Integraal preventieplan voor een gezond en actief leven in Elburg definitief

De beweegaanbieders en tot vrijwilligerswerk, bijvoorbeeld via culturele sportverenigingen geven les over valpreventie. instellingen/musea. ▪ Trainingen organiseren voor alle samenwerkingspartners ▪ Betere toeleiding naar activiteiten in de buurt voor die werken met ouderen, bijvoorbeeld via een e-learning. ouderen. ▪ Verkennen of de inzet op alcoholgebruik onder ouderen verbreed kan worden. 27

Vitaal ouder worden 2.12.6 Het versterken van de- prioritering sociale basis 2023

2024

2025

Aanstellen Projectleider Programma Ouderen.

Uitvoeringsplannen opstellen voor het programma Ouderen, met o.a. aandacht voor dementievriendelijk Elburg.

Uitwerking van de plannen en blijvende inzet op het vitaal ouder worden.

Woonzorgvisie opstellen 2024-2025.

Verdere uitvoering van de ketenaanpakken.

Opzetten ketenaanpak valpreventie bij ouderen, GLI voor volwassenen en Welzijn op recept. Verkennen of de inzet op alcoholgebruik onder ouderen verbreed kan worden.

2026

Versterking cultureel aanbod voor ouderen. Lokale invulling van ketenaanpakken valpreventie bij ouderen, GLI voor volwassenen en Welzijn op recept, met aandacht voor passend aanbod.

28

3. Kennisinfrastructuur 3.1 Invulling kennis- en adviesfunctie GGD

▪ De gemeenten op de Noord-Veluwe zijn met de GGD NOG in gesprek om te kijken naar de rol van de GGD voor de komende jaren. De GGD levert in 2023 een bijdrage bij het opstellen van de plannen van aanpak GALA. Op basis van de gesprekken besluiten de gemeenten welke inzet aanvullend van de GGD nodig is voor de uitvoering van IZA-GALA. ▪ Na het bepalen van de invulling, zal de gemeente hiervoor een duidelijke opdracht verschaffen.

3.2 Coördinatie regionale aanpak preventie

▪ Voor de regio Noord-Veluwe wordt onderzocht hoe de preventie-infrastructuur vorm krijgt en welke rol GGD NOG hierin krijgt. ▪ Met betrekking tot de vijf ketenaanpakken in de Noord-Veluwe wordt ook nog onderzocht bij welke partij de rol van coördinator wordt belegd en waar deze rol uit bestaat.

29

4. Monitoring en evaluatie Monitoring en evaluatie van de doelstellingen

▪ De doelstellingen en bijbehorende inspanningen zoals benoemd in dit integraal preventieplan worden bewaakt door de gemeentelijke kerngroep die hebben bijgedragen aan de totstandkoming van dit plan. Elk half jaar wordt de voortgang en monitoring van het plan besproken, om de voortgang en impact in kaart te brengen en het draagvlak voor het plan te behouden. De kerngroep bestaat uit beleidsadviseurs vanuit de verschillende beleidsterreinen en wordt uitgebreid met enkele subsidiepartners. Op deze manier blijft elk programma betrokken en kan (tijdige) bijsturing binnen de programma's plaatsvinden als dit nodig is. ▪ Er wordt een coördinator aangesteld, die zorg draagt voor het monitoren en evalueren van het preventieplan. Dit is de coördinator sport en preventie van de gemeente. De coördinator behoudt het overzicht van de verschillende doelen en het tijdspad dat daarbij hoort. Hiervoor wordt gebruikgemaakt van bestaande instrumenten, bijvoorbeeld het stoplichtmodel. ▪ We benutten Q4 2023 om tot een integraal monitoringsinstrument te komen om de voortgang van het integrale plan inzichtelijk te maken. Er wordt gemeten op 1) effecten (cijfers), 2) signalen uit het veld (vanuit partners en gesprekken met inwoners) en 3) proces (samenwerking en welke keuzes maken we met elkaar). ▪ Specifiek voor het programma JES wordt drie keer per jaar een hoofdpuntenrapport opgesteld.

We evalueren de doelstellingen per werkgroep. ▪ De monitoring van de inspanningen en activiteiten om de doelstellingen te behalen is onderdeel van de verantwoording van uitvoeringsorganisaties. Zij dienen hun activiteiten te verantwoorden naar de gemeente als opdrachtgever. De organisaties worden gevraagd gegevens aan te leveren, bijvoorbeeld over hoe veel mensen (in een kwetsbare positie) een activiteit heeft bereikt. Op deze manier kan ook, waar nodig, op activiteitenniveau worden bijgestuurd. Dit is onderdeel van de (half)jaarlijkse evaluatie. ▪ Er wordt jaarlijks een bijeenkomst ingepland om de voortgang en behaalde resultaten te bespreken met partners. Inspanningen kunnen van hieruit worden bijgestuurd en aangescherpt. ▪ GGD NOG verzamelt jaarlijks gegevens over de gezondheidstoestand van de inwoners van Elburg via de gezondheidsmonitor. ▪ Eind 2023 wordt verder vormgegeven hoe monitoring en evaluatie van de programmaonderdelen concreet vorm zal krijgen.

30

5. Samenhang Vier pijlers

▪ We streven samenhang en synergie na tussen uitvoering op de verschillende hoofdthema’s en onderdelen. Gezond zijn en gezond blijven is immers een combinatie van persoonlijke kenmerken, leefstijl, sociale context en leefomgeving. Een effectieve aanpak grijpt in op al deze aspecten. We streven een samenhangende aanpak na aan de hand van de vier pijlers: educatie, signalering & ondersteuning, omgeving en regelgeving & handhaving. Waar mogelijk zetten we onze interventies in op een combinatie van deze pijlers.

Mix van interventies

▪ Met de inzet van (een mix van) interventies op de verschillende hoofdthema’s wordt bijgedragen aan het uiteindelijke doel: een gezonde generatie in 2040. Door multidisciplinair samen te werken kan meer bereikt worden dan door middel van de afzonderlijke inzet van alle losse betrokkenen. De meerwaarde ontstaat doordat de inwoners op alle leefgebieden wordt geholpen. Verschillende partners werken samen op een passend (zorg)aanbod beschikbaar te stellen. Een (sub)regionale en domein overstijgende wijze van samenwerken biedt hierbij uitéénlopende voordelen. De komende tijd worden de vijf ketenaanpakken vanuit IZA, de OKO-aanpak en GEM in regionaal verband vormgegeven.

Integrale en domeinoverstijgende samenwerking

▪ Onze ketenpartners werken op veel terreinen al integraal en domein overstijgend samen. Waar het kan, maken we gebruik van de bestaande samenwerkingsstructuren. Denk hierbij aan Soeplunches van Stichting WIEL en de werkgroep Interprofessionele Samenwerking binnen JES. Vanuit bestaande samenwerkingsstructuren wordt ook de link gelegd met het Centrum voor Cultuur. We maken gebruik van de GGD als kennispartner en adviseur.

31

6. Verbinding onderdelen Brede SPUK, doelen GALA en Sportakkoord II De weergegeven tabel geeft aan met welke onderdelen uit de Brede SPUK regeling een bijdrage wordt geleverd aan de specifieke doelen van het GALA en het Hoofdlijnen Sportakkoord II.

32

Bijlage 1. Bronnen Hoofdstuk 1 ‘Waar staat Elburg?’ ▪ GALA kennisdocument – indicatoren Gemeente Elburg (GGD NOG, 2023) ▪ Regiobeeld Noord-Veluwe 2023 ▪ Kompas Volksgezondheid Noord- en Oost-Gelderland (GGD NOG), waaronder: ▪ Kindermonitor 2021 ▪ Monitor Jeugd 2021 ▪ Monitor jong volwassenen 2022 Noord-Veluwe (geen cijfers op gemeenteniveau) ▪ Monitor volwassenen en ouderen 2022 ▪ Gebiedsanalyse Elburg (GGD IJsselland en Proscoop, 2022) ▪ Regiobeeld – Sociale omgeving per gemeente ▪ Sociaaleconomische status; scores per wijk en buurt (Centraal Bureau voor de Statistiek, 2022) ▪ Leefbarometer – online informatie over de leefbaarheid in alle buurten en wijken (Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) ▪ Geletterdheid InZicht Hoofdstuk 2 ‘Dit wil Elburg bereiken’ ▪ Beleidsplan Sociaal Domein 2024-2031: Samen leven, Samen doen! ▪ Regionale nota volksgezondheid: Samen verder voor een gezond Noord-Veluwe 2022-2025 ▪ Lokaal Sportakkoord ▪ Lokaal Preventieakkoord ▪ Speerpunten sport- en preventieakkoord 2022 ▪ Uitvoeringsagenda Gezondheid-Sport-Bewegen 2022 ▪ Implementatieplan Samenwerken voor de jeugd van Elburg 2022-2023 ▪ Hoofdpuntenrapport JES ▪ Inclusie agenda ▪ Preventie en Handhavingsplan alcohol 2022-2026 ▪ Uitvoeringsagenda 2022 team Samen Leven

34

Bijlage 2: Regionale en lokale invulling van de thema’s jeugd, ouder worden, leefstijl, leefomgeving en mentale gezondheid

35

Bijlage 3: Culturele infrastructuur in Elburg

36

Bijlage 4: Verplichte deadlines van acties gemeenten 2023

▪ Ketenaanpak specifieke samenwerkingsafspraken op regionaal en lokaal niveau. In de samenwerkingsafspraken is opgenomen welke gemeenten binnen de regio per 1 januari 2024 gaan starten met implementatie van welke ketenaanpak. ▪ Voor valpreventie geldt dat in 2023 minimaal 14% van de thuiswonende ouderen 65+ een risico-inschatting moet krijgen. Daarna moet jaarlijks 3% van de thuiswonende ouderen waarbij verhoogd valrisico is vastgelegd een erkende valpreventieve beweeginterventie krijgen.

2024

▪ Per 2024 heeft elke gemeente een ketenaanpak kansrijke start gericht op de eerste 1000 dagen van elk kind dat in een kwetsbare situatie zit. ▪ Elke gemeente heeft uiterlijk in 2024 een beleidsvisie op de sociale basis, met aandacht voor gebiedsgerichte uitvoering. ▪ Vanuit IZA (ook in GALA benoemd): Zorgverzekeraars en gemeenten starten uiterlijk op 1 januari 2024 in elke regio met het toegankelijk maken van de ketenaanpak overgewicht en obesitas bij kinderen in meerdere gemeenten. ▪ Om uiteindelijk te komen tot een landelijk aanbod van de vijf ketenaanpakken wordt uiterlijk op 1 januari 2024 in elke regio gestart met de inrichting van de vijf ketenaanpakken in zoveel mogelijk gemeenten.

2025

▪ Totstandkoming van een regionale preventieinfrastructuur per 1 januari 2025, waarbinnen op basis van een regiobeeld en regioplan structureel wordt samengewerkt en doorverwezen om tot een integraal aanbod te komen. ▪ In 2025 hebben alle gemeenten een netwerkaanpak voor kinderen met obesitas. De overige acties voor gemeenten vanuit het GALA hebben geen nadrukkelijke deadline, maar vragen continu aandacht.

37