Document · PDF

Bijlage 3 Strategienota Samen leven samen zorgen def

Raadsvergadering 30 september 2024, gemeente enschedeBij agendapunt: Strategienota duurzame maatschappelijke ondersteuning ‘Samen leven, samen zorgen’18.375 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

met als doel dat inwoners minder afhankelijk

meer regie over hun leven terug te geven. Bij een deel van de mensen neemt

zijn van ondersteuning huishouden,

de kwaliteit van leven en het ervaren welzijn ook toe. Het gebruik van Wmo

hulpmiddelen en vervoer.

maatwerkvoorzieningen, zoals ondersteuning huishouden, hulpmiddelen of vervoer wordt hierdoor voorkomen, verminderd of uitgesteld. Dit effect geldt zowel voor de Wmo maatwerkvoorzieningen als ook voor andere vormen van zorg. Denk hier onder andere aan opnames in ziekenhuis, verpleeghuis, thuiszorg, huisartsenzorg etc. Eén van de manieren om zelfstandiger te blijven is met het programma Powerful Ageing. Dit programma helpt je om je spierkracht en reactievermogen te verbeteren, zodat je dagelijkse handelingen beter kunt uitvoeren en onverwachte bewegingen beter kunt opvangen. Het wordt in groepsverband uitgevoerd door getrainde fysiotherapeuten.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

CASUS Mevrouw Verbeek is 73 jaar, weduwe en heeft twee volwassen kinderen en drie

begeleiding van een fysiotherapeut, merkt ze dat ze weer makkelijker de trap op kan

kleinkinderen. Ze vraagt de gemeente om huishoudelijke hulp via de Wmo, omdat ze

lopen en meer energie heeft om met haar kleindochter te spelen. Ze durft zelfs weer

steeds meer moeite heeft met opstaan, bukken, tillen en traplopen. Hoewel ze het nog

samen met haar kleindochter naar de kinderboerderij te fietsen. Het huishouden doen

kan, kost het haar veel energie. Soms slaat ze zelfs een tweede kopje koffie over omdat

helpt haar om de getrainde spieren actief te houden. Met haar herwonnen energie

opstaan zo vermoeiend is. Ze zoekt ondersteuning om haar energie beter te verdelen,

kan ze dit goed volhouden, en is geen huishoudelijke hulp nodig.

zodat ze één middag per week op haar driejarige kleindochter kan blijven passen. De Wmo-consulent heeft haar ook gewezen op de mogelijkheid van een opruimcoach. De consulent bespreekt haar situatie en een fysiotherapeut observeert hoe mevrouw

Deze coach heeft haar geholpen haar huis overzichtelijker in te richten, zodat het

Verbeek beweegt. Ze denkt dat mevrouw Verbeek baat kan hebben bij een reablement-

schoonmaken ook makkelijker gaat. Mevrouw Verbeek blijft trainen onder begeleiding,

traject. Mevrouw Verbeek blijkt namelijk de verkeerde spieren bij het bewegen te

in een groep. Ze voelt zich hier goed bij. Hier ontmoet ze ook nieuwe mensen,

gebruiken, wat haar extra energie kost. Door de juiste spieren te trainen onder

met wie ze buiten het trainen om koffie gaat drinken.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

4. SAMEN INDICEREN OM DUBBEL WERK TE VOORKOMEN

Deze manier van indiceren brengt veel voordelen met zich mee. De keten-

We willen voorkomen dat inwoners onnodig moeten wachten op een indicatie,

werk wordt voorkomen. En we vertrouwen op de kennis en expertise van

als al duidelijk is wat nodig is. Als er al een wijkverpleegkundige of

de professionals. Binnen dit project worden lokaal afspraken gemaakt over

casemanager dementie betrokken is en een indicatie heeft gesteld, dan maken

de verschuiving van werkzaamheden met betrekking tot het indiceren in de

we gebruik van deze indicatie als er een maatwerkvoorziening Wmo nodig is.

Wmo. Het stellen van de indicatie begint al bij de wijkverpleegkundige of

Het is dan niet nodig om als wijkteam opnieuw onderzoek te doen naar de

casemanager dementie en wordt in een vloeiende lijn voorgezet en afgerond

situatie van deze inwoner. Er is positieve ervaring opgedaan met dit “samen

door de Wmo-consulent.

BIJLAGE

samenwerking wordt versterkt, indiceren versnelt, onnodig en dubbel

indiceren” in stadsdeel Zuid. Inwoners worden sneller geholpen omdat er met deze werkwijze geen wachttijden meer zijn. Verder hoeven inwoners niet

Verder invoeren van deze manier van werken vraagt om zorgvuldigheid,

zelf af te stemmen over welke ondersteuning vanuit de zorgverzekeringswet

wat tijd en capaciteit kost. “Samen indiceren” is één van de projecten die

wordt geleverd, welke uit de Wet langdurige zorg (Wlz) en welke uit de Wmo.

onderdeel uitmaken van het Regioplan (Twentse Koers).

Dit wordt ‘achter de schermen’ tussen de organisaties met elkaar afgestemd. Vanwege het succes wordt in stadsdeel Zuid “samen indiceren” uitgebreid met andere partijen. Ook wordt in de 2e helft van 2024 gestart met “samen indiceren” in stadsdeel Centrum.

We gaan samen indiceren in fases uitbreiden over de hele stad.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

5. LANGER INDICEREN (‘PASSEND BESCHIKKEN’)

Bij mensen met een chronische aandoening of handicap verandert er

We willen nog beter worden in het afgeven van indicaties voor langere tijd.

meer dan zijn beperking of aandoening alleen. Men maakt ook deel uit van een

Dat kan voor inwoners voor rust en duidelijkheid zorgen. Uitgangspunt voor

breder en dynamisch systeem. Door bijvoorbeeld nieuwe technologische

de duur van een indicatie is dat we indicaties zo lang als mogelijk, zo kort als

ontwikkelingen, nieuwe voorliggende voorzieningen, veranderingen in de

nodig afgeven. De duur van de indicatie wordt bepaald door verschillende

thuissituatie (zoals een nieuwe partner, opgroeiende kinderen), kan de

factoren mee te wegen:

indicatie /ondersteuningsbehoefte wel veranderen. Door de indicatieduur

▬ Wat is de gezondheidssituatie van de inwoner en is te verwachten

op basis van bovenstaande factoren te bepalen beschikken we in Enschede

dat hier op termijn verbetering in komt?

BIJLAGE

waarschijnlijk niets meer met betrekking tot de beperking. Maar een mens is

passend. Bij een ziekte die zich progressief ontwikkelt gaan we met vaste contactpersonen werken.

▬ Hoe groot is de eigen kracht? ▬ Is er sprake van een sociaal netwerk en welke ondersteuning kan dit nu en later leveren?

Voor hulp in het huishouden is het in Enschede al mogelijk om een indicatie

▬ Welke mogelijkheden zijn er in het voorliggend veld?

voor onbepaalde tijd af te geven. Bijvoorbeeld bij oudere (>75 jaar) inwoners,

▬ Welke mogelijkheden zijn er nog ten aanzien van

zeker als ze alleenstaand zijn. Voor indicaties voor begeleiding en dagbesteding

behandelingen of revalidatie?

hanteren we nu een maximum van 5 jaar. Hulpmiddelen moeten uiteraard soms vervangen worden. Dat is een logisch moment om nogmaals met de inwoner in gesprek te gaan over zijn situatie. Bij het gesprek met onze inwoners blijft het verder van belang dat we kijken welke informatie over de gezondheidssituatie We gaan door met

al bij ons bekend is. Op deze manier hoeft de inwoner niet opnieuw te vertellen

passend beschikken.

dat een beperking permanent is.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

6. MINDER ZORGAANBIEDERS, SAMENWERKEN PER WIJK

Dit voorstel heeft nauw verband met het voorstel rondom gebiedsgericht

We willen toewerken naar een situatie met minder aanbieders, die meer

een dagbesteding van een zorgaanbieder. Dit heeft als resultaat dat er minder

gebiedsgericht werken. In het coalitieakkoord hebben we ook met elkaar

zorgaanbieders nodig zijn. Waar wel geïndiceerde zorg nodig is, wordt gekeken

afgesproken om te streven naar minder aanbieders. Een opgave die lange

hoe we dat kunnen regelen. De opzet is nu grootschalig ervaring op te doen,

adem vraagt omdat we ook gebonden zijn aan lopende contractafspraken.

zodat bij een nieuwe inkoop definitieve strategische keuzes gemaakt kunnen

In de recente aanbestedingen voor OH en dagbesteding & begeleiding hebben

worden. Dat kan door gebiedsgericht in te kopen door slechts een klein aantal

we ruimte gecreëerd om stevig te experimenteren en toe werken naar (een)

zorgaanbieders per gebied de opdracht te gunnen. Zorgaanbieders kunnen ook

preferente aanbieder(s) in een gebied. Ook is er ruimte om maatwerkvoor-

als consortium hun zorg aanbieden. Een andere mogelijkheid is dat we de zorg

zieningen af te schalen naar bijvoorbeeld algemene voorzieningen.

via een stichting door middel van een subsidie inrichten. De inkoop vanaf 2028

BIJLAGE

werken. Als er genoeg algemene voorzieningen zijn hoeven inwoners niet naar

is het moment om een definitieve keuze te maken over de beste route om tot minder aanbieders te komen. De komende jaren/gedurende de contractperiode(s) starten we grootschalige proefprojecten met aanbieders in het kader van gebiedsgericht werken.

We gaan vanaf 2025 in pilots ervaring opdoen met ‘preferente aanbieders’ per gebied en vertalen dat naar nieuwe aanbesteding en contracten.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

7. EÉN TOEGANG TOT WONEN & VERBLIJF

We willen dit in laten gaan op 1 januari 2025. Daarvoor is nodig:

We hebben de toegang tot wonen & verblijf voor inwoners met een lichte

▬ Aanpassing van de subsidieverordening kwetsbare inwoners;

verstandelijke beperking (LVB) nu anders geregeld dan voor inwoners

▬ Overgangsbepalingen met aandacht voor de huidige aanbieders wonen &

met psychosociale, psychiatrische problemen en/of verslavingsproblemen

verblijf waarvoor geen subsidierelatie wordt afgesloten. Inwoners mogen

(Beschermd Wonen). Dat willen we gelijktrekken door ook voor de groep

hier geen hinder van ondervinden.

BIJLAGE

inwoners met LVB gebruik te maken van de centrale toegang tot maatschappelijke opvang en beschermd wonen (CIMOT). Hiermee wordt de toegang tot wonen en verblijf bij één organisatie ondergebracht. Dit maakt

We gaan vanaf 1 januari 2025

het makkelijker voor onze inwoners met LVB om op een passende plek

werken met één toegang

geplaatst te worden. Ook voorkomt dit discussie in de uitvoering en vermindert

tot wonen en verblijf.

de noodzaak tot afstemming. Dat betekent dat voor deze groep inwoners ook de uitvoeringsafspraken met zorgaanbieders zoals die voor Beschermd Wonen gelden van toepassing worden. Zorgaanbieders gaan dan vallen onder de subsidieverordening “opvang, begeleiding en beschermd wonen voor kwetsbare inwoners 2019” en niet langer onder de aanbesteding Wmo en bijbehorende contracten. Dit betekent dat er een subsidierelatie komt, net als bij beschermd wonen. Het kan zijn dat niet alle huidige zorgaanbieders van wonen en verblijf voor LVB voor subsidie in aanmerking komen of dit willen. We zorgen ervoor dat inwoners hier geen last van hebben. Als het nodig is, houden we de huidige afspraken met deze aanbieders in stand voor de inwoners die al zorg krijgen.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

8. EEN CENTRALE WASVOORZIENING TEGEN PERSONEELSTEKORTEN

De personeelskrapte bij OH is nu al merkbaar (zie de raadsbrief van 14 februari)

De wasverzorging wordt nu individueel geïndiceerd en bij de inwoner thuis

Twente). Onze inwoners merken dit nu al. Het organiseren van de

uitgevoerd. Momenteel ontvangen ongeveer 6.000 inwoners de basismodule

wasverzorging als een algemene Wmo-voorziening buitenshuis voor inwoners

ondersteuning huishouden (OH). Ongeveer 3.000 inwoners hiervan ontvangen

die huishoudelijke ondersteuning nodig hebben, zorgt voor schoon wasgoed.

ook een vorm van wasverzorging. Dit kan gaan om alleen het wassen van het

Dit is het hoofddoel. We verwachten dat door de vergrijzing meer inwoners de

beddengoed tot volledige overname van de was: sorteren, wassen, drogen,

komende jaren een beroep zullen doen op huishoudelijke hulp vanuit de Wmo.

was vouwen en opbergen.

Door de wasvoorziening collectief te regelen, komt er tijd vrij, waardoor de

BIJLAGE

en zal naar verwachting de komende jaren toenemen (zie ook het regiobeeld

beschikbare hulpen meer inwoners kunnen ondersteunen. In periodes van Onze aanbieders van OH geven aan dat het uitvoeren van de wasverzorging

personeelskrapte, zoals de zomervakantie, zijn inwoners dan toch verzekerd

veel van hun beschikbare capaciteit vraagt en regelmatig voor uitdagingen

van schone was.

zorgt. De tijd die wordt toegewezen varieert van 10 minuten tot ongeveer 45 minuten per bezoek. Een wasmachine en/of droger hebben echter een

Hoe dit precies georganiseerd kan worden, werken we uit in een businesscase.

bepaalde tijd nodig om klaar te zijn, wat niet altijd binnen de toegewezen

We verwachten dat dit voorstel een besparing oplevert, maar ons belangrijkste

tijd valt. Daardoor moet de hulp soms op dezelfde dag nog een keer komen.

doel is om huishoudelijke hulp duurzaam te kunnen blijven leveren. Het

Dit vraagt om extra logistieke planning en leidt tot meer reisbewegingen en

uitvoeren van wasverzorging bij onze inwoners thuis wordt gezien als de meest

indirecte tijd. Bovendien moet de inwoner dan weer thuis zijn en zijn

persoonlijke en vertrouwde vorm van zorg. Dit is wat mensen gewend zijn.

dagindeling hierop aanpassen.

Wat onbekend is, kan minder aantrekkelijk lijken. In andere gemeenten is er al ervaring met aparte was- en/of strijkservices. Inwoners zijn daar meestal erg tevreden over. We hebben er oog voor dat de wasverzorging thuis zorgt voor meer contactmomenten. Belangrijk voor inwoners die zich eenzaam voelen.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

CASUS Monique is hulp in de huishouding bij mensen met een Wmoindicatie. Op woensdagen bezoekt ze 3 inwoners. Ze start bij mw. Jansen. Deze heeft hulp nodig bij het schoonmaken van

We maken een plan voor het inrichten van

haar woning en bij het verschonen en wassen van haar bed en

wasverzorging buitenshuis voor inwoners met

beddengoed. Monique start met het afhalen van de bedden en

ondersteuning huishouden op basis van een

stopt deze in de wasmachine. Vervolgens maakt ze het huis

uitgewerkte businesscase.

schoon volgens de afspraken. Voor ze naar de volgende inwoner vertrekt, stopt ze het gewassen beddengoed in de droger. Daarna fietst ze naar meneer Derksen. Hier is ze iets langer dan 2 uur bezig met de schoonmaak. Voor ze naar haar laatste cliënt van de dag fietst, gaat ze terug naar mw. Jansen. Het beddengoed is inmiddels droog en ze maakt het bed op. Ze stapt weer op de fiets, naar mw. Bouali. Deze mevrouw heeft ook hulp bij de was. Mw. Bouali heeft zelf die ochtend de wasmachine al geladen, zodat deze klaar is als Monique komt. Eigenlijk heeft ze voor het laden ook een indicatie, maar dat past niet in de tijd die Monique heeft. Monique laadt de droger. Als ze klaar is met schoonmaken, is de droger klaar en kan ze nog net de was opvouwen. Als Monique niet meer hoeft te helpen bij het wassen en drogen kan Monique op woensdagen meer inwoners ondersteunen.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

9. BETERE SAMENWERKING TUSSEN WMO EN WET LANGDURIGE ZORG (WLZ) We willen dat de zorg vanuit de twee zorgwetten (Wmo en Wlz) beter op elkaar wordt afgestemd. In de praktijk loopt de doorstroom vanuit de Wmo of de Zorgverzekeringswet naar de Wlz zorg niet altijd vloeiend. Een goede aansluiting en samenwerking tussen de verschillende wet- en regelgeving en bijbehorende organisaties is cruciaal. Dit zorgt voor efficiency, de inwoners krijgen sneller hun ondersteuning. Ook zorgt het voor continuïteit van zorg. Sommige beperkingen verslechteren waardoor een inwoner eerst via de Wmo zijn ondersteuning krijgt, maar na verloop van tijd ondersteuning vanuit de Wlz nodig heeft. Tenslotte is het van belang dat de juiste organisatie de juiste zorg betaalt. Door de inwoner en de zorg centraal te stellen, kunnen we toewerken naar een soepelere en transparante doorstroom. We investeren regionaal en lokaal in een ‘netwerk doorstroom Wlz’ van professionals, vanuit onder andere gemeenten (Wmo/jeugd consulenten en wijkteams), Menzis zorgkantoor, Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ), Cimot, zorgorganisaties (wijkverpleging en intramurale zorg) en netwerk Dementie Twente.

We gaan investeren in een netwerk ‘doorstroom WLZ, voor betere samenwerking tussen partijen in de WMO en WLZ.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

10. MEER DAGACTIVITEITEN VOOR MENSEN MET DEMENTIE

Het project levert een belangrijke bijdrage aan het zorglandschap in Enschede

We willen meer en betere dagactiviteiten voor mensen met dementie.

divers en voldoende aanbod van ‘zinvolle dagactiviteiten’. Ook sluit het project

De VVT (Verpleeg- en Verzorgingshuizen en Thuiszorg)-organisaties zijn

mooi aan bij de gezamenlijke opgaven waar we als organisaties met elkaar voor

actief op de ontwikkeling van nieuwe vormen van dagbesteding en aansluiting

staan. Denk hierbij o.a. aan de vergrijzing, visie op toekomstbestendige Wmo,

bij het dagelijks leven van inwoners. Betere, meer collectieve, preventieve

visie op dagbesteding, visie op Algemene Voorzieningen, de Uitvoeringsagenda

voorzieningen zijn belangrijk voor de inwoners met dementie. Meedoen aan

WoonZorgvisie, mantelzorgondersteuning, wijkgerichte aanpak en het in

dagactiviteiten is leuk en geeft een mooie, zinvolle invulling aan de dag.

gezamenlijkheid oppakken van onze maatschappelijke opgaven (integraal,

Hiermee worden ook mantelzorgers ondersteunt. Als degene voor wie ze

clusteroverstijgend en in gezamenlijkheid met partners). Het project past

mantelzorgen veilig meedoet aan de georganiseerde dagactiviteiten kan de

ook goed bij andere projecten die al lopen en bij de wens van de gemeente

mantelzorger zelf op adem komen. Hierdoor houdt de mantelzorger het langer

en zorgorganisaties om beter samen te werken en passende zorg in Enschede

vol waardoor de druk op maatwerkvoorzieningen vermindert. Liberein,

te bieden. Het perspectief en de behoeften van de inwoners staan hierbij

De Posten en Livio doen als partner graag mee aan deze ontwikkelingen.

natuurlijk centraal.

BIJLAGE

en het ondersteunen van de Enschedese inwoners. Het project ziet toe op een

ZonMW stimuleert dergelijke ontwikkelingen voor dagactiviteiten voor mensen met dementie, onder meer door subsidiemogelijkheden. Eerder genoemde partijen en de gemeente hebben in juni 2024 een subsidieaanvraag voor een project bij Zon MW ingediend.

We gaan het project voor meer dagactiviteiten voor mensen met dementie evalueren en bij succes verder uitbreiden in Enschede.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

11. TECH-HULP ZODAT MENSEN MET HERSENLETSEL THUIS KUNNEN WONEN

Steeds meer mensen met NAH hebben intensieve zorg nodig. Met technologie

InteraktContour is een gecontracteerde leverancier voor gespecialiseerde

mantelzorgers en de zorgmedewerkers. In het Project Technologie Thuis van

zorg en ondersteuning voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel (NAH).

InteraktContour krijgen thuiswonende cliënten met NAH advies op maat over

Ze bieden Behandeling, Individuele begeleiding thuis, Dagbesteding, Wonen

technologische producten. Zij kunnen deze producten vrijblijvend uitproberen

met zorg en Arbeidsreïntegratie.

via de eigen Uitleenservice met meer dan 40 verschillende technologie-

BIJLAGE

thuis kunnen zij langer zelfstandig en veilig thuis wonen. Dit helpt ook de

producten. Om dit proces optimaal te begeleiden worden enkele Senior InteraktContour heeft 30 woonlocaties en 41 dagbestedingslocaties in

Begeleiders Thuis met affiniteit met technologie opgeleid tot “Techhelden”.

Oost- en Midden Nederland.

Ook worden cliënten, ervaringsdeskundigen en vrijwilligers opgeleid tot “Techmaatjes”. Zij gaan bij de inwoner thuis kijken welke technologie geschikt

Locaties in Enschede:

is. Waar nodig worden ook andere professionals ingezet die gespecialiseerd

▬ Woonlocaties Geert de Leeuw (68 WLZ cliënten)

advies kunnen geven. Samen bieden zij een passende ondersteuningsstructuur

en Zuiderval (29 WLZ cliënten) ▬ Dagbestedingslocaties Geert de Leeuw, Hogeland en De Bothof (104 cliënten)

zodat technologie duurzaam kan worden ingezet. De looptijd van het project is 2023-2026. Het is gestart in Enschede, Lelystad en Dalfsen. Daarna is er opschaling naar het hele werkgebied van InteraktContour.

▬ Hersenz Behandeling, locatie Roessinghbleekweg ▬ Ambulant team voor Individuele Begeleiding (115 cliënten)

We gaan het project voor technologische ondersteuning van mensen met hersenletsel evalueren en bij succes verder uitbreiden in Enschede.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

12. MEER HULP DOOR WIJKTEAMS ZELF (PILOT HULP OM DE HOEK) We gaan ervaring op doen met wijkteams op een andere manier laten werken; eenvoudiger, toegankelijker, zonder beschikkingen (brieven met afspraken) en meer gericht op directe hulp aan de inwoner. We beginnen daar mee in Boswinkel - De Braker. Deze pilot geldt zowel voor jeugd, als Wmo en stond ook in “Onze jeugd, onze zorg”. Lichte ondersteuning die normaal gesproken op indicatie door zorgorganisaties wordt geleverd, levert het wijkteam zelf. Waar het kan helpen we door (individuele) ondersteuning te normaliseren, waar mogelijk af te schalen en voorkomen we dure vormen van ondersteuning. We maken twee bewegingen. De eerste is het zelf hulpverlenen door het wijkteam en de tweede is het vergroten van de sociale basis. Met als resultaat dat we inwoners beter en sneller helpen.

We starten met de pilot ‘Hulp om de hoek’ en breiden deze werkwijze stap voor stap uit over Enschede.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

13. DOORZETTEN RESPIJTZORG VOOR MANTELZORGERS

Menzis ziet samen met de Twentse gemeenten het belang van logeerzorg. Ook

We willen ouderen zo lang mogelijk zelfstandig laten wonen. Daardoor neemt

Zorgverzekeringswet, Wet langdurige zorg en Wet maatschappelijke

de druk op mantelzorgers toe. Respijtzorg is tijdelijk vervangende mantelzorg.

ondersteuning. Zorgkantoor Menzis en de 14 Twentse gemeenten, waaronder

Dankzij die vervangende zorg kan de vaste mantelzorger even vrijaf nemen.

Enschede, werken samen om te zorgen voor meer logeerzorgbedden. Voorheen

Want ook voor mantelzorgers is het belangrijk om af en toe tijd voor zichzelf te

werd gekeken waar in de regio in de instellingen een bed beschikbaar was.

hebben. Om op adem te komen, op vakantie te gaan of andere verplichtingen na

Soms was er dan geen bed beschikbaar. Nu zijn er altijd 7 flexibele bedden

te komen of tijdens een ziekenhuisopname. De raad vindt het belangrijk om

beschikbaar. Hierover hebben we afspraken gemaakt met verschillende

verder in te zetten op het ontlasten van mantelzorgers (zie ook amendement

zorginstellingen. De inwoner komt in aanmerking als deze een Wlz of Wmo-

Integrale mantelzorg aanpak in 2024 i.p.v. 2028, aangenomen op 13 mei 2024).

indicatie heeft. De financiële kant regelen we achter de schermen, daar heeft

BIJLAGE

ziet men de belemmeringen vanuit de regelgeving en bijbehorende financiering

de inwoner geen last van. Op deze manier kunnen we de bedden zo efficiënt Logeerzorg is een van de vormen van respijtzorg. In Twente is een tekort aan

mogelijk bezetten. We zijn in februari 2024 met deze pilot begonnen. In 2025

logeerbedden, met name voor inwoners met dementie. Gezien het groeiend

maken we de balans op.

aantal inwoners met dementie en het aantal ouderen dat langer zelfstandig blijft wonen, is het van belang dat de ondersteuning van mantelzorgers goed geregeld is en dat er (planbare) logeerplekken komen. We gaan door met Respijtzorgbedden en stemmen het aanbod verder af op de behoefte van inwoners.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

14. HERINVOEREN INKOMENSAFHANKELIJKE EIGEN BIJDRAGE WMO DOOR HET RIJK

Enschede is vertegenwoordigd in de gemeentelijke werkgroep herinvoering

We willen dat de Wmo gericht blijft op mensen die niet zonder hulp kunnen.

nauwgezet. Inhoudelijk staan we achter deze wijziging. De inschatting is dat

Op dit moment is er een abonnementstarief. Iedereen die gebruik maakt van

we er financieel gezien niet veel voordeel uit halen bij de herinvoering.

de Wmo betaalt iets meer dan €20,- per maand. Dit is onafhankelijk van het

Dit heeft twee redenen. Voor onze gemeente pakken verdeelmaatstaven in

inkomen van de inwoner. Het maakt hierbij ook niet uit of inwoners 1 of

verdeelmodellen (vaak) nadelig uit. En de inwoners in Enschede hebben relatief

meerdere Wmo voorzieningen gebruiken. Er was veel protest vanuit de

lage inkomens. Desalniettemin is de herinvoering een belangrijke stap om de

gemeenten tegen dit abonnementstarief. Het rijk heeft hiernaar geluisterd.

Wmo ook in de toekomst houdbaar te houden en warm, sociaal en menselijk

Er was eerst een wetsvoorstel om alleen de ondersteuning in het huishouden

te kunnen blijven inrichten.

BIJLAGE

inkomensafhankelijke eigen bijdrage Wmo van de VNG. We volgen de invoering

inkomensafhankelijk te maken vanaf 1-1-2025. In april vorig jaar heeft het kabinet besloten de eigen bijdrage voor alle Wmo voorzieningen inkomensafhankelijk te maken. De invoering hiervan is nu gepland per 1-1-2026.

We blijven bij het Rijk pleiten voor het herinvoeren van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

15. TUSSENVOORZIENING EN HUISVESTING JONGEREN NA 18 JAAR We willen dat jongeren die 18 jaar worden en begeleiding vanuit de jeugdwet ontvangen, op de goede manier verder worden geholpen. De uitstroom van jongeren uit verblijfszorg stokt, omdat er onvoldoende woningen zijn. Hierdoor blijven jongeren onnodig lang in verblijfszorg. Vanuit de Woonvisie realiseren we meer tussenvoorzieningen voor jeugdigen. Dit zijn tijdelijke woonplekken voor jongeren waar ze met een lichte vorm van begeleiding zelfstandig kunnen wonen. Wijkteams werken hierin samen met woningcorporaties en welzijnsinstellingen. Als er na het 18e jaar verblijf nodig is, financieren we dit vanuit de betreffende domeinen, zoals Wmo, Wlz, Beschermd Wonen.

We zorgen voor een betere overgang tussen de jeugdwet en de WMO als jongeren 18 jaar worden.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

16. ONDERZOEKSAGENDA MET ONDERWIJSINSTELLINGEN

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

We hebben de volgende lijnen voor ogen: a. Leren hoe succesvolle pilots/projecten beter kunnen worden omgezet naar

We willen beter gebruik maken van de kennis van onze onderwijsinstellingen

de dagelijkse praktijk, en afscheid nemen van niet/minder werkende

over goede zorg en ondersteuning. Zij hebben veel kennis in huis. Hoe maken

projecten; b. Leren hoe technologie ingezet kan worden voor zorg, welzijn,

we hier beter gebruik van? De afgelopen periode hebben wij met de Twentse kennisinstellingen ROC Twente, Saxion en UT verkend hoe wij samen kunnen

ondersteuning en langer thuis (in samenwerking met de Twentse Zorg

werken aan een duurzame maatschappelijke ondersteuning. Het is de ambitie

Academie);

van de kennisinstellingen en de gemeente om meer (inhoudelijke en

organisatorische) samenhang aan te brengen in het samen leren & innoveren in

d. Kennis en inzicht over en voor de professionals van de toekomst;

het perspectief van een duurzame maatschappelijke ondersteuning. Dat doen

e. Leren hoe we inwoners een (gelijkwaardige) rol kunnen geven in pilots/

we door te werken aan de innovatiekracht en het lerend vermogen van

Verkrijgen van inzicht in regels, schotten en (gebrek aan) vertrouwen;

onderzoek.

professionals, inwoners, organisaties en maatschappij te versterken. Denk aan studenten en kennislectoraten die samen met inwoners inventariseren wat de

We gaan samen ervaring op doen in een aantal concrete projecten. Mede op

buurt nodig heeft aan voorzieningen en netwerken. En hoe dat kan worden

basis daarvan maken we meerjarige samenwerkingsafspraken. We streven er

gefaciliteerd op een manier die aansluit bij de buurtsamenleving. Of aan het

naar daar eind 2024 vorm en inhoud aan te geven.

toegankelijk maken van technologie voor inwoners die niet digitaal vaardig zijn.

We werken toe naar meerjarige samenwerkingsafspraken met de kennisinstellingen in onze stad om te leren voor de toekomst van maatschappelijke ondersteuning.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

17. LOBBYPLAN VOOR BETERE WET MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING

We maken een werkagenda/position paper met onderwerpen die voor Enschede

De Wmo is verworden tot een wet met weinig gemeentelijke beleidsvrijheid.

de VNG, actief onder de aandacht in Den Haag.

Door uitspraken van rechtbanken en de Centrale Raad van Beroep is de

Onderwerpen die in ieder geval op die agenda komen zijn:

uitvoering zwaar gejuridiseerd. Het doel was een wet waarbij de gemeenten vrij

a. Structureel meer geld nodig. Om de Wmo uit te kunnen voeren zoals we dat

zijn om naar de lokale situatie te kijken en de inwoner te bieden wat nodig is. De

in deze strategienota voorstellen, hebben we structureel meer geld nodig.

gedachte was dat de gemeente dichtbij de inwoners staat en dus weet wat die

Dit geldt voor verschillende onderwerpen, waaronder Jeugdhulp. We

inwoners nodig hebben. In de praktijk zijn de voorzieningen uit de wet sterk

sluiten aan bij de VNG lobby over het terugdraaien van de korting van 3

genormeerd geraakt. Regelmatig ontstaan verdere grondslagen voor

miljard euro op het gemeentefonds; de invoering van een goede

afdwingbaarheid van individuele voorzieningen.

indexeringssystematiek en meer algemene en minder specifieke

BIJLAGE

nodig zijn om de Wmo houdbaar te laten zijn. Die onderwerpen brengen we, via

uitkeringen (ontschotte toereikende budgetten). Bij het uitblijven van Naast een directe beïnvloeding op de inhoud, willen we het rijk ook

passende financiering ondersteunen we de lobby voor de zogenaamde

aanmoedigen werk te maken van de beperkte financiën. Als we de Wmo warm,

teruggeefgesprekken. Dat zijn gesprekken met het rijk over welke taken

sociaal en menselijk willen kunnen uitvoeren is voldoende geld nodig. Met

gemeenten kunnen teruggeven aan het rijk.

gemeentelijk beleid kunnen we de financiële tekorten maar beperkt omlaag

b. Inkomensafhankelijke eigen bijdrage.

brengen. Daarom moeten we er bij het rijk op blijven aandringen dat we meer

c. Houdbaarheid Wmo. We nemen actief deel aan het opstellen van een

compensatie krijgen. We krijgen namelijk structureel te weinig geld voor de

(landelijke) Meerjarenagenda Wmo. De VNG is deze gesprekken in het

taken die we moeten uitvoeren. Hierbij sluiten we aan bij de lobbyagenda vanuit

voorjaar van 2024 gestart. Doel is te komen tot een houdbare Wmo.

‘Onze jeugd, onze zorg’.

We stellen een lobby-agenda op voor de WMO.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

18.TOEZICHT OP ONEIGENLIJK GEBRUIK VAN ZORGGELDEN

Verder hebben we eigen toezichthouders Wmo en jeugd in dienst die zowel

We willen dat zorggeld ten goede komt aan inwoners en niet wordt misbruikt.

We willen meer inzetten op de doorontwikkeling van rechtmatigheidsonder-

Onze inwoners hebben recht op goede zorg. Daarom zetten we er op in,

zoeken. Enerzijds omdat we zien dat ‘foute’ aanbieders steeds meer gebruik

dat ze de zorg krijgen waar ze recht op hebben van betrouwbare aanbieders.

maken van financiële constructies. En anderzijds omdat het belangrijk is dat

Dit doen we door aan de voorkant te zorgen dat de juiste aanbieders

zorgaanbieders financieel gezond zijn. Waarbij het niet de bedoeling is dat

gecontracteerd worden. Hierbij maken we regionaal gebruik van het Kwaliteit-

zorgaanbieders ongebruikelijk hoge winsten maken. Een winstmarge boven

en Integriteitsinstrument Twente (KIT) om de zorgaanbieders te beoordelen.

5% is reden voor ons om verder onderzoek te doen. Op deze manier verwachten

Zo kijken we naar eerdere prestaties van deze aanbieders. Zo nodig voeren

we ook meer uitvoering te kunnen geven aan ons terugvorderingsbeleid.

BIJLAGE

rechtmatigheid als kwaliteitsonderzoeken uitvoeren naar zorgaanbieders.

we een Bibob-toets uit. De toezichthouders werken reactief (op basis van signalen) en proactief. Met de nieuwe inkoopperiode gaan we vaker onderzoek doen naar nieuwe

Tijdens de onderzoeken signaleren zij ook zaken, b.v. over de werking van

aanbieders van maatwerkvoorzieningen en pgb aanbieders. Op deze manier

ons beleid in de praktijk. Hiervan leren we en passen we zo nodig ons

is er meer controle aan de voorkant. Met de Bibob-toets kunnen we de

beleid aan. Een belangrijk punt hierbij is de mogelijkheid tot handhaven.

achtergrond van bedrijven en personen controleren. Zo proberen we malafide

De toezichthouders hebben voldoende handvatten nodig om dit te kunnen

zorgaanbieders zoveel mogelijk vooraf uit te sluiten. Of over te gaan tot

doen. Eerder hebben we bijvoorbeeld naar aanleiding van signalen van de

contractontbinding als dat juridisch mogelijk is. In de loop van de contract-

toezichthouders duidelijker omschreven wat we onder dagbesteding verstaan,

periode blijven we lokaal en regionaal in gesprek met onze aanbieders en

omdat we anders niet kunnen toetsen of een zorgaanbieder daar aan voldoet.

monitoren we de gemaakte afspraken.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

Met deze 18 voorstellen maken wij concrete stappen naar het halen van ons Juist omdat wij de zorg voor onze inwoners voorop zetten, nemen wij als

gezamenlijke doel: de maatschappelijke ondersteuning ook in de toekomst warm,

Enschede deel aan de Proeftuin Aanpak Zorgfraude. Deze proeftuin is een

sociaal en menselijk organiseren. U leest de financiële kosten en baten van de

initiatief van de regio’s Twente, Hart van Brabant en de VNG en wordt

voorstellen in het volgende hoofdstuk.

gefinancierd door het ministerie van VWS. Hierin wordt gezocht naar innovatieve methoden om zorgfraude tegen te gaan. Het doel is om in drie jaar het instrumentarium voor het bestrijden van zorgfraude op 3 thema’s te versterken: screening van zorgaanbieders, verkennen en versterken partnerschap en informatiedeling. Hierbij investeren we ook in het doceren aan studenten zorg van het Saxion, zodat ze signalen in hun werk eerder herkennen. Regionale samenwerking is belangrijk. We kunnen het niet alleen als gemeente.

We versterken het toezicht op oneigenlijk gebruik van zorggelden en onderzoeken de mogelijkheden voor verdere regionale samenwerking.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

5. F I N A N C I ËL E V E R TA L I N G

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

FIGUUR 5.1: INKOMSTEN EN UITGAVEN 2020-2023 (PROGRAMMABUREAU SOCIAAL, JUNI 2024)

van de voorstellen uit hoofdstuk 4. Er zijn beleidsvoorstellen die kostenneutraal zijn en voorstellen die een besparing kunnen opleveren. Dit zetten we af tegen de opgave. We melden hier een eerste inschatting van kosten en opbrengsten. Deze inschattingen zullen worden aangescherpt als zich veranderingen voordoen. Dit doen we op de geëigende momenten binnen de IPC-cyclus, zoals de Zomernota en/of gemeentebegroting.

€ x 1.000

In dit hoofdstuk beschrijven we de verwachte opbrengsten en bijbehorende kosten

70.000 60.000 50.000 40.000 30.000 20.000 10.000 -10.000

2020

2021

2022

2023

Budget

€ 47.610

€ 50.538

€ 51.413

€ 59.123

Realisatie

€ 45.851

€ 48.077

€ 51.107

€ 63.393

Saldo (resultaat)

€ 1.759

€ 2.462

€ 306

€-4.270

Op 16 juli 2024 is de Zomernota 2024 vastgesteld. Daarmee zijn de knelpunten met betrekking tot Ondersteuning Lokaal (Wmo) gehonoreerd en opgenomen in het vastgestelde middelenkader. Hiermee vloeit vanuit de algemene middelen een bijdrage

Figuur 5.2 toont het verwachte financiële tekort en de verhouding daarbinnen voor

om het tekort af te dekken in 2025. Uitgangspunt blijft uiteraard om structurele tekorten

de komende jaren. Bij deze prognoses gaan we er aan de uitgavenkant van uit dat:

binnen het eigen domein en met beschikbare rijksmiddelen op te lossen.

1. het zorggebruik per inwoner gelijk blijft als in 2023; 2. er sprake is van gelijke wet- en regelgeving (ongewijzigd rijksbeleid);

DE OPGAVE

3. de gevolgen van vergrijzing gecompenseerd worden via extra middelen.

Het financiële tekort was in 2023 4,3 miljoen euro (figuur 5.1). De verwachting is dat

Hiermee sluiten we aan op het rijksbeleid dat uitgaat van aparte financiering

het tekort de komende jaren structureel 4,5 miljoen euro bedraagt. Kijken we terug,

voor de Wmo voor demografische ontwikkeling (dit betreft de oplopende reeks

dan zien we dat tussen 2020 en 2023 ieder jaar de uitgaven voor de lokale Wmo stijgen.

van 75 miljoen naar 300 miljoen die landelijk is/wordt gereserveerd;

Het budget voor de lokale Wmo bestaat uit middelen die wij hiervoor krijgen van het rijk,

zie Meicirculaire 2024 pagina 10 ‘aanvullende afspraken Wmo);

aangevuld met algemene middelen.

4. de nieuwe inkoop voor Huishoudelijke Ondersteuning en Begeleiding & Dagbesteding vooralsnog niet leidt tot een kostenstijging; 5. De gemeentelijke loon- en prijscompensatie aansluit op de indexatie van het rijk.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

500 0 2025

2026

INHOUD VOORWOORD INLEIDING Autonome groei Ondersteuning Lokaal (WMO)

2027

2028

BIJLAGE

Niet gedekte loon- en prijsstijging tarieven WMO HO 2024 Niet gedekte loon- en prijsstijging tarieven WMO BG 2024 Volumegroei Ondersteuning Lokaal (WMO)

Het structurele tekort van 4,5 miljoen euro kan op hoofdlijnen verklaard worden door

FIGUUR 5.3: DEEL VAN HET FINANCIEEL TEKORT,

niet gedekte tariefstijgingen (ca 1,5 miljoen euro), volumegroei (0,5 miljoen euro) en

TOTAAL 4,5 MILJOEN, DAT WEL/NIET GEDEKT IS

autonome groei/zorgverzwaring (2,5 miljoen euro). Deze zijn in de Zomernota 2024 vergrijzing. Dit treedt op als in Enschede meer inwoners ondersteuning nodig hebben dan het rijk nu voorziet. FIGUUR 5.2: VERHOUDING EN HOOGTE VERWACHT FINANCIEEL TEKORT

€ X 1.000

opgenomen. Ook bestaat nog het risico van een oplopend tekort door toenemende

3.000

2.790

1.500

1.710

2025

2026

2027

Saldo financiële meevallers

482; 11%

Saldo nog niet gedekt

DE BEOOGDE EFFECTEN VAN DE STRATEGIE Naast het inhoudelijke doel om voor een betere maatschappelijke ondersteuning te

Autonome groei Ondersteuning Lokaal (WMO)

780; 17% 2.513 ; 56%

Niet gedekte loon- en prijsstijging tarieven WMO HO 2024

zorgen hebben we ook een financieel doel. Namelijk om de financiële tekorten op de

Niet gedekte loon- en prijsstijging tarieven WMO BG 2024

lokale Wmo te laten dalen tussen 2025 en 2028. En daarmee het niet-gedekte tekort

Volumegroei Ondersteuning Lokaal (WMO)

op de lokale Wmo terug te dringen. Voor een deel van de genoemde voorstellen hebben

725; 16%

we een financiële vertaling gemaakt van de verwachte kosten en mogelijke opbrengsten van deze voorstellen. ONZE WERKWIJZE

Een deel van het structurele tekort wordt gedekt door ‘structurele’ meevallers van

We hebben dezelfde werkwijze gehanteerd als bij nota “Onze jeugd, onze zorg”.

1,7 miljoen euro. Dit zijn het effect reële prijs, een lagere indexatie op de contracten

We hebben per door te rekenen voorstel aannames gedaan over het minimaal en

voor Hulpmiddelen ten opzichte van de gemeentelijke indexatie en een inschatting van

maximaal haalbare resultaat op de lokale Wmo. Daarnaast hebben we gespecificeerd bij

een voordeel op het innen van de (inkomensafhankelijke) Eigen Bijdrage. Daarmee

welke doelgroep we dit resultaat denken te bereiken. Mogelijk hebben voorstellen ook

resteert nog een opgave van 2,8 miljoen euro in 2028 (figuur 5.3). Het tekort van

effecten op andere domeinen. Deze neveneffecten hebben we nu buiten beschouwing

4,5 miljoen euro en de structurele meevallers van 1,7 miljoen euro zijn meegenomen

gelaten. Aannames hebben we onderbouwd op basis van voorbeelden en inschattingen.

in de Zomernota 2024.

Bij afwezigheid hiervan hebben we een beredeneerde schatting gemaakt met

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

medewerkers vanuit verschillende disciplines. We hebben die voorstellen doorgerekend

ingeschat via een bandbreedte. Dit betekent dat we er rekening mee houden dat het ook

waar we het grootste financiële effect van verwachten. Er zijn nauwelijks voorstellen bij

kan tegenvallen waar het gaat om het voorkomen van zorg of het financiële rendement.

die bewezen effectief zijn. Om deze reden zijn we bij de inschatting van het te verwachten

Daar waar mogelijk schalen we dan ook onze investeringen af, dat vraagt echter wel een

resultaat (bij het minimum scenario) aan de voorzichtige kant gaan zitten.

uitfasering in die gevallen. Concreet betekent dit dat we het medium scenario als

BIJLAGE

uitgangspunt nemen in deze strategienota. INGESCHATTE EFFECTEN OP HOOFDLIJNEN In totaal kunnen we in het jaar 2028 naar schatting minimaal 585.000 euro en maximaal

VAN BRUTOBESPARING NAAR NETTO RENDEMENT

2,2 miljoen euro besparen. Als we het gemiddelde hiervan nemen komen we voor 2028

In tabel 5.2 is het medium scenario verder uitgewerkt. De tabel kan als volgt op hoofdlijn

uit op 1,4 miljoen euro aan besparingen. We hebben het hier over netto besparingen.

worden toegelicht:

Dit zijn de bruto besparingen die we verwachten van het voorstellenpakket minus de

▬ De maatregelen leiden tot (bruto) besparingen door een reductie van 2e lijns Wmo

investeringen die we hiervoor moeten doen. Deze investeringen kunnen in het domein

(maatwerk bij zorgaanbieders) op de volgende beleidsopties:

van de Wmo vallen of daarbuiten. De omvang van de besparingen loopt tussen 2025 en

- Wijkgericht, integraal, sociale infrastructuur (dagbesteding): door 100%

2028 stapsgewijs op. In 2025 zal eerst een extra investering nodig zijn. De kosten voor

vermindering op de aantallen van de lichtste vorm van ondersteuning

verandering gaan nu eenmaal voor de baten uit.

(Ondersteuningsbehoefte 1 Dagbesteding) via algemene voorzieningen. (3,1 miljoen euro);

TABEL 5.1: GESCHATTE MINIMALE, MAXIMALE EN GEMIDDELDE FINANCIËLE

- Wijkgericht, integraal, sociale infrastructuur (Begeleiding): door (Individuele)

BESPARING DOOR HET PAKKET AAN GENOEMDE VOORSTELLEN (2024-2028)

ondersteuning (begeleiding) te normaliseren, af te schalen waar mogelijk en dure

2024

2025

2026

2027

2028

€ -260.000

€ 122.000

€ 585.000

vormen van ondersteuning te voorkomen. Ook is de verwachting dat het effectiever en kostenbesparend is (kan zijn) door als wijkteams zelf hulp te bieden.

Minimale besparing

€-

€ -188.000

Maximale besparing

€-

€ -37.000 € 1.005.000 € 1.573.000 € 2.222.000

- Maatwerkvoorzieningen: door de inzet van CIMOT als indicatieorgaan (163.000 euro);

Gemiddelde besparing

€-

€ -112.000

- Ontwikkelen en Vernieuwen: door inzet nieuwe technologische

€ 373.000

€ 848.000 € 1.404.000

(3,3 miljoen euro);

ontwikkelingen (85.000 euro). Er zit een bandbreedte op het te verwachten effect van maatregelen.

▬ Per saldo gaat het ultimo 2028 om een brutobesparing van 6,6 miljoen euro.

Ervaringen uit het verleden leren ons dat veranderingen langzaam gaan en dat effecten van onze inzet soms anders uitpakken dan we verwachten. Niet voor niets hebben we dan ook het te verwachten effect van de maatregelen (in zorggebruik en euro’s) SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

▬ Tegenover deze besparingen staan investeringen, investeringen door:

VOORWOORD

INLEIDING

TABEL 5.2: FINANCIËLE BESPARING MEDIUM VARIANT

- Vervangende zorginzet (denk aan investeringen in

MEDIUM SCENARIO

algemene voorzieningen);

2024

- Personele inzet intern (uitvoerende inzet vanuit het geheel voor

2025

2026

2027

2028

de uitvoering Wmo, voornamelijk inzet bij de wijkteams);

Maatwerkvoorzieningen

€-

€ 163.000

- Kosten programma-organisatie: de centrale kosten voor het

Ontwikkelen en vernieuwen

€-

€ 49.000

€ 85.000

implementeren en monitoren van de maatregelen;

Wijkgericht, integraal, sociale infrastructuur- dagbesteding

€-

€ 920.000

€ 1.993.000 € 3.066.000

komen en zullen, in lijn met de besparingen gemonitord worden. Blijkt het

Wijkgericht, integraal, sociale infrastructuur - begeleiding

€-

€ 1.227.000 € 2.253.000 € 3.280.000

rendement van de investering onvoldoende dan zal ook de investering

Subtotaal besparing

€-

€ 212.000

€ 2.395.000 € 4.494.000 € 6.594.000

zoveel als mogelijk bijgesteld worden. Dat vraagt om gerichte

Vervangende zorginzet

€-

€ 1.325.000 € 2.652.000 € 3.979.000

investeringen met voldoende flexibiliteit / schaalbaarheid.

Subtotaal rendement zorginzet

€-

€ 212.000

€ 1.070.000 € 1.842.000 € 2.615.000

Personele inzet intern

€-

€ 453.000

€ 832.000

€ 1.211.000

Programma-organisatie

€-

€ 325.000

€ 244.000

€ 162.000

€-

Subtotaal investeringen

€-

€ 325.000

€ 697.000

€ 994.000

€ 1.211.000

Waarvan incidenteel

€-

€ 325.000

€ 244.000

€ 162.000

€-

1,4 miljoen euro. De bruto besparing (op zorgkosten) bedraagt 6,6 miljoen euro.

RENDEMENT

€-

€ -113.000

€ 373.000

€ 848.000

€ 1.404.000

Om de besparing te behalen is een structurele investering van 5,2 miljoen euro

RENDEMENT EXCL. INC. INVESTERINGEN

€-

€ 325.000

€ 617.000

€ 1.010.000 € 1.404.000

▬ De investeringen zijn noodzakelijk om tot de reductie van 2e lijns Wmo te

▬ Bij de investeringen is een onderscheid gemaakt in de vervangende zorginzet en de overige investeringen. Per saldo gaat het ultimo 2028 om 5,2 miljoen aan structurele investeringen. Per saldo verwachten we structureel uit te komen op een netto besparing van

nodig en een incidentele investering van 731.000 euro (zie tabel 5.3).

BIJLAGE

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

DE BENODIGDE INVESTERINGEN

TABEL 5.3 VERDELING INVESTERINGEN INCIDENTEEL EN STRUCTUREEL,

Om de voorstellen uit te voeren en de beweging in gang te brengen zijn incidentele en

UITGAANDE VAN MEDIUM SCENARIO (2024-2028)

BIJLAGE

structurele investeringen nodig. Tabel 5.3 geeft aan hoe de verdeling over beide type investeringen is.

MEDIUM SCENARIO 2024

2025

2026

2027 € 162.000

2028

De structurele investeringen, oplopend naar 5,2 miljoen euro in 2028, houden verband

Incidentele investeringen

€-

€ 325.000

€ 244.000

met het verschuiven van taken naar bestaande voorzieningen door ze beter/optimaler te benutten. Aanvullend is ook uitbreiding nodig van de voorliggende voorzieningen.

Structurele investeringen (inclusief verv. Zorginzet)

€-

€ 1.778.000 € 3.484.000 € 5.190.000

Per saldo een investering van 4 miljoen euro. Ook wordt ingezet op het opvangen van

Totaal investeringen

€-

€ 325.000

€ 2.022.000 € 3.646.000 € 5.190.000

€-

cliënten door meer ‘eigen inzet’ van medewerkers wijkteams (1,2 miljoen). Om nieuwe/ uitbreiding van voorliggende voorzieningen te kunnen realiseren is voor 3 jaar programmaorganisatie (projectcapaciteit) nodig (731.000 euro voor periode 2025 t/m 2028). Dit zijn de kosten voor het implementeren en monitoren van de maatregelen. Zie voor meer informatie hierover hoofdstuk 6.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

INGESCHATTE EFFECTEN OP DOELSTELLINGEN

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

Vertaling netto-besparing naar voorstellen:

In de discussienota hebben we de beleidsopties ingedeeld in categorieën. TABEL 5.4 FINANCIËLE BESPARING NAAR DOELSTELLING,

We hebben bij de financiële besparingen dezelfde indeling aangehouden.

UITGAANDE VAN HET MEDIUM SCENARIO (2024-2028) Hierbij willen we vooropstellen, dat de omvang van financiële baten niet het enige is waarop we sturen. De voorstellen hebben juist ook een kwalitatief doel en het

BELEIDSOPTIES

totaalpakket hangt inhoudelijk en financieel sterk samen. Voorstellen die vooral Maatwerkvoorzieningen

bijdragen aan minder instroom in lichte vormen van de lokale Wmo zijn ook randvoorwaardelijk voor de andere doelstellingen. Tabel 5.4 laat zien dat op geen van de doelstellingen al in 2024 een opbrengst te

Ontwikkelen en Vernieuwen

verwachten is. De grootste financiële opbrengst verwachten we te behalen door 100% vermindering op de aantallen van de lichtste vorm van ondersteuning (dagbesteding, 858.000 euro).

Wijkgericht, integraal, sociale infrastructuur

We verwachten een besparing door (individuele) ondersteuning (begeleiding) te normaliseren, af te schalen waar mogelijk en dure vormen van ondersteuning te voorkomen. Ook is de verwachting dat het effectiever en kostenbesparend is (kan zijn) als wijkteams zelf hulp bieden. Doordat de wijkteams meer directe laagdrempelige hulp bieden, zijn minder doorverwijzingen naar laagdrempelige hulp nodig, is er minder wachttijd, minder escalatie en daarmee minder inzet van duurdere trajecten.

Totaal

MAATREGELEN

2024

2025

2026

2027

2028

Wasverzorging als algemene voorziening

€-

Wonen en verblijf LVB via CIMOT en regelgeving BW

€-

€ 163.000

€ 163.000 € 163.000 € 163.000

Reablement

€-

€ 49.000

€ 85.000

Inzet alg/coll voor-zieningen, wijkgericht werken, sociale basis - dagbesteding

€-

€ -162.000 € 136.000 € 477.000 € 858.000

Inzet alg/coll voor-zieningen, wijkgericht werken, sociale basis - individueel

€-

€ -162.000 € -10.000

€-

€ -112.000 € 374.000 € 848.000 € 1.404.000

€ 85.000

€ 123.000 € 298.000

Verder zorgt dit voor meer werkplezier en een betere ervaring van inwoners. Ook hebben de wijkteams beter zicht en meer kennis van de sociale kaart in de wijk. Dit levert een verwachte besparing op van 298.000 euro.

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

Figuur 5.5 toont de marges als we naar de defensievere inschatting van de besparingen (de minimum variant) of de offensievere inschatting van de besparingen (de maximum variant) kijken. Bij de maximum variant is de financiële opgave uiteindelijk nihil. In 2028 varieert de nog resterende opgave naar schatting tussen 2 miljoen euro en nihil. FIGUUR 5.5 RESTERENDE NOG NIET GEDEKTE FINANCIËLE OPGAVE BEKEKEN nog niet gedekte financiële opgave vanuit min, max,medium VANUITResterende DE MINIMALE, MAXIMALE EN GEMIDDELDE GESCHATTE BESPARINGEN geschatte besparingen

VANUIT DE GENOEMDE VOORSTELLEN IN DUIZENDEN EURO’S (2024-2028)

CONCLUSIE opgave? Figuur 5.4 laat zien dat over alle jaren de verwachte opbrengsten in de mediumvariant onvoldoende zijn om het complete tekort weg te nemen. Vanaf 2028 blijft er een structureel niet-gedekt tekort over van bijna 1,4 miljoen euro bij het medium scenario en een gelijkblijvende autonome zorgvraag in vergelijking met 2023.

€ x 1.000

Hoe verhouden de verwachte besparingen zich tot de totale niet-gedekte financiële

0 -500 -1.000 -1.500 -2.000 -2.500 -3.000 -3.500

2024

2025

2026

2027

2028

Max Gemiddelde Min

FIGUUR 5.4 VERWACHTE BESPARINGEN VANUIT DE HIERVOOR GENOEMDE VOORSTELLEN (MEDIUM VARIANT), AFGEZET TEGEN DE OPGAVE (*1000 EURO’S). 2025

-3.100

2026

-100

-2.400

2027

1.710

-2.000

2028

-1.400 Resterend tekort

1.500

Financiële meevallers

1.710 1.710

400 800 1.400

Besparing vanuit strategie

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

6. H O E W E V E R D E R G A A N Het is belangrijk om een strategie op papier te hebben. Maar de uitwerking in en met

voortgang en het bijsturen op het programma als dat nodig is. De raad reflecteert

de praktijk is cruciaal. Op 10 juni van dit jaar heeft de raad de nota “Onze jeugd, onze

halverwege het programma op de tussenevaluatie en na vier jaar op de eindevaluatie.

zorg” vastgesteld. Aangezien er overeenkomsten zijn in de strategische opgave

Ook geeft ze kaders voor het vervolg.

tussen Jeugd en Wmo stellen we een soortgelijke aanpak voor. MET UITVOERENDE PROFESSIONALS, MET ERVARINGSDESKUNDIGEN, ORGANISATIE

KENNISINSTELLINGEN EN WAAR MOGELIJK GEBIEDSGERICHT

Om te borgen dat we alle voorstellen uit deze strategie ook plannen, uitvoeren en

De aanjagers bepalen met betrokken partijen in de uitvoering en waar mogelijk/nodig

monitoren en dat verschillende betrokkenen op de hoogte blijven van wat er speelt,

ook met ervaringsdeskundigen en kennisinstellingen hoe een voorstel het best vorm kan

richten we hier een programmastructuur voor in. Een programmamanager stelt een

krijgen en hoe we dit gaan monitoren. Als het niet werkt, passen we onze werkwijze aan.

uitvoeringsplan op. Daarin wordt het wie, wat en wanneer verder uitgewerkt. De rol van

Voor ieder voorstel gaan we na of het relevant is om hier gebiedsgericht mee aan de slag

programmamanager is al toebedeeld in de ambtelijke organisatie. Elk voorstel heeft een

te gaan. Dit betekent dat we kijken of de kenmerken van een gebied of van de inwoners

eigen aanjager. De aanjagers zorgen met de betrokkenen uit de praktijk ook voor de

van een gebied van invloed zijn op hoe we een voorstel het beste kunnen inzetten. Dit

daadwerkelijke uitvoering. We geven het samen vorm en beginnen klein, schaven waar

past in de lijn van de bestuursopdracht ‘Gebiedsgericht werken’ van mei 2024.

nodig bij en schalen daarna op. Het is mogelijk dat één aanjager meerdere samenhangende voorstellen oppakt. Voor voorstellen gerelateerd aan de invoering van

SUBSIDIES

de inkoop, hebben we een implementatiemanager aangetrokken. Zij is inmiddels

Het programmateam gaat na of er voor de incidentele (opstart/pilot)kosten van

begonnen. Het aanjagen van de overige voorstellen is voor een deel mogelijk uit reguliere

voorstellen ook subsidies zijn te verkrijgen. Bijvoorbeeld vanuit ZonMW of vanuit

inzet van het programma- en bedrijfsbureau, wijkteams, team beleid en zal gedeeltelijk

regionale programma’s. Vooralsnog is hier niet mee gerekend.

wat tijdelijke extra inzet vragen. MONITOREN, KPI’S De programmamanager houdt met het programmateam het overzicht op alle voorstellen

Een belangrijk onderdeel van het programma is dat we gaan monitoren en meten.

en monitoring hiervan. Ze volgt de planning en zorgt voor de communicatie binnen het

Uitgebreid in de pilotfase, op hoofdlijnen in de implementatiefase. We stellen indicatoren

programma en daarbuiten. Een stuurgroep is verantwoordelijk voor het bewaken van de

op om goed te kunnen meten. Daarnaast vragen we iedere aanjager om per voorstel

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

proces- en effectindicatoren te benoemen. Het programmabureau sociaal domein gaat samen met het bedrijfsbureau wijkteams de programmamanager en de aanjagers ondersteunen om goede indicatoren te definiëren en deze te monitoren. PROCES EN MIJLPALEN We hebben een communicatieplan opgesteld voor de ‘lancering’ van deze strategie. Ook voor de uitvoeringsfase van de strategie maken we een communicatieplan om inwoners, raadsleden en partners te blijven informeren en betrekken bij de uitvoering van de strategie. Voor de communicatie met de raad presenteren we hieronder alvast de contactmomenten die we ons nu voorstellen: ▬ Najaar 2024 Strategienota vaststellen in de raad ▬ April 2025 Kpi’s, nulmeting en uitvoering - informeren van de raad ▬ September 2025 Opbrengsten tot heden - informeren van de raad ▬ Mei 2026 Tussenevaluatie met de raad - informeren van de raad ▬ September 2026 Opbrengsten tot heden - informeren van de raad ▬ Mei 2027 Opbrengsten tot heden - informeren van de raad ▬ September 2027 Evaluatie met de raad, vervolgstappen - kaders ophalen vanuit de raad

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

INHOUD

B I JL A G E

VOORWOORD

INLEIDING

BIJLAGE

Ontwikkelen en vernieuwen

In de discussienota duurzame Wmo (2 april 2024) zijn 22 beleidsopties beschreven. In onderstaande tabel is te lezen welke keuzes we hebben gemaakt voor de voorstellen in deze strategienota. Een aantal beleidsopties hebben een vertaling gekregen naar verder uit te werken voorstellen, een aantal opties zijn samengevoegd, en een aantal opties werken we om verschillende redenen niet verder uit.

8. Samen indiceren

Voorstel 4, wordt uitgebreid

9. Reablement

Voorstel 3, uitwerken in businesscase

10.Minder aanbieders, gebiedsgericht

Voorstel 1 en voorstel 6, uitwerken in pilot

11. Dagactiviteiten voor mensen met dementie

Voorstel 10

12. E-Health en zorg op afstand, technologie en digitalisering

Voorstel 16, onderdeel van samenwerking kennisinstellingen, zie ook nr. 14 en 16 van de beleidsopties

13. Project Thuis wonen met technologie van InteraktContour

Voorstel 11

14. Samenwerken met kennisinstellingen BELEIDSOPTIES

Voorstel 16, zie ook nr. 12 en 16 van de VOORSTELLEN beleidsopties

Wijkgericht, integraal, sociale infrastructuur BELEIDSOPTIES

VOORSTELLEN

Maatwerkvoorzieningen 1. Ondersteuning Huishouden (OH) Wasverzorging Voorstel 8, uitwerken in businesscase inrichten als algemene Wmo voorziening 2. OH niet meer wekelijks maar twee wekelijks inzetten

Krijgt geen uitwerking, onwenselijk om als algemene beleidsregel uit te werken

3.Abonnementstarief inkomensafhankelijk voor OH (en woonvoorzieningen)

Krijgt geen uitwerking op juridische gronden

4. O H deels als algemeen gebruikelijk aanmerken

Krijgt geen uitwerking op juridische gronden

5. B eperken reismogelijkheden regiotaxi

Krijgt geen uitwerking vanwege consequenties voor inwoners

6. Vervoermiddelen meer algemeen gebruikelijk verklaren

Krijgt geen uitwerking op juridische gronden

7. Toegang tot wonen & verblijf voor licht verstandelijk beperkten onderbrengen bij het CIMOT

Voorstel 7, operationaliseren

15. Zorg voor een goede infrastructuur van collectieve voorzieningen en algemene Wmo voorzieningen in buurten, wijken en dorpen

Voorstel 1 en voorstel 2

16. Inwoners betrekken

Voorstel 16, onderdeel van samenwerking kennisinstellingen, zie ook punten 12 en 14 van de beleidsopties

17.Algemene voorzieningen Wmo als basis in de buurt/ wijk

Voorstel 2 en in samenwerking met bestuursopdrachten sociale basis en gebiedsgericht werken

18. Wonen en Wmo BELEIDSOPTIES

Krijgt uitwerking in de uitvoeringsagenda VOORSTELLEN woonzorgvisie ouderen

Regionaal en landelijk 19. Strategie lobby Wmo

Voorstel 17

20. Gezond en zelfredzaam ouder worden (Twentse Koers)

Krijgt uitwerking in uitvoeringsagenda gezondheid en vitaliteit 2024

21.Zet maximaal in op uitvoering van bestuurlijke akkoorden

Is onderdeel van uitvoeringsagenda gezondheid en vitaliteit 2024

22. Afbakening Wmo/Wlz

Voorstel 9

SAMEN LEVEN SAMEN ZORGEN

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=enschede&id=2ea56f1e-4532-4a78-a274-2fbecc2bc3ca