1e Tussenrapportage 2024

1e Tussenrapportage 2024

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ......................................................................................................................................2 1. Stand van zaken 2024 .......................................................................................................................3 1.1 Vitaal en sociaal ................................................................................................................................7 1.2 Duurzaam wonen, leven en werken ................................................................................................14 1.3 Samenleving en bestuur ..................................................................................................................23 1.4 Financiën en organisatie .................................................................................................................27 Bijlage 1 Beslispunten ........................................................................................................................31 Bijlage 2 Technische wijzigingen.......................................................................................................33 Vitaal en sociaal ....................................................................................................................................33 Duurzaam wonen, leven, werken

..........................................................................................................38 Samenleving en bestuur ........................................................................................................................41 Financiën en organisatie .......................................................................................................................42 Bijlage 3 Begrotingswijzigingen ........................................................................................................46 Bijlage 4 – Instellingscriteria reserve woonoverlast ........................................................................57

blz. 2 (van 58)

1. Stand van zaken 2024 Inleiding In de gemeentebegroting 2024-2027 zijn de beleidsplannen voor de periode tot en met 2027 gepresenteerd. In deze 1e tussenrapportage wordt een update van de stand van zaken gegeven met peildatum 1 april 2024. Conform de financiële verordening gaat deze tussenrapportage ook in op de voortgang van uitvoering van beleid. In bijlagen is opgenomen: • Bijlage 1 Samenvatting van alle beslispunten die we voorleggen aan de raad. • Bijlage 2 Overzicht van administratief-technische begrotingswijzigingen. • Bijlage 3 Inzicht in de financiële consequenties van de hierboven genoemde beslispunten en begrotingswijzigingen op de producten in onze begroting. • Bijlage 4 Instellingscriteria voor een nieuw te vormen reserve woonoverlast Wij stellen voor: 1. Akkoord te gaan met de technische begrotingswijzigingen zoals vermeld in bijlage 2

Verwacht resultaat 2024 Bij de zomernota hadden we nog een begroting 2024 die op een klein positief saldo sloot. Na verwerking van amendementen vanuit de raad en door nadelen uit het onderzoek reële prijzen bij Jeugd en WMO zouden we uiteindelijk de begroting 2024 beginnen met een saldo van 4,7 miljoen euro negatief. Destijds is bewust de afweging gemaakt daar niet op bij te sturen. Enerzijds omdat onze reservepositie robuust is en een negatief saldo over 2024 daarin op te vangen is. Anderzijds ook omdat ons structurele begrotingssaldo voor 2024 nog positief is. Het structurele begrotingssaldo laat alle incidentele baten en lasten buiten beschouwing en wordt als belangrijkste kengetal gebruikt door de provinciale toezichthouder. De prognose voor het jaarresultaat 2024 gaat uit van een saldo van -7,3 miljoen euro. Dit bestaat uit een saldo van -4,7 miljoen euro al opgenomen in de begroting en een verwacht programmaresultaat van -2,6 miljoen euro. In het collegevoorstel bij deze tussenrapportage is voorgesteld de effecten van circulaires op het boekjaar 2024 niet meer via de jaarrekening maar in plaats daarvan direct gedurende het jaar te verwerken als mutatie op de algemene reserve. Dit betreft +12,2 miljoen euro die dus gedurende het jaar al wordt toegevoegd aan de algemene reserve.

Als het verwachte resultaat 2024 eind van het jaar ook verwerkt wordt met de algemene reserve is deze reserve per saldo gemuteerd met +4,9 miljoen euro. Programma (x 1.000 euro)

Resultaat 1e TR 2024

Saldo begroting 2024 Programmaresultaat: Samenleving en bestuur Duurzaam wonen, leven, werken Vitaal en sociaal Financiën en organisatie

-4.700 -555 -3.916 -291 +2.122

Verwacht resultaat programma’s

-2.640

Verwachte resultaat 2024 Effect circulaires voor 2024 op Algemene Reserve

-7.340 +12.239

Verwachte mutatie algemene reserve over 2024

+4.899

Het college stelt voor op dit moment niet bij te sturen op het lopende jaar. Na verwerking van het jaarresultaat 2023 stond de weerstandsratio eind 2023 op 1,7. Gegeven bovenstaande verwachte resultaat 2024 en verwachte mutatie in de algemene reserve blijven de reserves op voldoende niveau om risico’s op te kunnen vangen. Volledigheidshalve wordt opgemerkt dat er in het meerjarenbeeld wel financiële uitdagingen zitten en daar bij de zomernota bekeken wordt op welke wijze bij te sturen.

blz. 3 (van 58)

Grootste financiële afwijkingen Om de raad snel inzicht te geven is hieronder een tabel opgenomen met de grootste afwijkingen zowel positief als negatief. Daarbij is een beknopte duiding gegeven. Voor meer duiding wordt verwezen naar de programmaverantwoording in de volgende hoofdstukken. Plussen (x1.000 euro) 6.600 5.684 2.805 1.960 1.750 1.364 819 600 400 374 339 200 145 118 117 100 Minnen (x1.000 euro) -12.700

Product

Voornaamste verklaringen

Opvang ontheemden Inkomensondersteuning

Schuldhulpverlening Dienstverlening aan ondernemers

Lage huisvestingslasten Noordmolen Voordelen op energietoeslag, teruggevorderde en aangevraagde subsidies, collectieve ziektekostenverzekering en bijzondere bijstand Lagere uitgaven woonvoorzieningen beschermd wonen Minder uitgaven op intensiveringsbudget preventie Hogere creditrente op schatkistbankieren en dividendopbrengsten Voordeel BUIG en loonkostensubsidie Extra middelen rijk voor looncompensatie en hogere omzet Hogere inkomsten OZB-niet woningen en precarioheffing Voordeel op voorgaande jaren afgestoten maatschappelijk vastgoed Lagere personeelslasten handhaving OR (vacatureruimte BOA’s) Teruggave Vennootschapsbelasting, meer huuropbrengsten Minder uitgaven subsidies vrijwilligerswerk en mantelzorg Voordeel wachtgeld oud-wethouders Voordelen op peuterspeelzaalwerk en combi-functionarissen tegenover nadeel op kinderopvang (SMI). Mn door afwikkeling bestaanskostenvergoeding SON over 2023 Niet ingevulde vacatureruimte

Product

Toelichting

Jeugdhulp

Autonome zorggroei (volume en intensiteit), tariefstijgingen, extra uitgaven kleinschalige woonvoorzieningen, extra uitgaven duurzame Jeugd, lagere rijksmiddelen dan begroot De stelpost kan voor een belangrijk deel van dekking worden voorzien. Nadelen begeleiding, hulpmiddelen & diensten en huishoudelijke ondersteuning oa door tarief- en volumestijgingen Afwikkeling Huiskamer Stad, bijdrage culturele instellingen voor LPO Tekort Twente Airport, extra kosten actieplan binnenstad, beschoeiing recreatieparken, skatepark, MBS, Novel T/Kennispark/ Recreatieschap Extra inzet wegens inwerken nieuw personeel, inhuur wegens ziekte Versnelling en hogere personeelsinzet Centrumkwadraat en SHE Hogere kosten openbare verlichting, toename schadegevallen, stijgende prijzen en lonen civiele (groot) onderhoudsprojecten Budget organisatie Europese verkiezingen niet toereikend Mn door hogere kosten individuele studietoeslag, doorbelasting personeel vanuit sociaal domein en nadelen op inburgering Extra kosten personeel tijdelijk boven sterkte Nadelen archiefbeheer vs voordeel aanbesteding IT, inhuur door ziekte en uitstroom vs niet ingevulde vacatureruimte. Voordeel Noordmolen Doorloop omgevingsvisie en omgevingseffect rapport in 2024 Extra kosten voor Jeugd en Wmo advisering, duurzame Jeugd en Wmo, OZJT inclusief een niet gerealiseerde taakstelling. Extra inhuur ivm piek uitgifte paspoorten

Ondersteuning centrumtaken WMO Sport en gezondheid Rente en treasury Algemene bijstand levensonderhoud Sociale werkvoorziening en nieuw beschut Algemene belastingen Vastgoedbedrijf Bestemmen/vergunnen/toezicht/handhaving Regionale dienstverlening Algemene maatschappelijke voorzieningen College van B&W Onderwijs

-3.500 -3.300

Stelpost onderuitputting V&S Ondersteuning lokaal (WMO)

-1.749 -1.383

Cultuur, evenementen en citymarketing Versterken economische structuur

-738 -650 -428

Bedrijfsvoering Locatieontwikkeling Beheer en onderhoud openbare ruimte

-350 -336

Verkiezingen Arbeidsmarktparticipatie

-200 -169

Openbare orde en veiligheid Interne dienstverlening

-130 -122

Stedelijke ontwikkeling Ondersteuning wijkteams

-100

Publieksdienstverlening

Verbonden partijen De financiële ontwikkelingen bij verbonden partijen zijn op dit moment niet in de prognose meegenomen. Reden hiervoor is dat in de meeste gevallen de rapportages over het lopende jaar ongeveer gelijktijdig uitkomen met de publicatie van deze tussenrapportage. In de 2e tussenrapportage wordt de voortgang bij verbonden partijen wel meegenomen.

blz. 4 (van 58)

Resultaat Meicirculaire 2024 De meicirculaire geeft over het lopende jaar een resultaat van +11,2 miljoen euro. Het positief resultaat is een resultante van een lager accres, vrijval vanuit het BTW compensatiefonds en een verrekening vanuit een correctie uit vorige circulaires. Ook is er sprake van een nadeel door bijstellingen in hoeveelheden maatstaven (met name daling aantal bijstandsontvangers en huishoudens laag inkomen) waartegenover vrijval vanuit de behoedzaamheid staat die aangehouden wordt voor niet te voorspellen mutaties in accressen en maatstaven. Voor een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar de memo die naar raad en college wordt gestuurd over de resultaten van de meicirculaire 2024. Omschrijving (x 1.000 euro)

2024

Stand gemeentefonds meicirculaire 2024

494.578

Stand gemeentefonds decembercirculaire 2023

475.405

Bruto mutatie

19.173

Taakmutaties meicirculaire 2024

-7.956

Herziening vorige circulaires Resultaat meicirculaire 2024

-26 11.191

Resultaten uit circulaires werden voorheen geparkeerd op een stelpost in de begroting. Aan het eind van het jaar werd deze stelpost dan verwerkt in het jaarrekening resultaat. Voorgesteld wordt deze werkwijze aan te passen en de resultaten van circulaires (zowel positief als negatief) op het lopende jaar direct te verrekenen met de algemene reserve. Dit om de volgende redenen: 1. Vaak zien we dat het Rijk eind van het jaar nog veel extra middelen toekent aan gemeenten. Dit zorgt ervoor dat ons jaarrekening resultaat er vaak positiever uitziet dan het werkelijke resultaat uit onze activiteiten. Door tijdens het jaar het effect van de circulaires al met de algemene reserve te verrekenen laten we beter zien wat het feitelijke resultaat op uitvoering van onze taken is. 2. Onze huidige werkwijze bemoeilijkt onze discussie met het Rijk over onbalans in taken en middelen. Het Rijk voert namelijk als argument aan dat gemeenten jaar in jaar uit fors positieve jaarrekening resultaten hebben en daarmee geen extra middelen nodig hebben. Daarbij gaan ze echter voorbij aan dat de jaarrekening vaak sterk positief beïnvloedt wordt doordat ze vaak zelf laat in het jaar nog extra middelen naar gemeenten doorschuiven. Bij de nieuwe werkwijze wordt het jaarrekening resultaat hiermee niet meer beïnvloedt.

Daarmee staan we sterker in ons gesprek met het Rijk over de financiële conditie van gemeenten. 3. Zowel de accountant als dhr. De Kruijff maken elk jaar in hun rapport opmerkingen over grote afwijkingen tussen begrote en werkelijke baten en lasten. Dit wordt mede veroorzaakt doordat het Rijk forse mutaties doorvoert in de algemene uitkering voor het lopende jaar. Door deze mutaties direct met de reserve te verwerken treden minder grote afwijkingen op tussen begroting en jaarrekening. 4. Sinds 2023 moet het college zelf een rechtmatigheidsverklaring afgeven. Voor onderen overschrijdingen op de algemene uitkering geldt dat deze onrechtmatig zijn als ze niet tijdig aan de raad gemeld worden. Dit om de raad in positie te brengen daarop eventueel nog bij te sturen. Met de nieuwe werkwijze leggen we expliciet een besluit voor bij de raad om mutaties in de algemene uitkering te verrekenen met de algemene reserve. Daarmee geven we de raad een nog nadrukkelijkere positie. 5. Wij streven er in onze IPC cyclus naar om op 1 moment per jaar integraal alle afwegingen te doen. Het past daarbij om fluctuaties in het accres voor het lopende jaar direct te verrekenen met de algemene reserve en dan bij de volgende zomernota obv de financiële positie af te wegen of en waarop we middelen in onze algemene reserve inzetten. 6.

Uit navraag bij andere grote gemeenten blijkt dat diverse gemeenten een werkafspraak met de raad hebben dat mutaties in het gemeentefonds (na aftrek van taakmutaties) gedurende het jaar al verwerkt worden met de algemene reserve. Hiermee sluiten wij aan bij die werkwijze.

blz. 5 (van 58)

Wij stellen voor: 2. Om de effecten uit circulaires op het lopende begrotingsjaar 2024 te verwerken en daarbij

het resultaat te verrekenen met de algemene reserve. Dit besluit leidt voor 2024 tot de volgende verrekening met de algemene reserve plaatsvindt: Effecten circulaires op 2024 (x 1.000 euro) Septembercirculaire 2023 effect voor 2024 Decembercirculaire 2023 effect voor 2024 Meicirculaire 2023 voor effect 2024 Mutatie algemene reserve

2024 3.250 -2.202 11.191 12.239

Stand van zaken openstaande bezuinigingen In onderstaande tabel zijn de openstaande bezuinigingen opgenomen. Voor de stelpost Sociaal Domein geldt dat er geen specifieke maatregelen voor zijn benoemd, maar deze ingevuld wordt als er zich een voordeel op sociaal domein voordoet. Voor 2024 wordt op dit moment voorzien dat dit niet get geval is. De taakstelling versnelling clustering sportvelden is ingevuld en zal niet leiden tot een budgetoverschrijding. De taakstelling betaald parkeren FC Twente wordt naar verwachting niet ingevuld. Dit is meegenomen in de prognoses bij de programma’s. Onderwerp (x1.000 euro) Versnelling clustering sportvelden Betaald parkeren FC Twente Stelpost Sociaal Domein

blz. 6 (van 58)

Omvang 2024 117 50 3.500

1.1 Vitaal en sociaal 01. Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit 01.01 Iedere inwoner heeft de mogelijkheid om in z’n levensonderhoud te voorzien. Acties 2024 01. We voeren het beleidskader Enschedese Arbeidsmarkt Aanpak uit aan de hand van het uitvoeringsprogramma 2024. 02. We geven de transformatie van de DCW naar sociaal ontwikkelbedrijf verder vorm. 03. We voeren het beleidskader ‘Rondkomen met je inkomen’ uit. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

01.02 Iedere inwoner heeft een dak boven z’n hoofd Acties 2024 01. We zetten in op 'Eerst een thuis'. 02. We dringen de wachtlijst beschermd wonen terug. 03. We herijken de nota "Decentralisatie beschermd wonen en maatschappelijke opvang, visie en aanpak". Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

02. Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken 02.01 Elke inwoner heeft toegang tot een stimulerende leefomgeving Acties 2024 01. We voeren het programma Preventie uit. 02. We gaan aan de slag met drugspreventie. 03. We voeren het programma 'Sport, bewegen en spelen' uit. 04. We werken verder aan de clustering van sportparken. 05. We versterken het netwerk van buitensportroutes. We sluiten aan bij het proces “kansenkaart routenetwerken”, dat nog niet is afgerond, maar naar verwachting in augustus van dit jaar wordt opgeleverd. Daarna volgt een voorstel aan de raad voor de uitvoering van de kansenkaart met daarin de versterking van buitensportroutes.

blz. 7 (van 58)

06. We werken mee aan de terugdringing van het huisartsentekort. 07. We versterken de samenwerking sociaal domein – huisartsen. 08. We voeren de nota ‘Vernieuwing van de toegang tot zorg en ondersteunen’ uit. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

02.02 Inwoners kijken naar elkaar om en dragen mede zorg voor elkaars welzijn en bestaan Acties 2024 01. We komen met een plan van aanpak voor het versterken van de sociale infrastructuur in de wijken. 02. Samen met partners blijven we inzetten op het tegengaan van eenzaamheid. 03. We gaan mantelzorgers extra ondersteunen bij het uitvoeren van hun zorgtaken. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

03. Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen 03.01 Iedere jeugdige groeit veilig en stabiel op Acties 2024 01. We stellen een Lokale strategie Duurzame Jeugdhulp Enschede op. 02. We vertalen het Toekomstscenario jeugd en gezinsbescherming naar de praktijk. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

03.02 Iedere inwoner neemt volwaardig deel aan de samenleving Acties 2024 01. We stellen in 2024 een beleidskader Wmo op. 02. We voeren het beleidskader ‘Toezicht en handhaving Wmo en Jeugd’ 2022-2025 uit. 03. We komen met een kadernota “Platina Perspectief”. De naam van de nota is gewijzigd in "Waardig oud worden in Enschede" (met een routekaart 2024-2040). Deze nota is op 13 mei jl. in de Raad behandeld. 04. We voeren het inclusiebeleid uit. 05. We zetten in het kader van de Wet Inburgering 2021 in op het sneller toeleiden naar

blz. 8 (van 58)

werk. De in de actie genoemde punten liggen in opzet allemaal wel op koers, alleen ontbreekt het op dit moment aan de capaciteit in de uitvoering om alle statushouders op te pakken. Oorzaak is het toenemende aantal statushouders, het feit dat Inburgering conform de Nieuwe Wet meer uitvoeringscapaciteit vraagt en de uitstroom uit het nieuwe (3-jarige) traject pas vanaf eind dit jaar gaat starten (waardoor de caseload nu dus nog steeds toeneemt). Daarom gaan we 4 extra fte aannemen. We gaan er van uit dat daarmee alle statushouders weer kunnen worden opgepakt. 06. We stellen een integraal meerjarig beleidsprogramma migratie & integratie op. 07. We openen een semipermanente locatie voor het AZC. 08. We vangen Oekraïense vluchtelingen op. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

03.03 Iedere inwoner ontwikkelt zijn talenten (door) Acties 2024 01. We voeren de nota Kansrijk Enschede 2023-2033 uit. 02. We borgen de pilot jongeren met schulden en voeren de pilot jongeren & criminaliteit uit. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

Financiële voortgang Doelstelling en producten

Status Afwijking (x1.000 euro)

01. Elke inwoner heeft de mogelijkheid tot financiële zekerheid en stabiliteit Algemene bijstand levensonderhoud Verwacht wordt een positief resultaat van 1,3 miljoen euro. Dit bestaat uit meerdere vooren nadelen: voordeel BUIG en loonkostensubsidie (1,4 miljoen euro), tekort Sociale Recherche Twente (- 8.000 euro), nadeel op de BBZ (-94.000 euro), hogere apparaatskosten (-16.000 euro) en een verwacht voordeel door een hogere compensatie in het kader van de Toeslagenaffaire (+42.000 euro).

1.364

Arbeidsmarktparticipatie Verwacht wordt een negatief resultaat van 336.000 euro. Dit bestaat uit meerdere vooren nadelen. Nadeel jobcoaching (-26.000 euro), hogere kosten individuele studietoeslag (-130.000 euro), hogere personele doorbelasting personeel vanuit sociaal domein (231.000 euro), hogere kosten onderhoud Enschede (-25.000 euro). Voordeel binnen initiatieven door wegvallen claim Performance Factory (+100.000 euro) en voordeel OpMaat-beurs (+56.000 euro) door lagere kosten. Daarnaast wordt bij Inburgering een negatief resultaat van 80.000 euro verwacht. Dit bestaat uit extra inzet van 2 fte ten behoeve van de Z-route.

-336

Inkomensondersteuning

5.684

blz. 9 (van 58)

Verwacht wordt een positief resultaat van 5,7 miljoen euro. Dit bestaat uit voordelen op de bijzondere bijstand (+1,1 miljoen euro) en de energietoeslag (+3,8 miljoen euro). Ten aanzien van het verwachte voordeel bij de energietoeslag wordt overwogen dit voordeel in te zetten voor de dekking van het middelenkader in de Zomernota 2024 en mee te nemen naar 2025. Nadat uw raad daarover in de Zomernota 2024 heeft besloten, zal de uitwerking hiervan vervolgens worden meegenomen in de prognose van de 2e tussenrapportage over 2024. Daarnaast is er een voordeel op de Collectieve Ziektekostenverzekering Menzis (+181.000 euro). Verder zijn er bij Inkomensvoorzieningen voordelen in verband met teruggevorderde subsidies 2023 (+334.000 euro), minder aangevraagde subsidies 2024 (+119.000 euro), minder aanvragen Sociaal Maatschappelijke Participatie (+110.000 euro) en overige Inkomensvoorzieningen (+65.000 euro). Ondersteuning centrumtaken (WMO) Verwacht wordt een positief resultaat van 2,8 miljoen euro. Dit is opgebouwd uit lagere uitgaven op het subsidiebudget voor woonvoorzieningen beschermd wonen dan het beschikbare rijksbudget in de begroting (+2,8 miljoen euro, aandeel Enschede). Daarnaast een voorlopig nadeel bij de uitgaven voor Bed bad en brood (-20.000 euro). We verwachten nog wel een bijdrage van het Rijk. Opvang Ontheemden

2.805

6.600

Per saldo is er een voordeel op de kosten van 6,6 miljoen euro op basis van de huidige bezetting van de opvangplekken. De belangrijkste verklaring hiervoor zijn de lage huisvestingslasten van de Noordmolen. De taakstelling voor de opvang van Oekraïners is dit jaar verhoogd met 420 plekken en deze taakstelling gaat verder opgehoogd worden naar een totaal van circa 1200 plekken (nu +/-580). Om hier aan te kunnen voldoen moeten er mogelijk extra (tijdelijke, modulaire) woningen worden gebouwd – waarvoor de gemeente zal moeten cofinancieren. Het college is voornemens deze 6,6 miljoen euro in te zetten als dekking voor deze woningen. Een voorstel hiertoe zal na de zomer aan de raad worden voorgelegd. Schuldhulpverlening Verwacht wordt een positief resultaat van 117.000 euro. Dit is opgebouwd uit: - afwikkeling bestaanskostenvergoeding SON over 2023 (+106.000 euro); - meer dienstverlening SON in 2024 (-9.000 euro); - meer schuldhulpverlening via ROZ (-48.000 euro); - overige posten schuldhulpverlening (+68.000 euro). Sociale Werkvoorziening en Nieuw Beschut Verwacht wordt een positief resultaat van 819.000 euro. Dit resultaat komt grotendeels uit extra middelen die we bij de meicirculaire hebben ontvangen voor looncompensatie (575.000 euro) en een hogere omzet dan begroot (244.000 euro)

117

819

02. Elke inwoner heeft de mogelijkheid om keuzes te maken die gezond leven makkelijker maken Algemene Maatschappelijke Voorzieningen Verwacht wordt een positief resultaat van 200.000 euro. Dit is opgebouwd uit: -minder uitgaven subsidies vrijwilligerswerk (+112.000 euro); -lagere uitgaven op het werkbudget mantelzorg (+94.000 euro; -hogere uitgaven voor bemoeizorg (-60.000 euro); -minder uitgaven aan subsidies voor Vluchtelingenwerk en Artikel 1 Overijssel (+39.000 euro); -overige posten (+15.000 euro).

200

Sport en Gezondheid Verwacht wordt een voordeel van 2,0 miljoen euro. Dit is opgebouwd uit: -minder uitgaven op de intensiveringsbudget preventie (+2,1 miljoen euro); -hogere verwachte bijdrage aan Samen Twente (-472.000 euro); -lagere uitgaven aan volgelgriep (+50.000 euro); -lagere uitgaven bij sport als gevolg van incidentele ruimte op het budget voor loon –en

1.960

blz. 10 (van 58)

prijscompensatie. Budget zal in 2025 worden ingezet voor nieuw zwembad en Sportaal (+197.000 euro); -lagere uitgaven als gevolg van vrijval van het budget voor de zwembadvisie. Inzet hiervan vindt plaats vanaf 2025 (+100.000 euro); -overige posten (+25.000 euro).

03. Elke inwoner heeft de kans zich optimaal te ontwikkelen Jeugdhulp Het tekort op Jeugdhulp bestaat uit een aantal effecten: - de niet gedekte tariefstijgingen in 2024 (3,0 miljoen euro); - de extra uitgaven voor kleinschalige woonvoorzieningen en beschikbaarheidsfinanciering (800.000 euro); - lagere Rijksmiddelen dan vooraf begroot (1,5 miljoen euro); - extra uitgaven voor investeringen vanuit de strategie duurzame Jeugd (500.000 euro); - de autonome zorggroei, enerzijds op volume en anderzijds door een toename van de zorgintensiteit (6,9 miljoen euro).

12.700

Ondersteuning lokaal (WMO) Verwacht wordt een nadelig resultaat van 3,3 miljoen euro. Dit wordt veroorzaakt door een nadelig resultaat voor WMO Begeleiding (-1,4 miljoen euro), Hulpmiddelen & diensten (-1,4 miljoen euro) en Huishoudelijke Ondersteuning (-100.000 euro); dit is onder andere het gevolg van niet gedekte tariefstijgingen in 2024, en volumestijging (met name HO en Hulpmiddelen). Aanvullend wordt een nadeel verwacht op personele inzet (400.000 euro) en een voordelig effect van het onderzoek van de reële prijs.

-3.300

Ondersteuning wijkteams Verwacht wordt een nadelig resultaat van 122.000 euro. Dit wordt met name veroorzaakt door extra kosten voor Jeugd en Wmo advisering (-85.000 euro) en kosten voor de trajecten strategie duurzame Jeugd en Wmo (-60.000 euro). Daarnaast verwachten we hogere kosten voor extra activiteiten van Organisatie voor Zorg en Jeugdhulp Twente (OZJT), inclusief een niet gerealiseerde taakstelling (-120.000 euro). Verder hebben we een onderbesteding op diverse subsidies waarbij minder is aangevraagd dan begroot (+60.000 euro) en een onderbesteding op overige budgetten (+83.000 euro).

-122

Onderwijs Verwacht wordt een positief resultaat van 118.000 euro. Dit bestaat uit: - onderwijsachterstandenbeleid (+19.000 euro); - Nationaal Programma Onderwijs (+2.000 euro); - Peuterspeelzaalwerk (+102.000 euro); - Kinderopvang (SMI) (-293.000 euro); - Toezicht en handhaving Kinderopvang (-21.000 euro); - Combi-functionarissen (+254.000 euro); - Overige budgetten (+11.000 euro); - Leerlingenvervoer (+27.000 euro); - Leerplicht RMC/VSV (+17.000 euro).

118

Stelpost onderuitputting Vitaal en sociaal Gezien de (in absolute zin) positieve gemeenterekening resultaten van de afgelopen jaren in het sociaal domein en de wens van het college om offensiever te begroten is een stelpost van 3,5 miljoen euro in de begroting 2022 opgenomen. Deze 3,5 miljoen euro is op een stelpost onderuitputting meegenomen in het begrotingsprogramma Vitaal & Sociaal. Concreet betekent dit dat we de komende jaren anticiperen op onderuitputting op de budgetten in het begrotingsprogramma Vitaal & Sociaal. We kunnen deze onderuitputting op voorhand niet toewijzen aan concrete producten in de gemeentebegroting. Daarvoor zijn de uitkomsten in de gemeenterekeningen op de diverse producten te grillig. Op basis van de huidige prognoses van het begrotingsprogramma Vitaal en Sociaal is het de verwachting dat de stelpost voor 2024 voor een belangrijk deel van invulling kan worden voorzien.

Totaal - Vitaal en sociaal

-3.500

-291

blz. 11 (van 58)

Legenda: wijziging

= tegenvaller;

= risico;

= conform begroting;

blz. 12 (van 58)

= meevaller;

= neutrale

Beslispunten Wij stellen voor:

3. Om een bedrag van 9.456,98 te onttrekken aan de reserve Maatschappelijke functie sport. Het in deze reserve nog aanwezige bedrag is nodig ter dekking van het project clustering en efficiëntere inzet van sportparken. (BP-VS-01). Wij stellen voor: 4. Om de lasten en de baten incidenteel voor 2024 te verhogen met een bedrag van 359.867,61 ten behoeve van de begrotingssubsidie SPUK stimulering sport 2024 voor Sportaal. Hier staan baten van het Rijk tegenover. (BP-VS-02). Wij stellen voor:

5. Om de lasten bij het product Sport en Gezondheid te verhogen met 100.000 euro ten behoeve van de uitgaven voor het opstellen en uitvoeren van de plan van aanpak drugsbestrijding en dit bedrag te dekken door een onttrekking uit de reserve Drugsbestrijding. (BP-VS-03). Wij stellen voor:

6. Het subsidiebudget voor de Stichting Enschedese Speeltuinen voor 2024 te verhogen met 100.000 euro ten laste van het budget voor SW-detacheringen (63.732 euro) en overig personeel van derden (36.268 euro) en deze wijziging te verwerken in de gemeentebegroting. Deze wijziging vindt plaats binnen het product Algemene Maatschappelijke Voorzieningen. (BP-VS-04). Wij stellen voor:

7. Het subsidiebudget voor de Stichting Enschedese Speeltuinen met 20.000 euro te verhogen De wijziging wordt gedekt binnen product Algemene Maatschappelijke Voorzieningen. (BP-VS-05). Wij stellen voor:

8. Om de lasten op het product Ondersteuning Centrumtaken Wmo/Maatschappelijke opvang te verhogen met 487.000 euro ten behoeve van extra uitgaven als gevolg van loonen prijsontwikkelingen en een bijdrage aan een woonvoorziening voor jongeren aan De Klomp en dit te dekken uit de bestemmingsreserve Maatschappelijke opvang. (BP-VS-06). Wij stellen voor:

9. Om de lasten op het product Ondersteuning Centrumtaken Wmo/Vrouwenopvang te verhogen met 498.000 euro ten behoeve van extra uitgaven als gevolg van hogere uitgaven als gevolg van loon-en prijsontwikkelingen en subsidie aan Veilig Thuis Twente voor wegwerken wachtlijsten en dit te dekken uit de bestemmingsreserve Vrouwenopvang. (BPVS-07). Wij stellen voor:

10. Om de lasten van het product Algemene Bijstand Levensonderhoud met 80.000 euro te verlagen ten gunste van het product Arbeidsmarktparticipatie. Deze middelen worden aanvullend ingezet voor uitvoering van trajecten re-integratie ten behoeve van toename van het aantal inburgeraars, al dan niet met een uitkering. (BP-VS-08).

blz. 13 (van 58)

Wij stellen voor:

11. Om de lasten en baten van het product Schuldhulpverlening met 37.295 euro in 2024 resp. 86.621 euro in 2025 en 2026 te verhogen. De dekking van de hogere lasten komt ten laste van de Reserve Vroegsignalering. (BP-VS-09). Wij stellen voor:

12. Om een krediet van 50.000 euro beschikbaar te stellen voor de aanschaf van een automatische oplegtafel, die gebruikt wordt bij de werksoort textiel bij SW-Beschut aan de Spoordijkstraat. De dekking van de kapitaalasten wordt opgevangen binnen het product Sociale Werkvoorziening en Nieuw Beschut. (BP-VS-10).

1.2 Duurzaam wonen, leven en werken 01. Enschede is klimaatneutraal 01.01 We verlagen de CO2 uitstoot onder andere door energiebesparing en opwek van hernieuwbare energie Acties 2024 01. We komen met een voorstel over een eigen energiemaatschappij Bij de vervolgstappen van het onderzoek voor de eigen energiemaatschappij zien we dat een “volledig eigen energiebedrijf” complex, tijdrovend en risicovol is. We onderzoeken nu de mogelijkheden om een eigen ontwikkelbedrijf voor energieprojecten op te zetten samen met een of meerdere partners. Een voorstel hierover volgt later dit jaar. 02. We zetten een nieuwe overlegstructuur op met partners voor een toekomstbestendige energie-infrastructuur 03. We komen met een aanvullend voorstel intensivering en versnelling zon op dak 04. We ronden de 2e tranche voor Solar Parking af 05. We maken een voorstel beleidskaders wind De nieuwe landelijke normen voor windturbines worden niet in 2024 maar in 2025 vastgesteld. Inmiddels heeft de provincie de regie voor de realisatie van windturbines over genomen. Naar verwachting zal zij eind 2024 een aantal gebieden openstellen waarvoor initiatiefnemers zich kunnen melden. De gemeente is dus niet meer aan zet om zoeklocaties aan te wijzen. De provincie geeft aan zo veel als mogelijk rekening te houden met lokaal windbeleid. We maken daarom een voorstel voor beleid windturbines. Hierin zullen we o.a.

ingaan op participatie en communicatie met omwonenden, op het moment dat definitieve normen door het rijk zijn vastgesteld, en invulling van lokaal eigendom. Deze wordt aangeboden aan de raad. 06. Wij maken een voorstel voor actualisatie van de energievisie Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= neutrale wijziging.

blz. 14 (van 58)

= conform

01.02 We verminderen aardgasgebruik door woningen en bedrijven aardgasvrij te maken. Acties 2024 01. We ondersteunen inwoners en bedrijven bij het treffen van energiebesparende maatregelen 02. We voeren het Energiebespaarprogramma Enschede uit Het Energiebesparingsprogramma kent een looptijd van meerdere jaren, en bestaat uit de Aanpak energiearmoede en de Lokale aanpak isolatie. De tussentijdse evaluatie van de aanpak energiearmoede leidt tot enkele wijzigingen in de aanpak, gericht op het vergroten van het bereik van de regeling. Zo nodig vindt deze zomer nog aanvullende bijsturing plaats. Voor de belangrijkste maatregel van de lokale isolatieaanpak, een voucherregeling, is een Europees aanbestedingstraject noodzakelijk gebleken. Na afronding van deze aanbesteding starten we eind dit jaar met de regeling. 03. We werken de Twentse Ontzorg Financiering (TOF-regeling) verder uit. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

02. Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 02.01 We passen de omgeving aan op de klimaatverandering Acties 2024 01. We maken nieuwe regels en bijbehorend kaartmateriaal voor het onderdeel water en klimaat Vorig jaar hebben we een wijziging op het Omgevingsplan voorbereid die voortkomt uit het Water en klimaatadaptatieplan (WeK). Het was de bedoeling om deze in 2024 in werking te laten treden, maar door problemen met de nieuwe software (Tercera Go) lopen we vertraging op. Zodra de softwareproblemen zijn opgelost wordt gestart met het voorbereiden van de wijziging op het Omgevingsplan. 02. We voeren fase 2 uit van project GroenBlauw Glanerbrug 03. We leggen het deel van de Zuiderspoorbeek tussen de Blekerstraat en de Pathmossingel aan Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

03. Enschede is groen en biodivers 03.01 Samen zorgen we voor een groene omgeving met meer planten en dieren Acties 2024 01. We starten met het maken van een vergroeningsplan voor de binnenstad (Groenambitieplan Enschede)

blz. 15 (van 58)

02. We maken een plan voor het vergroenen van het Van Heekplein (motie ‘vergroenen Van Heekplein’) 03. We starten met een visie op de stadsparken (Groenambitieplan Enschede) 04. We starten met het vergroenen van de Singels van Enschede (Groenambitieplan Enschede) 05. We werken de groennormen voor alle (ruimtelijke) ontwikkelingen uit (Groenambitieplan Enschede) 06. We leggen herijkte regels voor de bescherming van de bomen in Enschede ter vaststelling voor aan de raad (Groenambitieplan Enschede) 07. We voeren gebiedsverkenningen uit in 1 a 2 gebieden (Gebiedsgerichte Aanpak Landelijk Gebied) De gebiedsprocessen starten altijd met een verkenning. Bij akkoord door alle partijen gaan we daarna aan de slag met een gebiedsagenda. We merken bij inwoners in het landelijk gebied terughoudendheid om samen met ons aan de slag te gaan met de verkenningen. Dit komt door de vele vragen die er nog zijn over met name landelijk beleid, regels en financiering. En het gewijzigde beleid van de provincie voor zon op land en wind. Nog voor de zomer gaan we wel starten met de gebiedsverkenning in Driene. Het is nog niet zeker of we de resultaten van deze verkenning nog dit jaar kunnen afronden. 08. We versterken toezicht en handhaving in het landelijk gebied 09.

We versterken ons landelijk gebied vanuit de gebiedsgerichte aanpak en het Natuur- en Landschapsplan Er is vertraging bij de start van nieuwe gebiedsverkenningen omdat er vanuit de inwoners terughoudendheid is om de gebiedsprocessen op te starten. We blijven in gesprek en verwachten dit jaar nog de eerste verkenning(en) op te kunnen starten. De maatregelen uit de Gebiedsagenda Broekheurne pakken we op in samenwerking met de partners en onze interne collega’s. Vanuit het Natuur- en Landschapsplan werken we ook samen met partners aan de doelstellingen. Ook als er nog geen gebiedsagenda is. Zo werken we bijvoorbeeld samen met Stichting Landschapsfonds Enschede aan het vergroenen van ons gehele landelijk gebied. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

04. Enschede is circulair 04.01 We hergebruiken producten en materialen zodat grondstoffen hun waarde behouden Acties 2024 01. We vernieuwen de Grondstoffenvisie 02. We stellen een uitvoeringsplan Circulair Ondernemen op 03. We voeren het koersdocument Circulaire Economie uit

blz. 16 (van 58)

04. We ontwikkelen een monitoringstool voor circulair inkopen. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

05. Enschede heeft veel baankansen 05.01 Enschede/Twente is meer verbonden met aanliggende economische centra (agglomeratiekracht) Acties 2024 01. We maken een concreet plan voor een parkeergarage en een ondergrondse fietsenstalling bij station Enschede (Strategische Investeringsagenda) Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

05.02 In Enschede groeien de banen op de toplocaties Acties 2024 01. We voeren de gebiedsstrategie Kennispark uit Er spelen verschillende ontwikkelingen bij het Kennispark: de een verloopt voorspoediger dan de ander. Zo verlenen we de vergunning voor het Woongebouw Kennispark (Domijn) en voorzien we de start bouw nog in 2024. Ook ronden we de herinrichting van de Institutenweg af, hiermee wachten we niet meer op de vertraagde realisatie van de TechBank, TechHal en parkeergarage in de Tech Area (HMO). Het verlenen van de vergunning voor het nieuwe bedrijvenverzamelgebouw Next Twente is vertraagd. De business case is nog niet rond. Gestegen rente en bouwkosten maken dit een complexe opgave. In samenwerking met UT, ondernemers en ASR wordt gekeken hoe deze belangrijke voorziening toch gerealiseerd kan worden. Omdat verdere stappen voor het parkeergebouw gekoppeld zijn aan de voortgang van Next Twente, loopt ook het parkeergebouw vertraging op. Hierdoor loopt ook het ontwerp voor de openbare ruimte in het Innovatiedistrict aan de Hengelosestraat vertraging op. We kunnen de delen rond parkeergebouw en Next Twente nog niet helemaal uit ontwerpen omdat deze plannen nog niet klaar zijn. 02. We geven opvolging aan de uitkomsten van de verkenning naar mogelijke publiek private samenwerking op Twente Airport 03.

We ontwikkelen een nieuwe startuplocatie in de binnenstad (Actieprogramma Binnenstad) 04. We stellen ruimtelijk-programmatische gebiedsprofielen op voor de binnenstad (Actieprogramma Binnenstad) 05. We ondersteunen de professionalisering van de binnenstadsorganisatie (Actieprogramma Binnenstad) 06. We stimuleren ondernemerschap in de binnenstad (Actieprogramma Binnenstad) 07. We maken een voorstel over de mogelijkheden voor het gebruik van drones voor gemeentelijke taken

blz. 17 (van 58)

Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

05.03 In Enschede kunnen bestaande en nieuwe bedrijven verantwoord / duurzaam / groen groeien en innoveren Acties 2024 01. We investeren in het versterken van het regionale onderzoeks- en innovatiesysteem 02.We maken met de provincie en de Twentse gemeenten een ruimtelijk-economische visie. 03. We vervolgen het onderzoek naar informele binnenstedelijke bedrijfslocaties 04. We gaan door met de uitvoering van de gebiedsagenda’s voor De Reulver en Euregio Bedrijvenpark 05. We heroverwegen het programma van de kantoorlocatie aan de Zuiderval 06. We maken een ruimtelijk programmatische visie op de westflank van de Spoorzone Hengelo-Enschede Voor Rigtersbleek is in april 2024 een gebiedsvisie opgeleverd en voorgelegd aan de Raad. We verwachten in het vierde kwartaal van dit jaar te starten met het opstellen van een gebiedsvisie voor de Westerval. Het selecteren van een bureau, dat de gebiedsvisie opstelt, neemt meer tijd in beslag dan verwacht (vanwege capaciteitsproblemen binnen gemeente). Hierdoor loopt het opstellen van deze visie vertraging vertraging op. 07. We vernieuwen ons uitgiftebeleid 08. We voeren het Programma Transitie Landbouw uit Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

06. Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld 06.01 De stedelijke voorzieningen zijn divers en attractief voor inwoners en bezoekers (nationaal en internationaal) Acties 2024 01. We stellen op basis van de nieuwe cultuurnota een nieuwe subsidieverordening op 02. We stellen een uitvoeringsprogramma op voor creatieve broedplaatsen 03. We stellen een nieuwe subsidieverordening op voor de uitvoering van het evenementenbeleid Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

06.02 De nieuwe woonmilieus zijn attractief, betaalbaar en toekomstbestendig

blz. 18 (van 58)

Acties 2024 01. We maken een ruimtelijke handelingskader voor Horstmanpark (Strategische Investeringsagenda) 02. We zetten de volgende stap in de ontwikkeling van de Spoorzone Hengelo-Enschede (Strategische Investeringsagenda) 03. We versnellen de realisatie sociale huurwoningen 04. We stellen een handelingskader op voor De Kwinkel (Boekelo) 05. We stellen een handelingskader op voor Driehoek Noord (Strategische Investeringsagenda) 06. We leggen de omgevingsplannen voor Bouwen in de wijk III voor 07. We leggen nieuw erfpachtbeleid voor We zijn voornemens het erfpachtbeleid voor bedrijfsterreinen te herijken. De te maken keuzes in het erfpacht beleid worden gemaakt in de nota Grondbeleid die we in 2024 herzien. Hierin wordt de hoofdlijnen van het grondbeleid opgesteld. Als de contouren van de nota grondbeleid klaar zijn kunnen we starten met het opstellen van het erfpacht beleid. We verwachten dit niet eerder dan 2025. 08. We ronden de Visie Boulevardkwartier af (Strategische Investeringsagenda) 09. We leggen het bestemmingsplan Eschmarkerveld voor (Strategische Investeringsagenda) 10. We leggen het bestemmingsplan Cromhoff 1e fase voor (Strategische Investeringsagenda) 11. We vernieuwen het woonbeleid 12. We maken een urgentieverordening 13. We herzien de nota grondbeleid Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

06.03 Talent weet waarom Enschede aantrekkelijk is om te wonen, leven en te werken Acties 2024 01. We zetten een ambassadeursprogramma op (citymarketingvisie) 02. We werken aan Enschede Welcoming City Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= neutrale wijziging.

07. In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven

blz. 19 (van 58)

= conform

07.01 Wijken en buurten zijn veilig, gezond en leefbaar

Acties 2024 01. We begeleiden de invoering van de Omgevingswet 02. We ronden de omgevingsvisie af De besluitvorming over het Toekomstbeeld Omgevingsvisie, gepland in oktober 2023 nam meer tijd in beslag. Er zijn extra sessies georganiseerd. Het raadsvoorstel is ingetrokken en stukken zijn aangepast. Vaststelling door de Raad was hierdoor een half jaar later. Het opleveren van een Ontwerp Omgevingsvisie is nu voorzien eind 2024 en besluitvorming begin 2025. 03. We leveren de basis van het Omgevingsplan op 04. We gaan de effecten van de Wet kwaliteitsborging (Wkb) monitoren 05. We maken een integrale wijkaanpak voor Wesselerbrink Noordoost (Strategische Investeringsagenda) 06. We stellen een buurtaanpak Hanenberglanden op (Strategische Investeringsagenda) 07. We werken verder aan de wijkaanpak Nieuw Twekkelerveld (Strategische Investeringsagenda) 08. Wij intensiveren de wijkaanpak Nieuw Twekkelerveld (Strategische Investeringsagenda)) 09. Wij werken aan een plan voor het Huis van de Wijk Twekkelerveld (Strategische Investeringsagenda) 10. We maken een visie op de begraafplaatsen 11. We breiden de onderzoeken naar de aanwezigheid van PFAS-verontreinigingen uit naar openbare speeltuinen en moestuinen 12. We voeren fase 1 uit van het project Crossbos Helmerhoek Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= neutrale wijziging.

07.02 Enschede heeft een goede interne bereikbaarheid Acties 2024 01. We voeren de maatregelen van de wijkverkeersplannen Noordwest Enschede en Lonneker uit 02. We leggen de F35 Oosterstraat aan

blz. 20 (van 58)

= conform

03. We rollen het netwerk van hubs verder uit 04. We zetten extra in op het verbeteren van de verkeersveiligheid 05. We verbeteren de verbinding voor het wegverkeer via de Oostweg Bestuurlijk is de wens uitgesproken om de fietsbrug te veranderen naar een autotunnel. Voor deze tunnel zijn op dit moment nog niet voldoende middelen voorhanden. De realisatie loopt daardoor vertraging op. Met ons beperkte budget starten we dit jaar met een aanbesteding voor het ontwerp, met de optie om bij voldoende middelen over te gaan naar realisatie. De kredietaanvraag voor de realisatie gaat begin 2025 mee met de totale kredietaanvraag Mobiliteit. Voor de aansluiting Oostweg – RW35 is vorig jaar geld beschikbaar gekomen om een ongelijkvloerse aansluiting voor te financieren. Het is nog niet gelukt daar afspraken over te maken met het Rijk. 06. We onderzoeken verkeerskundige oplossingen voor het bereikbaar houden van de westkant van de stad 07. We vernieuwen de wegenlegger Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

Financiële voortgang Doelstelling en producten

Status Afwijking (x1.000 euro)

01. Enschede is klimaatneutraal Duurzaamheid

0

02. Enschede is klimaatbestendig en waterrobuust ingericht 03. Enschede is groen en biodivers 04. Enschede is circulair 05. Enschede heeft veel baankansen Dienstverlening aan ondernemers Voordeel is ontstaan door niet ingevulde vacatureruimte.

100

Verkeersinfrastructuur en beleid Dit tekort betreft het niet kunnen invullen van de taakstelling parkeeropbrengsten FC wente.

-50

Versterken economische structuur Het tekort kent verschillende oorzaken: - Het werkelijke kostenniveau bij de samenwerkingspartners Novel T, Kennispark en Recreatieschap is sterker gestegen dan de door de gemeente verstrekte exploitatiebijdrage (104.000 euro nadelig). - De verplichtingen die zijn aangegaan voor het beleidsbudget Economie overschrijden het beschikbare budget. (32.000 euro nadelig). - De Museum buurtspoorweg wordt gefinancierd door de gemeente Enschede en de gemeente Haaksbergen. De gemeente Haaksbergen heeft de bijdrage verhoogd.

1.383

blz. 21 (van 58)

Volgens afspraak moet de gemeente Enschede deze verhoging ook doorvoeren (67.000 euro nadelig). - Bij het Project Actieplan Binnenstad is in het voorgaande jaar een onderbesteding geweest, waarvan de verplichting is doorgeschoven naar 2024 (258.000 euro nadelig). - Het project Skatepark SLO terrein is in opdracht gegeven, waarbij het opdrachtgeverschap is belegd bij VES. Het project succesvol voltooien leidt tot een tekort van 205.000 euro nadelig. - De exploitatie van Twente Airport laat een tekort zien van 576.000 euro. 50% wordt gedekt door de Provincie Overijssel, de overige 50% wordt gedekt door de gemeente Enschede (288.000 euro nadelig). - De gemeente Enschede heeft in het verleden een borgstelling afgegeven voor de huurverplichting van Space53 . Deze borg wordt aangesproken (50.000 euro nadelig). - Het Recreatieschap Twente heeft besloten om de beschoeiing van de recreatieparken te verbeteren voor een totaal bedrag van 1.500.000 euro. De gemeente Enschede moet hierin een bijdrage leveren, die niet in de begroting is opgenomen (379.000 euro nadelig).

06. Talent wordt aangetrokken, vastgehouden en ontwikkeld Bestemmen, Vergunnen, Toezicht en Handhaving Ruimtelijk plannen kent een tekort van 140.000 euro. Dit wordt veroorzaakt door vervanging langdurig ziekte.

374

Voor Handhaving Openbare Ruimte is het in 2024 niet mogelijk om de volledige output te realiseren. Dit heeft direct consequenties voor de inzet in de wijken ten aanzien van jeugdoverlast, doelgroepenoverlast in het centrum, controle op alcoholwet, ‘scooters’ binnenstad, veiligheidsgevoel en de overige ‘kleine ergernissen’ in de stad. De zeer lastige arbeidsmarkt om geschikte BOA’s aan te trekken is hier de oorzaak van. Door de jonge leeftijd van medewerkers zijn de personeelslasten minder hoog dan begroot (overschot 634.000 voordelig). Bij Handhaving Bouwen en Bedrijven betreft het tekort de afrekening 2023 Omgevingsdienst Twente (ODT) en sociaal statuut ODT 2024 (120.000 euro nadelig). Cultuur, Evenementen en Citymarketing Op 4 maart 2024 heeft de Raad een besluit genomen om de kosten van de Huiskamer van de Stad af te wikkelen. Dit leidt tot een extra last die niet was begroot (944.000 euro nadelig). De culturele instellingen Schouwburg, Concordia, Bibliotheek en Museumfabriek hebben een bijdrage ontvangen om problemen door kostenstijging het hoofd te bieden (805.000 euro nadelig). Grondbedrijf

1.749

0

Locatieontwikkeling De inzet die gepleegd wordt op zowel Centrumkwadraat als de Spoorzone Hengelo Enschede (SHE) is hoger dan op voorhand begroot. Er is sprake van versnelling in activiteiten met bijbehorende personele inzet. Parkeerbeheer

-650

0

Stedelijke ontwikkeling Door de langere doorlooptijd voor de omgevingsvisie zijn er in 2024 meer uren nodig dan oorspronkelijk begroot. Ook kosten voor participatie, communicatie en het afronden en beoordelen van het Omgevingseffect rapport komen nu in dit jaar terecht. Dit zorgt voor een overschrijding.

-130

07. In Enschede kun je prettig en gezond wonen en leven Afvalstoffen

0

Begraafplaatsen

0

Beheer en Onderhoud Openbare Ruimte Voor Openbare verlichting vallen de Kosten hoger uit vanwege een andere systematiek

blz. 22 (van 58)

-428

van afrekening bij de nieuwe aannemer. De vorige aannemer kreeg een vaste prijs voor het verhelpen van storingen, de huidige krijgt betaald voor elke opgeloste storing. Dit levert een beter resultaat/ betere kwaliteit op in de openbare ruimte. Daarnaast is er sprake van toename in het aantal schadegevallen (174.000 euro nadelig). Door onder andere stijgende materiaalkosten, oplopende olieprijzen en stijgende loonkosten, vallen de civiele (groot) onderhoudsprojecten in de openbare ruimte hoger uit dan oorspronkelijk begroot bij Beheer wegen (250.000 euro nadelig). Riolering

0

Totaal - Duurzaam wonen, leven werken Legenda:

= tegenvaller;

= risico;

= conform begroting;

-3.916 = meevaller;

= neutrale wijziging

Beslispunten Wij stellen voor: 13. Middels raadsbesluit Wetenschappelijk onderzoek naar de gemeente Enschede in de context van bezetting, bevrijding en nasleep van 11 september 2023, zijn middelen toegekend. Wij stellen voor om de in enig jaar de niet bestede middelen te doteren aan de Reserve nog uit te voeren werkzaamheden. Om later toch tot besteding van deze incidentele middelen over te kunnen gaan en daarmee uitvoering te geven aan dit raadsbesluit. (BP-DWLW-01)

1.3 Samenleving en bestuur 01. Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen. 01.01 Wij zijn op de inwoner gericht, handelen behoorlijk en hebben een toegankelijke dienstverlening Acties 2024 01. In 2024 gaan we het organisatiebrede programma Open Enschede intensiveren waar 'menselijke maat' als uitgangspunt van ons handelen, een belangrijk thema is. 02. We geven uitvoering aan (juridische) kwaliteitszorg en verbeteren de rechtsbescherming van onze inwoners. 03. We geven uitvoering aan onze Dienstverleningsvisie en zetten in 2024 in op: Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

01.02 Wij communiceren duidelijk en persoonlijk Acties 2024 01. We geven uitvoering aan het gemeentebrede uitvoeringsplan Communicatievisie 20232026 langs de vier lijnen: 02. We gaan door met Direct Duidelijk Enschede 03. We geven uitvoering aan het programmaplan Wet open overheid dat het in tweede deel

blz. 23 (van 58)

van 2023 gereed is. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

02. Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente 02.01 (veer)kracht van de stad: we staan open voor en benutten signalen en initiatieven uit de samenleving Acties 2024 01. In 2024 voeren we het “Actieplan samenlevingsgericht werken 2022 – 2025” uit. 02. We bouwen jongerenparticipatie verder uit. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

02.02 Passende allianties: we werken samen met andere overheden, onderwijsinstellingen en andere partners aan de gezamenlijke opgaven van de stad en de regio Acties 2024 01. We versterken de samenwerking met onze strategische netwerkpartners (netwerksturing). Door het vertrek van een collega is hieraan nog geen uitvoering gegeven. Inmiddels is er een nieuwe collega gestart die dit oppakt 02. Samen met de Twenteboard werken we verder aan de sociaal-economische structuurversterking van de regio en Enschede. 03. EU Agenda 04. We bouwen de kennisorganisatie uit. 05. We versterken de samenwerking met Munster, de Euregio en de Europese Unie. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

03. Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente 03.01 We benutten de kansen, verkleinen de risico’s en reflecteren en acteren op de digitale transformatie. Acties 2024 01. We integreren de mogelijkheden van digitalisering en data meer en meer in de vorming en uitvoering van beleid.

blz. 24 (van 58)

02. We bieden de ethische visie op data en technologie aan. 03. We implementeren een transitiestrategie Common Ground 04. We implementeren digitaliseringswetten Er komen in korte tijd nieuwe Europese en landelijke (digitaliserings)wetten op ons af, die digitale rechten en plichten voor inwoners/burgers en bedrijven voorschrijven. De vertaling hiervan naar onze processen en systemen en tevens houding en gedrag, vergt veel aandacht. Daarbij zien we dat veel nieuwe wetten een gemeentebrede impact hebben. We proberen daarbij zoveel mogelijk gezamenlijk op te trekken mbv o.a. de VNG. De snelheid van invoering is daarbij soms ook afhankelijk van het gereed zijn van (landelijke) voorzieningen om op aan te sluiten. Regelmatig schuift de implementatiedatum van een wet in de tijd op door onduidelijkheid (vertaling Europese wet/richtlijn) of doordat het voor gemeentes onmogelijk is om in de beschikbare tijd alle aanpassingen doorgevoerd te hebben om aan de wet te kunnen voldoen 05. We geven uitvoering aan het strategische informatiebeveiligings- en privacybeleid Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

04. Enschede is een veilige gemeente 04.01 We bevorderen de verbinding in de samenleving Acties 2024 01. We onderzoeken de veiligheidsbeleving van onze inwoners. 02. We pakken veiligheidsvraagstukken aan door integrale afstemming met stakeholders.

Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

04.02 Enschede heeft een ongunstig klimaat voor ondermijnende activiteiten Acties 2024 01. We gaan door met de integrale aanpak van georganiseerde ondermijnende criminaliteit. 02. We doen een Interreg-aanvraag voor de aanpak van grensoverschrijdende ondermijning. 03. We gaan zichtbaarder controleren en handhaven Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= neutrale wijziging.

04.03 We versterken de samenwerking tussen zorg en veiligheid Acties 2024

blz. 25 (van 58)

= conform

01. We versterken de samenwerking als het gaat om casuïstiek die zich afspeelt op het terrein van zorg en veiligheid. 02. We evalueren de aanpak van mensenhandel en loverboys, dit doen we samen met het regionaal kenniscentrum mensenhandel Twente. Omdat de aanpak mensenhandel nog relatief nieuw is en er veel nieuwe ontwikkelingen zijn, schuiven we de evaluatie naar achteren, zodat we dan meer informatie kunnen ophalen, die bruikbaar is om de ingezette aanpak aan te vullen of bij te sturen. 03. In het kader van het project Veilige Steden richten we ons op bewustwording en het geven van handelingsperspectief aan omstanders van (straat)intimidatie. 04. We richten ons meer op de persoonsgerichte aanpak in de voetbalportefeuille.

Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

04.04 Voorkomen en verminderen van risicogedrag bij jongeren Acties 2024 01. We gaan de weerbaarheid van de jeugd vergroten. 02. We voeren een stadsbrede pilot vroegsignalering uit in het kader van de patseraanpak. Legenda:

= loopt achter, bijsturing heeft onvoldoende effect;

verwachting;

= boven verwachting;

= loopt achter, bijsturing mogelijk;

= conform

= neutrale wijziging.

Financiële voortgang Doelstelling en producten

Status Afwijking (x1.000 euro)

01. Enschede is een op de inwoner gerichte gemeente waarbij de menselijke maat uitgangspunt is voor ons handelen. College van B&W In verband met de huidige rente-ontwikkeling wordt een voordeel verwacht op wachtgeld voor oud-wethouders. Ondersteuning College van B&W en directie Publieksdienstverlening Vanwege de piek in de uitgifte van paspoorten moet incidenteel extra capaciteit worden ingehuurd. Raad en commissies

145

0 -100

0

Verkiezingen Het begrote budget voor de organisatie van de Europese verkiezingen is niet toereikend. Verkiezingen kosten ongeveer rond 750.000 euro.

-350

02. Enschede is een netwerkende en responsieve gemeente Bezwaar en beroep

0

Klachtencommissariaat

-50

blz. 26 (van 58)

De afwijking bedraagt 50.000 euro nadelig als gevolg van vervanging van personeel. Stadsdeelsgewijs werken

0

03. Enschede is in toenemende mate een digitale gemeente Regionale samenwerking

0

04. Enschede is een veilige gemeente Openbare orde en veiligheid Als gevolg van uitval van personeel worden tijdelijk extra kosten gemaakt.

-200

Totaal - Samenleving en bestuur

-555

Legenda:

= tegenvaller;

= risico;

= conform begroting;

= meevaller;

= neutrale wijziging

Beslispunten Wij stellen voor:

14. Om een krediet van 75.000 euro beschikbaar te stellen voor de aanschaf en implementatie van vervangende technieken voor het uitoefenen van opsporingstaken. Deze technieken zullen onze medewerkers beter ondersteunen bij het opsporen van identiteits- en documentfraude. De dekking van de kapitaallasten is geregeld in de gemeentebegroting 2024-2027. (BP-SenB-01) Wij stellen voor: 15. Om akkoord te gaan met het overdragen van 103.954 aan softwarelicentiebudget voor de applicatie I-burgerzaken van Publieksdienstverlening en Verkiezingen naar het product Interne Dienstverlening (IT). Hiermee worden alle budgetten voor het contract met leverancier Dimpact gecentraliseerd bij IT. Dit is in lijn met de beleidslijn voor het centraliseren van licentiebudgetten bij het product Interne Dienstverlening. (BP-SenB-02) Wij stellen voor: 16. Om akkoord te gaan met het instellingsbesluit van een nieuw te vormen reserve genaamd woonoverlast (waarin de 500.000 euro gedoteerd is) conform het amendement woonoverlast dat is aangenomen bij de gemeentebegroting 2024-2027. In bijlage 4 zijn de instellingscriteria van deze reserve opgenomen. Tevens stellen wij voor om akkoord te gaan met de onttrekking uit deze reserve in de jaren 2024 t/m 2027. (BP-SenB-03) Wij stellen voor: 17.