Agendabundel

4.320.000

Zoals aangegeven hebben beide reserves ter dekking van de risico’s een minimumsaldo van respectievelijk € 7,5 miljoen en € 2,5 miljoen. 2. Ruimte in de begroting Bij de bepaling van de ruimte in de begroting wordt uitgegaan van de opgestelde MPB 2022-2025. Op een viertal onderdelen in deze MPB kan de eventuele incidentele en structurele financiële ruimte worden gevonden. Incidenteel: Omschrijving Onvoorzien: Primitief begroting 2022 Saldo stelpost Begrotingsoverschot: Primitief begroting 2022 Totaal incidentele ruimte in de begroting

Raming 50.000 50.000 218.000 268.000

Structureel: Omschrijving Onvoorzien structureel: Primitief begroting 2022 Structureel onvoorzien 2023-2025 Saldo MPB 2022-2025 Totaal structurele ruimte

Raming 10.000 30.000 32.000 72.000

61

Jaarverslag 2022

3. De onbenutte belastingcapaciteit Onze gemeente kan extra middelen genereren door belastingen te verhogen en heffingen meer kostendekkend te maken (in zoverre daarvoor nog mogelijkheden bestaan).  Belastingen verhogen De onbenutte belastingcapaciteit OZB wordt berekend door de gemeentelijke tarieven te vergelijken met de inkomstenmaatstaf OZB zoals deze geldt voor de berekening van de algemene uitkering. De OZB-tarieven van de gemeente Elburg voor zowel gebruiker en eigenaar niet-woningen als eigenaar woningen bevinden zich boven de inkomstenmaatstaf OZB zodat geen sprake is van onbenutte belastingcapaciteit. Bedragen

WOZ-waarde

Heffingsmaatstaf Elburg

Inkomstenmaatstaf OZB

Eigenaar woningen Eigenaar niet-woningen

€ 2.728.000 € 484.500

0,1000% 0,1900%

0,0939% 0,1576%

Gebruiker niet-woningen Onbenutte capaciteit

€ 439.000

0,1510%

0,1270%

Onbenutte belastingcapaciteit

 Heffingen meer kostendekkend maken In de gemeente Elburg geldt het beleid dat in principe de kosten van dienstverlening voor 100% verhaald worden op de aanvrager. Alleen ten aanzien van de begraafrechten worden de kosten voor 85% in rekening gebracht. Hier is theoretisch dus sprake van een structurele onbenutte ruimte in de begroting. Bedragen Kosten begraven

Raming 751.000

Opbrengsten begraafrechten Onbenutte capaciteit (15%)

-571.000 180.000

 Totale capaciteit Bij bepaling van de weerstandscapaciteit wordt onderscheid gemaakt tussen de “algemene dienst” en de bouwgrondexploitatie. Daarbij zij niet gezegd dat tegenvallers onderling niet gecompenseerd zouden kunnen worden. Formeel is er immers sprake van één gemeente. Weerstandscapaciteit algemene dienst: algemene reserve

Bedrag 13.750.000

incidentele ruimte in de begroting

268.000 14.018.000

structurele ruimte in de begroting onbenutte belastingcapaciteit (OZB) onbenutte belastingcapaciteit (begraafrechten)

Incidenteel

72.000 0 180.000 252.000

Structureel

Het bedrag van € 14 miljoen geeft dus het vermogen van de gemeente weer om binnen de “algemene dienst” maatregelen te treffen om incidentele financiële tegenvallers binnen de begroting op te kunnen vangen. Weerstandscapaciteit bouwgrondexploitatie: Algemene reserve bouwgrondexploitatie

Bedrag 4.320.000 4.320.000

Incidenteel

Dit bedrag geeft het vermogen van de gemeente weer om de tegenvallers van bouwgrondexploitaties op te kunnen vangen.

62

Jaarverslag 2022

Financiële kengetallen  Signaleringsoverzicht De onderstaande 11 kengetallen worden in één overzicht gepresenteerd. Bij de presentatie is eveneens de normering per categorie weergegeven (conform provinciale toezichthouder). Op basis van de signaleringswaarden van de provincie en eigen signaleringswaarden kunnen de kengetallen van de gemeente Elburg op drie na allemaal ingeschaald worden in categorie A. Over het algemeen kan worden gesteld, dat de categorie A het minst risicovol is en categorie C het meest. Kengetal

Rekening

Begroting

Rekening

2021

2022

2022

A

B

C

1a. Netto schuldquote

42%

38%

11%

<90%

90-130%

>130%

1b. Netto schuldquote gecorrigeerd

36%

32%

3%

<90%

90-130%

>130%

2. Solvabiliteitsratio

50%

3. Grondexploitatie

0%

56%

51%

>50%

20-50%

<20%

4,4%

9,66%

<20%

20-35%

>35%

4. Structurele exploitatieruimte

2,8%

1,6%

2,2%

> 0%

= 0%

< 0%

5a. Belastingcapaciteit 5b. Woonlasten, Coelo rangnummer

97%

95%

61%

<95%

95-105%

>105%

74

74

76

<100

100-300

>300

6a. Weerstandsratio - incidenteel

1,61

1,58

1,62

> 1,5

1,0-1,5

< 1,0

6b. Weerstandsratio - structureel

0,62

0,37

0,53

> 1,5

1,0-1,5

< 1,0

7. Liquiditeit

1,04

1,03

1,26

> 1,5

1,0-1,5

< 1,0

< €1.500

€1.500€2.500

> €2.500

8. Netto schuld per inwoner

1.041

964

475

 Beoordeling Zie financiële beschouwing. Toelichting kengetallen: Kengetallen

Omschrijving

Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd

De totale schulden afgezet tegen de totale baten De totale schulden exclusief doorgeleende gelden afgezet tegen de totale baten

Solvabiliteitsratio Grondexploitatie

Het eigen vermogen (reserves) afgezet tegen het totale vermogen De waarde van de grond ten opzichte van de totale baten

Structurele exploitatieruimte Belastingcapaciteit

Het structurele exploitatiesaldo vergeleken met de totale baten De hoogte van de belastingopbrengst ten opzichte van het landelijke gemiddelde

Woonlasten, Coelo rangnummer Weerstandsratio - incidenteel

Rangnummer woonlasten voor huishoudens (OZB, riool, afval) Het vermogen om incidentele financiële tegenvallers op te kunnen vangen

Weerstandsratio - structureel Liquiditeit

Het vermogen om structurele financiële tegenvallers op te kunnen vangen Verhouding korte schulden ten opzichte van de aanwezige liquide middelen

Netto schuld per inwoner

De totale netto schuld gedeeld door het aantal inwoners

63

Jaarverslag 2022

Paragraaf 2

Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding De paragraaf onderhoud kapitaalgoederen geeft een dwarsdoorsnede van de rekening. Uitgaven voor onderhoud kunnen op diverse programma’s voorkomen. Voor onderhoud van kapitaalgoederen gaat een substantieel deel van de middelen van de begroting om. In deze paragraaf wordt het beleidskader omtrent het onderhoud van de kapitaalgoederen weergegeven. Het gewenste onderhoudsniveau komt hierin tot uitdrukking. Het beleid van de gemeente Elburg voor het onderhoud van kapitaalgoederen is vastgelegd in de volgende nota’s en verordeningen: Beheerplan

Geldend voor de periode van

Vastgesteld op:

Beleidsplan Openbare Ruimte

2013-2017 2022 geactualiseerd voor periode 2023-2027 2021-2030

25-03-2013

April 2004 – onbepaalde tijd Planning: 2023 actualiseren 2015-2024

13-4-2004

2015-2019 Planning: 2023 actualiseren

16-3-2015

Afvalwaterketenplan Bermbeheerplan Beheerplan onderhoud gebouwen Beheerplan Haven

Geactualiseerd: 2021

Voor de goede orde wordt opgemerkt dat het beheerplan openbare ruimte is geactualiseerd in 2022 met betrekking tot de periode 2023-2027. Hiervan maken de beheerplannen wegen, openbaar groen, openbare verlichting en speelvoorzieningen onderdeel uit.

Wegen Algemeen Regulier onderhoud en reconstructies van wegen worden geraamd in de exploitatie en verevend met de bestemmingsreserve openbare ruimte. Hierdoor is de dekking van het toekomstig wegenonderhoud zeker gesteld. De uitvoering zal plaatsvinden aan de hand van de jaarlijkse inspectie op basis van de in het beleidsplan Openbare Ruimte opgenomen uitgangspunten. Er is sprake van verschillende categorieën wegen die ieder een eigen normering qua kwaliteitsniveau kennen. De investeringskredieten voor wegen verlopen via het MIP. De bermen langs het eerste deel van de Rondweg worden op ecologische wijze gemaaid. V.w.b. de overige bermen is een eerste stap gemaakt om ook die meer ecologisch te beheren. Werkzaamheden: Naast het reguliere jaarlijks terugkerend klein onderhoud aan wegen, bermen en wegmeubilair zijn de werkzaamheden in het kader van groot onderhoud bepaald en uitgevoerd aan de hand van de visuele inspecties. Exploitatie Product Wegen Investeringen Herinrichten Oostendorp (2019010) Herinrichten binnenstad (2021010)

Begroting 2022 2.654.230

2022 2021

BegrotingsBegroting Werkelijk wijziging na wijziging 2022 -76.845 2.577.385 2.486.989 Uitgaven Uitgaven t/m Raming 2022 2022 425.954 460.162 460.162 1.237.103 213.613 1.034.558

Openbare verlichting Algemeen: Openbare verlichting dient het veiligheidsaspect op zowel verkeerstechnisch terrein als op het terrein van de sociale veiligheid. Gewerkt wordt met een voortschrijdend beheerplan openbare verlichting. Gebaseerd op het beheerplan vindt jaarlijks ten laste van de exploitatie een storting in de reserve openbare verlichting plaats. De geplande vervangingsinvesteringen in armaturen en lichtmasten worden uit de bestemmingsreserve openbare verlichting gedekt. De investeringen verlopen via de meerjarige investeringsplanning (MIP). Voor elektra, regulier onderhoud en reparaties worden jaarlijks budgetten in de begroting opgenomen. Voor het verkeerstechnisch veiligheidsaspect wordt met name het kwaliteitsniveau zoals bepaald door de landelijke normen van het NSVV (Nederlandse Stichting Voor Verlichtingskunde) aangehouden. Deze normen zijn verschillend per categorie weg, gebied en functie. Inzake het aspect omtrent de sociale veiligheid geldt lokaal beleid. Werkzaamheden: Hoewel planmatig wordt gewerkt, vindt als toetsing vooraf visuele inspectie plaats. Indien mogelijk worden investeringen uitgesteld. In het geactualiseerde beheerplan is opgenomen dat alle armaturen met traditionele verlichting in een periode van 64

Jaarverslag 2022

drie jaar zullen worden omgebouwd naar LED verlichting. In 2020 is een eerste concept van het geactualiseerde beleidsplan openbare ruimte opgesteld.

Exploitatie Product Openbare verlichting

Begroting 2022 198.192

BegrotingsBegroting wijziging na wijziging 12.693 210.885

Werkelijk 2022 160.703

Riolering Algemeen: Voor het afvoeren van afvalwater uit de woonomgeving is riolering een onmisbare voorziening. De inzameling en transport van afvalwater zijn gemeentelijke taken die zorgen voor de bescherming van de volksgezondheid en het milieu. Het onderhoud aan bestaande riolering, vervanging van riolering en aanleg van nieuwe riolering is gebaseerd op het beleidsplan water en riolering. Dit beleidsplan is opgesteld in samenwerking met de gemeenten Hattem, Oldebroek, Nunspeet en het waterschap. De nadruk komt steeds meer te liggen op klimaatadaptatie. Het voorkomen van wateroverlast, droogte en hitte. Een voorbeeld is het afkoppelen van regenwater in bestaande omgeving en niet aankoppelen in nieuwe situaties volgens het principe: ‘vasthouden, bergen en afvoeren ‘. Voor wat betreft onderhoudswerken is het plan gebaseerd op periodieke inspecties van de riolering. Hoewel planmatig gewerkt wordt, vindt voor uitvoering een visuele inspectie/toetsing op noodzaak plaats. De investeringskredieten voor vervanging en aanleg verlopen via het MIP. Werkzaamheden: Op basis van het, vastgestelde, beleidsplan water en riolering in relatie tot overige geplande werken vindt onderhoud en vervanging plaats. Naast regulier onderhoud zijn in het plan bedragen opgenomen voor vervangingsinvesteringen (op basis van inspecties).

Daarnaast zijn in de MIP een aantal kredieten opgenomen voor reconstructie en ombouw van rioolstelsels waarbij afkoppeling van hemelwater plaats vindt. Exploitatie Product Riolering Investeringen Herinrichten Oostendorp (2019010) Reinigen en inspecteren riolering (2020010)

Begroting 2022 1.416.986

2019 2020

BegrotingsBegroting Werkelijk wijziging na wijziging 2022 1.798 1.418.784 1.594.292 Uitgaven Uitgaven t/m Raming 2022 2022 139.936 128.533 845.280 318.000 632 285.759

Water Algemeen: De gemeenten hebben een deel van de kleinere watergangen (B- en C-watergangen) in beheer. Dit zijn watergangen met een afvoerende functie. Om de functie te garanderen is jaarlijks onderhoud nodig. De kosten zijn opgenomen in het kostendekkingsplan water en riolering. Exploitatie Product water

Begroting 2022 61.644

BegrotingsBegroting wijziging na wijziging 0 61.644

Werkelijk 2022 76.213

Haven Algemeen: De gemeente is eigenaar van de haven. De gemeente is verantwoordelijk voor de kades en beschoeiingen en andere voorzieningen. Het reguliere onderhoud wordt uitgevoerd op basis van visuele inspecties. Exploitatie Product Haven

Begroting 2022 314.208

BegrotingsBegroting wijziging na wijziging 0 314.208

Werkelijk 2022 246.534

Groen Algemeen: In het beleidsplan Openbare Ruimte is de gewenste beeldkwaliteit voor het groen vastgelegd. Op basis van dit kwaliteitsniveau worden de onderhoudsmaatregelen uitgevoerd. Voor het reguliere onderhoud staan jaarlijks budgetten in de begroting. Grotere investeringen verlopen via het MIP. De kosten daarvan worden gedekt uit de bestemmingsreserve openbare ruimte. Het meer grootschalig en structureel “massawerk” is uitbesteed. Via een Europese aanbesteding is dit voor meerdere jaren weggezet en een deel van het werk wordt door de Inclusief Groep uitgevoerd. Het specialistischer werk wordt meestal door de eigen dienst uitgevoerd.

65

Jaarverslag 2022

Werkzaamheden: Naast het reguliere onderhoud vindt ook (beperkt) omvorming en renovatie van groenvakken plaats. Waar mogelijk wordt vervanging meegenomen met andere (herinrichtings)projecten. De reserve openbare ruimte wordt ingezet om reconstructies en achterstanden op groen te bekostigen. In 2020 is een eerste concept van het geactualiseerde beleidsplan openbare ruimte opgesteld. Dit beheerplan is in 2022 vastgesteld.

Exploitatie Product Groen Product Sportvelden

Begroting 2022 1.517.760 113.005

Begrotingswijziging 81.231 96

2019

Raming 580.000

Investeringen Kunstgras DSV en t Harde (2019009)

Begroting na wijziging 1.598.991 113.101 Uitgaven 2022 14.840

Werkelijk 2022 1.589.637 104.843 Uitgaven t/m 2022 591.062

Speelvoorzieningen Algemeen: De gemeente Elburg heeft een speelruimteplan waarin opgenomen de noodzakelijke vervangingen in verband met ouderdom en veiligheidseisen. Voor zowel vervangingen als regulier onderhoud staan jaarlijks budgetten in de begroting. Werkzaamheden: Naast het regulier onderhoud aan speelvoorzieningen wordt op basis van het speelruimteplan en de periodieke visuele inspecties speelplekken gerenoveerd dan wel speelwerktuigen vervangen. Bij de uit te voeren werkzaamheden wordt voldaan aan de eisen die gesteld worden in het kader van veiligheid. In het kader van het beheerplan openbare ruimte zijn ook voor het speelruimteplan de uitgangspunten vastgesteld. Een van de uitgangspunten is om de speelondergronden te vervangen. Het speelruimteplan gaat onderdeel uitmaken van het beheerplan openbare ruimte. In 2020 is een eerste concept van het geactualiseerde beheerplan openbare ruimte opgesteld. De vaststelling heeft in 2022 plaatsgevonden.

Exploitatie Product Speelvoorzieningen

Begroting 2022 149.345

Begrotingswijziging 0

Begroting na wijziging 149.035

Werkelijk 2022 47.683

Begraafplaatsen Algemeen: Onderhoud aan de begraafplaatsen vindt plaats op sobere, doch nette en respectvolle wijze. Kwaliteitsniveau is vastgelegd in bestekken. Het beheer vindt deels plaats door de eigen dienst en deels door derden. De te besteden uren voor grafdelven en onderhoud werken daarbij als communicerende vaten. Het onderhoud vindt met name plaats op basis van visuele inspectie. De jaarlijkse budgetten voor onderhoud zijn voldoende om een adequaat onderhoudsniveau te handhaven. Werkzaamheden: De bestemmingsreserve begraafrechten wordt ingezet ter egalisering van de tarieven voor begraafrechten. Hierbij wordt rekening gehouden met een kostendekkingspercentage van 85%.

Exploitatie Product Beheer begraafplaatsen

Begroting 2022 464.393

Begrotingswijziging 16.000

Begroting na wijziging 480.393

Werkelijk 2022 490.468

Onderhoud gemeentelijke gebouwen Er is een beheerplan onderhoud gemeentelijke gebouwen opgesteld. In dit beheerplan wordt beschreven waarom een beheerplan nodig is, welke soorten onderhoud te onderscheiden zijn, welke gebouwen onderhouden worden en welk onderhoud de komende periode verwacht wordt en wat de geraamde kosten hiervan zijn. In dit beheerplan is een raming gemaakt wat de kosten voor het onderhoud voor de periode 2015 tot en met 2024. Overigens is wel elke vier a vijf jaar een actualisatie gewenst en noodzakelijk. Er heeft in 2021 een actualisatie plaatsgevonden. De onderhoudsplanningen zijn opgesteld voor vier categorieën gebouwen: 1. Gemeentelijke gebouwen 2. Gemeentelijke monumenten 3. Dorps- en gemeenschapshuizen en zwembad 4. ‘Kunstwerken’ (civiel-bouwkundig) en bouwwerken geen gebouw zijnde

66

Jaarverslag 2022

Op basis van de financiële verslaggevingsregels worden bij onderhoud van gebouwen drie categorieën onderscheiden: 1. Preventief onderhoud: Dit is al het onderhoud dat gedurende het lopende jaar uitgevoerd moet worden om het gebouw in stand te houden en te laten functioneren op een bepaald kwaliteitsniveau (functioneel en representatief). Denk hierbij bijvoorbeeld aan het schilderwerk, het onderhoud van de installaties, klachtenonderhoud, e.d. Daarnaast worden ook kleine investeringen en kleine wensen bij het preventieve onderhoud meegenomen. 2. Technisch en groot onderhoud: Dit soort onderhoud is meestal ingrijpend van aard, wordt op een groot deel van het gebouw uitgevoerd, na een langere gebruiksperiode. Het is gericht op het behouden van een technisch goede en veilige staat van het gebouw. Het betreft bijvoorbeeld het vernieuwen van installaties zoals Cv-ketels of het vervangen van de dakbedekking. Voor het technisch en groot onderhoud zijn voor alle vier categorieën voorzieningen ingesteld. 3. Investeringen: Investeringen zijn weer onder te verdelen in 3 typen: a. Levensduur verlengend onderhoud: dit zijn onderhoudsinvesteringen die worden gedaan ten behoeve van een bestaand gebouw die expliciet leiden tot een substantiële levensduurverlenging. b.

Nieuwe of uitbreidingsinvesteringen: dit zijn investeringen ten behoeve van de ontwikkeling van nieuwe of uitbreiding van het huidige aantal gebouwen. c. Vervangingsinvesteringen: dit zijn investeringen ten behoeve van de vervanging van (een deel van) een gebouw als gevolg van economische veroudering.

Exploitatie Product onderhoud gebouwen

Begroting 2022 191.000

Begrotingswijziging 9.594

Investeringen Vervangen houten brug Zwolseweg

2020

Raming 45.000

Begroting na wijziging 200.594 Uitgaven 2022 0

Werkelijk 2022 406.713 Uitgaven t/m 2022 40.007

Onderwijsgebouwen Vanaf 1 januari 2015 zijn de schoolbesturen van PO, SO en VO verantwoordelijk voor al het onderhoud, zowel buiten als binnen onderhoud. Om deze taak naar behoren te kunnen uitvoeren, ontvangen zij van het rijk daartoe de middelen binnen de lumpsumbekostiging. Dit betekent dat gemeenten geen zorgplicht hebben voor onderhoud en functionele aanpassingen van schoolgebouwen in het primair, speciaal en voortgezet (speciaal) onderwijs. De gemeente heeft na deze wetswijziging nog de volgende verantwoordelijkheden op het gebied van onderwijshuisvesting: nieuwbouw en vervangende nieuwbouw, uitbreiding, medegebruik/verhuur (schoolbestuur moet hiervoor toestemming vragen), constructiefouten (bijvoorbeeld bij een asbestbesmetting), herstel in geval van bijzondere omstandigheden (schade als gevolg van bijvoorbeeld brand, diefstal, storm), bekostiging van en buitenonderhoud aan gymnastiek voorzieningen, verzekeringen en OZB. Om passende onderwijshuisvesting in Elburg te realiseren zijn gemeente en schoolbesturen in 2020 gezamenlijk gaan werken aan het opstellen van een visie op huisvesting en hebben dit vertaald in een Integraal Huisvestingsplan 2021-2041 (IHP). In tegenstelling tot de werkwijze op basis van de verordening, wordt in het IHP uitgegaan van een proactief onderwijshuisvestingsbeleid.

In formele zin laat de gemeente hiermee zien op welke wijze zij haar zorgplicht op grond van de taak die zij heeft in het voorzien van huisvesting voor het funderend onderwijs, wenst in te vullen. Het IHP:  Stelt de gemeente, schoolbesturen en kinderopvangorganisaties in staat om op korte en lange termijn strategische keuzes te maken en proactief beleid te voeren.  Biedt een meerjarenperspectief waarop het eigen (investerings-)beleid kan worden afgestemd.  Vormt het beleidskader voor onderwijshuisvestingsbeleid voor de periode van 2021-2041. Het IHP wordt elke 5 jaar herijkt, zodat het beleidskader blijft aansluiten bij de vragen en behoefte van dat moment.

67

Jaarverslag 2022

Paragraaf 3

Financiering Met behulp van deze paragraaf kan de financieringsfunctie transparant worden gemaakt ten behoeve van het sturen, beheersen en controleren ervan. De begroting bevat de beleidsvoornemens ten aanzien van financiering. In deze jaarrekening wordt gerapporteerd over de uitvoering. Algemene ontwikkelingen EMU-norm De Wet HOF heeft ten aanzien van de EMU-norm een macro budgettaire doelstelling. Dit betreft het zogenoemde EMU-tekort van 3% van het Bruto Binnenlands Product. Het ministerie van Financiën beheert deze norm en heeft op grond van de wet Fido (artikel 7) de bevoegdheid om een eventuele Europese EMU-boete naar rato van het aandeel in dit EMU tekort door te berekenen naar de decentrale overheden. Een middel om deze norm te kunnen bewaken is de EMU-enquête. De EMU-enquête geeft een goed beeld van het ontstane EMU-tekort. De EMU-enquête wordt ingevuld op basis van beschikbare informatie bij het opmaken van de begroting en het vaststellen van de jaarrekening. De cijfers voor 2022 zijn onderstaand gepresenteerd. Omschrijving Bedrag x € 1.000 Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uit reserves Afschrijvingen ten laste van de exploitatie Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste van de exploitatie Investeringen in (im)materiële vaste activa die worden geactiveerd

+ + + -

Baten uit bijdragen van andere overheden, die niet op de exploitatie zijn verantwoord

+

Baten uit desinvesteringen in (im)materiële vaste activa, voor zover niet op exploitatie

+

Aankoop van grond en de uitgaven aan bouw-, woonrijp maken e.d. Baten bouwgrondexploitatie

+

Lasten op balanspost Voorzieningen voor zover deze transacties met derden betreffen

-

Lasten i.v.m. transacties met derden, die niet via de exploitatie lopen

-

Verkoop van effecten

-

Berekend EMU-saldo

=

2021 Rekening -1.773 2.871 2.206 8.646

2022 Begroting -1.614 2.351 195 16.335

2022 Rekening 6.933 2.155 579 4.070

829 2.517 617

3.901 4.424

1.821 1.520

-6.413

-14.880

5.296

Schatkistbankieren Bij schatkistbankieren wordt de gemeente verplicht om overtollige middelen bij het rijk uit te zetten. Met deze maatregel beoogt het rijk om het EMU-tekort terug te dringen. Er is een doelmatigheidsdrempel afgesproken waarbij 2 % van het begrotingstotaal als ondergrens telt. Uitgaande van een begroting van ca. € 57.701.630 is de drempel voor de gemeente Elburg in 2022 € 1.154.032. Bij een banksaldo beneden deze drempel hoeven geen overtollige middelen overgeheveld worden. Deze ondergrens wordt over het gemiddelde van de banksaldi over een periode van een kwartaal berekend. Toevallige fluctuaties van omvang in banksaldi worden daarmee uitgemiddeld. Onderstaande tabel geeft per kwartaal de mate aan waarin in 2022 van het drempelbedrag van € 1.154.032 gebruik is gemaakt. Hieruit blijkt dat de gemeente in 2022 onder de bandbreedte heeft geopereerd. Op 1 januari 2022 stond er een bedrag van € 3,8 miljoen gestald bij de schatkist. Per 31 december 2022 staat er een bedrag van € 5.528.090 bij de schatkist. Berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren Bedrag x € 1.000 Drempelbedrag Kwartaalcijfer op dagbasis buiten 's Rijks schatkist aangehouden Ruimte onder het drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag

1.154.032 Kwartaal 1 314.764 839.269 n.v.t.

Kwartaal 2 337.181 816.851 n.v.t.

Kwartaal 3 320.278 833.755 n.v.t.

Kwartaal 4 339.468 814.565 n.v.t.

Risicobeheer Het risicobeheer wordt onderscheiden in renterisicobeheer, koersrisicobeheer, kredietrisicobeheer, intern liquiditeitenbeheer en valutarisicobeheer. Praktisch gezien zijn alleen het renterisicobeheer en het intern liquiditeitenbeheer voor Elburg aan de orde. Renterisicobeheer 68

Jaarverslag 2022

De rekenrente die de gemeente gehanteerd heeft voor het begrotingsjaar 2022 is 1,00%. De rentekosten hebben in 2022 een voordeel laten zien. Dit was niet alleen het gevolg van uitstel van investeringen maar ook door negatieve rentetarieven voor het aantrekken van kort geld.

69

Jaarverslag 2022

Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is voor het jaar 2022 bepaald op € 4.905.000 (8,5% van het begrotingstotaal ad € 57.702.000). Het toezicht op de kasgeldlimiet door de provincie vindt plaats in het kader van het reguliere begrotingstoezicht. Gemeenten moeten overschrijdingen van de kasgeldlimiet melden als deze zich drie achtereenvolgende kwartalen voordoen. Daarom wordt intern nog elk kwartaal de kasgeldlimiet berekend. De kwartaalrapportages omtrent de liquiditeitspositie zagen er als volgt uit: Kwartaal Bedrag x € 1.000 1e kwartaal 2e kwartaal 3e kwartaal 4e kwartaal

Krediet 242 negatief 1.880 negatief 1.549 positief 1.890 positief

Limiet 4.905 negatief 4.905 negatief 4.905 negatief 4.905 negatief

Oordeel Geen overschrijding Geen overschrijding Geen overschrijding Geen overschrijding

Renterisiconorm Voor de renterisiconorm mag een bedrag worden afgelost welke maximaal 20% van het begrotingstotaal bedraagt. Onder begrotingstotaal wordt verstaan het totaal van de lasten op de begroting. Voor 2022 bedraagt het begrotingstotaal € 57.702.000 en de norm € 11.540.400. De stand van de langlopende geldleningen per 31 december 2022 bedraagt € 11.317.000. De betaalde aflossingen in 2022 bedragen € 1.348.000. De norm wordt daardoor niet overschreden. Vervroegde aflossing Er zijn geen leningen waarvoor vervroegde aflossing, wegens bijvoorbeeld een hoog rentepercentage, mogelijk is. Intern liquiditeitenbeheer In Elburg wordt grofmazig een liquiditeitsplanning opgesteld/bijgehouden. Het is een goed functionerend systeem welke voor een gemeente met de grootte van Elburg meer dan voldoet. Gemeentefinanciering Financiering Op grond van de nieuwe BBV-voorschriften wordt onderstaand overzicht opgenomen. Begroting

Werkelijk

453.025

453.025

* Rente restant financieringstekort à 1% Totale rentekosten

24.972 477.997

453.025

Externe rentebaten Totaal door te rekenen externe rente

43.305 434.692

55.097 397.928

Rente grondexploitatie Rente projectfinanciering taakveld

24.474 43.305

30.593 55.097

Saldo door te rekenen externe rente Rente over eigen vermogen

366.913 0

312.238 0

Externe rentelasten over korte en lange financiering: Rente langlopende geldleningen, rijksvoorschotten en waarborgsommen Aan overige rentekosten te berekenen: * Rente financieringstekort tot rekening-courantlimiet à 0%

Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)

0

0

De aan taakvelden toe te rekenen rente De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente

366.913 658.410

312.238 404.419

Renteresultaat op het taakveld treasury

-291.497

-92.181

Langlopende geldleningen De gemeente maakt hoofdzakelijk gebruik van langlopende geldleningen waardoor het renterisico zeer laag is. Door de reguliere aflossingen van € 1.348.000 miljoen bedraagt het totaal aan vaste geldleningen per 31 december 2022 € 11.317.000. De totale rentelast voor het jaar 2022 met betrekking tot de vaste schulden bedroeg € 474.490. Het gemiddelde rentepercentage van de geldleningen bedraagt 3,58%. Omschrijving

Rente

Aflossing

Saldo 31/12/22

Nederlandse Waterschapsbank

3.400.000

93.840

200.000

3.200.000

ASN Bank B.N.G.

2.000.000 7.249.000

78.800 301.106

200.000 946.000

1.800.000 6.303.000

16.000 12.665.000

744 474.490

2.000 1.348.000

14.000 11.317.000

Prokino Totaal leningen

Saldo 1/1/22

Opgenomen

70

Jaarverslag 2022

Kasbeheer Geldstromenbeheer In 2022 zijn alle mogelijke maatregelen genomen om de rentekosten zoveel mogelijk te beperken. De betalingen worden zoveel mogelijk afgestemd op de te verwachten ontvangsten. Het betalingsverkeer vindt elektronisch plaats, waardoor de kosten tot een minimum worden beperkt. Saldo- en liquiditeitenbeheer In 2022 zijn de saldi van de Rabobank automatisch dan wel regelmatig overgeboekt naar de rekening van de huisbankier (NV Bank Nederlandse Gemeenten). De saldi van hoofd- en nevenrekeningen bij deze bank zijn opgenomen in een zogenaamd rentecompensatiecircuit. Dit betekent dat debet- en creditsaldi van alle rekeningen worden samengevoegd tot één gecombineerd saldo, waarover de rente wordt berekend. Schuldpositie In 2022 zijn geen vaste geldleningen aangetrokken, terwijl er wel € 1.348.000 afgelost is. Het saldo in de schatkist is in 2022 iets toegenomen. Tijdelijk heeft de gemeente een kasgeldlening aangetrokken. Omschrijving Vaste schulden looptijd van één jaar of langer

2019 15.362.418

2020 14.014.418

2021 12.666.418

2022 11.318.418

Netto vlottende schuldenlooptijd korter dan één jaar Overlopende passiva

2.062.114 3.154.830

4.740.096 5.411.220

7.148.275 5.561.749

7.278.333 3.150.576

Uitzettingen looptijd korter dan één jaar Liquide middelen

-8.680.307 -116.503

-11.384.604 -107.357

-7.509.177 -404.149

-13.344.948 -401.334

-285.435 11.497.177

-3.441.627 9.232.146

-4.715.093 12.748.023

-1.369.597 6.631.448

23.163 496.36

23.429 395.48

23.743 536,92

24.041 275,84

54.453.776 21%

65.414.987 14%

63.748.000 20%

68.890.000 10%

Overlopende activa Netto schuld Aantal inwoners Netto schuld per inwoner [euro] Omzet Netto schuldquote

Voor de netto schuldquote geldt dat een normale quote tussen de 0% en 100% ligt. Tussen de 100% en 130% is het zorgelijk en een quote boven de 130% is slecht. Administratieve organisatie In het treasurystatuut zijn de uitgangspunten van de administratieve organisatie vastgelegd. In 2014 is het treasurystatuut aangepast als gevolg van de invoering van schatkistbankieren en de inwerkingtreding van de Wet Hof.

71

Jaarverslag 2022

Paragraaf 4

Bedrijfsvoering In deze paragraaf schrijven we over de gemeentelijke bedrijfsvoering in het afgelopen jaar. Bestuurlijke organisatie Het jaar 2022 stond o.a. in het teken van de gemeenteraadsverkiezingen en het vormen van een nieuwe coalitie. Deze bestuursperiode wordt gewerkt met een bestuursakkoord 2022-2026. Dit akkoord is vertaald naar een collegeprogramma, waarin is uitgewerkt hoe het college haar ambities denkt te verwezenlijken. Als gemeente streven we naar een actieve wederkerige samenwerking met onze inwoners en hun onderlinge verbanden. We waren hierbij toegankelijk en hadden oog en oor voor wat er in de lokale samenleving speelde. Participatie en consultatie in een vroeg stadium was hierbij het uitgangspunt en binnen de mogelijkheden hebben we maximale ruimte gegeven aan onze inwoners, organisaties en bedrijven. Inwonerparticipatie is onder andere toegepast bij projecten als de visie beschermd stadsgezicht, herijking subsidiebeleid en Waterlanden II. Ook is het inwonerpanel enkele keren ingezet bij de beleidsontwikkeling. Tot slot is het afgelopen jaar gebruikt om het beleid Participatie in de omgevingswet verder te implementeren.

Een goede constructieve samenwerking tussen college, raad en organisatie is van groot belang voor een voortvarende uitvoering van het collegeprogramma, het oppakken van de diverse landelijke crises zoals de opvangcrisis en het oppakken van de reguliere werkzaamheden. Om dit kracht bij te zetten is in 2022 een eerste heisessie georganiseerd om de verbinding tussen raad-college-MT te versterken en de onderlinge samenwerking een impuls te geven. Het is de bedoeling om een dergelijke heisessie periodiek te organiseren. We hebben ook in 2022 gewerkt aan een optimale kwaliteit van raadsvoorstellen en gezorgd voor een efficiënte digitale doorgeleiding van alle documenten. Personeel en organisatie Wij koesteren onze medewerkers. Zij zorgen voor de continuïteit en kwaliteit van onze dienstverlening en bedrijfsvoering, de uitvoering van alle gemeentelijke taken en het uitvoeren van ons collegeprogramma. Bovendien speelden zij een belangrijke rol bij de taken die op onze gemeente afkwamen als gevolg van de diverse crises in 2022. We zijn blijven investeren in onze medewerkers en hebben de nodige inspanningen geleverd om ons personeel te binden en te boeien. Dat was geen eenvoudige opgave, omdat de arbeidsmarkt volop in beweging was en sprake was van krapte op de arbeidsmarkt. Het aantal vacatures lag het aflopen jaar hoger dan in de periode daarvoor.

Het bleek lastig om deze vacatures in te vullen. In de meeste gevallen is dit uiteindelijk toch gelukt, hoewel het veel meer tijd in beslag nam dan voorheen. Daarnaast hebben we onze medewerkers uitgerust met mobiele telefoon en laptop, zodat iedereen plaats en tijd onafhankelijk kon werken. Als goed werkgever willen we onze mensen ook eigentijdse huisvesting bieden. Daarom hebben we in 2022 het huisvestingsproject opgestart. Er is een projectgroep samengesteld en er zijn verkenningen gedaan naar welke partijen in ons gemeentehuis gehuisvest zouden kunnen worden. Project loopt volgens planning en zal in 2023 worden voortgezet. We blijven investeren in de organisatie. Dat is zeer noodzakelijk om de juiste mensen aan te kunnen trekken en te behouden en de ambtelijke organisatie strategisch te versterken. Daarom heeft een eigen ontwikkelteam onder begeleiding van een extern bureau een organisatie-ontwikkelingsplan opgesteld met vijf ontwikkelonderdelen: visieontwikkeling, organisatie inrichting, teamontwikkeling planmatig werken en bestuurlijk ambtelijk samenspel. Vanaf oktober 2022 was het MT weer voltallig na de komst van een nieuwe gemeentesecretaris en domeinmanager bedrijfsvoering en is een start gemaakt met het uitwerken van de visie op de interne organisatie. In 2023 krijgt dit een vervolg.

Tot slot is in 2022 de bestuursopdracht over de visie op de organisatie op middellange termijn geformuleerd. In 2023 volgt nadere uitvoering. Intergemeentelijke samenwerking Het opstellen van een Samenwerkingsagenda voor de Kop van de Veluwe is in 2022 gestart en krijgt in 2023 een vervolg. Het college heeft in 2022 zijn voornemen bevestigd om met de H2O-gemeenten samen te werken op het gebied van Inkoop en Belastingen. Uitwerking hiervan is in 2022 opgestart en krijgt in 2023 een vervolg. Daarnaast heeft het college ingestemd met de start van fase 2 van het onderzoek naar samenwerking op het gebied van Informatisering & Automatisering met de H2ONEgemeenten. Deze fase zal in 2023 uitgevoerd worden. In 2022 zijn eveneens de voorbereidingen gestart om te komen tot een meerjarenagenda 2023-2027 van de Regio Zwolle. Dit krijgt in 2023 een vervolg waarbij de raden van de regio om besluitvorming wordt verzocht. Informatievoorziening In het afgelopen jaar is een vervolg gegeven aan de projecten die gestart zijn op het gebied van integraal informatiebeheer en kwalitatief hoogwaardige dienstverlening naar de inwoner en ondernemers. Ook hebben we verder gewerkt aan meer online dienstverlening. We zien het gebruik hiervan nog steeds groeien.

72

Jaarverslag 2022

We hebben in 2022 een aantal softwarepakketten en applicaties vervangen en kozen hierbij steeds vaker voor Software As A Service (SAAS) waardoor het aantal on-premisse oplossingen verder is teruggebracht. Tot slot zijn we in 2022 gaan werken met het nieuwe zaaksysteem Djuma. Zoals gezegd hebben we een vervolg gegeven aan het onderzoek naar de informatisering en automatisering van de H2ONEgemeenten om op termijn te kunnen beoordelen hoe we als gemeenten de ICT en informatievoorziening verder kunnen versterken en toekomstbestendig kunnen organiseren. Informatiebeveiliging Ernstige beveiligingsincidenten hebben mogelijk negatieve gevolgen voor burgers, bedrijven, partners en de eigen organisatie. Informatiebeveiliging is dan ook een essentiële randvoorwaarde voor onze dienstverlening. We hebben ervoor gekozen een samenhangend niveau van veiligheid na te streven door de landelijke BIO (Baseline Informatiebeveiliging Overheid) te hanteren en hierover (landelijk) verantwoording af te leggen. Afleggen verantwoording 2022 Wij leggen (landelijk) verantwoording af over de informatiebeveiliging. Dat gaat enerzijds op basis van een zelfevaluatie door de eigen medewerkers. Ten opzichte van 2021 is er in 2022 geen sprake van een grote verandering van de zelfevaluatie. Anderzijds gaat dit door het uitvoeren van een externe audit voor DigiD en Suwinet (Structuur Uitvoering Werk en Inkomen).

Deze audit is uitgevoerd door een gecertificeerde RE auditor van BDO. Voor de DigiD audit zijn verbeteringen nodig, zowel op één onderdeel bij de leverancier als op twee onderdelen binnen de eigen gemeente. Voor zowel de DigiD als de Suwinet audit over 2022 is door ons een collegeverklaring afgegeven voor uw raad en de landelijke toezichthouder. De landelijke toezichthouder heeft van de auditor ook een Assurance rapport ontvangen. Deze rapporten zijn vertrouwelijk. Aandachtspunt beveiligingsincidenten 2022 Het valt op dat er minder beveiligingsincidenten zijn gemeld dan in 2021. Veel incidenten zijn terug te voeren op een gebrek aan digitaal bewustzijn en andersom: een verhoogd digitaal bewustzijn zorgt ervoor dat incidenten snel herkend en erkend worden. Dit draagt bij aan de informatiebeveiliging. Er is dan ook een nulmeting uitgevoerd over het gedrag op verschillende bewustzijnsonderwerpen en over de veiligheid van het gebouw. Dit geeft richting voor een hogere bewustwording. Resultaten audit en zelfevaluatie 2022 De resultaten van de audits en zelfevaluatie in 2022 zijn als volgt:  Voor wat betreft de DigiD is het van belang om beveiligingsincidenten aantoonbaar op één plek te registreren en meer gestructureerd te werken.  Suwinet en de basisregistraties scoren conform de geldende normenkaders.

 De WOZ laat evenals de zelfevaluatie uitdagingen zien in samenwerking met andere organisaties.  De zelfevaluatie kent meerdere uitdagingen waarbij continuïteit en incidenten van belang zijn gezien de risico’s. Deze risico’s gelden ook voor de samenwerking met andere organisaties. In de samenwerking met andere organisaties (bijvoorbeeld overheid of leverancier) is het van belang dat iedere partij nadenkt (en verantwoording aflegt) over informatiebeveiliging. De vermelde risico’s worden opgenomen in het Dreigingsbeeld informatiebeveiliging Nederlandse gemeenten 2023-2024. Verbeteringen Binnen de gemeente wordt gewerkt met een verbeterplan voor informatiebeveiliging. Er is hierin specifiek aandacht voor verbeteringen t.b.v. DigiD. Kengetallen bedrijfsvoering Formatie en bezetting 2021-2022 Omschrijving

Formatie 2021 Vast

Tijd.

Totaal

Bezetting 2021 Tijd.

Griffie

1,22

1,22

1,00

Directie en ondersteuning

3,30

3,30

4,69

Vast

Formatie 2022

Totaal

Vast

Tijd.

Totaal

Bezetting 2022 Vast

Tijd.

Totaal

1,00

1,67

1,67

1,67

1,67

0,22

4,91

3,13

3,13

4,58

4,58

Ruimte

57,36

57,36

55,79

0,17

55,96

58,54

58,54

58,76

0,11

58,87

Samen Leven

48,65

0,72

49,37

49,41

0,61

50,02

48,67

1,33

50,00

52,97

0,32

53,29

Dienstverlening

33,21

1,00

34,21

30,98

0,39

31,37

32,82

0,40

33,22

30,24

0,33

30,58

Bedrijfsvoering

42,19

0,50

42,69

39,07

0,94

40,01

42,78

0,60

43,38

42,17

0,61

42,79

Garantiebanen

4,83

4,83

4,49

4,49

4,39

4,39

4,16

192,98

185,43

187,76

192,00

194,33

194,55

1,37

195,94

Totaal

190,76

2,22

2,33

2,33

4,16

73

Jaarverslag 2022

Loonsom organisatie Omschrijving

2017

2018

2019

2020

2021

2022

Netto Loonheffing

5.603.372 2.386.494

6.130.410 2.534.563

6.425.059 2.545.538

7.438.284 2.755.319

7.724.669 2.754.471

8.401.504 3.123.792

Overige heffingen Ziektekosten*

1.050.886 324.249

1.173.473 332.420

1.217.303 334.054

1.397.444

1.486.440

1.615.138

ABP Overige

1.421.019 97.722

1.667.957 100.800

1.780.794 72.557

2.056.893 77.250

2.202.584 73.203

2.236.771 65.561

Loonsom

10.883.742

11.939.623

12.375.304

13.731.220

14.241.367

15.442.766

*Tot en met 2019 werden premies ziektekosten door de gemeente ingehouden op het salaris en afgedragen aan het Instituut Ziektekostenvoorziening Ambtenaren (IZA). Inhuur personeel Omschrijving Inhuur i.v.m. capaciteitsproblemen

2017 1.292.000

2018 1.059.000

2019 1.791.685

2020 803.375

2021 1.619.085

Inhuur specialistische deskundigheid Onderzoeks- en adviesopdrachten

192.000 0

376.000 0

406.445 0

771.967 0

615.400 0

2022*

Inhuur wegens vacature Inhuur wegens ziekte

779.746 92.797

Inhuur wegens piekbelasting Inhuur regulier in de begroting

440.780 463.337

Inhuur (specifiek project) via krediet Inhuur overig

118.066 235.054

Totaal

1.484.000

1.435.000

2.198.130

1.575.342

2.234.485

2.129.780

* Sinds 2022 houden we onze inhuurkosten op een andere wijze bij. Kengetallen Omschrijving

2017

2018

2019

2020

2021

2022

Inhuur derden Loonsom organisatie

1.484.000 10.883.742

1.435.000 11.939.623

2.198.130 12.375.304

1.575.342 13.731.220

2.234.485 14.241.367

2.129.780 15.442.766

Inhuur en loonsom Inhuur t.o.v. totaal

11.562.000 13%

12.381.000 12%

12.549.323 18%

13.239.077 12%

16.475.852 14%

17.572.547 14%

159,2 72.626

173,24 71.467

178,70 70.226

188,51 70.230

192,98 85.376

194,33 79.467

2017 3,92%

2018 4,88%

2019 6,08%

2020 5,93%

2021 5,10%

2022 5,47%

Formatie Loonsom per fte

Ziekteverzuim Omschrijving Ziekteverzuim

74

Jaarverslag 2022

Paragraaf 5

Wet open overheid Inleiding In de Wet open overheid (Woo) staat in artikel 3.5 voorgeschreven dat bestuursorganen in de jaarlijkse begroting aandacht besteden aan de beleidsvoornemens inzake de uitvoering van deze wet en in de jaarlijkse verantwoording verslag doen van de uitvoering ervan, mede in relatie tot de beleidsvoornemens. Deze begroting en jaarlijkse verantwoording vloeien voort uit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). In de memorie van toelichting bij de Woo staat o.a. dat met dit artikel beoogd wordt een impuls te geven aan de actieve openbaarheid door voor te schrijven dat bestuursorganen in hun begroting en verantwoordingsverslag aan moeten geven hoe zij rekening houden met de bepalingen uit de Woo. Met deze paragraaf voldoen we aan deze verplichting.

Beleidsvoornemens De Woo is op 1 mei 2022 ingegaan en de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur. De wet staat in het teken van transparantie. Daartoe moet de informatiehuishouding op orde gebracht worden (voor zover niet op orde). Daarbij zijn 3 factoren van belang:  Gecontroleerd opslaan;  Metadateren;  Vernietigen. De implementatietermijn voor het op orde brengen van de informatiehuishouding is 8 jaar. Speerpunt daarbij is het duurzaam toegankelijk maken van de informatie. Daarnaast is er een verplichting tot actief openbaar maken van documenten in 11 categorieën. De implementatietermijn hiervoor is 5 jaar. Het betreft dan de volgende categorieën: 1. Wet- en regelgeving 2. Organisatiegegevens 3. Raadsstukken 4. Bestuursstukken 5. Adviezen van colleges 6. Convenanten 7. Jaarplannen en verslagen 8. Woo-verzoeken 9. Onderzoeken 10. Beschikkingen 11. Klachten Dit onderdeel van de wet treedt gefaseerd in werking. Voor 2022 was geen van de categorieën aangewezen om actief over te openbaren. Voor 2023 zijn 4 categorieën aangewezen: organisatiegegevens, bestuursstukken van college, convenanten en Woo-verzoeken. Dit in afstemming met de koepelorganisaties waaronder de VNG. M.b.t. convenanten ervaren we nog een knelpunt. Het is namelijk niet duidelijk wat er precies onder convenanten verstaan wordt. De Memorie van Toelichting is onvoldoende specifiek.

Een werkgroep waarin de VNG ook deelneemt buigt zich hier nu over. We wachten verdere duiding af. De overige onderdelen zijn voldoende duidelijk en we wachten op een koppeling met KOOP voor open.overheid.nl. Zowel de VNG, BZK en KOOP roepen alle overheden, en daarmee dus ook de gemeenten, op om zelf te gaan openbaren en niet een koppeling met open.overheid.nl af te wachten. Van de vier aangewezen categorieën voor 2023 staan onze organisatiegegevens staan reeds openbaar op onze website, evenals de collegeagenda en bijbehorende collegeadviezen. Wooverzoeken en convenanten worden momenteel nog niet op onze website geopenbaard. Onverplicht, omdat dit wetsonderdeel nog niet in werking is getreden, voldoen we ook aan het vereiste om wet- en regelgeving openbaar te hebben. Dit doen we reeds vanuit de Bekendmakingswet waarbij onze verordeningen en beleid gepubliceerd worden in het Gemeenteblad en dat is zowel via onze eigen website als op overheid.nl raadpleegbaar. Ook raadsstukken worden geopenbaard op onze eigen website. Het tempo om actief te openbaren is ook afhankelijk van de technische ontwikkelingen bij KOOP. In december 2022 is het volgende bekend geworden: Koop stuurde een bericht dat de (spreekwoordelijke) stekker uit de ontwikkeling van het platform getrokken wordt.

In plaats van een systeem waar we onze documenten actief kunnen openbaren gaat een verwijsindex en zoekfunctie ontwikkeld worden. Het actief openbaar maken van allerlei documenten moeten de overheden (wij dus ook) zelf gaan doen in plaats van via een landelijk systeem. Dit bericht levert uitstel op maar geen afstel. Hoe lang de ontwikkeling van een andersoortig systeem gaat duren en wanneer we de categorieën actief te openbaren informatie allemaal online moeten c.q. kunnen gaan zetten, dat is nog niet bekend. Dit betekent niet dat wij als organisatie stil zitten. We bereiden ons voor op de ontsluiting van de documenten behorend bij de actieve informatieplicht. Verdere uitwerking wordt door de projectgroep implementatie Wet open overheid gedaan. 75

Jaarverslag 2022

Voor de Woo worden vanaf 2022 middelen beschikbaar gesteld. Er is zowel een structurele als incidentele component. Hieronder wordt een overzicht weergegeven van de mogelijke kosten en de beschikbare middelen: Omschrijving Incidentele kosten t.b.v. inrichting van processen en verbetering van informatiesystemen, opleiden van medewerkers Jaarlijks onderhoud van de aanvullende modules en koppelingen, beheer van processen en het aanwijzen van een contactfunctionaris.

Kosteninschatting/beschikbaar budget 2022

2023

2024

2025

2026

€ 55.000

€ 55.000

€ 55.000

€ 55.000

€ 55.000

€ 46.000

€ 58.000

€ 70.000

€ 82.000

€ 94.000

Vanuit deze gelden is zowel ingezet op administratieve ondersteuning als op het werven van een Woo-functionaris. In de loop van 2023 zullen deze functies vervuld worden. Ook zullen gelden ingezet worden voor opleiding en voorlichting en aanpassing en verbetering van onze informatiesystemen.

Verantwoording 2022 Een cijfermatig overzicht over 2022 betreft met name de Woo-verzoeken. Gesproken wordt over Wob/Woo verzoeken omdat de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) gold tot 1 mei 2022 en de Wet open overheid is ingegaan op 1 mei 2022. De cijfermatige verantwoording heeft betrekking op de verzoeken tot openbaarmaking. Deze verzoeken konden onder de Wob al ingediend worden, en die praktijk is niet veranderd met de inwerkingtreding van de Woo. Totaal aantal Wob/Woo zaken 2022, waarvan:

18

Geheel of gedeeltelijk ingewilligd

12

Afgewezen

1

Afgebroken of informeel verstrekt

4

In twee zaken is een bezwaar behandeld door de commissie bezwaarschriften, waarbij in 1 zaak de gevraagde documenten alsnog zijn geopenbaard. Ook is gekeken of sprake was van een klein verzoek, tot 10 documenten, gemiddeld 11-99 documenten of een groot verzoek, meer dan 100 documenten: Omvang van het verzoek/aantal documenten Klein (tot 10 documenten)

5

Gemiddeld (11-99 documenten)

4

Groot (100+ documenten)

3

De te openbaren documenten worden zo nodig bewerkt zodat voldaan wordt aan de Woo om geen gegevens te openbaren die niet geopenbaard mogen worden. De twee gronden die het meest voorkomen zijn: privacygevoelige gegevens zoals naam, adres, telefoonnummer(s) en bsn-nummers, en bedrijfs- en concurrentiegevoelige gegevens zoals bedragen in offertes of rekeningen of analyses van een markt. Deze gegevens worden met een zwart balkje bedekt in de documenten. In onze besluiten maken we gemotiveerd kenbaar dat een uitzondering uit de Woo van toepassing is waardoor we sommige documenten geheel of gedeeltelijk niet verstrekken. Interessant is vervolgens nog of een Wob/Woo verzoek is ingediend door een burger c.q. inwoner van de gemeente Elburg, door een journalist of onderzoeksbureau of anderszins, bijvoorbeeld door een advocaat. Dit levert het volgende beeld op: Wie verzoekt om openbaarmaking van documenten Burgers/inwoners van de gemeente Elburg

8

Journalisten

2

Anders

2

In het merendeel van de verzoeken is het een burger, vaak een inwoner van de gemeente Elburg, die om openbaarmaking van documenten verzoekt.

76

Jaarverslag 2022

Paragraaf 6

Verbonden partijen Inleiding Medeoverheden brengen in toenemende mate taken onder bij samenwerkingsverbanden en verbonden partijen, bijvoorbeeld door deelname in gemeenschappelijke regelingen. Daarmee zijn verbonden partijen en samenwerkingsverbanden in toenemende mate van belang voor het realiseren van de doelstellingen van onze gemeente. In deze paragraaf wordt ingegaan op de visie van de gemeente Elburg op samenwerkingsverbanden. Tevens wordt specifiek ingegaan op verbonden partijen. Omdat met verbonden partijen bestuurlijke en financiële banden worden onderhouden wordt per verbonden partij inzicht gegeven, in het belang dat de gemeente in elk van deze verbonden partijen heeft.

I. Visie Het college heeft in samenspraak met de door de gemeenteraad in het leven geroepen “denktank samenwerking” een strategische visie op samenwerking opgesteld. In de visie wordt ingegaan op voor- en nadelen van samenwerking, wordt een sterkte en zwakteanalyse van onze gemeente gepresenteerd en worden de uitgangspunten en doelen van samenwerking geformuleerd. Onderstaand zijn enkele passsages uit de visie opgenomen. Uitgangspunten en doelen van samenwerking  De schaalgrootte van de gemeente is vooralsnog voldoende om taken zelfstandig uit te kunnen voeren.  De gemeente Elburg beschouwt samenwerken als een middel om betere resultaten voor de burgers te bereiken.  De eigen identiteit van de Elburgse samenleving wordt zoveel mogelijk behouden.  Elburg wil zoveel en zo lang mogelijk zijn bestuurlijke autonomie handhaven.  Bij samenwerking spelen de volgende afwegingen: o Kostenbeheersing / kostenreductie; o Kwetsbaarheidsvermindering; o Kwaliteitsverbetering van de dienstverlening.  Elburg participeert in uiteenlopende bestuurlijke en operationele samenwerkingen.  Bij ieder voornemen tot samenwerking of uitbesteding dient de gemeente zich af te vragen of dit past binnen de gewenste regionale samenhang en bestaande samenwerkingsverbanden.  We hechten sterk aan het waarborgen van de eisen van democratische legitimatie, democratische sturing en controle.

Samenwerken met wie en wanneer De denktank heeft de volgende visie verwoord: “De keuze voor samenwerkingspartners wordt niet alleen bepaald door de geografische nabijheid en de gezamenlijke schaalgrootte, maar ook en vooral door gedeelde belangen bij de samenwerking en onderling vertrouwen. Zoals gezegd is het behoud van de eigen identiteit voor Elburg een belangrijk uitgangspunt in de keuze voor samenwerkingspartners. We kiezen daarom bij voorkeur voor samenwerkingspartners waarmee Elburg raakvlakken heeft in karakter, cultuur en belangen en waarbij sprake is wederzijdse (h)erkenning en natuurlijke chemie. Als het gaat om samenwerking, voelt Elburg zich verwant met de gemeenten op de Noord West Veluwe. Elburg hecht aan betrouwbaar partnerschap, hetgeen inhoudt dat samenwerken voor ons niet vrijblijvend of gemakkelijk opzegbaar is. We kiezen ervoor geen korte termijn voordelen na te jagen, maar kiezen voor stabiele relaties met anderen en stabiele verhoudingen in de regio omdat wij ervan overtuigd zijn dat daarmee op de lange termijn de beste en meest efficiënte resultaten worden bereikt. We zoeken zoveel mogelijk samenwerking met partners met wie op samenhangende (beleids)terreinen al wordt samengewerkt. We geven er de voorkeur aan om voor wat betreft (de versterking van) samenwerking ‘natuurlijke momenten’ te benutten”.

II. Verbonden partijen De gemeente Elburg voert taken uit via verbonden partijen. Dit zijn verbonden partijen die gemeentelijke taken in opdracht van één of meerdere overheden uitvoeren. Een verbonden partij is een privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisatie, waarin de gemeente een financieel én een bestuurlijk belang heeft. Dit belang wordt als volgt gedefinieerd: Financieel belang

Een financieel belang is een aan de verbonden partij ter beschikking gesteld bedrag dat niet verhaalbaar is indien de verbonden partij failliet gaat dan wel het bedrag waarvoor aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt. Bestuurlijk belang Bestuurlijk belang is zeggenschap, hetzij uit hoofde van vertegenwoordiging in het bestuur, hetzij uit hoofde van stemrecht. Het kan gaan om tijdelijke of langdurige samenwerkingsverbanden. Een dergelijke samenwerking kan worden aangegaan met andere gemeenten, overheden, non-profitorganisaties of private partijen. Hier onder vallen: gemeenschappelijke regelingen, NV’s en BV’s, stichtingen en verenigingen. 77

Jaarverslag 2022

De verschillende soorten verbonden partijen brengen ieder hun eigen bestuurlijke en financiële risico’s met zich mee en hebben verschillende voor- en nadelen. In de onderstaande tabellen zijn de kenmerken per soort weergegeven. 1. Kenmerken stichting en vereniging Bestuurlijke Betrokkenheid

Financiële relatie

Voordelen

Nadelen

Risicoprofiel

Eventueel zitting in het bestuur van de stichting.

Subsidierelaties tussen gemeente en stichting of vereniging met mogelijk aanvullende afspraken met betrekking tot:  Het dekken van onvoorziene exploitatietekorten;  Incidentele uitgaven als gevolg van reorganisaties;  Garantstellingen

De financiële consequenties zijn nihil. Alleen financiële aansprakelijkheid voor verstrekte middelen. De stichting is formeel verantwoordelijk voor exploitatierisico’s. In de praktijk blijkt dat gemeenten een deel van dat risico informeel of via aanvullende afspraken dragen. Eenvoudig en goedkoop op te richten.

Een stichting of vereniging heeft zelden een buffer om exploitatietekorten of onvoorziene uitgaven op te vangen. Per definitie kloppen zij dan bij gemeenten aan.

Financieel Laag/ gemiddeld Vanwege beperkte financiële risico’s Bestuurlijk Laag / gemiddeld Bestuurders zijn aansprakelijk als er sprake is van wanbeleid.

2. Kenmerken Vennootschap (N.V. en B.V.) Bestuurlijke Betrokkenheid

Financiële relatie

Voordelen

Nadelen

Risicoprofiel

Aandeelhouder

Aandelen

De taak wordt meer op afstand geplaatst.

De vaak beperkte beïnvloedingsmogelijkhei d.

Financieel Gemiddeld

Commissariaten

Financiële voordelen door winstdeling en dividend.

De Raad van Bestuur heeft wettelijk veel bevoegdheden en moet primair handelen vanuit het private belang van de onderneming.

Meer vanuit de rol als toezichthouder betrokken bij de vennootschap.

Vanwege het feit dat de gemeente alleen risico loopt over het ingebrachte geld. Bestuurlijk Gemiddeld/ hoog Gezien de grote afstand tussen gemeente en vennootschap is het moeilijker publieke doelstellingen in het oog te houden.

3. Kenmerk Gemeenschappelijke regeling Bestuurlijke Betrokkenheid

Financiële relatie

Voordelen

Nadelen

Risicoprofiel

Algemeen bestuur

Jaarlijkse bijdrage bekostiging exploitatie.

Veel bestuurlijk/ beleidsmatige invloed.

Bijdrage is een verplichte uitgave.

Financieel Hoog

Uitgelezen vorm om op voet van evenredigheid en gelijkwaardigheid samen te werken met publieke partijen voor een publiek belang.

Qua besluitvorming lange procedures en verplichte verantwoordingslijnen.

De participerende gemeenten zijn financieel aansprakelijk.

Dagelijks bestuur

Schaalvoordelen: inkoop, expertise en formatie.

Als afzonderlijke deelnemer vaak beperkte zeggenschap.

Bestuurlijk Hoog Afhankelijk van de gekozen GR bestaat er een regeling voor terugroeping van leden van het AB of DB.

Samenvattend overzicht Verbonden partij

Rechtsvorm

Belang Publiek

1. Stichtingen en verenigingen

Privaatrechtelijke

2. Vennootschap (BV, NV) 3. Gemeenschappelijke Regeling

Privaatrechtelijke Publiekrechtelijk

Risico Privaat X X

X

Financieel Laag/ Gemiddeld

Bestuurlijk Laag/ Gemiddeld

Gemiddeld Hoog

Gemiddeld/ Hoog Hoog

78

Jaarverslag 2022

III. De lijst met verbonden partijen Voor een goed inzicht in de financiële positie van de verbonden partijen wordt op de volgende pagina’s per partij ingegaan op een aantal specifieke onderdelen. De mate van detaillering van de informatie is afhankelijk van het risicoprofiel. Hoe hoger het financiële en bestuurlijke risico, hoe meer informatie. Op basis van bovenstaande risicoprofiel wordt de informatie voor de gemeenschappelijke regeling het meest uitvoerig beschreven. Voor de overige verbonden partijen geldt dat de informatie beperkter wordt weergeven. Gemeenschappelijke regelingen Naam

Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland

Vestigingsplaats

Apeldoorn

Deelnemende partijen

Aalten, Apeldoorn, Berkelland, Bronckhorst, Brummen, Doetinchem, Elburg, Epe, Ermelo, Harderwijk, Hattem, Heerde, Lochem, Montferland, Nunspeet, Oldebroek, Oost Gelre, Oude IJsselstreek, Putten, Voorst, Winterswijk, Zutphen

Doel

De veiligheidsregio behartigt de belangen van de gemeenten op het terrein van de brandweerzorg, rampenbestrijding, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening met behoud van de lokale verankering, zoals neergelegd in de Wet veiligheidsregio’s.

Bestuurlijk belang Gemeente Elburg

De burgemeester is lid van het Algemeen bestuur.

Financieel belang Gemeente Elburg

2020 1.217.000

2021 1.239.000

2022 1.255.000

2023

Begroting

Resultaat GR

Rekening Rekening

1.217.000 Rekening

1.124.910 Rekening

1.255.000 Rekening

Rekening

2019 4.203.000

2020 4.929.380

2021 5.255.817

2022 2.509.728

Eigen vermogen GR

Per 01-01-2020 3.641.000

14.545.854

15.524.488

14.814.185

Vreemd vermogen GR

Per 01-01-2019

Per 01-01-2020

Per 01-01-2021

Per 01-01-2022

37.969.230 33.028.378 28.066.542 Definitieve cijfers jaarrekening 2022:  Het voordelig saldo bedraagt € 2.509.728 positief.  De solvabiliteit van de VNOG bedraagt 33%. De definitieve jaarstukken zijn behandeld in het algemeen bestuur van 22 juni .

23.451.856

Opmerkingen bij de cijfers: Ontwikkelingen Beleidsvoornemens

Risico’s

Per 01-01-2021

Per 01-01-2022

2023 Per 01-01-2023

De Toekomstvisie is in uitvoering, waarbij stapsgewijs tot aan 2026 de plannen worden gerealiseerd. Op de Toekomstvisie is in 2021 vooruitgang geboekt, maar er zijn vanwege corona ook vertragingen ontstaan, die naar verwachting nog wel vóór de einddatum van 2026 kunnen worden ingelopen. Kenmerkend voor het risicoprofiel van de VNOG is dat deze organisatie voor het uitvoeren van haar taken voor het grootste deel afhankelijk is van de bijdragen van de deelnemende gemeenten. Daarmee zijn de gemeenten ook aan te spreken op eventuele tekorten in de exploitatie. Dit laatste is vastgelegd in de “gemeenschappelijke regeling”.

Naam

Streekarchivariaat Noord-West Veluwe

Vestigingsplaats Deelnemende partijen

Elburg Elburg, Ermelo, Harderwijk, Nunspeet, Oldebroek Elburg is centrumgemeente.

Doel Bestuurlijk belang

Doelstelling van het Streekarchivariaat is het uitvoering geven aan de taken genoemd in de Archiefwet (het in goede, geordende en toegankelijke staat bewaren van archieven). Bestuurscommissie

Financieel belang Gemeente Elburg

Begroting

2020 163.000

2021 174.742

2022 175.452

2023 224.968

Rekening

155.000 Rekening

174.742 Rekening

180.119 Rekening

Rekening

2018 -9.000

2020 34.000

2021 164.336

2022 -

2023 -

Rekening Resultaat GR

Eigen vermogen GR

Per 01-01-2020

Per 01-01-2021

Per 01-01-2022

-

-

-

Per 01-01-2023 -

Vreemd vermogen GR

Per 01-01-2020 -

Per 01-01-2021 -

Per 01-01-2022 -

Per 01-01-2023 -

Opmerkingen bij de cijfers:

De totale kosten worden op basis van een afgesproken verdeelsleutel verdeeld over de vijf gemeenten.

Ontwikkelingen Beleidsvoornemens

Het college van Elburg heeft op 28 juli 2020, na advies van de Archiefcommissie Streekarchivariaat Noordwest-Veluwe (SNWV), het meerjarenbeleidsplan 2021-2024 vastgesteld. De belangrijkste beleidsdoelen daarvan zijn: - Doorontwikkeling interne organisatie SNWV tot professionele, dienstverlenende en erkende kennispartner op gebied van gemeentelijk en (digitaal) duurzaam informatiebeheer;

79