Document · PDF

ENS Zomernota 2025 - 17-6-2025

Raadsvergadering 7 juli 2025, gemeente enschedeBij agendapunt: Zomernota 202517.218 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Verschillende wetgeving, waaronder de AVG dwingt gemeenten om veilig informatie te kunnen uitwisselen over personen in het Zorg- en Veiligheidsdomein. Thema's als hangjongeren, loverboys, ondermijning, criminaliteit, maatschappelijke opvang of beschermd wonen. De ontwikkeling van de applicatie is in regionaal verband aanbesteed en de applicatie is medio vorig jaar vanuit het project opgeleverd. Het beheer en onderhoud is daarbij nog onderbelicht gebleven. Omdat de applicatie zeer gevoelige data bevat, is goed ingericht onderhoud en beheer onontkoombaar. Ook dienen zich vanuit de overheid voortdurend nieuwe thema’s aan, die in de applicatie moeten worden ondergebracht. Regionaal gemaakte afspraken worden hiermee nagekomen, waarmee ook de samenwerking en uitwisselbaarheid van informatie goed wordt onderhouden. 34. Budget gemeenteraadsverkiezingen Het organiseren van verkiezingen in Enschede kost 800.000 euro. Het huidige budget (347.000) is niet toereikend waardoor structureel wordt overschreden. Dit knelpunt is eigenlijk structureel. Voor de jaren 2027 en verder is dit opgevoerd als risico (zie risico's). In opdracht van de Tweede Kamer is onderzoek gedaan naar de kosten voor verkiezingen in relatie tot de beschikbare middelen in het gemeentefonds. Hieruit blijkt dat de kosten per verkiezing voor een gemiddelde gemeente 900.000 euro bedragen.

Of het gemeentefonds hiervoor voldoende middelen bevat en moet worden aangevuld is onderdeel van gesprek met het Rijk. 35. Informatiebeheer / Zaakgewijs werken op orde Deze structurele reeks betreft het verder inrichten van de lijnorganisatie voor informatiebeheer. Deze is nog niet op de noodzakelijke sterkte en blijven de achterstanden bestaan of oplopen. Hiermee voldoen we niet aan de Archiefwet en bepalingen rond de Burgerlijke stand. In 2023 is vanuit praktische overweging (personele arbeidsmarkt) gestart met 50% van de normcapaciteit (Zomernota 2023, toelichting knelpunt 38, Bridge). Inmiddels zien we dat verdere uitbreiding noodzakelijk is om aan de wettelijke en bestuurlijke taken te kunnen voldoen. Alleen in 2026 is het bedrag 600.000 euro in verband met de haalbaarheid.

blz. 21 (van 38)

36. Informatiebeheer / Zaakgewijs werken op orde Een incidentele aflopende reeks van 1 miljoen in 2026 naar 0 in 2029 voor: 1. Het oplossen van tekort op personele kosten bij het documentdienstencentrum (DDC). Dit wordt opgelost als de lijnorganisatie volledig operationeel en de personele in- en uitstroom ingeregeld is. 2. Het wegwerken van de achterstanden in de archivering dat uitbesteed wordt. Hierop wordt toezicht gehouden door de archiefinspectie. Dit brengt incidenteel extra kosten met zich mee tot en met 2027. 3. Het inrichten en programmeren van zaakgericht werken -zoals bedoeld in archief del van de motie “Orde op zaken in het stadhuis” en geborgd worden in de lijn. Dit brengt incidentele kosten tot 2028 met zich mee.

2.5. Prioriteiten Prioriteiten / beleidswensen zijn onderwerpen die strikt genomen geen knelpunt zijn (niet onvermijdelijk en onuitstelbaar), maar die bestuurlijk wel hoge prioriteit krijgen. Dit jaar zijn er geen prioriteiten / beleidswensen opgenomen. Gezien de grote financiële opgave was hiervoor geen ruimte. Aanvullend is dit de laatste begroting van de huidige coalitie en het is gangbaar dat deze beleidsarm is.

2.6. Dekkingsmaatregelen Gezien de financiële opgave worden dekkingsmaatregelen opgevoerd in 3 categorieën: 1. Beleidsmatige keuzes. Het gaat hier om maatregelen die beleidsmatige en maatschappelijke gevolgen hebben. We blijven vasthouden aan onze strategische koers en opgaven, ook nu we moeten bezuinigen. De beleidsmatige keuzes zijn hier zorgvuldig op beoordeeld. Gekozen is voor maatregelen die het minst afbreuk doen aan de richting die we als raad en college hebben ingezet voor een inclusief, aantrekkelijk, groen en duurzaam en open Enschede. 2. Organisatieontwikkeling. We investeren in een toekomstbestendige organisatie die klaar is voor de maatschappelijke uitdagingen van morgen. De voorgestelde maatregelen richten zich op efficiënter werken, kostenbesparing, modernisering en het versterken van concernsturing. Zo bouwen we aan een organisatie die slimmer, efficiënter en vanuit meer focus werkt en waar de werkdruk lager wordt. 3. Begrotingsoptimalisaties. We nemen ook maatregelen die financieel-technisch van aard zijn. Ze komen voort uit financiële meevallers, een striktere begrotingsdiscipline en het slim benutten van ruimte binnen bestaande financiële kaders. Gezien de omvang van dit maatregelenpakket verwachten we dat een investeringsbudget nodig is om de uitvoering ervan mogelijk te maken. Denk aan investeringen in digitalisering en automatisering.

Daarnaast leidt het pakket naar schatting tot een netto formatiereductie van circa 30 fte: een afname van 50 fte, deels gecompenseerd door gerichte investeringen in 20 fte nieuwe functies. Dit kan worden opgevangen met regulier personeelsbeleid, zeker ook gezien de verwachte pensioenuitstroom in de komende jaren. Wel zal aanvullende inzet nodig zijn voor begeleiding van medewerkers van werk naar werk. In de begroting brengen we het financieel beslag hiervan in beeld en leggen we mogelijk een overweging voor om hiervoor middelen te reserveren uit de algemene reserve.

blz. 22 (van 38)

Programma Dekkingsmaatregelen (in 1.000 euro)

I/S

2026

2027

2028

2029

V&S

1. Dienstverlening ROZ terugbrengen naar het wettelijke minimum, stoppen met Impact ondernemen en Startersbegeleiding

175

V&S

2. Middelen SDWE inzetten

197

V&S

3. Verminderen subsidie ten behoeve van antidiscriminatie Vizier

V&S

4. Stoppen met de juridische begeleiding aan Statushouders

V&S

5. Stoppen met subsidie Slachtofferhulp NL

V&S

6. Verminderen subsidie aan de SES

250

500

V&S

7. Regionale arbeidsmarktmiddelen minimaal inzetten voor wat regionaal wettelijk moet en maximaal voor wat lokaal kan

210

V&S

8. Aanvulling bijstand <21 jaar verlagen tot niveau P-wet in balans

100

V&S

9. Geen nieuwe verordening Sociaal maatschappelijke participatie jongvolwassenen

V&S

10. Verhogen opbrengst strategie "Onze Jeugd Onze Zorg" naar maximumscenario

1.600

V&S

11. Eénmalig de reserve BW afromen met 1 miljoen

600

V&S

12. Realistisch ramen uitgaven beschermd wonen

1.400

V&S

13. Samen leven samen zorgen (medium variant)

374

848

1.404

V&S

14. Intensivering preventiemiddelen deels terugdraaien

500

V&S

15. Prioritering binnen Sportaal

500

DWLW

16. Beheer en onderhoud sloten en duikers toevoegen aan product riolering i.p.v. product wegen.

185

DWLW

17. Slimme dynamische verlichting (o.b.v. verkeersintensiteit dimmen/uit/aan)

138

184

DWLW

18. Reclame inkomsten verhogen: digitale reclame toestaan in abri's die daarvoor geschikt zijn

150

DWLW

19. Reclame inkomsten verhogen: digitale snelwegreclame op 2 plekken

100

DWLW

20. Reclame inkomsten verhogen: digitale schermen 7m2 bij invalswegen 5 plekken

DWLW

21. Geen preventieve bestrijding eikenprocessierups (EPR)

300

DWLW

22. Verlagen kwaliteitsniveau onderhoud groen op bedrijventerreinen

blz. 23 (van 38)

Programma Dekkingsmaatregelen (in 1.000 euro)

I/S

2026

2027

2028

2029

DWLW

23. Schrappen van ondersteunende budgetten evenementen

102

204

DWLW

24. Gedeeltelijk terugdraaien intensiveringen subsidies voor evenementen

123

235

DWLW

25.Taaksteling citymarketing

200

DWLW

26. Vermindering inzet Zon op dak

DWLW

27. Avond - nachttarief in de garages 5 keer 1 euro (in plaats van 3 keer)

100

DWLW

28. Schrappen resterend uitvoeringsbudget GGA Landelijk Gebied

200

225

300

DWLW

29. Bijdrage Veiligheidsregio in opgave gem. Enschede

429

S&B

30. Adviseur Veiligheid

115

S&B

31. Facturen lijkschouwing in rekening brengen bij gemeente inschrijving

S&B

32. Verkiezingslocaties die eigendom van de gemeente zijn krijgen geen onkostenvergoeding meer

F&O

33. Beperken geregistreerde leegstand woningen

300

F&O

34. Kanaalsturing naar digitaal, tenzij...

100

F&O

35. Aanpassen openingstijden KCC (naar 9:0016.30)

F&O

36. Afschrijvingstermijn onderwijshuisvesting aanpassen naar 50 jaar

800

Totaal Beleidsmatige keuzes Allen

37. Toekomstgericht organiseren

Totaal Organisatieontwikkeling

7.716

9.501 10.450 10.361

3.104

4.604

6.649

7.579

3.104

4.604

6.649

7.579

V&S

38. Combinatiefunctionarissen uit SPUK

160

DWLW

39. Afromen onderbesteding gladheidsbestrijding

DWLW

40. Inleveren 50% budget planschade

DWLW

41. Participatieteam financieren uit projectbudgetten in plaats van AD budget

250

S&B

42. GBTwente - Kaderbrief en taakstelling loonprijscompensatie

310

F&O

43. Verhogen raming plafond BCF

3.000

F&O

44. Besparing op verzekeren

100

F&O

45. Besparing op Broker fee voor inhuur

F&O

46. Extra basisdividend Twence

637

F&O

47. Afromen voordeel omslagrente Vastgoed

1.000

Totaal Begrotingsoptimalisaties

5.587

4.587

Totaal alle dekkingsmaatregelen

16.407 18.692 21.686 22.527

blz. 24 (van 38)

Toelichting dekkingsmaatregelen 1. Dienstverlening ROZ terugbrengen naar het wettelijke minimum, stoppen met Impactondernemen en Startersbegeleiding We brengen de dienstverlening van het Regionaal Orgaan Zelfstandigen (ROZ, uitgevoerd door Hengelo) terug naar het wettelijke minimum. Dat betekent dat we gaan stoppen met impactondernemen en startersbegeleiding. De verantwoordelijkheid voor impactondernemen laten we bij de ondernemers zelf. Om met deze inzet van het ROZ te stoppen is overeenstemming met de deelnemende gemeenten nodig. Voor startersbegeleiding zijn ook enkele algemene alternatieven beschikbaar (bv Kamer van koophandel). Deze zijn wel minder gericht op de doelgroep van het ROZ die daardoor mogelijk langer in de bijstand blijven. Aangezien het echter gaat om mensen die wel kunnen werken nemen we aan dat dat een beperkt effect heeft. Deze maatregelen kunnen echter wel een negatief effect hebben op de economische dynamiek in de regio. 2.Middelen SDWE inzetten Er is een incidenteel bedrag beschikbaar van 197.000 euro vanuit de opgeheven Stichting Dienstverlening Welzijn Enschede (SDWE). 3. Verminderen subsidie t.b.v. antidiscriminatie Vizier Vizier maakt discriminatie bespreekbaar en bestrijdt discriminatie. Het is een meldpunt waar gratis advies en ondersteuning wordt geboden bij (melding van) discriminatie.

Ze organiseren preventie- en voorlichtingsactiviteiten, trainingen, gastlessen en workshops. De Wet gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen (Wga) verplicht gemeenten om te voorzien in een onafhankelijk meldpunt waar inwoners terechtkunnen. De opgevoerde bezuiniging is een voorstel waarmee nog wel aan de wettelijke verplichting kan worden voldaan, zij het in magere vorm. Dus sec een (verplicht) meldpunt zonder aanpalende werkzaamheden. Overigens beschikt een derde van de gemeenten niet over een dergelijk beleid. Het Rijk grijpt tot nog toe daarop niet in. 4. Stoppen met de juridische begeleiding aan statushouders Statushouders die moeten inburgeren kunnen naast het inburgeringstraject bezig zijn met gezinshereniging. Om statushouders te ontzorgen bieden we via Vluchtelingenwerk juridische begeleiding aan. Het stopzetten van de subsidie en het dus niet meer aanbieden van juridische begeleiding heeft als consequentie dat statushouders zich niet volledig kunnen focussen op hun verplichte inburgering. Dit vergroot de kans dat ze het inburgeringstraject niet binnen de wettelijke termijn succesvol afronden. Als gevolg hiervan nemen de kansen af om duurzaam uit te stromen naar werk. 5. Stoppen met subsidie Slachtofferhulp NL St. Slachtofferhulp NL helpt alle mensen die slachtoffer worden van een misdrijf, verkeersongeluk, calamiteit of ramp.

Jaarlijks helpt de stichting honderdduizenden slachtoffers en nabestaanden verder. Slachtofferhulp NL biedt emotionele steun, ondersteunt in het strafproces en helpt schade vergoed te krijgen. Slachtofferhulp ontvangt subsidie. Het is een soort solidariteitssubsidie, met alle gemeenten in Nederland (en het Ministerie van Justitie en Veiligheid) houden we deze stichting in stand. We zijn een gemiddelde betaler. NB: Enkele jaren geleden hebben we het subsidie juist iets verhoogd om in de pas te blijven met de landelijk gemiddelde gemeentelijke bijdragen.

blz. 25 (van 38)

6. Verminderen subsidie aan de SES Verminderen van de subsidie aan de SES. Dit kan in theorie op meerdere manieren. Het college stelt voor te onderzoeken op welke manier de subsidie verminderd kan worden (met een derde van de huidige omvang): a) enkele speeltuinen sluiten en budget genereren uit de ondergrond d.m.v. bijvoorbeeld woningbouw, of b) de speeltuinen onderbrengen bij een andere maatschappelijke organisatie. Beide varianten moeten verder uitgewerkt worden om de realistische mogelijkheden in beeld te brengen. Hierbij zullen ook relevante maatschappelijke partners betrokken worden. De subsidie is overigens maar deels voor de speeltuinen zelf. Een groot deel wordt ingezet voor de doelgroep met een arbeidsbeperking die wordt ingezet bij de speeltuinen. Sluiten van speeltuinen zal consequenties hebben voor deze medewerkers, maar betekent ook iets voor de beweegmogelijkheden voor inwoners / kinderen in de wijken. Nader onderzoek zal ook dat in beeld brengen. 7. Regionale arbeidsmarktmiddelen minimaal inzetten voor wat regionaal wettelijk moet en maximaal voor wat lokaal kan We hebben een wettelijke plicht als centrumgemeente om de functionele regie te voeren op de samenwerking in de Arbeidsmarktregio tussen alle partijen. We zetten hiervoor o.a. de incidentele Europees Sociaal Fonds (ESF) middelen in.

Een deel van de middelen voor de samenwerking is afkomstig van de 14 gemeenten. Door deze middelen en enkele kosten die we maken als gemeente Enschede door te belasten en te dekken uit ESF middelen besparen we gemeentelijk incidenteel 210.000 euro per jaar. Als de overige regiogemeenten deze lijn overnemen, en het (inwoners-)aandeel van de gemeente Enschede 25% is in Twente, neemt de investeringsruimte voor het regionaal arbeidsmarktbeleid jaarlijks af met circa 800.000 euro per jaar (4*210.000 euro). Verder lopen we het risico dat er geen middelen meer zijn voor een aantal taken in de arbeidsmarktregio indien er geen nieuwe ESF periode komt na 2027. Met de overige gemeenten in de Arbeidsmarktregio zal afstemming moeten plaatsvinden over deze maatregel. 8. Aanvulling bijstand <21 jaar verlagen tot niveau P-wet in balans De bijstand voor jongeren <21 jaar is lager dan de gewone bijstandsnormen. Jongeren die zelfstandig wonen kunnen van die norm niet rondkomen. Daarom heeft het college een beleidsregel gemaakt waarmee deze jongeren een hogere norm kunnen krijgen via de bijzondere bijstand. In de aangepaste Participatiewet wordt de aanvulling op deze jongmeerderjarigen-norm (18–21 jaar) in beginsel gelijk voor alle gemeenten en verstrekt via de algemene bijstand i.p.v bijzondere bijstand.

Dit betekent dat gemeenten aanvullend 634 euro aan jongeren kunnen geven wanneer ze door omstandigheden geen steun van hun ouders krijgen. Dat is meer dan het in het verleden was, maar minder dan de huidige gemeentelijke beleidsregel. Het voorstel is echter wel terug te gaan naar de wettelijke aanvulling. Ongeveer 60 Jongeren ontvangen nu een aanvulling. Van die 60 jongeren hebben er 25 nu een aanvulling van 962 euro en 9 een aanvulling van 781 euro. Iets meer dan de helft van de jongeren kan dus iets gaan merken van de maatregel om terug te gaan naar de nieuwe wettelijke norm van 634 euro. De vraag is dan of deze jongeren nog zelfstandig kunnen blijven wonen (dat was een doel van ons eigen bovenwettelijke beleid, ook omdat jongeren die in de MO blijven leiden daar tot kosten). Er is in de wet echter daarin voorzien: wanneer blijkt dat dit bedrag niet voldoende is, kan de gemeente het bedrag verhogen. Als achteraf blijkt dat het bedrag te hoog is, kan de gemeente het verlagen.

blz. 26 (van 38)

9. Geen nieuwe verordening Sociaal maatschappelijke participatie jongvolwassenen Er is al besloten te stoppen met de huidige verordening. Deze maatregel houdt in dat er ook geen nieuw beleid gemaakt wordt voor de doelgroep jongvolwassenen. Circa 140 jongeren hebben in 2024 een bedrag van 100 euro aangevraagd. Dat is straks dan niet meer mogelijk. 10. Verhogen opbrengst strategie "Onze Jeugd Onze Zorg" naar maximumscenario Vanwege de toenemende druk op de jeugdzorg en de oplopende financiële tekorten binnen onze gemeente hebben we in 2023-2024 een zorgvuldig proces gelopen om te komen tot een duurzame strategie voor de aankomende jaren. Op 10 juni 2024 is de strategienota Onze Jeugd Onze Zorg uiteindelijk door de gemeenteraad vastgesteld. In deze nota staan 6 lijnen en 47 maatregelen om de jeugdhulp in Enschede duurzaam te verbeteren. N.a.v. het extra financiële tekort op de prognose van 2024 van 10,3 miljoen euro (waarvan 5,9 miljoen euro structureel) - bovenop de reeds bekende tekorten - hebben we opnieuw gekeken of aanvullende maatregelen kunnen worden getroffen. We concluderen dat we aanlopen tegen de grenzen van wat we lokaal kunnen beïnvloeden. Dit onderstreept het belang van het voeren van landelijke gesprekken over (tekorten in de) jeugdzorg. We hebben er wel voor gekozen om meer focus aan te brengen binnen de maatregelen en versnellen een aantal maatregelen.

We gaan versnellen op de samenwerking met (externe) verwijzers. Daarnaast gaan we meer inzetten op een continue en actieve dialoog over cijfers en resultaten met partners en inwoners. Ook gaan we de vastgestelde inkoopvoorwaarden als toetsingskader (bijvoorbeeld over de behandelduur) actief bespreken met gecontracteerde aanbieders vanuit gemeenschappelijke urgentie van onze gemeente, partners en inwoners. Halfjaarlijks rapporteren we de gemeenteraad over de stand van zaken. We hebben tijdens het opstellen van de nota een beredeneerde inschatting gemaakt van de minimale en maximale opbrengsten van de maatregelen uit de nota. Daarvan hebben we het gemiddelde genomen, als het meest realistische scenario (medium scenario). Er kan nog gekozen worden voor het maximum scenario. Dit betekent dat we verwachten dat alle maatregelen de maximale opbrengst genereren. Deze keuze brengt een groter risico met zich mee o.a. op haalbaarheid. Daarom is het onderdeel “verruiming inkomsten (lobby-opbrengst)” van 2 miljoen euro met ingang van 2028 gecorrigeerd en wordt de extra bijdrage op basis van het maximum scenario ingeschat op 1,6 miljoen euro. 11. Eénmalig de reserve BW afromen met 1 miljoen Voorgesteld wordt om na passende afstemming met betrokken gemeenten éénmalig de reserve BW af te romen met 1 miljoen euro.

Op basis van de huidige regionale afspraak over de verdeelsleutel voor het overschot BW, levert dit een éénmalige besparing op van 600.000,- euro voor Enschede. Na afroming is de reserve nog steeds op het niveau van 15% van het budget zoals bij de instelling van de bestemmingsreserve bepaald. Omdat er nog steeds sprake is van een regionaal overschot op de BW middelen is de verwachting, uitgaande van gelijkblijvende regionale rijksbijdrage voor BW, dat er de eerste jaren nog geen beroep wordt gedaan op de reservemiddelen. In het kader van de door het Rijk aangekondigde decentralisatie, die echter al een aantal jaren is uitgesteld (tot in elk geval 1 januari 2027) is in 2021 regionaal een centrumregeling en dienstverleningsovereenkomst vastgesteld. Daarin is aangekondigd dat het maximale bedrag voor reserveopbouw wordt heroverwogen. De keuze om de reserve met 1 miljoen euro terug te brengen sluit aan op dit regionaal aangekondigde voornemen. Risico's: 1) verlaging van de Rijksbijdrage voor BW waardoor de Rijksbijdrage ontoereikend wordt en de reserve eerder aangesproken moet worden. 2) een sterke toename van het aantal BW-cliënten, waardoor de reserve toch eerder aangesproken moet worden 3) aanpassing van de regionale afspraken voor verdeling van het overschot BW.

blz. 27 (van 38)

12. Realistisch ramen uitgaven beschermd wonen We verwachten een extra afdracht te kunnen doen van het aandeel van Enschede uit het overschot van Beschermd Wonen. 1) Op basis van het huidige overschot BW, 2) de huidige prognose voor uitbreiding met extra BW-plekken i.v.m. de wachtlijst BW en 3) de huidige regionale afspraken over verdeling van het overschot BW is de verwachting dat er naast de al ingeboekte taakstelling van 5,35 miljoen euro nog middelen terugvloeien naar Enschede. Dit levert naar verwachting een besparing op van 1,4 miljoen euro. Ondertussen wordt doorgewerkt aan de aanpak van de wachtlijst BW door het creëren van extra BW-plekken. Zoals door de raad uitgesproken met de motie Beschermd Wonen, aangenomen in de raad van 11 november 2024. De taakstelling wordt naar beneden bijgesteld als daar noodzaak voor is i.v.m. extra gerealiseerde BW-plekken of bij wijziging van de 3 hierna genoemde voorwaarden 1) een gelijkblijvende rijkbijdrage voor BW, 2) gelijkblijvende regionale afspraken over de verdeelsleutel voor het overschot BW en 3) geen sterke toename van het aantal BW-cliënten. Consequentie van de taakstelling is, dat er geen financiële ruimte is voor innovatie in BW waaronder investeringen ter voorkoming van BW. 13.

Samen leven samen zorgen (medium variant) De toename van het aantal ouderen en het feit dat men langer zelfstandig thuis woont leidt tot een grotere vraag naar ondersteuning in een krappe arbeidsmarkt. In 2024 is een zorgvuldig proces gelopen om te komen tot een duurzame strategie voor de aankomende jaren. Op 30 september 2024 is de strategienota Samen leven, Samen Zorgen (SLSZ) door de gemeenteraad vastgesteld. In deze nota staan 18 voorstellen, die variëren van inzetten van reablement, algemene voorzieningen als een was-voorziening, wijkteams in staat te stellen meer ambulant te kunnen begeleiden en meer geïndiceerde hulp om te zetten naar algemeen toegankelijke voorzieningen (met een lichte toets) in eigen wijk en buurt. Per voorstel is een inschatting gemaakt welke kosten er mee kunnen worden bespaard. Daarvan hebben we het gemiddelde genomen, als het meest realistische scenario (medium scenario). 14. Intensivering preventiemiddelen deels terugdraaien Inzetten van preventiemiddelen is een belangrijk onderdeel van Gezond Enschede, Onze Jeugd Onze Zorg en van Samen Leven Samen Zorgen. Met preventiemiddelen wordt ingezet op verminderen van duurdere zorg- en ondersteuningsvragen in de toekomst. Minder inzet op preventie nu, betekent straks meer inzet van reguliere zorg, WMO en jeugdzorg. Let wel: de budgetten voor 2026 en verder zijn nu nog niet volledig belegd. 15.

Prioritering binnen Sportaal De huidige opdracht van Sportaal loopt tot en met 2026. In de herijking van de opdracht vanaf 2027 zullen de prioriteiten opnieuw bepaald worden binnen de kaders van deze bezuiniging. Denkbaar is dat Sportaal afbouw-tijd nodig heeft om naar de nieuwe prioritering te kunnen groeien, maar dat zal te zijner tijd blijken. 16. Beheer en onderhoud sloten en duikers toevoegen aan product riolering in plaats van product wegen. Geen effect openbare ruimte. Het is een administratieve lastenverschuiving van algemene middelen (product wegen/ OZB) naar gesloten systeem rioolheffing. 17. Slimme dynamische verlichting (op basis van verkeersintensiteit dimmen/uit/aan). Naast de energiebesparing van conventionele naar ledlamp levert dit een reductie van energiekosten op van ongeveer 75%. Dit vraagt om investering van 250.000 euro (over 5 jaar) voor vervanging van de armaturen, waartegenover besparingen op energiekosten staan.

blz. 28 (van 38)

18. Reclame inkomsten verhogen: digitale reclame toestaan in abri's die daarvoor geschikt zijn. Ombouwen van 25 van de 193 abri's analoge naar digitale reclame. Dit levert hogere opbrengsten voor de algemene middelen. Is niet bij alle abri's mogelijk gezien de omgeving (hinder). 19. Reclame inkomsten verhogen: digitale snelwegreclame op 2 plekken Uitgegaan wordt van 2 snelwegschermen langs de A35 op grond van de Gemeente. Eenmalige kosten voor marktconsultatie en aanbesteding. 20. Reclame inkomsten verhogen: digitale schermen 7m2 bij invalswegen op 5 plekken Uitgegaan wordt van 5 stuks schermen bij de invalswegen op grond van de gemeente. Eenmalige kosten voor marktconsultatie en aanbesteding. 21. Geen preventieve bestrijding eikenprocessierups (EPR) De inzet op beheersing van eikenprocessierups wordt afgeschaald. Geen preventieve beheersing meer (spuiten) en alleen nog bij overlast op drukbezochte/ hoog risicoplekken zoals rond scholen, sport- en speelplekken inzetten op wegzuigen van eikenprocessierups(nesten). Zo nodig met borden op plekken waarschuwen voor aanwezigheid van eikenprocessierupsen. Dit vraagt nog wel een nadere uitwerking in relatie tot de landelijke leidraad beheersing eikenprocessierups. We zien op dit moment een relatief lage plaagdruk mede door de huidige aanpak en ook landelijk.

Verwachting is dat deze plaagdruk wel weer snel toe kan nemen als de omstandigheden veranderen. 22. Verlagen kwaliteitsniveau onderhoud groen op bedrijventerreinen. Beeldkwaliteitsniveau onderhoud van gras, beplantingen en hagen op de bedrijventerreinen verlagen van basis naar laag/zeer laag. 23. Schrappen van ondersteunende budgetten evenementen Bij het aannemen van de evenementennota zijn budgetten ingesteld voor professionaliseren van evenementen en voor inkoopevenementen. Voor beide doeleinden is jaarlijks 102.000 euro beschikbaar. In de praktijk zien we dat het professionaliseren van evenementen voldoende wordt geborgd binnen de voor evenementen beschikbare subsidies en dat er weinig beroep wordt gedaan op het budget voor professionaliseren. Daarom stelt het college voor dit budget te laten vervallen. Het college stelt voor ook het budget voor inkoopevenementen, dat bestemd is voor het organiseren van evenementen als bijvoorbeeld (in het verleden) the Passion of het Glazen Huis, te laten vervallen. Daarmee is er geen budget meer beschikbaar wanneer er zich dergelijke spontane kansen voordoen. 24. Gedeeltelijk terugdraaien intensiveringen subsidies voor evenementen Bij het aannemen van het nieuwe evenementenbeleid door de gemeenteraad eind 2023 is gekozen voor een duidelijke nieuwe lijn en intensivering met 1,2 miljoen euro structureel.

We blijven aan die lijn vasthouden, maar bezuinigen op twee manieren op subsidies voor evenementen. Aan de ene kant stoppen we met het subsidiëren van incidentele evenementen, aan de andere kant vragen we alle evenementen in de subsidieprogramma’s middelgroot, sportevenementen en beeldbepalende evenementen een kleine versobering door te voeren om te voorkomen dat we evenementen moeten schrappen. Waar de kortingen ervoor zorgen dat er minder ambtelijke capaciteit nodig is, realiseren we een besparing in het personeelsbudget van team Citymarketing, Evenementen en Cultuur. In levert dit een jaarlijks besparing van 235.000 euro op.

blz. 29 (van 38)

25. Taakstelling citymarketing We leggen een taakstelling van 200.000 euro op het product citymarketing. Citymarketing wordt vormgegeven vanuit de gemeentelijke organisatie en Enschede Promotie. Er zit overlap in rollen, taken en uitvoering en we zien kansen dit efficiënter vorm te geven. Er wordt opnieuw gekeken naar de opdracht voor Citymarketing en hoe dit wordt vormgegeven, waarbij uitgangspunt is dat het jaarlijks 200.000 euro minder mag kosten. 26. Vermindering inzet Zon op dak Laaghangend fruit is na 3 jaar geplukt. Na voeren campagnes kiezen we voor andere benadering. Waar mogelijk via partners zoals CEE. Pilot loopt in 2025. Inzet op Solar Parking blijft gehandhaafd voor resterend bedrag. Deze is en blijft noodzakelijk in relatie tot de met de gemeenteraad afgesproken resultaten van de Energievisie en het Klimaatakkoord. 27. Avond - nachttarief in de garages 5 keer 1 euro (in plaats van 3 keer) Nu is tarief na 19:00 uur 1 euro per uur met maximaal 3 uur. Dit wordt maximaal 5 uur. 28. Schrappen resterend uitvoeringsbudget GGA Landelijk Gebied De Gebiedsgerichte Aanpak Landelijk Gebied is sinds 2021 in uitvoering. De Gebiedsagenda Broekheurne is het eerste resultaat van deze aanpak. Er lopen gesprekken met diverse gebieden. Voor Driene is een gebiedsverkenning in afronding.

Voor het (co)financieren van uitvoeringsmaatregelen uit de agenda's heeft de gemeenteraad budget vastgesteld. De helft van dit budget is in een eerdere begroting al gekort. Het overgebleven deel van dit budget vervalt nu. Voor de uitvoering van de gebiedsagenda Broekheurne is voor de komende drie jaren nog incidenteel geld beschikbaar. Als het uitvoeringsbudget wordt geschrapt, maken we wél af waar we aan begonnen zijn (Broekheurne), maar zetten we geen vervolgstappen in andere gebieden (Driene). Ook gaan we dan geen start in de resterende gebieden maken. 29. Bijdrage Veiligheidsregio in opgave gemeente Enschede De piek in de uitgaven van de FLO (Functioneel Leeftijdsontslag) bij de VRT is achter de rug. Dit betekent dat de jaarlijkse bijdrage met ingang van 2026 wordt verlaagd. Het voordeel hiervan landt in de zomernota 2025. 30. Adviseur Veiligheid Eén adviseur in het team minder in de toekomst, betekent dat de taken die momenteel worden vervuld binnen deze FTE gaan landen bij de overige adviseurs. Het gaat daarbij met name om de inzet met betrekking tot speciale aandachtsgroepen. Er zijn geen taken in het team die we zouden willen of kunnen afstoten. Het gaat veelal om wettelijke taken of om politieke keuzes. 31. Facturen lijkschouwing in rekening brengen bij gemeente inschrijving Enschede heeft een regionaal ziekenhuis.

Dit brengt risico met zich mee dat er ook mensen overlijden die buiten Enschede wonen. Bij een overlijden moet er lijkschouwing plaats vinden als het onbekend is waaraan de persoon is overleden. De kosten van lijkschouwing zijn de kosten voor een arts die de doodsoorzaak vaststelt. De kosten voor lijkschouwing wordt betaald door de gemeente. De wens is om deze kosten bij de woongemeente of nabestaanden te leggen. Op dit moment schrijven we een businesscase en zorgen we dat de uitkomst bekend wordt.

blz. 30 (van 38)

32. Verkiezingslocaties die eigendom van de gemeente zijn krijgen geen onkostenvergoeding meer De Diekmanhal van Sportaal en schoolgebouwen krijgen geen onkostenvergoeding meer als het pand voor verkiezingen gebruikt wordt. Dit omdat de gemeente Enschede eigenaar is van het gebouw en de grond. Deze partners worden verplicht om het gebouw of een ruimte beschikbaar te stellen aan de gemeente voor verkiezingen. 33. Beperken geregistreerde leegstand woningen Voor elke inwoner die goed staat ingeschreven krijgt de gemeente 2485 euro (2025) van het gemeentefonds. Daarmee is het belangrijk dat iedereen zo goed mogelijk staat ingeschreven en panden niet ten onrechte administratief leeg staan. Leegstaande panden leveren ook geen inkomsten op, zoals riool- en afvalheffingen. Wat het gaat opleveren wordt duidelijk na de pilot die wordt uitgevoerd. In het derde kwartaal van 2025 is hier meer duidelijkheid over. 34. Kanaalsturing naar digitaal, tenzij…. Op dit moment bieden we alle kanalen aan (telefonisch, digitaal, fysiek). Er kan gekozen worden om meer in te zetten op digitale dienstverlening en daardoor bijvoorbeeld de telefoonlijn eerder sluiten. 35. Aanpassen openingstijden KCC (naar 9:00 tot 16.30) Telefonisch bereikbaar tussen 9.00 uur en na 16.30 uur, in plaats van 8.00 - 17.00 uur. 36.

Afschrijvingstermijn onderwijshuisvesting aanpassen naar 50 jaar Afschrijvingstermijn aanpassen naar 50 jaar in plaats van 40 jaar. Het aanpassen van de afschrijvingstermijn naar 50 jaar in plaats van de standaard 40 jaar vereist een raadsbesluit, omdat dit een afwijking ten opzichte van onze financiële verordening betreft. In Nederland wordt doorgaans een termijn van 40 jaar gehanteerd voor schoolgebouwen, wat als de algemeen geaccepteerde norm geldt en passend wordt geacht voor de economische levensduur van dergelijke gebouwen. In de praktijk zijn er echter gemeenten die afwijken van deze norm vanwege specifieke omstandigheden, met name wanneer de technische levensduur van een gebouw aanzienlijk langer wordt ingeschat. Sommige gemeenten hanteren bovendien het uitgangspunt dat gebouwen een restwaarde behouden en daarom niet volledig worden afgeschreven. Een belangrijk argument voor een langere afschrijvingstermijn is dat 70% van ons huidige scholenbestand ouder is dan 40 jaar. Bovendien worden nieuwe schoolgebouwen tegenwoordig toekomstbestendig ontworpen. Deze gebouwen hebben niet alleen een langere technische levensduur, maar zijn ook flexibel inzetbaar, wat ze geschikt maakt voor transformatie naar andere functies als de onderwijsfunctie ooit komt te vervallen.

Deze kenmerken onderbouwen het voorstel om voor de in het IHP opgenomen investeringen een afschrijvingstermijn te hanteren van 50 jaar. 37. Toekomstgericht organiseren De komende jaren zetten we stevig in op organisatieontwikkeling. Dit doen we vanuit de overtuiging dat een toekomstbestendige, wendbare en slagvaardige gemeentelijke organisatie noodzakelijk is om onze strategische opgaven effectief aan te pakken. Door processen te vereenvoudigen, digitalisering en technologie slim in te zetten, en onze manier van werken anders te organiseren, verbeteren we de kwaliteit van het werk én realiseren we structurele besparingen.

blz. 31 (van 38)

De maatregelen zijn divers van aard en raken meerdere onderdelen van de organisatie: van gerichte toepassing van Artificial Intelligence en Business Intelligence, verdere digitalisering, herinrichting van werkprocessen, het vervangen van externe inhuur door eigen medewerkers tot het verbeteren van inkoop, juridische kwaliteit en interne bedrijfsvoering. We anticiperen op de uitstroom van pensioengerechtigde medewerkers en benutten de kans om te verjongen in het loongebouw. In de bedrijfsvoering budgetten anticiperen we al op een krimpende organisatie. Tegelijkertijd organiseren we beleid slimmer en slagvaardiger: dichter bij de uitvoering, meer integraal en met focus op de strategische opgaven. Dit alles levert op termijn substantiële efficiencywinst op. In de begroting is hiervoor een structurele besparing van 7,6 miljoen euro opgenomen. Om dit mogelijk te maken, investeren we in verandervermogen, eigenaarschap en samenwerking. We versterken teams en kiezen bewust waar we wel en niet op inzetten. Zo creëren we ruimte voor vakmanschap, verlagen we de werkdruk en bouwen we aan een organisatie die klaar is voor de opgaven van morgen. 38. Combinatiefunctionarissen uit SPUK Er was een gemeentelijk budget voor de bekostiging van Combifunctionarissen. De bekostiging verloopt nu via een Specifieke Uitkering zodat dit budget kan vrijvallen. 39.

Afromen onderbesteding gladheidsbestrijding De gemiddelde onderbesteding over de afgelopen 10 jaar is 50.000 euro per jaar. Dit komt door relatief warme winters, routeoptimalisatie samen met buurgemeenten en steeds meer data-gestuurde strooiapparatuur. 40. Inleveren 50% budget planschade De begrote post voor planschade (100.000 euro jaarlijks) wordt gesplitst naar advieskosten (50.000 euro) en materieel budget uitkeringen (50.000 euro). Advieskosten blijven jaarlijks op de begroting voor de afdeling Bestemmen. De reservering materieel budget voor uitkeringen vervalt. Kosten n.a.v. planschade die niet te verhalen zijn, zijn vanaf dan een geaccepteerd tekort in het product bestemmen. Dit tekort melden we gedurende het jaar in de IPC. 41. Participatieteam financieren uit projectbudgetten i.p.v. AD budget We houden de ondersteuning en uitvoering van het participatieteam volledig in stand. Qua financiële middelen halveren we de dekking vanuit het AD-budget, en compenseren dat vanuit projectgelden en interne opdrachten. 42. GBTwente - Kaderbrief en taakstelling loon- prijscompensatie GBTwente heeft in haar kaderbrief twee maatregelen aangeven voor het verminderen van de lasten voor gemeenten. Door positieve rente heeft GBTwente rentebaten binnen het schatkistbankieren. Dit levert een voordeel voor de deelnemende gemeenten op.

Aanvullend ziet GBTwente kans om haar kosten te reduceren met ca. 356.000 euro. Totaal betekent dit een voordeel van ca. 970.000 euro voor de deelnemende gemeenten. Voor Enschede betekent dit een voordeel van ca. 310.000 euro. 43. Verhogen raming plafond BCF Inzetten deel van de beschikbare ruimte onder het plafond BCF. De toezichthouder staat toe dat maximaal de ruimte over het laatste jaar structureel wordt geraamd in de begroting. Voor Enschede is dit maximaal 5,7 miljoen euro. De toezichthouder geeft ook de aanwijzing hier terughoudend mee om te gaan vanwege de jaarlijkse fluctuaties in deze ruimte. De gemiddelde ruimte van de laatste 5 jaren is 3,3 miljoen euro. Daarom nu 3 miljoen euro opgenomen als mogelijkheid.

blz. 32 (van 38)

44. Besparing op verzekeren Effect van aanbesteding Aansprakelijkheidsverzekering. 45. Besparing op Broker fee voor inhuur Het bedrijf Maandag is na de aanbesteding de nieuwe MMS voor inhuur van externen. De afgesproken fee is 0,27 cent per uur lager dan de fee die de vorige partij hanteerde. Op basis hiervan we verwachten circa 30.000 euro per jaar te besparen. 46. Extra basisdividend Twence Geen scherpe keuze maar beschikbaar voor middelenkader nu de transactie aankoop aandelen Twence is afgerond conform het raadsbesluit van 9 december 2024. Het bedrag bestaat uit het hogere dividend. In het raadsbesluit waren de jaarlijkse kapitaallasten hierop nog in mindering gebracht. Deze lasten zijn echter binnen het product rente & treasury ook meteen weer baten. Daarom is het begrote bedrag nu hoger dan de eerder verwachte nettoopbrengst. 47. Afromen voordeel omslagrente Vastgoedbedrijf Afgelopen jaren waren er bij treasury voordelen doordat subsidies aan de voorkant uitbetaald worden, investeringen achterlopen en op banksaldo vervolgens een hoge rente wordt ontvangen. Daardoor kon de omslagrente naar beneden worden bijgesteld, in 2024 zelfs tot 0%. Dit geeft voordelen bij gesloten systemen die landen in bestemmingsreserves. Bij het vastgoedbedrijf is het mogelijk dit voordeel af te romen.

2.7. Lokale belastingen en heffingen Elk jaar werken we de verwachte inkomsten voor lokale belastingen bij. Daarbij kijken we eerst naar de opbrengst die is gerealiseerd in het afgelopen jaar. Daarna maken we een afweging welke indexatie toe te passen voor komend jaar. Normaliter passen we enkel een inflatiecorrectie toe. Daarbij kijken we naar de meerjarige gemiddelde inflatie. We houden die lijn voor komend jaar ook vast, met uitzondering van het tarief voor toeristenbelasting. Verder onderzoeken we de mogelijkheid om een publieksbijdrage voor evenementen in te voeren. Programma Lokale belasting (in 1.000 euro)

I/S

2026

F&O

1. Inflatiecorrectie lokale belastingen

2.500 2.500 2.500 2.500

F&O

2. OZB bedrijven hogeren realisatie

400

F&O

3. Verhogen tarief toeristenbelasting

F&O

4. Publieksbijdrage evenementen

100

DWLW

5. Milieuleges

DWLW

6. Verhogen lege tot maximaal 100% kostendekkend

550

Totaal lokale belastingen en heffingen

2027

2028

2029

2.980 3.700 3.700 3.700

Toelichting lokale belastingen 1. Inflatiecorrectie lokale belastingen Conform reguliere werkwijze passen we elk jaar een inflatiecorrectie toe op de lokale belastingen. Conform het coalitieakkoord kijken we daarbij naar het meerjarig gemiddelde om eventuele exorbitante stijgingen te voorkomen. Daardoor komen we voor 2026 uit op een inflatiecorrectie van ca. 4%. 2. OZB bedrijven hogere realisatie Dit is de structurele meevaller bij de OZB-niet woningen (bedrijfspanden e.a.) uit 2024.

blz. 33 (van 38)

3. Verhogen tarief toeristenbelasting Een verhoging van het tarief toeristenbelasting met 10 procent levert ca 70.000 euro extra inkomsten op. We zitten dan nog steeds rond het gemiddelde van het tarief in Nederland. 4. Publieksbijdrage evenementen Omdat er veel bij komt kijken om een evenement soepel en veilig te laten verlopen, onderzoekt het college de mogelijkheid om een publieksbijdrage voor evenementen in te voeren. Het onderzoek richt zich op grote evenementen met ticketverkoop. De komende tijd onderzoeken we hoe we de invoering vorm zouden kunnen geven gezien de complexiteit hiervan, en hoe deze publieksbijdrage zich verhoudt tot het gelijkheidsbeginsel. 5. Milieuleges Extra (leges)opbrengsten op milieutaken van de Omgevingsdienst Twente (ODT) 6. Verhogen leges tot maximaal 100% kostendekkend De huidige afspraak is dat binnen Vergunnen (dus excl. dienstverlening) een kostendekkendheid wordt nagestreefd van 100%. Dit is ook het geval voor de begroting 2025. Kijken we echter naar de totale legesverordening, dan zien we nog ruimte.

2.8. Structureel saldo Onze begroting wordt jaarlijks beoordeeld door de provinciale toezichthouder. De provincie toetst of de begroting structureel en reëel in evenwicht is en of deze voldoet aan de wettelijke eisen voor financieel beheer. Deze beoordeling leidt tot een specifieke vorm van toezicht: repressief (waarbij de gemeente zelfstandig besluiten mag nemen) of preventief (waarbij vooraf goedkeuring van de provincie vereist is voor de begroting en/of begrotingswijzigingen). Ons streven is om onder repressief toezicht te blijven en daarmee onze bestuurlijke en financiële handelingsvrijheid te behouden. In dit kader is het structureel saldo een belangrijk kengetal. Het laat zien of de structurele (terugkerende) baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Het structureel saldo fungeert daarmee als indicator voor de financiële houdbaarheid op de lange termijn. Over de volledige vierjaarsperiode tonen wij een positief structureel saldo. Daarbij merken we op dat dit saldo mede gebaseerd is op de door ons opgenomen stelposten van in totaal 9,6 miljoen euro voor jeugdzorg, zoals toegelicht in paragraaf 2.2. Dit bestaat uit een stelpost voor eigen bijdrage Jeugd (2,993 miljoen euro), een stelpost sturen op trajectduur (783.000 euro) en een stelpost indexatie hervormingsagenda (5,835 miljoen euro).

De provinciale toezichthouder heeft vooraf aangegeven dat voor de eerste 2 posten stelposten opgenomen mogen worden, echter dat ze een correctie zal toepassen op een eventuele stelpost voor de indexatie van de hervormingsagenda. Wij nemen weloverwogen wel zo’n stelpost op. Na de verwachte correctie hierop zal het structureel saldo in het jaar 2026 niet langer positief zijn. In 2029 is dat wel weer het geval. Op basis van deze meerjarige beoordeling verwachten wij dat de provincie geen aanleiding zal zien om over te gaan tot preventief toezicht. Structureel saldo (in miljoenen euro)

2026

Structureel saldo begroting 2025-2028 Structureel saldo huidig

blz. 34 (van 38)

2027

2028

2029

-16,6

-12,6

-6,3

-5,0

0,2

4,1

6,2

9,9

2.9. Bezuinigingsmonitor In principe worden de bezuinigingen uit deze zomernota, net als die uit vorige begrotingen, direct taakstellend verwerkt op de relevante budgetten. Inhoudelijke realisatie van de bezuinigingen volgen we middels een bezuinigingsmonitor. Deze is opgenomen in de tussenrapportage die jaarlijks wordt opgesteld.

2.10. Strategische investeringsagenda Naast de zomernota is de strategische investeringsagenda een belangrijk sturingsinstrument voor de gemeenteraad. De Strategische Investeringsagenda is het instrument waarmee de gemeente Enschede koers houdt op haar lange termijn opgaven. In een tijd waarin maatschappelijke vraagstukken zoals woningnood, energietransitie en sociaaleconomische ongelijkheid steeds urgenter worden, biedt de investeringsagenda de noodzakelijke financiële en inhoudelijke basis voor structurele investeringen in de stad. Zo blijven we, óók in financieel zwaardere tijden, investeren in ruimtelijke, sociale en economische kwaliteit. De investeringsagenda is geen statisch document. Jaarlijks actualiseren we de agenda, op basis van beleidsontwikkelingen, uitvoeringsinformatie en financiële kaders. De gemeenteraad bepaalt gelijktijdig met de zomernota welke projecten blijven staan, toegevoegd of afgeschaald worden, en of temporisering nodig is om financieel binnen de spelregels te blijven. Voor 2025 ligt een actualisatie voor waarin: • Boeldershoek West wordt toegevoegd, als antwoord op de groeiende behoefte aan werklocaties; • Driehoek Noord en Rigtersbleek worden getemporiseerd. Dit is nodig omdat op andere projecten sprake is van versnelling. Daardoor treedt een tussentijds tekort aan beschikbare investeringsmiddelen op.

De versnelde uitvoering van projecten toont aan dat de investeringsagenda werkt, maar legt ook druk op beschikbare middelen. Dit is op te lossen door Driehoek Noord te splitsen in 2 delen en het 2e deel vanaf 2030 te ontwikkelen en bij Rigtersbleek de herontwikkeling niet voor 2035 op te starten; • Ontmoetingsruimte Glanerbrug de financiering wordt omgezet van eenmalige middelen naar een structureel budget. Dit om aan wettelijke verplichtingen rondom activering van maatschappelijk vastgoed te voldoen en toekomstige vervanging mogelijk te maken. Na de actualisatie van de investeringsagenda bevat deze de volgende grote gebiedsontwikkelingen: De Kop, Centrumkwadraat, Cromhoff, Eschmarkerveld, Horstmanpark, Dia Twekkelerveld, Dia Zuid, Kennispark, Sportaccomodaties, Topsportcampus, Ontmoetingsruimte Glanerburg, Warenhuis, Boeldershoek West. Met deze projecten worden tot 2034 vanuit deze agenda circa 4.800 woningen gebouwd (waarvan 50%-70% betaalbaar) en bestaande woningen verduurzaamd. Ook wordt 58.000m2 aan werkfuncties (van broedplaatsen tot kantoren) en 5800m2 aan voorzieningen gecreëerd (ontmoetingsplekken, parkeergarage busstation, (top)sportvoorzieningen, sociaal maatschappelijke voorzieningen). Binnen de projecten op de investeringsagenda is aandacht voor versterking van biodiversiteit, vergroening van openbare ruimte en wateropvang.

Hiermee draagt de SIA breed bij aan onze opgaven. Zo worden fysieke ontwikkelingen (woningbouw, bedrijventerreinen, openbare ruimte) gekoppeld aan sociale impact (leefbaarheid, kansengelijkheid) en economische groei (banen, innovatie). De Strategische Investeringsagenda werkt ook als vliegwiel voor externe financiering. Sinds 2021 is ruim 84 miljoen euro aan cofinanciering opgehaald bij het Rijk en de Provincie.

blz. 35 (van 38)

2.11. Risico's In deze zomernota zijn een aantal risico's geconstateerd. Het zijn onderwerpen waarvan het op dit moment nog onzeker is of ze zich voor gaan doen. En als ze zich voor doen, wat dan de financiële impact is. In onderstaand overzicht is, op basis van de huidige kennis, een zo realistisch mogelijk beeld van de risico's geschetst. Programma Risico (in 1.000 euro)

I/S 2026 2027 2028 2029

V&S

1. Lage loonindexatie in relatie tot inkoop zorg

p.m.

DWLW

2. Novel-T Foundersbijdrage

313

F&O

3. Datagedreven werken - verouderde integratie en datamanagement technologie

500

p.m.

Totaal

Toelichting risico’s 1. Lage loonindexatie in relatie tot inkoop zorg Conform de financiële verordening hanteren we het loonindexatie cijfer uit de vastgestelde Cao Gemeenten voor het opstellen van onze begroting. Bij de inkoop van Jeugdhulp en Wmo zijn we echter contractueel verplicht om te indexeren op basis van OVA en PPC indexaties. Deze zijn op het moment van het opstellen van deze zomernota echter nog niet definitief bepaald. Mochten deze hoger uitvallen dan kan dat tot een aanvullend knelpunt leiden. Over 2025 zien we dat ook reeds in diverse knelpunten die in deze zomernota zijn opgenomen. 2.Novel-T Foundersbijdrage In het verleden is afgesproken dat er telkens voor 4 jaar geld voor Novel-T beschikbaar gesteld zou worden. Voor 4 jaar door het te koppelen aan het coalitieakkoord. De foundersbijdrage van Enschede van 313.000 euro per jaar stopt daarmee vooralsnog na 2026. Dit betekent dat we vanaf 2027 geen middelen meer hebben voor Novel-T. Dat heeft impact op onze doelen met betrekking tot innovatie stad en ontwikkeling van het Kennispark. De ondersteuning van innovatieve clusters en MKB bedrijven komt dan onder druk te staan. Er wordt nu verkend of er mogelijkheden zijn om de kosten te dragen met meerdere gemeenten gezien het belang van Novel-T voor de regio. Dit aanvullend op hun bijdrage die via de Twenteboard loopt, eveneens founder van Novel-T. 3.

Datagedreven werken verouderde integratie en datamanagement technologie Momenteel laten wij een extern onderzoek uitvoeren naar de staat van ons applicatielandschap in verband met de toegankelijkheid, uitwisselbaarheid en beheersbaarheid van de daarin opgeslagen gegevens. Onze organisatie gebruikt daarvoor namelijk verouderde technologie. Zo krijgen sommige systemen geen ondersteuning meer van de leverancier, kunnen nieuwere systemen niet communiceren met oudere (langzamer en star) en ervaren we risico's op het blijvend voldoen aan veranderende wetgeving en beveiligingsvereisten op het gebied van omgang met data. Als de integratie van systemen en de uitwisseling van data niet goed werkt, kunnen systemen niet goed samenwerken. En als het datamanagement niet op orde is, kan de gedeelde informatie onvolledig, onveilig, niet tijdig beschikbaar of onbetrouwbaar zijn. Hierdoor kunnen bedrijfsprocessen verstoord raken, verrichten we onnodig veel handmatig werk, stijgen daardoor kosten en risico's en voldoen we mogelijk niet meer aan wetten over gegevensbescherming. Dat moeten we voorkomen. Het externe onderzoek helpt ons om deze problematiek en de omvang ervan inzichtelijk te maken. Daarbij zal tevens een plan gemaakt worden om de vereiste verbeteringen door te voeren. Dan kan ook een inschatting gemaakt worden van de daarvoor benodigde middelen.

blz. 36 (van 38)

Bijlage 1: Afkortingen en verklaringenlijst Afkorting

Uitleg

Algemeen bestuur

AD-budget

Algemene Dienst budget, uitdrukking dat het budget op de exploitatie drukt

Artificial Intelligence, kunstmatige intelligentie

AVG

Algemene verordening gegevensbescherming

BBP

Bruto Binnenlands Product

BBV

Besluit Begroten en Verantwoorden

BCF

Btw-compensatiefonds

BOB

Begroting en Organisatie in Balans

Beschermd Wonen

CEE

Coöperatie Enschede Energie

CEP

Centraal Economisch Planbureau

CAO Collectieve arbeidsovereenkomst voor gemeenten gemeenten CROW 400

Veiligheidsklasse, deze klasse duidt op een situatie met een beperkte mate van verontreiniging en daarmee gepaard gaande lage risico's.

CVV vervoer

Collectief Vraagafhankelijk Vervoer is een vorm van vervoer op afroep, waarbij mensen met verschillende mobiliteitsbeperkingen of in gebieden waar het openbaar vervoer niet goed bereikbaar is, gebruik kunnen maken van een deeltaxi.

DCW

Deze Combinatie Werkt, sociale werkvoorzieningsschap binnen de gemeente Enschede

DDC

Documentdienstencentrum

DOC

Dieren Opvang Centrum in Enschede

DSO

Digitaal Stelsel Omgevingswet

Decentralisatie uitkering

DWLW

Begrotingsprogramma Duurzaam, Wonen, Leven en Werken

EPR

Eikenprocessierups

ESF

Europees Sociaal Fonds

Europese RTTI wetgeving

De Europese Real Time Traffic Information (RTTI)-wetgeving, een EU-verordening, regelt het beschikbaar stellen van real-time verkeersinformatie aan weggebruikers in de EU.

F&O

Begrotingsprogramma Financiën en Organisatie

FLO

Functioneel Leeftijdsontslag

FTE

Full Time Equivalent = 1 voltijds formatieplaats (36-urige week)

Gemeentefonds

G-40

Netwerk van 41 (middel) grote steden in ons land

GGA

Groenblauwe gebiedsgerichte aanpak

GGZ

Geestelijke Gezondheidszorg

Gemeenschappelijke Regeling

GSB

Grote Steden Beleid

IHP

Integraal Huisvestingsplan

blz. 37 (van 38)

IPC

Integrale Planning & Control cyclus

IST

Individuele Subsidie Toeslag

Informatietechnologie

KCC

Klant Contact Centrum

LKS

Loon kosten subsidie detacheringen

m.b.a.

milieu belastende activiteit

MKB

Midden- en kleinbedrijf

MMS

Multimedia Messaging Service, is een technologie die gebruikt wordt op via multimediainhoud, zoals foto's, video's en audio, te versturen via mobiele telefoons.

NDW

Nationaal Dataportaal Wegverkeer

NEA index

De NEA index, officieel de Nationale Energie Efficiency Index, is een belangrijke maatstaf voor de kostenontwikkeling in het Nederlandse wegvervoer, met name in de zorg- en taxibranche. Deze index wordt gebruikt om de stijging van kosten in de sector te meten, inclusief loonkosten, brandstofkosten en andere operationele kosten.

ODT

Omgevingsdienst Twente

OMD vervoer

Maatwerkvervoer in 11 Twentse gemeenten waarbij mensen van en naar hun dagbesteding of jeugdinstelling worden gebracht en gehaald.

O&O

Onvermijdelijk en Onuitstelbaar

OZB

Onroerende Zaak Belastingen

PDC

Producten Diensten Catalogus

PgaX

Privacy proof oplossing waarmee gemeenten aan kunnen tonen dat ze de juiste maatregelen hebben genomen en zich aan de wet houden.

P&O

Personeel en Organisatie

PM post

Pro Memorie post, nu niet goed in te schatten budget/raming

RO&B

Ruimtelijke ordening en beheer

S&B

Begrotingsprogramma Samenleving & Bestuur

SDWE

Stichting Dienstverlening Welzijn Enschede

SES

Stichting Enschedese Speeltuinen

SIA

Strategische Investeringsagenda

SMP

Sociaal Maatschappelijke Participatie jongvolwassenen

SPUK

Specifieke Uitkering van het Rijk

SROI

Social Return On Investment, veelal als inkoopvoorwaarde

Sociale Werkvoorziening

Totallink

Software voor vastgoedbeheer en gebiedsontwikkeling

V&S

Begrotingsprogramma Vitaal & Sociaal

VNG

Vereniging Nederlandse Gemeenten

VSV

Voortijdig schoolverlaten

VTT

Veilig Thuis Twente

WDO

Wet Digitale Overheid

WMO

Wet Maatschappelijke Ondersteuning

Werkloosheidswet

blz. 38 (van 38)

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=enschede&id=1098523e-061f-4187-b973-42779a888749