Bijlage 3b - Totaaloverzicht reacties klankbordgroepen

SBWE

Het principe van de Eindhovense laag en Brainport laag is vastgelegd in de Verdichtingsvisie Binnenstad die in december 2020 door de raad is vastgesteld. Het gebiedskader is een uitwerking in lijn met de Geen aanleiding tot uitgangspunten van de Verdichtingsvisie Binnenstad. wijziging. Op 14 juli 2021 is het concept integrale gebiedskader gepresenteerd aan de CRK en de CRK heeft zich positief uitgesproken over het kader.

Algemeen

1. Afwijken voorleggen aan B&W Ons belangrijkste punt betreft het uitgangspunt dat plannen die afwijken van het gebiedskader, bijvoorbeeld betreffende de maximale bouwhoogte, maar een meerwaarde voor de stad 185 kunnen leveren, kunnen worden voorgelegd aan het college van Algemeen B&W ter afweging. Naar onze mening dient dat uitgangspunt te worden geschrapt. De deur op een kier zetten voor van het gebiedskader afwijkende plannen is ook bij voorbaat strijdig met de mening van de raad zoals uitgesproken op 25 mei j.l..

2. Grote architectonische contrasten Ons tweede punt is een zekere verheerlijking van het principe van een Eindhovense en een Brainportlaag en daarbij een overwaardering van de veronderstelde kwaliteiten van grote architectonische contrasten tussen die lagen. Naar onze mening past dat principe totaal niet voor het Stadhuisplein. Wij voelen ons daarbij gesteund door de inhoud van een column van architect Joost Ector. Wij citeren de kern van zijn betoog als volgt: ‘Die nieuwe laag doet duidelijk moeite om de grond zo min mogelijk te raken. Alsof de torens zich verontschuldigen voor de 186 Stedebouw manier waarop ze inbreuk maken op wat eronder gebeurt. Dat levert een eigenaardig contrast op. Een benedenwereld die de ‘Eindhovense Laag’ is gedoopt en soms krampachtig probeert om authentiek Eindhovens te blijven en een daarvan losgemaakte bovenwereld die daartoe juist geen enkele aanwijsbare poging doet.’ En wij voelen ons gesteund door een zienswijze van de CRK. Wij citeren als volgt: ‘En er lijkt sprake van een doelbewuste zoektocht naar contrast zonder dat de torens iets zeggen over de plek waar zij staan. Daardoor dreigt een gebrek aan samenhang.’

Geen aanleiding tot wijziging.

Reactie

Thema

‘Samenhang’ is een erg belangrijk begrip voor het Stadhuisplein. Het feit dat het begrip ‘ensemble’ een groot aantal keren voorkomt in het gebiedskader onderstreept dat belang. Maar met al te sterke architectonische contrasten of het streven naar iconische gebouwen komt het bereiken van samenhang of het realiseren van een gebouwd ensemble echter duidelijk in gevaar. Nieuwe iconische gebouwen zijn ook in tegenspraak met het waarderen en respecteren van het stadhuis als belangrijkste gebouw en als de blikvanger van het Stadhuisplein. Nieuwe iconische gebouwen zijn in strijd met het concept van toneel en tribune, want iconische gebouwen zijn uit zichzelf imponerend, 187 zeker als die erg hoog zijn, bijvoorbeeld 105 meter. Iconische Stedebouw gebouwen plaatsen het Stadhuis daarmee letterlijk en figuurlijk in de schaduw. Iconische gebouwen verhinderen dat het Stadhuis zijn hoofdrol kan spelen op het beoogde toneel. Naar onze mening moet de nieuwe Stadhuisplein-bebouwing dus juist een zekere ingetogenheid hebben. Een zekere statigheid, passend ook met de ambitie van het Stadhuisplein als het plein van de democratie of het plein van bestuur. In ieder geval dienen de beoogde verdraaiingen van rooilijnen van enerzijds de Eindhovense laag en anderzijds de Brainportlaag te worden geschrapt.

Dat achten wij het duidelijkste voorbeeld van disrespect voor de bestaande stedenbouwkundige structuur.

Wie

SBWE

Wat doet de gemeente hiermee

Wel of niet verwerkt in IGK

Samenhang van het ensemble van nieuwe ontwikkelingen betekent dat de ingetogen architectuur van Stadhuis juist benadrukt wordt. Het Stadhuis, losstaand in de groene setting van de Dommelzone, valt juist op doordat zich duidelijk onderscheidt van de overige wanden. De Geen aanleiding tot Eindhovense laag sluit wel aan op de maat en schaal wijziging. van het Stadhuis. Voor deze laag zijn, mede om deze reden, dan ook harde rooilijnen opgenomen. De Brainport laag daarboven vormt daarboven de nieuwe eigentijdse laag die letterlijk een nieuwe dimensie toevoegt aan het bestaande weefsel.

Reactie

Thema

3. Ensemble en stedenbouwkundig ontwerp Ons derde punt is dat het blijkbaar niet de bedoeling is om na het vaststellen van het Integraal Gebiedskader Stadhuisplein een stedenbouwkundig ontwerp op te stellen. Gezien de belangrijke ambitie om een gebouwd ensemble van hoge kwaliteit te realiseren vinden wij het opstellen van een excellent stedenbouwkundig ontwerp essentieel. In C4. Werkwijze is verwoord dat de procesmanager toeziet op een aantrekkelijk en samenhangend geheel, dat de gemeente na vaststelling van het gebiedskader start met het opstellen van een masterplan openbare ruimte en dat ontwikkelaars op basis van het gebiedskader bouwplannen kunnen ontwikkelen. Verwoord is 188 ook dat het afstemmen van het ontwerp van de individuele Werkwijze gebouwen op elkaar zodat er een ensemble ontstaat wordt begeleid door Atelier Binnenstad. Het lijkt ons dat een afstemming pas mogelijk is als ‘ensemble-kwaliteiten’ tot uiting komen en te beoordelen zijn in een stedenbouwkundig ontwerp. Bijvoorbeeld ten aanzien van de bouwhoogte is in het gebiedskader slechts vastgelegd dat voor de locaties aan de Wal maximaal 105 meter is toegestaan en dat de maximale bouwhoogte richting Stratumseind afneemt. Dat is als kader voor het ontwikkelen van bouwplannen volstrekt onvoldoende.

Het bedoelde toezien door een procesmanager en een begeleiding door het Atelier Binnenstad is in deze volgens ons onvoldoende en onttrekt zich daarbij ook aan enige democratische controle. 4. Zorgvuldig ontwerpen Onder B8.2 Zon en schaduw is als uitgangspunt verwoord: ‘Met name de bebouwing ten westen van de Wal heeft invloed op de bezonning van het Stadhuisplein en moet zorgvuldig ontworpen worden.’ Tegelijkertijd geeft het gebiedskader aan dat daar hogere bouwhoogtes mogelijk zijn tot maximaal 105 meter en 189 Stedebouw tevens dat het van groot belang is dat nieuwe ontwikkelingen in afstemming met de bestaande bebouwing plaatsvindt; ruimtelijk, maar ook met de bestaande eigenaren en bewoners. In die zin menen wij dat 75 à 85 meter als maximale bouwhoogte nastrevenswaardig is, waarmee ook de kans op lange bezwaar- en beroepsprocedures aanzienlijk geringer is.

Wie

Wat doet de gemeente hiermee

Wel of niet verwerkt in IGK

SBWE

Wij achten dat niet noodzakelijk. Vanwege de urgentie in de bouwopgave is het niet realistisch om eerst een gezamenlijke ensemble te ontwerpen met alle verschillende partijen voordat een plan door kan Geen aanleiding tot gaan. In de praktijk zullen de gemeentelijk wijziging. stedebouwkundige, de supervisor en de CRK verantwoordelijk zijn om bij het beoordelen van de individuele bouwplannen het ensemble in ogenschouw te nemen.

SBWE

Er kan ook sprake zijn van te veel zon. Vanwege hittestress kan enige schaduwwerking van nieuwbouw gewenst zijn, mits er nog steeds zon op (een deel van) het plein valt. Het ruimtelijk kader bevat een bezonningstudie naar de de effecten van Geen aanleiding tot de drie varianten. Die studie geeft weer dat er zelfs wijziging. bij 160m hoge torens het Stadhuisplein een sunspot blijft. De hoogte van 105m past in dit focusgebied en komt overeen met het huidige hoogbouwbeleid. Daar wijken we niet van af, ook niet om de kans op bezwaar en beroep te verminderen.