Bijlage 1 - Afweegnotitie aftakking HOV4 richting HTCE
Tekst van het document
bijlage 1 Afweegnotitie aftakking HOV4 richting HTCE
inhoud
Afweging van verschillende schetsontwerpen naar het voorkeursontwerp voor de inpassing van HOV4
In deze bijlage vindt u de afweegnotitie voor de aftakking richting de HTCE.
Bijlage 1
Rapportage afweging aftakking HTCE
1
Bijlage 1.1
Rapportage vervoerswaarde routes HOV4 richting HTCE
12
Bijlage 1.2
Quickscan Flora en Fauna tracé HOV4
48
Bijlage 1.3 Jaarrond onderzoek naar mogelijke aanwezige soorten Dommeldal HTCE
96
bijlage 1 Rapportage afweging aftakking HTCE
Rapportage afweging aftakking HTCE Datum: 15 april 2025 1. INLEIDING De High Tech Campus Eindhoven (HTCE) is een belangrijke werkgelegenheidslocatie in Eindhoven en de Brainport. Om de bereikbaarheid te verbeteren is één van de doelen van het HOV4-project om de OV-bereikbaarheid van de HTCE te verbeteren. Dit heeft geresulteerd in een HOV4-tracé waarbij een aftakking via de Roffart na de Hanevoetbrug naar het zuiden direct naar de HTCE loopt. Tijdens de raadsbehandeling Voorkeursalternatief tracé HOV4 (23bst00490) is de volgende passage opgenomen over de aftakking HTCE: Op dit moment wordt de High Tech Campus ontsloten en bediend met HOV via het tracé van HOV2 (Aalsterweg), de Antoon Coolenlaan en de Prof. Holstlaan. In het voorkeursalternatief HOV4 is ervoor gekozen om dit te doen via het tracé van HOV4, met een aftakking via de Roffart, de Locatellistraat en een nog te bouwen brug over de Dommel. De belangrijkste reden om dit te doen is de kortere afstand via het HOV4-tracé en daarmee een te verwachten kortere reistijd. Een nauwkeurige vergelijking in reistijd zal in de ontwerpfase van HOV4 worden gemaakt. Dan zullen ook het ontwerp, de kosteninschatting en de randvoorwaarden voor de aftakking nauwkeurig in beeld worden gebracht, waarbij speciale aandacht zal uitgaan naar de kruising met het Dommeldal en de belangen voor o.a. ecologie en water.
Behalve als alternatieve route van het station naar de High Tech Campus is de aftakking ook in beeld als onderdeel van de Tangent Brainportlijn. Op deze tangent komen de verschillende regionale lijnen uit diverse windrichtingen als een bundel bij elkaar om de werklocaties in het gebied langs de A2/N2, de Run in Veldhoven en de High Tech Campus in Eindhoven. Tijdens de raadsbehandeling is een amendement aangenomen: “Indien uit ecologisch onderzoek blijkt dat de aftakking naar de HTCE nadelig uitpakt voor de ecologie een verbinding van de HTCE ook via de HOV2 nader te onderzoeken”. Voor de aftakking is een nieuwe brug over de Dommel noodzakelijk. Dat zal tijdens de bouw en gebruiksfase een impact hebben op het Natuur Netwerk Brabant (NNB). Gezien het geamendeerde raadsvoorstel zijn aanvullende alternatieve routes onderzocht, te weten: 0. De bestaande route HOV2 via de Antoon Coolenlaan. 1. het alternatief met directe aftakking bus na de Hanevoetbrug naar het zuiden (voorkeursalternatief); 2. het alternatief met aftakking via de Locatellistraat en Professor Holstlaan tot ingang High Tech Campus midden, met drie inrichtingsvarianten: a. Met vrije busbaan op de Locatellistraat en Holstlaan b. Met minimale (infrastructurele) maatregelen om de doorstroming HOV4 bus te garanderen; c. Bus rijdt mee met het verkeer over de Locatellistraat en Professor Holstlaan;
Figuur 1.1: Mogelijke tracés aftakking HOV4 naar HTCE Het doel van deze notitie is om de tracéafweging opnieuw in de breedte tegen het licht te houden en specifiek de afweging tussen de impact op de vervoerswaarde voor de bus en de impact op de ecologie af te wegen. Hiervoor zijn twee nadere onderzoeken uitgevoerd (bijlage 1.1 en 1.2).
2. HUIDIGE SITUATIE, RAAKVLAKKEN EN UITGANGSPUNTEN In dit hoofdstuk is de bestaande situatie van de Locatellistraat en Professor Holstlaan, de raakvlakken met overige lopende projecten en uitgangspunten voor de alternatieven beschreven. Huidige verkeerssituatie, stedenbouw, groen en water In deze paragraaf is de bestaande situatie van de Locatellistraat en Professor Holstlaan beschreven op de thema’s verkeer, stedenbouw, groen en water om de alternatieven te kunnen vergelijken. Tracé 0 op de HOV2-tracé loopt vanaf Eindhoven Centraal met eigen infrastructuur via de Vestdijk, Hertogstraat en de Stratumsedijk naar de Aalsterweg. In de tegengestelde richting rijdt HOV2 vanaf de Stratumsedijk via de P.C. Hooftlaan, Keizersgracht en Emmasingel op eigen infrastructuur (zie route in afbeelding 4.1). Op beide richtingen zijn geregelde kruispunten aanwezig. Op de Aalsterweg is in één rijrichting een busbaan aanwezig, waarbij tussen de Stratumsedijk en Boutenslaan de rijrichting van de busbaan richting HTCE is en tussen de Boutenslaan en Antoon Coolenlaan richting Eindhoven Centraal. Op de Antoon Coolenlaan rijdt HOV2 mee met het autoverkeer. Tracés 1 en 2 beginnen bij de kruising Kasteellaan / Karel de Grotelaan en loopt via de Roffart, over de Hanevoetbrug, naar de Locatellistraat en de Professor Holstlaan. De maximumsnelheid op dit tracé is 50 km/u.
De Roffart heeft bij het Kastelenplein een wegprofiel met gescheiden rijbanen en 2x1-rijstroken. Dit verandert verderop in een niet-gescheiden rijbaan, eveneens met 2x1-rijstroken, die doorloopt over de Hanevoetbrug en de Locatellistraat. Op de Roffart en de Locatellistraat bevinden zich de volgende ongeregelde kruispunten: ▪ Roffart - Ehrenstrein - Roffart; ▪ Roffart - Lichtenberg - Hanevoetbrug; ▪ Hanevoetbrug - Locatellistraat (parallelweg) - Locatellistraat; Tracé 1 loopt via de parallelweg Locatellistraat richting de bestaande fietsbrug HTCE. Tracé 2 vervolgt de Locatellistraat met de volgende kruisingen: ▪ Locatellistraat - Mozartlaan - Locatellistraat; ▪ Locatellistraat - Bennekelstraat - Locatellistraat. ▪ Locatellistraat - Holstraat - Locatellistraat.
Aan het einde van de Locatellistraat bevindt zich een geregeld kruispunt met de Professor Holstlaan. Vanaf het kruispunt tot aan HTCE heeft de Professor Holstlaan gescheiden rijbanen met 2x2-rijstroken. Stedenbouw Tracés 1 en 2 volgen het Afwateringskanaal. Dit kanaal vormt de begrenzing van de wijken Hanevoet en de Bennekel. Het Afwateringskanaal is gecombineerd met een ruim groen ingericht profiel en voorzien van enkele rijen witte abelen (populierensoort) in een duidelijke laanstructuur. Vervolgens buigt tracé 1 richting Locatellistraat tussen middelbare school Yuverta en het sportpark Dommeldal Zuid. Tracé 2 richting Locatellistraat. Dit is de grens van de bebouwde kom, de wijk Bennekel en de Groene Wig. Aan de noordzijde staan rijwoningen georiënteerd op de Locatellistraat. Aan de zuidzijde bevindt zich o.a. sportpark Dommeldal Zuid en de scouting. Groen en water Binnen dit deeltraject is de Dommel aanwezig met een regionale waterbergingsfunctie en een reservering voor waterberging. De zuidzijde van de Dommel is als NNB opgenomen. Op de ruimtelijke strategieënkaart uit het Groenbeleidsplan 2016-2026 (zie afbeelding 3.1) is te zien dat tracé 1 ‘Multifunctioneel groen’ en ‘Natuur en landschap’ doorkruist.
‘Natuur en landschap’ (donkergroene kleur) geldt als de zwaarste bescherming van het groen, waar niet gebouwd wordt tenzij andere besluitvorming door het Rijk of de provincie.
Figuur 2.1: Ruimtelijke strategieënkaart, Groenbeleidsplan 2016 - 2026
Raakvlakken Het project HOV4 heeft interactie met de volgende lopende projecten: ▪ In de Omgevingsvisie, vastgesteld in 2024, is HOV4 opgenomen als één van de HOV-lijnen om zo de belangrijke plekken in de stad beter met elkaar te verbinden. ▪ het Masterplan Mobiliteit 2050 ‘We gaan vooruit’, dit zet in op de mobiliteitstransitie in relatie met de woningbouwopgaven. Daarin is onder andere een multimodale netwerkkaarten, een nieuw parkeerbeleid, mobiliteitshubs (P+R locaties) en een verkeerscirculatieplan (VCP) binnen de Ring in opgenomen. ▪ het Kastelenplein is strategisch gelegen langs de HOV4-as, waar een verdichtingsopgave van woningen en voorzieningen wordt voorzien. In januari 2023 is het Ontwikkelkader Kastelenplein vastgesteld. Parallel aan de planvorming voor HOV-4 wordt een stedenbouwkundig plan voor het Kastelenplein opgesteld; ▪ een toekomstige ontwikkeling waar rekening mee gehouden moet worden is de Brainportlijn. De lijn loopt via de knoop A2/N2, langs het Kastelenplein via de Roffart naar de HTCE. De HTCE-aftakking met HOV-kwaliteit kan mogelijk ook benut worden door lijnen van de Brainporttangent, bijvoorbeeld door een rechtstreekse verbinding te vormen met bijvoorbeeld Eindhoven Airport en De Run met HTCE;
3. Uitgangspunten Voor de afweging tussen de drie tracés van de aftakking naar HTCE zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd. Hoogwaardig openbaar vervoer ▪ in twee richtingen eigen infrastructuur tenzij dit vanuit doorstroming of ruimtelijke inpassing niet nodig is of passend is. ▪ de lijnen 15 en 16 door de wijk Bennekel-oost blijven en de bestaande haltes in deze wijk blijven daarmee in stand. De haltes op de Antoon Coolenlaan dienen ook in stand gehouden te worden. Welke aanpassingen dit in het lijnennet vraagt zal met de provincie nader worden bepaald. In het ontwerp van alle varianten wordt rekening gehouden met een halte op de kruising van de Roffart – Locatellistraat. Het aantal haltes op het nieuwe tracé vormt daarmee geen onderscheidend criterium voor de afweging. ▪ het tracé moet kunnen voldoen aan toekomstige ontwikkelingen zoals de inzet van zelfrijdende voertuigen voor HOV4 en lange busvoertuigen: dubbelgeleed met een lengte van 24 meter. Hierbij geldt dat bij oplossingen waarbij HOV4 meerijdt met het autoverkeer dat dit meer vraagt voor de ontwikkelingen voor een zelfrijdend systeem of dat later aanvullen maatregelen nodig zijn voor de implementatie van een zelfrijdend systeem; ▪ Aangezien tracé 0 via het bestaande HOV2 tracé loopt en geen onderdeel uitmaakt van HOV4 is het uitgangspunt dat er op HOV2 geen maatregelen worden getroffen.
Ruimtelijke inpassing ▪ Oplossingen hebben de voorkeur waar zo min mogelijk de bestaande groenstructuren en natuur aangetast worden. ▪ Alle woningen, voorzieningen en overige gebouwen dienen met de auto bereikbaar te zijn. Indien een bestemming niet meer via de bestaande route bereikt kan worden moet hier een alternatief met acceptabele aanrijroute voor worden gevonden; Op elk wegvak is uitgegaan om de bestaande infrastructuur voor fietsers en voetgangers te behouden of terug te brengen; ▪ Oplossingen hebben de voorkeur als er geen eigendomsgrenzen overschreden worden en geen sloop van gebouwen nodig is om het tracé te realiseren en om (her)gebruik te maken van bestaande infrastructuur waar mogelijk zodat er zo min mogelijk asfalt/verharding bijkomt;
4.
ALTERNATIEVEN AFTAKKING HTCE
In dit hoofdstuk zijn de alternatieven beschreven. Alternatief 0: bestaande route HOV2 via de Antoon Coolenlaan Dit alternatief gaat uit van de bestaande route van HOV2 (lijn 407) vanaf station Eindhoven Centraal via de Vestdijk, Stratumsedijk, Aalsterweg en Antoon Coolenlaan naar HTCE en terug via de Antoon Coolenlaan, Aalsterweg, Keizersgracht en Emmasingel naar Eindhoven Centraal. Op deze route ligt deels vrijliggende infrastructuur voor HOV2. Op een deel rijdt HOV2 mee met het autoverkeer. Op de campus van HTCE rijdt HOV2 buitenom een rondje. Alternatief 1: directe aftakking bus na de Hanevoetbrug naar het zuiden In dit alternatief rijdt de bus na de Hanevoetbrug richting het zuiden naar de HTCE zoals weergegeven in afbeelding 4.1. Een nieuwe brug over de Dommel is hiervoor noodzakelijk. De inrichting van de Locatellistraat en de Professor Holstlaan is in deze alternatief onveranderd. Ook zijn er geen maatregelen nodig op de kruising van de Locatellistraat en de Professor Holstlaan.
Figuur 4.1: Tracé alternatief 1 directe aftakking bus na Hanevoetbrug naar het zuiden Alternatief 2a: vrije busbaan over de Locatellistraat en Professor Holstlaan tot ingang HTCE midden In dit alternatief loopt het tracé van de buslijn zoals weergegeven in afbeelding 4.2. De inrichting van de Locatellistraat en de Professor Holstlaan wordt in dit alternatief aangepast. Er wordt een vrijliggende busbaan over beide wegen aangelegd, en het kruispunt wordt heringericht op de aansluiting van de vrijliggende busbaan vanaf de Locatellistraat richting de Professor Holstlaan. Alternatief 2b: minimale (infrastructurele) maatregelen om de doorstroming HOV4 bus te garanderen In dit alternatief worden er geen ingrijpende maatregelen getroffen op de Locatellistraat en de Professor Holstlaan. Het tracé is gelijk aan alternatief 2a. Het kruispunt van de Locatellistraat en de Professor Holstlaan heeft een lage verkeersintensiteit. Op basis van de kruispuntberekeningen van het kruispunt zijn er geen extra maatregelen benodigd.
Echter, om de betrouwbaarheid van de bus rijtijd te garanderen, is in dit alternatief een doorgaande rijstrook op de zuidtak en een rechtsafslaande rijstrook op de westtak vervangen voor een busstrook voor de HOV4. Verder zijn er op de Locatellistraat een aantal ongeregelde kruispunten. Maatregelen om op deze weg de betrouwbaarheid van de bus rijtijd te garanderen, zijn het verbreden van de middenberm, het aanbrengen van (korte) opstelvakken voor linksafslaand verkeer, en/of om een fietsstraat toe te voegen langs de Locatellistraat om kruisend verkeer met fietsers te verminderen. Alternatief 2c: bus rijdt mee met het verkeer over de Locatellistraat en Professor Holstlaan In dit alternatief rijdt de bus mee in het overige verkeer op de Locatellistraat en de Professor Holstlaan volgens het tracé in afbeelding 4.3. Er worden geen infrastructurele aanpassingen aan het wegennet uitgevoerd. De verkeerslichten op het kruispunt Professor Holstlaan - Locatellistraat kunnen reeds prioriteit geven aan de bus die vanuit de Antoon Coolenlaan richting de Professor Holstlaan rijdt en vice versa. Deze prioriteit wordt in dit alternatief ingezet voor de bussen vanuit de Locatellistraat.
Figuur 4.2: Tracé alternatieven 2a, 2b en 2c via de Locatellistraat en Professor Holstlaan
5.
AFWEGING ALTERNATIEVEN
Ten behoeve van de afweging van de alternatieven zijn de belangrijkste criteria onderzocht: • Ruimtelijke inpassing: Impact op de ecologie en het Natuurnetwerk Brabant (NNB) • Kwaliteit van de HOV: vervoerswaarde, rijtijd en daaraan gekoppelde exploitatiekosten Impact op ecologie en Natuurnetwerk Brabant De bestaande route heeft geen extra impact op de ecologie en het NNB. Voor de nieuwe routes via HOV4 is een quickscan uitgevoerd op grond van een schetsontwerp per variant (bijlage 1.2). Daaruit blijkt dat een nieuwe brug over het Dommeldal ruimtebeslag legt op het bestaande leefgebied van kwetsbare soorten in het gebied. Ook wordt met een nieuwe brug bestaand NNB geraakt. Welke kwetsbare soorten in het gebied daadwerkelijk aanwezig zijn moet nader worden onderzocht met gedeeltelijk jaarrond onderzoek (bijlage 1.3). Dit onderzoek loopt. De routes via de Locatellistraat – Professor Holstlaan kennen nauwelijks impact op de natuur, omdat deze gebruik maken van de bestaande brug over het Dommeldal in de Prof. Holstlaan.
Een verkenning van de noodzakelijke maatregelen op het gebied van ecologie en natuur leidt tot een positief advies van ecologen, mits deze maatregelen als randvoorwaardelijk worden gesteld voor realisatie: Conclusie impact van de directe route over het Dommeldal op beschermde soorten: de verwachting is dat het realiseren van deze route mogelijk zal zijn door het meenemen van natuurvriendelijke maatregelen in het ontwerp, rekening te houden met kwetsbare perioden van soorten en het aanpassen van de werkwijze bij de uitvoer. Uitsluitend wanneer een ontheffing wordt afgegeven voor de compenserende en mitigerende maatregelen voor deze kwetsbare soorten kan deze route worden gerealiseerd. Een andere randvoorwaarde voor deze route is dat de aantasting van het NNB op een voor het bevoegd gezag (provincie Noord-Brabant) geaccepteerde wijze wordt gecompenseerd door het inrichten van nieuwe natuur. Uitganspunten verdere uitwerking tracé Op grond van de analyses voor ecologie en NNB dienen de volgende uitgangspunten te worden gehanteerd bij de verdere uitwerking van het ontwerp: ▪ Niet alleen compensatie en mitigatie van de leefgebieden van aanwezige kwetsbare soorten, maar waar mogelijk ook structurele verbetering van het leefgebied van aanwezige soorten, door natuurvriendelijk ontwerp.
▪ Vroegtijdig inrichten van het te compenseren NNB, waardoor voorafgaand aan realisatie van de Dommelbrug reeds een volledig ingericht NNB-terrein beschikbaar is.
Kwaliteit van HOV4: vervoerswaarde, rijtijd en daaraan gekoppelde exploitatiekosten Ten aanzien van de rijtijden en exploitatiekosten is door Goudappel Coffeng een analyse gemaakt voor de verschillende routes (bijlage 1). De belangrijkste uitkomsten zijn in onderstaande tabel weergegeven: Criterium
Alternatief 0: bestaande
Alternatief 1: directe
Alternatief 2a: route via
route HOV2 via Antoon
aftakking naar het zuiden
Locatellistraat
Coolenlaan Afstand
5,1 km
5,3 km
6,6 km
Reistijd dienstregelen
17 minuten (ochtendspits)
16 minuten
20 minuten
Eindhoven Centraal - HTCE
18-24 minuten (avondspits)
Jaarlijkse exploitatiekosten
EUR 2.340.000,00
EUR 2.020.000,00
EUR 2.490.000,00
(uitgaande van rondrijden HTCE)
Uit deze tabel is af te leiden dat tracé 2 via de Locatellistraat – Professor Holstlaan met een volledig vrijliggende busbaan langer, langzamer en duurder is dan de huidige route via HOV2, zelfs als een volledig vrije busbaan wordt ingepast. Dit tracé vormt dan geen wenselijke oplossing en verbetert vooral in de spits niet de kwaliteit van de HOV-verbinding naar de HTCE. De bestaande route via HOV2 is in de huidige situatie niet betrouwbaar, voornamelijk door de verkeersdrukte op de Antoon Coolenlaan en de Aalsterweg. Zonder aanpassingen vormt deze route ook voor de lange termijn geen betrouwbaar alternatief. Ook geldt dat deze route op termijn niet gekoppeld kan worden aan de Brainportlijn, waardoor de koppeling tussen Best – Brainport Industries Campus - Eindhoven Airport – Veldhoven De Run – Kastelenplein – HTCE niet tot stand kan komen. Hiermee wordt een verdere koppeling van snelle busroutes tussen economische toplocaties en regionale mobiliteitshubs via de A2/N2 met deze route minder goed worden gemaakt. Kortom: de beste route voor een snelle verbinding van HOV-kwaliteit tussen het Centraal Station, de diverse economische toplocaties en de HTCE is een directe verbinding via de Roffart – Locatellistraat met een nieuwe brug over het Dommeldal.
6.
Conclusies en aanbevelingen
De directe route met een nieuwe brug voor de bus over het Dommeldal heeft de voorkeur, omdat dit minder impact heeft op de natuur dan een gecombineerde fiets-bus brug. De reistijd wordt met deze verbinding sterk verbetert, wat meer reizigers trekt. Ook heeft deze directe verbinding ten opzichte van de huidige route ruim €300.000 per jaar lagere exploitatiekosten. Voorwaarde is dat compensatie van het NNB moet worden gerealiseerd en voor aanleg van deze route dient tijdig een ontheffing te worden verkregen voor de in het gebied levende kwetsbare soorten. Daarbij gelden de volgende uitgangspunten voor nadere uitwerking: ▪ Niet alleen compensatie en mitigatie van de leefgebieden van aanwezige kwetsbare soorten, maar waar mogelijk ook structurele verbetering van het leefgebied van aanwezige soorten, door natuurvriendelijk ontwerp. ▪ Vroegtijdig inrichten van het te compenseren NNB, waardoor voorafgaand aan realisatie van de Dommelbrug reeds een volledig ingericht NNB-terrein beschikbaar is. Afgezien van de routekeuze richting HTCE heeft het onderzoek naar de vervoerwaarde en reistijden ook inzichten opgeleverd over de routekeuze op de HTCE. Uit de analyse blijkt dat (ongeacht de aanrijroute) één centrale halte op De Strip een betere oplossing is dan de bestaande route rondom de HTCE die, inclusief de halte Professor Holstlaan, in totaal vijf haltes aandoet.
Het voorstel is dan ook om met de HTCE één centrale halte nader uit te werken en te realiseren.
bijlage 1.1 Rapportage afweging aftakking HTCE
HOV-route HTC Eindhoven Eindrapport definitief
Kenmerk:
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven
Datum:
17-10-2024 2
Inhoud • Vraagstelling • Aanpak op hoofdlijnen • De mogelijke routes en haltes • Reizigers (huidig en groei) • Rijtijden • Looptijd • Totale reistijd • Uitkomsten • Robuustheid • Extra variant • Conclusies HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
3
Vraagstelling Weeg een aantal HOV-busroutes af op de volgende aspecten: • • • •
Reistijd en betrouwbaarheid Robuustheid naar toekomstig netwerk: doorkoppeling A2/N2 Vervoerwaarde Exploitatie
Andere aspecten van de afweging komen in andere gremia aan de orde.
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
4
Aanpak op hoofdlijnen • Vervoerwaarde (aantal reizigers) berekend op basis van bus-rijtijden, looptijden en wachttijden voor de diverse groepen reizigers. • Reistijd is deur-deur. Verschillende wegingen van de delen waaruit een OV-reis bestaat aan de hand van de tijdbeleving door reizigers. Weging als volgt: • Rijtijd in de bus factor 1 • Looptijd deur-halte en halte-deur factor 1,5 • Wachttijd op de bus factor 2
• Basis: reistijdelasticiteit -1. Als de gewogen rijtijd met X% toeneemt, daalt het aantal reizigers met X%. De waarde -1 is bovenkant van de bandbreedte omdat woon-werk- reizigers meer dan gemiddeld gevoelig zijn voor reistijd en omdat we ook de lange termijn in ogenschouw nemen. • Exploitatie: kosten berekend op basis van rijtijd en gangbare kengetallen. • Aspecten betrouwbaarheid en robuustheid kwalitatief. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
5
De mogelijke routes • Drie routes naar/van HTCE; • Drie routes binnen HTCE;
Routes naar/van HTCE: • HOV 4 - Roffart - Nieuwe Dommelbrug • HOV 4 - Roffart - Locatellistraat • HOV 2 (Aalsterweg) - Anton Coolenlaan
Routes binnen HTCE: • Hele ring (als huidig) • Eén halte op ring • Nieuwe centrale halte HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
6
Kenmerken van de routes naar/van HTCE
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
7
Haltes op routes naar/van HTCE Routes via HOV 4 geven optie voor halte bij school Yuverta, bij bocht Roffart/ Locatellistraat. Afstand vanaf halte Karel de Grotelaan hangt af van exacte locaties: waarschijnlijk > 700 meter. Afstand tot halte in HTCE (via Nieuwe Dommelbrug) ongeveer 600 meter. Daarmee is halte "Yuverta" qua halte-afstand reëel voor HOV. Halte kan ook gebruikt worden voor reizigers uit de buurten Hanevoet, Bennekel-West en Gagelbosch. Schatting aantal instappers per dag: 50-100 (nog zonder kwantitatieve onderbouwing). Voor Yuverta en omgeving is de HOV-lijn naar HTCE aantrekkelijker dan huidige lijn 16 omdat lijn 16 minder frequent (2x/uur) rijdt. Bij route over Locatellistraat kan een halte ter hoogte van de kruising met de Prof. Holstlaan compensatie bieden voor reizigers uit vervallen routedeel over de Anton Coolenlaan (volgende sheet).
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
8
De mogelijke routes naar/van HTCE: gevolg voor Anton Coolenlaan Aantal haltes vervallen als niet meer via de Anton Coolenlaan wordt gereden. Rood zijn huidige haltes, roze zijn haltes die niet meer worden aangedaan. Heeft gevolgen voor 93 instappers (som van beide richtingen) per gemiddelde werkdag op de haltes: - Zwemcentrum Tongelreep (41 inst.) - Genneper Parken (47 inst.) en - Locatellistraat/Professor Holstlaan (5 inst.)
Alternatieve haltes zijn Kortonjo en HTCE/Berkenbos. Extra loopafstanden: - Zwemcentrum Tongelreep (550 m.) - Genneper Parken (990 m.) en - Locatellistraat/Professor Holstlaan (530 m.)
Groot nadelen voor met name halte Genneper Parken. Dit nadeel is veel groter dan het voordeel van Yuverta. Potentieel per saldo verlies aan reizigers, afhankelijk van kenmerken reizigers en eventuele (nieuwe) alternatieven. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
9
De mogelijke routes binnen HTCE (1/3) Hele ring
Nieuwe Dommelbrug
Locatellistraat
HOV 2 (Aalsterweg) Anton Coolenlaan
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
10
De mogelijke routes binnen HTCE (2/3) Eén halte op route
Nieuwe Dommelbrug
Locatellistraat
HOV 2 (Aalsterweg) Anton Coolenlaan
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
11
De mogelijke routes binnen HTCE (3/3) Nieuwe centrale halte HCTE
Nieuwe Dommelbrug
Locatellistraat
HOV 2 (Aalsterweg) Anton Coolenlaan
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
12
Reizigers (huidig)
Basis: aantal instappers per gemiddelde werkdag (nov 2023) van lijn 407 en 408. Bron: OV-chipkaart (inclusief OVpay), verder geen ophogingen of correcties toegepast. Haltes HTCE
lnstappers per werkdag huidig
Eindhoven, HTC/Heide
22
Eindhoven, HTC/Vijver
69
Eindhoven, HTC/The Strip
3
Eindhoven, HTC/Berkenbos
150
Eindhoven, HTC/Dommeldal
117
Totaal HTCE
361 HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 10-9-2024
13
Reizigers (huidig)
Voor rekenwerk zijn de waarden per halte niet bruikbaar omdat haltes gaan veranderen bij andere routes. Daarom zijn de reizigers per halte toegedeeld aan gebieden van HTCE, op basis van nabijheid en verdeling van de gebouwen. Zo is onderscheid gemaakt tussen 7 gebieden (zie afbeelding rechts). Per gebied is gekeken wat voor soort gebouwen er in een gebied bevinden (parkeergarages, hoge gebouwen en lage gebouwen).
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
14
Reizigers (groei) Stap 1
Tot 2029 groeit het aantal OV-reizigers evenredig met het aantal werknemers en bezoekers (+ 26% t.o.v. 2024), waarbij de groei voor¾ in zuidelijk deel is, voor ¼ in noordelijk deel. Bron: HTCE.
Stap 2 Op basis van prognose (bron: HTCE) groeit bovendien het aantal reizigers op alle haltes met een factor 2,2. Daarmee is de totale OV-groei van HTCE 1,26 * 2,2 = 2,77. HTCE gaat uit van OV-groei van 900 naar 2500 reizigers per dag (factor 2,77). Volgens HTCE groeit OV door verkeerscongestie, duurzaamheidsoverwegingen en verjonging van de populatie (wonen verder weg door schaarste woningen en hechten minder aan autobezit). HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
15
Reizigers (2029) Aantal toekomstige instappers per gemiddelde werkdag. Hierin is de groei op de HTCE campus meegenomen, waarbij het zuidelijke deel harder groeit dan het noordelijke deel. Haltes HTCE
lnstappers per werkdag 2029
Eindhoven, HTC/Heide
79
Eindhoven, HTC/Vijver
247
Eindhoven, HTC/The Strip
7
Eindhoven, HTC/Berkenbos
361
Eindhoven, HTC/Dommeldal
283
Totaal HTCE
1001 HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
16
Rijtijd Rekenwijze Routes naar/van HTCE:
• Afstanden berekend van Station Eindhoven tot HTCE-Ring • Bij nieuwe routes is aanname gemiddelde snelheid 20 km/u. Dit is de huidige snelheid op HOV-1 tussen Eindhoven CS en P+R Meerveldhoven. Dit is voor HOV in een druk gebied met kruisend verkeer en haltes een normale waarde. • Voor route via HOV-2 en Anton Coolenlaan de huidige rijtijden van lijn 407. De rijtijd richting HTCE is redelijk constant 17 minuten. De rijtijd richting Eindhoven Centraal verschilt tussen de 18 en 24 minuten (dal en spits). Hiervoor is 20 minuten aangehouden. Routes binnen HTCE:
• Huidige rijtijd lijn 407 en 408. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
17
Rijtijd Route 0 = Huidig via HOV-2
Route 1 = HOV-4 voorkeurstracé
Route 2 = HOV-4 en Locatellistraat
5,1 km
5,3 km
6,6 km
Rijtijd bus
17 min. (ochtendspits) 18-24 min. (avondspits)
16 min.
20 min.
Reistijdverschil voor alle reizigers (t.o.v. huidig)
0 minuut
1 minuut sneller
3 minuten langzamer
Afstand (Station Eindh
HTCE Ring)
Route 1 is ongeveer even lang als het huidige tracé. Route 2 is (met uitzondering van een deel van de avondspits) langzamer dan het huidige tracé. Grofweg kan gesteld worden dat de investering en rijtijdwinst in het centrum en op de Karel de Grotelaan, bij route 2 teniet worden gedaan door de langere afstand via de Locatellistraat. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
18
Looptijd HTCE • Het gebied is verdeeld in een aantal blokken die eenduidig zijn toe te wijzen aan haltes • Per blok is de gemiddelde loopafstand naar dichtstbijzijnde halte bepaald, rekening houdend met verdeling van gebouwen (omvang en aantal verdiepingen). • Blauw zijn parkeergarages • Roze zijn hoge gebouwen • Groen zijn lage gebouwen
-
19
Looptijd HTCE • Loopsnelheid 5 km/u, met weging factor 1,5 gewogen naar 3,33 km/u. • Voor lange looptijden (> 8 min. ongewogen, 670 meter) gaan we uit van fietsen. Fietstijd = 5 minuten + afstand met 15 km/u. De 5 minuten "basisstrip" is maat voor stallen en op slot zetten en enig ongemak t.o.v. lopen. Daarna ook de fietstijd gewogen met factor 1,5. • Berekeningen zijn gevoelig voor grote afstanden halte – kantoor.
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
20
Totale reistijd Berekeningen zijn gebaseerd op totale reistijd huisdeur - kantoordeur. Voor schatten reistijd vanaf huisdeur gaan we uit van: • Looptijd huisdeur - halte: 4 minuten • Wachttijd op OV: 3 minuten (bij hoge frequentie en stipte dienst) Rijtijd tot de HOV-lijn naar HTCE afhankelijk van woonlocatie: • 30% woont nabij een halte van HOV-4 • 50% woont elders in agglo Eindhoven (reistijd huis-Eindhoven 15 minuten)
• 20% woon buiten agglo Eindhoven (reistijd huis-Eindhoven 30 minuten)
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
21
Uitkomsten (totale reistijd) Reistijd huisdeur-kantoor HTCE (gewogen minuten) t.o.v. referentieroute
Routes binnen HTCE
Routes van en naar HTCE
• Het blauwe vakje is de referentieroute. • Leeswijzer: De waarde +5 in de kolom Deel HTCE-ring en rij HOV-2/Anton Coolenlaan geeft de gemiddelde extra reistijd (huisdeur-kantoor) van alle reizigers ten opzichte van de referentie. Dit betekent dat de gewogen reistijd voor een gemiddelde reiziger via deze route 5 minuten langer is dan via de referentieroute (Nieuwe Dommelbrug hele HTCE-ring). • Routes van/naar HTCE zijn meer bepalend dan routes binnen HTCE. • De route HOV 4 - Roffart - Nieuwe Dommelbrug is met relatief groot verschil de beste optie. • Overige routes hebben meer gewogen reistijd. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
22
Uitkomsten (verandering aantal reizigers, %) Routes binnen HTCE
Verandering aantal reizigers (procent) t.o.v. referentieroute Routes van en naar HTCE
0%
-1%
1%
-10%
-14%
-10%
-7%
-11%
-7%
• Het blauwe vakje is de referentieroute (Nieuwe Dommelbrug en hele HTCE-ring). Algemeen: de route HOV 4 – Roffart – Nieuwe Dommelbrug is de beste optie. • De nieuwe centrale halte HTCE met de route HOV 4 heeft een positief effect ten opzichte van de referentie (1% meer reizigers). • De overige routes hebben een reizigersverlies ten opzichte van de referentie. • De route via Anton Coolenlaan scoort iets minder slecht dan de route via Locatellistraat • Gevoeligheid: indien route via Locatellistraat of Anton Coolenlaan 1' sneller zou zijn dan aangenomen, zou het reizigersverlies 2 tot 3 procentpunt minder groot zijn (en uiteraard omgekeerd)
23
Uitkomsten (aantal instappers 2029) Aantal instappers (2029, per dag) en verschil t.o.v. referentieroute
Roffart/Nieuwe Dommelbrug
Routes van en Roffart/LocatelIistraat naar HTCE HOV-2/Anton Coolenlaan
Routes binnen HTCE
Hele HTCE-ring
Deel HTCE-ring
Nieuwe centrale halte HTCE
1077
1071 (=-6)
1089 (=+12)
968 (=-109)
925 (=-152)
973 (=-104)
1001 (=-76)
958 (=-119)
1006 (=-71)
• Instappers per dag, inclusief groei tot 2029 • Opmerkingen op vorige sheet HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
24
Uitkomsten (exploitatiekosten) Exploitatiekosten buslijn Eindhoven Centraal - HTCE (per jaar)
Routes binnen HTCE
Routes van en naar HTCE
• Bij de exploitatiekosten is uitgegaan van een DRU- trarief van €150 per uur. • Voor het bepalen van het aantal DRU’s is geen rekening gehouden met omkeertijden en – mogelijkheden. Rijtijden op volgende sheet. • De goedkoopste optie is groen, de duurste rood. Het grootste verschil is €0,7 miljoen per jaar . • Algemeen: de route HOV4 Nieuwe Dommelbrug geeft de laagste exploitatiekosten. • Binnen HTCE heeft de route "deel HTCE-ring" de laagste exploitatiekosten • Kosten binnen HTCE verschillen minder dan van/naar HTCE.
25
Uitkomsten (rijtijden) Rijtijden buslijn Eindhoven Centraal - HTCE (som van beide richtingen)
Routes binnen HTCE
Routes van en naar HTCE
• Rijtijden zijn som van heen en terug, zonder buffer- of stilstandtijd aan begin- en eindpunt.
HOV-route naar High Tech Campus -Eindhoven - 17-10-2024
26
Robuustheid: Koppeling A2/N2 Vraagstelling: Welke variant is het meest geschikt om een eventuele nieuwe buslijn tussen A2/N2 (komend uit richting Weert) en Veldhoven De Run te faciliteren. Doel is om deze buslijn het vertragingsgevoelige deel van de N2 te laten vermijden (terugslag van wachtrij voor afrit 32 Veldhoven Zuid).
Analyse: • Om afrit 32 te vermijden, is afrit 32a High Tech Campus het meest logische alternatief (eerdere afrit 33 Waalre is te oostelijk, nieuwe afrit bij Prof. R. Holstlaan niet aan de orde). • Vanaf afrit 32a is route via westelijk deel van HTCE-Ring, Nieuwe Dommelbrug, Roffart en HOV-4 west goed alternatief: weinig omweg, deels OV-infra, ook op termijn congestievrij. • Elke variant waarin de HTCE-lijn via de Nieuwe Dommelbrug rijdt, is daarom behulpzaam voor een eventuele nieuwe buslijn via A2/N2 nar Veldhoven De Run. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
27
Robuustheid: toekomstvastheid Vraagstelling: Welke variant is ook op langere termijn het meest geschikt.
Analyse: • Bij verdere groei van de regio neemt autoverkeer normaliter ook toe. • Varianten waarin de bus op drukke routes met autoverkeer meerijdt, hebben de grootste kans op vertragingen. HOV-infra wordt nog belangrijker. • Varianten via HOV-2 en Anton Coolenlaan kennen grotere delen zonder OV-infra dan varianten via HOV-4. • Ook op termijn zullen Locatellistraat en HTCE-Ring goede doorstroming blijven bieden, ook zonder OV-infra. • Daarmee zijn de varianten via Nieuwe Dommelbrug en Locatellistraat meest toekomstvast, via HOV-2 minder toekomstvast. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
28
Extra variant centrale halte op The Strip Nieuwe centrale halte The Strip
Nieuwe Dommelbrug
Locatellistraat
HOV 2 (Aalsterweg) Anton Coolenlaan
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
29
Extra variant centrale halte op The Strip Reistijd huisdeurkantoor HTCE (gewogen minuten) t.o.v. referentieroute Routes van en naar HTCE
Routes binnen HTCE
0
0
0
-1
+4
+6
+4
+3
+3
+5
+3
+1
• De extra variant heeft minder gewogen reistijd dan de referentie. • De vraag is alleen of hier een halte geplaatst mag/kan worden.
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
30
Extra variant centrale halte op The Strip Routes binnen HTCE
Verandering aantal reizigers (procent) t.o.v. referentieroute Routes van en naar HTCE
0%
-1%
+1%
+2%
-10%
-14%
-10%
-6%
-7%
-11%
-7%
-3%
• De extra variant op The Strip heeft positieve invloed op het aantal reizigers. • De vraag is alleen of hier een halte geplaatst mag/kan worden. • Bij een route over de Nieuwe Dommelbrug voegt de nieuwe centrale halte The Strip het minste toe.
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
31
Extra variant centrale halte op The Strip Routes binnen HTCE Aantal instappers (per dag)
Routes van en naar HTCE
1077
1071 (=-6) 1089 (=+12) 1101 (=+24)
968 (=-109) 925 (=-152) 973 (=-104) 1008 (=-69) 1001 (=-76) 958 (=-119) 1006 (=-71) 1041 (=-36)
• Instappers per dag, inclusief groei tot 2029 • Opmerkingen op vorige sheet
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
32
Extra variant centrale halte op The Strip Exploitatiekosten buslijn Eindhoven Centraal HTCE (per jaar)
Routes binnen HTCE
Routes van en naar HTCE
• De nieuwe centrale halte HCTE is in alle gevallen duurder dan de Deel HTCE-ring. • De route via de Roffart en Locatellistraat met een rondje hele HTCE-ring is nog steeds de duurste optie.
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
33
Conclusies -1• Varianten via HOV 4 - Nieuwe Dommelbrug zijn meest gunstig voor het aantal reizigers. • Varianten via Locatellistraat en Anton Coolenlaan scoren slechter (resp. 10% minder en 5-10% minder reizigers). • Binnen HTCE is (bij route via Nieuwe Dommelbrug) route naar nieuwe centrale halte op The Strip iets beter dan andere varianten, verschillen beperkt. • Doorstroming HOV2 - Anton Coolenlaan op termijn niet HOV-waardig; niet toekomstvast. • Een nieuwe centrale HTCE genereert vooral meer reizigers in varianten Locatellistraat en Anton Coolenlaan; voor de variant Nieuwe Dommelbrug maakt hij niet veel verschil met een halte op de ring of rijden over de hele ring. • Een nieuwe centrale halte op The Strip genereert nog meer reizigers in varianten Locatellistraat en Anton Coolenlaan; voor de variant Nieuwe Dommelbrug maakt hij niet veel verschil met een halte op de ring. HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
34
Conclusies -2• Voor reizigers buiten HTCE zijn varianten via HOV-2 Anton Coolenlaan de beste: kleine reizigerswinst Yuverta (route Nieuwe Dommelburg en Locatellistraat) weegt niet op tegen verlies reizigers op de Anton Coolenlaan. • Varianten via Nieuwe Dommelbrug zijn als enige bruikbaar voor eventuele nieuwe buslijn via A2/N2 naar Veldhoven De Run. • Qua exploitatiekosten zijn varianten via Nieuwe Dommelbrug het meest gunstig.
HOV-route naar High Tech Campus Eindhoven - 17-10-2024
35
bijlage 1.2 Quickscan Flora en Fauna tracé HOV4
Quickscan Natuur
Snelbusbaan HOV4 Eindhoven Rapport 304651
Vlak weghalen OF Vervangen door een foto
Foto in de breedte uitvullen en aan de onderkant van de pagina laten aansluiten
Wij geven groen inzicht voor de
leefomgeving van morgen!
Colofon Opdrachtgever Gemeente Eindhoven Mevrouw L. Verhagen Nachtegaallaan 15 5600 RB EINDHOVEN
Dossiergegevens Dossiernummer: Uw referentie: Status rapport: Datum rapport: Citeertitel:
304651 40065551 v2.0 30 mei 2024 Verhaar, J., 2024, Quickscan Natuur Snelbusbaan HOV4, Eindhoven, 304651, Cobra Groeninzicht Vianen (NB)
Projectteam Projectverantwoordelijke: Vakspecialist: Kwaliteitscontrole: Redactie:
Contactgegevens info@Cobra-groeninzicht.nl www.Cobra-groeninzicht.nl T. 088 262 72 00
Jasper Verhaar Jasper Verhaar (ecoloog) Dennis Slotboom (ecoloog) Gerdien Jacobs
Adres Cobra Groeninzicht Franssenstraat 66 5434 SJ Vianen (NB)
Bedrijfsgegevens KvK Eindhoven 17232157 Btw-nr. NL 8199.70.220.B01 IBAN NL90 INGB 0008 5217 90
Inhoud Samenvatting
3
1
Inleiding
4
2
Situatie en ontwikkelingen
6
3
2.1 2.2
Projectgebied Deelgebieden
6 6
2.3
Voorgenomen activeiten
7
Werkwijze 3.1 3.2
4
5
Literatuuronderzoek Veldwerk
8 8
Potentiële natuurwaarden
9
4.1 4.2 4.3
Vogels Zoogdieren Reptielen, amfibieën en vissen
9 9 10
4.4 4.5 4.6 4.7
Overige soortgroepen Biotopen Natuurgebieden Houtopstanden
10 10 12 12
Effectanalyse 5.1 5.2 5.3
6
Beschermde soorten Natuurgebieden Houtopstanden
Conclusie 6.1 6.2 6.3
7
8
Beschermde soorten Natuurgebieden Houtopstanden
Vervolgstappen
13 13 14 14 15 15 16 16 17
7.1 7.2 7.3
Nader onderzoek beschermde soorten Nader onderzoek natuurgebieden Omgevingsvergunning of gedragscode
17 18 19
7.4 7.5 7.6 7.7
Ecologisch werkprotocol Afweging aansluiting HTC Japanse duizendknoop bestrijden Kansen voor natuur
19 19 20 20
8
Verklarende woordenlijst
22
9
Literatuurlijst
24
1
2
Bijlage 1.
Juridisch kader natuur onder de Omgevingswet
Bijlage 2. Bijlage 3. Bijlage 4. Bijlage 5. Bijlage 6. Bijlage 7. Bijlage 8.
Kaart deelgebieden Snelbusbaan HOV4 Potentieel netwerk van foerageergebieden en vliegroutes van vleermuizen Groeiplaatsen Japanse duizendknoop Natura 2000 Natuurnetwerk Brabant Nader onderzoek per deelgebied
Rapport 304651
Samenvatting Cobra Groeninzicht heeft op 28 februari 2024 een quickscan Natuur uitgevoerd in projectgebied in Eindhoven. Gemeente Eindhoven heeft ons gevraagd eventuele knelpunten in het kader van natuurwetgeving onder de Omgevingswet (Ow) in beeld te brengen. Beschermde soorten In bepaalde delen van het projectgebied zijn mogelijk rustplaatsen, voortplantingsplaatsen, foerageergebieden en/of verbindingsroutes aanwezig van beschermde vogels, vleermuizen, grondgebonden zoogdieren, amfibieën, vissen, vaatplanten, vlinders en libellen. De aanleg van de snelbusbaan HOV4 leidt mogelijk tot schadelijke handelingen ten aanzien van beschermde soorten. Dit kan de instandhouding van soorten negatief beïnvloeden. Uit nader soortgericht onderzoek moet blijken of en welke soorten daadwerkelijk aanwezig zijn en welke maatregelen moeten worden getroffen. Negatieve effecten moeten namelijk voorkomen, beperkt of gecompenseerd worden. Beschermde natuurgebieden Het projectgebied ligt buiten Natura 2000-gebieden. De aanleg van de snelbusbaan HOV4 heeft geen directe invloed op natuurwaarden in Natura 2000-gebieden. Maar indirecte invloed als gevolg van stikstofdepositie is niet op voorhand uit te sluiten. De aanleg van de snelbusbaan HOV4 vindt deels plaats binnen NNB-gebied.
Uit nader onderzoek moet blijken of sprake is van significante aantasting van de ecologische waarden en kenmerken van het NNB. Houtopstanden Er moeten vanwege de aanleg van de snelbusbaan mogelijk bomen verwijderd, verplaatst of ingrijpend gesnoeid worden. De bomen in het projectgebied vallen onder regels van de bomenverordening die op dat moment geldend is. In de meeste gevallen is voor genoemde ingrepen een omgevingsvergunning nodig. Vervolgstappen Het projectgebied is opgedeeld in acht deelgebieden. Voor ieder deelgebied zijn vervolgstappen nodig in het kader van de natuurwetgeving. In het rapport zijn de vervolgstappen per deelgebied aangegeven. Hieronder vatten wij de vervolgstappen samen: Uitvoeren van nader soortgericht onderzoek naar vogels, vleermuizen, grondgebonden zoogdieren, amfibieën, vissen, vaatplanten, vlinders en libellen. Uitvoeren van een stikstofberekening ten aanzien van Natura 2000-gebieden Uitvoeren van een effectbeoordeling ten aanzien van het NNB. Eventueel aanvragen van een omgevingsvergunning voor flora- en fauna-activiteit. Eventueel aanvragen van een omgevingsvergunning voor het vellen van houtopstanden. Opstellen van een ecologisch werkprotocol. Afweging aansluiting HTC Voor de aansluiting van het traject op de HTC zijn op dit moment twee opties: via de Locatellistraat/Helicon of via de Professor Holstlaan.
Deze laatste optie lijkt het minst ingrijpend voor de natuur, mits van de bestaande autobruggen gebruikgemaakt wordt. Echter, uit nader onderzoek moet blijken wat de werkelijke natuurwaarde is en welke maatregelen nodig zijn om deze te beschermen. Kansen voor natuur De aanleg van de snelbusbaan HOV4 brengt ook kansen voor natuur. Beschermde soorten kunnen profiteren van de ontwikkelingen. In het rapport geven wij enkele suggesties voor natuurontwikkeling ter plaatste van het projectgebied.
3
Inleiding In opdracht van gemeente Eindhoven hebben wij een quickscan Natuur uitgevoerd. Het gaat om projectgebied Snelbusbaan in Eindhoven, provincie Noord-Brabant. Jasper Verhaar heeft het veldwerk uitgevoerd op 28 februari 2024 en aansluitend dit rapport opgesteld. Dennis Slotboom heeft het rapport inhoudelijk gecontroleerd. Aanleiding Dit onderzoek is nodig vanwege de voorbereidingen voor een nieuwe snelbusbaan: de HOV4. Het beoogde traject betreft onder andere de Karel de Grotelaan, Locatellistraat en verschillende andere straten in het centrum van Eindhoven. Langs dit traject staan talloze bomen en ook worden drie belangrijke watergangen overbrugd, namelijk de Gender, het Afwateringskanaal en de Dommel. Doel Het doel is te bepalen of er beschermde soorten of de rust- en voortplantingsplaatsen, beschermde natuurgebieden en beschermde houtopstanden in het projectgebied of in de omgeving aanwezig zijn. En of deze negatief beïnvloed worden door de beoogde werkzaamheden. Op basis van de resultaten geven wij aan of en welke vervolgstappen nodig zijn in het kader van de natuurwetgeving onder de Omgevingswet (Ow), zoals beschreven in de Aanvullingswet natuur Omgevingswet. Bijlage 1 beschrijft kort de natuurwetgeving onder de Ow.
Onderzoeksvragen Wij beantwoorden deze vragen: Welke beschermde soorten en gebieden zijn te verwachten in en nabij het projectgebied? Wat zijn de effecten van werkzaamheden op deze soorten en gebieden? Welke maatregelen zijn nodig om negatieve effecten te voorkomen of tot een minimum te beperken? Naar welke soorten en gebieden is nader onderzoek nodig? Met welke tijdvensters moet rekening gehouden worden voor de uitvoering van het project? Welke kansen zijn er om natuur te verbeteren en welke maatregelen horen daarbij? Quickscan Natuur Onze quickscan Natuur is een beoordeling van de ecologische potenties van het projectgebied en is geen volledig ecologisch onderzoek. In dit stadium hebben wij geen uitgebreid onderzoek uitgevoerd naar soorten of soortgroepen.
4
Rapport 304651
Hebt u na het lezen van dit rapport nog vragen? Neem dan contact op met Jasper Verhaar via 088-262 72 00. Uw veelzijdig specialist,
Joost Verhagen Directeur
Vianen (NB),
5
Situatie en ontwikkelingen 2.1
Projectgebied De beoogde ligging van de nieuwe snelbusbaan HOV4 betreft een traject tussen de Rijksweg A2 ter hoogte van De Run en de binnenstad van Eindhoven. Het traject omvat onder andere de Karel de Grotelaan, de Locatellistraat en verschillende andere straten in het centrum van Eindhoven. In zuidelijke richting ligt een aftakking naar de High Tech Campus (HTC). Langs het traject staan talloze bomen en ook worden drie belangrijke watergangen overbrugd, namelijk de Gender, het Afwateringskanaal en de Dommel. Afbeelding 1 laat het projectgebied globaal zien. Projectgebied (rood kader)
2.2
Deelgebieden Het projectgebied is verdeeld in acht deelgebieden. De verdeling is op kaart weergegeven in bijlage 2. In bijlage 3 staat per deelgebied een foto van de algemene situatie. Hieronder volgt per deelgebied in korte omschrijving. Deelgebied 1: Centrum Het deelgebied Centrum bevat de Boschdijktunnel, Elisabethtunnel, Vondelweg, Emmasingel, Keizersgracht, Grote Berg en Mauritsstraat. Er zijn bomen in verharding aanwezig en enkele plantvakken en viaducten. Oppervlaktewater is niet aanwezig. Deelgebied 2: Mecklenburgstraat - Karel de Grotelaan (binnen Ring) Dit deelgebied bevat de Mecklenburgstraat en de Karel de Grotelaan. Er staan laanbomen, bomen in verharding en er liggen enkele plantvakken. Oppervlaktewater is niet aanwezig.
6
Rapport 304651
Deelgebied 3: Onderdoorgang Ring De onderdoorgang ligt ter hoogte van de Keizer Karel V Singel en de Limburglaan. Er staan voornamelijk laanbomen en er liggen enkele plantvakken. Het deelgebied grenst aan de Gender en het Genderpark. Deelgebied 4: Karel de Grotelaan (buiten Ring) Dit deelgebied is langgerekt en bevat een deel van de Karel de Grotelaan. Er staan meerdere rijen laanbomen in gazonstroken of lange plantvakken. Oppervlaktewater is niet aanwezig. Deelgebied 5: Kastelenplein Het deelgebied Kastelenplein bevat een deel van de Karel de Grotelaan en de Meerveldhovenseweg. Aan beide wegen staan laanbomen en liggen brede en goed ontwikkelde plantvakken. Het deelgebied overbrugt op twee plaatsen het Afwateringskanaal. Direct ten noorden van dit deelgebied ligt de Gender. Deelgebied 6: Aansluiting N2-A2 De aansluiting N2-A2 betreft een kruispunt met viaduct. Er staan enkele bomen, waarvan het overgrote deel klein en vrij recent aangeplant. Aan weerszijden van de rijbaan liggen grasvelden, begroeide taluds en een afwateringsgreppel. Deelgebied 7a: Roffart (aansluiting HTC via fietsbrug) Dit deelgebied bevat de Roffart en overbrugt het Afwateringskanaal. Vervolgens gaat het in zuidelijke richting naar de HTC via een fietsbrug over de Dommel. In het deelgebied zijn naast water en oevers ook laanbomen, boomgroepen en plantvakken aanwezig.
Als deelgebied 7a wordt gekozen in het ontwerp, dan vervallen deelgebied 7b en 8. De kaart in bijlage 2 verduidelijkt de situatie. Deelgebied 7b: Roffart (aansluiting HTC via deelgebied 8) Dit deelgebied wordt in de planvorming beschouwd als een variant op deelgebied 7a. Na overbrugging van het Afwateringskanaal sluit het aan op de Locatellistraat in deelgebied 8. Als deelgebied 7b wordt gekozen in het ontwerp, dan vervalt deelgebied 7a. De kaart in bijlage 2 verduidelijkt de situatie. Deelgebied 8: Locatellistraat - Professor Holstlaan Deze variant volgt de Locatellistraat en buigt in zuidelijke richting aan naar de HTC via de Professor Holstlaan. Het traject overbrugt hierbij de Dommel waar al twee dubbelbaans autobruggen en twee fietsbruggen liggen. Aan de Locatellistraat staan laanbomen en er liggen plantvakken. Ten zuiden ligt een parkachtige groenstrook. Zijdelings van de Professor Holstlaan liggen ook brede groenstroken.
2.3
Voorgenomen activeiten Het aanleggen en het in gebruik hebben van de nieuwe snelbusbaan gaat gepaard met tal van activiteiten. Voor flora en fauna relevante activiteiten met mogelijk negatieve gevolgen zijn: vellen, verplaatsen en ingrijpend snoeien van bomen; verwijderen of deels verwijderen van plantvakken; fysiek onderbreken van groene en blauwe structuren; grondverzet en baggerwerkzaamheden bij oevers en watergangen; verwijderen van of werkzaamheden aan bruggen, viaducten en fietstunnels; intensiveren van openbare verlichting.
7
Werkwijze 3.1
Literatuuronderzoek Natuurwetgeving Wij hebben onderzocht of het projectgebied en de nabije omgeving een wettelijk beschermde status of een beleidsmatig vastgestelde natuurstatus hebben. Daarvoor hebben wij onder andere provinciale websites en de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) geraadpleegd. Soortinformatie Wij hebben websites geraadpleegd van onder andere RAVON, SOVON, De Vlinderstichting en de Zoogdiervereniging. Die geven ons inzicht in de actuele gegevens over het projectgebied en de omgeving. Nationale Databank Flora en Fauna Wij hebben gegevens over de aanwezigheid van wettelijk beschermde soorten binnen het projectgebied opgevraagd bij de Nationale Databank Flora en Fauna. Wij hebben waarnemingen opgevraagd van soorten die in de afgelopen tien jaar zijn waargenomen in de kilometerhokken waarbinnen het projectgebied ligt. Een volledige uitdraai van de gegevens kunt u bij ons opvragen. Onderzoeksrapporten Wij hebben rapporten geraadpleegd van natuuronderzoeken die in het verleden in of nabij het projectgebied zijn uitgevoerd.
3.2
Veldwerk Tijdstip en omstandigheden Jasper Verhaar heeft één veldbezoek op 28 februari 2024. Tijdens het veldbezoek was het droog, bewolkt, 3 C tot 9 C en er heerste een zwakke wind uit zuidelijke richting. Werkwijze Wij hebben op basis van waarnemingen, sporen, aanwezige biotopen en habitats een zo goed mogelijke inschatting gemaakt van de aan- of afwezigheid van beschermde soorten en invasieve soorten en hun rust- en voortplantingsplaatsen.
8
Rapport 304651
Potentiële natuurwaarden 4.1
Vogels Jaarrond beschermde nesten Jaarrond beschermde vogelnesten zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om nesten van gierzwaluw, grote gele kwikstaart, huismus en slechtvalk. Nesten van andere soorten uit deze categorie hebben wij niet aangetroffen of sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen. Jaarrond beschermde nesten (bij zwaarwegende ecologische belangen) Jaarrond beschermde vogelnesten bij zwaarwegende ecologische belangen zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om nesten van boomklever, boomkruiper, ekster, groene specht, grote bonte specht, huiszwaluw, ijsvogel, koolmees, pimpelmees, spreeuw en zwarte kraai. Nesten van andere soorten uit deze categorie hebben wij niet aangetroffen of sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen. Niet-jaarrond beschermde nesten Niet-jaarrond beschermde nesten zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om nesten van algemeen voorkomende stads-, tuin- en
watervogels, waaronder merel, gaai, kauw, houtduif, heggenmus, fuut, knobbelzwaan, meerkoet, waterhoen en wilde eend.
4.2
Zoogdieren Vleermuizen Vleermuizen en hun verblijfplaatsen, foerageergebieden en vliegroutes zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om gewone dwergvleermuis, gewone grootoorvleermuis, laatvlieger, meervleermuis, rosse vleermuis, ruige dwergvleermuis en watervleermuis. Andere soorten verwachten wij niet of nauwelijks vanwege het ontbreken van geschikte biotopen. Roofdieren Roofdieren en hun verblijfplaatsen, foerageergebieden en verbindingsroutes zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om bunzing, das, hermelijn, otter, steenmarter, vos en wezel. Andere soorten sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen. Knaagdieren en overige zoogdieren Knaagdieren en hun verblijfplaatsen en foerageergebieden en verbindingsroutes zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om bever, eekhoorn, egel, haas, huisspitsmuis, konijn, woelrat, bosmuis, dwergmuis, rosse woelmuis en veldmuis. Andere soorten sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen.
9
4.3
Reptielen, amfibieën en vissen Reptielen Reptielen en hun verblijfplaatsen, foerageergebied en verbindingsroutes sluiten wij uit. Geen van de deelgebieden beschikt over geschikte biotopen voor reptielen. Amfibieën Amfibieën en hun verblijfplaatsen, foerageergebieden en verbindingsroutes zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om Alpenwatersalamander, bastaardkikker, bruine kikker, gewone pad, kamsalamander, kleine watersalamander en poelkikker. Andere soorten sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen. Vissen De Dommel en het Afwateringskanaal zijn geschikt als leefgebied voor beekprik. Andere beschermde vissoorten sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen.
4.4
Overige soortgroepen Vaatplanten De Dommel en het Afwateringskanaal zijn geschikt als groeiplaats voor drijvende waterweegbree. Verder kunnen in bepaalde deelgebieden Kartuizer anjer en knolspirea aanwezig zijn. Andere soorten sluiten wij uit op basis van het ontbreken van geschikte biotopen. Vlinders en libellen Vlinders en libellen en hun verblijfplaatsen, foerageergebieden en verbindingsroutes zijn mogelijk aanwezig in en/of nabij bepaalde deelgebieden. Het gaat om vlindersoorten zoals grote vos, grote weerschijnvlinder, iepenpage en teunisbloempijlstaart. En om libellensoorten als beekrombout, bosbeekjuffer en gevlekte witsnuitlibel. Andere soorten verwachten wij niet of nauwelijks vanwege het ontbreken van geschikte biotopen. Invasieve exoten In of vlakbij bepaalde deelgebieden zijn meldingen bekend van invasieve soorten die nijlgans, verschillende soorten schildpadden, zonnebaars, Aziatische hoornaar, gevlekte Amerikaanse rivierkreeft, hemelboom, reuzenbalsemien, reuzenberenklauw en waterplanten waaronder smalle waterpest, grote waternavel en parelvederkruid.
4.5
Biotopen Bomen In bomen, zowel solitaire bomen als bomen in groeps- en rijverband, kunnen nestplaatsen van verschillende soorten vogels aanwezig zijn. Het gaat om nesten in de boomkroon, maar ook om nesten in holten en scheuren. Holten en scheuren kunnen ook dienen als verblijfplaats voor boombewonende vleermuizen. Aaneengesloten bomenrijen en boomgroepen kunnen een belangrijk onderdeel zijn van een vliegroute en/of foerageergebied voor vleermuizen. Potentiële vliegroutes en foerageergebied in en nabij het projectgebied zijn weergegeven op de kaart in bijlage 4. Als er iepen in het gebied aanwezig zijn, dan kunnen deze als voortplantingsplaats dienen voor de beschermde vlindersoort iepenpage. Ook kunnen bomen nestplaats bieden voor eekhoorn.
10
Rapport 304651
Plantvakken Plantvakken met struiken en hagen bieden beschutting voor vogels en kleine zoogdieren. Bijvoorbeeld voor huismus waarvan nestplaatsen en essentiële onderdelen van hun leefomgeving jaarrond beschermd zijn. Daarnaast kunnen andere soorten kleine zangvogels plantvakken gebruiken als nestplaats. Verder kunnen verbindingsroutes, foerageergebieden en verblijfplaatsen van egel en huisspitsmuis aanwezig zijn in plantvakken. Plantvakken vormen een mogelijke groeiplaats van invasieve exoten. In deelgebied 6 hebben wij Japanse duizendknoop aangetroffen in enkele plantvakken. De groeiplaatsen van Japanse duizendknoop zijn weergegeven op kaart in bijlage 5 Middenbermen De middenbermen in het projectgebied hebben een zeer beperkte waarde voor beschermde soorten. De bermen worden regelmatig gemaaid waardoor beschermde plantensoorten geen kans hebben om zich te vestigen en zich te ontwikkelen. Het ontbreken van dekking zorgt ervoor dat zowel landzoogdieren als vogels de bermen niet intensief gebruiken en er dan ook niet van afhankelijk zijn. Aangezien bermen geen bijzondere waarden hebben voor beschermde soorten, zijn er voor dit biotooptype geen knelpunten. Water en oevers Nesten van watervogels en daaraan gerelateerde foerageergebieden bevinden zich op of direct aan het water. Voor vleermuizen kan water van groot belang zijn om te foerageren.
Boven het water zijn namelijk doorgaans veel insecten te vinden. Insecten zijn een voedselbron voor vleermuizen. Lijnvormige waterelementen, zoals de Dommel, het Afwateringskanaal en de Gender, kunnen voor vleermuizen een belangrijke vliegroute zijn tussen verblijfplaatsen en foerageergebieden (zie bijlage 4). De Dommel en het Afwateringskanaal vormen mogelijk leefgebied voor de beschermde beekprik. Maar mogelijk ook voor invasieve exoten, zoals zonnebaars, Amerikaanse rivierkreeft en schildpadden. Voor landzoogdieren (waaronder kleine marterachtigen, bever, otter, das en steenmarter), vlinders, libellen en bepaalde amfibieën zijn de oevers van belang als foerageergebied en als verblijfplaats. Plekken met lage stromingssnelheid en veel waterplanten zijn vaak ook erg geschikt als voortplantingsplaats voor amfibieën (waaronder Alpenwatersalamander, kamsalamander en poelkikker). Algemeen voorkomende, snelgroeiende plantensoorten hebben de overhand, waardoor beschermde plantensoorten hier niet worden verwacht. Invasieve waterplanten kunnen daarentegen wel aangetroffen worden. In het verleden zijn bijvoorbeeld smalle waterpest, grote waternavel en parelvederkruid gemeld in en nabij bepaalde deelgebieden. Bruggen Op droge randen onder bruggen zijn vaak nestplaatsen van stadsduiven te vinden. Bij de Dommel is r ook kans op nesten van grote gele kwikstaart.
Maar ook vleermuizen kunnen zich in kieren en scheuren onder bruggen en duikers ophouden. Onder bruggen zijn soms richels aanwezig die landzoogdieren mogelijk gebruiken om zich te verplaatsen. Daarnaast kunnen deze bruggen in combinatie met het water onderdeel zijn van een foerageergebied en vliegroute van vleermuizen. Viaducten en fietstunnels Ook op droge randen onder viaducten en fietstunnels zijn soms nestplaatsen van stadsduiven te vinden. Maar ook vleermuizen kunnen zich in kieren en scheuren onder viaducten en fietstunnels ophouden. Onder viaducten en fietstunnels zijn soms richels aanwezig die landzoogdieren mogelijk gebruiken om zich te verplaatsen.
11
4.6
Natuurgebieden atura 2000 Het projectgebied is geen onderdeel van een Natura 2000-gebied. En het ligt op ruime afstand van gebieden die wel als Natura 2000-gebied zijn aangewezen. Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied heet . Dit gebied ligt op circa 2 tot 6 km ten zuiden van het projectgebied. Bijlage 6 toont de ligging van het projectgebied ten opzichte van Natura 2000-gebieden in de directe omgeving. Natuurnetwerk Brabant (NNB) Het projectgebied overbrugt op meerdere locaties het Afwateringskanaal en de Dommel. Beide watergangen en hun oeverzones zijn onderdeel van het NNB. Bijlage 7 toont de ligging van het projectgebied ten opzichte het NNB.
4.7
Houtopstanden Houtopstanden onder Omgevingswet Het projectgebied ligt binnen de bebouwde komgrens Wet natuurbescherming (zoals deze wet luidde direct voorafgaand aan de inwerkingtreding van de Omgevingswet). De bomen in het projectgebied vallen daarom niet onder de noemer houtopstanden. De regelgeving daaromtrent zoals genoemd in hoofdstuk 11 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) is dan ook niet van toepassing. Bomenverordening van gemeente Eindhoven onder een gemeentelijk velverbod. Dit geldt in principe voor bomen met een stamomtrek vanaf 45 cm op gemeentegrond of op particuliere percelen groter dan 250 m2 en voor bomen die zijn aangelegd op grond van een herplant-, compensatie en/of instandhoudingsplicht. Voor het rooien, verplaatsen of grootschalig snoeien van deze bomen is een omgevingsvergunning nodig.