Bijlage bij 20.006000 - Financieel Verslag 2019 N.V. AREA Reiniging Emmen (RIS.9975)

Financieel verslag 2019 N.V. Area Reiniging Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

INHOUDSOPGAVE

Bestuursverslag

3

Vooruitzichten

22

Profiel N.V. Area Reiniging

23

Jaarrekening

24

Balans per 31 december 2019

25

Winst-en-verliesrekening over 2019

27

Kasstroomoverzicht over 2019

28

Toelichting op de balans en winst-en-verliesrekening

30

Overige gegevens

49

Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

50

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 2 van 50

BESTUURSVERSLAG 2019 Het jaar 2019 was een intensief jaar voor onze organisatie. In februari 2019 werd ons bedrijf getroffen door een forse brand waarmee van de ene op de andere dag meer dan 25 vrachtauto’s buiten bedrijf waren. Ook is een tweetal loodsen afgebrand. Deze omvangrijke brand kon plaatsvinden door kortsluiting in een van de nieuwste veegmachines die eveneens voor de gladheidsbestrijding worden ingezet. Met de brand was ook het gladheidsmaterieel zodanig beschadigd, dat we tal van noodvoorzieningen hebben moeten treffen om de winterdienstverlening 2019 te kunnen continueren. Met veel inzet van alle medewerkers heeft Area kans gezien de uitvoeringsschade zoveel als mogelijk te beperken. Met de brand was een schade gemoeid van circa 2,4 miljoen euro. Alle directe schade werd daarbij afdoende gedekt vanuit de geldende verzekeringspolissen. In lijn met het strategisch meerjarenplan 2016-2021 heeft 2019 in het teken gestaan van het verder uitrollen van de samenwerking met Omrin Friesland in het contractmanagement van te verwerken afvalvolumes. Doel van de samenwerking is het bundelen van professionaliteit en afval- en grondstofvolumes. Door voortaan samen op te trekken, met focus op versnelling van de circulaire economie in Noord-Nederland, kunnen gerichte afspraken worden gemaakt met afval- en recyclebedrijven.

Daardoor zullen Area en Omrin in staat zijn om vanuit visie en daadkracht sneller nieuwe grondstofketens in het noorden te sluiten. Dit zal de gehele regio ten goede komen; een circulair Noord-Nederland zal immers nieuwe economische activiteiten en nieuwe (sociale) werkgelegenheid genereren. Een circulair Noord-Nederland draagt ook bij aan de versterking van natuur en milieu. Voor alle Drentse gemeenten zijn de te verwerken afvalstromen in 2019 opnieuw in kaart gebracht en waar nodig opnieuw aanbesteed. Ook is verdere inzet gepleegd op de herbruikbaarheid van grondstoffen. MVO Nederland definieert circulaire economie als ‘een economisch systeem dat bedoeld is om de herbruikbaarheid van producten en grondstoffen te maximaliseren en waarde vernietiging te minimaliseren’. In een circulaire economie worden grondstoffen keer op keer gebruikt. Dit vereist een goede scheiding van afval en goede inzamelvoorzieningen maar ook goede contracten voor een duurzame be- en verwerking van afval en grondstoffen. In 2019 hebben we wederom samengewerkt met afvalpartner Virol in Scheemda. Sinds 1 januari 2019 verricht Area samen met Virol de inzameling van restafval, GFT en PMD bij alle huishoudens in de gemeente Oldambt Groningen.

Ondanks een aantal incidentele, onvoorziene kostenposten (brandschade en financiële correcties) heeft Area in 2019 een netto resultaat na belasting van € 660.000 weten te behalen.

ONZE KERNTAKEN Als gemeenschappelijk bedrijf van de gemeenten Hoogeveen, Coevorden en Emmen staat Area voor het verlenen van een groot aantal diensten. Onze kerntaken zijn het inzamelen van afval en grondstoffen, het reinigen van wegen en de openbare ruimte en het verlenen van projectmatige diensten voor het optimaliseren en verbeteren van genoemde onderdelen. Ons bestaansrecht hangt tegelijkertijd nauw samen met de maatschappelijke waarden die we voor gemeenten creëren. Dat vereist afstemming en samenwerking. De verhoging van de door de overheid opgelegde verbrandingsbelasting op het restafval alsmede de toename van verwerkingskosten in algemene zin, vergt beleidsontwikkeling en afstemming. Prioritering hiervan wordt versterkt door de CO2-heffing die de rijksoverheid vanaf 2021 zal opleggen aan milieuvervuilende industrieën, als maatregel van het Klimaatakkoord.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 3 van 50

De verhoging van de verbrandingsbelasting, de toename van verwerkingskosten en de verwachte CO2-heffing vereisen beleidsontwikkeling en afstemming FINANCIEEL Over het lopende boekjaar hebben we onze omzet weten te verhogen van € 26,5 miljoen in 2018 tot € 29,7 miljoen in 2019. De belangrijkste toename is te vinden in de dienstverlening aan de gemeente Oldambt sinds 1 januari 2019. Daarnaast is de commerciële omzet met € 384.000 toegenomen. In 2019 heeft Area een positief resultaat van € 660.000 gerealiseerd. Het resultaat over 2019 is negatief beïnvloed door een aantal onvoorziene kostenposten: 1. Brandschade: de inhuur van vervangend materieel heeft Area een onvoorziene kostenpost van € 163.000 opgeleverd. 2. In 2019 zijn met terugwerkende kracht naar de afgelopen vijf jaren een aantal correcties doorgevoerd. De totale impact van deze correcties op het resultaat van 2019 bedraagt € 240.000. Kijkend naar de totale begroting van 2019, zien we dat Area, met uitzondering van deze twee uitzonderlijke kostencomponenten, de begroting ruimschoots heeft kunnen realiseren. SOLVABILITEIT In 2019 is de solvabiliteitsratio nagenoeg gelijk gebleven van 29,2 procent ultimo 2018 tot 29,1 procent ultimo 2019. Deze solvabiliteit is nog steeds goed te noemen en voldoet aan de afspraken met onze financier, ING Bank N.V.

De huidige solvabiliteit laat zich allereerst verklaren door de vele investeringen die we in de afgelopen jaren hebben gepleegd in ondergrondse inzamelsystemen en nieuwe voertuigen voor onze deelnemende gemeenten. Bovendien hebben we het gehele resultaat van 2018 uitgekeerd aan haar aandeelhouders. Binnen het dividendbeleid van Area is vastgelegd dat de komende jaren weer toegewerkt wordt naar een solvabiliteitsratio van 30 procent. Dit wordt door de directie vanwege het weerstandsvermogen wenselijk geacht. DIVIDEND Gezien de incidentele oorzaken die voor 2019 leiden tot een lager resultaat is het voorstel van de directie om éénmalig af te wijken van het geldende dividendbeleid en een dividend uit te keren conform de oorspronkelijke begroting 2019. Dit impliceert een dividenduitkering van € 480.000, het restant van het resultaat, oftewel € 179.836, wordt aangewend voor versterking van het eigen vermogen. Dit voorstel voor winstbestemming wordt door de RvC gedragen. VENNOOTSCHAPSBELASTING Met ingang van 1 januari 2016 is Area belastingplichtig voor de vennootschapsbelasting. In september 2016 heeft de Belastingdienst de kwalificatie als samenwerkingsverband schriftelijk bevestigd aan Area. Dankzij deze kwalificatie heeft Area toegang tot de vrijstelling voor samenwerkingsverbanden.

De Belastingdienst heeft in 2017 voldoende informatie van Area ontvangen om een vaststellingsovereenkomst op te stellen ten aanzien van de fiscale openingsbalans en de wijze waarop Area het bedrag van de vrijstelling berekent. Over de reikwijdte van de vrijstelling is begin 2019 overeenstemming bereikt tussen de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Afval- en Reinigingsmanagement (NVRD) en de Belastingdienst. Medio 2019 is de vaststellingsovereenkomst tussen Area en de Belastingdienst getekend. Deze vaststellingsovereenkomst heeft betrekking op de periode 2016-2020. Inmiddels zijn de aangiften 2016-2018 ingediend bij de Belastingdienst.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 4 van 50

ACTUALISATIE PRODUCTOVEREENKOMSTEN In september 2017 is gestart met het project Actualiseren Productovereenkomsten. In de startfase zijn de eerste procesafspraken gemaakt. Dit gebeurde onder begeleiding van adviesbureau KplusV, met een ambtelijke afvaardiging van de opdracht gevende gemeenten en een vertegenwoordiging van Area. In 2018 zijn de meeste productovereenkomsten door de ambtelijke afvaardiging van de opdracht gevende gemeenten en Area opnieuw beschreven. Volgens de afgesproken planning lag het in de bedoeling om begin 2019 een start te maken met het financieel invullen van de nieuwe overeenkomsten Daardoor zouden we met geactualiseerde productovereenkomsten, werkbestekken en tarieven kunnen werken richting de begroting van 2020. Op verzoek van de gemeenten is dit project een jaar uitgesteld, omdat de actualisatie van de productovereenkomsten helaas meer tijd kostte dan was ingeschat. Parallel hieraan is in het tweede halfjaar 2019 wel een grote verbeterslag gemaakt door de nieuwe productovereenkomsten te vertalen naar nieuwe werkbestekken per gemeentelijke productovereenkomst. Hiermee zijn de ureninzet mens en materieel alsmede de overige bijkomstige kosten per productovereenkomst inzichtelijk geworden en hebben we tevens kunnen komen tot een eenduidige capaciteitsplanning.

In de eerste maanden van 2020 worden de herziende productbegrotingen met onze opdrachtgevers en aandeelhouders besproken, waarmee vervolgens de begrotingscyclus 2021 ingericht gaat worden.

INTERNE INFORMATIEVOORZIENING In 2019 hebben we onze systematiek van interne rapportage en specifiek het komen tot een Rolling Forecast verder geprofessionaliseerd. Hierdoor zijn slagen gemaakt in de zorgvuldigheid van de interne en externe informatievoorziening. Dit proces zal in het verlengde van de herziende productbegrotingen in 2020 een vervolg krijgen.

DUURZAME INITIATIEVEN Area gelooft in positieve verandering. Als regionaal afvalbedrijf zien we ook voor onze eigen organisatie mooie kansen in de omslag van afval naar grondstoffen. Daarom verduurzamen we onze bedrijfsvoering stap voor stap en helpen we de gemeenten alsook inwoners en bedrijven om hun afval makkelijker en beter te scheiden. We willen het vooral samen doen. Daarom inspireren we graag met onze duurzame initiatieven. DUURZAME ENERGIE De eerste 90 zonnepanelen plaatsten we al in 2010 op onze locatie in Emmen. Inmiddels wekken we hier met 600 zonnepanelen jaarlijks 130.000 kWh op. Hiermee voorzien we volledig in onze energiebehoefte. Natuurlijk gaan we verder. In 2020 zullen we de Cv-ketel van onze werkplaats vervangen door een warmtepomp die elektrisch wordt aangedreven vanuit het opgewekte vermogen door de zonnepanelen. MODERN MATERIEEL EN DUURZAME DIESEL Door (vervangings-)investeringen in de afgelopen jaren hebben we de beschikking over een state of the art wagenpark, waarmee we onze klimaatafdruk verder willen verkleinen. Zo hebben we in 2019 geïnvesteerd in inzamelvoertuigen voor de gemeente Hoogeveen die – net als de voertuigen in Coevorden en Emmen – beter zijn voor het milieu alsook voor de gezondheid van onze medewerkers. In 2020 zullen we de volgende stap zetten, met een onderzoek naar de mogelijkheid van de overgang naar HVO.

HVO is de meest duurzame dieselbrandstof: fossielvrij en CO2-neutraal.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 5 van 50

ADOPTIE TWEE BIJENVOLKEN Duurzaamheid gaat verder dan onze bedrijfsvoering alleen. Ook versterking van de natuur en ruimte voor de bij vinden we belangrijk. Daarom hebben we in 2019, voor een periode van vijf jaar, twee bijenvolken in het Drentse Eeserveen geadopteerd.

SOCIAAL WERKGEVER EN ERKEND LEERWERKBEDRIJF De in 2015 opgestarte pilot voor de nascheiding van afgedankte elektrische en elektronische apparaten (AEEA) is in 2019 voorgezet. Met ons demontagecentrum op de locatie Emmen laten we zien dat een circulaire economie diverse kansen biedt: met de demontage-activiteiten creëren participatiebanen en leerwerkplekken voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Daarnaast dragen we bij aan zoveel mogelijk hergebruik van waardevolle grondstoffen zoals afgedankte computers, printers en andere elektronische hardware. Het demontagecentrum komt voort uit samenwerking met gemeenten en andere partijen in de regio.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 6 van 50

VAN AFVAL NAAR GRONDSTOF RIJKSBREDE PROGRAMMA’S Gemeenten zijn onder andere gebonden aan het Rijksbrede programma Nederland Circulair in 2050 en het Landelijk Afvalbeheerplan, LAP3. In het programma Nederland Circulair in 2050 schetst het kabinet hoe Nederland zijn economie kan ombuigen naar een duurzame, volledig circulaire economie in 2050. Het programma beschrijft wordt wat nodig is om zuiniger en slimmer om te gaan met grondstoffen, producten en diensten. De ambitie van het kabinet is om samen met maatschappelijke partners in 2030 een tussendoelstelling te realiseren van 50 procent minder gebruik van primaire grondstoffen (mineraal, fossiel en metalen). Concreet betekent dit dat in 2050 grondstoffen efficiënt worden ingezet en hergebruikt, zonder schadelijke emissies voor het milieu. Producten en materialen worden zo ontworpen dat ze kunnen worden hergebruikt met zo min mogelijk waardeverlies en ook zonder schadelijke emissies voor het milieu. Uitgangspunt van het kabinet is dat een circulaire economie Nederland minder afhankelijk maakt van de import van schaarse grondstoffen en bijdraagt aan een schoner milieu. In dit kader werken de Drentse gemeenten samen vanuit het Manifest Van Afval Naar Grondstoffen. Middels het Drentse en landelijke programma worden lopende beleidstrajecten gestroomlijnd en op elkaar afgestemd.

Het programma bouwt voort op de groene groeiprogramma’s Van Afval Naar Grondstof (VANG) en Biobased Economy, die zich richten op de transitie van fossiele grondstoffen naar biomassa als grondstof. Tenslotte geven de programma’s aan wat op verschillende schaalniveaus – internationaal, nationaal maar ook regionaal en lokaal – moet gebeuren. Via de ambtelijke werkgroep Markerein, alsmede vanuit de lokale afvalbeleidsdocumenten maken gemeenten zich sterk voor het scheiden van waardevolle grondstofstromen zoals daar zijn: groente-, fruit- en tuinafval (GFT), (plastic en metalen) verpakkingen en drankenkartons (PMD), papier, glas en textiel.

De veranderingen in het inzamelbeleid hebben geleid tot verbeterde grondstofprestaties Uit de tabel op pagina 8 blijkt dat de dalende trend in het restafval van Coevorden, Emmen en Hoogeveen zich voorzichtig voortzet. Conclusie is dat (verdere) veranderingen in het inzamelbeleid in 2019 hebben geleid tot een permanente verandering als het om herbruikbare grondstoffen gaat. In het kort worden in navolgende alinea’s de aanpassingen en projecten per gemeente toegelicht. COEVORDEN Op 1 april 2019 zijn de inzamelfrequenties van PMD en restafval gewijzigd. Vanaf die datum wordt het restafval vierwekelijks en het PMD tweewekelijks ingezameld. Eveneens is op bovenstaande datum de milieupas ingevoerd, om oneigenlijk gebruik van de milieustraatfaciliteiten door bedrijven en inwoners van andere gemeenten te voorkomen. Voor toegang tot de milieustraten moet men sindsdien een milieupas kunnen tonen van de gemeente Coevorden. Inmiddels verleent de milieupas ook toegang tot de meeste verzamelcontainers bij hoogbouw. In de oude situatie waren de verzamelcontainers bij deze hoogbouwlocaties voorzien van sleutelbediening. Deze toegangscontrole is zodanig aangepast dat geautoriseerde gebruikers de container nu alleen nog kunnen openen met voornoemde milieupas. Het effect van de maatregelen is terug te zien in de omvang van het ingezamelde huishoudelijk afval.

Ten opzichte van 2018 laat Coevorden een daling zien van 18,9 procent restafval. In 2018 werd 7.556 ton ingezameld ten opzichte van 6.131 ton in 2019. De inzameling PMD liet een stijging zien van 6,2 procent ten opzichte van 2018. In totaal is in 2019 1.384 ton PMD-materiaal ingezameld waarvan 504 ton is afgekeurd vanwege de vervuilingsgraad N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 7 van 50

van het PMD. Voor Coevorden hebben we in 2019 fors meer GFT-fractie ingezameld: 5.976 ton. Dit is een toename van 10,6 procent ten opzichte van het jaar 2018. EMMEN Op verzoek van de gemeente Emmen zijn de inzamelfrequenties van restafval en GFT gewijzigd. Eerstgenoemde fractie wordt met ingang van 1 september 2019 driewekelijks in plaats van tweewekelijks ingezameld. Gedurende de maanden november tot en met februari is de inzamelfrequentie van GFT gehalveerd tot eens per vier weken. In Emmen zien we een daling van 5,1 procent van de ingezamelde tonnages restafval ten opzichte van 2018. In totaal hebben we 21.366 ton huishoudelijk restafval ingezameld ten opzichte van 22.509 in 2018. De GFT-tonnages lieten een geringe toename zien van 0,9 procent. In 2019 heeft Area 14.793 ton GFT ingezameld ten opzichte van 14.668 ton in het jaar ervoor. Richting PMD zien we een daling van 13,7 procent ten opzichte van 2018. In 2019 hebben we 3.501 ton PMD ingezameld. Hiervan is 1.054 ton afgekeurd en alsnog verwerkt als restafval. Van invloed op de vervuiling PMD is de toevoeging van huishoudelijk afval en overige ‘stoorstoffen’. In onze voertuigen wordt het afval geperst; goede en slechte afvalstromen lopen dan in elkaar over, met alle gevolgen van dien. Uit landelijke signalen blijkt dat onder inwoners onduidelijkheid heerst over welke materialen in de PMD-bak mogen en welke niet.

Verder hebben we voor de gemeente Emmen in 2019 een ingrijpende wijziging in de gladheidsbestrijding doorgevoerd. In plaats van zout te strooien wordt op een groot aantal routes pekelwater gesproeid. Hiertoe hebben we geïnvesteerd in een installatie voor de productie van pekelwater en is nieuw materieel voor de winterdienst aangeschaft. Om de toenemende kosten van plaagdierbestrijding in de hand te houden, heeft de gemeente medio 2019 besloten om gebruik te maken van de diensten van het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD) voor wat betreft voorlichting, advies en vaststelling van de noodzakelijke bestrijdingsacties. HOOGEVEEN In 2019 hebben we in afstemming met de gemeente Hoogeveen een ingrijpend inzameloptimalisatieproject uitgevoerd. Er zijn containerstelplaatsen ingericht, er is nieuw materieel aangeschaft en samen met de gemeente is ingezet op het betrekken en voorlichten van alle inwoners. In Hoogeveen zien we dat na een dalende trend van het ingezamelde restafval in de voorgaande jaren, in 2019 een toename van het restafval is ontstaan van 6,7procent: in 2019 hebben we 8.606 ton restafval ingezameld ten opzichte van 8.065 ton in 2018. Positief is wel dat de volumes GFT een toename laten zien van 4 procent (van 6.970 ton in 2018 naar 7.249 ton in 2019).

In Hoogeveen hebben we verder 1904 ton PMD ingezameld waarvan 558 ton is afgekeurd door de aanwezigheid van stoorstoffen in de PMD-fractie. Netto is daarmee in 2019 1.346 ton PMD ingezameld ten opzichte van 1.560 ton in 2018. Met samenwerkingspartner Het Goed (met een kringloopwarenhuis in Hoogeveen) zijn nieuwe afspraken gemaakt over de dienstverlening.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 8 van 50

HOEVEELHEID HUISHOUDELIJK RESTAFVAL PER INWONER EN TOTAAL (IN KG)

Gemeente

Coevorden Emmen Hoogeveen

Landelijke Norm 2020 100

Realisatie 2019 2018

2017

2016

2015

2014

Realisatie totaal 2019

173

214

222

254

259

255

6.131.000

200 154

210 145

231 180

257 194

255 202

254 209

21.366.000 8.606.000

100 100

ANALYSE PMD In 2019 is geconstateerd dat we onvoldoende weten waarom er sprake is van een relatief hoge vervuiling van het ingezamelde PMD alsook waarom die vervuiling fluctueert. Om die reden zijn we gestart met een analyse van de PMD-inzameling in de gemeenten Coevorden, Emmen en Hoogeveen. De verwachting is dat we begin 2020 de eerste conclusies kunnen trekken, die bepalend kunnen zijn voor verdere beleidsvorming en voorlichting aan inwoners.

COMMUNICATIESTRATEGIE VANG In samenwerking met de deelnemende gemeenten is in 2019 een communicatiestrategie ontwikkeld en vastgesteld. De strategie geeft richting aan de voorlichting en communicatie richting inwoners over de omslag van afval naar grondstoffen. In het plan wordt gefocust op drie vraagstukken: het verbeteren van de kwaliteit van het PMD, het verminderen van de hoeveelheid GFT in het restafval en het verminderen van de overlast door zwerfafval en grof vuil bij hoogbouw. In de strategie staat het helpen herinneren aan de goede intenties van inwoners, het wegnemen van hindernissen en het ontwikkelen van vaardigheden centraal. In 2020 zullen we samen met de gemeenten invulling gaan geven aan het plan, te beginnen met een gezamenlijke PMD-campagne.

DRENTS AFVALBEHEER KENNISPLATFORM MARKEREIN Area heeft in 2019 wederom samengewerkt met de Drentse ambtelijke afvalbeheerwerkgroep Markerein. Markerein heeft in 2017 het Manifest Drenthe Van Afval Naar Grondstoffen ontwikkeld, dat door alle Drentse gemeenten is ondertekend. In het manifest spreken de twaalf Drentse gemeenten en Area de intentie uit om intensief samen te werken in het reduceren van de hoeveelheid restafval. Vanuit kosten en duurzaamheid bezien is dit een goede zaak! Landelijk zien we wel dat gemeenten de norm van 100 kilo restafval per inwoner per jaar meer en meer ter discussie stellen. Gemeenten zien liever dat de focus op de herbruikbaarheid van de grondstoffen komt te liggen in plaats van op de exacte kilo’s. Enige nuance onder de Drentse gemeenten en binnen Markerein is dan ook niet ondenkbaar. Een van de rollen van Area binnen Markerein is het fungeren als inkoopcentrale voor afvalcontracten. Zo is sinds juli 2016 het nieuwe contract voor de restafvalverwerking door Attero ingegaan. Hiermee zijn de verwerkingskosten voor restafval per deze datum teruggebracht van 119 euro naar 39 euro per ton. Dit levert voor alle elf deelnemende gemeenten een aanzienlijke kostenbesparing op. Ook heeft Area in samenwerking met Markerein verder vorm en inhoud gegeven aan het PMD-contract dat Area namens de aandeelhoudende gemeenten heeft afgesloten met Suez.

Hierin wordt samengewerkt met ROVA, Berkel en Circulus en AVRI Utrecht.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 9 van 50

In 2018 heeft Area samen met HVC, ROVA, Berkel en Circulus, Midwaste en AVRI Utrecht een tweede PMDcontract in de markt gezet. Door een toename van het PMD was een tweede contract, gericht op een duurzame nascheiding en recycling van PMD, noodzakelijk. Het contractproces rond PMD is een moeizaam proces geweest. Doordat Nederland voor het eerst met deze omvangrijke stroom van doen kreeg, moesten veel aanpassingen in de contracten en acceptatieprotocollen opgenomen worden. Ook hebben de partijen al doende moeten leren welke kosten in welke onderdelen van het proces noodzakelijk waren. In goed overleg met de Drentse gemeenten hebben we ernaar gestreefd om dit ontwikkelproces zo goed mogelijk te doorlopen. In Drents verband hebben de gemeenten en Area in 2019 vanuit Markerein een communicatiecampagne PMD ontwikkeld. Anders dan de VANG-campagne van Area en de gemeenten Coevorden, Emmen en Hoogeveen richt het Drentse communicatieplan zich vooral op het waarom van het scheiden van PMD en andere herbruikbare grondstoffen. . Het contract voor de nascheiding van PMD heeft in 2019 de volgende opbrengsten opgeleverd: Gemeente Aa en Hunze Assen Borger-Odoorn Coevorden De Wolden Emmen Hoogeveen Noordenveld Tynaarlo Meppel Totaal

Plastic verpakkingen € 306.000 € 609.000 € 215.000 € 241.000 € 164.000 € 680.000 € 372.000 € 21.000 € 375.000 €197.000 € 3.180.000

Drankenkartons € 27.000 € 54.000 € 20.000 € 22.000 € 14.000 € 58.000 € 31.000 € 1.000 € 10.000 € 17.000 € 254.000

Metalen verpakkingen € 5.000 € 11.000 € 4.000 € 4.000 € 3.000 € 12.000 € 7.000 € 1.000 € 3.000 € 4.000 € 54.000

Totaal opbrengst € 338.000 € 674.000 € 239.000 € 267.000 € 181.000 € 750.000 € 410.000 € 23.000 € 388.000 € 218.000 € 3.488.000

AFVALSORTEERANALYSES Net als in voorgaande jaren heeft Area in 2019 afvalsorteeranalyses gecoördineerd en uitgevoerd. Dit is een van de resultaten van de samenwerking binnen Markerein. De sorteeranalyses worden in geheel Drenthe op identieke wijze uitgevoerd, waardoor de resultaten van de afvalscheiding per gemeente zijn te vergelijken. Wat opvalt in 2019 is dat het beeld dat van elke 100 kilo restafval nog 74 kilo herbruikbaar is onveranderd is gebleven in alle Drentse gemeenten. Het betekent dat Drentse inwoners, bedrijven en gemeenten nog altijd belangrijke stappen kunnen maken in de omslag van afval naar grondstof.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 10 van 50

OPBRENGSTEN UIT GRONDSTOFFEN In 2019 leidde de inzameling van Plastic en Metalen verpakkingen en Drankenkartons (PMD) tot de volgende opbrengsten.

Gemeente

Opbrengst PMD in 2019 € 267.000 € 750.000 € 410.000

Coevorden Emmen Hoogeveen

Gemeente

Opbrengst PMD in 2018 € 289.000 € 974.000 € 533.000

Coevorden Emmen Hoogeveen

De daling in de opbrengsten van PMD bij de gemeente Emmen en Hoogeveen wordt veroorzaakt door een lagere hoeveelheden ingezameld PMD, lagere vergoeding voor plastic verpakkingen en een lager sorteerrendement. Deze effecten treden ook op bij de gemeenten Coevorden maar worden daar gecompenseerd door een stijging in de hoeveelheid ingezameld PMD ten opzichte van 2018. In de volgende tabel is de hoeveelheid ingezameld PMD weergegeven. HOEVEELHEID PMD TOTAAL (netto in Kg)

Gemeente Coevorden Emmen Hoogeveen

PMD in 2019 (kg) 880.000 2.447.000 1.346.000

PMD in 2018 (kg) 828.000 2.835.000 1.560.000

PMD in 2017 (kg) 547.000 2.663.000 1.062.000

PMD in 2016 (kg) 304.000 878.000 866.000

Ook de inzameling van oud papier leverde de gemeenten en verenigingen opbrengsten op.

Gemeente Coevorden Emmen Hoogeveen

Opbrengst papier in 2019 € 56.000 € 154.000 € 145.000

Gemeente Coevorden Emmen Hoogeveen

Opbrengst papier in 2018 € 69.000 € 240.000 € 156.000

De veel lagere opbrengsten worden hier veroorzaakt doordat de vergoedingen voor papier in 2019 onder druk van de handelsoorlog met China opnieuw fors gedaald zijn. De opbrengst 2019 voor Hoogeveen geeft daarbij een vertekend beeld door de garantieprijs die de Gemeente Hoogeveen heeft ingesteld. De daling van de marktprijs heeft hierdoor nauwelijks invloed op de door de verenigingen ontvangen vergoeding.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 11 van 50

Daarnaast ontvingen de gemeenten opbrengsten voor de inzameling van grondstoffen op de milieustraten.

Gemeente

Opbrengsten milieustraten in 2019 €208.000 €295.000 €126.000

Coevorden Emmen Hoogeveen

Gemeente

Coevorden Emmen Hoogeveen

Opbrengsten milieustraten in 2018 €209.000 €237.000 € 99.000

NASCHEIDING ELEKTRISCHE APPARATEN De in 2015 opgestarte pilot voor de nascheiding van afgedankte elektrische en elektronische apparaten (AEEA) is in 2019 voorgezet. In 2019 heeft Area 121.000 kilo AEEA-materiaal verwerkt in ons eigen demontagecentrum. Daartoe hebben we leerwerkplekken voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt ingericht. Area is sinds 2018 een erkend leerwerkbedrijf. We beschikken daarnaast over het verplichte WEELABEX-certificaat.

KOSTEN PER AANSLUITING In 2019 zijn de kosten per aansluiting voor de aandeelhoudende gemeenten gestegen. Naast de jaarlijkse indexering van de tarieven wordt dit primair veroorzaakt doordat sprake is van een forse stijging van de verbrandingsheffing die van overheidswege wordt opgelegd. Daarnaast zijn ook de kosten van de inzameling en verweking van PMD toegenomen. In onderstaande tabel zijn de grondstofopbrengsten van de gemeenten niet meegerekend. Het betreft hier dus uitsluitend de kosten!

ONTWIKKELING KOSTEN DIE ONDER DE AFVALSTOFFENHEFFING VALLEN Uit onderstaande tabel blijkt de ontwikkeling van de kosten per aansluiting die onder de afvalstoffenheffing vallen. Hierbij is het aan de gemeenten uitgekeerde dividend verdisconteerd in de tarieven.

2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 Coevorden

212

198

208

215

201

207

209

205

212

218

201

175

188

219

Emmen

209

210

209

206

191

199

200

198

201

203

184

160

178

191

Hoogeveen

206

211

212

203

198

202

203

203

206

206

186

168

175

199

AFGEHANDELDE OPERATIONELE PROJECTEN IN 2019 EMMEN In opdracht van de gemeente Emmen is in 2019 het beeldbestek reinigen geëvalueerd en waar nodig aangepast. Ook is door Area in samenspraak met de gemeente ingezet op een nieuw gladheidbeheersingsprogramma. Verder is een eerste aanzet gedaan voor het verder verbeteren van de grondstoffenrespons van papier, glas en textiel waarmee Area en gemeente Emmen in 2020 aan de slag willen.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 12 van 50

COEVORDEN Samen met de gemeente Coevorden is ingezet op het verhogen van de grondstoffenrespons van PMD, glas en textiel. Hiertoe is onder andere de inzamelfrequentie inzameling PMD verhoogd en hebben de inwoners een milieupas ontvangen. HOOGEVEEN In Hoogeveen is de inzameling van het restafval, GFT en PMD volledig geactualiseerd. Ook zijn in goede samenspraak met inwoners, de gemeente en Area containerstelplaatsen in de gemeente aangebracht.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 13 van 50

WAGENPARK- EN CONTAINERBEHEER In 2019 hebben we voor € 2,7 miljoen geïnvesteerd in het wagenpark en het containerbestand. Dit waren zowel reguliere vervangingsinvesteringen als geplande uitbreidingsinvesteringen. De investeringen zijn als volgt opgebouwd: Type investering Bedrag Containers € 0,5 miljoen Transportmiddelen € 1,9 miljoen Overig € 0,3 miljoen Totaal € 2,7 miljoen ONDERHOUD IN EIGEN BEHEER Het onderhoud aan de voertuigen en aan ondergrondse inzamelsystemen wordt zoveel mogelijk door eigen monteurs en technisch specialisten uitgevoerd. Jaarlijks vinden controles en updates plaats vanuit het oogpunt van kwaliteit, Arbo en milieu. Om het onderhoud in eigen beheer verder te professionaliseren, zijn in 2019 de volgende taken verder opgepakt:  We hebben het Ultimo (beheerssysteem) geïmplementeerd; door het aanbrengen van sensoren in alle ondergrondse inzamelsystemen rijdt Area nu op volmeldingen.  We hebben monteurs opgeleid om preventief onderhoud op al onze ondergrondse systemen te kunnen uitvoeren.

BEDRIJFSVEILIGHEID EN KAM RISICO INVENTARISATIE EN EVALUATIE De Risico Inventarisatie en Evaluatie (RI&E) is in 2019 afgerond. Deze is ook getoetst en akkoord bevonden door een externe veiligheidskundige. In de RI&E zijn alle veiligheidsrisico’s in kaart gebracht en, waar nodig hebben we verbetermaatregelen in gang gezet om de veiligheid voor medewerkers en bezoekers te verbeteren. Om een veilige werkplek te kunnen blijven garanderen, worden regelmatig interne inspectieronden gelopen bij de diverse activiteiten. Als tijdens inspectieronden verbeterpunten worden gezien, lossen we deze direct op. Het afgelopen jaar heeft bij Area één arbeidsongeval plaatsgevonden dat gemeld is bij de Inspectie SZW. Gelukkig heeft de betreffende medewerker geen blijvend letsel opgelopen. De Inspectie SZW heeft ook geen verdere maatregelen genomen naar aanleiding van de melding. Overige meldingen van ongevallen en bijna ongevallen worden geanalyseerd om herhaling in de toekomst te voorkomen. VERGUNNINGEN Vanwege een wijziging van de gladheidsbestrijding (pekelwater in plaats van zout strooien op kleinere (fiets)routes) heeft Area een wijziging aangebracht in haar omgevingsvergunning. Hierdoor is de vergunning weer actueel en blijven we voldoen aan de eisen van de geldende wet- en regelgeving. In 2019 hebben diverse instanties een handhavingsbezoek gebracht aan Area.

Tijdens de bezoeken zijn slechts een beperkt aantal kleine afwijkingen geconstateerd, die allen snel zijn opgelost. Area beschikt over twee kwaliteitscertificaten: Integrated Pest Management (IPM) voor rattenbestrijding en WEEELABEX (voor demontage van Afgedankte Elektrische en Elektronische Apparatuur). Voor beide certificaten hebben de jaarlijkse audits plaatsgevonden, waarbij geen tekortkomingen zijn geconstateerd. N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 14 van 50

BEDRIJFSHULPVERLENING Eind 2019 is een eerste aanzet gedaan om de Bedrijfshulpverlening (BHV) naar een hoger niveau te tillen. Hiervoor heeft een aantal medewerkers aanvullende cursussen gevolgd en wordt richting 2020 een versterkte BHVorganisatie uitgerold. CO2-REDUCTIE In ons continue streven naar het verbeteren van de milieuprestaties en het verminderen van de CO2-uitstoot hebben we in 2019 diverse vervolgstappen gezet. Zo zijn er 400 extra zonnepanelen geplaatst op de panden in Emmen, waarmee het totaal aantal zonnepanelen uitkomt op 600. Ook in het wagenpark is geïnvesteerd met de aanschaf van een groot aantal voertuigen die allen voldoen aan de hoogste milieueisen. Daarnaast zijn er elektrische dienstauto’s aangeschaft. Ook is een begin gemaakt met het in kaart brengen van de overgang naar HVO, de meest duurzame dieselbrandstof: fossielvrij en CO2-neutraal. Medio 2020 wil Area deze stap gaan maken als logisch onderdeel van haar CO2-reductiebeleid.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 15 van 50

DIENSTVERLENING AAN BEDRIJVEN IN 2019 Area levert aan duizenden bedrijven in de regio zakelijke afval- en reinigingsdiensten. Om ook deze bedrijven te stimuleren in het hergebruik van waardevolle grondstoffen, hebben we in 2019 wederom milieuscans voor een aantal commerciële klanten uitgevoerd. Verder hadden we in 2018 al een webshop geopend waarbij (nieuwe) klanten online afvalcontainers kunnen bestellen. De webshop is ingericht voor de verkoop van rolcontainers en minicontainers voor zakelijke klanten en de huur van afzetcontainers voor zowel zakelijke als particuliere klanten. In 2019 is hier in toenemende mate gebruik van gemaakt. Voor nieuwe dienstverlening heeft Area de portaalauto (afzet portaalafvalbakken) en reinigingsauto voor het reinigen van containers ingezet. GROEI EN UITBREIDING VAN DIENSTEN De omzet is in 2019 conform de begroting en daarmee wordt de stijgende lijn uit 2017 en 2018 voortgezet. Hiermee zijn tevens de gestelde omzetdoelen uit het verkoopplan voor het jaar 2019 behaald.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 16 van 50

DE MENS ACHTER AREA Area wil een goede en maatschappelijk verantwoorde werkgever zijn en zet vanuit dit kader in op een duidelijk en consequent HRM-beleid. ONDERZOEK TEVREDENHEID MEDEWERKERS Om het HRM-beleid succesvol te kunnen inrichten is in 2019 een medewerkerstevredenheidsonderzoek (MTO) verricht door bureau Right. De algemene tevredenheid over Area als werkgever werd beoordeeld met een 7,3. Als succesfactoren werden benoemd: goede arbeidsvoorwaarden, sociale werkgever, hoge mate van flexibiliteit en goed materieel om mee te werken. Uitdagingen zijn er ook. Die liggen op het gebied van leiderschap, afstand tussen kantoor en uitvoering (elkaar persoonlijk beter leren kennen) en de behoefte aan duidelijke communicatie door leidinggevenden. Als gevolg van de uitkomsten van dit onderzoek hebben we ingezet op een organisatiebrede onderlinge kennismaking. De afgelopen acht jaar zijn circa zeventig nieuwe mensen toegetreden tot onze organisatie. Nagenoeg alle medewerkers van kantoor zijn daarom in 2019 met een collega van de uitvoering mee geweest. Omgekeerd heeft een aantal collega’s van de uitvoering meegelopen met een aantal collega’s op verschillende afdelingen op kantoor. Dit heeft tot goede gesprekken en inzichten geleid. De ‘week van de kennismaking’ gaat vanwege het succes in 2020 op herhaling.

Op de thema’s van het medewerkerstevredenheidsonderzoek is in samenspraak met de OR van Area een programmering gemaakt. DIGITALISERING EN INTRANET Het jaar 2019 stond voor de afdeling HRM ook in het teken van automatisering. Zo is Area overgegaan naar digitale personeelsdossiers en loonstroken. Een ander project was het implementeren van intranet (MijnArea). Binnen MijnArea kunnen alle medewerkers inloggen en hebben zij toegang tot regels, de cao, nieuws, OR-bulletins en directiebesluiten. In 2020 gaat de afdeling HR nog verder met het automatiseren van ondersteunende HRM-processen. VOORTGANG GENERATIEREGELING Vanuit de cao is in 2019 de generatieregeling ingevoerd. Bij een generatieregeling krijgt een medewerker de gelegenheid de loopbaan geleidelijk af te bouwen. Deze regeling houdt in: 80 procent werken, 90 procent betaald krijgen en 100 procent pensioen opbouwen. Doel van deze regeling is ook dat er meer ruimte komt voor jonge medewerkers om in te stromen. Binnen Area kwam een groep van vijftien medewerkers voor deze regeling in aanmerking, waarvan vier ook daadwerkelijk gebruik van hebben gemaakt. HRM IN CIJFERS In 2019 zijn tien medewerkers in de uitvoering en een medewerker in de ondersteunende diensten aangenomen. Daarnaast hebben zes medewerkers ons bedrijf verlaten.

Dit alles resulteert erin dat Area per 31 december 2019 honderdtweeëndertig medewerkers (120.1 fte) in dienst heeft en dat daarnaast 27 fte uitzendkrachten bij Area werkzaam zijn. Onderstaand schema laat zien dat er in 2019 8.500 uur meer is ingezet dan in 2018, echter de verhouding vast personeel (78 procent) versus flexibel personeel (22 procent) is gelijk gebleven. Dit betekent dat er in 2019 geïnvesteerd is in ‘eigen’ medewerkers conform ons vastgestelde formatieplan.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 17 van 50

Uren: AREA Timing

2017 208.658 33.639 242.267

86,1% 13,8%

2018 196.327 53.712 250.039

2019 202.517 55.994 258.511

78,5% 21,5%

78,3% 21,6%

Het ziekteverzuim over heel 2019 is 6.57 procent. Dit is een daling van 0,07 procent ten opzichte van 2018. In 2020 streven we naar een verzuimpercentage van 5 procent ofwel een gezondheidspercentage van 95 procent. De leeftijdsopbouw in procenten is in de volgende tabel weergegeven. LEEFTIJDSOPBOUW (IN PERCENTAGE) 2019 2018 2017 2016 2015 2014 2013 25 jaar of jonger

7

5

4

4

4

4

1

26 - 35 jaar

16

9

5

5

6

8

7

36 - 45 jaar

32

23

30

31

31

31

35

46 - 55 jaar

57

46

44

40

37

27

29

56 jaar of ouder

23

18

17

20

22

30

28

Gemiddelde leeftijd (in jaren)

46,6

47,4

47,2

48,0

46,8

47,6

47,9

OPLEIDINGEN We zijn in 2019 gestart met een opleiding Klantgericht Werken voor de afdelingen Klanten Contact Centrum, plaagdierenbestrijding en milieustraten. In totaal hebben drieëntwintig medewerkers deelgenomen aan de training. Ook in 2020 staat het thema klantgerichtheid hoog op de agenda. Verder zijn er tal van functie gerelateerde opleidingen verzorgd. Daarnaast is het leiderschapstraject voor het middenkader afgerond in 2019. Deze uitgebreide training startte in 2018 en was gericht op verbindend leiderschap. De thema’s managementvaardigheden, persoonlijk leiderschap en verandermanagement hebben op een professionele wijze invulling gekregen. De training is door de deelnemers als zeer interessant en leerzaam ervaren. In 2020 zal het leiderschapstraject worden opgevolgd door een Persoonlijk Ontwikkeling Plan. Ook in 2019 heeft Area drie STL-studenten in dienst die het praktijkgedeelte van de opleiding bij Area volgen en worden begeleid door de teamleiders. VERHOUDING MANNEN-VROUWEN BINNEN AREA

2019

2018

2017

2016

2015

2014

2013

Mannen

117

111

101,5

101

109

113

113,5

Vrouwen

15

15,5

15

13

12

12,5

13,5

Eén van de regels vanuit de Wet bestuur en toezicht betreft een evenwichtige verdeling van de zetels over mannen en vrouwen in de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen. De wet bepaalt dat ten minste 30 procent van de zetels door vrouwen en tenminste 30 procent door mannen wordt bezet. De statutaire directie van Area

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 18 van 50

wordt gevormd door slechts één persoon, een vrouw, waardoor een evenwichtige verdeling niet mogelijk is. Binnen de Raad van Commissarissen, die volledig uit mannelijke leden bestaat, wordt ook niet aan dit wettelijke criterium voldaan. Area onderschrijft dat haar organisatie gebaat is bij een hoge mate van diversiteit. In dit verband wordt voor de toekomst gestreefd naar een vertegenwoordiging van vrouwen in de Raad van Commissarissen. In 2018 is de heer Middel herbenoemd als voorzitter van de Raad van Commissarissen. ONDERNEMINGSRAAD In 2019 hebben de OR en bestuurder zes keer constructief vergaderd.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 19 van 50

RISICO’S EN ONZEKERHEDEN In het jaarverslag van 2015 hebben we voor het eerst melding gemaakt van de voornaamste risico’s voor onze vennootschap. Een van de genoemde risico’s was de liquiditeit. Area heeft hierin voorzien door in 2016 de kortlopende financieringen om te buigen naar langlopende financieringen. Ook is in het jaarverslag van 2015 beschreven dat Area haar kennis wil verbreden rond de logistieke technologie. Dit hebben we in 2017 en 2018 opgepakt en in dit verslag uitvoerig toegelicht. In de risicoparagraaf van het jaarverslag van 2015 werd verder gemeld dat Area behoefte had aan een door alle aandeelhouders gedragen meerjaren strategie. Tot op dat moment had Area geen gedragen strategische koers. Dit vormde een risico voor ons bedrijf, daar waar het ging om doelgericht inhoud geven aan businessplannen die zijn gericht op groei en de verdere inzet op realisatie van het VANG-programma. In het verlengde hiervan hebben de aandeelhouders, met inachtneming van een aantal accenten, het strategisch plan van Area opnieuw besproken en is het plan in 2018 vastgesteld. Het document is daarmee richtinggevend aan bestuur en management van Area. STRATEGIE VANAF 2021 Het strategisch plan 2016-2021 loopt echter ten einde. Het is daarom gewenst dat de deelnemende gemeenten en Area in 2020 de contouren gaan uitwerken van het nieuwe strategisch meerjarenplan.

Welke strategie hebben de opdrachtgevers en aandeelhouders als het gaat om de deelneming in Area en hoe wordt de deelneming hierop ingericht? In lijn met het advies van de Rekenkamercommissie Emmen, met aanbevelingen voor verbetering van de rollen opdrachtgever-opdrachtnemer, stelt Area dat het van belang is dat de deelnemende gemeenten hierin visie ontwikkelen en afstemmen met Area. Het uitblijven van een dergelijke visie leidt tot het risico dat Area niet is afgestemd op de denklijnen, wensen en uitgangspunten van de deelnemende gemeenten. VEROUDERDE AFVALBEHEERPLANNEN GEMEENTEN Een ander risico vormt het feit dat de meest recente afvalbeheerplannen van de gemeenten dateren van 2015. Voorkomen moet worden dat door het uitblijven van actuele afvalbeheerplannen Area als organisatie niet of onvoldoende is aangelijnd met gewenst beleid, waardoor niet (volledig) wordt bijgedragen aan het realiseren van de strategische ambities van de gemeenten. STIJGENDE GEMIDDELDE LEEFTIJD MEDEWERKERS In het jaarverslag van 2017 hebben we gewezen op de risico’s die het gevolg zijn van de stijgende gemiddelde leeftijd van medewerkers. De stijgende leeftijd beïnvloedt het ziekteverzuim alsmede de flexibiliteit in uitvoerende processen, zo blijkt uit een analyse hiervan. Samen met de afdeling HRM is in 2018 verder inhoud gegeven aan het formatiebeleid.

In 2017 en 2018 is ingezet op de aanwas van een tiental jonge medewerkers waarbij het talent ontwikkelprogramma TOP wordt benut. TIJDIGE OPTIMALISATIE PRODUCTOVEREENKOMSTEN Voor 2018 (en 2019) voorzagen we het risico van het niet tijdig optimaliseren van de productovereenkomsten tussen de gemeenten en Area. Dit proces is inmiddels bijna volbracht. Met de hernieuwde productovereenkomsten zijn de gemeenten per 2020 in staat om een goede invulling te geven aan hun opdrachtgeverschap en kan Area haar opdrachtnemersrol goed uitvoeren en verantwoording afleggen over prijs- en kwaliteitscondities. CERTIFICERING ISO 9001 Richting 2020 wil Area aan de slag met de doorvoering van ISO 9001. Door het ontbreken van deze certificering kan Area vaak niet deelnemen aan aanbestedingen. Door de invoering van ISO 9001 zal ook de bedrijfsvoering binnen Area de nodige wijzigingen ondergaan. Het tijdig opleiden en betrekken van medewerkers bij de doorvoering van ISO voorkomt mogelijke risico’s in de bedrijfsvoering.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 20 van 50

Een risico voor 2020 vormt de inrichting op en de rapportage over de bedrijfsvoering. Met de wijzigingen in de productovereenkomsten is het aan Area om de bedrijfsvoering en rapportages goed te laten aansluiten op deze productovereenkomsten. Dit vereist tevens een aanpassing van ons interne beheersingssysteem. SOLVABILITEIT Tot slot vormt de solvabiliteit een risico voor de komende jaren. Dividendbeleid, investeringen en toenemende druk op de winstgevendheid maken dat de solvabiliteit onder druk komt te staan. We zullen hier goed op moeten monitoren en sturen om aan de vereisten voor onze financiering te blijven voldoen. IMPACT COVID 19 Op het moment van opmaken van dit jaarverslag is de volledige impact van de uitbraak van het Covid 19 virus nog niet duidelijk. Wel is duidelijk dat deze impact behoorlijke gevolgen heeft voor zowel de Nederlandse- als de wereldeconomie. De ontwikkelingen brengen onzekerheden met zich mee, die een grote impact hebben op de Nederlandse samenleving en daarmee mogelijk ook op Area Reiniging. Vanuit Area Reiniging hebben we vanaf het moment dat het virus zich aandiende in Nederland preventieve maatregelen getroffen in onze organisatie. Tevens hebben we ons voorbereid op mogelijk noodzakelijke aanpassingen in onze dienstverlening mocht een deel van ons personeelsbestand tijdelijk uitvallen als gevolg van besmetting met Covid 19.

Tot op heden is deze uitval (preventief thuis blijven van medewerkers conform richtlijnen RIVM) echter zeer beperkt en goed op te vangen. De dienstverlening gaat dan ook onverminderd voort. Wel hebben we met een aantal commerciële klanten afwijkende afspraken gemaakt over tijdelijk stopzetten van onze dienstverlening en aangepaste betalingstermijnen. Gezien de (beperkte) omvang van onze commerciële dienstverlening heeft dit echter evenmin verstrekkende gevolgen voor onze bedrijfsvoering. De financiële situatie van Area Reiniging is gezond en wij hebben op dit moment dan ook geen reden om te twijfelen aan de mogelijkheid van Area Reiniging om haar continuïteit te handhaven. Voor een verdere toelichting verwijzen wij naar de jaarrekening.

GOOD GOVERNANCE Area volgt de regels behorend bij de Code goed openbaar bestuur zoals ontwikkeld door het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties.

TOT SLOT Het jaar 2019 is in goede samenwerking met onze opdrachtgevers intensief verlopen en stond in het teken van diverse operationele projecten, de verbetering van de bedrijfsvoering en de afhandeling van de omvangrijke brandschade. De komende jaren zullen we, in samenwerking met onze opdracht gevende gemeenten, aandeelhouders en samenwerkingspartner Omrin alsook binnen het samenwerkingsverband Markerein, streven naar het steeds verder vorm en inhoud geven aan de omslag van afval naar grondstof.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 21 van 50

VOORUITZICHTEN Vanuit ons strategisch plan voor de jaren 2016-2021 gaan we ons in 2020 samen met de gemeenten richten op de verdere vertaalslag van afval naar grondstoffen. Ook willen we samen met gemeenten nagaan welke kosten we positief kunnen beïnvloeden om de kosten van afval voor de huishoudens acceptabel te houden. Concreet gaat het om de volgende activiteiten en plannen.

VERDERE UITROL AFVALSCHEIDING STRATEGISCH PLAN 2016-2021 In opdracht van de aandeelhouders geeft de directie van Area verdere invulling aan de uitwerking van het strategisch plan 2016-2021. Dit na vaststelling van het plan in de aandeelhoudersvergadering van 13 maart 2018. Met de gemeenten en samenwerkingspartners zal worden bezien op welke onderdelen Area de ontsluiting naar hergebruik van grondstoffen kan intensiveren. Leidend hierin zijn de geactualiseerde afvalbeheerplannen van de gemeenten Coevorden, Emmen en Hoogeveen.

ACTUELE PRODUCTBEGROTINGEN Per 2020 gaan we werken met geactualiseerde productbegrotingen. Per gemeente wordt via deze systematiek de nieuwe begroting voor 2021 gemaakt.

ANDERE ACTIEPUNTEN        

Studie verbetering inzameling en kosten inzameling oud papier en karton; Aanbesteding oud papier en karton voor de gemeenten Coevorden Hoogeveen en Emmen; Verbeteren GFT-inzameling bij hoogbouw; Verdichten glasinzameling voor de gemeenten Emmen en Coevorden; Vervolg analyse PMD-vervuiling; Verbeteren voorlichting PMD; Re-chippen containerarsenaal Area waar nodig Versterken van onze proactieve en verbindende rol als kennisdienstverlener van gemeenten.

FINANCIEEL Voor 2020 is een positief resultaat van € 746.000 begroot. Dit resultaat wijkt in negatieve zin af van de meerjarenbegroting zoals opgenomen in het strategisch plan 2016-2021. Deze afwijking wordt veroorzaakt door een aantal fiscale correcties die ook voor de komende jaren een winstdrukkend effect hebben, alsmede door kostenbesparende maatregelen vanuit onze opdrachtgevers die tot vermindering van de dienstverlening leiden. Onder verwijzing naar hetgeen hiervoor onder ‘Impact COVID-19’ is gezegd moge duidelijk zijn dat dit ook zijn impact gaat hebben op het jaarresultaat 2020. Door het wegvallen van een deel van de commerciële omzet, het ontstaan van mogelijk oninbare vorderingen van commerciële omzet en het maken van aanvullende kosten voor ziektevervanging zal het begrote jaarresultaat onder druk komen te staan. De mate waarin zal echter niet zodanig zijn dat de bedrijfsvoering van Area Reiniging hier ernstig onder te leiden heeft en zal binnen de normale marges van de begroting opgevangen kunnen worden. Wij hebben op dit moment dan ook geen reden om te twijfelen aan de mogelijkheid van Area Reiniging om haar continuïteit te handhaven. Voor een verdere toelichting verwijzen wij naar de jaarrekening.

Alfride Groenewold Algemeen directeur

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 22 van 50

Profiel N.V. Area Reiniging Area is opgericht in 2006 en verleent vanuit drie bedrijfsonderdelen verschillende diensten op het gebied van inzameling, be- en verwerking en preventie van afval alsook in strategisch en tactisch afvalbeheer. Area Reiniging is verantwoordelijk voor de dagelijkse organisatie van de inzameling van het huishoudelijk afval in Coevorden, Emmen en Hoogeveen. Ook verzorgen we hier aanvullende diensten zoals het beheer van de openbare ruimte, het reinigen van wegen, het kolken van straatputten, het beheersen van ongedierte en het bestrijden van gladheid. Elke gemeente kiest daarin zijn eigen dienstenpakket. Area Zakelijk regelt de inzameling van bedrijfsafval voor circa 3.500 zakelijke klanten in de gemeenten Coevorden, Emmen en Hoogeveen. De gemeente Oldambt is een van de grotere, zakelijke klanten van Area. Area Kennis & Regie is de kennisafdeling in afvalbeheer en verleent en coördineert kennisintensieve diensten die afgenomen kunnen worden door alle twaalf Drentse gemeenten. Zoals strategisch en beleidsmatig advies en ondersteuning, contract- en facilitymanagement en preventie en voorlichting. Area werkt intensief samen met Markerein, de ambtelijke studiegroep voor afvalbeheer in Drenthe.

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 23 van 50

Jaarrekening

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 24 van 50

Balans per 31 december 2019 (voor resultaatbestemming) 31 december 2019

Ref.

€

4 4

4.773.640 12.728.933

€

31 december 2018

€

€

Activa

Materiële vaste activa

Bedrijfsgebouwen- en terreinen Andere vaste bedrijfsmiddelen

Vlottende activa Voorraden Vorderingen Debiteuren Vorderingen op participanten Belastingen en premies Sociale verzekeringen Overige vorderingen en overlopende activa

Liquide middelen

N.V. Area Reiniging, Emmen

5.557.646 11.993.039

17.502.573

17.550.687

25.000

25.000

5 5

732.087 763.496

508.314 232.177

5

528.043

918.501

5

2.224.771

1.446.593

6

4.248.397

3.105.585

2.666

1.147

21.778.636

20.682.419

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 25 van 50

31 december 2019 Ref.

€

7 8 8 9

2.913.503 2.765.269 659.836

€

31 december 2018 €

€

Passiva Eigen vermogen Aandelenkapitaal Overige reserve Resultaat boekjaar

2.913.503 2.765.269 353.298 6.338.608

6.032.070

Voorzieningen

10

258.888

181.996

Langlopende schulden

11

6.797.774

6.824.003

Kortlopende schulden Schulden aan kredietinstellingen Crediteuren Schulden aan participanten Belastingen en premies sociale verzekeringen Overige schulden en overlopende passiva

12

N.V. Area Reiniging, Emmen

3.588.337 3.351.464 -

3.045.186 2.909.045 121.892

348.577

311.687

1.094.988

1.256.540 8.383.366

7.644.350

21.778.636

20.682.419

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 26 van 50

Winst-en-verliesrekening over 2019

2019 Ref.

€

€

2018 €

Som der bedrijfsopbrengsten

14

Kosten uitbesteed werk en andere externe kosten Lonen, salarissen, sociale lasten en pensioenen Afschrijvingen Overige bedrijfskosten

15

13.158.354

10.667.909

16

8.175.179

7.587.240

17 18

2.041.473 5.387.351

2.121.373 5.596.488

Som der bedrijfslasten Bedrijfsresultaat Financiële baten en lasten

20

Resultaat uit gewone bedrijfsoefening voor belasting Belastingen Resultaat na belastingen

N.V. Area Reiniging, Emmen

21

29.687.787

€ 26.550.220

(28.762.357)

(25.973.010)

925.430

577.210

(245.446)

(206.842)

679.984

370.368

(20.148)

(17.070)

659.836

353.298

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 27 van 50

Kasstroomoverzicht over 2019

2019 Ref.

€

Kasstroom uit operationele activiteiten Resultaat uit gewone bedrijfsuitoefening Aanpassingen voor: Afschrijvingen Bijzondere waardevermindering tweetal loodsen Mutatie voorzieningen

€

2018 €

925.430

€

577.210

17

2.041.473

2.121.373

17 10

606.253 76.892

(5.677) 2.724.618

2.115.696

Verandering in werkkapitaal: Mutatie vorderingen

5

-1.142.812

1.779.853

Mutatie kortlopende schulden

12

66.835

(910.023) (1.075.977)

869.830

2.574.071

3.562.736

(245.446)

(209.373)

Vennootschapsbelasting

(20.148)

(21.180)

Kasstroom uit operationele activiteiten (transport)

2.308.477

3.332.183

Kasstroom uit bedrijfsoperaties

Financiële baten en lasten

N.V. Area Reiniging, Emmen

19

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 28 van 50

2019

(Transport) Kasstroom uit investeringsactiviteiten Investeringen in materiële vaste activa Desinvesteringen in materiële vaste activa

Ref.

€

4

(2.606.772)

(2.894.504)

4

136.190

-

Kasstroom uit investeringsactiviteiten

€ 2.308.477

2018 €

(2.470.582)

€ 3.332.183

(2.894.504)

Kasstroom uit financieringsactiviteiten Aflossing langlopende schulden Leasefaciliteit Betaald dividend Leningen

12 7 12

(1.583.806) 1.391.481 (353.298) 500.000

(1.306.599) 1.741.780 (364.915) -

Kasstroom uit financieringsactiviteiten

(45.623)

70.266

Toe-/afname geldmiddelen

(207.728)

507.945

2019

2018

€

Het verloop van de geldmiddelen is als volgt:

(1.535.693)

€ (2.043.638)

Mutatie boekjaar

(207.728)

507.945

Stand per 31 december

(1.743.421)

(1.535.693)

2.666 (1.746.087) ___________

1.147 (1.536.840) ________

(1.743.421) ___________

(1.535.693) __________

Stand per 1 januari

Liquide middelen Rekening Courant

N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 29 van 50

Toelichting op de balans en winst-en-verliesrekening 1 1.1.

Algemene toelichting Activiteiten

Area Reiniging draagt zorg voor een effectieve uitvoering van de inzameling en het (doen) be- en verwerken van afval en aanverwante reinigingsactiviteiten, waaronder gladheidbestrijding, in opdracht van de drie gemeenten Emmen, Hoogeveen en Coevorden. Hiermee wordt adequaat ingespeeld op integraal beheer van de openbare ruimte. Naast deze publieke taken in opdracht van de gemeenten, verricht Area Reiniging ook activiteiten (inzameling en reiniging) voor bedrijven en instellingen. Area Reiniging is eveneens een kritische leverancier van afval- en reinigingskennis, waarmee zij haar klanten kan ondersteunen in het maken van afvalbeleid.

1.2.

Vestigingsadres

N.V. Area Reiniging is feitelijk gevestigd op de Columbusstraat 25 in Emmen en is ingeschreven bij de Kamer van Koophandel Noord Nederland onder nummer 04079357.

1.3.

Stelselwijzigingen

Met ingang van boekjaar 2019 wordt in navolging van de nieuwe verslaggevingsrichtlijnen(RJ) de verwerking van kosten groot onderhoud toegepast conform de componentenbenadering. Tot en met 2018 werden de kosten voor groot onderhoud direct in de winst en verliesrekening verwerkt. Dit is vanaf boekjaar 2019 niet meer toegestaan. Kosten voor groot onderhoud worden met ingang van 2019 geactiveerd en verwerkt in de boekwaarde van het actief (componentenbenadering). De stelselwijziging wordt in overeenstemming met de overgangsbepaling op prospectieve wijze van het huidige boekjaar toegepast, in afwijking van alinea 208 van hoofdstuk 140 Stelselwijzigingen uit de Richtlijnen. Deze verwerkingswijze is gebaseerd op de overgangsbepaling uit Richtlijn 212.807.

1.4.

Verbonden partijen

Als verbonden partij worden aangemerkt alle rechtspersonen waarover overheersende zeggenschap, gezamenlijke zeggenschap of invloed van betekenis kan worden uitgeoefend. Ook rechtspersonen die overwegende zeggenschap kunnen uitoefenen worden aangemerkt als verbonden partij. Ook de statutaire directieleden, andere sleutelfunctionarissen in het management van N.V. Area Reiniging en nauwe verwanten zijn verbonden partijen. Transacties van betekenis met verbonden partijen worden toegelicht voor zover deze niet onder normale marktvoorwaarden zijn aangegaan. Hiervan wordt toegelicht de aard en de omvang van de transactie en andere informatie die nodig is voor het verschaffen van het inzicht.

1.5.

Toelichting op het kasstroomoverzicht

Het kasstroomoverzicht is opgesteld volgens de indirecte methode. De geldmiddelen in het kasstroomoverzicht bestaan uit de liquide middelen en de rekening courant financiering van de bankier. Ontvangsten en uitgaven uit hoofde van interest en winstbelasting zijn opgenomen onder de kasstroom uit operationele activiteiten. Betaalde dividenden zijn opgenomen onder de kasstroom uit financieringsactiviteiten. De betaling van de leasetermijnen uit hoofde van het financiële leasingcontract zijn voor het gedeelte dat betrekking heeft op de aflossing als een uitgave uit financieringsactiviteiten aangemerkt en voor het gedeelte dat betrekking heeft op de interest als een uitgave uit operationele activiteiten.

1.6.

Schattingen

Om de grondslagen en regels voor het opstellen van de jaarrekening te kunnen toepassen, is het nodig dat de directie van N.V. Area Reiniging zich over verschillende zaken een oordeel vormt, en dat de directie schattingen maakt die essentieel kunnen zijn voor de in de jaarrekening opgenomen bedragen. Indien het voor het geven van het in art. 2:362 lid 1 BW vereiste inzicht noodzakelijk is, is de aard van deze oordelen en schattingen inclusief de bijbehorende veronderstellingen opgenomen bij de toelichting op de betreffende jaarrekeningposten. N.V. Area Reiniging, Emmen

PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. Uitsluitend voor identificatiedoeleinden

Pagina 30 van 50

2 2.1.

Grondslagen voor waardering van activa en passiva Algemeen

De jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met de wettelijke bepalingen van Titel 9 Boek 2 BW en de stellige uitspraken van de Richtlijnen voor de jaarverslaggeving, die uitgegeven zijn door de Raad voor de Jaarverslaggeving. Vanaf 2017 is de jaarrekening vrijwillig opgesteld op basis van een grote onderneming en zodoende wordt geen gebruik gemaakt van de vrijstellingen middel groot. Dit heeft geen gevolgen voor het vermogen en resultaat van de onderneming. Activa en verplichtingen worden in het algemeen gewaardeerd tegen de verkrijgings- of vervaardigingsprijs of de actuele waarde. Indien geen specifieke waarderingsgrondslag is vermeld vindt waardering plaats tegen de verkrijgingsprijs. In de balans, de winst-en-verliesrekening en het kasstroomoverzicht zijn referenties opgenomen. Met deze referenties wordt verwezen naar de toelichting. Continuïteit en de implicaties van het coronavirus In februari/maart 2020 zijn wij net als de rest van de wereld geconfronteerd met de uitbraak van het COVID-19 virus. Terwijl we nog aan het begin staan, zijn de effecten van het coronavirus en de van overheidswege getroffen maatregelen op de maatschappij nu al ongekend groot. In combinatie met de onvoorspelbare ontwikkelingen leidt dit tot onzekerheid.