ENS Gemeenterekening 2021 - 10-5-2022

Bron: Kennispunt Twente en Menzis.

blz. 86 (van 306)

Toelichting Voor een toelichting van deze indicator zie indicator 3.02b 'Percentage inwoners tot 110 procent van het sociaal minimum dat betaald verzekerd is via Menzis GV1+ GV2'. Alle inwoners met een inkomen tot 120% van het sociaal minimum kunnen zich voor het collectieve GV 3 pakket aanmelden. Bij dit pakket wordt ook het eigen risico van de inwoners verzekerd. De afgelopen jaren zagen we de trend dat het percentage inwoners dat kiest voor het Menzis GV1+ GV2 daalt en het percentage inwoners dat kiest voor het Menzis GV3 pakket stijgt. Het grote voordeel van GV3 is dat het eigen risico meeverzekerd is. Dit jaar is er voor het eerst sprake van een lichte daling. Dit gegeven wordt meegenomen in een gesprek over de dalende aantallen deelnemers met Menzis. Net zoals bij de toelichting op GV1 en GV2 vermeld is, kan deze lichte daling van meerdere factoren afhankelijk zijn. Wij hebben hier nog geen gegevens over en wellicht speelt de coronacrisis hier ook mee. De aanbevelingen uit het onderzoek naar de collectieve zorgverzekering worden aan de raad gepresenteerd. Bron: Kennispunt Twente en Menzis. Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 1

01. We voeren het beleidskader 'Rondkomen met je inkomen' uit.

. Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

3.03 De inwoners met een laag inkomen zitten zo min mogelijk in een schuldhulpverleningstraject We handelen preventief, voordat iemand in de schulden terechtkomt. Daar waar mensen toch in de schulden zijn gekomen en waar ze die niet kunnen oplossen, ondersteunt de gemeente Enschede deze inwoners. Dit doen we samen met diverse maatschappelijke organisaties (zoals bijvoorbeeld het Diaconaal Platform Enschede, Humanitas thuisadministratie, Alifa) en de Stadsbank Oost-Nederland. Ook de Wijkteams Enschede spelen hierbij een belangrijke rol.

blz. 87 (van 306)

Indicatoren Aantal indicatoren: 2

Toelichting De Stadsbank Oost Nederland voert voor de gemeente Enschede taken in het kader van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening uit. Elke inwoner met problematische schulden kan een beroep doen op de Stadsbank Oost Nederland. Het aantal inwoners met een schuldhulpverleningstraject zit onder onze streefwaarde. We zien in 2021 een verdere daling in het percentage inwoners met een schuldhulpverleningstraject ten opzichte en verwachten dat dit een effect is van de coronacrisis. Afgelopen jaar is er (opnieuw) minder fysiek contact geweest tussen inwoners en maatschappelijke organisaties. Het is bekend dat inwoners zich minder snel uit eigen beweging melden bij de Stadsbank. Vaak worden inwoners voorgedragen vanuit maatschappelijke organisaties. Doordat er minder fysiek contact is geweest tussen inwoners en maatschappelijke organisaties zijn er ook minder inwoners voorgedragen. Dit verklaart waarschijnlijk de daling in het percentage inwoners met een schuldhulpverleningstraject. Bij nagenoeg alle Stadsbanken in Nederland is sinds twee jaar een dalende tendens waarneembaar van het aantal schuldhulpverleningstrajecten. Als er in het hele jaar 2022 geen coronamaatregelen zijn, wordt de werkelijke invloed van de coronamaatregelen duidelijk op het aantal schuldhulptrajecten bij de Stadsbank. Bron: Kennispunt Twente en Stadsbank Oost Nederland

blz. 88 (van 306)

Toelichting Als iemand wegens omstandigheden niet goed voor zijn eigen financiën kan zorgen, kan de kantonrechter op verzoek een beschermingsmaatregel nemen. Als zo'n maatregel alleen over het beheer van de financiën gaat, is sprake van bewind. Deze indicator heeft alleen betrekking op inwoners die bijzondere bijstand krijgen voor de kosten voor bewindvoering. Het aantal inwoners met bewindvoering ligt onder onze streefwaarde. Wel zien we een lichte stijging in het percentage inwoners met bewindvoering ten opzichte van 2019. 2019 is een uitschieter in de trendlijn omdat in dit jaar een eenmalige individuele inkomensbeoordeling heeft plaatsgevonden. Dit waren klanten van de Stadsbank Oost Nederland die van collectieve facturering zijn overgegaan naar een individuele inkomensbeoordeling. Het aantal inwoners met bewindvoering in 2021 is nagenoeg stabiel vergeleken het jaar 2020 Bron: Kennispunt Twente en SSD (registratiesysteem afd. Werk & Inkomen). Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 0

Bijdrage verbonden partij: Stadsbank Oost Nederland

. Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

4. Inwoners participeren in de samenleving In een inclusieve samenleving is iedereen naar vermogen zelf verantwoordelijk voor zijn eigen leven en doet naar vermogen mee. Dat kan zijn via betaald werk danwel als vrijwilliger, mantelzorger, actief lid van een vereniging en/of andere non-profit-organisatie in Enschede en dergelijke.

4.01 De inwoners werken betaald naar vermogen Het welbevinden van mensen wordt mede bepaald door het gevoel 'er toe doen'. Het hebben van betaald werk is daar een belangrijke factor bij, ieder naar eigen capaciteiten. Het aandeel werkende Enschedeërs, de ‘arbeidsmarktparticipatie’, neemt toe en groeit richting het niveau van andere G40 steden. Indicatoren Aantal indicatoren: 1

blz. 89 (van 306)

Toelichting De netto-arbeidsparticipatie is dat deel van de mensen in de leeftijdsgroep van 15 tot 75 jaar (de potentiële beroepsbevolking) dat daadwerkelijk aan het werk is. Hoe hoger dit percentage, hoe kleiner het deel niet-werkenden wordt. Niet-werkenden zijn aan de ene kant scholieren, studenten, renteniers en aan de andere kant de werkloze beroepsbevolking. Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking. Op het moment van ambtelijke oplevering van de gemeenterekening 2021 had het CBS geen score over 2021 beschikbaar. We nemen de score over 2021 op in de gemeenterekening 2022. Bron: CBS Statline. Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 3

01. We voeren het beleidskader EAA uit aan de hand van het uitvoeringsprogramma 2021. 02. In 2021 vullen we in het kader van de regeling Nieuw Beschut 86 banen in. 03. We dienen een regionale aanvraag in voor ESF+ arbeidsmarkt. Bijdrage verbonden partij: Stichting Werkgeverstaken Participatiewet Enschede (SWPE)

. Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

4.02 De inwoners doen actief mee in de samenleving via vrijwilligerswerk, mantelzorg, lidmaatschap verenigingen e.d. Meedoen in de samenleving kan naast een betaalde baan op diverse manieren. Via vrijwilligerswerk en/of mantelzorg: werk dat onverplicht en onbetaald wordt verricht ten behoeve van anderen of (de kwaliteit van) de samenleving. En/of via een actief lidmaatschap van een vereniging of non-profit-organisatie danwel actief meedoen aan activiteiten die in de stad of eigen wijk worden georganiseerd bij en/of door verenigingen en non-profitorganisaties. Indicatoren Aantal indicatoren: 3

blz. 90 (van 306)

Toelichting Vrijwilligerswerk is werk dat in georganiseerd verband onbetaald wordt uitgevoerd, bij een sportvereniging, hobbyvereniging, cultuurvereniging, kerkgenootschap of andere religieuze vereniging, natuur- en milieuvereniging, school, wijkraad/activiteiten, buurtcommissie/buurthuis, bewonerscommissie, vakvereniging, ouderenbond, vrouwenvereniging, migrantenorganisatie, politieke partij, jongerenorganisatie, gehandicaptenorganisatie, zorg- of hulpverleningsorganisatie, mantelzorgondersteuning, andere vereniging of club. Het beleid is gericht op een hogere vrijwillige inzet van de inwoners. De score is terug op het niveau 2019, in 2020 zijn i.v.m. corona veel activiteiten stilgelegd, die in 2021 weer zijn opgepakt. Ook de door de gemeente gesubsidieerde partners hebben hun kernactiviteiten weer kunnen uitvoeren (zoals stimuleren en ondersteunen vrijwilligerswerk). Bron: Stadspanel Enschede.

Toelichting Mantelzorg is de zorg voor chronisch zieken, gehandicapten en hulpbehoevenden door naasten: partner, familieleden, vrienden, kennissen en buren. Kenmerkend is de al bestaande persoonlijke band tussen de mantelzorger en zijn of haar naaste. Daarnaast gaat het om een langdurige zorg die onbetaald is en meer is dan in een persoonlijke relatie gebruikelijk is. De mantelzorg kan intensief (16,8% in 2019) of incidenteel (31% in 2019) zijn.

blz. 91 (van 306)

Het beleid is gericht op minder professionele zorg en meer zorg vanuit de samenleving zelf. We streven naar een verdere groei van het aantal mantelzorgers. We zien over de afgelopen zeven jaar een licht golvende lijn met weinig uitschieters. Een eenduidige verklaring hiervoor hebben we niet. Bron: Waarstaatjegemeente.nl, de meting is tweejaarlijks.

Toelichting Deze indicator betreft inwoners die lid zijn van een Enschedese vereniging of organisatie op het gebied van sport, hobby, cultuur, religie, natuur- en milieu, vakbond, jongeren, ouderen, vrouwen, gehandicapten, migranten, wijkraad, buurtcommissie, bewonerscommissie, politiek, zorg- of hulpverlening en dergelijke en actief deelnemen aan de activiteiten van de club. Het streven is gebaseerd op een voortzetting van de stabiele lijn Er is al jaren een stabiele lijn, variërend tussen 59% en 63%, met een kleine positieve uitschieter in 2019 (66%) en nu in 2021 een kleine negatieve uitschieter. Mogelijk is dit een effect van corona. Bron: Stadspanel Enschede. Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 4

01. We ontwikkelen het beleid t.a.v. vrijwilligerswerk door. Het actieplan is in 2020 niet geëvalueerd i.v.m. prioritering in werkzaamheden en verminderde werkbelasting door de COVID-maatregelen. Actualisatie van ons vrijwilligersbeleid zal samenlopen met de doorontwikkelingen van het proces ‘Sociale Basis’. 02. We rollen het geactualiseerde actieplan Mantelzorg uit. Het actieplan is in 2020 niet (schriftelijk) geactualiseerd i.v.m. prioritering in werkzaamheden en verminderde werkbelasting door de COVID-maatregelen. Actualisatie van ons mantelzorgbeleid zal samenlopen met de doorontwikkelingen van het proces ‘Sociale Basis’. 03. We stellen een uitvoeringsprogramma nieuwe Wet Inburgering op. 04. We onderzoeken de mogelijkheden van de Landelijke Voorziening Vreemdelingen (LVV) in Enschede. De landelijke pilot LVV is in 2022 door het Ministerie van Justitie & Veiligheid niet uitgebreid. Het ministerie heeft Enschede in 2021 niet benaderd met de vraag om deel te nemen.

.

blz. 92 (van 306)

Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

Wettelijk verplichte indicatoren Op grond van het Besluit begroting en verantwoording zijn onderstaande indicatoren opgenomen. De indicatoren gelden voor iedere gemeente en zijn bedoeld om gemeenten met elkaar te kunnen vergelijken. Dit is mogelijk via www.waarstaatjegemeente.nl. Beleidsveld

Naam indicator

Eenheid

Jaar

Score

17. 4. Onderwijs

Absoluut verzuim

Aantal per 1.000 inwoners 5-18 jaar

2020

0,5

DUO/Ingrado

18. 4. Onderwijs

Relatief verzuim

Aantal per 1.000 inwoners 5-18 jaar

2019

18

DUO/Ingrado

19. 4. Onderwijs

Vroegtijdig schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv-ers)

% deelnemers aan het VO en MBO onderwijs

2020

2,4%

DUO/Ingrado

20. 5. Sport, cultuur en recreatie

Niet-sporters

%

2020

52,3% Gezondheidsmonitor volwassenen en ouderen (GGD, CBS, RIVM)

22. 6. Sociaal domein

Jongeren met een delict voor de rechter

% 12 t/m 21 jarigen

2020

1%

CBS

23. 6. Sociaal domein

Kinderen in uitkeringsgezin

% kinderen tot 18 jaar

2020

10%

CBS

29. 6. Sociaal domein

Jongeren met jeugdhulp

% van alle jongeren tot 18 jaar

2020

12,8%

CBS

30. 6. Sociaal domein

Jongeren met jeugdbescherming

% van alle jongeren tot 18 jaar

2020

1,8%

CBS

31. 6. Sociaal domein

Jongeren met jeugdreclassering

% van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

2020

0,6% CBS

32. 6. Sociaal domein

Cliënten met een maatwerkarrangement WMO

Aantal per 10.000 inwoners

2020

950

blz. 93 (van 306)

Bron

CBS

Wat heeft het gekost? In onderstaande taartdiagram zijn de gerealiseerde lasten per product weergegeven.

Vitaal en sociaal Bedragen x 1.000 euros

Begroting (primair)

Begroting (na wijziging)

Realisatie

Saldo (- = nadeel)

Lasten

405.433

425.397

404.587

20.810

Baten

124.718

135.013

138.482

3.469

Gerealiseerde saldo van baten en lasten

280.715

290.384

266.105

24.279

1

5.378

23.014

-17.636

Onttrekking reserves

1.285

2.781

16.696

13.914

Gerealiseerde saldo van mutaties reserves

-1.284

2.597

6.318

-3.722

279.431

292.981

272.423

20.557

Storting reserves

Resultaat

Deze tabel geeft de samenstelling van het resultaat van het programma weer. Baten en lasten, stortingen en onttrekkingen reserves worden allemaal gepresenteerd als positieve bedragen. In de saldo-kolom wordt de realisatie met de begroting (na wijziging) vergeleken en krijgt een nadeel een negatieve notatie en een voordeel een positieve notatie: - Lasten; de werkelijke lasten over 2021 zijn lager dan begroot. Het saldo lasten is dus voordelig. - Baten; de werkelijke baten over 2021 zijn hoger dan begroot. Het saldo baten is dus voordelig. - Storting; de werkelijke storting reserves over 2021 is hoger dan begroot. Het saldo storting is dus nadelig voor het resultaat (maar positief voor de balanspost reserves). - Onttrekking; de werkelijke onttrekking reserves over 2021 is hoger dan begroot. Het saldo onttrekking is dus voordelig voor het resultaat (maar negatief voor de balanspost reserves).

Toelichting Het resultaat van Vitaal & Sociaal is in 2021 na mutaties op de reserves uitgekomen op een voordeel van 20,6 miljoen euro. Een onderschrijding van 5% op de totale lasten. De belangrijkste producten die bijdragen aan dit resultaat:

blz. 94 (van 306)

•

•

•

•

•

•

•

•

•

•

Ondersteuning centrumtaken Wmo 8,4 miljoen euro voordeel: het voordeel komt voornamelijk tot stand bij Beschermd wonen. Het voordeel is er mede door een scherpe toets op werkelijke te subsidiëren kosten al enige jaren. Door hogere terugvorderingen van subsidies mede door een grote uitstroom van cliënten naar de Wlz is dit hoger geworden. Het voornemen is extra woonvoorzieningen te realiseren om de wachtlijst te verminderen waardoor het resultaat omlaag zal gaan. Inkomensondersteuning 3,2 miljoen euro voordeel: het voordeel wordt vooral veroorzaakt door een hoge rijksbijdrage voor de regeling Tijdelijke Ondersteuning voor Noodzakelijke kosten (TONK) waar slechts voor beperkt deel een beroep op is gedaan. Ondersteuning lokaal Wmo: 2,5 miljoen euro voordeel: het voordeel komt met name door lagere uitgaven bij de hulpmiddelen, ondersteuning huishouden en vervoer. Deze voordelen hebben een incidenteel karakter door hogere verwachte kosten bij hulpmiddelen na de nieuwe aanbesteding, tijdelijke vermindering kosten als gevolg van corona en afroming van structureel budget vanaf de begroting 2022. Sociale Werkvoorziening en Nieuw Beschut: 1,8 miljoen euro voordeel: dit komt vooral doordat het omzetverlies als gevolg van corona veel beperkter is gehouden dan de rijkscompensatie en door een hogere reguliere rijksbijdrage.

Arbeidsmarktparticipatie 1,8 miljoen euro voordeel: de oorzaak is dat er mede door corona diverse initiatieven later zijn opgestart in combinatie met extra rijkmiddelen in de loop van het jaar. Onderwijs 1,5 miljoen euro voordeel: dit voordeel is met name aan de orde bij de Voorschoolse Voorziening Peuters en de Peuterarrangementen waarbij corona van invloed is geweest. Vanaf 2022 is dit budget voor 0,8 miljoen euro afgeroomd. Algemene Bijstand Levensonderhoud 1,1 miljoen euro voordeel: dit is gerealiseerd door een daling van het aantal bijstandsgerechtigden waarbij de daling hoger was dan het landelijk beeld. Algemeen Maatschappelijke Voorzieningen 1,0 miljoen euro: dit voordeel komt grotendeels tot stand de middelen uit de decembercirculaire in het kader van de Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (de zg. POKmiddelen). Besteding zal in 2022 plaatsvinden. Kleinere voordelige verschillen zijn gerealiseerd op de producten Ondersteuning Wijkteams (0,8 miljoen euro, grotendeels POK-middelen) en Schuldhulpverlening (0,2 miljoen euro). De producten met een nadelige uitkomst zijn de Jeugdhulp (1,3 miljoen nadeel) en Sport en Gezondheid (0,4 miljoen euro).

Bij het overschot in de jaarrekening zijn een aantal kanttekeningen te maken: •

•

•

Het resultaat in 2021 wordt voor een aanzienlijk deel positief beïnvloed door corona. Corona heeft veel invloed gehad omdat uitgaven zijn vertraagd, uitgesteld of niet plaatsvinden. Het is ook beïnvloed door ruimhartige compensatie door het rijk waarbij de bijbehorende uitgaven het afgelopen jaar lager uitvielen. De impact van corona op de samenleving voor de komende periode is lastig in te schatten evenals eventuele steunmaatregelen van het rijk. Er is voor een bedrag van 2,3 miljoen euro aan budgetten afgeroomd in de besluitvorming bij de Zomernota en doorgevoerd in de gemeentebegroting 20222025. Dit bedrag is niet meer beschikbaar vanaf 2022. Bij de Zomernota is ook besloten vanaf 2022 een stelpost onderuitputting Vitaal & Sociaal in te voeren voor een bedrag van 3,5 miljoen euro. Het is van belang deze post in beeld te houden bij de duiding van het resultaat.

blz. 95 (van 306)

2.4 Financiën en organisatie

Doelenboom Doel

Subdoel 1.01 Uitvoering (strategie op) vastgoed

1. Optimaal faciliteren van gemeentelijke taken passend bij het primaire proces totale lasten (x 1.000 euro): 97.747,00

2. Een betrouwbare en voor lange termijn houdbare financiële huishouding

Link Aantal acties: 4

1.02 Doelmatige, efficiënte en duurzame inzet huisvesting en accommodaties

Aantal acties: 1

1.03 Voldoen aan de wettelijke zorgplicht voor adequate onderwijsgebouwen

Aantal acties: 1

1.04 Wendbare flexibele organisatie gericht op organisatievraagstukken

Aantal acties: 3

1.05 Optimale inzet van beschikbare data op ontwikkelingen in de stad

Aantal acties: 1

1.06 Continu voldoen aan wet- en regelgeving rondom Aantal acties: 2 informatievoorziening 1.07 Optimaal gedigitaliseerde bedrijfsvoeringsprocessen

Aantal acties: 2

1.08 Optimaal applicatielandschap en slimme informatie infrastructuur

Aantal acties: 3

1.09 Strategische heroverweging diensten voor externe organisaties

Aantal acties: 0

1.10 Optimale bedrijfsvoering (link paragraaf bedrijfsvoering)

Aantal acties: 1

2.1 De gemeente Enschede is een gezonde financiële Aantal acties: 6 organisatie en daarmee goed toegerust op de ondersteuning van uitvoering en beleid.

totale lasten (x 1.000 euro): 9.813,00

Wat hebben we bereikt? In 2021 is in de bedrijfsvoering verder volgens het ingezette veranderingsproces langs de drie investeringslijnen gewerkt. Te weten 1. Digitale Transitie, 2. Veranderende sturing en verantwoording en 3. Organisatieontwikkeling. Daarnaast hebben we in 2021 een aantal doelstellingen gehaald in optimaal faciliteren van gemeentelijke taken en een betrouwbare en voor lange termijn houdbare financiële huishouding. De Coronacrisis is ook in 2021 van invloed geweest op de plannen en resultaten. De ontstane krapte op de arbeidsmarkt in relatie tot de span-of-context binnen onze organisatie vragen om aandacht. 1. Digitale transitie- datagedreven & wetgeving In 2021 zijn we gestart met het opzetten van een data expertiseteam en het in kaart brengen van het noodzakelijke en gewenste ambitieniveau. Want dat de organisatie hierop stevig moet inzetten is inmiddels wel duidelijk. Dit onder meer nadat verschillende experimenten met

blz. 96 (van 306)

datavraagstukken lieten zien dat structurele verankering in de organisatie de weg is om meer en complexere vraagstukken vanuit de opgaven m.b.v. data (analyses) op te lossen of vorm te geven. Op die manier wordt de adaptieve beleidsvorming versterkt met data feiten. Hiervoor moeten echter wel aanvullende middelen beschikbaar worden gesteld. Het hele jaar door is er gewerkt om het projectenportfolio (informatiehuishouding) te stroomlijnen. Feit is nu dat de portefeuille van noodzakelijk uit te voeren projecten groter dan de beschikbare capaciteit. Voor dit dilemma is nog geen oplossing gevonden. Pijnlijke keuzes zijn daarom gemaakt zoals ver vooruitschuiven of voorlopig niet uitvoeren. Op het gebied van informatieveiligheid is er gewerkt aan de implementatie van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO. Dit is het basisniveau voor informatiebeveiliging dat gehanteerd wordt binnen de Nederlandse overheid, door Rijk, Gemeenten, Waterschappen en Provincies. Vanwege de toenemende privacyvraagstukken is de organisatie versterkt met twee privacy officers. Wetgeving op het gebied van digitalisering heeft ons ook in 2021 volop bezig gehouden.

Zo hebben wij verder gewerkt aan het op orde krijgen van de goede administratie van documentatie en archivering onder de noemer BRIDGE, is een impactanalyse Wet open overheid afgerond en staan we aan de vooravond om de meerjarige implementatie programmatisch op te starten. 2. Veranderende sturing en verantwoording – (financiële) basis op orde Het afgelopen jaar hebben we weer de nodige stappen gezet in de veranderende sturing en verantwoording. Het vereenvoudigen, uniformeren en digitaliseren van de huidig P&Cprocessen loopt volop. Dit is voor een deel ook al verder geïmplementeerd. Ook is het inzicht in het verder benutten van nog niet gebruikte functionaliteiten binnen onze financiële applicatie Coda opgebouwd. Hierbij is ook afstemming gezocht met andere vergelijkbare gemeenten over de bij hen gebruikte alternatieven en ervaringen. Daarnaast zijn er diverse opleidingen gevolgd voor de doorontwikkeling van de P&C-functie. Verder is het gelukt de P&C-functie ter versterken met onder andere het aantrekken van trainees P&C en divers gevolgde opleidingen en trainingen gericht op de doorontwikkeling. Als gevolg van de maatregelen ter bestrijding van de Coronacrisis is er wederom wat vertraging opgetreden in de uitvoering van de voor dit jaar geplande activiteiten.

Het betreft hier met name vervolg onderzoeken en -advisering gericht op doorontwikkeling van de P&C-functie en de verdere digitalisering van de P&C-functie. In 2022 worden deze activiteiten gericht op de doorontwikkeling verder opgepakt. 3. Organisatieontwikkeling: lerende, flexibele en talentvolle organisatie In 2021 zijn we opnieuw in staat gebleken om met veerkracht in uitdagende omstandigheden het werk te blijven doen voor en met onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen. We hebben de organisatie verder ingericht en voorbereid op het hybride werken, waarbij we door wijzigingen in de coronamaatregelen met regelmaat in tempo hebben moeten wisselen. We hebben onder andere diverse leeractiviteiten ingezet om medewerkers goed te ondersteunen bij de nieuwe en toekomstige hybride werksituatie. Tegelijkertijd hebben we als organisatie te maken met de krapte op de arbeidsmarkt; het kost steeds meer moeite om vacatures in te vullen. Dit speelt gemeentebreed: van vacatures binnen het IT-bedrijf tot een groot aantal vacatures binnen het domein fysiek. Het effect hiervan is dat we vaker personeel tijdelijk moeten inhuren, dit leidt tot een stijging van de kosten, ook omdat we in deze tijd in toenemende mate te maken hebben met een arbeidsmarkttoeslag.

De langere doorlooptijd om vacatures te kunnen vervullen betekent ook dat het tempo waarmee we uitvoering kunnen geven aan onze ambities onder druk staat.

blz. 97 (van 306)

Via ons organisatiebreed uitgevoerde verbeteronderzoek hebben we geconstateerd dat we ons werkgeverschap erg goed invullen, waarvoor we zelfs het predikaat “world class workplace” hebben gekregen. Tegelijkertijd hebben we moeten constateren dat op veel plaatsen in de organisatie de herstelbehoefte en werkdruk duidelijk aandacht behoeven. De span-of-context, ambitieniveau en workload zijn bijvoorbeeld op verschillende plekken in de organisatie als knelpunt genoemd. Het thuiswerken, wat een grote impact heeft op onze manier van werken en nieuwe vormen van samenwerken en afstemmen vraagt, draagt hier ook aan bij. Ook in 2021 hebben de ontwikkelactiviteiten die we via de Enschedese School aanbieden voor het overgrote deel digitaal plaatsgevonden. Aanvullend hebben we op twee momenten in het jaar een online ‘Enschede Ontwikkelt Festival’ georganiseerd met als bovenliggende thema’s communicatie en aantrekkelijk werkgeverschap. Het leiderschapsprogramma heeft in de vorm van regelmatige thematische managementsessies doorgang gevonden. Evenals vorig jaar hebben we daarbij het gebrek aan fysieke ontmoetingsmogelijkheid, met name voor de totale managementgroep, als beperkend ervaren. Met de loopbaancoaches van onze eenheid Talent-Inzicht hebben we ondersteuning geboden aan de individuele talentontwikkeling, onder andere met het instrument TMA.

Daarnaast hebben we Talent-Inzicht ingezet op mobiliteitsbevordering en herplaatsing van medewerkers in situaties van ziekte of boventalligheid. Dit is een instrument met veel meerwaarde. Willen we dit instrument blijven inzetten dan is structurele financiering nodig. We hebben verder invulling gegeven aan onze nieuwe arbeidsmarktcommunicatie-aanpak door onder andere het specialistisch en centraal inrichten van een recruitmentteam, waarvoor ook nieuw talent is aangetrokken. We werken steeds meer campagnematig, we werven voor steeds meer moeilijk vervulbare vacatures door middel van proactieve benadering van latente baanzoekers en geven vorm aan eigen traineeships voor specifieke werkvelden in de organisatie. Een betrouwbare en voor langere termijn houdbare financiële huishouding Ook in 2021 hebben wij in het kader van corona financiële maatregelen genomen ter ondersteuning van inwoners, partners en ondernemers in de stad. We hebben de mogelijkheid gecreëerd voor betalingsregelingen op door de gemeente verstrekte leningen, huren en gemeentelijke belastingen. Evenals in 2020 zijn marktgelden en precarioheffingen niet of beperkt opgelegd. Tevens hebben wij uitvoering gegeven aan diverse door het Rijk gefinancierde ondersteuningsmaatregelen, zoals; 'ondersteuning cultuursector, verlening TOZO en TONK.

Tenslotte is in 2021 de uitvoering van het Fonds Wederopbloei gestart, gebruikmakend van een Stadsjury. Net als in 2020 zien we dat gemeenten in het kader van corona door het Rijk goed zijn gecompenseerd. Zowel voor de aanvullende taken die de gemeente moest uitvoeren, alsook voor de inkomstenderving waar de gemeente zelf mee te maken had. In 2021 heeft de raad het besluit genomen om de komende jaren stevig te investeren. Het spaarzame financiële beleid van de afgelopen jaren heeft ertoe geleid dat onze financiële positie de mogelijkheid bood om juist in deze uitdagende tijden met een flinke stimulering Enschede sterker uit de crisis te laten komen. Hiertoe is bij de gemeentebegroting een investeringsagenda vastgesteld en een stevig investeringsfonds gevormd. Voor 9 prioritaire projecten is 25,7 miljoen euro beschikbaar gemaakt. Met deze investeringen pakken we de

blz. 98 (van 306)

komende jaren enkele grote maatschappelijke opgaven aan. Ze dragen bij aan het aanpakken van de krapte op de woningmarkt, het stimuleren van de lokale economie en creëren van werkgelegenheid onder andere door de doorontwikkeling van onze topwerklocaties. Binnen deze projecten zetten we ook verdere stappen op het gebied van klimaatbestendigheid en duurzaamheid. Het zijn investeringen die ook inzetten op het vergroten van leefbaarheid in onze wijken en bevorderen van de gezondheid van onze inwoners. In 2021 zijn, in nauwe samenwerking met de Rekeningencommissie, de Financiële verordening en de Nota Risicomanagement en Weerbaarheid geactualiseerd. Daarbij zijn de resultaten van diverse onderzoeken naar ons financiële beleid uit voorgaande jaren meegenomen. Bij deze actualisatie zijn enkele belangrijke aanpassingen gedaan om onze financiële positie ook de komende jaren op orde te houden en tegelijkertijd te voorkomen dat we onnodig snel in een bezuinigingskramp hoeven te schieten. Verder is in deze documenten geregeld dat we jaarlijks voorafgaand aan de zomernota een investeringsagenda opstellen die inzicht geeft in hoeveel de gemeente zou moeten reserveren om de strategisch relevante investeringen te kunnen doen. Afgesproken is tevens dat in de begroting en jaarrekening nadrukkelijker wordt ingegaan op de status van investeringen.

De reserves zijn in 2021 doorgelicht op de mogelijkheid tot vrijval van middelen voor alternatieve aanwending. Daarbij is geconstateerd dat niet voor alle reserves de instellingscriteria vastlagen. Dit is met een herstelacties gecorrigeerd. Eind 2021 is dit in een voorstel aan de raad aangeboden waarin de volledige set van instellingscriteria voor reserves is geüpdatet.

Wat hebben we er voor gedaan?

1. Optimaal faciliteren van gemeentelijke taken passend bij het primaire proces Met de beschikbaar gestelde middelen doen wij dit aan de hand van professioneel opdrachtgever-/opdrachtnemerschap, een maximale inzet van (beschikbare en nog te ontwikkelen) IT en strakke kostenbeheersing.

1.01 Uitvoering (strategie op) vastgoed De uitvoering van de strategie op vastgoed gebeurt door middel van het door de Raad vastgestelde beleidskader. We zijn eigenaar van vastgoed dat in de markt niet te verkrijgen of te duur is. Het is een hulpmiddel om maatschappelijke doelen te bereiken. Sturing op de portefeuille geschiedt vanuit beleidsinhoudelijke argumenten. Daarbij kijken we ook nadrukkelijk naar het huisvesten van gesubsidieerde instellingen. We zijn er ons van bewust dat het gemeentelijk vastgoed een voortrekkersrol heeft op het gebied van verduurzaming en zijn dan ook bezig met plannen om te komen tot energie neutrale gebouwen.

blz. 99 (van 306)

Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 4

01. We geven vervolg aan de uitvoering van strategie op vastgoed door te sturen op de vastgoedportefeuille middels het beleidskader 02. We zetten in op een verdere verduurzaming van onze vastgoedportefeuille 03. We onderzoeken voor de resterende wijk- en buurtcentra hoe we invulling kunnen geven aan de exploitatie 04. We evalueren ons bestaande strategische vastgoedbeleid en bijbehorende huurprijssystematiek en stellen deze bij als het onderzoek daartoe aanleiding geeft

. Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

1.02 Doelmatige, efficiënte en duurzame inzet huisvesting en accommodaties We onderzoeken op welke wijze we de huisvesting voor ambtenaren toekomstbestendig en goedkoper kunnen maken. Daarbij sluiten we aan op de organisatie ontwikkelingen. Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 1

01. We implementeren het strategische plan voor ambtelijke huisvesting.

. Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

1.03 Voldoen aan de wettelijke zorgplicht voor adequate onderwijsgebouwen We hebben de wettelijke taak te zorgen voor voldoende adequate huisvesting voor leerlingen in het primair, speciaal en voortgezet onderwijs. We maken een plan om het verouderde gebouwenbestand duurzaam te vernieuwen en kijken daarbij naar de mogelijkheden voor de wijk en haken aan bij de dynamische investeringsagenda (DIA). Acties 2021

ZN21 JR21 Aantal acties: 1

01. We voeren het vervangingsplan voor de onderwijsgebouwen uit.

. Legenda: mogelijk;

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect; = loopt achter, bijsturing = conform verwachting; = boven verwachting; = neutrale wijziging.

1.04 Wendbare flexibele organisatie gericht op organisatievraagstukken Met het vaststellen van het bestuurs- en managementconcept (Enschede Ontwikkelt) is onze ambitie bevestigd: Wij willen werken aan een lerende, flexibele en talentvolle organisatie. Wij

blz. 100 (van 306)