22bst00695 - Bijlage 1a - Bestemmingsplan Kerkdorp Acht 2021

Vastgesteld bestemmingsplan

Kerkdorp Acht 2021

Mei 2022

Kerkdorp Acht 2021

Inhoudsopgave Toelichting

5

Hoofdstuk 1 Inleiding

7

1.1

Aanleiding

7

1.2

Het plangebied

7

1.3

Voorgaande plannen

8

1.4

Leeswijzer

9

Hoofdstuk 2 Beschrijving plangebied

11

2.1

Historisch perspectief

11

2.2

Stedenbouwkundige structuur

11

2.3

De buurten

13

Hoofdstuk 3 Uitgangspunten, randvoorwaarden en beleidskader

17

3.1

Inleiding

17

3.2

Rijksbeleid

17

3.3

Provinciaal beleid

26

3.4

Gemeentelijk beleid

32

3.5

Volkshuisvesting

36

3.6

Archeologische en cultuurhistorische waarden

41

3.7

Verkeer en parkeren

51

3.8

Groen

54

3.9

Maatschappelijke voorzieningen

58

3.10

Sport en recreatie

58

3.11

Detailhandel

59

3.12

Horeca

65

3.13

Bedrijvigheid

67

3.14

Kantoren

68

3.15

Kabels, leidingen en straalpaden

68

Hoofdstuk 4 Milieuparagraaf

71

4.1

Milieueffectrapportage

71

4.2

Bedrijven en milieuzonering

71

4.3

Geluid

73

4.4

Luchtkwaliteit

76

4.5

Externe veiligheid

78

4.6

Duurzaamheid

89

4.7

Bodem

93

4.8

Natuur

95

Hoofdstuk 5 Waterparagraaf

97

5.1

Inleiding

97

5.2

Beleid

97

2

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

5.3

Eindhovense klimaattoets

100

5.4

Beschrijving watersysteem plangebied

102

5.5

Toekomstige situatie van het watersysteem

103

Hoofdstuk 6 Juridische vormgeving

105

6.1

Algemeen

105

6.2

Planmethodiek

105

6.3

Verbeelding

105

6.4

Planregels

105

Hoofdstuk 7 Handhaving

113

Hoofdstuk 8 Financiële aspecten

115

Hoofdstuk 9 Procedure en maatschappelijke uitvoerbaarheid

117

9.1

Bekendmaking ex artikel 1.3.1 Bro

117

9.2

Overleg ex artikel 3.1.1 Bro

117

9.3

Inspraak

123

9.4

Zienswijze en ambtshalve wijzigingen

127

Bijlagen bij de toelichting

131

Regels

133

Hoofdstuk 1 Inleidende regels

135

Artikel 1

Begrippen

135

Artikel 2

Wijze van meten

147

Hoofdstuk 2 Bestemmingsregels

149

Artikel 3

Bedrijf

149

Artikel 4

Bedrijf - Nutsvoorziening

153

Artikel 5

Bos

155

Artikel 6

Gemengd - 1

157

Artikel 7

Gemengd - 2

161

Artikel 8

Groen

165

Artikel 9

Horeca

167

Artikel 10

Kantoor

169

Artikel 11

Maatschappelijk

171

Artikel 12

Natuur

175

Artikel 13

Recreatie - Volkstuinen

177

Artikel 14

Sport

179

Artikel 15

Verkeer - Verblijfsgebied

181

Artikel 16

Water

183

Artikel 17

Wonen

185

Artikel 18

Leiding - Gas

191

Artikel 19

Leiding - Hoogspanningsverbinding

193

Artikel 20

Waarde - Cultuurhistorie - 1

195

Artikel 21

Waarde - Cultuurhistorie - 2

197

Hoofdstuk 3 Algemene regels vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

199 3

Artikel 22

Anti-dubbeltelregel

199

Artikel 23

Algemene gebruiksregels

201

Artikel 24

Algemene aanduidingsregels

203

Artikel 25

Algemene afwijkingsregels

205

Artikel 26

Overige regels

207

Hoofdstuk 4 Overgangs- en slotregels

209

Artikel 27

Overgangsrecht

209

Artikel 28

Slotregel

211

Bijlagen bij de regels

213

Bijlage 1

Lijst van bedrijfsactiviteiten

214

Bijlage 2

Lijst van bedrijfsactiviteiten bij wonen

229

Bijlage 3

Lijst van horeca-activiteiten

231

Bijlage 4

Besluit externe veiligheid inrichtingen, artikel 2

233

Bijlage 5

Regeling externe veiligheid inrichtingen, artikel 1b

235

Bijlage 6

Regeling provinciale risicokaart, Bijlage I

237

4

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Toelichting

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

5

6

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Hoofdstuk 1

1.1

Inleiding

Aanleiding

Naar verwachting treedt op 1 januari 2022 de Omgevingswet in werking. Eindhoven heeft ervoor gekozen om alle bestemmingsplannen op dat moment actueel te hebben. Het bestemmingsplan 'Kerkdorp Acht 2007' is op 11 juni 2009 vastgesteld. Om die reden is actualisatie van dit bestemmingsplan nu aan de orde.

Het bestemmingsplan "Kerkdorp Acht 2021" bestaat uit een digitale en analoge verbeelding (plankaart) met de daarbij behorende regels. Bij het bestemmingsplan is een toelichting gevoegd. In de toelichting wordt aangegeven waarom het bestemmingsplan is opgesteld en welke afwegingen hebben plaatsgevonden in het kader van een goede ruimtelijke ordening. Naast de digitale versie is er tevens een papieren versie van het bestemmingsplan beschikbaar. De digitale versie is juridisch bindend.

1.2

Het plangebied

Het plangebied ligt in het noordwestelijk deel van de gemeente en omvat Kerkdorp Acht. Het plangebied wordt globaal begrensd door het spoor Eindhoven - 's-Hertogenbosch/Tilburg aan de westzijde, bedrijventerrein Kapelbeemd aan de noordzijde, de Boschdijk aan de oostzijde en de Anthony Fokkerweg aan de zuidzijde. De woonwagenlocatie Alblasstraat is uit voorliggend bestemmingsplangebied gehaald omdat hiervoor een afzonderlijke bestemmingsplanprocedure doorlopen wordt. De begrenzing van het plangebied is weergegeven in onderstaande figuur.

Begrenzing plangebied

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

7

1.3

Voorgaande plannen

Het bestemmingsplan "Kerkdorp Acht 2021" vervangt het bestemmingsplan 'Kerkdorp Acht 2007, vastgesteld door de raad op 11 juni 2009.

Het plan "Kerkdorp Acht 2021" vervangt tevens de bestemmingsplannen 'II Kerkdorp Acht 2007 (Waalstraat 2A)' (vastgesteld 1 oktober 2013) en 'IV Kerkdorp Acht 2007 (Boschdjk 1109)' (vastgesteld 11 juli 2017).

Tijdens overleggen gedurende de bestemmingsplanprocedure met een aantal bewoners van het plangebied is naar voren gebracht dat in het verleden toezeggingen zijn gedaan over de herontwikkeling van het achterterrein achter de panden Waalstraat 48 t/m 64. Ook is er een procedure gevoerd bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Tijdens een van de overleggen is een verkavelingsplan besproken hoe het te ontwikkelen achterterrein er uit zou kunnen komen te zien. In dat verband wordt verwezen naar de onderstaande afbeelding.

Verkavelingsplan mogelijke ontwikkeling achterterrein (blauw omrand)

De overleggen hebben ertoe geleid dat ambtshalve is overgegaan tot het opnemen van een wijzigingsbevoegdheid waarmee de verandering naar de bestemming 'Wonen' geborgd is als voldaan is aan een aantal voorwaarden. Deze voorwaarden zijn vertaald in een nieuw artikel 7.5 Wijzigingsbevoegdheid, dat deel uitmaakt van de planregels. Omdat deze wijzigingsbevoegdheid enkel geldt voor het genoemde achterterrein is op de verbeelding ter 8

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

plaatse van het achterterrein de aanduiding 'wetgevingzone – wijzigingsgebied' opgenomen.

1.4

Leeswijzer

Deze toelichting bestaat uit 9 hoofdstukken. Na deze inleiding volgt hoofdstuk 2. Hierin is een beschrijving van het plangebied gegeven. Hoofdstuk 3 bevat de uitgangspunten bij, de randvoorwaarden en de beleidskaders voor het opstellen van het bestemmingsplan. Hoofdstuk 4 geeft inzicht in en een verantwoording van alle relevante milieuaspecten. Hoofdstuk 5 bevat de waterparagraaf. In deze paragraaf is beschreven op welke wijze rekening wordt gehouden met de gevolgen van het bestemmingsplan voor de waterhuishouding. De juridische vormgeving van het bestemmingsplan is verwoord in hoofdstuk 6. In hoofdstuk 7 wordt ingegaan op de handhaving van het bestemmingsplan. De financiële uitvoerbaarheid is verantwoord in hoofdstuk 8. Hoofdstuk 9 gaat ten slotte in op de gevolgde procedure, inclusief een paragraaf over de maatschappelijke uitvoerbaarheid (met name de resultaten van het gevoerde overleg en de samenspraak/inspraak).

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

9

10

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Hoofdstuk 2

2.1

Beschrijving plangebied

Historisch perspectief

Op 1 januari 1920 annexeerde Eindhoven de omliggende gemeenten Gestel & Blaarthem, Stratum, Strijp, Tongelre en Woensel. Woensel wordt al in 1107 vermeld. In 1920 telde heel Woensel bijna 16.000 inwoners. Hiervan woonde het overgrote deel in Woensel-Zuid. Woensel-Noord was niet meer dan een landelijk gebied met een paar gehuchten, zoals Vlokhoven, Mensfort en kerkdorp Acht en bestond verder uit veel heide. In 1950 telde Woensel-Noord zo'n 4.500 inwoners. Door de nieuwbouw in de jaren zestig van de vorige eeuw was dit aantal gegroeid tot ruim 30.000. Ook in de jaren zeventig van de vorige eeuw werd er flink gebouwd en nam het aantal inwoners gestaag toe. Acht is een echt kerkdorp. Er is een oude dorpskern met een brink, een kerk en een aantal wat oudere woningen. In de wijken rondom de kerk staan met name koopwoningen. In het kerkdorp is een dorpsraad aanwezig, die zich bezighoudt met een groot aantal zaken dat met de woonomgeving en de leefbaarheid te maken heeft . Er bevinden zich ca. 1.500 woningen in Acht waarvan veruit het grootste deel na 1970 is gebouwd, ruim 1.300, en circa 120 woningen voor 1945.

In 2003 was het 700 jaar geleden (1303) dat Acht voor het eerst in de archieven werd genoemd: “Jan II hertog van Brabant verkoopt aan de lieden van Strijp gemene gronden, genoemd Achtermere binnen nader omschreven grenzen, onder bedinging van een voorlijf en een jaarlijkse erfcijns van 40 schellingen”. Er was hier sprake van de grond in de omgeving van 'Welpscoet ' waar momenteel de Oirschotsedijk en de Wielewaal liggen. Het gebied had zeer vruchtbare grond en bevatte meertjes, beken en grasland. Het is waarschijnlijk dat de naam Acht te danken is aan de waterrijkheid van het gebied. We moeten daarbij denken aan 'achwa', of 'aqua' die qua uitspraak sterk op elkaar lijken.

2.2

Stedenbouwkundige structuur

Opbouw De structuur van het stadsdeel Woensel wordt bepaald door de radiale- en tangentstructuur ("rasterstructuur") van Eindhoven. De radialen verdelen Woensel als het ware in 'taartpunten' en worden gevormd door de toegangswegen naar het centrum van Eindhoven zoals de John F. Kennedylaan, de Huizingalaan-Dr. Kuyperslaan en de Boschdijk. Het kerkdorp Acht ligt ingeklemd tussen de radiale ontsluitingsweg Boschdijk en de spoorlijn richting Den Bosch. De regionale ontsluitingsweg Anthony Fokkerweg begrenst Acht ten zuiden en het bedrijventerrein Kapelbeemd ten noorden. De begrenzing door deze intensief gebruikte infrastructuur heeft de stedenbouwkundige opzet voor een groot deel bepaald met daarbij de wens om het landelijk karakter van het kerkdorp zoveel mogelijk te behouden. Acht is daardoor in stedenbouwkundige zin een op zich zelf staand woongebied geworden met een zeer groene uitstraling. Aan de randen van het kerkdorp is het meeste groen geconcentreerd in de vorm parkzones, sportvelden en een grote monumentale boomgaard aan de Boschdijk. Dit openbare groen loopt veelal over in de tuinen van de vrijstaande woningen op ruime kavels. Binnen de strakke orthogonale (rechthoekige) begrenzing van de infrastructuur is de buurt op een losse parkachtige, bijna organische, wijze opgebouwd met een grillig maar toch overzichtelijk stratenpatroon.

De bebouwing bestaat voornamelijk uit vrijstaande vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

11

woningen op ruime kavels hetgeen de buurt in combinatie met het grote aanbod van openbaar groen een ruim en groen karakter geeft. Centraal in de buurt rondom de Waalstraat en Rijnstraat is de bebouwing wat intensiever en compacter opgezet zonder dat daardoor de historische kern van het kerkdorp, die eveneens in deze zone ligt, geweld wordt aangedaan. Het historisch verkavelingspatroon van het Kerkdorp Acht en omgeving is nog voor een belangrijk deel zichtbaar in de huidige stedenbouwkundige opzet. De Waalstraat en de Rijnstraat volgen de oude route naar Mensfort waaraan het kerkdorp is gebouwd. Ook de huidige groenstructuur die min of meer diagonaal door de buurt loopt, is duidelijk afgeleid van het historisch verkavelingspatroon en ligt op de grens van twee toenmalige verschillende landschapstypen.

Verkeersstructuur De hoofdwegenstructuur van kerkdorp Acht wordt gevormd door de Anthony Fokkerweg en de Boschdijk. Binnen de wijk vormen de Rijnstraat en Cor Gehrelslaan de wijk- en buurtontsluiting. De overige wegen zijn erftoegangswegen. De wijk is voor autoverkeer goed bereikbaar. De Anthony Fokkerweg heeft een directe aansluiting op de N2. Bepalend voor Acht is de spoorlijn Eindhoven - 's-Hertogenbosch/Tilburg aan de westzijde.

Groen en water Kerkdorp Acht heeft zoals gezegd een zeer groene uitstraling. Aan de randen van het kerkdorp is het meeste groen geconcentreerd in de vorm parkzones, sportvelden en een grote monumentale boomgaard aan de Boschdijk. Dit openbare groen loopt veelal over in de tuinen van de vrijstaande woningen op ruime kavels. De destijds in het zuidelijk deel van Acht aanwezige rijke landschappelijk schakering met diverse bossages, houtwallen, laanbeplantingen e.d. is bij de ontwikkeling van het woongebied Acht Zuid zoveel en zo goed mogelijk ingepast . De langgerekte bossages midden in het woongebied Acht Zuid vormen een structuurbepalend element in het plangebied.

Midden door kerkdorp Acht loopt de Achtse Loop, die vanaf de spoorbaan ter hoogte van de Cor Mellemalaan richting Verzetsheldenlaan loopt en via de waterpartij ter hoogte van de Vliststraat onder de Boschdijk afwatert naar de Ekkersrijt ten noorden van bedrijventerrein Kapelbeemd. Ecopark De groene zone aan de spoorlijn is aangelegd als ecologisch park, het Ecopark Acht. Het park bestaat uit een geluidswal, met graslanden, bosjes, struweel, paddenpoelen, graslanden en ruigten. Het gebied is circa 8 hectare groot en is gelegen tussen de Waalstraat, Anthony Fokkerweg, het spoor en de woonbuurten. Door het park, parallel aan het spoor, loopt een fietspad dat zorgt voor een verbinding tussen de Waalstraat en de Anthony Fokkerweg. Hierdoor verbindt het tevens de westelijke aangelegen woonbuurten met elkaar. Aan de zuidzijde loopt het fietspad door het park tussen de woningen aan de Jan Gielenlaan en de Sjaak Kruijssenlaan. Kenmerkend zijn de hoogspanningsleidingen waaronder en langs het fietspad loopt. Het gebied kent hoogteverschillen waardoorheen informele paden (Rein Keizerpad, Piet Verhoevenpad) lopen die uitkomen bij het spoor. Door de hoogteverschillen en toegankelijkheid biedt het gebied uitzicht op het spoor en de Anthony Fokkerweg. De gemeente Eindhoven is eigenaar en beheerder van het Ecopark.

Inmiddels wordt het park al 20 jaar beheerd, waarbij rekening wordt gehouden met de ontwikkeling van natuurwaarden. 12

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

2.3

De buurten

Conform de buurtindelingen van de gemeente Eindhoven wordt Kerkdorp Acht gezien als 1 buurt. Aan de hand van een stedenbouwkundige inventarisatie en analyse is Kerkdorp Acht onderverdeeld in tien deelgebieden. Deze verdeling is gebaseerd op de identiteit van een gebied. Rekening houdend met cultuurhistorie, beleving, stedenbouwkundige en architectonische kenmerken en eigen karakteristieken. Het dorp bestaat uit het historische lint (Waalstraat - Rijnstraat), de dorpskern, het westelijk gelegen Ecopark en de woonbuurten. De woonbuurten zijn verdeeld in zeven verschillende woonbuurten. 1. Waalstraat - Rijnstraat 2. Dorpskern 3. Spaarnestraat - Alblasstraat e.o. 4. Maasstraat 5. Amstelstraat - Vliststraat e.o. 6. Scheldestraat - Volkerak e.o. 7. Achtse Loop e.o. 8. Ecopark 9. Verzetsheldenbuurt I (Cor Gehrelslaan e.o.) 10. Verzetsheldenbuurt II (Simon van Hapertlaan e.o.)

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

13

Indeling van Kerkdorp Acht in 10 deelgebieden

1. Waalstraat - Rijnstraat De Waalstraat - Rijnstraat is het historische lint van kerkdorp Acht. De straat is van oorsprong een oost-west verbinding waaraan het dorp is gegroeid. Er is nog een aantal historische, monumentale, panden te onderscheiden. De bebouwing bestaat voornamelijk uit vrijstaande en een aantal geschakelde woningen. Grotendeels bestaat dit uit woningen, soms in combinatie met een bedrijf aan huis. In de dorpskern, aan de brink, zijn wat meer voorzieningen geconcentreerd. Aan de Waalstraat vinden we bijvoorbeeld een restaurant, cafetaria en kinderdagverblijf/peuterspeelzaal/buitenschoolse opvang. De weg is een belangrijke hoofdweg die de verschillende woonbuurten van Acht met elkaar verbindt en tevens een verbinding maakt met Nieuw-Acht en Woensel. Het profiel van de straat bestaat uit een rijbaan en aan weerszijden een voet- en fietspad. Het parkeren gebeurt in de vorm van langsparkeren op de rijbaan. Aan weerszijden van de straat staan bomen. 2. Dorpskern De historische dorpskern bestaat uit een kerk, een brink, het dorpshuis, historische woningen en de school. De Sint-Antonius Abtkerk dateert uit 1886 en is een gemeentelijke monument. De brink is een groene ruimte tussen de Waalstraat, Lekstraat en IJstelstraat. De ruimte is 14

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

ingericht met een kiosk en een dorpspomp die ter ere van het 700-jarig jubileum van de verstrekking van gemeenterechten werd geplaatst. De historische ontwikkeling van de kern is bepalend geweest voor de identiteit. De oorspronkelijke wegen en stedenbouwkundige structuur zijn nog steeds zichtbaar. Het gebied karakteriseert zich door de monumentale panden en de typerende groene brink. Aan de Merwedestraat zijn de oude arbeiderswoningen nog te zien. Aan de Maasstraat is een basisschool gevestigd. Aan de Lekstraat bevinden zich een ijssalon/lunchroom en het dorpshuis. 3. Spaarnestraat - Alblasstraat e.o. De Alblasstraat is een zijstraat van de Maasstraat en vormt de overgang naar bedrijventerrein Kapelbeemd. De bebouwing bestaat voornamelijk uit vrijstaande woningen, bedrijfspanden en een aantal twee-onder-een-kapwoningen. Aan de kruising met de Maasstraat is recentelijk een aantal nieuwbouwwoningen gebouwd. Tussen de Alblasstraat, Waalstraat en Maasstraat liggen de straten: Spaarnestraat, Roompot, Eempad en Zaanstraat. Deze bebouwing is variërend en bestaat voornamelijk uit rijwoningen, twee-onder-eenkapwoningen en een aantal vrijstaande woningen. 4. Maasstraat De Maasstraat is gelegen aan de noordzijde van kerkdorp Acht. Van oorsprong was het een landelijke weggetje, tegenwoordig vormt de weg een afscheiding tussen de woonbuurten en het bedrijventerrein Kapelbeemd.

De bomen aan weerszijden van de straat zorgen voor een karakteristieke groene (laan) uitstraling. De zuidelijke zijde van de weg is bebouwd, de noordelijke zijde is ingericht als groene buffer (met twee woningen). De bebouwing bestaat voornamelijk uit ruime vrijstaande woningen en een aantal bungalows. De woningen zijn gelegen op grote kavels en georiënteerd op de Maasstraat. De Maasstraat loopt door in de historische dorpskern waar de straat uitkomt op de Waalstraat – Rijnstraat. Tevens maakt de Maasstraat een verbinding met de Dinkelstraat en de Swalmstraat. De Dinkelstraat kent een verkeersremmende voorziening in de vorm van een versmalling. De Maasstraat heeft een fietsverbinding met Steenoven (naar bedrijventerrein Kapelbeemd) en met het fietspad langs de Boschdijk. 5. Amstelstraat - Vliststraat e.o. Het gebied tussen de dorpskern, de Maasstraat en de Rijnstraat bestaat uit woningen en kenmerkt zich tevens door voetbalvereniging Acht, het park aan de Vliststraat en Zorggroep Sint Maarten – Antonius. De bebouwing is een mix van rijwoningen, seniorenwoningen, patiowoningen, vrijstaande woningen en tweeonder-een-kapwoningen. De bebouwing in deze woonbuurt is wat dichter bebouwd en compacter opgezet. De voetbalvereniging is gelegen aan de Amstelstraat en grenst aan de oostzijde aan hoofdontsluitingsweg Boschdijk.

Op deze manier zorgen de velden tevens voor een groene buffer tussen wonen en het verkeer van de Boschdijk. Aan de zuidzijde van de voetbalvelden, tussen de Vliststraat en de Boschdijk, bevindt zich een park met wandelroutes en water. Aan de rand van het water zijn volkstuinen gesitueerd. 6. Scheldestraat - Volkerak e.o. Deze woonbuurt ligt tussen het Ecopark, de dorpskern en de Cor Gehrelslaan. De bebouwing van de Scheldestraat, Raamstraat, Griftlaan bestaat afwisselend uit rijwoningen, twee-onder-een-kapwoningen en een aantal vrijstaande woningen. Opvallend is de boerderij aan de kruising Scheldestraat – Volkerak. Haringvliet kent een meer eenduidige uitstraling in architectuur van voornamelijk twee-onder-een-kapwoningen en geschakelde woningen. Daarnaast zijn er een aantal bungalows in dit gedeelte. 7. Achtse Loop e.o. Deze woonbuurt gelegen tussen Cor Gehrelslaan, de Verzetsheldenlaan en de Achtse Loop vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

15

bestaat uit verschillende typologieën. De buurt is wat intensiever bebouwd en kent een organisch stratenpatroon. De bebouwing bestaat uit geschakelde woningen, twee-onder-een-kapwoning en patio-bungalows. Kenmerkend is de groen-water structuur aan de Achtse Loop. 8. Ecopark Zie de beschrijving van het Ecopark onder de kop 'Groen en water'. 9. Verzetsheldenbuurt I (Cor Gehrelslaan e.o.) Het zuidelijk deel van Acht is een villabuurt. Verzetsheldenbuurt I betreft het gebied tussen het Ecopark, Achtse Loop en de Verzetsheldenlaan. De ruim opgezette woonbuurt bestaat voornamelijk uit riante vrijstaande woningen. De woningen zijn geplaatst op grote percelen aan rustige parkachtige woonstraten. De identiteit van dit gebied, waarmee het gebied zich onderscheidt van andere, is het gevolg van de individuele vrije sector. Toen de gemeente deze kavels uitgaf stelde ze geen restricties. Hierdoor is een wisselend straatbeeld ontstaan met verschillende architectuurstijlen en materiaal- en kleurgebruik. Een centraal fietspad, het Rien van Bruggenpad, zorgt voor een goede langzaam verkeersverbinding. Het is gelegen in de oorspronkelijke diagonale groenstructuur en verbindt de verschillende organische woonstraten met elkaar. De langgerekte bossages vormen een structuurbepalend element in de woonbuurt. Daarnaast zijn er verschillende groene ruimtes te vinden met af en toe een speelvoorziening.

10. Verzetsheldenbuurt II (Simon van Hapertlaan e.o.) Het zuidelijk deel van Acht is een villabuurt. Verzetsheldenbuurt II betreft het gebied tussen de Verzetsheldenlaan, Rijnstraat en Anthony Fokkerweg. De ruim opgezette woonbuurt bestaat voornamelijk uit riante vrijstaande woningen en heeft veel gelijkenis met de Verzetsheldenbuurt I. Deze buurt is ontstaan in de jaren ’90, en dus ouder dan Verzetsheldenbuurt I, wat terug te zien is in de meer begroeide straten en tuinen. Dit zorgt voor een ruim en groen karakter van de buurt. Opvallend is restaurant De Luytervelde, een horecagelegenheid met parkeerplaats midden in de woonbuurt. Bijzonder is de historische boomgaard, grenzend aan de tuin van het restaurant. Deze monumentale hoogstamboomgaard stamt uit het begin van de vorige eeuw. Oorspronkelijk maakte de boomgaard deel uit van het grondgebied van een langgevelboerderij uit 1912. De boerderij is in 1983 verbouwd tot restaurant De Luytervelde.

16

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Hoofdstuk 3 beleidskader

3.1

Uitgangspunten, randvoorwaarden en

Inleiding

In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de ruimtelijke beleidskaders op rijks-, provinciaal en gemeentelijk niveau. Er wordt geen complete samenvatting gegeven van alle beleidsaspecten. Uitsluitend de relevante beleidskaders voor het plangebied zijn in dit hoofdstuk weergegeven en verantwoord.

3.2

Rijksbeleid

3.2.1

Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte

In de definitieve Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) schetst het Rijk ambities van het ruimtelijk en mobiliteitsbeleid voor Nederland in 2040. Het Rijk zet twee zaken helder neer: een kader voor prioritering van investeringen om Nederland in beweging te krijgen en een selectief ruimtelijk beleid dat meer loslaat en overlaat aan provincies en gemeenten. Het is de uitdaging om Nederland in de wereldeconomie van de toekomst concurrerend te houden. Dat betekent dat onze stedelijke regio's en netwerken versterkt moeten worden door de kwaliteit voor de leefomgeving te verbeteren, hoogwaardige en klimaatbestendige woon- en werkmilieus te realiseren, de bereikbaarheid te verbeteren en de mobiliteit te verduurzamen, maatregelen te treffen ten behoeve van waterveiligheid, zoetwatervoorziening en ruimte te maken voor de noodzakelijke transitie naar duurzame energie. Het Rijk onderscheidt 13 nationale belangen in de SVIR. Daarnaast kiest ze nadrukkelijk voor een vereenvoudiging van de regelgeving en brengt de ruimtelijke ordening zo dicht mogelijk bij degenen die het aangaat: burgers en bedrijven. Zo beëindigt het Rijk zijn rol bij nationale landschappen, rijksbufferzones, binnenstedelijk bouwen, landsbrede verstedelijkingsafspraken, sport- en recreatievoorzieningen.

Het Rijk vindt de stedelijke regio's rond de Mainports (Rotterdam en Amsterdam), de Brainport, greenports en de valleys van nationaal belang (nationaal belang 1). De gebiedsontwikkeling Brainport Avenue is van nationaal belang. In de SVIR wordt Brainport Zuid-Oost Nederland beschouwd als de belangrijkste toptechnologieregio van ons land.Het centrum van deze Brainport is gelegen in Eindhoven met o.a. High-tech systemen, medische technologie en automotive als belangrijkste thema's. Daarnaast zijn Chemelot in Sittard-Geleen als belangrijk chemie-cluster, het medische cluster in Maastricht en de greenport Venlo als cluster van agro-food, tuinbouw en logistiek belangrijk. In de regio Eindhoven moeten vanwege de groei van het aantal huishoudens in de periode tot 2040 nog circa 40.000 woningen worden bijgebouwd en ook een kleine 30.000 woningen worden vervangen die niet meer voldoen aan de woonwensen. Het vestigingsklimaat voor (buitenlandse) bedrijven en kenniswerkers behoeft versterking met hoogwaardige woonmilieu's, stedelijke voorzieningen, voldoende aanbod van cultuur en sport en grensoverschrijdende verbindingen. Ook de diversiteit aan toegankelijke groengebieden rond de steden en een robuust netwerk voor natuur vormen voor deze regio een belangrijke vestigingsfactor.

Realisatie Uitgangspunt bij het realiseren van de doelstellingen is een integrale, regionaal-specifieke aanpak, waarmee investeringen en ander rijksinstrumentarium zo effectief en efficiënt mogelijk

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

17

ingezet kunnen worden. Dat vraagt om een gedegen afweging van alle relevante belangen en goede afstemming en samenwerking tussen regio en Rijk. Over de rijksopgaven zullen op basis van de MIRT-gebiedsagenda's afspraken worden gemaakt. De SVIR kent een realisatieparagraaf, waarin per nationaal belang de aanpak is uitgewerkt op basis van lopende en voorziene projecten. Het Rijk heeft voor de realisatie van de nationale belangen de beschikking over de volgende vier instrumenten: Kaders (gebiedsgerichte of thematische uitwerkingen van de SVIR, relevante wetgeving); Bestuurlijke prestatieafspraken (bijvoorbeeld afspraken met provincies en gemeenten, internationale afspraken met overheden in buurlanden); Financieel (bijvoorbeeld Infrastructuurfonds, Deltafonds); Kennis (bijvoorbeeld inzetten van het College van Rijksadviseurs bij ruimtelijke ontwikkelingen, verspreiden van “best practices”). Voor het juridisch borgen van de nationale belangen uit de SVIR heeft het Rijk, op basis van de Wet ruimtelijke ordening (Wro), twee besluiten waarmee dat mogelijk is. Deze twee besluiten zijn verschillend van aard (beleidsmatig versus procesmatig). Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Dit geeft de juridische kaders die nodig zijn om het geldende ruimtelijk rijksbeleid te borgen. Het Besluit ruimtelijke ordening (Bro).

Het Bro stelt vanuit de rijksverantwoordelijkheid voor een goed systeem van ruimtelijke ordening juridische kaders aan de processen van ruimtelijke belangenafweging en besluitvorming bij de verschillende overheden. De ladder voor duurzame verstedelijking en de proceseisen voor goed ontwerp en aandacht voor de waterhuishouding (watertoets), het milieu en het cultureel erfgoed zijn allen geborgd in het Bro. Nationaal belang 13 vraagt om een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten. Dit moet met behulp van de ladder voor duurzame verstedelijking worden onderbouwd. Bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen (bijvoorbeeld kantoorlocaties, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen) moet in het bestemmingsplan worden gemotiveerd hoe een zorgvuldige afweging is gemaakt van het ruimtegebruik. De ladder voor duurzame verstedelijking is opgenomen in artikel 3.1.6 lid 2 Bro. Daarin staat: De toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling, en, indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien.

Onderhavig actualisatieplan richt zich op het vastleggen van de bestaande situatie en maakt geen nieuwe ontwikkelingen mogelijk. Toetsing aan de ladder voor duurzame verstedelijking is daarom niet nodig. 3.2.2

Nationale Omgevingsvisie (NOVI)

De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) is op 9 september 2020 vastgesteld. Publicatie heeft plaatsgevonden op 11 september 2020. In Nederland staan we voor een aantal urgente opgaven, die zowel lokaal, nationaal als wereldwijd spelen. Denk aan de opgaven op het gebied van klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw. Deze opgaven zullen Nederland flink veranderen. Door goed in te spelen op deze veranderingen kan Nederland vooroplopen en kansen verzilveren. Met de NOVI geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. In de NOVI zijn deze maatschappelijke opgaven samengevat in vier prioriteiten: ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie duurzaam economisch groeipotentieel sterke en gezonde steden en regio’s toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. 18

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

In dit bestemmingsplan zijn geen strijdigheden met de uitgangspunten uit de NOVI opgenomen. 3.2.3

Besluit algemene regels ruimtelijke ordening

Naast de SVIR is het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro), ook wel AMvB Ruimte genoemd, van toepassing. Het besluit bevat regels ter borging van een aantal nationale belangen. Het gaat onder meer over rijksbelangen zoals rijksvaarwegen, zones buisleidingen, zones van hoogspanningsleidingen en militaire objecten. Voor Eindhoven is de 380 Kv hoogspanningsleiding van belang. Deze is gelegen in Eindhoven Noord en (deels) Oost. Verder is in het Barro opgenomen dat de provinciale begrenzing van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS) direct doorwerkt naar het bestemmingsplan. De gebieden die de EHS vormen worden bij provinciale verordening aangewezen (zie ook paragraaf 3.3.3). Daarmee is de EHS een provinciaal belang geworden. Tot slot worden de belangen van luchthaven Eindhoven via het Barro geborgd. Op de Luchthaven wordt nader ingegaan in paragraaf 3.2.4 en 3.2.5. 3.2.4

Regeling algemene regels ruimtelijke ordening

In de Regeling algemene regels ruimtelijke ordening (Rarro) zijn de terreinen, gebieden en installaties zoals bedoeld in het Barro, aangewezen. Voor onderhavig gebied zijn de geluidszone en het obstakelbeheergebied behorende bij het luchtvaartterrein relevant. Deze gebieden zijn op onderstaande kaart aangegeven. In paragraaf 4.3 wordt nader ingegaan op geluid en in paragraaf 3.2.5 op de beperkingengebieden. Onderstaande kaart behoort bij de Rarro.

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

19

kaart militair luchtvaartterrein – Vliegbasis Eindhoven (bijlage 3.4 Rarro) Bron: http://wetten.overheid.nl 3.2.5

Luchthavenbesluit

In 2009 is de Wet luchtvaart gewijzigd. Naar aanleiding hiervan is een nieuw luchthavenbesluit voor Eindhoven vastgesteld. Dit is op 26 september 2014 vastgesteld en met ingang van 1 november 2014 in werking getreden. In het luchthavenbesluit zijn het luchthavengebied, de gebruiksmogelijkheden en het beperkingengebied vastgelegd. Voor het bestemmingsplan is vooral het beperkingengebied van belang. Het beperkingengebied bestaat uit: 1. de geluidszone: dit is de weergave van de geluidsbelasting van het gezamenlijke luchtverkeer (hier wordt in paragraaf 4.3.5 op ingegaan). Binnen deze zone gelden regels voor het bouwen van woningen en andere geluidsgevoelige gebouwen. 2. de obstakelbeheergebieden: hier gelden maximaal toelaatbare hoogtes voor objecten. 20

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

3. het vogelbeheersgebied: binnen dit gebied gelden regels voor een bestemming of gebruik dat vogels aantrekt. Hieronder wordt nader ingegaan op het obstakelbeheergebied en het vogelbeheersgebied.

Kaart beperkingengebied

De obstakelbeheergebieden Met de obstakelbeheergebieden wordt geregeld tot welke hoogte gebouwen en bouwwerken gebouwd mogen worden. Dit is om gevaar voor het vliegverkeer op en rondom de luchthaven te voorkomen. De toegestane hoogten worden bepaald door de vliegfunnel, de IHCS en de ILS. Vliegfunnel De vliegfunnel wordt bepaald door de start- en landingsbaan en het verlengde daarvan. Hier gelden beperkingen ten aanzien van het oprichten van obstakels. Het onderhavige bestemmingsplangebied ligt niet binnen het obstakelbeheergebied van de vliegfunnel. IHCS Het IHCS (Inner Horizontal and Conical Surface) is bedoeld om vliegtuigen die in het circuit vliegen (circuitverkeer), voorafgaand aan de landing, te beschermen tegen hoge objecten. Het betreft een zone van 4 km rond de landingsbaan waar maximaal 44 meter hoog mag worden gebouwd. Buiten deze zone gaat de maximaal toegestane bouwhoogte geleidelijk omhoog. Van de bebouwing binnen het plangebied die ligt binnen het obstakelgebied van de IHCS is de bestaande hoogte of hoogte conform de vigerende bestemmingsplannen als maximale hoogte toegestaan in het bestemmingsplan. Op grond van het bestemmingsplan zijn dus geen hogere objecten toegestaan dan nu het geval is.

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

21

Kaart obstakelbeheergebieden voor de vliegfunnel en IHCS

ILS Daarnaast beschikt de Luchthaven over een Instrument Landing System (ILS). Dit wordt gebruikt om een landing in verminderde weersomstandigheden mogelijk te maken. Voor een goed functioneren van het ILS geldt dat een gebied rondom de start- en landingsbaan geen verstoring mag opleveren. Daarom gelden ook in dit gebied beperkingen ten aanzien van de bouwhoogten van gebouwen en bouwwerken (zie onderstaande afbeelding).

Kaart ILS-verstoringsgebied Het onderhavige bestemmingsplangebied ligt binnen het obstakelbeheergebied van het ILS. Van de bebouwing binnen het plangebied die ligt binnen het obstakelgebied van de ILS is de bestaande hoogte of hoogte conform de vigerende bestemmingsplannen als maximale hoogte toegestaan in het bestemmingsplan. Op grond van het bestemmingsplan zijn dus geen hogere objecten toegestaan dan nu het geval is. Hoogtebeperkingen vanwege de ligging binnen het obstakelgebied zijn daarom niet nodig.

22

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Het vogelbeheersgebied Het plangbied ligt binnen het vogelbeheersgebied. Binnen het vogelbeheersgebied gelden regels voor een bestemming of gebruik dat vogels aantrekt. In beginsel is een grondgebruik of bestemming binnen de volgende categorieën niet toegestaan: oppervlaktewateren met een oppervlakte van meer dan 3 hectare; natuurbeschermingsgebieden en vogelbeschermingsgebieden; vishouderijen met extramurale bassins; extramurale opslag of verwerking van organisch materiaal; afvalwaterzuiveringsinstallaties.

Kaart Vogelbeheersgebied In de specifieke gebruiksregels is een verbod opgenomen voor functies/gebruik die niet toegestaan zijn conform het luchthavenbesluit Eindhoven; oppervlaktewateren met een oppervlakte van meer dan 3 hectare, natuurbeschermingsgebieden, vogelbeschermingsgebieden, vishouderijen met extramurale bassins, extramurale opslag of verwerking van organisch materiaal en afvalwaterzuiveringsinstallaties. 3.2.6

Bakens luchthaven Eindhoven en radarverstoringsgebied vliegbasis Volkel

Bij het bepalen van de maximaal toegestane bouwhoogte in het bestemmingsplan moet rekening worden gehouden met de bakens van luchthaven Eindhoven en het radarverstoringsgebied van vliegbasis Volkel. Bakens luchthaven Eindhoven Op en nabij de luchthaven Eindhoven zijn bakens (zie figuur 3.1) aanwezig om de richting van het vliegverkeer (zowel horizontaal als verticaal) te kunnen volgen: een VDF baken: Vertical Directional Finder. Dit is een hulpmiddel voor de luchtverkeersleiding om de richting te kunnen bepalen van het vliegtuig waarmee op dat moment wordt gecommuniceerd. een NDB; Non Directional Beacon. Dit wordt door vliegtuigen gebruikt als navigatiehulpmiddel op luchtroutes. Het is een bakenzender die een radiosignaal uitzendt dat door een peilontvanger in het vliegtuig wordt opgevangen. Hierdoor wordt de richting van het signaal ten opzichte van het vliegtuig bepaald. Door de richting van twee verschillende bakens te peilen kan de piloot zijn/haar positie bepalen. vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

23

De toetsingsgebieden liggen voor VDF geheel over het plangebied, maar hebben gezien de maximaal toegestane bouwhoogte geen consequenties.

Figuur 3.1. Afbeelding hoogtebelemmeringen bakens nabij luchthaven Eindhoven. Blauwe lijnen= VDF. Rode lijnen= NDB.

Radarverstoringsgebied Volkel Om het ongestoord functioneren van radar- en communicatie-apparatuur op de vliegbasis Volkel te waarborgen ligt er rond deze vliegbasis een cirkel met een straal van 50 nautische mijl (=27,8 km), gemeten vanaf de positie van de radar. Binnen dit radarverstoringsgebied moet voor ieder obstakel hoger dan 65 meter worden berekend of er verstoring van de radar optreedt. Onderhavig plangebied ligt niet binnen dit radarverstoringsgebied.

24

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Uitsnede uit kaart hoogtebelemmeringen als gevolg van luchthaven Eindhoven. Blauwe lijnenarcering= radarverstoringsgebied van vliegbasis Volkel.

3.2.7

Outer-horizontal

Met de “outer-horizontal” moet rekening worden gehouden bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Hoge objecten door de “outer-horizontal” kunnen leiden tot aanpassing van de vliegprocedures wat het, bijvoorbeeld, minder goed mogelijk maakt om het vliegverkeer van- en naar Eindhoven te spreiden. Deze “outer-horizontal” heeft een radius van 15 km rondom het midden van de start- en landingsbaan en ligt op een hoogte van 150 meter boven maaiveld (gerelateerd aan de baan). Objecten hoger dan 150 meter zijn toelaatbaar indien aangetoond is dat deze geen impact hebben op het vliegverkeer. Op de hieronder ingevoegde kaart is aangegeven binnen welke gebieden hoogbouw/windturbines kansrijk (=groen gekleurd), kansarm (= oranje gekleurd) of onmogelijk (=rood gekleurd) zijn. In de oranje gekleurde gebieden kan vooraf advies worden gevraagd bij de luchtverkeersleiding van de vliegbasis of de hoogbouw/winturbines op die locatie mogelijk worden geacht. Op grond van het bestemmingsplan zijn dus geen hogere objecten toegestaan dan nu het geval is.

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

25

3.3

Provinciaal beleid

3.3.1

Omgevingsvisie

De Brabantse Omgevingsvisie bevat de belangrijkste ambities voor de fysieke leefomgeving voor de komende jaren. Op 14 december 2018 is de omgevingsvisie vastgesteld. Daarna volgt een doorvertaling in een Omgevingsverordening en programma's. Tot die zijn vastgesteld blijven bestaande beleidsplannen voor natuur, ruimtelijke ordening, verkeer en vervoer en milieu en water van kracht. Daarmee wil Brabant op tijd klaar zijn voor de Omgevingswet wanneer deze in 2021 wordt ingevoerd.

In de Omgevingswet staan waarden als veiligheid, gezondheid en duurzame omgevingskwaliteit centraal. De Brabantse Omgevingsvisie voegt daar ambities aan toe voor vier hoofdopgaven: de energietransitie, een klimaatproof Brabant, Brabant als slimme netwerkstad en een concurrerende, duurzame economie. Voor ieder van deze opgaven geeft de omgevingsvisie aan wat de ambities op lange termijn zijn: wat is er nodig om Brabant in 2050 een gezonde, veilige en prettige leefomgeving te laten zijn? Maar ook een concreet tussendoel: waar moeten we in 2030 op zijn minst staan om dat langetermijndoel te halen? De omgevingsvisie geeft ook aan op welke nieuwe manieren de provincie met betrokkenen wil samenwerken aan omgevingsvraagstukken en welke waarden daarbij centraal staan. 3.3.2

Structuurvisie

Op 19 maart 2014 is de Structuurvisie Ruimtelijke Ordening 2014 in werking getreden. Deze structuurvisie is een actualisatie van de visie die in 2010 werd vastgesteld. De structuurvisie bestaat uit twee delen (A en B) en een uitwerking.

Deel A Deel A bevat de hoofdlijnen van het beleid. Hierin heeft de provincie haar belangen gedefinieerd en ruimtelijke keuzes gemaakt. De ruimtelijke visie van de provincie bestaat op hoofdlijnen uit een robuust en veerkrachtig natuur- en watersysteem, met aandacht voor bescherming tegen hoogwater, droogte en biodiversiteit. Een multifunctioneel landelijk gebied, 26

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

waar de functies landbouw, recreatie en natuur in relatie tot elkaar ruimte krijgen en een gevarieerd en aantrekkelijk stedelijk gebied met sterke steden, groene geledingszones en uitloopgebieden (intensieve recreatie, stadslandbouw). Aandacht wordt gevraagd voor sterke regionale economische clusters, (inter)nationale bereikbaarheid en knooppuntontwikkeling (zowel in de centra als aan de randen van de steden). De provincie realiseert haar doelen door regionaal samen te werken, te ontwikkelen, te beschermen en te stimuleren.

Deel B De ruimtelijke belangen en keuzes zijn in vier ruimtelijke structuren geordend. Deze vier ruimtelijke structuren worden in deel B beschreven en zijn:

1. de groenblauwe structuur De groenblauwe structuur bestaat uit bestaande natuur, watersystemen en nieuwe natuur in hiervoor kansrijke gebieden. Het behoud en de ontwikkeling van natuurwaarden is hier belangrijk. Daarnaast biedt de groenblauwe structuur ruimte aan een natuurlijk en robuust watersysteem. Dit is nodig voor een goed waterbeheer en biedt mogelijkheden om in te spelen op de effecten van klimaatverandering.

2. het landelijk gebied Het landelijk gebied ligt buiten de groenblauwe structuur en de stedelijke structuur. Het landelijk gebied biedt een multifunctionele gebruiksruimte voor land- en tuinbouw, natuur, water, recreatie, toerisme en kleinschalige stedelijke functies. Land- en tuinbouw zijn de grootste ruimtegebruikers. De provincie streeft hier naar een multifunctionele gebruiksruimte, met behoud van agrarische productieruimte in die delen van het landelijk gebied waar de landbouw leidend is voor nieuwe ontwikkelingen.

3. de stedelijke structuur De stedelijke structuur bestaat uit de steden en dorpen in Noord-Brabant. De provincie kiest vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

27

hier voor twee perspectieven. Ten eerste stedelijke concentratiegebieden waar de groei van de verstedelijking wordt opgevangen. De provincie wil de verstedelijking op goed ontsloten plekken concentreren en de groene ruimte tussen steden openhouden. Ten tweede dienen kernen in het landelijk gebied zoveel mogelijk te worden ontzien van verdere verstedelijking. Alleen de eigen verstedelijkingsbehoefte wordt daar opgevangen.

4. de infrastructuur Het infrastructuurnetwerk bestaat uit een fijnmazig en samenhangend netwerk van wegen, spoorlijnen, vaarwegen, luchthavens en buisleidingen. De Brabantse infrastructuur maakt deel uit van het internationale netwerk van infrastructuur in noordwest Europa. De provincie kiest hier voor een goede bereikbaarheid van BrabantStad en de economische clusters van Noord-Brabant. Voor het personenvervoer zijn het hoofdwegennet en het OV-netwerk BrabantStad de dragers. Het goederenvervoer wordt zoveel mogelijk via de te ontwikkelen Goederenruit (spoor en waterwegen) geleid. Zo wordt ruimte gemaakt voor het versterken van de (inter)nationale ontsluiting (weg, water, spoor en lucht) van de Brabantse steden.

Uitwerking structuurvisie De provincie heeft geen aparte ruimtelijke visie op het landschap ontwikkeld, maar geeft haar visie op het landschap vorm in de zogenaamde 'gebiedspaspoorten'. Daarin beschrijft de provincie welke landschapskenmerken zij op regionaal niveau van belang vindt en hoe deze kunnen worden versterkt. Er zijn ook deelstructuurvisies opgesteld voor specifieke onderwerpen. Zo is voor het gebied ten oosten van Eindhoven de deelstructuurvisie Brainport Oost opgesteld. Deze bevat keuzes voor wonen, werken en bereikbaarheid ten oosten van Eindhoven. Eindhoven vormt samen met de provincie en met de steden Breda, Helmond, 's-Hertogenbosch en Tilburg het stedelijk netwerk BrabantStad. Dit samenwerkingsverband vervult een voortrekkersrol bij de ruimtelijke en economische ontwikkeling van Noord-Brabant. Sterke steden zijn een voorwaarde voor de toekomst van Noord-Brabant. Vooral in deze steden is de dynamiek van Noord-Brabant goed zichtbaar. De provincie ziet deze steden als het brandpunt van de verstedelijking. Hier wordt geïnvesteerd in de binnensteden (stationsgebieden, kanaal- en snelwegzones) en worden hoogstedelijke functies, zoals bovenregionale voorzieningen, geconcentreerd. Daardoor wordt de centrale positie van de steden versterkt en het draagvlak voor hoogwaardig openbaar vervoer en stedelijke- en culturele voorzieningen op peil gehouden.

Dat draagt bij een hoogwaardig leef- en vestigingsklimaat in Noord-Brabant. 3.3.3

Interim omgevingsverordening

De Interim omgevingsverordening is vastgesteld door Provinciale Staten op 25 oktober 2019 en vervangt een aantal provinciale verordeningen: provinciale milieuverordening verordening natuurbescherming verordening ontgrondingen verordening ruimte verordening water verordening wegen Om straks klaar te zijn als de Omgevingswet in werking treedt, heeft de provincie eerst een Interim omgevingsverordening vastgesteld. Het is een ‘Interim’ omgevingsverordening om zo te benadrukken dat dit een tussenstap is naar de ‘definitieve’ omgevingsverordening gebaseerd op de Omgevingswet. De Interim omgevingsverordening is gebaseerd op de huidige wetgeving en moet aan de 28

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

wettelijke bepalingen van die wetgeving voldoen. Dat betekent dat nieuwe mogelijkheden uit de Omgevingswet nog niet zijn verwerkt. Er is wel zo veel als mogelijk aansluiting gezocht bij de Omgevingswet en de voorwaarden voor een omgevingsverordening (bijvoorbeeld bij de opbouw en de digitale vormgeving).Deze Interim omgevingsverordening voegt de bestaande regels over de fysieke leefomgeving zoveel mogelijk samen in één verordening en is beleidsneutraal. Alleen aanpassingen die nodig zijn vanwege de samenvoeging of vanwege al vastgesteld beleid, zoals de omgevingsvisie, worden meegenomen. In de Interim omgevingsverordening staan regels voor: Burgers en bedrijven: dit zijn zogenaamde rechtstreeks werkende regels voor activiteiten. Deze regels bevatten voorwaarden om zo’n activiteit te verrichten en geven ook aan of je bijvoorbeeld eerst een melding moet doen voordat je mag beginnen. Bestuursorganen van de overheid: dit zijn zogenaamde instructieregels. Met deze regels kan de provincie een opdracht geven aan gemeenten over onderwerpen die zij in het bestemmingsplan moeten opnemen of aan het waterschap over de manier waarop ze hun taken uitvoeren. Rechtstreeks werkende regels voor burgers en bedrijven Het gaat hier om regels die naast een eventuele vergunningplicht gelden.

Er zijn in de Interim Omgevingsverordening voor de volgende thema’s rechtsreekse regels opgenomen: grondwaterbescherming, grondwateronttrekking, bodemsanering, stortplaatsen, ontgrondingen, varend ontgassen, stiltegebied, wegen, natuur en landbouw. De meeste van deze regels waren eerst opgenomen in de Provinciale milieuverordening, de Verordening wegen, de Verordening ontgrondingen en de Verordening natuurbescherming. Binnen het plangebied zijn voor het volgende werkingsgebied rechtstreekse regels van toepassing: Stedelijk gebied Stedelijk gebied Dit werkingsgebied is relevant voor de rechtstreeks regels ten aanzien van landbouw. Binnen het plangebied is geen landbouw aanwezig of toegestaan. Om die reden is dit werkingsgebied voor dit plangebied niet relevant. Binnen het plangebied zijn rechtstreekse regels van toepassing voor grondwateronttrekking. Volgens Kaart 1: Rechtstreeks werkende regels: milieubeschermingsgebieden, natuur en wegen van de Interim omgevingsverordening Noord-Brabant is het plangebied in zijn geheel aangeduid als 'Diep grondwaterlichaam' en 'Geen attentiezone waterhuishouding'. Volgens artikel 2.20 van de Interim omgevingsverordening is de onconventionele winning van koolwaterstoffen verboden boven, in of onder een diep grondwaterlichaam.

Artikel 2.21 regelt dat onder bepaalde voorwaarden geen vergunning tot het onttrekken van grondwater ten behoeve van een bodemenergiesysteem, bedoeld in artikel 6.4, eerste lid, onder b, Waterwet, is vereist als sprake is van de zone 'Geen Attentiezone waterhuishouding'.

Instructieregels Dit zijn de regels die tot voor kort waren opgenomen in de Verordening ruimte Noord-Brabant. De regels zijn gekoppeld aan de aanduidingen die op de verschillende kaarten van de Interim omgevingsverordening zijn opgenomen.

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

29

Kaart 3: Instructieregels gemeenten: stedelijke ontwikkeling en erfgoed

Kaart 4: Instructieregels gemeenten: natuur en stiltegebieden

30

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Kaart 5: Instructieregels gemeenten: grondwaterbescherming, waterveiligheid en -berging

Op de 'Kaart 3: Instructieregels gemeenten: stedelijke ontwikkeling en erfgoed' is te zien dat het gehele plangebied aangeduid is als 'concentratiegebied - stedelijk gebied'. Het 'stedelijk gebied' is primair aangewezen om stedelijke functies zoals wonen, bedrijven en maatschappelijke voorzieningen op te vangen. In de interim omgevingsverordening zijn hier regels aan gekoppeld. Bij nieuwe ontwikkelingen moet hieraan getoetst worden. Dat is bij dit bestemmingsplan niet aan de orde. De huidige functies binnen het plangebied passen binnen de op basis van de verordening toegestane functies binnen stedelijk gebied. Op de 'Kaart 4: Instructieregels gemeenten: natuur en stiltegebieden' is te zien dat er binnen het plangebied geen provinciaal beschermde natuur en stiltegebieden zijn. Op de 'Kaart 5: Instructieregels gemeenten: grondwaterbescherming, waterveiligheid en -berging' is te zien dat er binnen het plangebied geen provinciaal beschermde gebieden zijn met betrekking tot grondaterbescherming, waterveiligheid en -berging. Op de 'Kaart 7: Instructieregels gemeenten: specifieke gebieden voor agrarische ontwikkelingen' is te zien dat het hele plangebied ligt in stalderingsgebied.

Dit bestemmingsplan betreft een actualisering die past binnen de regels van de Interim omgevingsverordening. Ontwerp omgevingsverordening Noord-Brabant De provincie heeft als eerste stap een Interim omgevingsverordening vastgesteld waarin de bestaande regels zijn samengevoegd. Voordat de Omgevingswet in werking treedt, wordt de definitieve omgevingsverordening vastgesteld. Deze definitieve verordening wordt tegelijk met de Omgevingswet van kracht. In de definitieve verordening worden, in tegenstelling tot de interim verordening, ook beleidswijzigingen verwerkt. De huidige regels in de Interim omgevingsverordening zijn gehanteerd als uitgangspunt. De belangrijkste wijzigingen zijn: Er is aansluiting gezocht bij de opbouw van de rijksregels. Diverse nadere regelingen zijn vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

31

in de Omgevingsverordening verwerkt. Vanwege het vervallen van de Wet bodembescherming zijn nieuwe regels opgenomen om verontreiniging van het grondwater te voorkomen. Het voorstel is om daarvoor ook voorbeschermingsregels vast te stellen. De aanwijzing van voor verzuring gevoelige kwetsbare gebieden (Wav-kaarten) is vervallen. De rechtstreeks werkende regels voor de ontwikkeling van veehouderij en mestbewerking vervallen. Het voorstel is om die te vervangen door voorbeschermingsregels. Er is een attentiezone geluid opgenomen langs provinciale wegen waarbinnen aandacht wordt gevraagd voor het oprichten van geluidgevoelige bebouwing. Gedeputeerde Staten hebben op 23 maart 2021 het ontwerp van de Omgevingsverordening vastgesteld. Deze ligt vanaf 9 april 2021 ter inzage voor de duur van zes weken. In het ontwerp van de omgevingsverordening Noord-Brabant zijn geen wijzigingen doorgevoerd ten opzichte van de interim omgevingsverordening die relevant zijn voor onderhavig plangebied.

3.4

Gemeentelijk beleid

3.4.1

Interimstructuurvisie 2009

In december 2009 is de Interimstructuurvisie 2009 door de gemeenteraad vastgesteld. Met de Interimstructuurvisie 2009 geeft de gemeenteraad invulling aan de ambitie om Eindhoven door te ontwikkelen in zijn kwalitatief hoogwaardige combinatie van wonen, werken en groen. De nadruk ligt daarbij ook op leefbaarheid en bereikbaarheid. Als kerngemeente van Brainport Zuidoost Brabant stuurt Eindhoven aan op het bieden van ruimte aan een krachtige ontwikkeling van deze economische kernzone, een hoge kwaliteit van de leefomgeving en aandacht voor sociale betrokkenheid en ondernemend burgerschap tot op buurtniveau. Op deze wijze geeft de raad invulling aan het begrip duurzame ruimtelijke kwaliteit. 3.4.1.1 Ruimtelijke hoofdstructuur De Interimstructuurvisie is het resultaat van de integratie van de ruimtelijk relevante raadsprogramma's die tot medio 2009 zijn vastgesteld. Dit is onder andere verbeeld in een kaart die inzicht biedt in de ontwikkelingen ten opzichte van de ruimtelijke hoofdstructuur. Met andere woorden de kaart geeft de ontwikkelingen aan binnen de hoofdstructuur.

32

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Figuur: Ruimtelijke hoofdstructuur Interimstructuurvisie Eindhoven Kerkdorp Acht is aangeduid als 'bebouwd gebied'. Op de kaart van de ruimtelijke hoofdstructuur is een lijn opgenomen voor een zoekgebied voor een station.

3.4.1.2 Gebruik van de ruimte De Interimstructuurvisie is het resultaat van de integratie van de ruimtelijk relevante raadsprogramma's die tot medio 2009 zijn vastgesteld. Dit is onder andere verbeeld in een kaart die inzicht biedt in de verdeling van het actuele en gewenste grondgebruik.

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

33

Figuur: Gebruik van de ruimte Interimstructuurvisie Eindhoven

Onderhavig plangebied is op de kaart 'Gebruik van de ruimte' uit de Interimstructuurvisie aangeduid als 'Wonen'. Deze gronden zijn voornamelijk bedoeld voor wonen, inclusief alle afgeleide wijk- en buurtgerichte functies op het gebied van (middelbaar-/ basis-)onderwijs, zorg, opvang, cultuur, religieuze voorzieningen, ontspanning en vrije tijd, groen (o.a. buurt- en wijkparken, sportfaciliteiten en –velden, buurtontmoetingsruimten), detailhandel en werken (woonwerkcombinaties en kleine bedrijven met milieucategorie 1, 2 en gedeeltelijk 3). Deze functies zijn noodzakelijk voor het functioneren van een gebied als woongebied. Zij vallen dus onder deze definitie en worden niet afzonderlijk in beeld gebracht, mede omdat hun ruimtebeslag relatief beperkt is. Dit bestemmingsplan is conserverend van aard. De huidige functies binnen het plangebied sluiten aan bij de in de Interimstructuurvisie genoemde functies. 3.4.2

Omgevingsvisie Eindhoven

Samen met de stad heeft de gemeente Eindhoven een omgevingsvisie opgesteld. Met ons hebben meegedacht: inwoners, ondernemers, belangenorganisaties, GGD, Veiligheidsregio, Omgevingsdienst, woningcorporaties, projectontwikkelaars, investeerders en andere overheden (buurgemeentes, provincie, rijk). Op 16 juni 2020 is de omgevingsvisie vastgesteld door de gemeenteraad. De omgevingsvisie is een integraal verbindende visie voor de fysieke leefomgeving die focus aanbrengt bij het inrichten van onze stad en stimuleert om samen te werken aan de stedelijke opgaven. De omgevingsvisie is gebaseerd op bestaand beleid. Het hebben van een omgevingsvisie is onder de nieuwe Omgevingswet verplicht. Omdat een omgevingsvisie allesomvattend is, willen we die lerende wijs ontwikkelen. Dat betekent concreet dat we, eerder dan wettelijk verplicht, met een omgevingsvisie komen. Maar dan wel een 'light-variant' (versie 1.0), die we één of twee jaar later gaan aanvullen en verfijnen. Deze omgevingsvisie (versie 1.0) is gebaseerd op het bestaand beleid. Het document vervangt niet de bestaande beleidsdocumenten, maar is een aanvullend beleidsdocument. De interim structuurvisie blijft daarom nog steeds van kracht. Bij het opstellen van een omgevingsvisie versie 2.0 wordt de interim structuurvisie wel ingetrokken. 34

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

Brainportregio De Brainportregio is een technologische topregio en één van de belangrijkste pijlers van de Nederlandse economie. De sleutel tot dit succes is samenwerking. Het is een regio van contrasten en dat maakt ons uniek: een hecht netwerk van steden, stedelijke buurgemeenten, dorpen en bewoond landelijk gebied. Je bent snel in de stad of juist in het groen, er is cultuur én natuur. We zijn sterk in high tech, design en innovaties en kennen een dynamische economie en een gastvrije bourgondische levensstijl. De strategie van de regio is gericht op het sterker maken van deze kwaliteiten door aan te haken op de eigen kracht en identiteit van de deelgebieden.

Ambitie Als centrumstad vervult Eindhoven een cruciale rol bij de versterking van Brainport Eindhoven als economische wereldspeler op het gebied van kennisintensieve maakindustrie en design. Om internationaal concurrerend te blijven, streeft Eindhoven samen met de regio naar een excellent woon- en werkklimaat. Eindhoven zet daarom in op gezonde en duurzame verstedelijking met behoud van stedelijke en dorpse kwaliteiten en met bijzondere aandacht voor sociale cohesie en inclusie. Eindhoven is in staat om zich snel aan te passen aan de steeds veranderende vraag naar geschikte en betaalbare ruimte om te wonen, werken, verblijven en recreëren. Deze ambitie vertaalt zich naar vier deelambities. Eindhoven als: economische wereldspeler; gezonde en toekomstbestendige stad; een sociale, inclusieve en gastvrije stad en een authentieke stad met sterke gebieden. Van ambitie naar stedelijke opgaven Als we onze ambities leggen naast de huidige kwaliteiten en structuren van de stad en de actuele trends en ontwikkelingen, zien we een aantal stedelijke opgaven voor de stad. Brainport Eindhoven blijft groeien, mede door de sterke economische positie. De ambities en groei vragen om ruimte voor nieuwe woningen, bedrijven en voorzieningen. Ruimte die we bieden door te verdichten in het gebied binnen de Ring en door te verdichten nabij voorzieningen als HOV en winkelcentra.

Met name binnen de Ring is voldoende ruimte om te verdichten, omdat er nog relatief weinig mensen wonen. Met de keuze voor verdichten binnen de Ring gaan we duurzaam om met de (groene) ruimte die de stad heeft. We behouden hiermee de kwaliteit van de groenstedelijke woonwijken, de landschapsparken en het buitengebied. De keuze voor een compact stedelijke woonmilieu gaat gepaard met forse investeringen in o.a. bereikbaarheid, luchtkwaliteit, groen en voorzieningen.

Eindhoven wil een leefbare en een inclusieve stad zijn waar iedereen kan profiteren van het succes van de Brainport. Dat vraagt om keuzes ten aanzien van het woning- en voorzieningenaanbod. Het verschil tussen de ambitie en de huidige stand van zaken in Eindhoven leidt tot zes concrete stedelijke opgaven: Werken aan een gezonde groei van de stad Werken aan een aantrekkelijk en hoogstedelijk centrum Werken aan leefbare, sociale wijken met een sterke identiteit Werken aan een duurzame en concurrerende economie Werken aan de energietransitie van de stad Werken aan een goede stedelijke bereikbaarheid

vastgesteld Kerkdorp Acht 2021 Gemeente Eindhoven

35

Samen werken aan de stedelijke opgaven Dit zijn de opgaven waar we als gemeente de komende jaren samen met onze partners aan werken. Wij werken zelf aan deze opgaven, maar stimuleren ook andere partijen in de stad om dit te doen. We bepalen samen met de stad en regio wat kansrijke initiatieven en locaties zijn. We geven prioriteit aan initiatieven die bijdragen aan meerdere stedelijke opgaven tegelijkertijd en kwaliteit toevoegen aan de stad. Hiernaast zetten we in op het beschermen en versterken van de stedelijke en groene hoofdstructuur van de stad. De gemeente organiseert het werken aan de stedelijke opgaven met thematische en gebiedsprogramma's en stimuleert o.a. via regels en uitgangspunten zoals opgenomen in de omgevingsvisie dat ook andere initiatiefnemers bijdragen aan het realiseren van de opgaven.

Plangebied Dit bestemmingsplan is niet gericht op ontwikkeling. Het bereiken van de doelen uit de omgevingsvisie gebeurt met name door ontwikkeling. Wel ziet dit bestemmingsplan op de doelen van de omgevingsvisie die zich richten op bescherming. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het beschermen van ons natuurnetwerk, het in stand houden van ecologische verbindingszones en het beperken van risico's bij branden, rampen en crisis door het opnemen van regels vanuit het oogpunt van externe veiligheid. Ook het beschermen van erfgoed zoals historische radialen, historisch groen en historische stedenbouwkundige structuur vallen hieronder. Daarnaast draagt dit bestemmingsplan bij aan een goede gezondheid van inwoners en een veilige leefomgeving. Zo is een specifieke bestemming voor het groen in het plangebied opgenomen en wordt ruimte geboden voor het realiseren van voet- en fietspaden en het bouwen van sport- en spelvoorzieningen in het openbare gebied. Daarnaast is in het bestemmingsplan een regeling opgenomen voor waterberging wanneer zich ontwikkelingen voordoen. Dit draagt bij aan een beter functionerend watersysteem. In de omgevingsvisie is ook aangegeven dat de gemeente ruimte biedt aan de buurteconomie, deeleconomie en andere initiatieven die bijdragen aan de levendigheid van wijken. Denk aan kleine bedrijfjes aan huis en ruimte voor creatief ondernemerschap.