Bijlage 3 - BOPA motivering Veld 4 Zwartemeer

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Zwartemeer, De Panden en Stichtingstraat (woningbouwontwikkeling Veld 4)

Plantype: Procedure: Locatie: Ontwikkeling: Zaaknummer: Datum:

Ruimtelijke onderbouwing ten behoeve van een buitenplanse omgevingsplanactiviteit Regulier Kadastraal perceel 2956, sectie M, gemeente Emmen. Tussen De Panden en Stichtingstraat, Zwartemeer Het juridisch planologisch mogelijk maken van de bouw van 19 woningen VRGG/2025 2572 19 januari 2026

1

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Inhoudsopgave 1

Inleiding ....................................................................................................... 6

1.2.1 1.2.2 1.2.3 1.2.4

Beschrijving strijdigheid Omgevingsplan ................................................................................... 7 Procedure regulier/uitgebreid ..................................................................................................... 7 Advies met instemming (provincie/rijk/waterschap) ................................................................8 Bindend advies gemeenteraad.....................................................................................................8

2

Huidige situatie .......................................................................................... 10

3

Projectbeschrijving ..................................................................................... 12

4

Beleid en instructieregels ........................................................................... 16

4.2

Rijksbeleid ................................................................................................................. 16

4.2.1 4.2.2 4.2.3 4.2.4

De Nationale omgevingsvisie..................................................................................................... 16 Rijksbeleid voor het gebied en functie ...................................................................................... 17 Instructieregels Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) .............................................................. 17 Conclusie ..................................................................................................................................... 18

4.3

Provinciaal beleid ......................................................................................................18

4.3.1 4.3.2 4.3.3 4.3.4 4.3.5

Omgevingsvisie Drenthe ............................................................................................................ 18 Drentse woonagenda .................................................................................................................. 21 Instructieregels Provinciale omgevingsverordening (POV) ....................................................22 Vooroverleg provincie ................................................................................................................22 Conclusie .....................................................................................................................................23

4.4.1 4.4.2

Regionale woondeal Zuidoost Drenthe .....................................................................................23 Toetsing aan het regionaal beleid ..............................................................................................24

4.5

Gemeentelijk beleid .................................................................................................. 24

1.1 1.2

3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 4.1

4.4

Aanleiding en aanduiding projectgebied ................................................................... 6 Omgevingsplan ........................................................................................................... 6

Algemeen ................................................................................................................... 12 Verkeer ...................................................................................................................... 13 Parkeren .................................................................................................................... 13 Erfafscheiding ........................................................................................................... 13 Hagen ........................................................................................................................ 13 Beeldkwaliteit ............................................................................................................ 13 Inleiding .................................................................................................................... 16

Regionaal beleid ....................................................................................................... 23

4.5.1 4.5.2 4.5.3

Structuurvisie en omgevingsvisie ..............................................................................................24 Toetsing ...................................................................................................................................... 25 Strategienota Emmen; Ambities van Emmen voor de middellange termijn in een snel veranderende wereld .................................................................................................................. 25 4.5.4 Toetsing ......................................................................................................................................26 4.5.5 ‘Buitengewoon thuis in Emmen’ Woonvisie 2022-2030 .........................................................26 4.5.6 Toetsing ..................................................................................................................................... 28 4.5.7 Conclusie ....................................................................................................................................

28 4.5.8 Ruimtelijke waardenkaart .........................................................................................................29 4.5.9 Toetsing ......................................................................................................................................29 4.5.10 Erfgoednota 2025 – Het erfgoed van Emmen ..........................................................................29 4.5.11 Toetsing ..................................................................................................................................... 30 4.5.12 Conclusie .................................................................................................................................... 30

4.6

Waterschap ............................................................................................................... 30

4.6.1

Waterbeheerplan 2022-2027 ................................................................................................... 30 2

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

4.6.2

Conclusie Waterschap ............................................................................................................... 30

5

Fysieke leefomgeving en milieu .................................................................. 31

5.2

MER beoordeling/ProjectMER/Besluit .................................................................... 31

5.2.1 5.2.2 5.2.3

Wettelijk kader ........................................................................................................................... 31 Toetsing ...................................................................................................................................... 31 Conclusie ..................................................................................................................................... 31

5.3

Ladder voor duurzame verstedelijking ..................................................................... 31

5.3.1 5.3.2 5.3.3

Wettelijk kader ........................................................................................................................... 31 Toetsing ......................................................................................................................................32 Conclusie ..................................................................................................................................... 35

5.4

Duurzaamheid .......................................................................................................... 35

5.4.1 5.4.2 5.4.3

Wettelijk kader ........................................................................................................................... 35 Toetsing ...................................................................................................................................... 35 Conclusie .....................................................................................................................................36

5.5

Verkeer & Parkeren .................................................................................................. 36

5.5.1 5.5.2 5.5.3

Wettelijk kader ...........................................................................................................................36 Toetsing ......................................................................................................................................36 Conclusie ..................................................................................................................................... 37

5.6

Natuur ...................................................................................................................... 37

5.6.1 5.6.2 5.6.3 5.6.4 5.6.5

Wettelijk kader .......................................................................................................................... 38 Stikstof ........................................................................................................................................39 Soortenbescherming ..................................................................................................................39 Toetsing ......................................................................................................................................39 Conclusie ..................................................................................................................................... 41

5.7

Luchtkwaliteit............................................................................................................ 41

5.7.1 5.7.2 5.7.3

Wettelijk kader ........................................................................................................................... 41 Toetsing ...................................................................................................................................... 41 Conclusie .....................................................................................................................................42

5.8

Geluid ....................................................................................................................... 42

5.8.1 5.8.2 5.8.3

Wettelijk kader ...........................................................................................................................42 Toetsing ......................................................................................................................................42 Conclusie .....................................................................................................................................43

5.9

Lichthinder ............................................................................................................... 43

5.9.1 5.9.2 5.9.3

Algemeen ....................................................................................................................................43 Toetsing ......................................................................................................................................43 Conclusie .....................................................................................................................................44

5.10

Geur .......................................................................................................................... 44

5.1

Inleiding .................................................................................................................... 31

5.10.1 Wettelijk kader ...........................................................................................................................44 5.10.2 Toetsing ...................................................................................................................................... 45 5.10.3 Conclusie ..................................................................................................................................... 45

5.11

Omgevingsveiligheid ................................................................................................ 45

5.11.1 5.11.2 5.11.3

Wettelijk kader ........................................................................................................................... 45 Toetsing ......................................................................................................................................46 Conclusie ..................................................................................................................................... 47

3

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

5.12

Trilling ...................................................................................................................... 47

5.12.1 Wettelijk kader ........................................................................................................................... 47 5.12.2 Toetsing ...................................................................................................................................... 47 5.12.3 Conclusie ..................................................................................................................................... 47

5.13

Advies Commissie Ruimtelijke kwaliteit .................................................................. 47

5.13.1 5.13.2

Toetsing ..................................................................................................................................... 48 Conclusie .....................................................................................................................................49

5.14

Archeologie, cultuurhistorie en landschap .............................................................. 49

5.14.1 Wettelijk kader ...........................................................................................................................49 5.14.2 Toetsing ......................................................................................................................................49 5.14.3 Conclusie .....................................................................................................................................49

5.15

Bodem....................................................................................................................... 49

5.15.1 5.15.2 5.15.3

Wettelijk kader ...........................................................................................................................49 Toetsing ......................................................................................................................................50 Conclusie .....................................................................................................................................50

5.16

Water ........................................................................................................................ 50

5.16.1 Wettelijk kader ...........................................................................................................................50 5.16.2 Toetsing ......................................................................................................................................50 5.16.3 Conclusie ..................................................................................................................................... 53

6

Kostenverhaal/Nadeelcompensatie ............................................................ 54

6.1 6.2

Kostenverhaal ........................................................................................................... 54 Nadeelcompensatie .................................................................................................. 54

7

Participatie ................................................................................................. 55

7.1.1 7.1.2 7.1.3

Verplichte participatie ............................................................................................................... 55 Participatie omgeving (participatietool) ................................................................................... 55 Vooroverleg................................................................................................................................. 55

8

Eindconclusie ETFAL ................................................................................. 56

9

Voorstel voor het opnemen van het initiatief in het Omgevingsplan. ........ 57

10

Bijlagen ....................................................................................................... 58

7.1

Beschrijving participatieproces en uitkomst ............................................................ 55

Bijlage 1 MER beoordelingsnotitie ................................................................................... 58 Bijlage 2 MER beoordelingsbesluit ................................................................................... 58 Bijlage 3 Stikstofberekening ............................................................................................. 58 Bijlage 4 Natuurwaardenonderzoek ................................................................................. 58 Bijlage 5 Nader onderzoek ransuil .................................................................................... 58 Bijlage 6 Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai ......................................................... 58 Bijlage 7 Akoestisch onderzoek geluid door sportactiviteiten .......................................... 58 Bijlage 8 Onderzoek Lichthinder ...................................................................................... 58 Bijlage 9 Verkennend bodemonderzoek ........................................................................... 58 Bijlage 10 Watertoets ...................................................................................................... 58

4

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

5

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

1

Inleiding

1.1

Aanleiding en aanduiding projectgebied

Voorliggende ruimtelijke motivering heeft betrekking op een woningbouwontwikkeling op een voormalig voetbalveld. De gemeente Emmen wenst op het voormalige Veld 4, naast de Stichtingstraat in Zwartemeer negentien woningen te realiseren. Het gaat om twaalf geschakelde woningen en zeven rijtjeswoningen. Met voorliggende BOPA wordt de bouw van deze woningen juridisch planologisch mogelijk gemaakt. Het voornemen past niet binnen het tijdelijke omgevingsplan van de gemeente Emmen zoals deze in werking is getreden op 17 mei 2024. Het tijdelijke omgevingsplan bestaat onder andere uit het bestemmingplan ‘Zwartemeer’. Ter plaatse van het projectgebied is een enkelbestemming ‘Sport’ aanwezig. Het bouwen en bewonen van de beoogde woningen is niet in overeenstemming met de planologische regels. Om het voornemen mogelijk te maken, kan een omgevingsvergunning worden verleend voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA). Hiervoor dient op basis van artikel 8.0a lid 2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) te worden aangetoond dat de BOPA in overeenstemming is met ‘een evenwichtige toedeling van functies aan locaties’. Voorliggende ruimtelijke motivering voorziet hierin. Het projectgebied ligt binnen de bebouwde kom van Zwartemeer, naast de Stichtingstraat en De Panden. De ligging van het projectgebied is weergegeven in afbeelding 1.1.

Het projectgebied is aangegeven met de rode ster en de rode omlijning. Het perceel is kadastraal bekend als gemeente Emmen (EMN00), sectie M, perceelnummer 2956 (deels).

Afbeelding 1.1 Globale ligging van het projectgebied (bron: plattekaart)

1.2

Omgevingsplan

In het projectgebied geldt het (tijdelijk deel van het) omgevingsplan gemeente Emmen. De bestemmingsplannen die van toepassing zijn op de ontwikkelingen in het projectgebied zijn: • • • •

‘Zwartemeer’ (vastgesteld 29-09-2011). Parapluplan parkeernomen gemeente Emmen (vastgesteld 26-04-2018) Parapluplan standplaatsen (vastgesteld 31-05-2018) Emmen, archeologie (facetbestemmingsplan) (vastgesteld 28-04-2022)

Voor de voorgenomen ontwikkeling is voornamelijk het omgevingsplan ‘Zwartemeer’ van belang. Afbeelding 1.2 bevat een uitsnede van de verbeelding van dit bestemmingsplan.

6

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Afbeelding 1.2: Uitsnede verbeelding bestemmingsplan “Zwartemeer” (Bron: omgevingswet.overheid.nl, bewerkt)

In het projectgebied geldt de bestemming ‘Sport’. De voor 'Sport' aangewezen gronden zijn bestemd voor: • sport, sportvelden en sportterreinen; • clubgebouwen, materialenruimte en kleedruimten; met bijbehorende: • andere bouwwerken; • horeca-1 (sportkantine) ten dienste van de bestemming; • speelgelegenheden; • toegangswegen in- en uitritten; • parkeervoorzieningen; • groenvoorzieningen; • nutsvoorzieningen en waterhuishoudkundige voorzieningen. 1.2.1 Beschrijving strijdigheid Omgevingsplan Binnen de functieregels van de bestemming ‘Sport’ ontbreken de benodigde bouw- en gebruiksregels om de voorgenomen woningbouwontwikkeling mogelijk te maken. Het voornemen is om woningbouw op deze voor 'Sport' bestemde gronden juridisch planologisch mogelijk te maken. Om het voornemen mogelijk te maken, kan een omgevingsvergunning worden verleend voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA). Hiervoor dient op basis van artikel 8.0 lid 2 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) te worden aangetoond dat de BOPA in overeenstemming is met ‘een evenwichtige toedeling van functies aan locaties’. Voorliggende ruimtelijke motivering voorziet hierin.

1.2.2

Procedure regulier/uitgebreid 7

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

In voorliggend geval wordt de reguliere voorbereidingsprocedure (titel 4.1 Awb) gevolgd. 1.2.3 Advies met instemming (provincie/rijk/waterschap) De ontwikkeling voorziet niet in een ontwikkeling die van belang is op Rijksniveau. Dit maakt dat advies met instemming van het Rijk niet van toepassing is voor voorliggende ontwikkeling. Op basis van de Omgevingsverordening Drenthe 2023 zijn BOPA's voor zover deze voorzien in activiteiten waarvoor instructieregels zijn voorzien in hoofdstuk 3 van de provinciale omgevingsverordening gevallen waarin advies met instemming benodigd is van Gedeputeerde Staten van de provincie Drenthe. Een uitzondering geldt voor gevallen waarvoor aantoonbaar overleg heeft plaatsgevonden tussen provincie en gemeente, naar aanleiding van dit vooroverleg een positieve vooroverlegreactie is afgegeven en de ontwikkeling in overeenstemming met de uitkomsten van het vooroverleg zijn uitgevoerd. Voor voorliggende woningbouwontwikkeling zijn instructieregels met betrekking tot de kernkwaliteit landschap (artikel 3.1 omgevingsverordening) van toepassing. Hierop wordt in paragraaf 4.3 nader ingegaan. Het bovenstaande maakt dat voor voorliggende BOPA advies met instemming van Gedeputeerde Staten of vooroverleg met de provincie Drenthe noodzakelijk is. Naar aanleiding daarvan heeft schriftelijk vooroverleg met de provincie Drenthe plaatsgevonden.

Hieruit volgt dat voorliggende ontwikkeling de provinciale belangen niet schaadt. Voorliggend woningbouw initiatief behoeft geen instemming vanuit het waterschap. De ontwikkeling voorziet niet in een van de activiteiten uit artikel 4.24 van het Omgevingsbesluit, en betreft daarnaast niet een vergunningplichtige activiteit op basis van de waterschapsverordening van waterschap Vechtstromen. Het initiatief is aan het waterschap voorgelegd door middel van een digitale watertoets (zie paragraaf 5.16.2). Het waterschap heeft hierop gereageerd door een uitgangspunten notitie toe te sturen. De stedenbouwkundige uitwerking van het initiatief is vanuit deze notitie en met aandacht voor de waterbelangen uitgewerkt. 1.2.4 Bindend advies gemeenteraad De gemeenteraad wil volgens de ‘Bindend advieslijst’ in de volgende gevallen gebruik maken van haar bindend adviesrecht: als sprake is van de bouw van een groter aantal woningen dan tien binnen de bebouwde kom. Op voorliggend voornemen is dus sprake van een bindend adviesrecht van de gemeenteraad van Emmen. Een omgevingsvergunning voor een BOPA hoeft niet langs de gemeenteraad bij het bouwen van meer dan 10 woningen binnen de bebouwde kom, wanneer het plan in overeenstemming is met een door de gemeenteraad vastgestelde (structuur)visie of vastgesteld beleidskader. Hier is geen sprake van bij voorliggende ontwikkeling.

1.2.5 Adviescommissie ruimtelijke kwaliteit Voorliggend initiatief is ontwikkeld in samenwerking met de Adviescommissie voor Omgevingskwaliteit. De Adviescommissie Omgevingskwaliteit heeft op 15 december 2025 een advies uitgebracht op de omgevingsaanvraag van voorliggend initiatief. Het initiatief is positief beoordeeld.

8

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

9

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

2

Huidige situatie

Zwartemeer heeft circa 3.000 inwoners en ligt in de zuidoosthoek van Drenthe. Het dorp is het meest oostelijke dorp van de gemeente Emmen. De belangrijkste structuurdragers van het dorp zijn het Van Echtenskanaal en de Kamerlingswijk waarlangs de eerste bebouwing van het dorp heeft plaatsgevonden. Latere uitbreidingen bevinden zich in de oksel van deze twee structuurdragers. Ten zuiden van Zwartemeer ligt het Bargerveen, het grootste hoogveenrestant van Nederland.

Afbeelding 2.1:

Dorpscontour Zwartemeer, projectgebied in oranje gearceerd (Bron: Gemeente Emmen)

Het in de volksmond zo genoemde Veld 4, is een voormalig voetbalveld van een vroegere tweede voetclub uit Zwartemeer. Veld 4 is eigenlijk het vijfde voetbalveld en ligt al geruime tijd braak. De overige vier velden blijven dienstdoen als voetbalveld van de voetbalclub Zwartemeerse Boys. Veld 4 is gelegen aan de zuidzijde van Zwartemeer, ten noorden van de landschappelijke verkeersverbinding naar Klazienaveen, de Panden. Veld 4 grenst aan de oostzijde aan de bestaande woonbebouwing van het dorp. Aan de noordzijde grenst de locatie aan de voetbalvelden van de Zwartemeerse Boys. De oriëntatie van de voetbalvelden is gedraaid ten opzichte van de ‘normale’ landschappelijke en stedenbouwkundige noord-zuid, oost-west oriëntatie. Naast de voetbalvelden ligt een vijver. Men kan een dorpsommetje maken over het verharde pad langs de noordzijde van Veld 4, langs de vijver en de voetbalvelden.

10

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer | Omdat het veld lange tijd heeft braakgelegen is de bosschage uitgegroeid en zijn de vele bomen inmiddels volwassen geworden. Veld 4 is aan alle zijden ingeklemd door deze soms tamelijk overwoekerde bosschage (binnenzijde). De buitenzijde van de bosschage is aan de Panden zijde en aan de zijde langs het voetbalveld is wel beheerd en uitgedund door het verwijderen van opslag.

Afbeelding 2.2: Topotijdreis)

De twee kantines van de twee voetbalclubs, 1984 (Bron:

Afbeelding 2.4:

Afbeelding 2.3:

Huidige ligging (Bron: Gemeente Emmen)

Contour projectgebied in rood gearceerd (Bron: Gemeente Emmen)

11

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

3

Projectbeschrijving

3.1

Algemeen

De gemeente Emmen en CPO-groep Zwartemeer zijn voornemens om op Veld 4 negentien woningen te ontwikkelen. De gemeente Emmen heeft het stedenbouwkundig plan hiervoor in samenspraak met de CPO-groep Zwartemeer opgesteld. Het stedenbouwkundig uitgangspunt voor woningontwikkeling op dit veld is: ‘wonen in de groene kamer’. Daarmee wordt bedoeld dat de bosschage en boomvormers in stand blijven, en dat deze als kracht worden gezien, dat deze te beleven blijven en gebruikt worden voor de inpassing van woningbouw. Er is een naar binnen gekeerde plan ontworpen binnen de ‘groene kamer’. Het plan is gebaseerd op een stemvorkontsluiting die ook aan De Hoven in Zwartemeer terug te vinden is. Uit de afstemming met de CPO-groep komt naar voren dat de kracht van dit model het naar binnen gekeerde woonmilieu is. De openbare ruimte met groen in het midden van het plangebied vormt zo de kern van deze woningbouwontwikkeling. Dit brengt saamhorigheid, sterke sociale binding en ogen op straat.

Afbeelding 3.1

Impressie van de toekomstige situatie van het projectgebied (Bron: Gemeente Emmen)

Het ontwerp wordt ruimtelijk afgeknepen door de twee twee-onder-één-kap-woningen aan de westzijde. Deze woningen zijn naar voren gerooid, met op de hoek van de kavel sierbomen (waar men op aan rijdt), waar ook de wegen hier samenkomen. De middenberm zorgt voor benadrukking van de zichtlijn. De zichtlijn loopt aan de westzijde landschappelijk dood op de bosschage, waardoor deze bosschage onderdeel is geworden van het ontwerp. Eveneens is er een groenverbinding gelegd door de parkeerkoffer van zowel (kleine) bomen als een groenstrook te voorzien. Hiermee wordt de verbinding gelegd tussen de middenberm van het plangebied en de bosschage langs de voetbalvelden. Het dorpsommetje is vanuit de parkeerkoffer verbonden met het plangebied. De achtertuinen van de rijwoningen worden eveneens ontsloten op het dorpsommetje. 12

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

3.2

Verkeer

De Stichtingsstraat loopt in de huidige situatie dood ten noordoosten van het plangebied. Deze weg wordt in de nieuwe doorgetrokken naar Veld 4 en vormt daarmee de ontsluiting van het projectgebied. Het pad voor het dorpsommetje blijft bestaan en wordt gebruikt als uitweg te voet. Er is overwogen om het projectgebied op de Panden te ontsluiten. De bosschage, de greppels en sloten langs de Panden maken onderdeel uit van het wegprofiel van de Panden richting het buitengebied. Er vindt pas bebouwing met een oriëntatie op de Panden (voorkanten van woningen) plaats na de bosschage langs Veld 4 (gezien in de richting van Zwartemeer). De Panden, wordt ook pas ter hoogte van deze woningen breder en is langs de bosschage bij Veld 4 (in de richting van Klazienaveen) smaller, wat past bij het buitengebied. Verkeerskundig is de Panden een 50 km/u weg en is de Stichtingsstraat een 30 km/u weg, dit maakt dat een aantakking op de Stichtingstraat vanuit het oogpunt van verkeersveiligheid de beste optie is. Daarnaast is de Stichtingstraat onderdeel van het verkeersnetwerk van het dorp. Een aantakking hierop betekent een betere bereikbaarheid naar het centrum van het dorp met de bijbehorende voorzieningen.

3.3

Parkeren

Elke vrijstaande woning en twee-onder-één-kap-woning heeft een parkeerplek op eigen terrein. Dat geldt ook voor de hoekwoningen van de rijen. In het openbaargebied is één parkeerhaven per tweeonder-één-kap-woning, met uitzondering van de twee meest westelijk gelegen twee-onder-één-kapwoningen. De tussenwoningen gebruiken idealiter de parkeerhaven voor hun woning. De overige parkeerbehoefte is opgelost in de parkeerkoffer. Er wordt een beroep gedaan op onderlinge afstemming tussen de bewoners over het gebruik van parkeervoorzieningen in het openbaar gebied.

3.4

Erfafscheiding

De erfafscheiding is onderdeel van deze BOPA-procedure. Deze is met een dikkere zwarte lijn aangeduid op de kaart. De erfafscheiding wordt uniform en gezamenlijk opgericht. Zowel voor een heldere grens tussen privé en openbaar, als voor de waarborging en instandhouding van de bosschage. De gemeente dient aan de binnenzijde van het projectgebied het groen van de bosschage te kunnen beheren. Daarnaast zorgt de uniforme erfafscheiding tijdens de winterperiode, wanneer het blad gevallen is, voor een nette uniforme uitstraling die zichtbaar is vanuit de Panden en de voetbalvelden.

3.5

Hagen

Voor elke naar de weg gekeerde gevel van de woning staan hagen op eigen kavel. Gezien de beperkte diepte van de voortuin van 3 meter en om een groen straatbeeld te realiseren worden deze door de gemeente aangeboden en aangeplant.

3.6

Beeldkwaliteit

De volgende kaders voor stedenbouw en de beeldkwaliteit van de woningen zijn in samenwerking met de CPO-groep verwerkt in het stedenbouwkundig plan en het ontwerp van de woningen: • Het stedenbouwkundig plan voorziet bouwvlakken van 6x10 m per woning (hoofdgebouw); • De woning dient opgericht te worden volgens de gemeentelijke standaard met één bouwlaag met kap: Dat betekent een maximale goothoogte van 3,5 m en een maximale bouwhoogte van 9 m; • De twee-onder-één-kap-woningen en hoekwoningen hebben de entree in de zijgevel van de woning; • Het ontwerp van de woning past bij de dorpse identiteit van Zwartemeer; • Materiaal en kleurgebruik zijn gebiedseigen (past in de omgeving); • Verdere toetsing wordt gedaan aan de welstandcommissie volgens de welstandnota welstandgebied luw.

13

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Afbeelding 3.1

Impressie rijwoningen (Bron: Bouwkundig ontwerp en adviesbureau Berrie Walda)

Afbeelding 3.2

Impressie twee-onder-een-kap woning (Bron: Bouwkundig ontwerp en adviesbureau Berrie Walda)

14

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Afbeelding 3.3 impressie vergelijkbaar woningbouwproject Kniepveen Zwartemeer (Naar ontwerp van Bouwkundig ontwerp en adviesbureau Berrie Walda)

15

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

4

4.1

Beleid en instructieregels Inleiding

Een belangrijke verbeterdoelstelling van de Omgevingswet is dat decentrale overheden meer bestuurlijke afwegingsruimte krijgen. De mate van de afwegingsruimte is opgenomen in instructieregels. Het rijk en provincie hebben hun eigen instructieregels. De instructiegels van het rijk staan voornamelijk in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) maar ook het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en het Besluit bouwwerken (Bbl) kunnen instructieregels bevatten. Als het Bal of het Bbl voor bepaalde activiteiten of bouwwerken regels stellen, is het mogelijk dat er maatwerkregels kunnen worden opgenomen in het omgevingsplan, bijvoorbeeld om cumulatie van de gevolgen van effecten van Bal-activiteiten te beperken. De volgende drie typen instructieregels worden onderscheiden: 1.

Betrekken bij: de gemeente moet aandacht schenken aan feiten of verwachtingen over feiten, maar heeft daarbij veel keuzeruimte; 2. Rekening houden met: deze formulering stuurt inhoudelijk de belangenafweging; als de gemeente daar goede redenen voor heeft, is afwijken gemotiveerd toegestaan; 3. In acht nemen of een vergelijkbare dwingende formulering: de gemeente moet zich bij de uitoefening van de bevoegdheid aan de achterliggende norm houden.

Instructieregels van afdeling 5.1 Bkl gelden alleen voor de omgevingsplanregels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL). Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen instructieregels heeft opgenomen is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders. Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen. In heel bijzondere gevallen kan het college van burgemeester en wethouders de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl.

4.2

Rijksbeleid

4.2.1 De Nationale omgevingsvisie Het Rijk werkt aan de aanscherping van de Nationale omgevingsvisie (NOVI). Dit leidt tot nieuw nationaal ruimtelijk beleid dat wordt vastgelegd in de nieuwe Nota Ruimte. De planning is dat in 2024 het ontwerp verschijnt. Tot vaststelling hiervan is de Nationale omgevingsvisie van toepassing. De NOVI bevat de hoofdzaken van het beleid voor de fysieke leefomgeving. Uit de Omgevingswet volgt dat al het strategische beleid uit de bestaande beleidsdocumenten, met en zonder wettelijke grondslag, én het nieuwe strategische beleid op het beleidsterrein van de fysieke leefomgeving worden opgenomen in de NOVI. In zijn totaliteit kent de NOVI 21 nationale belangen en opgaven die het verder uitwerkt. Die opgaven zijn niet meer op zichzelf staand op te lossen, maar grijpen in elkaar. Met de NOVI zoekt het Rijk een perspectief om de grote opgaven aan te pakken, om Nederland mooier en sterker te maken en daarbij voort te bouwen op het bestaande landschap en de (historische) steden. Om die reden worden binnen de NOVI prioriteiten gesteld. De NOVI stelt daarbij een integrale aanpak voor: integraal, samen met andere overheden en maatschappelijke organisaties, en met meer regie vanuit het Rijk. Met steeds een zorgvuldige afweging van belangen werkt het Rijk aan de vier prioriteiten: 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; 2.

Duurzaam economisch groeipotentieel; 3. Sterke en gezonde steden en regio's; 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Centraal bij de afweging van belangen staat een evenwichtig gebruik van de fysieke leefomgeving, zowel van de boven- als van de ondergrond. De NOVI onderscheidt daarbij drie afwegingsprincipes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal; en. 16

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer | 3. Afwentelen wordt voorkomen. Het Rijk zal bij de uitvoering van de NOVI zichtbaar maken hoe de omgeving-inclusieve benadering vorm krijgt en de afwegingsprincipes benut worden. Met de NOVI presenteert het Rijk een integrale, op samenwerking gerichte aanpak. De NOVI geeft een gebiedsgericht afwegingskader en sturende visie in een, gericht op het realiseren van een gezond, leefbaar, herkenbaar en economische sterk Nederland. Uitvoering De NOVI gaat vergezeld van een uitvoeringsagenda, waarin staat aangegeven hoe het Rijk invulling geeft aan zijn rol bij de uitvoering van de NOVI. In de Uitvoeringsagenda zijn onder andere een overzicht van instrumenten en (gebiedsgerichte) programma's op de verschillende beleidsterreinen te vinden. De Uitvoeringsagenda zal, indien nodig, jaarlijks worden geactualiseerd.

4.2.2 Rijksbeleid voor het gebied en functie Wonen is één van de basisbehoeften van mensen. In de Nationale Omgevingsvisie wordt aangegeven dat iedereen in Nederland prettig moet kunnen wonen voor een redelijke prijs. Een woningvoorraad die aansluit op de huidige en toekomstige woonbehoefte van mensen is daarom van nationaal belang. Het huidige woningtekort en de toename van het aantal inwoners en huishoudens vraagt een groei van de woningvoorraad (vooral in en bij de stedelijke regio’s) in een fijne, leefbare omgeving. Tussen 2019 en 2035 moet de woningvoorraad met circa 1,1 miljoen woningen worden vergroot. De primaire verantwoordelijkheid voor de gebouwde omgeving, de woningvoorraad en de leefbaarheid ligt bij gemeenten en provincies. Het Rijk is systeemverantwoordelijk. Het is de rol van het Rijk om de kaders te stellen, te stimuleren, eventueel te sanctioneren, waar nodig middelen ter beschikking te stellen – bijvoorbeeld via de huurtoeslag, hypotheekrenteaftrek of de regeling woningbouwimpuls voor gemeenten – en met gemeenten en provincies samen te werken om (bovenlokale, inclusief grensoverschrijdende) knelpunten op te lossen en realisatie van de nationale belangen te waarborgen. Toetsing In voorliggend geval worden door de gemeente Emmen 19 woningen in Zwartemeer mogelijk gemaakt, middels een BOPA.

Zoals beschreven ligt de primaire verantwoordelijkheid voor de gebouwde omgeving en de woningvoorraad bij de gemeenten en provincies. In de paragrafen 4.3, 4.5 en 4.6 van voorliggende onderbouwing wordt het project getoetst aan het provinciale-, waterschaps- en gemeentelijke beleid ten aanzien van wonen. Daarin wordt concreet aangetoond dat het bouwplan past binnen het provinciale en gemeentelijke beleid. Het toevoegen van 19 woningen aan de rand van Zwartemeer voldoet aan de behoefte aan woningen binnen de gemeente. Het project past binnen de doelstellingen van de Nationale Omgevingsvisie. 4.2.3 Instructieregels Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: 1. Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); 2. Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); 3. Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; 4. Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; 5. Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; 6.

Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en luchtvaart, fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën;

17

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

7.

Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8).

Toetsing In deze BOPA onderbouwing zullen de eerste 4 hoofdonderwerpen aan bod komen. Het initiatief uit voorliggende BOPA is niet van toepassing op punt 5 en 6. De toetsing van de punten 1 tot en met 4 vindt plaats in de betreffende paragrafen in Hoofdstuk 5 van deze BOPA; 1. Waarborgen veiligheid: paragraaf 5.11 Omgevingsveiligheid; 2. Beschermen waterbelangen: pararaaf 5.16 Water; 3. Beschermen van gezondheid en milieu: Hoofdstuk 5; 4. Het beschermen van landschappelijke, stedenbouwkundige en cultureel erfgoed, waaronder de Ladder voor duurzame verstedelijking: verwezen wordt naar Hoofdstuk 3, paragraaf 4.5.1 (structuurvisie en omgevingsvisie Emmen), 5.3 (Ladder voor duurzame verstedelijking) en 5.14 (archeologie, cultuurhistorie en landschap). 4.2.4 Conclusie De herontwikkeling van de gronden ter plaatse van het projectgebied raakt geen nationale belangen zoals verwoord in de NOVI. De ontwikkeling draagt bij aan het toevoegen van meer diversiteit in het woningaanbod van Emmen en de kleine kernen. De ontwikkeling is daarnaast toekomstbestendig doordat wordt gebouwd voor een bekende woningbehoefte binnen de gemeente, en doordat het initiatief op stedenbouwkundige aspecten en de relevante milieukundige aspecten positief is beoordeeld.

De beoordeling aan de relevante instructieregels uit het Bkl is per onderwerp uiteengezet onder de betreffende paragrafen in deze BOPA, zoals opgesomd onder paragraaf 4.2.3. De NOVI vormt geen belemmering voor de in deze ruimtelijke motivering beschreven ontwikkeling. Geconcludeerd wordt dat de ontwikkeling past bij de doelstellingen zoals geformuleerd in de NOVI.

4.3

Provinciaal beleid

4.3.1 Omgevingsvisie Drenthe De Omgevingsvisie vormt hét strategische kader voor de ruimtelijk-economische ontwikkeling van Drenthe in de periode tot 2030. De visie formuleert de belangen, ambities, rollen, verantwoordelijkheden en sturing van de provincie in het ruimtelijk domein. Met de Omgevingsvisie Drenthe 2022 geeft de provincie invulling aan de verplichte strategische visie voor de lange termijn voor de gehele fysieke leefomgeving op grond van de Omgevingswet. Momenteel wordt gewerkt aan een nieuwe Omgevingsvisie. Het startdocument is door Provinciale Staten vastgesteld. Kernkwaliteiten De kernkwaliteiten zijn de kwaliteiten die bijdragen aan de identiteit en aantrekkelijkheid van Drenthe. Samen met vertegenwoordigers van overheden, belangengroepen, marktpartijen en inwoners heeft de provincie de volgende kernkwaliteiten van Drenthe benoemd: · · · · · ·

landschap; natuur; cultuurhistorie; archeologie; aardkundig erfgoed; rust.

Landschap De doelstellingen voor de kernkwaliteit landschap zijn het behouden en versterken van • de ruimtelijke afwisseling van landschapstypen; • de karakteristieke kenmerken van de verschillende landschapstypen die in Drenthe te onderscheiden zijn; • de karakteristieke macrogradiënten van het Drents Plateau in relatie tot de aangrenzende en lager liggende veengebieden. 18

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Het plangebied is gelegen binnen het landschap van de veenkoloniën. Van provinciaal belang is de orthogonale samenhang tussen het systematische ontginningspatroon van grootschalige openheid met kenmerkende wijkenstructuur en de bebouwingslinten met daaruit opgaande percelen. In de omgevingsvisie van de provincie worden de gronden aangeduid met de aanduiding ‘Landschap van de veenkoloniën’. Het projectgebied ligt binnen de bebouwde kom van het veenontginningsdorp Zwartemeer, op gronden die voorheen in gebruik waren als voetbalveld. Het landschap wordt gekenmerkt door strakke orthogonale verkaveling, bebouwingslinten langs kanalen en monden en grote, weidse ruimtes met wijken. De woningbouwontwikkeling wordt gerealiseerd op het bestaande grasveld, waardoor geen wijzigingen aan verkavelingen of groenstructuren nodig zijn. Doordat geen wijzigingen in de dorpsstructuur mogelijk worden gemaakt, en doordat de ontwikkeling reeds binnen de bebouwde kom ligt, heeft de woningbouwontwikkeling geen verdere betekenis voor de kernkwaliteit Landschap. Naast de landschapstypen hanteert de provincie Drenthe specifiek beleid over enkele zichtbare overgangen in het landschap, te weten de macrogradiënt, de wegpanorama's, de stads en dorpsranden, de harde grens tussen stad en land en hoogbouw. De planlocatie Veld 4 is gelegen binnen het 'wegpanorama'.

Voor wegpanorama's geldt dat de provincie Drenthe waarde hecht aan een zorgvuldige presentatie van Drenthe aan de hoofdinfrastructuur en de karakteristieken van de landschappen en het contrast tussen stad en land, gezien vanaf de infrastructuur, zichtbaar wil houden. De essentie van het begrip wegpanorama's zit in het beleefbaar houden van de afwisseling tussen bebouwd en onbebouwd gebied én, daar waarlangs wegen ontwikkeld wordt, dit met kwaliteit gepaard gaat. Voorliggende woningbouwontwikkeling betreft een inbreidingslocatie binnen bestaand stedelijk gebied, welke niet zichtbaar is vanaf de hoofdinfrastructuur. Dit maakt dat de woningbouwontwikkeling op Veld 4 geen gevolgen heeft voor het wegpanorama. De kernkwaliteit Landschap heeft geen doorwerking binnen het projectgebied. Natuur Drenthe is rijk aan karakteristieke en vaak unieke natuur, zowel binnen als buiten de bekende natuurgebieden. Er leven hier nog veel soorten die elders schaars zijn of zelfs verdwenen. Dat geeft ons een grote verantwoordelijkheid om goed voor die natuur te zorgen, voor de natuur zelf, maar ook voor onze toekomst. Beschermen, beleven en benutten van de natuur moet in balans zijn, waarbij het uitgangspunt is dat beleven en benutten niet ten koste gaan van de natuur, de biodiversiteit en de potentiële waarden van de natuur.

Immers als we de natuur onvoldoende beschermen, dan valt er ook niets meer te beleven en te benutten. Binnen het projectgebied zijn geen aan natuur gerelateerde werkingsgebieden aanwezig in de omgevingsvisie. De kernkwaliteit Natuur heeft geen doorwerking binnen het projectgebied. Cultuurhistorie Het beleid van de provincie Drenthe ten aanzien van cultuurhistorie is beschreven in de beleidsnota Cultuurhistorisch Kompas Drenthe. Twee doelstellingen staan hierin centraal: • Ten eerste wil de provincie de cultuurhistorie herkenbaar houden. Het provinciaal belang Cultuurhistorie is vastgelegd in de Cultuurhistorische Hoofdstructuur; • Ten tweede wil de provincie de ruimtelijke identiteit versterken. De provincie doet dat door ruimtelijke ontwikkelingen te sturen vanuit samenhangende cultuurhistorische kwaliteiten, met respect en durf. Daarin is ruimte voor inspiratie en eigen afwegingen van haar partners. Het veiligstellen van cultuurhistorische waarden en tegelijkertijd het bieden van ruimte voor ontwikkelingen, vraagt om een heldere wijze van sturing. De provincie maakt in het Cultuurhistorisch Kompas onderscheid tussen drie sturingsniveaus: respecteren, voorwaarden stellen en eisen stellen. Deze drie sturingsniveaus zijn conform de Omgevingswet beleidsneutraal vertaald naar twee sturingsniveau 's: ‘betrekken bij’ en ’rekening houden met’.

Deelgebied Emmen venen en randveenontginningen Bepalend voor dit deelgebied is de stad Emmen als naoorlogse groeikern op de rand van de Hondsrug met een omringend veengebied. In dit deelgebied wordt specifiek gestuurd op: 19

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer | • • • •

Het behouden van de kenmerkende stedenbouwkundige concepten van de naoorlogse wijken van Emmen als representanten van opeenvolgende fasen in het denken over wonen en de stad; Bij nieuwe ontwikkelingen van Emmen consequent vasthouden aan het wijkontwerp als totaalbeeld en als uitdrukking van een vernieuwend denkbeeld over de wijze van wonen; Het benadrukken van het lineair patroon van hunebedden, grafheuvels en andere zichtbare en onzichtbare prehistorische relicten die samenhangen met de prehistorische route over de Hondsrug; Het herkenbaar houden van de lintstructuur van de randveenontginningen met een variatie aan bebouwing langs de slingerende oost-west georiënteerde wegen.

Het sturingsniveau 'betrekken bij' is van toepassing. Op het projectgebied is met name de laatste ambitie van het deelgebied Emmen venen en randveenontginningen relevant: Het herkenbaar houden van de lintstructuur van de randveenontginningen met een variatie aan bebouwing langs de slingerende oost-west georiënteerde wegen. In de stedenbouwkundige uitwerking van het woningbouwvoornemen is gekozen voor een woningvorm die aansluit bij de woningtypologie binnen Zwartemeer, en wordt gebouwd in het verlengde van bestaande wijken. Het voornemen sluit hiermee aan bij de bestaande dorpstructuur binnen Zwartemeer. De in deze BOPA gevatte ontwikkeling vindt hiermee aansluiting bij de kernwaarde Cultuurhistorie uit de provinciale omgevingsvisie. Archeologie Het archeologisch erfgoed behoort tot het ruimtelijk erfgoed en is een belangrijke bouwsteen van de ruimtelijke kwaliteit en identiteit van Drenthe. Het provinciaal beleid voor de Drentse archeologie richt zich zowel op instandhouding en bescherming van het bodemarchief als op het ontsluiten, beleven en benutten ervan door een zo groot mogelijk publiek. De inhoudelijke kaart archeologie geeft een overzicht van de archeologische waarden en verwachtingen die de provincie van provinciaal belang achten.

In gebieden of terreinen met een archeologische verwachting op de archeologiekaarten, wordt gestuurd op een goede uitvoering van archeologisch onderzoek. Niet voor alle bodemingrepen is archeologisch onderzoek vereist. Dit hangt af van de omvang en aard van de ingreep, de waarde/verwachting van de locatie en het vrijstellingenbeleid zoals dat is uitgewerkt in de gemeentelijke archeologiekaarten. Binnen het projectgebied zijn geen aan archeologie gerelateerde werkingsgebieden aanwezig in de omgevingsvisie. De kernkwaliteit Archeologie heeft geen doorwerking binnen het projectgebied. Aardkundig erfgoed De identiteit van Drenthe en het Drentse landschap wordt sterk bepaald door het natuurlijke bodem- en grondwatersysteem. Dat systeem wordt ook wel aardkundig landschap genoemd en is en wordt gevormd in een samenspel tussen klimaat, natuur en mens. Daar waar onder de kernkwaliteit ‘Landschap’ het waarneembare deel van de aarde wordt verstaan, bepaald door natuur en cultuur, gaat het bij het aardkundige landschap ook en vooral om de natuurlijke ondergrond, zowel zichtbaar (reliëf, vormen) als onzichtbaar (ondergrond, bodemopbouw).

De provincie Drenthe wil de ondergrond, de landvormen en aardkundige processen die karakteristiek zijn voor het Drentse landschap behouden en versterken, als basis voor ruimtelijke kwaliteit, landschappelijke diversiteit, biodiversiteit en klimaatrobuustheid en als belangrijke informatiebron over het verleden. De ambitie van de provincie Drenthe is in combinatie met de opgave natuur, cultuur, en/of vrijetijdseconomie naar de juiste balans tussen beleving, behoud en herstel van waardevol aardkundig erfgoed. Het meest waardevol aardkundig erfgoed (hoog beschermingsniveau aardkundig erfgoed) wil de provincie koesteren en doorgeven aan de volgende generaties. Voor het overig aardkundig erfgoed (middel en generiek beschermingsniveau aardkundig erfgoed) gaat de provincie met de gebruiker, eigenaar of initiatiefnemer na hoe zij rekening kunnen houden met het aardkundig erfgoed.

20

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

Het projectgebied is gelegen binnen een gebied met een generiek beschermingsniveau voor aardkundige waarden. In deze gebieden kunnen aardkundige kwaliteiten als inspiratiebron bij ontwikkelingen worden gebruikt. De provincie verwacht van gemeenten dat zij in deze gebieden nagaan welk kenmerkend aardkundig erfgoed aanwezig is en dat zij hieraan bescherming geven via de gemeentelijk omgevingsvisie en plannen en initiatieven daarop beoordelen. Dit onderwerp heeft vertaling in de Provinciale Omgevingsverordening. Binnen het projectgebied worden binnen de omgevingsverordening geen verdere aardkundige waarden genoemd. Een verdere toetsing op de aardkundige waarden kan daardoor achterwege blijven. Rust In de provincie Drenthe wordt rust nog ervaren. Op veel plekken is het stil. Rust en stilte zijn kwaliteiten die in de huidige maatschappij steeds moeilijker te vinden zijn. De provincie Drenthe wijst twaalf gebieden aan als stiltegebied. Deze vallen veelal volledig binnen bestaande natuurgebieden. Het aanwijzen van stiltegebieden is een wettelijke taak vanuit de Omgevingswet en het Besluit Kwaliteit Leefomgeving. Het aanwijzen van stiltegebieden wordt specifiek gedaan om de mens de mogelijkheid te bieden zich terug te kunnen trekken en de rust te ervaren. Ontwikkelingen die dit aspect aantasten kunnen dan ook zonder meer niet worden toegestaan.

Binnen het projectgebied is geen werkingsgebied aanwezig in de omgevingsvisie vanuit de kernkwaliteit rust. De kernkwaliteit heeft geen doorwerking binnen het projectgebied. 4.3.2

Drentse woonagenda

De provincie Drenthe wil op de korte termijn, tot en met 2030, 16.200 woningen realiseren (afspraak Regionale Woondeals). Op de langere termijn is de ambitie om 45.000 woningen te realiseren in de grote steden, de groeikernen en is er bij elk dorp ruimte voor de lokale behoefte (Deltaplan van het Noorden). De provincie wil deze ambitie realiseren door grootschalige uitleglocaties uit te legen bij de vier grootste steden; in dorpen gerichte groei mogelijk te maken naar de mate van de lokale behoefte; bestaande bouw beter te benutten. De visie voor wonen in Drenthe is vertaald in drie hoofdthema’s. Onder deze overkoepelende thema’s stelt de provincie de volgende opgaven en ambities: 1. Versnelling woningbouw 2. Wonen is meer dan een dak boven je hoofd 3. Toekomstbestendig wonen Op voorliggende ontwikkeling is met name punt 1 en 3 van toepassing. Versnellen woningbouw Om de woningbouwdoelen voor 2030 en 2050 te halen wil de provincie de woningbouw versnellen. De provincie zet in op het verkorten en vereenvoudigen van regelgeving en processen, het wegnemen van financiële knelpunten, en het gezamenlijk versterken van de hele bouwkolom. De provincie ondersteunt de woonplannen uit de Regionale Woondeals en de uitvoeringsprogramma’s, onder andere via het Impulsteam Wonen. De provincie stimuleert mogelijkheden zoals parallel plannen en industrieel bouwen.

Omdat de provincie zelf geen woningen bouwt, wordt geïnvesteerd in kennisdeling om deze innovaties te bevorderen. Samen wordt gewerkt aan een stabiele bouwstroom, waarbij pieken en dalen worden geminimaliseerd om meer continuïteit te waarborgen. Dit maakt een betere planning van personele inzet mogelijk. Het doel van de provincie is om jaarlijks minimaal 1.500 woningen te realiseren. Dit aantal is nodig is om de ambities uit de Regionale Woondeals te behalen. Toekomstbestendig bouwen Op verschillende thema’s is een flinke inzet nodig om ook in de toekomst fijn, passend en duurzaam te kunnen wonen in Drenthe. Extra inspanning is nodig om de CO2-uitstoot van de bouw te

21

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

verlagen, de energietransitie op het gebied van wonen te versnellen en de biodiversiteit en klimaatbestendigheid te verbeteren. Naast het materiaalgebruik is ook de energietransitie een grote opgave waar de provincie hard aan werkt. De doelen hiervoor zijn vastgelegd in de provinciale Energieagenda. Het belangrijkste overkoepelende doel is: in 2030 wordt 40% van het Drentse energiegebruik hernieuwbaar geproduceerd en in 2050 is Drenthe energieneutraal. Daarnaast lopen projecten steeds meer aan tegen de remmende factor van netcongestie, die ook in Drenthe steeds groter wordt. Het is daarom nodig om zo vroeg mogelijk, bij de locatiekeuze van woningbouw, al te onderzoeken wat de eventuele knelpunten zijn en hoe oplossingen hiervoor ingepast kunnen worden. De provincie Drenthe stuurt aan op een integratie van alle doelen rondom duurzaamheid. Hiervoor werkt de provincie aan de Drentse Leidraad Toekomstbestendig Bouwen, als uitwerking van het ingroeimodel Convenant toekomstbestendig bouwen. Hiermee wordt voorkomen dat ambities als losstaande onderdelen worden benaderd en dat er te veel stapeling van aparte doelen en beleid ontstaat.

Samen met de Drentse gemeenten wordt er gewerkt aan de Drentse Circulaire Standaard, als onderdeel van de Drentse Leidraad Toekomstbestendig Bouwen en leggen via de Economische Agenda verbinding met de verwerking van bestaande materialen bij renovatie en nieuwbouw en de productie van biobased materiaal door Drentse boeren. 4.3.3 Instructieregels Provinciale omgevingsverordening (POV) In de POV is het beleid uit de Omgevingsvisie Drenthe vertaald naar juridische regels en zijn instructieregels opgenomen. Hieronder zijn de artikelen opgenomen die relevant zijn voor het initiatief. Artikel 3.16 Woningbouw 1. Een omgevingsplan dat in Landelijk Gebied aansluitend op Bestaand Stedelijk Gebied voorziet in nieuwe woningbouw, toont de behoefte aan op basis van de gemeentelijke woonvisie. De gemeentelijke woonvisie ten aanzien van de woningvoorraad: a. draagt bij aan balans tussen vraag en aanbod in de gehele Drentse woningvoorraad op de lange termijn en is hiertoe afgestemd binnen de woningmarktregio's; b. benoemt ten minste de kwaliteit, kwantiteit, doelgroepen, duurzaamheid en kernenstructuur; c. schetst de opgaven in de bestaande woningvoorraad; d. geeft aan op welke wijze balans op lange termijn wordt gerealiseerd, en geeft een lange termijnbeeld.

4.3.4 Vooroverleg provincie In de ‘Vaststelling Aangewezen buitenplanse omgevingsplanactiviteiten’ (geldend vanaf 01-01-2024) is benoemd dat Gedeputeerden staten van de provincie Drenthe bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten adviesrecht of adviesrecht met instemming hebben bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten (BOPA’s) wanneer het gaat om een activiteit waarvoor instructieregels zijn gesteld in Hoofdstuk 3 van de provinciale Omgevingsverordening. Advies en instemming is niet benodigd wanneer: a. er aantoonbaar vooroverleg over is geweest tussen de diensten van de provincie en de diensten van de gemeente; b. er naar aanleiding van dit vooroverleg een positieve vooroverlegreactie is gegeven door of namens Gedeputeerde Staten, waarbij ook is aangegeven dat het niet nodig is de omgevingsvergunning ter advisering voor te leggen aan Gedeputeerde Staten, en c. de omgevingsvergunning die in procedure wordt gebracht in overeenstemming is met de uitkomsten van het vooroverleg. In Hoofdstuk 3 van de omgevingsverordening wordt het ruimtelijk omgevingsbeleid uiteengezet. In dit hoofdstuk worden de regels over de kernkwaliteiten per deelgebied uiteengezet. Zoals in de vorige paragraaf en in paragraaf 1.2.3 uiteen is gezet ligt het voornemen uit voorliggende BOPA 22

BOPA Stichtingstraat/Veld 4, Zwartemeer |

binnen verschillende werkingsgebieden van kernkwaliteiten. Voor het initiatief heeft daarom vooroverleg plaatsgevonden. De uitwerking van het initiatief zoals toegelicht in deze motivering past binnen de uitgangspunten zoals verwoord in het vooroverleg. De BOPA behoefte om deze reden geen advies of instemming van de Gedeputeerde Staten van provincie Drenthe.