Document · PDF

2e Tussenrapportage 2024

Raadsvergadering 11 november 2024, gemeente enschedeBij agendapunt: 2e Tussenrapportage11.387 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ......................................................................................................................................2 1. Stand van zaken 2024 .......................................................................................................................3 2. Programma’s......................................................................................................................................9 2.1 Vitaal en sociaal ................................................................................................................................9 2.2 Duurzaam wonen, leven en werken ................................................................................................15 2.3 Samenleving en bestuur ..................................................................................................................19 2.4 Financiën en organisatie .................................................................................................................21 Bijlage 1 Beslispunten ..........................................................................Error! Bookmark not defined.

Bijlage 2 Technische wijzigingen.......................................................................................................25 Vitaal en sociaal ....................................................................................................................................26 Duurzaam wonen, leven, werken ..........................................................................................................27 Samenleving en bestuur ........................................................................................................................28 Financiën en organisatie .......................................................................................................................28 Bijlage 3 Instellingscriteria reserves arbeidsmarkt, WSW en onderwijs .......................................31

blz. 2 (van 33)

1. Stand van zaken 2024 Inleiding In de gemeentebegroting 2024-2027 zijn de beleidsplannen voor de periode tot en met 2027 gepresenteerd. In deze 2e tussenrapportage wordt een update van de stand van zaken gegeven met peildatum 1 september 2024. Dit betreft het vervolg op de 1e tussenrapportage met peildatum 1 april 2024. Conform de financiële verordening gaat deze tussenrapportage slechts in op de afwijkingen tussen budget en prognose van realisatie. In bijlagen is opgenomen: • Bijlage 1 Samenvatting van alle beslispunten die we voorleggen aan de raad. • Bijlage 2 Overzicht van administratief-technische begrotingswijzigingen. • Bijlage 3 Instellingscriteria voor een drietal nieuw te vormen reserves arbeidsmarktfonds, infrastructuur WSW en onderwijsfonds Wij stellen voor: 1. Akkoord te gaan met de technische begrotingswijzigingen zoals vermeld in bijlage 2

Verwacht resultaat 2024 Bij de zomernota hadden we nog een begroting 2024 die op een klein positief saldo sloot. Na verwerking van amendementen vanuit de raad en door nadelen uit het onderzoek reële prijzen bij Jeugd en WMO zouden we uiteindelijk de begroting 2024 beginnen met een saldo van 4,7 miljoen euro negatief. Destijds is bewust de afweging gemaakt daar niet op bij te sturen. Enerzijds omdat onze reservepositie robuust is en een negatief saldo over 2024 daarin op te vangen is. Anderzijds ook omdat ons structurele begrotingssaldo voor 2024 nog positief is. Het structurele begrotingssaldo laat alle incidentele baten en lasten buiten beschouwing en wordt als belangrijkste kengetal gebruikt door de provinciale toezichthouder. Bij de 1e tussenrapportage was de prognose van het resultaat van de programma’s ruim 2,6 miljoen euro negatief. De nu voorliggende 2e prognose van de programma’s bedraagt 12,4 miljoen negatief. De prognose van het jaarresultaat 2024 bedraagt 17,1 miljoen euro negatief. Dit bestaat uit het bovengenoemde saldo van -4,7 miljoen euro (al opgenomen in de begroting) en een verwacht programmaresultaat van -12,4 miljoen euro. Bij de 1e tussenrapportage was het verwacht jaarresultaat 7,3 miljoen euro negatief.

Deze verslechtering van het financiële beeld heeft met name te maken met de voorgenomen kredietbestemming van 6,6 miljoen euro op de opvang van ontheemden bij het programma Vitaal & Sociaal. Vanaf de 1e tussenrapportage is besloten voortaan de effecten van circulaires op het boekjaar niet meer via de jaarrekening maar in plaats daarvan direct gedurende het jaar te verwerken als mutatie op de algemene reserve. Dit betrof +12,2 miljoen euro tot en met de meicirculaire die al toegevoegd werd aan de algemene reserve. Daaraan kunnen we nu + 3,9 miljoen euro extra toevoegen voor de septembercirculaire (cumulatief is dan bijna 16,2 miljoen euro aan de algemene reserve toegevoegd in 2024). Als het verwachte resultaat 2024 eind van het jaar ook verwerkt wordt met de algemene reserve is deze reserve per saldo gemuteerd met bijna – 0,9 miljoen euro. Programma (x 1.000 euro)

Resultaat 1e TR 2024

Resultaat 2e TR 2024

Saldo begroting 2024 Programmaresultaat: Samenleving en bestuur Duurzaam wonen, leven, werken Vitaal en sociaal Financiën en organisatie

-4.700

-555 -3.916 -291 +2.122

Verwacht resultaat programma’s

-2.640

-1.185 -4.534 -7.993 1.344 -12.368 -17.068

Verwachte resultaat 2024 Effect circulaires voor 2024 op Algemene Reserve

-7.340 +12.239

+16.179

Verwachte mutatie algemene reserve over 2024

+4.899

-889

blz. 3 (van 33)

Wij stellen voor om op dit moment niet bij te sturen op het lopende jaar. Na verwerking van de storting in de algemene reserve bij de 1e tussenrapportage 2024 staat de weerstandsratio eind 2024 op 2,07. Gegeven bovenstaande verwachte resultaat 2024 en verwachte mutatie in de algemene reserve blijven de reserves op voldoende niveau om risico’s op te kunnen vangen. Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat er in het meerjarenbeeld forse financiële uitdagingen zitten en daar bij de zomernota 2025 bekeken wordt op welke wijze bij te sturen. We zien vanaf dit jaar wel al een financiële trendbreuk: Financiële trend Zagen we afgelopen jaren de volgende financiële trend in de planning & control cyclus: Deze trend van begroting via tussenrapportages naar de jaarrekening verliep dan van een sluitende begroting, waarbij de 1e tussenrapportage een negatief financieel beeld toonde, bij de 2e rapportage verbeterde dat beeld en bij de jaarrekening werd dat beeld positiever. Dit beeld zien we vanaf 2024 kantelen: de begroting startte met een negatief saldo, weliswaar positief bijgesteld in de 1e rapportage maar per saldo is de verwachtte mutatie met de algemene reserve nu, bij deze 2e rapportage, licht negatief Van de geprognosticeerde voordelen bij de programma’s zal ook een deel via bestemmingsvoorstellen doorgeschoven worden naar 2025.

Deze financiële trendbreuk wordt naar verwachting vanaf volgend jaar scherper. Bij de zomernota 2024 zijn namelijk diverse budgetten structureel vanaf 2025 voor zo’n 20 miljoen euro neerwaarts aangepast. Het risicoprofiel is daarop vanaf volgend jaar verhoogd (al vooraf aan ravijnjaar 2026). Grootste financiële afwijkingen Om de raad snel inzicht te geven is hieronder een tabel opgenomen met de grootste afwijkingen zowel positief als negatief (x 1.000 euro). Daarbij is een beknopte duiding gegeven. Voor meer duiding wordt verwezen naar de programmaverantwoording in de volgende hoofdstukken.

blz. 4 (van 33)

Plussen 1e TR

Plussen 2e TR

Product

Voornaamste verklaringen hogere rijksuitkering voor beschermd wonen, lagere verwachting aanvragen innovatiebudget en minder woonplekken. Hoger voordeel door bijstelling prognose preventiebudget, afrekening ijsbaan en minder nadeel Samen Twente. Hogere creditrente op schatkistbankieren en dividendopbrengsten Lager voordeel vooral door verschuiving vrijval energietoeslag naar 2025 (die eerder was voorzien in 2024). Het hogere resultaat is hoofdzakelijk toe te schrijven aan lagere loonkosten als gevolg van hoger verloop en Cao-afspraken Het positieve resultaat is verslechterd door toename bijstandsaantallen en minder vraag naar advisering ROZ. Hogere inkomsten OZB-niet woningen en precarioheffing Lagere kosten toezicht, handhaving Kinderopvang en lastenverschuiving v. Kansengelijkheid nr. NPO-middelen. Lagere uitgaven welzijn, wijkwijzers en integratie Teruggave Vennootschapsbelasting, meer huuropbrengsten Voordeel voorgaande jaren afgestoten maatschappelijk vastgoed Voordeel wachtgeld oud-wethouders Voordeel verlaging omslagrente, nadeel niet ingevulde taakstelling parkeeropbrengsten FC Twente. Afwikkeling bestaanskostenvergoeding SON 2023 Niet ingevulde vacatureruimte Beperktere frictiekosten vorige jaren ingezette transitie Regio Twente dan verwacht. Lage huisvestingslasten Noordmolen. Voordeel als voorstel in te zetten voor woningen.

2.805

4.261

Ondersteuning centrumtaken WMO

1.960

3.378

Sport en gezondheid

1.750 5.684

1.750 1.742

Rente en treasury Inkomensondersteuning

819

1.659

1.364

886

Sociale werkvoorziening en nieuw beschut Algemene bijstand levensonderhoud

600 118

600 547

Algemene belastingen Onderwijs

200 339 400 145 -50

534 339 317 200 147

Algemene maatsch. voorzieningen Regionale dienstverlening Vastgoedbedrijf College van B&W Verkeersinfrastructuur en beleid

117 100 0

132 125 115

Schuldhulpverlening Dienstverlening aan ondernemers Regionale samenwerking

6.600

Opvang ontheemden

blz. 5 (van 33)

Minnen 1e TR -12.700

Minnen 2e TR -13.600

Product

Toelichting

Jeugdhulp

Door hogere bijdragen algemene/collectieve voorzieningen, nadeel verplichtingen 2023 en hogere beschikbaarheidsbijdragen crisisplaatsen Twente.

-3.500

Stelpost onder uitputting V&S

-3.300

-3.100

Ondersteuning lokaal (WMO)

-1.749

Cultuur, evenementen en citymarketing

-1.383

Versterken economische structuur

-738

-1.118

Bedrijfsvoering

Gezien de prognose voor het programma kan deze stelpost naar verwachting niet worden ingevuld. Lagere uitgaven op verplichtingen 2023, stopzetting activiteiten voorziening Estinea/Sparta. Afwikkeling Huiskamer Stad, bijdrage culturele instellingen loon prijsontwikkeling Tekort Twente Airport, extra kosten actieplan binnenstad, beschoeiing recreatieparken, skatepark, MBS, Novel T/Kennispark/ Recreatieschap Extra inzet inwerken nieuw personeel, inhuur wegens ziekte

-1.000

Stadsdeelgewijs werken

Nadeel door ernstige schade veroorzaakt door extreme regenval en overstromingen op 21 juli in Pathmos en Stadsveld Versnelling en hogere personeelsinzet Centrumkwadraat en SHE Nadeliger door uitbetaling bijdrage aan Stichting Maatschappelijke Dienstverlening (SMD) loon prijsontwikkeling Meerkosten openbare verlichting, toename schadegevallen, stijgende prijzen en lonen civiele (groot) onderhoudsprojecten Hogere kosten door naheffing Werkkostenregeling 2023 (belastingdienst) hogere uitgaven koffie, catering.

-650

-750

Locatieontwikkeling

-122

-700

Ondersteuning wijkteams

-428

-678

Beheer en onderhoud openbare ruimte

-169

-379

Interne dienstverlening

-350 -336

-350 -232

Verkiezingen Arbeidsmarktparticipatie

Budget organisatie Europese verkiezingen niet toereikend Lager nadeel doordat een bestemmingsvoorstel 2023 voor de helft besteed wordt.

-130 374

-130 -116

Stedelijke ontwikkeling Bestemmen/vergunnen/toezicht/ handhaving

-115

Algemene inkomsten

-200

-100

Openbare orde en veiligheid

Doorloop omgevingsvisie en omgevingseffect rapport in 2024 Omgevingswet: minder taken uit leges te dekken, meerkosten ruimtelijke plannen (langdurige ziekte), tekort Omgevingsdienst Twente. Voordeel handhaving (jonge bezetting). Incidenteel tekort personeelsbudget door vervanging vanwege langdurige ziekte. Lagere loonkosten, scherper sturen op de materiële budgetten.

Omslagrente Ondertussen is duidelijk dat de omslagrente over 2024 nog lager wordt dan de verwachte 0,6% die in de 1e tussenrapportage is gemeld. Er is een omslagrente van 1,5% begroot. De definitieve verrekening van de lagere omslagrente volgt in de Gemeenterekening 2024 omdat dan de omslagrente is vastgesteld. De lagere omslagrente heeft tot gevolg dat de rentebaten bij rente & treasury dalen doordat er minder rente vanuit de kapitaallasten wordt voldaan. Daarentegen ontstaan bij de programma’s voordelen omdat hun kapitaallasten lager uitvallen.

blz. 6 (van 33)

Resultaat Septembercirculaire 2024 De doorrekening van de septembercirculaire 2024 levert het volgende resultaat op: Omschrijving (x 1.000 euro)

2024

Stand gemeentefonds septembercirculaire 2024

498.638

Stand gemeentefonds meicirculaire 2024 Bruto mutatie

494.578 4.060

Taakmutaties septembercirculaire 2024

-775

Correctie vorige circulaires

-145

Nabetaling vorige jaren Resultaat septembercirculaire 2024

801 3.940

Het positieve resultaat is de resultante van: • De afrekening van het voorschot van de ruimte onder het plafond BTW compensatiefonds. Voor 2024 verwacht het rijk dat de gemeenten minder zullen afrekenen en er ruimte overblijft onder het plafond dat is ingesteld voor het BTWcompensatiefonds. • De aanpassing in de hoeveelheden maatstaven zorgt voor een nadeel. Hierbij valt vooral de wijziging van de WOZ-waarden op. De WOZ-waarden zijn gestegen ten opzichte van de vorige circulaire en zorgen voor een grotere korting binnen het gemeentefonds omdat de rekentarieven niet zijn aangepast. Deze korting binnen het gemeentefonds is bedoeld om de capaciteit van de gemeenten om eigen inkomsten te verwerven, te vereffenen. Dus hoe hoger de WOZ-waarde in een gemeente, hoe hoger de capaciteit is van een gemeente om eigen inkomsten via de OZB te genereren. • Een nadeel vanwege de correctie uit vorige circulaire die samenhangt met de korting voor de bijdrage voor de Landelijke Vreemdelingen Voorziening uit de meicirculaire 2024. Hierbij is verondersteld dat er budget in het verleden beschikbaar was gesteld waarvan nu een deel komt te vervallen. Uit navraag bleek echter dat het gaat om een algemene korting op het gemeentefonds en daarmee dus een nadeel is voor de gemeente in 2024. • Een voordeel uit nabetalingen uit vorige jaren doordat een aantal maatstaven en/of verrekening nog zijn gewijzigd.

Wij stellen voor: 2. Om het effect van deze septembercirculaire op het lopende begrotingsjaar 2024 te

verwerken en daarbij het resultaat te verrekenen met de algemene reserve.

Dit besluit leidt voor 2024 tot de verrekening met de algemene reserve van 3,94 miljoen euro (accres septembercirculaire, zie hierboven)

blz. 7 (van 33)

Het positieve resultaat voor 2024 is verwerkt in de 2e Tussenrapportage 2024. Hierbij is een beslispunt opgenomen waarbij het resultaat voor deze circulaire wordt verrekend met de algemene reserve. Stand van zaken openstaande bezuinigingen In onderstaande tabel zijn de openstaande bezuinigingen opgenomen. Voor de stelpost Sociaal Domein geldt dat er geen specifieke maatregelen voor zijn benoemd, maar deze ingevuld wordt als er zich een voordeel op sociaal domein voordoet. Voor 2024 wordt op dit moment voorzien dat dit niet het geval is. De taakstelling versnelling clustering sportvelden is ingevuld en zal niet leiden tot een budgetoverschrijding. De taakstelling betaald parkeren FC Twente wordt naar verwachting niet ingevuld. Dit is meegenomen in de prognoses bij de programma’s. Onderwerp (x1.000 euro) Versnelling clustering sportvelden Betaald parkeren FC Twente Stelpost Sociaal Domein

blz. 8 (van 33)

Omvang 2024 117 50 3.500

Leeswijzer Kolom '1e Tussenrapportage' bevat het verwachte resultaat zoals gerapporteerd in de Tussenrapportage met als peildatum 1 april 2024. De kolom '2e Tussenrapportage' bevat het verwachte resultaat 2024, geactualiseerd op 1 september 2024. Deze rapportage is een afwijkingen rapportage: alleen de mutaties t.o.v. de 1e tussenrapportage worden toegelicht. In deze paragraaf geven we een toelichting op hoofdlijnen. Per programma wordt een samenvatting gegeven van de belangrijkste afwijkingen op de begroting. Een uitgebreide toelichting is opgenomen in de paragrafen 2.1 t/m 2.4.

2.1. Vitaal en sociaal Financiële voortgang Doelstelling en producten

1e 2e status TR TR 1/9

Afwijking (x1.000 euro)

01. We werken aan bestaanszekerheid Algemene bijstand levensonderhoud 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 1,3 miljoen euro. Dit bestaat uit meerdere voor- en nadelen: voordeel BUIG en loonkostensubsidie (1,4 miljoen euro), tekort Sociale Recherche Twente (- 8.000 euro), nadeel op de BBZ (-94.000 euro), hogere apparaatskosten (-16.000 euro) en een verwacht voordeel door een hogere compensatie in het kader van de Toeslagenaffaire (+42.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 886.000 euro. Dit is een verslechtering van 478.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt veroorzaakt door toename bijstandsaantallen en minder vraag naar advisering ROZ.

1.364

886

Arbeidsmarktparticipatie 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een negatief resultaat van 336.000 euro. Dit bestaat uit meerdere voor- en nadelen. Nadeel jobcoaching (-26.000 euro), hogere kosten individuele studietoeslag (-130.000 euro), hogere personele doorbelasting personeel vanuit sociaal domein (-231.000 euro), hogere kosten onderhoud Enschede (-25.000 euro). Voordeel binnen initiatieven door wegvallen claim Performance Factory (+100.000 euro) en voordeel OpMaat-beurs (+56.000 euro) door lagere kosten. Daarnaast wordt bij Inburgering een negatief resultaat van 80.000 euro verwacht. Dit bestaat uit extra inzet van 2 fte ten behoeve van de Z-route. 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een negatief resultaat van 232.000 euro. Dit is een verbetering van 104.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt veroorzaakt door hogere lasten individuele studietoeslag (159.000 euro) en door een bestemmingsvoorstel (525.000 euro) waarvan we verwachten 50% te kunnen besteden.

-336

-232

Inkomensondersteuning 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 5,7 miljoen euro. Dit bestaat uit voordelen op de bijzondere bijstand (+1,1 miljoen euro) en de energietoeslag (+3,8 miljoen euro). Ten aanzien van het verwachte voordeel bij de energietoeslag wordt overwogen dit voordeel in te zetten voor de dekking van het middelenkader in de Zomernota 2024 en mee te nemen naar 2025. Nadat uw raad daarover in de Zomernota 2024 heeft besloten, zal de uitwerking hiervan vervolgens worden meegenomen in de prognose van de 2e tussenrapportage over 2024. Daarnaast is er een voordeel op de Collectieve Ziektekostenverzekering Menzis (+181.000 euro). Verder zijn er bij Inkomensvoorzieningen voordelen in verband met teruggevorderde subsidies 2023 (+334.000 euro), minder

5.684 1.742

blz. 9 (van 33)

aangevraagde subsidies 2024 (+119.000 euro), minder aanvragen Sociaal Maatschappelijke Participatie (+110.000 euro) en overige Inkomensvoorzieningen (+65.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 1,7 miljoen euro. Dit is een verslechtering van 3,9 miljoen euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt met name veroorzaakt door een verschuiving van de vrijval energietoeslag naar 2025 die eerder was voorzien in 2024 (3,4 miljoen euro). Daarnaast wordt dit veroorzaakt door een toename van de kosten bijzondere bijstand voor de huisvesting van statushouders (300.000 euro) en door een verhoging van de subsidie 2024 aan de Stichting Leergeld (105.000 euro). Ondersteuning centrumtaken (WMO) 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 2,8 miljoen euro. Dit is opgebouwd uit lagere uitgaven op het subsidiebudget voor woonvoorzieningen beschermd wonen dan het beschikbare rijksbudget in de begroting (+2,8 miljoen euro, aandeel Enschede). Daarnaast een voorlopig nadeel bij de uitgaven voor Bed bad en brood (-20.000 euro). We verwachten nog wel een bijdrage van het Rijk. 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 4,2 miljoen euro. Dit is een verbetering van 1,4 miljoen euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage.

Dit wordt met name veroorzaakt door een hogere rijksuitkering voor beschermd wonen, lagere verwachting aanvragen innovatiebudget en minder woonplekken.

2.805 4.261

Opvang Ontheemden 1e Tussenrapportage: Per saldo is er een voordeel op de kosten van 6,6 miljoen euro op basis van de huidige bezetting van de opvangplekken. De belangrijkste verklaring hiervoor zijn de lage huisvestingslasten van de Noordmolen. De taakstelling voor de opvang van Oekraïners is dit jaar verhoogd met 420 plekken en deze taakstelling gaat verder opgehoogd worden naar een totaal van circa 1200 plekken (nu +/-580). Om hier aan te kunnen voldoen moeten er mogelijk extra (tijdelijke, modulaire) woningen worden gebouwd – waarvoor de gemeente zal moeten cofinancieren. Het college is voornemens deze 6,6 miljoen euro in te zetten als dekking voor deze woningen. Een voorstel hiertoe zal na de zomer aan de raad worden voorgelegd.

6.600

117

132

2e Tussenrapportage:. Verwacht wordt een positief resultaat van 6,5 miljoen euro op basis van de huidige bezetting van de opvangplekken. Hierbij is rekening gehouden met extra kosten van vervoersbewegingen van nieuwkomers naar verschillende taalonderwijslocaties (400.000 euro). De belangrijkste verklaring voor het positieve resultaat zijn de lage huisvestingslasten van de Noordmolen. De taakstelling voor de opvang van Oekraïeners is dit jaar verhoogd met 420 plekken en deze gaat verder opgehoogd worden naar een totaal van circa 1200 plekken (nu +/-580). Het college is voornemens de woningvoorraad in Enschede uit te breiden en deze tijdelijk ten dele in te zetten voor de opvang van Oekraïense ontheemden. Door een koppeling te maken tussen de ambities om (op termijn) meer woningen toe te voegen aan de Enschede woningvoorraad en de behoefte aan opvangplekken voor Oekraïense vluchtelingen verbinden we twee vraagstukken met elkaar. Het college heeft hiertoe een voorstel gedaan.

Schuldhulpverlening

1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 117.000 euro. Dit is opgebouwd uit:

blz. 10 (van 33)

- afwikkeling bestaanskostenvergoeding SON over 2023 (+106.000 euro); - meer dienstverlening SON in 2024 (-9.000 euro); - meer schuldhulpverlening via ROZ (-48.000 euro); - overige posten schuldhulpverlening (+68.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 132.000 euro. Dit is een verbetering van 15.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt veroorzaakt door minder uitgaven op onderdelen van Rondkomen met je Inkomen. Sociale Werkvoorziening en Nieuw Beschut 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 819.000 euro. Dit resultaat komt grotendeels uit extra middelen die we bij de meicirculaire hebben ontvangen voor looncompensatie (575.000 euro) en een hogere omzet dan begroot (244.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van €1,7 miljoen euro. Dit is een verbetering van €840.000 ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Het opgehoogde resultaat is hoofdzakelijk toe te schrijven aan lagere loonkosten als gevolg van een grote personeelsafname sw dan voorzien (€300.00) en CAOafspraken (€490.000). Daarnaast overige verschillen (€50.000).

Subtotaal

819 1.659

17.053 8.448

02. We maken gezond leven makkelijker Algemene Maatschappelijke Voorzieningen 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 200.000 euro. Dit is opgebouwd uit: -minder uitgaven subsidies vrijwilligerswerk (+112.000 euro); -lagere uitgaven op het werkbudget mantelzorg (+94.000 euro; -hogere uitgaven voor bemoeizorg (-60.000 euro); -minder uitgaven aan subsidies voor Vluchtelingenwerk en Artikel 1 Overijssel (+39.000 euro); -overige posten (+15.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 534.000 euro. Dit is een verbetering van 334.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt met name veroorzaakt door lagere uitgaven bij welzijn, de wijkwijzers en integratie. Sport en Gezondheid

200

534

1.960 3.378

1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een voordeel van 2,0 miljoen euro. Dit is opgebouwd uit: -minder uitgaven op de intensiveringsbudget preventie (+2,1 miljoen euro); -hogere verwachte bijdrage aan Samen Twente (-472.000 euro); -lagere uitgaven aan volgelgriep (+50.000 euro); -lagere uitgaven bij sport als gevolg van incidentele ruimte op het budget voor loon – en prijscompensatie. Budget zal in 2025 worden ingezet voor nieuw zwembad en Sportaal (+197.000 euro); -lagere uitgaven als gevolg van vrijval van het budget voor de zwembadvisie. Inzet hiervan vindt plaats vanaf 2025 (+100.000 euro); -overige posten (+25.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 3,4 miljoen euro. Dit is een verbetering van 1,4 miljoen euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt met name veroorzaakt door een bijstelling van de prognose van het preventiebudget, de afrekening van de ijsbaan over het seizoen 2023/2024 en een positieve bijstelling van het nadeel bij Samen Twente.

blz. 11 (van 33)

Subtotaal

2.160 3.912

03. We vergroten de kansengelijkheid Jeugdhulp

-12.700 -13.600

1e Tussenrapportage: Het tekort op Jeugdhulp bestaat uit een aantal effecten: - de niet gedekte tariefstijgingen in 2024 (3,0 miljoen euro); - de extra uitgaven voor kleinschalige woonvoorzieningen en beschikbaarheidsfinanciering (800.000 euro); - lagere Rijksmiddelen dan vooraf begroot (1,5 miljoen euro); - extra uitgaven voor investeringen vanuit de strategie duurzame Jeugd (500.000 euro); - de autonome zorggroei, enerzijds op volume en anderzijds door een toename van de zorgintensiteit (6,9 miljoen euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een negatief resultaat van 13,6 miljoen euro. Het resultaat van het product Jeugdhulp verslechtert met 900.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Deze verslechtering ontstaat door hogere kosten van bijdragen aan algemene/collectieve voorzieningen (die vooralsnog niet gecompenseerd wordt door afnemende zorginzet op ingezette zorg bij zorgaanbieders), een nadeel op de opgenomen verplichtingen uit 2023 en een verhoging van een beschikbaarheidsbijdragen voor het instandhouden van het aantal crisisplaatsen in Twente. Ondersteuning lokaal (WMO) 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een nadelig resultaat van 3,3 miljoen euro.

Dit wordt veroorzaakt door een nadelig resultaat voor WMO Begeleiding (1,4 miljoen euro), Hulpmiddelen & diensten (-1,4 miljoen euro) en Huishoudelijke Ondersteuning (-100.000 euro); dit is onder andere het gevolg van niet gedekte tariefstijgingen in 2024, en volumestijging (met name HO en Hulpmiddelen). Aanvullend wordt een nadeel verwacht op personele inzet (-400.000 euro) en een voordelig effect van het onderzoek van de reële prijs. 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een negatief resultaat van 3,1 miljoen euro. Het financieel resultaat van het product Ondersteuning lokaal (WMO) verbetert met circa 200.000 euro ten opzichte van de 1ste tussenrapportage. Dit wordt veroorzaakt door een voordelig effect van 100.000 euro als gevolg van vrijval verplichtingen jaarrekening 2023. Daarnaast is er een voordelig effect van circa 100.000 euro als gevolg van het stopzetten van de activiteiten gerelateerd aan de voorliggende voorziening Estinea/Sparta.

-3.300

-3.100

Ondersteuning wijkteams 1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een nadelig resultaat van 122.000 euro. Dit wordt met name veroorzaakt door extra kosten voor Jeugd en Wmo advisering (-85.000 euro) en kosten voor de trajecten strategie duurzame Jeugd en Wmo (60.000 euro). Daarnaast verwachten we hogere kosten voor extra activiteiten van Organisatie voor Zorg en Jeugdhulp Twente (OZJT), inclusief een niet gerealiseerde taakstelling (-120.000 euro). Verder hebben we een onderbesteding op diverse subsidies waarbij minder is aangevraagd dan begroot (+60.000 euro) en een onderbesteding op overige budgetten (+83.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een negatief resultaat van 700.000 euro. Het financieel resultaat van Ondersteuning Wijkteams verslechtert met 578.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit verschil wordt met name veroorzaakt door de uitbetaling van de eenmalige transitievergoeding aan de Stichting Maatschappelijke Dienstverlening (SMD) conform het raadsbesluit van 10 juni 2024 (-500.000 euro). Daarnaast is er een stijging in de personele kosten met een nadelig effect van 90.000 euro. Verder zijn er in overige budgetten voordelige effecten van 12.000 euro.

-122

-700

blz. 12 (van 33)

Onderwijs

118

547

1e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 118.000 euro. Dit bestaat uit: - onderwijsachterstandenbeleid (+19.000 euro); - Nationaal Programma Onderwijs (+2.000 euro); - Peuterspeelzaalwerk (+102.000 euro); - Kinderopvang (SMI) (-293.000 euro); - Toezicht en handhaving Kinderopvang (-21.000 euro); - Combi-functionarissen (+254.000 euro); - Overige budgetten (+11.000 euro); - Leerlingenvervoer (+27.000 euro); - Leerplicht RMC/VSV (+17.000 euro). 2e Tussenrapportage: Verwacht wordt een positief resultaat van 547.000 euro. Dit is een verbetering van 429.000 euro ten opzichte van de 1e tussenrapportage. Dit wordt met name veroorzaakt door voordelige bijstelling van de prognose van de kosten van het toezicht en handhaving Kinderopvang en door een verschuiving van lasten van het budget Kansengelijkheid naar NPO-middelen.

Subtotaal

16.004 16.853

Totaal

3.209 1e TR

Stelpost onderuitputting Vitaal en sociaal

4.493

2e TR 1/9

3.500

-291

-7.993

status

1e Tussenrapportage: Gezien de (in absolute zin) positieve gemeenterekening resultaten van de afgelopen jaren in het sociaal domein en de wens van het college om offensiever te begroten is een stelpost van 3,5 miljoen euro in de begroting 2022 opgenomen. Deze 3,5 miljoen euro is op een stelpost onderuitputting meegenomen in het begrotingsprogramma Vitaal & Sociaal. Concreet betekent dit dat we de komende jaren anticiperen op onderuitputting op de budgetten in het begrotingsprogramma Vitaal & Sociaal. We kunnen deze onderuitputting op voorhand niet toewijzen aan concrete producten in de gemeentebegroting. Daarvoor zijn de uitkomsten in de gemeenterekeningen op de diverse producten te grillig. Op basis van de huidige prognoses van het begrotingsprogramma Vitaal en Sociaal is het de verwachting dat de stelpost voor 2024 voor een belangrijk deel van invulling kan worden voorzien.

2e Tussenrapportage: Totaal - Vitaal en sociaal Legenda: wijziging

= tegenvaller;

= risico;

= conform begroting;

= meevaller;

= neutrale

Beslispunten Wij stellen voor: 3. Een bedrag van 71.000 euro te storten in de Reserve Noodfonds gezien de onzekerheid van de kosten die nog kunnen komen zoals uitvoeringskosten en kosten van mogelijk oninbare leningen.

blz. 13 (van 33)

Toelichting Medio december 2023 is op verzoek van de gemeenteraad vanuit het Noodfonds aan het Fonds Bijzondere Noden Enschede (FBNE) een subsidie van 100.000 euro toegekend voor het verlenen van noodhulp aan inwoners van Enschede die de jaarafrekening voor gas, water en elektra (GWE) niet konden betalen. Deze subsidie was aan FBNE toegekend voor aanvragen ingediend in de periode van 9 oktober 2023 tot en met 1 mei 2024. Eind mei bleek dat er voor 29.000 euro aan noodhulp is verleend aan inwoners. Het niet gebruikte deel van de toegekende subsidie is teruggestort door FBNE. Wij stellen voor om dit bedrag van 71.000 euro (weer) toe te voegen aan de Reserve Noodfonds. Deze storting vraagt een besluit van de Gemeenteraad. (BP-VS-01). Wij stellen voor: 4. Om in te stemmen met het instellen van de bestemmingsreserves met egalisatiemotief ‘Regionaal Arbeidsmarktfonds’ en ‘Regionaal Onderwijsfonds’. Dit is een actie vanuit de Gemeenterekening 2023 (zie bijlage 3); 5. De 4,9 miljoen euro aan middelen die vanuit 2023 meengenomen zijn naar 2024 (zie raadsvoorstel 31 mei 2024 Corsanr 2400014232) te storten in de reserve Regionaal arbeidsmarktfonds; 6. Om in te stemmen met het principe dat de middelen, die de gemeente Enschede als centrumgemeente heeft ontvangen voor regionaal arbeidsmarktbeleid en regionaal onderwijsbeleid worden gestort in deze reserves.

Dekking van de lasten van de centrumtaken vindt plaats door middel van een onttrekking uit deze reserves. Toelichting: Dit voorstel is een actie vanuit de jaarrekening 2023. In de jaarrekening zijn 4,9 miljoen euro aan middelen die Enschede als centrumgemeente heeft ontvangen voor regionale taken, vanuit 2023 meegenomen naar 2024. In 2024 wordt de governance verder uitgewerkt. Onderdeel van deze uitwerking is de vorming van een nieuwe reserve, waarin regionale middelen worden gestort, zodat ze voor meerdere jaren beschikbaar blijven. Bij ministeriële regeling is per arbeidsmarktregio een centrumgemeente vastgesteld. Die belast is met de regie op de regionale samenwerking en het beheer voor de daarvoor beschikbaar gestelde middelen (artikel 2.4, lid 2, Besluit Structuur Uitvoeringsorganisatie Werk en Inkomen). In deze rol ontvangt de gemeente Enschede middelen die niet alleen bedoeld zijn voor Enschede, maar ook voor andere regiogemeenten, UWV, ROC en andere partners. Daarnaast is Enschede als contactgemeente, namens de regionale gemeenten, verantwoordelijk voor de uitvoering en beheer van Onderwijsmiddelen. Het is daarom van belang dat de gemeente Enschede als centrumgemeente deze middelen beschikbaar houdt voor het regionaal arbeidsbeleid en als ook het regionaal onderwijsbeleid.

Met deze middelen worden de regionale taken, zoals het Regionale actieplan, Twents Fonds voor Vakmanschap en Twentse Belofte uitgevoerd. Besluitvorming en afstemming over de uitgaven wordt gedaan in de regio met de diverse partners gekoppeld aan de strategische arbeidsmarktagenda. De instellingscriteria voor deze twee reserves vindt u in in bijlage 3

Wij stellen voor: 7. De investering in de uitbreiding van de Enschedese woningvoorraad (tijdelijk deels te gebruiken voor de opvang van Oekraïense ontheemden) te bekostigen vanuit het verwachte resultaat van het product Opvang Ontheemden van 6,5 miljoen euro over 2024 en deze te storten in de Reserve Grondbedrijf en de bijbehorende begrotingswijziging te verwerken in de gemeentebegroting;

blz. 14 (van 33)

Toelichting: Bij de behandeling van de Zomernota en de eerste tussenrapportage heeft het college al het voornemen geuit om SPUK-middelen t.b.v. de Oekraïne opvang in te zetten als investering voor de uitbreiding van het aantal woningen in Enschede – die eerst worden ingezet als opvangplekken. Hiermee breiden we onze strategische woningvoorraad gefaseerd uit en gebruiken we deze deels tijdelijk om te voldoen aan de vraag van het Rijk en de provincie om op korte termijn invulling te geven aan het realiseren van extra opvangplekken voor Oekraïense vluchtelingen - naar een totaal van circa 1200 opvangplekken. Wij stellen voor: 8. Om in te stemmen met het instellen van een bestemmingsreserve met egalisatiemotief ‘infrastructuur SW” (zie bijlage 3) 9. Om in te stemmen met de dotatie van €880.000 aan de reserve Infrastructuur SW en de begroting conform te wijzigen. Deze incidentele middelen zijn hiervoor ontvangen bij de meicirculaire 2024. Toelichting In de meicirculaire 2024 is eenmalig €880.000 ontvangen om in te zetten bij de toekomstige uitdagingen rondom de infrastructuur van sociaal ontwikkelbedrijven. In de bestaande bekostiging worden sociaal ontwikkelbedrijven onvoldoende gecompenseerd voor vaste bedrijfsvoeringskosten die het gevolg zijn van de toenemende nieuwe doelgroep vanuit de Participatiewet.

Om te kunnen anticiperen op deze ontwikkelingen wordt er momenteel gewerkt aan een strategische nota op de toekomst van het sociaal ontwikkelbedrijf van Enschede. De nota wordt voorzien van een gedegen financieel toekomstperspectief. De gekozen lijn in de nota vormt vervolgens het kader voor de besteding van de reserve ‘infrastructuur SW’. In de 1e helft van 2025 wordt de nota gedeeld met de Raad. De instellingscriteria voor deze reserve vindt u in bijlage 3

2.2. Duurzaam wonen, leven en werken Financiële voortgang Doelstelling en producten

1e TR

Afwijking (x1.000 euro)

2e status TR

01. Enschede is klimaatneutraal Duurzaamheid

100

125

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Subtotaal 02. Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 03. Enschede is groen en biodivers 04. Enschede is circulair 05. Enschede heeft veel baankansen Dienstverlening aan ondernemers

blz. 15 (van 33)

1e Tussenrapportage: Voordeel is ontstaan door niet ingevulde vacatureruimte. 2e Tussenrapportage: Voordeel is grotendeels ontstaan door niet ingevulde vacatureruimte. Verkeersinfrastructuur en beleid 1e Tussenrapportage: Dit tekort betreft het niet kunnen invullen van de taakstelling parkeeropbrengsten FC Twente. 2e Tussenrapportage: Per saldo een voordeel op dit eindproduct van 147.000 euro. Voordeel van 197.000 euro op basis van de voorgenomen verlaging van de omslagrente van 1,5% naar 0,6%. Daarnaast door het niet kunnen invullen van de taakstelling parkeeropbrengsten FC Twente een tekort van 50.000 euro.

-50

147

Versterken economische structuur -1.383 -1.383 1e Tussenrapportage: Het tekort kent verschillende oorzaken: - Het werkelijke kostenniveau bij de samenwerkingspartners Novel T, Kennispark en Recreatieschap is sterker gestegen dan de door de gemeente verstrekte exploitatiebijdrage (104.000 euro nadelig). - De verplichtingen die zijn aangegaan voor het beleidsbudget Economie overschrijden het beschikbare budget. (32.000 euro nadelig). - De Museum buurtspoorweg wordt gefinancierd door de gemeente Enschede en de gemeente Haaksbergen. De gemeente Haaksbergen heeft de bijdrage verhoogd. Volgens afspraak moet de gemeente Enschede deze verhoging ook doorvoeren (67.000 euro nadelig). - Bij het Project Actieplan Binnenstad is in het voorgaande jaar een onderbesteding geweest, waarvan de verplichting is doorgeschoven naar 2024 (258.000 euro nadelig). - Het project Skatepark SLO terrein is in opdracht gegeven, waarbij het opdrachtgeverschap is belegd bij VES. Het project succesvol voltooien leidt tot een tekort van 205.000 euro nadelig. - De exploitatie van Twente Airport laat een tekort zien van 576.000 euro. 50% wordt gedekt door de Provincie Overijssel, de overige 50% wordt gedekt door de gemeente Enschede (288.000 euro nadelig). - De gemeente Enschede heeft in het verleden een borgstelling afgegeven voor de huurverplichting van Space53 .

Deze borg wordt aangesproken (50.000 euro nadelig). - Het Recreatieschap Twente heeft besloten om de beschoeiing van de recreatieparken te verbeteren voor een totaal bedrag van 1.500.000 euro. De gemeente Enschede moet hierin een bijdrage leveren, die niet in de begroting is opgenomen (379.000 euro nadelig). 2e Tussenrapportage: Het tekort kent verschillende oorzaken: - Het werkelijke kostenniveau bij de samenwerkingspartners Novel T, Kennispark en Recreatieschap is sterker gestegen dan de door de gemeente verstrekte exploitatiebijdrage (104.000 euro nadelig). - De verplichtingen die zijn aangegaan voor het beleidsbudget Economie overschrijden het beschikbare budget. (32.000 euro nadelig). - De Museum buurtspoorweg wordt gefinancierd door de gemeente Enschede en de gemeente Haaksbergen. De gemeente Haaksbergen heeft de bijdrage verhoogd. Volgens afspraak moet de gemeente Enschede deze verhoging ook doorvoeren (67.000 euro nadelig). - Bij het Project Actieplan Binnenstad is in het voorgaande jaar een onderbesteding geweest, waarvan de verplichting is doorgeschoven naar 2024 (258.000 euro nadelig). - Het project Skatepark SLO terrein is in opdracht gegeven, waarbij het opdrachtgeverschap is belegd bij VES. Het project succesvol voltooien leidt tot een tekort van 205.000 euro nadelig. - De exploitatie van Twente Airport laat een tekort zien van 576.000 euro. 50% wordt

blz. 16 (van 33)

gedekt door de Provincie Overijssel, de overige 50% wordt gedekt door de gemeente Enschede (288.000 euro nadelig). - De gemeente Enschede heeft in het verleden een borgstelling afgegeven voor de huurverplichting van Space53 . Deze borg wordt aangesproken (50.000 euro nadelig). - Het Recreatieschap Twente heeft besloten om de beschoeiing van de recreatieparken te verbeteren voor een totaal bedrag van 1.500.000 euro. De gemeente Enschede moet hierin een bijdrage leveren, die niet in de begroting is opgenomen (379.000 euro nadelig).

Subtotaal

1.333 1.111

06. Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld Bestemmen, Vergunnen, Toezicht en Handhaving 1e Tussenrapportage: Ruimtelijk plannen kent een tekort van 140.000 euro. Dit wordt veroorzaakt door vervanging langdurig ziekte. Voor Handhaving Openbare Ruimte is het in 2024 niet mogelijk om de volledige output te realiseren. Dit heeft direct consequenties voor de inzet in de wijken ten aanzien van jeugdoverlast, doelgroepenoverlast in het centrum, controle op alcoholwet, ‘scooters’ binnenstad, veiligheidsgevoel en de overige ‘kleine ergernissen’ in de stad. De zeer lastige arbeidsmarkt om geschikte BOA’s aan te trekken is hier de oorzaak van. Door de jonge leeftijd van medewerkers zijn de personeelslasten minder hoog dan begroot (overschot 634.000 voordelig). Bij Handhaving Bouwen en Bedrijven betreft het tekort de afrekening 2023 Omgevingsdienst Twente (ODT) en sociaal statuut ODT 2024 (120.000 euro nadelig). 2e Tussenrapportage: Ruimtelijk plannen kent een tekort van 400.000 euro. Dit wordt veroorzaakt door vervanging langdurig ziekte van drie medewerkers. De vervanging ziet deels op stikstofadvisering. Daarvoor hebben we, gelet op grote projecten als Rutbeek, Eschmarkerveld en het vliegveld, extra inzet moeten plegen.

Verder is wegens het vertrek van een brede vakspecialist een nieuwe medewerker (ecologie) aangenomen wiens inwerkprogramma deels wordt verzorgd door externe inhuur. En de archeologietaken die deze specialist ook verzorgde, zijn nu belegd bij een medewerker van een andere afdeling. De noodzakelijk capaciteit binnen Vergunnen is te verdelen in legesgerelateerde taken en taken die niet door de leges gedekt kunnen worden (de zogenaamde ADtaken). Zoals bekend, is uit analyses naar voren gekomen dat de dekking van de AD-taken al jaren een structureel tekort laat zien. Door de invoering van de Omgevingswet (Ow)/Wet kwaliteitsborging (Wkb) wordt dit versterkt omdat voor steeds minder taken leges geheven kunnen worden en waardoor die vanuit de AD gedekt moeten worden. Hierdoor zal het structurele tekort de komende jaren gaan toenemen. Voordat we de Raad een voorstel kunnen doen over een structurele oplossing, is de afspraak gemaakt om de komende twee jaar de gevolgen eerst goed in beeld te krijgen. In de tussentijd kunnen we gebruik maken van incidentele middelen om het tekort deels te dempen. Voor 2024 is het structurele tekort 850.000 euro. Door de inzet van incidentele middelen uit het project Ow (150.000 euro), de reserve Wkb (200.000 euro) en de egalisatiereserve (300.000 euro), is de verwachting dat het tekort in 2024 terugloopt naar 200.000 euro.

Deze incidentele middelen vallen in respectievelijk 2025 (egalisatiereserve), 2026 (project Ow) en 2027 (reserve Wkb) weg. Daarmee zijn de reserves uitgenut.

blz. 17 (van 33)

374

-116

Er is een positief saldo van 604.000 euro bij Handhaving Openbare Ruimte. Dit is het effect van de jonge leeftijd van medewerkers, waardoor de personeelslasten lager zijn dan begroot. In de komende jaren verwachten wij eveneens een positief saldo, en hierop zijn de begrotingen voor 2025 en 2026 al aangepast. Bij Handhaving Bouwen en Bedrijven betreft het tekort de afrekening 2023 Omgevingsdienst Twente (ODT) en sociaal statuut ODT 2024 (120.000 euro nadelig). Cultuur, Evenementen en Citymarketing 1e Tussenrapportage: Op 4 maart 2024 heeft de Raad een besluit genomen om de kosten van de Huiskamer van de Stad af te wikkelen. Dit leidt tot een extra last die niet was begroot (944.000 euro nadelig). De culturele instellingen Schouwburg, Concordia, Bibliotheek en Museumfabriek hebben een bijdrage ontvangen om problemen door kostenstijging het hoofd te bieden (805.000 euro nadelig). 2e Tussenrapportage: Op 4 maart 2024 heeft de Raad een besluit genomen om de kosten van de Huiskamer van de Stad af te wikkelen. Dit leidt tot een extra last die niet was begroot (944.000 euro nadelig). De culturele instellingen Schouwburg, Concordia, Bibliotheek en Museumfabriek hebben een bijdrage ontvangen om problemen door kostenstijging het hoofd te bieden voor een totaal bedrag van 805.000 euro. Grondbedrijf

-1.749 -1.749

-650

-750

-130

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Locatieontwikkeling

1e Tussenrapportage: De inzet die gepleegd wordt op zowel Centrumkwadraat als de Spoorzone Hengelo - Enschede (SHE) is hoger dan op voorhand begroot. Er is sprake van versnelling in activiteiten met bijbehorende personele inzet. 2e Tussenrapportage: De inzet die gepleegd wordt op zowel Centrumkwadraat als de Spoorzone Hengelo - Enschede (SHE) is hoger dan op voorhand begroot. Er is sprake van versnelling in activiteiten met bijbehorende extra personele inzet (550.000 euro) en materiele kosten (200.000 euro). De prognose van de materiële kosten is per 1 september 100.000 euro hoger dan per 1 april. Parkeerbeheer

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Per saldo een verwacht resultaat conform begroting. Afwijking van de lasten van per saldo 600.000 euro (nadeel). Dit betreft werkzaamheden en veiligheidsmaatregelen stationsgarage en onderhoud parkeergarages ad 1 miljoen euro (nadeel), lagere kapitaallasten op basis van de verlaging omslagrente van 1,5% naar 0,6% 280.000 euro (voordeel) en lagere lasten overig 120.000 euro (voordeel). Afwijking op de baten van per saldo 600.000 euro (voordeel). Betreft hogere opbrengsten kort parkeren 655.000 euro (voordeel), vrijval budget pilot 1e uur gratis 445.000 (voordeel), lagere opbrengsten overig 415.000 (nadeel) en lagere inzet parkeerreserve 85.000K (nadeel). Stedelijke ontwikkeling 1e Tussenrapportage: Door de langere doorlooptijd voor de omgevingsvisie zijn er in 2024 meer uren nodig dan oorspronkelijk begroot. Ook kosten voor participatie, communicatie en het afronden en beoordelen van het Omgevingseffect rapport komen nu in dit jaar terecht. Dit zorgt voor een overschrijding. 2e Tussenrapportage: Door de langere doorlooptijd voor de omgevingsvisie zijn er

blz. 18 (van 33)

in 2024 meer uren nodig dan oorspronkelijk begroot. Ook kosten voor participatie, communicatie en het afronden en beoordelen van het Omgevingseffectrapport komen nu in dit jaar terecht. Dit zorgt voor een overschrijding.

Subtotaal

2.155 2.745

07. In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven Afvalstoffen

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Begraafplaatsen

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Beheer en Onderhoud Openbare Ruimte 1e Tussenrapportage: Voor Openbare verlichting vallen de Kosten hoger uit vanwege een andere systematiek van afrekening bij de nieuwe aannemer. De vorige aannemer kreeg een vaste prijs voor het verhelpen van storingen, de huidige krijgt betaald voor elke opgeloste storing. Dit levert een beter resultaat/ betere kwaliteit op in de openbare ruimte. Daarnaast is er sprake van toename in het aantal schadegevallen (174.000 euro nadelig).

-428 -678

Door onder andere stijgende materiaalkosten, oplopende olieprijzen en stijgende loonkosten, vallen de civiele (groot) onderhoudsprojecten in de openbare ruimte hoger uit dan oorspronkelijk begroot bij Beheer wegen (250.000 euro nadelig). 2e Tussenrapportage: Kosten vallen hoger uit vanwege een andere systematiek van afrekening bij de nieuwe aannemer (178.000 euro tekort). De vorige aannemer kreeg een vaste prijs voor het verhelpen van storingen, de huidige krijgt betaald voor elke opgeloste storing. Dit levert een beter resultaat/ betere kwaliteit op in de openbare ruimte. Daarnaast is er sprake van toename in het aantal schadegevallen. Door o.a. stijgende materiaalkosten, oplopende olieprijzen en stijgende loonkosten, vallen de civiele (groot) onderhoudsprojecten in de openbare ruimte nog hoger uit in de aanbestedingen 2e helft van het jaar dan oorspronkelijk begroot bij Beheer wegen (500.000 euro nadelig). De uitvoering van de werkzaamheden voor de bodemsanering PFAS Boekelo vindt later in de tijd plaats dan voorzien, dit in verband met de complexiteit en onvoorziene omstandigheden bij de sanering van de woonwijk De Bleekerij. Daarom zal er sprake zijn van ongeveer 1,18 miljoen euro lagere lasten dan begroot in boekjaar 2024. Per saldo heeft dit geen effect omdat tegenover de lasten SPUK gelden ter beschikking staan. Riolering

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Subtotaal

-428 -678

Totaal

3.916 4.534

blz. 19 (van 33)

2.3. Samenleving en bestuur Financiële voortgang Doelstelling en producten

1e TR

Afwijking (x1.000 euro)

2e status TR 1/9

01. Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen. College van B&W

145

200

-100

-50

1e Tussenrapportage: In verband met de huidige rente-ontwikkeling wordt een voordeel verwacht op wachtgeld voor oud-wethouders. 2e Tussenrapportage: Op basis van een voorlopige inschatting is de verwachting dat het voordeel iets oploopt door lagere uitgaven voor wachtgelden en de materiële kosten tot circa 200.000 euro. Dit is een verbetering van 55.000 euro ten opzichte van de eerste tussenrapportage. In de zomernota 2024 en begroting 2025-2028 wordt reeds 100.000 euro ingezet als structurele dekking in het middelenkader.

Ondersteuning College van B&W en directie 1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Publieksdienstverlening 1e Tussenrapportage: Vanwege de piek in de uitgifte van paspoorten moet incidenteel extra capaciteit worden ingehuurd. 2e Tussenrapportage: Het tekort ontstaat vanwege extra kosten voor inhuur vanwege de paspoortenpiek. Het verschil met de eerste tussenrapportage ontstaat door een bijdrage van de gemeente Losser. Raad en commissies

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Verkiezingen

-350 -350

1e Tussenrapportage: Het begrote budget voor de organisatie van de Europese verkiezingen is niet toereikend. Verkiezingen kosten ongeveer rond 750.000 euro. 2e Tussenrapportage: Geen mutatie

Subtotaal

-305 -200

02. Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente Bezwaar en beroep

-50

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Klachtencommissariaat 1e Tussenrapportage: De afwijking bedraagt 50.000 euro nadelig als gevolg van vervanging van personeel. 2e Tussenrapportage: Het in de eerste tussenrapportage verwachte nadeel kan binnen het product worden opgevangen

blz. 20 (van 33)

Stadsdeelsgewijs werken 1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Als gevolg van ernstige schade veroorzaakt door extreme regenval en overstromingen op 21 juli in Pathmos en Stadsveld zal dat naar schatting 1 miljoen euro nadeel opleveren. Gevolg was dat rioolwater in 79 woningen is binnen gestroomd en door de GGD onleefbaar zijn verklaard. Op verzoek van corporatie en gemeente zijn deze bewoners tijdelijk elders gaan wonen. Alternatieve tijdelijke huisvesting en reparatie werkzaamheden leiden tot voor de gemeente, corporaties en verzekeraars tot aanzienlijke, niet begrote uitgaven. De exacte omvang van het onontkoombare financiële tekort dat hierdoor ontstaat wordt ingeschat op ruim 700.000 euro. Welk aandeel de gemeente Enschede hierin heeft, is nog niet bekend mede omdat niet duidelijk is welke uitgaven mogelijk kunnen worden verhaald op verzekeraars, de op woningcorporaties of bewoners, of diens verzekeraars. Vooralsnog wordt uitgegaan van een Enschedees aandeel van 625.000 euro.

0 -1.000

Bewoners maakten kosten die niet altijd direct te verhalen zijn. Maar zeker ook in emotionele zin zien we dat zij een zware tijd doormaken. Naast de hulp die we de getroffen inwoners nu al geven, willen we ze een extra steuntje in de rug bieden. Om die reden stelt het college van B&W voor om een tijdelijke calamiteitenregeling te treffen voor deze 79 huishoudens. Via een in routing gebracht voorstel wordt de Raad expliciet gevraagd om hiermee in te stemmen. De kosten van deze regeling bedragen aanvullend 375.000 euro en leiden tot een aanvullende overschrijding van het beschikbare budget. Onder voorbehoud van besluitvorming is dit bedrag al wel betrokken bij deze Tussenrapportage.

Subtotaal

-50

1.000

03. Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente Regionale samenwerking 1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: In 2021 en 2022 heeft de transitie van de Regio Twente naar de drie verschillende verbonden partijen (Twenteboard, Samen Twente en Recreatieschap Twente) plaatsgevonden. Daarnaast zijn in 2022 diverse coalitions of the willing in ontwikkeling geweest, waarbij de verwachting was dat mogelijk aanloopen frictiekosten zouden ontstaan. Dit blijkt beperkt of niet het geval te zijn waardoor een incidenteel voordeel van 115.000 euro ontstaat. In de zomernota en de gemeentebegroting 2025 is dit budget ingezet als financiële dekking.

115

Subtotaal

115

04. Enschede is een veilige gemeente Openbare orde en veiligheid 1e Tussenrapportage: Er moeten extra kosten worden gemaakt voor personeel dat op dit moment tijdelijk boven de sterkte is. 2e Tussenrapportage: ten opzichte van de eerste rapportage is het resultaat verbeterd als gevolg van lagere loonkosten en scherp sturen op de materiële budgetten.

-200 -100

Subtotaal

-200 -100

Totaal

-555

blz. 21 (van 33)

1.185

2.4. Financiën en organisatie Financiële voortgang Doelstelling en producten

1e 2e status TR TR 1/9

Afwijking (x1.000 euro)

01. Enschede heeft een betrouwbare en voor lange termijn houdbare financiële huishouding en organisatie Algemene belastingen 1e Tussenrapportage: Het voordelig resultaat bij belastingen bestaat uit het saldo van een hogere bijdrage aan het Gemeentelijke belastingkantoor enerzijds (extra kosten) en hogere inkomsten op de OZB-niet woningen en precarioheffing (samen 700) anderzijds. De hoge opbrengsten zijn gebaseerd op de jaarcijfers 2023. Dit loopt door in 2024 en verder. In de Zomernota 2024 zijn deze meeropbrengsten meegenomen. De vele bezwaren die gemaakt zijn op de WOZ belastingen is een risico. Dit kan resulteren in een extra tekort i.v.m. de afhandelingen en proceskosten en griffiekosten die hier uit voortkomen. 2e Tussenrapportage: geen mutatie Algemene inkomsten

600

-115

-60

-50

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Er is sprake van een incidenteel tekort, onder andere op het personeelsbudget als gevolg van (vervanging vanwege) langdurige ziekte. Algemene uitkering

1e Tussenrapportage: Voor het lopende boekjaar gelden de volgende mutaties op de algemene uitkering: septembercirculaire +3.250.000 euro, decembercirculaire 2.202.000 euro en meicirculaire +11.191.000 euro. In de Eerste Tussenrapportage is besloten een nieuwe werkwijze toe te passen om mutaties op het lopende boekjaar direct te verrekenen met de algemene reserve. Dit leidt per saldo tot een verrekening aan de algemene reserve van 12.239.000 euro. Daarmee is het saldo op het product Algemene Uitkering 0. 2e Tussenrapportage: Basisregistratie

1e Tussenrapportage: Extra kosten moeten worden gemaakt voor inhuur in verband met vervanging voor ziekte en vertrekkend personeel. 2e Tussenrapportage: Het verwachte nadeel is iets positief bijgesteld Bedrijfsvoering

-738 -1.118

1e Tussenrapportage: Het tekort vanuit het programma Duurzaam, Wonen, Leven en werken van 738.000 euro bestaat uit: - Extra inzet van personeel wegens inwerken van nieuw personeel. - Kosten extra inhuur wegens langdurige ziekte en ouderschapsverlof. 2e Tussenrapportage: Tekort programma Duurzaam, Wonen, Leven en werken van 1.118.000 euro bestaat uit: - Extra inzet van personeel wegens inwerken van nieuw personeel. - Kosten extra inhuur wegens langdurige ziekte en ouderschapsverlof. Gemeentearchief

1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage:

blz. 22 (van 33)

Interne dienstverlening 1e Tussenrapportage: Dit product omvat zowel voor- als nadelen en voorziet naar verwachting een negatief saldo van 169.000 euro. Nadelen ontstaan bij verschillende afdelingen van interne dienstverlening als gevolg van inhuur door ziekte en generatiepact en vroegtijdige vervanging vanwege pensioen. Daar tegenover staat bij andere afdelingen niet ingevulde vacatureruimte. Bij H&S wordt een voordeel verwacht van 500.000 euro ten aanzien van locatiebeheer en lagere huisvestingskosten vanwege het niet meer gebruiken van de Noordmolen als werklocatie. Per saldo heffen deze voor- en nadelen elkaar nagenoeg op.

-169

-379

339

Daarnaast wordt bij informatie-en archiefbeheer, onderdeel van Publieksdienstverlening en IT, een nadeel verwacht van 575.000 euro. Het programma Bridge is tot het einde van het jaar verlengd totdat de overdracht aan de organisatie geborgd is. Dit nadeel valt weg tegen een verwacht voordeel bij IT van 525.000 euro onder andere als gevolg van een aanbestedingsvoordeel op printen en telefonie en laptops. De hier genoemde voordelen bij H&S en IT worden bij de Zomernota 2024 als structurele meevaller ten gunste van het middelenkader ingezet. 2e Tussenrapportage: Het verwachte resultaat op dit product is 210.000 euro nadeliger geworden ten opzichte van de 1e Tussenrapportage. Dit komt hoofdzakelijk door een naheffing van de Werkkostenregeling 2023 door de belastingdienst en hogere uitgaven voor koffie (nabetaling 2023) en catering. Daar tegenover staat een voordeel bij het Klant Contactcentrum als gevolg van een ontvangen Rijksbijdrage voor de werkzaamheden voor het 1Overheidsloket. Onderwijsvoorzieningen: onderwijshuisvesting 1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Regionale dienstverlening 1e Tussenrapportage: Dit betreft met een teruggave Vennootschapsbelasting die niet was begroot en meer huuropbrengsten waartegenover ook kosten staan bij het product interne dienstverlening. 2e Tussenrapportage: Geen mutaties Rente & treasury

1.750 1.750

1e Tussenrapportage: Het voordelige resultaat van Treasury bestaat voornamelijk uit een voordeel als gevolg van de creditrente op schatkistbankieren (5.500.000 euro) en hogere dividendopbrengsten (240.000 euro). Daarnaast is sprake van een lagere renteverrekening van activa door het verlagen van de omslagrente (nadeel 3.900.000 euro). 2e Tussenrapportage: Geen mutaties Sport- en wijkaccommodaties 1e Tussenrapportage: 2e Tussenrapportage: Vastgoedbedrijf

1e Tussenrapportage: Dit voordelige resultaat op het Exploitatie Maatschappelijke Vastgoed (EMV) ontstaat door het in voorgaande jaren afgestoten maatschappelijk vastgoed. Op dit moment wordt gewerkt aan een richtinggevend document betreffende de EMV, waarin dit voordeel wordt meegenomen. 2e Tussenrapportage: De afname van het positieve resultaat heeft als oorzaak dat er voor EMV nieuw beleid is vastgesteld. De raad is hier via een brief over

blz. 23 (van 33)

400

317

geïnformeerd op 27 juni 2024 (2400021145). Hierdoor zijn de sociaalbeheerders van de wijkvoorzieningen opgenomen in de prognose, net als de kosten voor Dorpskamer Glanerbrug en 't Ni-je Terphoes (137.000 euro). Vanaf 2027 zal de begroting van EMV, na de realisatie van verschillende wijkvoorzieningen, sluitend zijn. Daarnaast wordt verwacht dat er budget overblijft voor de pilot van het Makelpunt (54.000 euro). Verder is het Vastgoedbedrijf zelf een gesloten product, waarbij eventuele resultaten worden verrekend met de vastgoedreserve. Door diverse overdrachten (verkopen) zal er een positief resultaat ontstaan op de baten ad 394.000 euro. Het resultaat op de baten kan nog groter worden door aanvullende overdrachten, maar dit is afhankelijk van of het dit jaar nog plaatsvindt. Door deze overdrachten ontstaat ook een afwijking op de afschrijvingslasten. Door de voorgenomen verlaging van de omslagrente, zal er een voordeel ontstaan op de rentelasten. Dit is op dit moment alleen nog niet helemaal zeker. Bovenstaande resultaten van het Vastgoedbedrijf worden conform geldende systematiek verrekend met de reserve vastgoed, waardoor er tevens afwijking ontstaat bij de onttrekking uit de reserve. Per saldo is dit neutraal.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=enschede&id=c06ffdb6-d3f0-4f97-b490-6f24ed74a6b6