, wat vastgelegd moet worden en wat meegewogen moet worden (artikelen 3.1.2 t/m 3.1.7 en artikelen 3.2.1 t/m 3.2.4 Bro). In artikel 3.1.6 van het Bro is bepaald dat elk bestemmingsplan vergezeld gaat van een toelichting. In de toelichting moet worden vermeld wat de uitkomsten zijn van onderzoeken over ecologie/flora/fauna, hoe het is gesteld met de waterhuishouding, of de Wet milieubeheer van toepassing is voor bijvoorbeeld een Milieu Effect Rapport (MER), of sprake is van archeologische/cultuurhistorische waarden, welke milieukwaliteitseisen wat betreft lucht, bodem, geluid bij het plan betrokken zijn en welk beleid van gemeente, provincie en Rijk een rol speelt. Een bestemmingsplan is daarom een juridisch ruimtelijk beleidsdocument, waarin de bestemming van de gronden met inbegrip van de daarop van toepassing zijnde gebruiks- en bouwregels en de daarop aanwezige bebouwing worden vastgelegd, maar waarin ook ruimtelijke ontwikkelingsmogelijkheden zijn opgenomen.

Digitalisering

6 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

Alle ruimtelijke plannen moeten voor iedereen digitaal beschikbaar en raadpleegbaar zijn. Daarvoor is een landelijke voorziening in het leven geroepen. Er moet gewerkt worden via landelijk vastgestelde regels (artikel 1.2.1 en 1.2.2 Bro, nader uitgewerkt in de ministeriële Regeling standaarden ruimtelijke ordening).

Kosten In de wet is bepaald dat de kosten voor het maken van een bestemmingsplan verhaald kunnen worden op de aanvrager. Die kosten worden vastgesteld in een exploitatieplan, maar ze kunnen ook op een andere wijze verhaald worden bijvoorbeeld door het sluiten van een overeenkomst (afdeling 6.4 Wro).

1.6

Adviezen, vooroverleg en procedure

Adviezen Voorafgaand aan het in procedure brengen van een bestemmingsplan vragen burgemeester en wethouders aan het binnen het plangebied werkzame erkende wijkorgaan advies uit te brengen over het in voorbereiding zijnde bestemmingsplan. Dit is geen wettelijke procedurestap maar een binnen de gemeente Enschede gehanteerde werkwijze die is vastgelegd in de Regeling Wijkorganen 2008 en nader uitgewerkt in de notitie Wijkorganen en Adviesafspraken. Binnen het plangebied van het bestemmingsplan “Parkeerterrein Performance Factory” is de erkende wijkraad 'De Bothoven' actief. De Wijkraad De Bothoven heeft per email van 6 oktober 2021 aangegeven dat de aanpak en verbetering van het parkeerterrein 'er goed uitziet' en met betrekking tot deze ontwikkeling positief heeft geadviseerd. Wel heb ben zij opmerkingen gemaakt ten aanzien van te verwachten parkeeroverlast, verschuiving drugscriminaliteit naar een locatie bij de watertoren, haalbaarheid visie over kleine startende ondernemers. Het voorkomen van eventuele parkeeroverlast is o.i. goed gewaarborgd in het bestemmingsplan. Voor wat betreft een mogelijke verschuiving van drugscriminaliteit naar een locatie bij de watertoren gaat het om een veronderstelling die los staat van dit b estemmingsplan die op andere manieren moet worden gehandhaafd. De haalbaarheid voor kleine startende ondernemers zal zich in de praktijk moeten uitwijzen.

Het bieden van ruimtes voor kleine startende ondernemers past overigens naadloos aan bij het concept van de Performance Factory.

Vooroverleg In het Bro is voorgeschreven (artikel 3.1.1) dat burgemeester en wethouders voorafgaand aan het in procedure brengen van een nieuw bestemmingsplan overleg moeten plegen met de besturen van eventueel betrokken andere gemeenten, het waterschap, de provincie en met die diensten van het Rijk die betrokken zijn bij de zorg voor de ruimtelijke ordening of belast zijn met de behartiging van belangen die in het plan in het geding zijn. Van het wettelijke vooroverleg met Rijk en provincie kan in de praktijk in veel gevallen worden afgezien. De provincie Overijssel en het Rijk hebben beleid vastgesteld, waarin is bepaald dat zij een bestemmingsplan alleen nog voor vooroverleg willen ontvangen, indien dat bestemmingsplan ontwikkelingen mogelijk maakt die raken aan bepaalde ruimtelijke belangen van de provincie of het Rijk. De Provincie Overijssel heeft op 14 september 2021 per email te kennen gegeven met de inhoud van dit bestemmingsplan te kunnen instemmen. De beoogde ontwikkeling op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Hoge Bothofstraat is niet in strijd is met het provinciale beleid. Ook is het Waterschap Vechtstromen over dit bestemmingsplan in kennis gesteld. Van hen is geen reactie terug ontvangen. Met het waterschap bestaat overigens de afspraak dat zij geen reactie versturen indien zij met het b estemmingsplan kunnen instemmen.

Procedure Vooraankondiging

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 7

Burgemeester en wethouders moeten burgers en anderen informeren over het voornemen een bestemmingsplan voor te bereiden op verzoek van een derde of uit eigen beweging. Dat voornemen wordt gepubliceerd in het gemeentelijk huis-aan-huisblad en op internet. In Enschede wordt geen gelegenheid geboden om zienswijzen hieromtrent naar voren te brengen (artikel 1.3.1 Bro). Het voornemen om het nieuwe b estemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" in voorbereiding te nemen is op 26 mei 2021 gepub liceerd in het gemeentelijk blad “Huis aan Huis", de Staastcourant, het Gemeenteblad en op de web site van de gemeente Enschede.

Terinzagelegging ontwerpplan In de Wro staat dat op de procedure van een bestemmingsplan de uniforme openbare voorbereidingsprocedure uit afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht van toepassing is. Dit betekent dat het ontwerp van een bestemmingsplan gedurende een periode van zes weken ter inzage moet worden gelegd. Deze terinzagelegging biedt iedereen de mogelijkheid om gedurende die periode zienswijzen naar voren te brengen bij de gemeenteraad. Die terinzagelegging wordt gepubliceerd in de Nederlandsche Staatscourant en in het gemeentelijk blad "Huis aan Huis" en langs “elektronische weg”, dus internet. De aankondiging van de terinzagelegging van dit ontwerpbestemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" en de mogelijkheid om tijdens die periode een zienswijze naar voren te brengen zal worden gepubliceerd in de "Huis aan Huis", het Gemeenteblad en op de website van de gemeente Enschede. Het ontwerp van het b estemmingsplan “Parkeerterrein Performance Factory” heeft van 2 september tot en met 13 oktob er 2021 als ontwerp ter inzage gelegen. Hiervan is kennis gegeven in de plaatselijke Huis-aan-Huis, Gemeenteblad van 1 september 2021 alamede op de website van de Gemeente Enschede.

Informatiebijeenkomst bestemmingsplan. Gedurende de termijn van het als ontwerp ter visie leggen van dit bestemmingsplan is door ons op 4 oktober 2021 een informatiebijeenkomst gehouden. Van deze bijeenkomst is kennis gegeven in de Huis-aan-Huis van 29 september en ook bekend gemaakt op de site van de wijkraad De Bothoven. Deze bijeenkomst is door ca. 10 personen bijgewoond. Domijn heeft van deze gelegenheid nogmaals geb ruik gemaakt om hun b ouwplan nader toe te lichten. De reacties waren overwegend positief te noemen.

Zienswijzen Van de eventueel ingekomen zienswijzen en de gemeentelijke beantwoording daarvan wordt een verslag gemaakt dat als bijlage bij het vaststellingsbesluit van het bestemmingsplan wordt gevoegd. Gedurende de termijn van ter inzage liggen van het bestemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" zijn drie zienswijzen ingediend. Deze zienswijzen zijn door ons samengevat en beantwoord in een zienswijzenverslag. De ingediende zienswijzen hebben overigens niet geleid tot aanpassingen in dit bestemmingsplan.

Gewijzigde vaststelling De naar voren gebrachte zienswijzen kunnen leiden tot een voorstel aan de gemeenteraad tot een gewijzigde vaststelling van het bestemmingsplan. Ook bij ambtshalve wijzigingen in het bestemmingsplan wordt de gemeenteraad voorgesteld het bestemmingsplan op onderdelen en van ondergeschikte aard, gewijzigd vast te stellen. In het bestemmingsplan zoals dat als ontwerp ter visie heeft gelegen zijn nadien twee wijzigingen aangebracht. Het gaat hierb ij om ambtelijke aanpassingen. Deze hebben betrekking op de verbeelding (plankaart) van dit b estemmingsplan waarbij een tweetal begrenzingslijnen zijn aangepast. Deze wijzigingen zijn verwoord in een 'Nota van wijzigingen bestemmingsplan “Parkeerterrein Performance Factory”. De gemeenteraad zal als gevolg van deze wijzigingen in het bestemmingsplan dan ook worden voorgesteld het b estemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" gewijzigd vast te stellen.

Rechtsbescherming 8 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

Na vaststelling van het bestemmingsplan door de gemeenteraad staat voor belanghebbenden nog de mogelijkheid open om bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State beroep in te stellen tegen het bestemmingsplan.

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 9

Hoofdstuk 2

Planologisch beleidskader

2.1

Ruimtelijk beleid en regels van het Rijk

2.1.1

Nationale Omgevingsvisie (NOVI)

Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld als structuurvisie. De NOVI biedt een langetermijnperspectief op de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland tot 2050. Met de NOVI geeft het kabinet richting aan de grote opgaven die het aanzien van Nederland de komende dertig jaar ingrijpend zullen veranderen. Denk aan het bouwen van nieuwe woningen, ruimte voor opwekking van duurzame energie, aanpassing aan een veranderend klimaat, ontwikkeling van een circulaire economie en omschakeling naar kringlooplandbouw. Alles met zorg voor een gezonde bodem, schoon water, behoud van biodiversiteit en een aantrekkelijke leefomgeving. De NOVI schetst een duurzaam toekomstperspectief voor de leefomgeving in Nederland in 2050.

Dit toekomstperspectief voor Nederland is: Een klimaatbestendige delta, waarbij Nederland beschermd is tegen de negatieve gevolgen van klimaatverandering, waterveiligheid (ook voor de laaggelegen gebieden in het westen) gegarandeerd is en voldoende zoetwater beschikbaar is van goede kwaliteit; Duurzaam, concurrerend en circulair: een toekomstbestendige en volledig circulaire economie zonder vervuilende manieren van produceren en consumeren, met een uitstekend vestigingsklimaat en een hoge quality of life, met een zo goed mogelijke inpassing van duurzame energie in onze leefomgeving en slimme combinaties van functies zonder de risico's en milieunadelen te vergroten. Een economie die veel maatschappelijke winst oplevert in termen van banen, innovatie en nieuwe bedrijvigheid en exportmogelijkheden; Kwaliteit van leven in stad en dorp: met een aantrekkelijke woon- en leefomgeving en een goede verbondenheid van stad en land. De ontwikkelingen zijn gericht op kwaliteit, met gecontroleerde en doordachte groei waar dat nodig is, waardoor diversiteit in wonen, een stedelijk netwerk, prettige woonmilieus, met rust en ruimte maar ook vitale en leefbare regio's ontstaan. Nabijheid en betrouwbare verbindingen: een uitstekende bereikbaarheid wordt met een goede en betrouwbare infrastructuur gegarandeerd, waarbij wordt ingespeeld op locatiekeuzes voor wonen en werken (nabijheid).

De infrastructuur is onderdeel van een mobiliteitssysteem dat een meer divers patroon van mobiliteit veilig, robuust en duurzaam afhandelt. Luchthavens blijven belangrijk voor een sterk internationaal netwerk voor de lange afstanden. De uitdaging is om het vliegverkeer net als het goederenvervoer op een zo veilige, efficiënte en duurzame manier vorm te geven. Veilig en gezond, herkenbaar en natuurlijk: een veilig en gezond leven voor iedereen staat voorop. De leefomgeving nodigt uit om te bewegen, elkaar te ontmoeten en te ontspannen. Daarbij horen een goede milieukwaliteit, robuuste natuur, klimaatbestendigheid en voor iedereen goede toegang tot wonen, werken en voorzieningen. Het realiseren van een fysieke leefomgeving die dit toekomstperspectief mogelijk maakt, is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle overheden. In de NOVI benoemt het Rijk 21 nationale belangen voor het omgevingsbeleid, inclusief de opgaven en de rol van het Rijk in het realiseren van deze opgaven. Deze opgaven komen samen in vier prioriteiten. Deze prioriteiten vormen complexe, omvangrijke en dringende opgaven die voortkomen uit of samenhangen met grote transities.

Deze prioriteiten zijn: Naar een ruimte voor klimaat adaptatie en energietransitie; Naar een duurzaam economisch groeipotentieel; Naar sterke en gezonde steden en regio's; Naar een toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Deze vier opgaven kunnen alleen in samenhang verder worden gebracht wanneer aandacht is voor thema's die hier dwars doorheen lopen, zoals omgevingskwaliteit, gezondheid, cultuurhistorie, klimaatadaptatie, water, bodem, (nationale) veiligheid en milieukwaliteit.

10 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

2.1.2

Besluit algemene regels ruimtelijke ordening en Besluit ruimtelijke ordening

De basis van juridische borging van de realisatie van de nationale belangen ligt in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) en het Bro. Het Barro is in werking sinds 2011 en bevat onderwerpen die van rijksbelang zijn, zoals defensie, de ecologische hoofdstructuur, de elektriciteitsvoorziening en toekomstige uitbreiding van het hoofd(spoor)wegennet. Per onderwerp bevat het Barro regels waaraan bestemmingsplannen moeten voldoen. Binnen drie jaar moet het onderwerp zijn opgenomen in een bestemmingsplan. 2.1.3

Toetsing bestemmingsplan aan beleid en regels van het Rijk

Het bestemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" valt niet onder één van de in het beleid en de regels van het Rijk genoemde nationale b elangen en is hiermee niet in strijd.

2.2

Ruimtelijk beleid en regels van de provincie Overijssel

De druk op de Overijsselse woningmarkt is hoog. De woningtekorten en huizenprijzen lopen zorgwekkend op. Daardoor kost het steeds meer moeite om een geschikte huur- of koopwoning te vinden. Het is dan ook hard nodig dat er de komende jaren veel nieuwe woningen gebouwd worden. Naast nieuwbouw wordt gewerkt aan andere manieren om de dynamiek en slaagkansen op de woningmarkt te vergroten. De druk op de woningmarkt is echter niet de enige uitdaging. Ook het duurzaam en energiezuinig maken van bestaande woningen vraagt veel aandacht als ook het geschikt maken van leegstaande gebouwen voor bewoning. Daarnaast vraagt huisvesting van doelgroepen, zoals starters en ouderen specifieke aandacht. Tot slot neemt wonen een belangrijke plek in als factor b innen de regionale opgaven, zoals de verstedelijkingsopgave en de vitaliteit van dorpen en kleine kernen. Na een periode van intensief samenwerken heeft de provincie Overijssel en 25 Overijsselse gemeenten de nieuwe regionale Woonagenda’s van West-Overijssel en Twente ondertekend. Daarmee zetten de partijen een belangrijke stap naar een integrale en gebiedsgerichte benadering van het wonen. Kern van de aanpak van de ambitieuze woonagenda’s voor West-Overijssel en Twente is de koppeling van de woonopgave met een brede ruimtelijk-economische agenda (o.a. Omgevingsagenda Oost) in de vorm van een gelaagde gebiedsgerichte uitwerking.

Met drie integrale ruimtelijke woonstrategieën in elke regio willen de provincie Overijssel, gemeenten en woonpartners tot 2030 ruimte creëren voor 60.000 woningen en werk maken van de toegankelijkheid van en doorstroming op de woningmarkt. De woonopgave is daarmee gepositioneerd als vliegwiel voor mobiliteit, b innenstedelijke transformatie, leefb aarheid, zorg, klimaatopgaven, landschapsontwikkeling en transitie van het b uitengeb ied. Maar ook andersom. Binnen deze integrale en ruimtelijke kaders is er meer ruimte gecreëerd voor lokale afwegingen en programmatische vrijheid. Gemeenten krijgen daarbij ondersteuning voor hun transformatieopgaven in de kernen en buitengeb ied en b ij de verduurzamingsopgave. Binnen de regio’s zijn ambities geformuleerd en afspraken gemaakt over samenwerking op gebied van toegankelijkheid en doorstroming, woonruimteverdeling, b etaalb are woningen en ruimte voor bijzondere woonvormen en particulier initiatief.

2.2.1

Omgevingsvisie Overijssel

Het ruimtelijk beleid van de provincie Overijssel staat vooral in de Omgevingsvisie en Omgevingsverordening. Op 12 april 2017 hebben Provinciale Staten van Overijssel een herziening van de visie en verordening vastgesteld en op 1 mei 2017 zijn deze in werking getreden. De Omgevingsvisie is een integrale visie waarin de beleidsambities en doelstellingen staan die van provinciaal belang zijn voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Overijssel. Het uitgangspunt is gericht op het jaar 2030. De visie biedt kaders in de vorm van ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Daarbinnen krijgen gemeenten, waterschappen, maatschappelijke organisaties en andere initiatiefnemers mogelijkheden om ruimtelijke ontwikkelingen te realiseren. bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 11

De hoofdambitie van de visie is, net als in de oorspronkelijke omgevingsvisie van 2009, een toekomstvaste groei van welvaart en welzijn met een verantwoord beslag op de beschikbare natuurlijke hulpbronnen en voorraden. De opgaven en kansen waar de provincie Overijssel voor staat heeft men vertaald in centrale beleidsambities voor negen beleidsthema’s. Deze benadert zij vanuit de drie overkoepelende 'rode draden': duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit.

Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Om te bepalen of een initiatief bijdraagt aan de ambities, gebruikt de provincie het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel. In dit uitvoeringsmodel staan de stappen of, waar en hoe centraal. Bij een initiatief kan aan de hand van deze drie stappen bepaald worden of een initiatief binnen de geschetste visie voor Overijssel mogelijk is (generieke beleidskeuzes), waar het past (ontwikkelperspectieven) en hoe het uitgevoerd kan worden (gebiedskenmerken) In onderstaande afbeelding is het uitvoeringsmodel weergegeven. Vervolgens zijn de niveaus toegelicht. De '“vishaak” met de drie niveaus uit de Omgevingsvisie van 2009 is daarbij behouden gebleven. Boven het uitvoeringsmodel (in de paraplu) staan de rode draden en centrale beleidsambities weergegeven.

Generieke beleidskeuzes (of) Generieke beleidskeuzes vloeien voort uit beleid van EU, Rijk of provincie. Het zijn keuzes die bepalen of een ontwikkeling nodig is of mogelijk. De generieke beleidskeuzes zijn veelal normstellend. De herziene Omgevingsvisie maakt daarbij onderscheid in: Generieke beleidskeuzes voor heel Overijssel. Dit heeft zij gevat onder de ' Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking'. Dit is een nadere invulling van de nationale Ladder voor duurzame verstedelijking welke voor 'nieuwe stedelijke ontwikkelingen' verplicht moet worden doorlopen. De Overijsselse ladder geeft onder andere aan dat alle belangen die bij een ontwikkeling betrokken zijn, zorgvuldig tegen elkaar moeten worden afgewogen ('integraliteit'; is ook een eis uit het Bro). Ook wordt onder andere ingegaan op zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik (voorheen verwoord in de 'SER-ladder') en '(boven)regionale afstemming' (gemeenten moeten hun ruimtelijke ontwikkelingsplannen afstemmen met buurgemeenten om te voorkomen dat inefficiënte concurrentie tussen gemeenten ontstaat). Gebiedsspecifieke beleidskeuzes, zoals aanduidingen voor grondwaterbeschermingsgebied, Natuurnetwerk Nederland (NNN) en Nationale Landschappen.

Ontwikkelingsperspectieven (waar) Na de toetsing aan de generieke beleidskeuzes komen de ontwikkelingsperspectieven aan de orde. In de Omgevingsvisie staan zes ontwikkelperspectieven beschreven: drie voor de groene en drie voor de stedelijke omgeving. Daarbinnen is nog een onderverdeling gemaakt. De ontwikkelperspectieven zijn flexibel voor de toekomst en geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden.

12 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

Gebiedskenmerken (hoe) Tot slot zijn de gebiedskenmerken van belang, die bestaan uit vier lagen (natuurlijke laag, laag van agrarische cultuurlandschappen, stedelijke laag en laag van de beleving. Voor elke laag gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en -opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag 'hoe' een ontwikkeling invulling krijgt. In het resterende deel van deze paragraaf wordt nader ingegaan op de generieke beleidskeuzes, de ontwikkelingsperspectieven en de gebiedskenmerken. 2.2.2

Omgevingsverordening Overijssel

De hoofdlijnen van de Omgevingsvisie zijn juridisch geborgd in de Omgevingsverordening. Het gaat om de onderwerpen uit de visie die de provincie zo belangrijk vindt dat deze dwingend worden opgelegd. In de verordening staan algemene regels op het gebied van de ruimtelijke ordening, mobiliteit, milieu, water en bodem. De verordening als juridisch instrument om de doorwerking van provinciaal beleid af te dwingen, is beperkt tot die onderdelen van het beleid waarvoor de inzet van algemene regels noodzakelijk is om provinciale belangen veilig te stellen of om uitvoering te geven aan wettelijke verplichtingen. De Omgevingsverordening geeft regels aan gemeenten die bij het maken van bestemmingsplannen in acht genomen moeten worden. 2.2.3

Toetsing bestemmingsplan aan beleid en regels van de provincie Overijssel

Generieke beleidskeuzen Het plan past binnen de generieke beleidskeuzes voor Overijssel zoals is verwoord in de 'Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking'. Bij de keuze voor de beoogde ontwikkeling zijn alle relevante belangen zorgvuldig afgewogen. De beoogde ontwikkeling is daarbij toekomstbestendig te noemen en heeft geen uitbreiding van het stedelijk gebied tot gevolg (zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik). De locatie is gelegen direct ten oosten van de binnenstad van Enschede, gescheiden door de vernieuwde Oldenzaalsestraat. Van oudsher was dit gebied bebouwd door bedrijsfbebouwing met langs de toenmalige oude en smalle Oldenzaalsestraat, detailhandel en woningen. Bij de aanleg van de vernieuwde en verlegde Oldenzaalsestraat is de randbebouwing langs deze straat indertijd gesloopt. Het gebied ten oosten van de Oldenzaalsestraat heeft vervolgens dienst gedaan als bedrijvenlocatie (Polaroid) waarbij het plangebied op de hoek van de Oldenzaalsestraat en Hoge Bothofstraat als parkeerterrein in gebruik is genomen. Met de invulling van een woongebouw op een deel van dit relatief grote parkeerterrein wordt daarbij de oude bebouwde situatie langs de (vernieuwde) Oldenzaalsestraat hersteld.

In artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening is opgenomen dat bestemmingsplannen uitsluitend voorzien in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daarvoor is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. De behoefte aan nieuwe woningen wordt in ieder geval geacht te zijn aangetoond als realisatie daarvan past binnen de geldende woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Het provinciaal b eleid is er mede op gericht om vitale werklocaties te hebben die zowel kwantitatief als kwalitatief aansluiten b ij de veranderende vraag van het bedrijfsleven. Hier dient vermeld te worden dat de beoogde ontwikkeling plaatsvindt op een voormalig binnenstedelijke bedrijfslocatie dat tot enige tijd geleden enkel en alleen in geb ruik was b ij één b edrijf (Polaroid). Het gebied wordt nu gekenmerkt door een levendige mix van meerdere b edrijven, kantoren, culturele- en recreatieve voorzieningen onder de naam van 'Performance Factory', waarb ij b estaande bebouwing grotendeels is gehandhaafd en opgeknapt. Het toevoegen op deze locatie van een woongebouw met hieraan ondersteunende voorzieningen die tevens passen bij het concept van de "Performance Factory", voegt aan deze mix van functies een extra dimensie toe en draagt bij aan de hier gewenste dynamiek.

Bij de beoogde ontwikkeling van een woongebouw op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Hoge Bothofstraat, gaat het om een stedelijke ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied. Het betreft hier de transformatie van een (parkeerplaats van een) industriecomplex naar een woongebouw met voorzieningen voor de doelgroep 'talent'. Onder 'talenten' worden in zijn algemeenheid pas-afgestudeerden verstaan (m.n. die van de Universiteit Twente, Saxion Hogescholen en het ROC) en waarvoor in de stad te weinig aanbod is met b etrekking tot b etaalb are- en adequate woonruimte. Ondanks dat er voldoende werkgelegenheid voor deze doelgroep in de stad aanwezig is vertrekken, vanwege het ontbreken van passende woonruimte, relatief bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 13

veel studenten na hun afstuderen de stad. Op basis van de het 'trendscenario' uit de gemeentelijke Woonvisie is aangetoond dat er veel b ehoefte is aan woningen voor deze doelgroep. (zie ook paragraaf 4.2 van deze plantoelichting).

Ontwikkelingsperspectief voor de stedelijke omgeving Met Stedelijke Omgeving worden de stedelijke netwerken, steden, dorpen en hoofdinfrastructuur bedoeld. De Stedelijke Omgeving en de Groene Omgeving versterken elkaar: door de verscheidenheid in aanbod dragen stad en land samen bij aan het creëren van een aantrekkelijk woon- en vestigingsklimaat voor mensen en bedrijven. Er zijn in Overijssel drie stedelijke netwerken te benoemen (Enschede/Hengelo/Almelo/Oldenzaal/Borne), Zwolle/Kampen en regio (Deventer) die als motor van de Overijsselse economie en cultuur gelden. Binnen de stedelijke netwerken vervullen de vijf grote steden (Enschede, Zwolle, Deventer, Hengelo en Almelo) een centrumfunctie die van (boven)regionale betekenis is. Hier is de werkgelegenheid geconcentreerd en vind je de ‘massa’ en het creatieve en innovatieve klimaat dat zo belangrijk is voor de concurrentiepositie van Overijssel. De overige steden en dorpen completeren het spectrum aan woon- en werkmilieus met elk hun eigen plaatsgebonden karakteristiek en identiteit. Het plangebied van het b estemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" is gelegen in het stedelijk netwerk Enschede/Hengelo/Almelo/Oldenzaal/Borne. Binnen dit stedelijk netwerk geldt voor deze locatie het ontwikkelperspectief ''woon- en werklocaties binnen de stedelijke netwerken'.

Binnen dit ontwikkelingsperspectief zorgen herstructurering en transformatie voor het vitaal en aantrekkelijk houden van het gebied, en het vergroten van de diversiteit aan milieus. Bij herstructurering is het anticiperen op klimaatverandering en het reserveren van ruimte voor groen en water van belang, evenals het leveren van een bijdrage aan de energietransitie (treffen duurzaamheidsmaatregelen). Met de beoogde nieuwb ouw van een woongebouw hoofdzakelijk bedoeld voor de doelgroep 'talent' (zie ook paragraaf , en voorzieningen die passen b innen het concept van de bestaande "Performance Factory" en/of hiermee nadrukkelijk een aansluiting zoeken, wordt hier een gewenste, kwalitatieve impuls gegeven. De combinatie van wonen en kleinschalige b edrijvigheid zorgt voor een divers woonmilieu dat aansluit b ij de bestaande structuur van de wijk. Er worden daarbij verschillende duurzaamheidsmaatregelen genomen. Deze worden nader b eschreven in paragraaf 4.6.

Gebiedskenmerken Stedelijke Laag De stedelijke laag is de laag van de steden, dorpen, verspreide bebouwing, wegen, spoorwegen en waterwegen. Het gaat in deze laag om de dynamiek van de steden en de grote infrastructurele verbindingen, maar ook om de rust van de dorpen en de landelijke wegen en paden. De ontstaansgeschiedenis is medebepalend voor de huidige identiteit en terug te vinden in de ruimtelijke opbouw van de kernen, maar ook in de economische en sociale dynamiek. Daarnaast hebben door de tijd heen veranderende ideeën over de ideale vormgeving van de stad invloed gehad op de ruimtelijke opbouw. Cultuurhistorisch of architectonisch waardevolle gebouwen en structuren zijn hierbij vaak bepalend voor de stedelijke identiteit en de belevingswaarde voor bewoners en bezoekers. Zo is in Overijssel een rijk palet ontstaan aan onderscheidende steden en dorpen. Elk met een eigen karakteristieke ruimtelijke, sociale en functionele opbouw en kwaliteit. Het plangebied is in de Stedelijke laag aangemerkt als 'bebouwingsschil 1900-1955'. De bebouwingsschil 1900-1955 bestaat uit gemengde stadswijken en woonwijken direct aansluitend op de historische centra en binnensteden. Op sommige plaatsen liggen (voormalige) grootschalige fabriekscomplexen direct aansluitend aan woonwijken.

Deze stadswijken kennen een gesloten, compacte vorm (bouwblokken) en zijn veelal opdeelbaar in wijken met eigen karakter. De ambitie voor deze gebieden bij herstructurering, inbreiding en toevoeging van bebouwing is dat de ontwikkeling bijdraagt aan het behoud en versterking van de individuele bebouwing met eigen karakter en uitstraling. Qua maat, schaal en ritme dient de bebouwing zich te voegen naar de omliggende bebouwing en groenstructuur. Hergebruik van cultureel erfgoed is uitgangspunt. Gesteld kan worden dat de b eoogde nieuwbouw van een woongebouw met aan het concept "Performance Factory" gerelateerde voorzieningen, functioneel- maar ook ruimtelijk een bijdrage levert aan de

14 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

gebiedskenmerken van de 'stedelijke laag'.

'Natuurlijke laag'-, 'Laag van het agrarisch cultuurlandschap' en de 'Laag van beleving' De 'Natuurlijke laag' is de laag van de bodem, het reliëf, het watersysteem en de natuur die zich hier ‘van nature’ op vestigt. Deze natuurlijke laag is het resultaat van de wisselwerking tussen abiotische (fysische) en biotische factoren en processen. Zo zorgden ijs-, wind- en waterstromen in Overijssel voor het ontstaan van een afwisselend landschap van stuwwallen, dekzandgronden, beekdalen en natte laagtes en bepaalden de stroomsnelheden van IJssel, Vecht, Regge of Dinkel waar het fijne sediment (komgronden) en waar het grovere sediment (oeverwallen) werd afgezet. En ontwikkelde veen zich daar, waar het water maar moeilijk weg kon. De 'Laag van het agrarisch cultuurlandschap' beschrijft het palet van agrarische cultuurlandschappen met hun dragende structuren en nederzettingsvormen. Deze laag is het resultaat van de wisselwerking tussen verschillen in de natuurlijke ondergrond en de manier waarop gebieden in cultuur werden – en worden – gebracht. Door de eeuwen heen is een geschakeerd patroon van akkers, weiden, hooiland en bebouwing (hoeven, kernen en dorpen) gegroeid. Vanouds kennen de nederzettingen een sterke ruimtelijke en functionele relatie met het omliggende landschap. In de 'Laag van de beleving' komen de natuurlijke, functionele en sociale processen bij elkaar.

Dit is de laag die gaat over de beleefbaarheid van ruimtelijke kwaliteit, identiteit en tijdsdiepte, van recreatieve gebruiksmogelijkheden die een belangrijke rol spelen bij de waardering van de leefomgeving. De laag van de beleving is de laag van de verbinding en het netwerk; tussen het stedelijke en het landelijke, de cultuur en de natuur, snel en traag, oud en nieuw, tussen nut en schoonheid. De laag van de beleving benut vooral de kwaliteiten van de andere drie lagen, maar voegt ook eigen kenmerken toe, zoals landgoederen, recreatieparken en recreatieve routes. Het stelt kwaliteiten zoals de natuur, de productielandschappen en de steden in een ander daglicht en maakt ze beleefbaar en tot een belevenis. In de 'Natuurlijke laag' is het plangeb ied van dit bestemmingsplan aangemerkt als ' dekzandvlakten en ruggen'. De kenmerken van deze laag zijn door de ligging in het bestaand stedelijk gebied echter niet (meer) als zodanig herkenb aar en/of aanwezig waarmee in dit b estemmingsplan rekening mee moet worden gehouden. Ook voor de 'Laag van de b eleving' zijn voor het plangebied van dit bestemmingsplan geen specifieke geb iedskenmerken b enoemd.

Omgevingsverordening. De hoofdlijnen van de Omgevingsvisie zijn juridisch geborgd in de Omgevingsverordening. Het gaat om de onderwerpen uit de visie die de provincie zo belangrijk vindt dat deze dwingend worden opgelegd. In de verordening staan algemene regels op het gebied van de ruimtelijke ordening, mobiliteit, milieu, water en bodem. De verordening als juridisch instrument om de doorwerking van provinciaal beleid af te dwingen, is beperkt tot die onderdelen van het beleid waarvoor de inzet van algemene regels noodzakelijk is om provinciale belangen veilig te stellen of om uitvoering te geven aan wettelijke verplichtingen. De Omgevingsverordening geeft regels aan gemeenten die bij het maken van bestemmingsplannen in acht genomen moeten worden. Eén van de b elangrijke uitgangspunten van de omgevingsverordening is een zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik. Dat laat zich onder meer vertalen in ‘inbreiding gaat voor uitbreiding'. Vrijkomende locaties in stedelijk geb ied moeten zoveel mogelijk ingevuld worden met stedelijke voorzieningen. Gesteld kan worden dat de beoogde ontwikkeling op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Hoge Bothofstraat voor wat b etreft zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik, in overeenstemming is met de omgevingsverordening.

Voor wat betreft de vestiging van commerciële ruimten (kantoren) met een oppervlak van maximaal 1600 m 2 in de plint van de b eoogde nieuwb ouw, heeft hierover afstemming met de provincie Overijssel plaatsgevonden. De provincie heeft per email van 12 mei 2021 met dit voornemen ingestemd. Voor wat betreft de b eoogde woningb ouw in het plangebied van dit bestemmingsplan gaat het hier om een stedelijke ontwikkeling in het b estaande stedelijke gebied en transformatie van een bestaand parkeerterrein van een voormalig industriecomplex naar een woongebouw met voorzieningen voor de doelgroep 'talent'. Hieronder worden in zijn algemeenheid (pas)afgestudeerden verstaan (m.n. die van Universiteit Twente, Saxion Hogescholen, etc.) waarvoor in de stad op dit moment weinig geschikte- en betaalbare woonruimte aanwezig is. In de praktijk b etekent dit dat deze doelgroep, na het afstuderen en ondanks een ruim bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 15

werkaanbod in de stad, voor een deel naar elders vertrekt. De beoogde ontwikkeling op het parkeerterrein op de hoek van de Oldenzaalsestraat en de Hoge Bothofstraat komt aan een behoefte aan geschikte- en betaalbare woonruimte voor deze doelgroep tegemoet.

Conclusie: Geconcludeerd kan worden dat de in dit voorliggende bestemmingsplan b esloten ruimtelijke ontwikkeling in overeenstemming is met het in de provinciale Omgevingsvisie verwoorde -en in de Omgevingsverordening verankerde- provinciaal ruimtelijk b eleid .

2.3

Gemeentelijk ruimtelijk relevant strategisch beleid

Deze paragraaf bevat een korte beschrijving van het algemene ruimtelijke relevante beleid van de gemeente Enschede. De inhoud van deze toelichting is zodanig opgebouwd dat eerst algemene informatie aan de orde komt en vervolgens onderwerpen die specifiek aan dit bestemmingsplan zijn toegeschreven. Het sectorale beleid wordt daarom verderop in deze toelichting behandeld. 2.3.1

Toekomstvisie Enschede 2020 en uitwerkingsvisies

De gemeenteraad heeft op 17 december 2007 de Toekomstvisie Enschede 2020 vastgesteld, waarin de hoofdlijnen en doelstellingen voor het gemeentelijke beleid tot 2020 staan. Het document geeft richting aan het beleid, dat nader uitgewerkt wordt in andere beleidsstukken. De ruimtelijk relevante aspecten van de hoofdlijnen en beleidsdoelstellingen in de Toekomstvisie zijn uitgewerkt in de Herijking van de Ruimtelijke Ontwikkelingsvisie, die op 22 juni 2009 door de gemeenteraad is vastgesteld. Integraal onderdeel hiervan is een visie op de binnenstad (Binnenstadsvisie) en mobiliteit (Mobiliteitsvisie). Vervolgens is de inhoud van het document Herijking RO-Visie, binnenstadsvisie inclusief mobiliteitsvisie ruimtelijk vertaald in de Structuurvisie Enschede, die in één van de volgende paragrafen aan de orde komt. 2.3.2

Richting aan Ruimte

Op 5 april 2016 hebben burgemeester en wethouders van Enschede 'Richting aan Ruimte' (RAR) vastgesteld. Dit is een richtinggevend ontwikkelingskader waarin wordt verduidelijkt hoe Enschede omgaat met de programmering. Niet langer de kwantitatieve aspecten staan centraal maar er wordt gestuurd op kwaliteit. Daarbij wordt gekeken naar de totale stedelijke programmering maar ook naar de behoefte van het gebied. Een integrale afweging van alle relevante belangen (o.a. ruimtelijke kwaliteit, duurzaamheid, economie, welzijn) op basis van het 'RAR-kompas' leidt uiteindelijk tot een besluit over de (on)wenselijkheid van een nieuw ruimtelijk initiatief. Ongewijzigd onderdeel van het integrale afwegingskader is het 'versterken vanuit het hart'.

16 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

afbeelding: het 'RAR kompas'

2.3.3

Structuurvisies

De Wro verplicht iedere gemeente om voor het hele grondgebied één of meer structuurvisies vast te stellen voor een goede ruimtelijke ordening. Een soortgelijke verplichting geldt ook voor de provincies en het Rijk. In een gemeentelijke structuurvisie staan de hoofdlijnen van de voorgenomen ontwikkeling van dat gebied en de hoofdzaken van het ruimtelijk beleid. De structuurvisie bevat ook een uitvoeringsparagraaf waarin de raad aangeeft via welke instrumenten en bevoegdheden de voorgenomen ontwikkeling gerealiseerd zal kunnen worden. Structuurvisie Enschede De gemeenteraad van Enschede heeft op 26 september 2011 de Structuurvisie vastgesteld. Hierin is het bestaande ruimtelijk beleid uit de hieronder genoemde gemeentelijke nota's opgenomen en met elkaar in relatie gebracht. Groenstructuur Actieplan, bevat de belangrijkste gemeentelijke ambities op het gebied van behouden en versterken van parken en groenstructuren; Beleidskader kleine windturbines, hierin zijn mogelijke locaties voor kleine windturbines aangewezen; Mobiliteitsplan 2004-2015, bevat de gemeentelijke ambities voor de verkeerscirculatie en bereikbaarheid van de stad. Hieruit zijn de belangrijkste verkeersprojecten voor auto, openbaar vervoer en fiets in de Structuurvisie opgenomen; Nieuwe Energie voor Enschede, bevat de gemeentelijke duurzaamheidsambities voor nieuwe ontwikkelingen, herstructurering en renovatie.

Hierbij staat de reductie van CO2 centraal. Gids Buitenkans, bevat op basis van landschapstypologieën en -plekken het kwalitatieve kader voor ontwikkelingen in het buitengebied; Hotelnota, hierin zijn de ontwikkellocaties voor hotels aangewezen; Structuurvisie Luchthaven Twente en omgeving, bevat het ruimtelijke ontwikkelingskader voor de herontwikkeling van het terrein van de voormalige militaire vliegbasis Twente; Ruimtelijke Ontwikkelingsvisie 2001, bevat belangrijke gemeentelijke ontwikkellocaties en infrastructuurprojecten. Hieruit zijn de nog actuele projecten en locaties in de Structuurvisie opgenomen; Ruimtelijke Ontwikkelingsvisie en Binnenstadsvisie 2009, bevat het actuele integrale kader voor ruimtelijke ontwikkeling, verkeer, economie en de ontwikkeling van de binnenstad; Ontwikkelingskader Horeca 2005-2015, hierin zijn de horecaconcentratiegebieden en horeca-ontwikkellocaties aangewezen. Met uitzondering van de Ruimtelijke Ontwikkelingsvisie 2001 zijn de individuele beleidsnota's nog steeds van kracht omdat deze meer bevatten dan wat is opgenomen in de Structuurvisie.

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 17

In de Structuurvisie gaat het om de gewenste ruimtelijke ontwikkelingen voor de toekomst op het gebied van wonen, groen, economie, verkeer, milieu en gebiedsontwikkeling. Het doel van de Structuurvisie is het in samenhang presenteren van de hoofdlijnen van sectoraal of gebiedsgericht beleid. Het gaat om de hoofdlijnen van ruimtelijk beleid op de lange termijn, zodat er op projectniveau voldoende flexibiliteit is om in te kunnen spelen op veranderingen. De Structuurvisie is continu in ontwikkeling. Bij nieuwe gebiedsontwikkelingen en nieuw stedelijk beleid wordt de Structuurvisie aangevuld of nader uitgewerkt, zodat het een actueel strategisch en integraal kader vormt.

Sectorale en gebiedsgerichte structuurvisies In aanvulling op de eerder genoemde integrale Structuurvisie, heeft de gemeenteraad van Enschede ook diverse sectorale structuurvisies en een gebiedsgerichte structuurvisie vastgesteld. Hierin worden de specifieke onderwerpen geregeld.

Woonvisie Onlangs is de Woonvisie Enschede 2019 vastgesteld (en in 2020 geactualiseerd). Deze woonvisie is recentelijk opgesteld om duidelijkheid te geven over Enschedese woonopgave. De Enschedese woonopgave is volop in ontwikkeling. De stad gonst van de bouwactiviteiten, kavels raken uitverkocht, huizenprijzen stijgen fors en grote projecten staan op stapel. Het zijn ontwikkelingen die passen bij de ambities van Enschede: een stad die door blijft groeien naar 170.000 inwoners. Op de achtergrond van deze ontwikkeling ligt een veelheid van uitdagingen.

Detailhandelsstructuurvisie Op 23 januari 2012 is de Detailhandelsstructuurvisie Enschede 2012 vastgesteld. In deze sectorale structuurvisie staan de hoofdlijnen van het gemeentelijk detailhandelsbeleid voor de komende vier jaar. Na een technische aanpassing in de besluitvorming op 12 november 2012 is dit formeel een structuurvisie zoals bedoeld in artikel 2.1 van de Wro.

Watervisie Op 27 mei 2013 is de Watervisie 2013-2025 vastgesteld. Deze sectorale structuurvisie richt zich op het samen met partners in de waterketen aanpakken van waterknelpunten in Enschede op het gebied van hemelwateroverlast, grondwateroverlast, grondwaterverontreiniging en waterkwaliteit. De Watervisie heeft twee sporen, het oplossen van knelpunten en het realiseren van een zestal waterambities. De op te lossen knelpunten zijn: Overbelasting van het rioolstelsel. Grondwateroverlast. Problemen met waterkwaliteit. De Enschedese waterambities zijn: Daar waar het kan is het regenwater afgekoppeld van het gemengde riool. De beleving van de groene en blauwe kwaliteit van Enschede versterken door water zichtbaar te maken. Water in de buitenruimte wordt zoveel mogelijk benut voor het opvangen van extreme regenbuien en om bij warme perioden de stad te verkoelen. De watergerelateerde component van de (woon)lasten blijft beheersbaar. Enschedeërs gaan bewuster met water om en zijn meer betrokken bij de watervoorzieningen in de stad. De waterpartners zorgen samen voor een goede waterkwaliteit en – kwantiteit in Enschede.

Structuurvisie Cultuurhistorie Op 8 december 2014 is de Structuurvisie Cultuurhistorie vastgesteld. In deze sectorale structuurvisie staat het gemeentelijk beleid voor het bij ruimtelijke plannen en ontwikkelingen omgaan met het aanwezige cultuurhistorisch erfgoed. Daarbij wordt onder cultuurhistorisch erfgoed verstaan: alle cultuurhistorisch

18 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

waardevolle gebouwen, objecten en structuren in de gemeente Enschede, met uitzondering van gemeentelijke monumenten, rijksmonumenten en archeologische waarden. Voor monumenten en archeologische waarden is reeds in afzonderlijke gemeentelijke beleidskaders vastgelegd hoe daarmee dient te worden omgegaan in het kader van ruimtelijke plannen en ontwikkelingen.

Structuurvisie Externe Veiligheid Op 8 december 2014 is de Structuurvisie Externe Veiligheid vastgesteld. In deze sectorale structuurvisie staat het gemeentelijk beleid met betrekking tot het beheersen van risico's die mensen lopen door de opslag, de protectie, het gebruik en het vervoer van gevaarlijke stoffen. Daarbij is vastgelegd wat in Enschede nog als een toelaatbaar risico wordt beschouwd en hoe ongewenste situaties zoveel mogelijk kunnen worden voorkomen of beperkt. In deze structuurvisie is tevens het beleid voor opslagplaatsen en verkooppunten van consumentenvuurwerk vastgelegd.

Structuurvisie Gebiedsontwikkeling Luchthaven Twente e.o. Specifiek voor de gebiedsontwikkeling van de voormalige militaire vliegbasis Twenthe heeft de raad op 14 december 2009 de Structuurvisie Gebiedsontwikkeling Luchthaven Twente e.o. vastgesteld. Op verzoek van Provinciale Staten van Overijssel en gesteund door de gemeenteraad van Enschede is een onafhankelijke adviescommissie in het leven geroepen. Deze commissie onderzoekt de kansen voor een duurzaam economisch sterker Twente en welke rol de voormalige luchthaven Twente daarbij kan spelen. 2.3.4

Toetsing bestemmingsplan aan het gemeentelijk ruimtelijk relevant strategisch beleid

Gesteld kan worden dat het b estemmingsplan "Parkeerterrein Performance Factory" in overeenstemming is met het gemeentelijk b eleid.

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 19

Hoofdstuk 3 3.1

Gebiedsbeschrijving

Gebiedsbeschrijving

Het plangebied betreft de zuidwest hoek van een industrieterrein en maakt onderdeel uit van een ensemble van vier bestaande bouwvolumes. Het hoekkavel heeft twee gevels die begrensd zijn door een verkeersroute de westzijde grenst aan de Oldenzaalsestraat en de zuidzijde aan de Hoge Bothofstraat. De noordzijde is begrensd aan een deels nieuw pad dat is voortgekomen uit de voormalige Lage Bothofstraat. Deze structuur is in de cultuurhistorische waardestelling als waardevol aangemerkt. Met de bouw van een nieuw Polaroidgebouw met vierkante plattegrond in 1996 in de noordwest hoek van het terrein - waar nu de NRO is gevestigd – werd de oorspronkelijke wegenstructuur gewijzigd en is de aanleiding opgepakt de voormalige Lage Bothofstraat door te trekken tot de Oldenzaalsestraat. Het pad manifesteert zich als industriestraat en laat – weliswaar niet geheel – verschillende verkeerstypes toe: vrachtverkeer, autoverkeer, fiets- en wandelverkeer.

Vanuit de Van Lochemstraat is er voor laatste twee genoemde verkeerstypes een verbinding gezocht met het voormalige Polaroidterrein door een fietsoversteek en zebrapad over de Oldenzaalsetraat naar de voormalige Lage Bothofstraat. De oostzijde van het plangebied sluit aan op de huidige Performance Factory. Dit bedrijfsverzamelgebouw bestaat uit verschillende bouwvolumes uit verschillende periodes. Een deel van de Performance Factory bevindt zich in de oude textielfabriek van Van Heek, maar het pand dat de oostzijde van het plangebied begrenst is door Polaroid gebouwd in 1992. In dit bouwdeel, gewaardeerd met positieve cultuurhistorische waarde, zijn nu ateliers gehuisvest. Langs deze gevel wordt het grootste gedeelte van het gemotoriseerde verkeer van de Hoge Bothofstraat naar de in het binnengebied ontsloten.

Strategische ligging: Het industrieterrein heeft van oorsprong een strategische ligging aan de rand van het centrum, langs het spoor en een uitvalsweg (de Oldenzaalsestraat). Door de verandering van de functie die het terrein heeft ondergaan en de toekomstige ontwikkeling die de gemeente in de binnenstad wenselijk acht, is de

20 teld)

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastges

stedenbouwkundige oriëntatie van het terrein gewijzigd. Het functionele belang van de ligging langs de spoorlijn is namelijk zo goed als komen te vervallen. De oriëntatie op de binnenstad heeft nu meer potentie; de ligging nabij het centrum en de gewenste groei van het centrum vraagt om passende functies – die nu al deels gevonden lijken te zijn. Wat (nog) ontbreekt is een uitnodigende, toegankelijke verbinding van het voormalige Polaroidterrein met het centrum van Enschede en vice versa. Daarbij kan de ontwikkeling van locatie bijdragen aan het herstel van een samenhangend cluster van gebouwen die verwantschap heeft met het textielverleden. Daarbij kan een goed aanvullend woonconcept met brede functie kansen bieden om de connectie met het centrum te versterken waardoor het gehele terrein meer verbonden wordt.

3.2

Cultuurhistorie

3.2.1

Historie en ontstaansgeschiedenis plangebied

Plangebied 1858

Plangebied 1955

Plangebied 1985

De te ontwikkelen locatie is nauw verbonden met de opkomst van de Twentse textielindustrie. Deze industrie groeide in de 19 e en 20 e eeuw door sterke industrialisatie. Aanvankelijk gebeurde dit voornamelijk in de huisnijverheid, daarna kwamen de eerste textielfabrieken op. De nieuwe industrie begon kleinschalig, maar nam al gauw een grote sprong. Zo ontstonden in het centrum van Enschede overal fabrieksgebouwen. Een grote stadsbrand in 1862 leidde echter tot de verordening dat er binnen de stadsgrenzen geen nieuwe fabrieken meer mochten worden gebouwd. Na de aanleg van de spoorlijn naar Enschede in 1866 en enkele jaren later de spoorlijn van Enschede richting Gronau, kochten fabrikanten zoals Blijdenstein, Ten Cate, Van Heek en Ter Kuile grond in de gemeente Lonneker, dichtbij de spoorlijn. Het nieuwe vervoermiddel zorgde

bestemmingsplan Parkeerterrein Performance Factory (vastgesteld) 21

namelijk voor een snelle aanvoer van grondstoffen en een snelle distributie van de geproduceerde goederen. Zo werd ook deze locatie her ontwikkeld van een gebied met hoogstens enkele boerenakkers en hooiland, naar een industriële zone. Zo ontstond ten oosten van de Oldenzaalsestraat, rond 1900 parallel aan het spoor een textielfabriek van Nico ter Kuile & Zn. Deze fabriek zou uitgroeien tot een uitgebreid grootschalig complex met kenmerkende grote, robuuste volumes en langgerekte gevelwanden aan de toenmalige Lage Bothofstraat. Meer levendigheid en kleinschalige bebouwing vond men langs de Oldenzaalsestraat, de oude verbindingsweg tussen Enschede en Oldenzaal. Waarbij de grootschaligheid van de fabrieken met schoorstenen en gevelwanden rond de Lage- en Hoge Bothofstraat zich prominent toonden. Ze staken letterlijk boven de omringende bebouwing uit.