22bst00609 - Bijlage 2 - Ontwerpbegroting 2023 CURE
Tekst van het document
ONTWERPBEGROTING 2023 GEMEENSCHAPPELIJKE REGELING CURE APRIL 2022
Samen naar een afvalloze maatschappij
WOORD VOORAF Voor u ligt de begroting van de Gemeenschappelijke regeling Cure (GR Cure). De GR verzorgt vanaf 1 januari 2014 het afvalbeheer voor de gemeenten Eindhoven, Geldrop-Mierlo en Valkenswaard. De begroting behelst de werkzaamheden van GR Cure in opdracht van de drie gemeenten. De 100% dochter van de GR, dat is Cure Uitvoeringsdienst B.V., omvat de personele kosten van het merendeel van het personeel. In voorliggende begroting van de GR zijn ook de begrote cijfers van de B.V. opgenomen.
Voorzitter van de Gemeenschappelijke regeling Cure April 2022
ONTWERPBEGROTING 2023 | 2
INHOUDSOPGAVE WOORD VOORAF
2
MANAGEMENTSAMENVATTING5 1. ALGEMEEN 1.1 1.2
Taken Cure in relatie tot gemeentelijke programma’s Uitgangspunten begroting
10 10 11
2. PROGRAMMA EN PRODUCTEN
13
2.1 2.2 2.3 2.4
13 14 19 20 20 27 29
Wat willen we bereiken? Beleid en nieuwe ontwikkelingen Bestaande service Kosten 2.4.1 Begroting 2023 Programma GR Cure 2.4.2 Begroting 2023 Producten GR Cure 2.4.3 Totale baten en lasten 2023 GR Cure
3. BBV-PARAGRAFEN
30
3.1 3.2 3.3 3.4 3.5
30 32 32 33 33 36 36 36 37 37 37
Weerstandvermogen en risicobeheersing Onderhoud kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering 3.4.1 Personeel en organisatie 3.4.2 Veiligheids-, gezondheids-, milieu- en kwaliteitszorg (SHEQ) 3.4.3 Administratieve organisatie 3.4.4 ICT 3.4.5 Inkoop 3.4.6 Communicatie Verbonden partijen
BIJLAGE I
SPECIFICATIE PER GEMEENTE
38
Gemeente Eindhoven per kostensoort Gemeente Eindhoven per product Gemeente Geldrop-Mierlo per kostensoort Gemeente Geldrop-Mierlo per product Gemeente Valkenswaard per kostensoort Gemeente Valkenswaard per product Niet-Cure gemeenten per kostensoort Niet-Cure gemeenten per product
38 41 42 45 46 49 50 51
BIJLAGE II
INVESTERINGEN EN KAPITAALLASTEN
52
Investeringsplan Specificatie investering 2023 Kapitaallasten
52 53 54
ONTWERPBEGROTING 2023 | 3
BIJLAGE III FINANCIERING
55
Langlopende leningen
55
BIJLAGE IV RESERVES EN VOORZIENINGEN
57
BIJLAGE V
58
EMU-SALDO
BIJLAGE VI OVERZICHT INTERNE EN EXTERNE WET- EN REGELGEVING
59
BIJLAGE VII MEERJARENRAMINGEN
60
60 61
COLOFON
Meerjarenraming exploitatie afvalbeheer Meerjarenraming investeringen
63
ONTWERPBEGROTING 2023 | 4
MANAGEMENTSAMENVATTING De begroting voor 2023 is tot stand gekomen door zorgvuldige ramingen van hoeveelheden, kostenontwikkelingen en trendanalyses. Het huidige takenpakket van Cure is beknopt weergegeven in paragraaf 2.3. Nieuw is het onderdeel Niet-Cure gemeenten. Eind 2021 heeft de leverancier te kennen gegeven hun bedrijfsactiviteiten voor het hardwarematige deel van ondergrondse containers te gaan beëindigen. Cure had in 2020 het onderhoud van ondergrondse containers al op zich genomen. Daar komt nu het keuren en wassen van ondergrondse containers bij. Veel gemeenten hebben deze stap nog niet gezet en krijgen hierdoor problemen. De gemeenten Best, Veldhoven en Waalre (de niet-Cure gemeenten) hebben Cure gevraagd het onderhoud, keuren en wassen voor hen te doen. Cure gaat dit doen voor 2023 en 2024 met na 1 jaar een evaluatie. Voor deze gemeenten zijn in begroting 2023 kosten opgenomen en voor hetzelfde bedrag omzet zodat het saldo voor deze gemeenten nihil is. De niet-Cure gemeenten dragen bij aan de overheadkosten van Cure en de Cure gemeenten lopen nadrukkelijk geen risico’s.
BEGROTING 2023 VERSUS REALISATIE 2021 (TWEE BOEKJAREN): EEN STIJGING VAN K€ 730
ONTWERPBEGROTING 2023 | 5
Beïnvloedbaar, incidenteel
ureninzet papier hoogbouw, investeringen in voertuigen en inzamelmiddelen (m.n. kapitaallasten)
84 1.340
('incidenteel' hoog bedrag als gevolg van inhaalslag), ICT (deels)
75 1.499
Beïnvloedbaar, structureel
uitbreiding ureninzet (grof vuil, kunststof, PMD, beheer milieustraten),
306
efficiency ureninzet (restafval, GFT, beheer milieustraten, CMS),
-146
ICT (deels),
-184
omzet buiten de begroting om
75
pacht achterterrein (tijdelijk, tot verhuur-compensatie mogelijk is)
242
51 Niet-beïnvloedbaar, incidenteel
242 Niet-beïnvloedbaar, structureel
CAO-stijging,
639
prijsindexering,
447
ureninzet wassen containers (uitbesteding niet meer mogelijk),
105
verwerkingskosten
284 1.475
Overigen / niet gecategoriseerd
31
Mutatie in gemeentelijke bijdrage operationele kosten Niet-beïnvloedbaar, structureel
onvoorzien buitengewone kosten
3.299 389 -2,957 -2.568
Mutatie in gemeentelijke bijdrage
730
k€
639 cao-stijging (niet beïnvloedbaar; structureel) In begroting 2023 is rekening gehouden met een stijging van 7,0% voor cao TLN en 5,65% voor cao Gemeenten (ten opzichte van gemiddeld over 2021, dus over 2 jaar). k€ 447 Overige prijseffecten (niet beïnvloedbaar; structureel) Prijsindexeringen over 2 jaren, voornamelijk voor voertuigkosten en inzamelmiddelen. k€ 306 Uitbreiding ureninzet (beïnvloedbaar; structureel) Voor Eindhoven met name verruiming openingstijden milieustraten, grof huisvuil, GFT en kunststof en voor Geldrop-Mierlo met name PMD. Voor alle drie de gemeenten is er sprake van uitbreiding ureninzet in de demontagehal. k€ 105 Ureninzet wassen containers (niet beïnvloedbaar; structureel) Na het beëindigen van deze dienstverlening door een derde gaat Cure dit zelf verzorgen, niet alleen voor de Cure-gemeenten, maar ook voor de Best, Veldhoven en Waalre k€ 84 Ureninzet papierinzameling los hoogbouw (beïnvloedbaar; incidenteel) Tijdelijk uitvloeisel van plan B Eindhoven tot plaatsing van ondergrondse containers. k€ -146 Efficiency ureninzet (beïnvloedbaar; structureel) Ter compensatie van bovengenoemde uitbreiding ureninzet besparingsmogelijkheden op dynamisch inzamelen bij ondergrondse containers en bij beheer milieustraten.
k€ -184 Wegvallen van coronaeffect op ureninzet (beïnvloedbaar; structureel) In 2021 is het doot coronamaatregelen geruime tijd niet toegestaan met vrijwilligers te werken, waardoor Cure meer eigen personeel heeft moeten inzetten. Begroting 2023 gaat ervan uit dat dit niet meer nodig is.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 6
k€ 1.340 Exploitatiekosten investeringen in voertuigen/inzamelmiddelen (beïnvloedbaar; incidenteel) Vanaf 2020 is doorgestart met het planmatig vervangen van oude of bovengrondse containers. Het vervangingsprogramma vraagt de komende jaren extra inzet en investeringen. In 2022 is een inhaalslag in gang gezet met ook nog grotendeels (duurdere) emissieloze voertuigen. k€ 284 Verwerkingskosten (niet beïnvloedbaar; structureel) Saldo van ongunstige prijsontwikkelingen en tariefsverwachtingen bij kunststof/PMD, papier, textiel en BSA respectievelijk gunstige prijsontwikkelingen bij glas, grond en GHA. Daarnaast zijn er gunstige volumeverwachtingen: beleidswijzigingen in de inzameling resulteren in minder restafval en meer kunststof/PMD en papier. k€ 150 ICT consultancy & licenties (beïnvloedbaar; incidenteel/structureel) Ons applicatielandschap is verouderd en ondersteunt de dienstverlening onvoldoende (het bedrijfsinformatiesysteem AfvalRIS ontwikkelt alleen nog voor vereisten vanuit wetgeving). Cure zal daarom nieuwe applicaties gaan implementeren. k€ 242 Pacht terrein nascheidingsfabriek (niet beïnvloedbaar; incidenteel) In 2021 heeft het Bestuur besloten om per 2022 deze kosten niet meer te activeren als voorbereidingskosten maar deze ten laste van het resultaat te laten komen. Zodra het terrein in gebruik genomen wordt, compenseert de verhuur deze kosten.
k€ 31 Overige k€ 389 Onvoorzien (niet beïnvloedbaar; structureel) Deze post staat in iedere begrotingen wordt in de realisatie niet apart gerapporteerd. k€ -2.957 Buitengewone lasten (niet beïnvloedbaar; structureel) Bij de vaststelling van de jaarrekening 2021 zal het Algemeen Bestuur voorgesteld worden om de onderschrijding te gebruiken om het restant van de voorbereidingskosten van de nascheidingsfabriek volledig af te boeken, zoals eerder is besloten door het Algemeen Bestuur. Hierdoor komen de lasten van deze voorbereidingskosten in 2023 niet meer voor. k€ 730 Verdeeld naar de Cure-gemeenten ziet deze stijging er als volgt uit: k€ k€ k€ k€
571 Gemeente Eindhoven 118 Gemeente Geldrop-Mierlo 41 Gemeente Valkenswaard 730
ONTWERPBEGROTING 2023 | 7
BEGROTING 2023 VERSUS GOEDGEKEURDE BEGROTING 2022: EEN STIJGING VAN K€ 612
Beïnvloedbaar, incidenteel
ureninzet papier hoogbouw,
84
investeringen in voertuigen en inzamelmiddelen (m.n. kapitaallasten)
744
('incidenteel' hoog bedrag als gevolg van inhaalslag), ICT (deels)
75 903
Beïnvloedbaar, structureel
uitbreiding ureninzet (grof vuil, kunststof, PMD, beheer milieustraten),
154
efficiency ureninzet (restafval, GFT, beheer milieustraten, CMS),
-245
ICT (deels),
244
omzet buiten de begroting om
-205 -52
Niet-beïnvloedbaar, incidenteel
pacht achterterrein (tijdelijk, tot verhuur-compensatie mogelijk is)
272 272
Niet-beïnvloedbaar, structureel
CAO-stijging,
403
prijsindexering,
277
ureninzet wassen containers (uitbesteding niet meer mogelijk),
105
verwerkingskosten
-1.233 -448
Overigen / niet gecategoriseerd
-63
Mutatie in gemeentelijke bijdrage
612
ONTWERPBEGROTING 2023 | 8
k€
403 cao-stijging (niet beïnvloedbaar; structureel) In begroting 2023 is rekening gehouden met een stijging van 4,25% voor cao TLN en 3,15% voor cao Gemeenten (ten opzichte van begroting 2022). k€ 277 Overige prijseffecten (niet beïnvloedbaar; structureel) Prijsindexeringen, voornamelijk voor voertuigkosten en inzamelmiddelen. k€ 154 Uitbreiding ureninzet (beïnvloedbaar; structureel) Voor Eindhoven met name grof huisvuil en kunststof en voor Geldrop-Mierlo met name PMD en beheer milieustraat en voor Valkenswaard beheer milieustraat. Voor alle drie de gemeenten is er sprake van uitbreiding ureninzet in de demontagehal. k€ 105 Ureninzet wassen containers (niet beïnvloedbaar; structureel) Na het beëindigen van deze dienstverlening door een derde gaat Cure dit zelf verzorgen. k€ 84 Ureninzet papierinzameling los hoogbouw (beïnvloedbaar; incidenteel) Tijdelijk uitvloeisel van plan B Eindhoven tot plaatsing van ondergrondse containers. k€ -245 Efficiency ureninzet (beïnvloedbaar; structureel) Voor Eindhoven met name restafval, GFT, beheer milieustraat en CMS, voor Geldrop Mierlo restafval en CMS en voor Valkenswaard restafval. k€ 744 Exploitatiekosten investeringen in voertuigen/inzamelmiddelen (beïnvloedbaar; incidenteel) De laatste jaren weinig investeringen in voertuigen/inzamelmiddelen.
In 2022 is een inhaalslag in gang gezet met ook nog grotendeels (duurdere) emissieloze voertuigen. k€ -1.233 Verwerkingskosten (niet beïnvloedbaar; structureel) Saldo van ongunstige prijsontwikkelingen en tariefsverwachtingen bij restafval en kunststof/PMD respectievelijk gunstige prijsontwikkelingen bij papier, glas en grond. Daarnaast zijn er gunstige volumeverwachtingen: beleidswijzigingen in de inzameling resulteren in minder restafval en meer kunststof/PMD en papier. k€ 319 ICT-kosten (beïnvloedbaar; incidenteel/structureel) Ons applicatielandschap is verouderd en ondersteunt de dienstverlening onvoldoende (het bedrijfsinformatiesysteem AfvalRIS ontwikkelt alleen nog voor vereisten vanuit wetgeving). Cure zal daarom nieuwe applicaties gaan implementeren. Daarnaast is de vraag naar support door onze externe provider toegenomen. k€ 272 Pacht terrein nascheidingsfabriek (niet beïnvloedbaar; incidenteel) In 2021 heeft het Bestuur besloten om per 2022 deze kosten niet meer te activeren als voorbereidingskosten maar deze ten laste van het resultaat te laten komen. Zodra het terrein in gebruik genomen wordt, compenseert de verhuur deze kosten. k€ -205 Omzet buiten de begroting om (beïnvloedbaar; structureel) Aan niet-Cure gemeenten in rekening te brengen onderhouds- en reinigingskosten voor ondergrondse containers.
k€ -63 Overige k€ 612 Verdeeld naar de Cure-gemeenten ziet deze stijging er als volgt uit: k€ 429 Gemeente Eindhoven +2,1% zie pag. 38-41 voor een uitgebreide toelichting k€ 10 Gemeente Geldrop-Mierlo +0,3% zie pag. 42-45 voor een uitgebreide toelichting k€ 173 Gemeente Valkenswaard +5,5% zie pag. 46-49 voor een uitgebreide toelichting k€ 612 Totaal +2,3%
ONTWERPBEGROTING 2023 | 9
1. ALGEMEEN 1.1 TAKEN CURE IN RELATIE TOT GEMEENTELIJKE PROGRAMMA’S De gemeenten Eindhoven, Geldrop-Mierlo en Valkenswaard hebben de afvalbeheertaken, zoals bedoeld in de artikelen 10.21 en 10.22 van de Wet Milieubeheer (inzameling van huishoudelijk afval en ketenregie), in de Gemeenschappelijke regeling Cure (GR Cure) ondergebracht. Deze regeling is op 30 januari 2013 in werking getreden en de organisatie is sinds 1 januari 2014 operationeel. In onderstaande tabel staat waar de bijdrage aan de Gemeenschappelijke regeling Cure in de verschillende programma’s uit de programmabegrotingen van de deelnemende gemeenten staat. Gemeente
Programma
Onderdeel
Eindhoven
Raadsprogramma HTV 7 Volksgezondheid en Milieu
TV 73 Afval
Geldrop-Mierlo
9 Natuur, milieu en duurzaamheid
Afval
Valkenswaard
1 Wonen
Milieu
GR Cure (hierna ook: Cure) heeft als doel het door middel van een openbaar lichaam beharti-gen van de belangen van - en het tot stand brengen van een samenwerking tussen - de aan de regeling deelnemende gemeenten op het terrein van het beheer van huishoudelijke afvalstof-fen afkomstig uit de deelnemende gemeenten en de daarmee samenhangende taken, een en ander met inachtneming van de Wet Milieubeheer en van het door de overheid gevoerde af-valstoffenbeleid. GR Cure kan daarnaast van één of meer deelnemende gemeenten en in samenhang daarmee van andere gemeenten en organisaties, opdrachten aannemen om belangen te behartigen.
Cure heeft als taak om de afvalketen optimaal te laten functioneren, nu en in de toekomst, bestaande uit: • de zorg voor de inzameling, het vervoer en de eventuele opslag van afvalstoffen, een en ander als bedoeld in de artikelen 10.21, lid 1 en 10.22, lid 1 van de Wet Milieubeheer, met inachtneming van nadere regelgeving en besluitvorming van de betrokken gemeenten ge-baseerd op de desbetreffende wettelijke bepalingen; • de zorg voor het beheer van huishoudelijke afvalstoffen, als bedoeld in titel 10.4 van de Wet Milieubeheer voor zover deze aan de gemeente is opgedragen; • het vermarkten van afvalstoffen; • de klachtenafhandeling; • de technische advisering aan de gemeenten inzake afvalbeleid, -inzameling en -verwerking; • het fungeren als kenniscentrum op het terrein van afval, gericht op het optimaal vermarkten van afval en het bevorderen dat afval weer als grondstof kan worden ingezet; • de ontwikkeling van projecten inzake afvalbeheer; • de registratie en administratieve verwerking inzake afvalbeheer; • het verzorgen van rapportages aan de gemeenten en aan nationale instanties (zoals het CBS). Cure verzorgt haar eigen ondersteuning van de bedrijfsvoering (financiën, personeel en organisatie, ICT, inkoop en administratie).
ONTWERPBEGROTING 2023 | 10
Cure ontzorgt de deelnemende gemeenten op het vlak van afvalbeheer. De gemeenten blijven zelf verantwoordelijk voor het afvalbeleid, de afvalstoffenverordening en de handhaving daarvan, alsmede voor het opleggen en innen van de afvalstoffenheffing en de reinigingsrechten. De begroting is opgesteld volgens de regels van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De inhoudelijke kaders voor de begroting zijn: • de genoemde programma’s van de meerjarige programmabegrotingen van de gemeenten Eindhoven, Geldrop-Mierlo en Valkenswaard; • de milieubeleidsplannen of afvalstoffenplannen van de gemeenten (en de doorwerking daarin van het vigerende landelijke afvalbeheerplan: LAP). Nieuw in deze begroting zijn de werkzaamheden die Cure in 2023 en 2024 zal uitvoeren voor de gemeenten Veldhoven, Best en Waalre. Het onverwachts wegvallen van de leverancier voor onderhoud ondergrondse containers vormde voor deze gemeenten een probleem. Aangezien Cure begin 2021 al was gestart met het onderhoud in eigen beheer kunnen we deze dienstverlening ook voor deze gemeenten uitvoeren. Nadrukkelijk is gezorgd dat de Cure-gemeenten geen risico lopen door deze activiteit.
1.2 UITGANGSPUNTEN BEGROTING Voor de opstelling van de begroting zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd: • de werkelijke cijfers over 2021; • de begroting voor 2022; • Indexatie van loonkosten volgens de cao TLN (+3,5% per 1-7-2021, 3,25% per 1-1-2022 en geschat 4,0% per 1-7-2023 t.o.v. 1-1-2020 en voor Gemeenten (+1,5% per 1-12-2021, 2,4% per 1-4-2022 en geschat 3,5% per 1-7-2023 t.o.v. 1-1-2021). Vanwege COVID-19 is de cao TLN, welke afliep op 31-12-2019 zonder aanpassing gecontinueerd voor 2020; • groei van inwoneraantallen 2021 - 2023 met 3,0% en als gevolg hiervan eenzelfde groei voor de inzet in uren en voor het volume huishoudelijk afval.
Hierbij dient in ogenschouw genomen te worden dat dit ook leidt tot een hogere opbrengst afvalstoffenheffing in de begroting van de gemeente; • een te bereiken efficiencybesparing op de ureninzet, waarbij het streven is om de extra uren te compenseren, bijvoorbeeld door dynamisch inzamelen; • tarieven volgens contracten voor zover bekend; anders toename prijspeil 2021 - 2023 met 4,0% (bron CPB notitie Actualisatie MLT 2022 – 2025, de op het voorblad vermelde economische groei); • het verduurzamen van het wagenpark door aanschaf van emissieloze voertuigen; • de verdeling van lasten van de gemeenschappelijke regeling Cure over de gemeenten is gekoppeld aan het dienstenpakket dat per gemeente wordt afgenomen (artikel 30 lid 3 van de gemeenschappelijke regeling). Lasten die niet direct zijn toe te delen aan gemeenten worden verdeeld op basis van de inzet van directe mensuren per deelnemende gemeente. • de diverse lastensoorten zijn individueel beoordeeld en begroot voor het te verwachten prijspeil.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 11
De lasten en baten van de begroting van Cure werken door in de begrotingen van de deelnemende gemeenten. Naast de lasten en baten van activiteiten van Cure kunnen op de begrotingen van de gemeenten lasten en baten worden opgenomen die betrekking hebben op het volgende: • afspraken en contracten met kringloopbedrijven over inzameling van afvalstromen; • afspraken met verenigingen over inzameling en vergoedingen van bijvoorbeeld papier en karton; • afspraken over vergoedingen voor particuliere initiatieven (bijvoorbeeld IVN Natuureducatie); • bijdragen van het voormalige SRE/Samenwerkingsverband Regio Eindhoven (thans MRE/Metropool Regio Eindhoven) inzake de Regeling Verwijdering Calamiteuze Stoffen (RVCS); • bijdragen voor het medegebruik van milieustraten; • poorttarieven bij milieustraten; • individuele vergoeding voor het ophalen van grof huisvuil; • afspraken met woningbouwcorporaties over specifieke inzameling van afvalstromen; • kapitaallasten die niet zijn opgenomen in de begroting van Cure; • het gemeentelijk sociaal minimabeleid (kwijtscheldingen en verminderingen); • aan afval gerelateerd beheer van openbare ruimte (onder meer beheer zwerfafval); • toezicht en handhaving; • bepaling, vaststelling en inning afvalstoffenheffingen en reinigingsheffingen; • lasten en baten in relatie tot het BTW-compensatiefonds (BCF).
ONTWERPBEGROTING 2023 | 12
2. PROGRAMMA EN PRODUCTEN 2.1 WAT WILLEN WE BEREIKEN? De primaire doelstellingen van Cure zijn afgeleid van de beleidsdoelstellingen van de gemeenten: • Milieu: op weg naar een (rest)afvalloze samenleving verminderen van de hoeveelheid te verbranden afval door uit het ingezamelde huishoudelijk afval de daartoe geschikte materiaalstromen zo veel mogelijk her te gebruiken; • Dienstverlening: door aan te sluiten op de leefwereld van de inwoners bieden van een op maat gemaakt, hoog serviceniveau aan de inwoners; • Werkgelegenheid: binnen de afvalketen creëren van werkgelegenheid voor mensen met verschillende opleidingsniveaus, met door coaching en laten opdoen van werkervaring speciale aandacht voor hen met een achterstand tot de arbeidsmarkt; • Kosten: realiseren van de bovengenoemde doelstellingen tegen zo laag mogelijke, maatschappelijke kosten.
Gerelateerde doelstellingen zijn: • zo veel mogelijk reduceren van de uitstoot van CO2 en fijnstof om in 2030 volledig emissieloos in te zamelen; • zo veel mogelijk terugdringen van bijzet tot een incidenteel in plaats van structureel probleem; • naar de gemeenten transparant zijn over onze dienstverlening en dit (continu) verbeteren; • naar de inwoners helder communiceren en dit (continu) verbeteren; • al naar gelang tijd en plaats realiseren van een optimaal netwerk van (boven- en ondergrondse) verzamelcontainers; • binnen de invloed van Cure stimuleren de regionale circulaire economie; • waar nodig, nuttig of wenselijk samenwerken met gelijkgestemde bedrijven en belangenorganisaties en samenwerking zoeken met regiogemeenten. De bovengenoemde doelstellingen vloeien voort uit landelijke wet- en regelgeving en zijn grotendeels verwoord in de verschillende gemeentelijke coalitieafspraken, beleidsplannen en programma’s. Specifiek voor voorliggende begroting geldt dat deze opgesteld is voorafgaand aan de gemeenteraadsverkiezingen, coalitievorming en -akkoord. Mocht uit laatstgenoemde blijken dat begroting daarmee niet in lijn ligt, dan volgt een begrotingswijziging.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 13
2.2 BELEID EN NIEUWE ONTWIKKELINGEN Op basis van het (recent vastgestelde) gemeentelijk beleid staan voor 2023 een groot aantal projecten op de rol. Deze projecten dragen bij aan de scheidingsdoelstellingen van de betreffende gemeente. Hergebruik van grondstoffen en verminderen van het te verbranden afval Deze doelstellingen zijn voor een groot deel te realiseren door inwoners de herbruikbare materialen aan de bron te laten scheiden. Uit onderzoek blijkt dat bronscheiding alleen onvoldoende is om deze doelstellingen te realiseren. Nascheiding is een noodzakelijke aanvulling op bronscheiding, zeker in gebieden waar bronscheiding traditioneel moeilijk is, zoals bij de hoogbouw en in centrumgebieden. Provincie NoordBrabant, Cure-gemeenten en de gemeenten Den Bosch, Helmond, Meierijstad en Oss onderzoeken daarom of een gezamenlijk nascheidingsini-tiatief in Oost-Brabant aanvullend kan bijdragen aan de hergebruiksdoelstellingen. In 2023 zetten we de benodigde stappen om tot een aanbesteding te komen. Regionale circulaire economie Waar mogelijk en in met inachtneming van de vigerende aanbestedingswetgeving bevordert Cure met haar inkoop- en aanbestedingsbeleid duurzaamheid, sociale werkgelegenheid en regionale bedrijvigheid.
CO2-reductie Binnen Cure onderkennen we verschillende mogelijkheden om de uitstoot van CO2 te reduceren: • verminderen van de hoeveelheid te verbranden afval door het scheiden van afval door de inwoners zo eenvoudig mogelijk te maken; • toetsen van be- en verwerking van de verschillende afvalstromen op CO2-uitstoot en daarin keuzes te maken in verwerking én verwerker; • optimaliseren van de inzameling om het aantal transportbewegingen te minimaliseren; • waar mogelijk medewerkers vaker thuis te laten werken. Een belangrijke mogelijkheid om de uitstoot van CO2 en daarnaast van fijnstof te reduceren, is de overgang naar een emissieloos wagenpark. Zie onderstaande tabel voor de planning daartoe.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 14
Voertuig
brandstof parknr. 2021
1
Zijlader
H2
5542
2
Zijlader
CNG
7616
3
Zijlader
CNG
7617
4
Zijlader
CNG
7618
5
Zijlader
CNG
7619
6
Zijlader
CNG
7620
7
Zijlader
CNG
7621
8
Zijlader
CNG
7622
9
Zijlader
CNG
7623
10
Zijlader
CNG
7648
11
Zijlader
CNG
7649
12
Zijlader
CNG
7650
13
Zijlader
CNG
1701
14
Zijlader
CNG
1702
15
Achterlader
Euro5
6045
16
Achterlader
Euro5
6775
17
Achterlader
Euro5
6776
18
Achterlader
Euro5
6777
19
Achterlader
Euro5
6787
20
Achterlader
CNG
7228
21
Achterlader
LNG
1704
22
Achterlader
LNG
1705
23
Achterlader
LNG
1706
24
Achterlader
LNG
1707
25
Haakwagen
Euro5
6089
26
Haakwagen
Euro5
7292
27
Haakwagen
Euro5
7293
28
Kraaninzamelvoertuig
Euro5
6158
29
Kraaninzamelvoertuig
Euro5
6649
30
Kraaninzamelvoertuig
Euro5
7525
31
Kraaninzamelvoertuig
Euro5
7843
32
Kraaninzamelvoertuig
Euro5
1703
33
Kraaninzamelvoertuig
Elektr.
2001
34
Bakwagen
Euro5
6933
35
Bakwagen
Euro5
7842
36
Bakwagen
Euro5
1801
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030
2031
2032
Fossiele Diesel Biodiesel HVO CNG/LNG Elektrisch Elektrisch/Waterstof
ONTWERPBEGROTING 2023 | 15
Milieustraat Valkenswaard Langjarig knelpunt is de geringe beschikbare ruimte op de milieustraat in Valkenswaard en de slechter wordende staat van onderhoud van het gebouw. In de meerjarenbegroting is voorzien dat Cure hier in 2024 in zal gaan investeren voor een bedrag van k€ 2.500. Onder- en bovengrondse verzamelcontainers In 2023 is worden 230 verzamelcontainers vervangen en worden circa 20 verzamelcontainers aan het containerbestand toegevoegd. Dit is exclusief de extra PBD-containers voor het project Uitbreiding PBDcontainers Eindhoven. Verbetering van de communicatie van en naar Cure Hoeksteen van een succesvol afvalbeleid is heldere en toegankelijk communicatie, zowel van Cure naar de inwoners als van de inwoners naar Cure. Naast het eenrichtingsverkeer via website, afvalapp, (digitale) afvalkalender, bewonersbrieven en advertenties speelt in het tweerichtingsverkeer de klantenservice van Cure een belangrijke rol om inwoners met vragen, klachten of andere meldingen te helpen. Om dit tweerichtingsverkeer te versterken heeft Cure als social-mediakanalen Facebook en Instagram toegevoegd. In 2023 vergroot Cure de toegankelijkheid voor de inwoners door informatie in (nog) meer talen aan te bieden. Bijzet Niet-regulier achtergelaten afval (bijzet en sluikstort naast een verzamelcontainer) is een landelijk probleem dat ook in de Cure-gemeenten voorkomt.
In 2019, 2020 en 2021 hebben Cure en gemeente Eindhoven diverse pilots uitgevoerd met wisselend maar vooral tijdelijk succes. In 2021 hebben we ook een plan van aanpak vastgesteld met en voor gemeente Valkenswaard. De aanpakstrategie voor beide gemeenten is in grote lijnen hetzelfde: [1] basis op orde, [2] monitoren van bijzet en dan pas [3] een projectaanpak kiezen: gebiedsgericht of hotspotgericht. Vanaf 2022 is dit beleid ook toegepast in de gemeente Geldrop-Mierlo. Via de pilots is de samenwerking tussen de verschillende partijen (de gemeente, de inwoners, Cure en Ergon) sterk verbeterd. In 2021 is Ergon begonnen met het vastleggen van de ruimingen in ons registratiesysteem Apptimize. Ook in 2021 is gestart met het handhaven op bijzet: maandelijks krijgen zo’n 65 inwoners een beschikking voor het opruimen van de door hen geplaatste bijzet. Om ongewenst gedrag niet te belonen is gestopt met doordeweeks ruimen van bijzet zonder melding. In de weekenden gebeurt dat nog wel op de ons bekende plaatsen. Samenwerking, registratie en handhaving hebben ervoor gezorgd dat sinds de tweede helft van 2021 zowel het aantal ruimingen als de daarbij ingezamelde hoeveelheid is afgenomen. Hoewel de bijzet meer en meer beheersbaar is, is de beoogde daling van 50% minder bijzet nog niet behaald.
Ervan uitgaande dat bijzet voor de afzienbare toekomst geen tijdelijk fenomeen, maar een maatschappelijk feit is, is de bestrijding van bijzet als regulier werk in de begroting opgenomen. Projecten Om de gemeentelijke en daarvan afgeleide eigen doelstellingen te realiseren voert Cure voortdurend verbeterprojecten uit. Dit doen we vanuit: • het verhogen van het milieurendement en duurzaamheid; • het verhogen van het serviceniveau; • het stimuleren van de circulaire economie en werkgelegenheid • het verbeteren van de kostenstructuur; • wettelijke ontwikkelingen.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 16
Ook de zienswijzen op de begroting die de verschillende gemeenteraden geven, kunnen aanleiding zijn een project uit te voeren. We onderscheiden daarbij: • interne projecten, die door Cure - al dan niet voortvloeiend uit wetgeving - zelf worden geïnitieerd om dienstverlening, service en kosten te optimaliseren kunnen worden. • externe projecten, die gemeenten vanuit beleidskeuzes en zienswijzen aan Cure hebben opgedragen. In 2021 is gestart met het opzetten van projectmanagement. Indirect personeel gaat vanaf 2022 uren die aan projecten besteed worden verantwoorden. Aan de hand van de opgedane ervaring kan in de toekomst gedetailleerder op projectniveau begroot worden. Voor 2023 staan de volgende, nieuwe projecten gepland.
Bovengenoemde projecten vloeien grotendeels voort uit het Grondstoffenplan dat de van de gemeenteraad van Geldrop-Mierlo in oktober 2021 heeft vastgesteld, en uit Plan B, dat de gemeenteraad van Eindhoven medio 2021 heeft vastgesteld. De gemeente Valkenswaard conformeert zich aan de landelijke normen, zoals deze zijn neergelegd in het Landelijk Afvalbeheers Plan (LAP). In 2020 stond dit doel op 75% scheidingspercentage en maximaal 100 kg restafval per inwoner per jaar; vanaf 2025 staat het doel op maximaal 30 kg restafval per inwoner per jaar en vanaf 2050 is het doel een volledig circulaire economie. Er is overigens een zeer beperkt aantal gemeenten die het doel van 2020 hebben gehaald. Desalniettemin wil de gemeente Valkenswaard stappen zetten waarmee deze doelstellingen in zicht komen. Cure zal daarin de gemeente adviseren en de gemeente zal de noodzakelijke besluiten daartoe moeten nemen. • Voor Geldrop-Mierlo betreft het de frequentieverlaging van de inzameling van restafval met minicontainers en daaruit voortvloeiend het omgekeerde inzamelen. Door de frequentieverlaging • dalen de kosten met 162k€ (inzamelkosten en verwerkingskosten samen). Verder staat een proef gepland met een mobiele milieustraat voor kleinere artikelen die nu te vaak in de grijze bak terecht komen.
• Voor Eindhoven gaat het grootste project over oud papier en karton: het uitzetten van minicontainers bij alle laagbouwaansluitingen in 2024 gevolgd door ondergrondse containers bij de hoogbouwaansluitingen. Bij de hoogbouw is hierdoor meer ureninzet nodig in 2023. • Voor Valkenswaard zullen een aantal maatregelen ingevoerd worden die leiden tot een hoger scheidingspercentage van het afval. Over de concreet uit te voeren maatregelen moet nog besloten worden.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 17
•
• •
In 2023/2024 is de noodzakelijke upgrading en uitbreiding van de milieustraat Lodewijkstraat gepland. Hierdoor is tevens de mogelijkheid ontstaan om middels een circulair ambachtscentrum de circulaire doelen van de gemeente te verwezenlijken. Voor meer informatie over een circulair ambachtscentrum verwijzen wij u naar pagina 54. Voor alle drie de gemeenten gaat Cure proeven voorbereiden om GFE te gaan scheiden in de hoogbouw en/of laagbouw. Voor alle drie de gemeenten gaat Cure ook onderzoeken of de textielinzameling op een andere en effectievere wijze kan plaatsvinden dan nu het geval is.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 18
2.3 BESTAANDE SERVICE Soort
Activiteit
Frequentie
EHV
GEL
VLK
Algemeen
Beheer afvalketen
Dagelijks
x
x
x
Vermarkten van alle afvalstromen
Dagelijks
x
x
x
Legen minicontainers restafval
1 x per 2 weken
x
↓
x
fHRA: fijn huishoudelijk restafval
1 x per 4 weken
gHRA: grof huishoudelijk restafval GFT: groente-, fruit- en tuinafval + etensresten
Inzamelen zakken restafval
1 x per week
x
Legen verzamelcontainers restafval
2 x per week / 1 x per week
x
Legen ondergrondse containers restafval
Volmelding
x
Inzamelen Big Bags / grof huishoudelijk afval
Afroep
x
Inzamelen los aangeboden grof huishoudelijk afval
Afroep
x
x
Legen minicontainers gft
1 x per 2 weken
x
x
Legen minicontainers gft (wintermaanden)
1 x per 4 weken
y
y
1 x tot 3 x per week
x
PBD: plastic verpakkingen, blik Legen bovengrondse en ondergrondse PBD-containers en drankkartons P: plastic verpakkingen OPK: oud papier en karton
y
Inzamelen van zakken PBD
1 x per 2 weken
Legen bovengrondse en ondergrondse PBD-containers
1 x tot 3 x per week
x x
x
x
x x
Inzamelen los aangeboden oud papier en karton
1 x per 2 weken
↓
Inzamelen los aangeboden oud papier en karton binnenstad
1 x per week
↓
Legen minicontainers oud papier en karton
1 x per 2 weken
↓
1 x per 4 weken
y
Legen verzamelcontainers oud papier en karton inpandig
1 x per week
x
Legen verzamelcontainers oud papier en karton bovengronds
2 x per week
x
x
x
x
Legen verzamelcontainers oud papier en karton ondergronds
2 x per week
x
x
Glas: verpakkingsglas
Legen bovengrondse en ondergrondse glascontainers
1 x per week
x
x
x
Textiel
Inzameling textiel bovengronds
1 x per week
x
x
x
x
x x
x
x
x
x
x
Inzameling textiel ondergronds KGA
Legen chemoboxen
Afroep
x
Kerstbomen
Organiseren en inzamelen van kerstbomen d.m.v. standplaatsen
Jaarlijks
x
Milieustraat
Beheer milieustraten
Dagelijks
x
Transport afvalstromen milieustraten
Dagelijks
x
Mobiele milieustraat Klantenservice Containerbeheer
y
Aannemen en intern verwerken van burgermeldingen
Dagelijks
x
x
x
Beheren, repareren, uitzetten en innemen van alle containers
Dagelijks
x
x
x
Regie op plaatsen ondergrondse containers
Projectgewijs
x
x
x
Mechanisch onderhoud boven en ondergrondse containers
Dagelijks
x
x
x
Diftar
Registreren van ledigingen en klaarzetten voor facturatie
Dagelijks
Zwerfvuil
Opruimen bijgeplaatst afval ("bijzet") directe omgeving verzamelcontainers
Bij lediging container
x
Opruimen bijzet hotspotlijst
Dagelijks / weekend
x
Afval-opruimacties samen met de buurt
Afroep
x
x x
x x
LEGENDA x
wordt geheel 2023 uitgevoerd
↓
vervalt in de loop van 2023
y
wordt in de loop van 2023 ingevoerd
ONTWERPBEGROTING 2023 | 19
2.4 KOSTEN 2.4.1 BEGROTING 2023 PROGRAMMA GR CURE In deze paragraaf staan de lasten weergegeven van de programma’s op het vlak van afvalbeheer voor de Gemeenschappelijke regeling per deelnemende gemeente voor het boekjaar 2023. De programmabegroting is gebaseerd op de uitgangspunten die in paragraaf 1.1 zijn genoemd. Nieuw is het onderdeel Niet-Cure gemeenten. Eind 2021 heeft de leverancier te kennen gegeven hun bedrijfsactiviteiten voor het hardwarematige deel van ondergrondse containers te gaan beëindigen. Cure had in 2020 het onderhoud van ondergrondse containers al op zich genomen. Daar komt nu het keuren en wassen van ondergrondse containers bij. Veel gemeenten hebben deze stap nog niet gezet en krijgen hierdoor problemen. De gemeenten Best, Veldhoven en Waalre (de niet-Cure gemeenten) hebben Cure gevraagd het onderhoud, keuren en wassen voor hen te doen. Cure gaat dit doen voor 2023 en 2024 met na 1 jaar een evaluatie. Voor deze gemeenten zijn in begroting 2023 kosten opgenomen en voor hetzelfde bedrag omzet zodat het saldo voor deze gemeenten nihil is. De niet-Cure gemeenten dragen bij aan de overheadkosten van Cure en de Cure gemeenten lopen nadrukkelijk geen risico’s. Programma’s Gr Cure Bedragen *€1.000
Begroting 2021
Realisatie 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Verschil begroting 2023 vs. realisatie 2021
Programma Afval Eindhoven
16.007
14.804
16.687
16.517
1.713
Geldrop - Mierlo
2.529
2.167
2.698
2.616
449
Valkenswaard
2.504
2.288
2.609
2.696
407
-54
-54
Niet-Cure gemeenten Totaal programma Afval
21.040
19.259
21.994
21.776
2.516
Programma Overhead 2.995
3.319
3.329
3.898
579
Geldrop - Mierlo
Eindhoven
742
792
787
880
89
Valkenswaard
532
586
556
648
62
54
54
4.269
4.697
4.673
5.479
783
Eindhoven
332
2.007
257
287
-1.720
Geldrop - Mierlo
74
487
69
68
-420
Valkenswaard
49
466
42
38
-429
455
2.961
369
392
-2.569
Eindhoven
19.334
20.130
20.273
20.702
571
Geldrop - Mierlo
3.345
3.446
3.554
3.564
118
Valkenswaard
3.086
3.340
3.208
3.381
41
0
0
27.647
730
Niet-Cure gemeenten Totaal programma Overhead Onvoorz., buitengew. lst., VpB
Niet-Cure gemeenten Totaal onvoorz., buitengew., VpB Totaal generaal
Niet-Cure gemeenten Totaal generaal
25.765
26.917
27.036
ONTWERPBEGROTING 2023 | 20
Gr Cure (totaal) uitgesplitst naar programma/kostensoort
Begroting 2021
Realisatie 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Verschil begroting 2023 vs. realisatie 2021
Bedragen *€1.000
Programma Afval Direct personeel
6.181
6.367
6.676
7.019
652
Tractie
3.173
2.976
3.499
4.271
1.296
Inzamelmiddelen
2.447
2.122
2.493
2.521
399
Verwerking
7.777
6.463
8.004
6.771
308
352
270
262
274
4
Overige directe kosten
Diensten derden
1.168
1.174
1.148
1.212
38
Omzet buiten begroting
-57
-112
-88
-292
-180
Totaal programma Afval
21.040
19.259
21.994
21.776
2.516
Indirect personeel
2.595
2.768
2.734
2.948
180
Overige indirecte kosten
1.673
1.726
1.644
2.339
613
202
295
193
-10
Programma Overhead
Projecten Totaal programma Overhead
4.269
4.697
4.673
5.479
783
Saldo lasten - baten
25.309
23.956
26.667
27.255
3.299
366
390
390
Onvoorzien
453
Buitengewone lasten Vennootschapsbelasting Bijdrage gemeenten
2.957
-2.957
2
4
2
3
-1
25.765
26.917
27.036
27.647
730
Toelichting op de begroting 2023 versus de realisatie 2021 De lasten van activiteiten variëren per gemeente. Aantal inwoners, aantal aansluitingen, inzamelmethoden en gemeentelijke infrastructuur zijn bepalende factoren voor de te besteden mens- en voertuiguren en de ingezamelde tonnages zijn bepalend voor de kosten en opbreng-sten van verwerkers. De begroting voor 2023 is k€ 730 hoger dan de realisatie over 2021. Hiervan komt k€ 390 voor rekening van de post onvoorzien.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 21
Grootste verschillen in de begroting 2023 t.o.v. de realisatie 2021
Totaal
Eindhoven
Geldrop-Mierlo
Valkenswaard
Corona-effect 2021
-184
-122
-17
-45
Wassen containers
105
63
7
5
Verruiming openingstijden milieustr.
97
97
Niet Cure
30
Papier los hoogbouw
84
84
Demontagehal uitbreiding inzet
55
30
18
7
Kleding duurder
41
29
7
5
Uitbreiding ureninzet
154
89
13
13
Efficiency/taakstelling
-146
-93
-48
-5
Afname indirect personeel
-25
-18
-4
-3
2
15
-24
-20
31 100
Wijziging verhouding indir. pers.
39
Subtotaal personeelskosten
183
174
-48
-43
Kapitaallasten electr. vs. convent.
507
385
58
64
Kapitaallasten verv. afgeschr. wagens
480
362
56
62
Uitbreiding 1 E-waswagen
170
94
15
15
Uitbreiding 1 haakwagen
75
57
9
9
-224
-162
-26
-27
-9 -4
Brandstof E-wagens Overig voertuigen
-30
23
-39
-10
Kapitaallasten vervanging containers
374
319
18
37
Kapitaallasten papiercontainers
171
171
Support Smartbox & volmeldsyst.
49
26
3
20
Kapitaallasten inhaalafschr. 2021
-144
-123
-7
-14
Wassen containers
-88
-52
-18
-18
1.340
1.100
69
138
Subtotaal tractie & inzamelmiddelen Tariefverschillen verwerking
1.508
1.035
327
146
Volumeverschillen verwerking
-1.224
-1.223
-51
50
639
453
107
79
CAO-stijging 2021-2023: Prijsindex 2021-2023 4%
46
33
447
330
61
52
4
Subtotaal effecten prijs- en volume
1.370
595
444
327
4
Pacht terrein nascheidingsfabriek
242
174
36
26
6
ICT consultancy & licenties nw. appl.
150
108
22
16
4
Kapitaallasten opslagruimte kantoor
93
68
12
9
4
-180
-19
-2
1
-160
Omzet buiten de begroting om Overig
102
91
6
-4
9
Subtotaal overige
407
422
74
48
-137
Onvoorzien
389
285
67
37
-2.957
-2.004
-487
-466
Buitengewone lasten 2021 Vennootschapsbelasting Subtotaal onvoorzien/bijz.lst./VpB Totaal
-2
-1
-1
-2.570
-1.720
-421
-429
0
730
571
118
41
0
ONTWERPBEGROTING 2023 | 22
a. Personeelskosten - De personeelskosten stijgen door het bereikte cao-akkoord. De cao TLN liep ultimo 2019 af, maar is vanwege COVID-19 voor 2020 zonder wijziging gecontinueerd. De als vitaal bestempelde (afval) transportsector heeft twee goede jaren achter de rug. Als gevolg hiervan is er een inhaalslag gekomen voor de loonindexatie. Door dit cao-effect stijgen de loonkosten van 2021 naar 2023 met k€ 639. - Het jaar 2021 werd vooral gekenmerkt door COVID-19. Veel mensen moesten thuiswerken, dit bracht meer huishoudelijk afval met zich mee. Hierdoor moest Cure een grotere inzet plegen. In begroting 2023 is er van uit gegaan dat COVID-19 achter de rug is, waar-door de personeelskosten met k€ 184 dalen. - Bij een aantal activiteiten is uitbreiding van ureninzet noodzakelijk. Dat is onder andere het geval bij GHA, kunststof/PMD en de demontagehal. Deze extra inzet kost k€ 209. In begroting 2023 is getracht om deze uitbreiding te compenseren met een efficiencyslag c.q. taakstelling op andere activiteiten waardoor de kosten met k€ 146 dalen. Als gevolg van het door gemeenteraad van Eindhoven genomen besluit inzake Plan B zal in 2023 de ureninzet voor inzameling papier bij hoogbouw toenemen. Zodra de ondergrondse containers geplaatst worden (in 2024) zal deze inzet weer afnemen. Als gevolg van het door de gemeenteraad van Geldrop-Mierlo genomen besluit m.b.t.
het grondstoffenplan zullen door frequentieverlaging bij de inzameling van restafval de kosten gaan dalen. - In begroting 2023 is verder rekening gehouden met verruiming openingstijden milieustraten Eindhoven (k€ 97), papierinzameling los hoogbouw Eindhoven (k€ 84) en wassen van wijkcontainers door beëindiging van die bedrijfsactiviteiten door de leverancier (k€ 105). b. Tractie en inzamelmiddelen Voertuigen - In 2021 heeft Cure voor haar wagenpark nieuw beleid geformuleerd. Dit had enige tijd nodig, zeker gelet op de eisen voor het milieu. Daarnaast heeft de opzet van nieuwe aanbestedingsvorm t.b.v. emissieloze voertuigen ook de nodige tijd gekost. De laatste jaren is hierdoor weinig in voertuigen geïnvesteerd en is in 2021 deels met een aantal afgeschreven voertuigen ingezameld. Hiermee is k€ 480 bespaard. Naar verwachting zullen in 2022 en 2023 21 voertuigen aangeschaft worden, waarvan 14 elektrische; dit leidt tot k€ 507 hogere kapitaallasten. Van deze 21 zijn er 19 vervangingen en 2 uitbreidingen. De uitbreiding van een haakwagen is nodig i.v.m. de avondsluiting bij verwerker Remondis, waardoor Cure niet meer in tweeploegendienst kan rijden. Deze extra wagen brengt extra exploitatiekosten van k€ 75 met zich mee. De uitbreiding van een E-waswagen is nodig door het beëindigen van de betreffende dienstverlening door leverancier.
Deze extra wagen brengt extra exploitatiekosten k€ 170 met zich mee. Inzamelmiddelen - Vanaf medio 2020 is een inhaalslag voor vervanging gestart die ook in de komende jaren een vervolg zal krijgen; dit leidt tot k€ 374 hogere kapitaallasten. Omdat er ook een aantal nieuwe ondergrondse containers bij komt, nemen ook de supportkosten voor elektronische meldsystemen toe met k€ 49. - De gemeente Eindhoven heeft in het kader van de Afvalstrategie gekozen voor een wijziging van de papierinzameling. Dit gebeurt nu met losse bundels aan de straat, maar daar komen minicontainers en ondergrondse containers voor in de plaats. Hierdoor stijgen de kapitaallasten met k€ 171.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 23
c. Prijs- en volumestijgingen De reeds bekend zijnde prijsstijgingen uit lopende contracten zijn verwerkt in de begroting. Daar waar de tarieven niet bekend zijn is rekening gehouden met een index van 4,0% voor de periode 2021 - 2023. De volumes stijgen in het algemeen als gevolg van de groei van inwoneraantallen. Rekening is gehouden met een groei van 3,0% voor de periode 2021 - 2023. Dit geldt zowel voor de inzet in mens- en voertuiguren als voor de afvalvolumes. Met betrekking tot de inzet in mens- en voertuiguren is taakstellend rekening gehouden met een efficiencybesparing ter grootte van de groei van inwoneraantallen. De hier genoemde prijs- en volumestijgingen zijn in de regel niet door Cure beïnvloedbaar. Zo was bij textiel de vergoeding begin 2021 € 375 per ton, maar daalde deze in mei 2021 naar € 130 per ton (dit komt gemiddeld neer op € 212 per ton). In begroting 2023 is conservatief rekening gehouden met € 90 per ton. Bij papier een tegenovergesteld beeld: in 2020 schommelde het opbrengsttarief rond € 60 per ton, maar door corona werd er in 2021 meer thuisgewerkt, waren winkels enige tijd gesloten, namen internetbestellingen toe en dus ook de vraag naar papier en karton en steeg het opbrengsttarief naar € 135 per ton. In begroting 2023 is voorzichtigheidshalve rekening gehouden met een tarief van € 90 per ton.
Cure doet vanzelfsprekend haar uiterste best om beleid te bepalen waardoor bespaard kan worden. Dat kan zijn op prijs (door mee te liften met Midwaste om door het grotere volume van alle leden samen een gunstiger prijs te krijgen), maar ook op volume (project milieustraten, beter scheiden, papier inzamelen met minicontainers en zo voorts). De verwerkingskosten stijgen met k€ 284 door prijsverschillen (een stijging van k€ 1.508) respectievelijk volumeverschillen (een daling van k€ 1.224). De prijsverschillen betreffen: papier k€ 553 milieustraatstromen k€ 483 kunststof k€ 202 restafval k€ 150 textiel k€ 117
minder opbrengst (opbrengsttarief daalt van € 135 naar € 90 per ton); meer kosten (BSA-tarief stijgt van € 74 naar € 175 per ton); meer kosten (door strengere acceptatie meer vervuiling) meer kosten (tarief stijgt van € 98 naar € 101 per ton) minder opbrengst (opbrengsttarief daalt van € 212 naar € 90 per ton).
De volumeverschillen betreffen: kunststof k€ 557 meer opbrengst (hoger volume door beleidswijziging inzameling restafval); restafval k€ 492 minder kosten (lager volume door beleidswijziging inzameling); papier k€ 145 meer opbrengst (hoger volume door beleidswijziging inzameling restafval).
d. Overige In 2021 deden zich een aantal eenmalige zaken voor die uiteraard niet in begroting 2023 zijn meegenomen: extra kosten door corona, boekwaardewinst voertuigen, afschrijvingskosten door wijziging levensduur en verwerkingsopbrengsten voorgaande boekjaren (voornamelijk afrekening kunststofvergoeding). Per saldo was dit in 2021 voordelig, maar in de vergelijking van begroting 2023 met realisatie 2021 nadelig.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 24
e. Post onvoorzien, buitengewone resultaten en vennootschapsbelasting De post onvoorzien is voor het eerst in begroting 2017 opgenomen omdat GR Cure vanwege de kostprijsconstructie voortdurend budgetrisico loopt voor wat betreft externe factoren (zoals bijvoorbeeld marktprijsontwikkelingen). De post onvoorzien mag uitsluitend aangewend worden na goedkeuring van het Bestuur. In 2021 is een buitengewone last genomen van k€ 2.957 die geen betrekking heeft op de reguliere dienstverlening en vanzelfsprekend niet in begroting 2023 voorkomt.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 25
Toelichting op de begroting 2023 versus begroting 2022 De begroting voor 2023 is k€ 612 hoger dan de goedgekeurde begroting 2022. De post onvoorzien stijgt met k€ 22. Voor de verklaring geldt vrijwel hetzelfde als hiervoor bij de verschillen tussen begroting 2023 en realisatie 2021 verklaard is. Voor de periode 2022-2023 is de algemene prijsindex 2,0% en de algemene volume-index is 1,6%. Grootste verschillen in de begroting 2023 t.o.v. begroting 2021
Totaal
Eindhoven
Geldrop-Mierlo
Valkenswaard
Kapitaallasten voertuigen
440
343
43
54
Kapitaallasten inzamelmiddelen
493
452
14
27
7
1
4
2
Kapitaallasten milieustraten
Niet Cure
Kapitaallasten kantoor
22
15
1
2
4
Uitbreiding 1 E-waswagen
170
94
15
15
46
Uitbreiding 1 haakwagen
75
57
9
9
-516
-457
-19
-40
Onderhoud/wassen containers Support Smartbox & volmeldsyst.
23
Subtotaal investeringen
714
505
67
23 92
CAO-stijging 2022-2023
403
287
67
49
Wassen containers
105
63
7
5
Papier los hoogbouw
84
84
Demontagehal uitbreiding inzet
43
23
14
6
50 30
Uitbreiding ureninzet
111
40
25
7
Efficiency/taakstelling
-245
-149
-81
-15
39
Subtotaal personeelkosten
501
348
32
52
Volume-effect verwerking
-882
-823
-43
-16
Prijseffect verwerking
-351
-250
-70
-31
Prijseffectindex 2022-2023 2%
277
203
38
33
3
Subtotaal prijs- & volumestijging
-956
-870
-75
-14
3
69
Pacht terrein nascheidingsfabriek
272
193
41
32
6
ICT consultancy & licenties nw. appl.
319
228
44
36
11
Overige
-62
41
-97
-27
21
Omzet buiten de begroting om
-205
-45
-2
2
-160
Subtotaal overige
324
417
-14
43
-122
Onvoorzien
22
29
-2
-5
Vennootschapsbelasting
0
Subtotaal onvoorzien/bijz.lst./VpB
22
29
-2
-5
0
Totaal
612
429
10
173
0
ONTWERPBEGROTING 2023 | 26
2.4.2 BEGROTING 2023 PRODUCTEN GR CURE Algemeen De productbegroting geeft inzicht in de verschillende soorten afvalstromen binnen de Gemeenschappelijke regeling Cure. Gr Cure (totaal) uitgesplitst per product /soort afval
Begroting 2021
Realisatie 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Verschil begroting 2023 vs. realisatie 2021
Bedragen *€1.000
1. HVOD
14.992
15.144
15.882
16.126
982
a) Restafval
11.310
11.268
11.585
11.600
332
b) Bijzet
452
359
415
398
39
62
96
121
140
45
d) GFT
c) Grof huisvuil
3.168
3.422
3.762
3.987
566
2. Papier
1.699
699
1.236
1.504
805
Lasten
2.143
2.383
2.136
2.779
396
Baten
-444
-1.684
-900
-1.275
409
3. Kunststof / PMD
257
-85
165
-203
-118
Lasten
765
750
794
973
223
Baten
-508
-835
-629
-1.176
-341
4. Luiers
63
68
69
70
3
5. Glas
108
-23
98
25
48
Lasten
426
330
407
396
66
Baten
-318
-353
-309
-371
-18
6. Textiel
-186
-11
141
56
67
Lasten
265
185
250
218
33
Baten
-451
-196
-109
-162
34
7. Milieustraten
7.457
7.270
8.086
8.503
1.233
Lasten
7.963
8.119
8.687
9.154
1.035
Baten
-506
-848
-601
-651
197
8. Containerbeheer
597
624
667
1.040
416
9. Klantenservice
303
313
330
341
28
10. Overige
76
70
79
85
16
11. Omzet buiten begroting
-57
-112
-88
-292
-180
25.309
23.956
26.667
27.255
3.299
366
390
390
Saldo lasten - baten Onvoorzien
453
Buitengewone lasten Vennootschapsbelasting Bijdrage gemeenten
2.957
-2.957
2
4
2
3
-1
25.765
26.917
27.036
27.647
730
ONTWERPBEGROTING 2023 | 27
Toelichting per product De begroting voor 2023 is k€ 730 hoger dan de realisatie over 2021. Gecorrigeerd voor de in 2021 genomen buitengewone last van k€ 2.957 is de stijging € 3.687k. In de programmabegroting zijn de grootste verschillen per kostensoort uiteengezet. Deze verklaringen zijn ook van toepassing op de productspecifieke verschillen. Hieronder staan de voornaamste verschillen per product. HVOD De huisvuil ophaaldienst stijgt met k€ 982 ten opzichte van 2021. Hiervan wordt k€ 566 veroorzaakt door GFT en k€ 332 door restafval. Voor beide fracties geldt dat de ureninzet t.o.v. 2021 afnemen. De hogere kosten worden veroorzaakt door hogere afschrijvingskosten van elektrische zijladers. Papier De totale lasten voor papier stijgen met k€ 805 ten opzichte van 2021. De inzamelkosten stijgen met k€ 396, door. vervanging van conventionele achterladers door elektrische achterladers respectievelijk de overgang naar inzameling met containers (in Eindhoven). De baten voor papier dalen met k€ 409 door een daling in de vergoeding van € 135 per ton in 2021 naar een begrote € 90 per ton in 2023. De prijsopdrijvende werking meer thuis, meer internetbestellingen en dus meer verpakkingen valt naar verwachting weg. Kunststof/PMD De totale baten voor kunststof/PMD stijgen met k€ 118 ten opzichte van 2021.
De inzamelkosten stijgen met k€ 223 door meer ureninzet, vervanging van conventionele voertuigen door elektrische voertuigen en door uitbreiding van het aantal containers. De baten voor kunststof/PMD stijgen met k€ 341 door meer volume door uitbreiding van containers in Eindhoven en frequentiewijzigingen in Geldrop-Mierlo. Verwacht wordt dat de vergoeding in 2023 verlaagd gaat worden door strengere samenstellingseisen. Voor Eindhoven en Valkenswaard is rekening gehouden met 10% en voor Geldrop-Mierlo met 20%. Daarnaast is het tarief gedaald van € 245 per ton in 2021 naar € 215 per ton in begroting 2023. Het positieve resultaat over voorgaande boekjaren in 2021 van k€ 15 is nadelig in de vergelijking met begroting 2023. Luiers De lasten voor luiers stijgen met k€ 3 als gevolg van prijsindexatie. De luiers worden van oudsher ingezameld door een derde partij. Glas De lasten voor glas stijgen met k€ 48 ten opzichte van 2021. De inzamelkosten stijgen met k€ 66 door vervanging van conventionele voertuigen door elektrische voertuigen en door uitbreiding van het aantal containers om een beter scheidingsresultaat te bereiken. De baten voor glas stijgen met k€ 18. Het voordeel uit een hoger volume en betere marktprijzen bedraagt k€ 22. Het positieve resultaat over voorgaande boekjaren in 2021 van k€ 4 is nadelig in de vergelijking met begroting 2023.
Textiel De lasten voor textiel stijgen met k€ 67. De inzamelkosten stijgen met k€ 33 door meer ureninzet, vervanging van conventionele voertuigen door elektrische voertuigen en door uitbreiding van het aantal containers om een beter scheidingsresultaat te bereiken. De baten voor textiel dalen met k€ 34 door ongunstigere marktprijzen. In 2021 bedroeg de gemiddelde opbrengst € 212 per ton, in begroting 2023 wordt uitgegaan van € 90 per ton.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 28
Milieustraten De lasten voor milieustraten stijgen met k€ 1.233. De inzamelkosten stijgen met k€ 1.035 vanwege verruiming openingstijden milieustraten Eindhoven, meer ureninzet in de demontagehal en slechtere marktprijzen voor BSA. De baten voor milieustraten dalen met k€ 197 door ongunstiger marktprijzen voor metaal en papier. Containerbeheer De lasten voor containerbeheer stijgen met k€ 416, door uitbreiding ureninzet vanwege plotselinge beëindiging van enkele activiteiten door leverancier. Klantenservice De lasten voor Klantenservice stijgen met k€ 28 door prijsindexatie. Overige De overige lasten stijgen met k€ 16, vrijwel geheel als gevolg van meer inzet. In begroting 2023 is er van uit gegaan dat het aantal opschoonacties Eindhoven naar het niveau van vóór de COVID-19-periode gaat. Omzet buiten begroting Deze nemen met k€ 180 toe. Hiervan betreft 160k€ de aan niet-Cure gemeenten in rekening te brengen ondersteuning voor containerbeheer. Post onvoorzien, buitengewone resultaten en vennootschapsbelasting Zie hiervoor punt e. van de Toelichting op de programmabegroting.
2.4.3 TOTALE BATEN EN LASTEN 2023 GR CURE Onderstaande tabel geeft de totale lasten en baten van Cure per deelnemende gemeente. Gr Cure
Totaal
Eindhoven
Geldrop-Mierlo
Valkenswaard
Niet Cure
Lasten
31.022
23.184
4.198
3.641
160
Baten
-3.767
-2.769
-701
-297
-160
Onvoorz., bijz., VpB
392
287
68
38
0
Bijdragen gemeenten
27.647
20.702
3.564
3.381
0
ONTWERPBEGROTING 2023 | 29
3. BBV PARAGRAFEN In deze begroting van de Gemeenschappelijke regeling Cure zijn enkele van de paragrafen die worden genoemd in het BBV relevant. Het gaat om: -
weerstandsvermogen en risicobeheersing; onderhoud kapitaalgoederen; financiering en investeringen; bedrijfsvoering; verbonden partijen.
3.1 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING De Gemeenschappelijke regeling Cure heeft geen weerstandscapaciteit opgebouwd. De systematiek van kostprijsbegroting staat dit niet toe. Mogelijke schade en risico’s van materieel belang kunnen niet binnen de eigen weerstandscapaciteit worden opgevangen. Jaarlijks wordt er afgerekend met de deelnemende gemeenten. Eventuele risico’s zijn voor rekening van de gemeenten. In januari 2016 heeft het Algemeen Bestuur van Cure ingestemd om vanaf 2017 een post onvoorzien in de begroting op te nemen om autonome externe ontwikkelingen, die invloed hebben op het resultaat van de GR Cure in toekomst op te vangen, zoals: - onvoorziene bovenmatige uitval van personeel en/of voertuigen; - bovenmatige schade aan voertuigen; - wijziging in brandstofkosten; - prijsschommelingen in de verwerkingstarieven; De post onvoorzien zou een begrotingswijziging als gevolg van een wijziging in de autonome ontwikkeling kunnen voorkomen. Het aanspreken van het budget in de post onvoorzien kan uitsluitend met goedkeuring van het Dagelijks Bestuur van Cure. De hoogte van de post onvoorzien is in 2023 € 390.000. T.o.v. begroting 2022 is deze post iets gestegen, vooral omdat voor een aantal fracties contracten aflopen in 2022 en 2023 waardoor er een prijsrisico is m.b.t. nieuwe contracten. Realisatie 2021
Begroting 2022
Begroting 2023
Raming 2024
Raming 2025
Raming 2026
Netto schuldquote
77%
104%
132%
144%
168%
164%
Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
77%
104%
132%
144%
168%
164%
Solvabiliteitsratio
-3%
1%
1%
65%
60%
58%
Structurele exploitatieruimte
6%
2%
1%
1%
1%
1%
Grondexploitatie
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
Belastingcapaciteit
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
n.v.t.
Kengetallen
ONTWERPBEGROTING 2023 | 30
ALGEMENE RISICO’S De werkzaamheden die door Cure worden uitgevoerd kenmerken zich door een intensieve deelname aan het verkeer. De mensen en voertuigen van Cure lopen dagelijks risico betrokken te worden bij een ongeval. Het risico dat een van de medewerkers betrokken raakt bij een verkeersongeval is financieel afgedekt middels diverse verzekeringen. Onderstaand volgt een summier overzicht van de huidige verzekeringen van Cure: Materieel Cure heeft een algemene aansprakelijkheidsverzekering voor bedrijven met een verzekerd bedrag van € 5.000.000 per aanspraak en € 10.000.000 per verzekeringsjaar. Verzekerd is de schade door aansprakelijkheid als gevolg van verwijtbaar handelen of nalaten van Cure of haar werknemers. Elk voertuig heeft een aansprakelijkheidsverzekering conform de WAM voor schade aan derden. Persoonlijke ongevallen Het bedrijf heeft ten behoeve van haar werknemers, tijdelijk personeel en uitzendkrachten een collectieve ongevallenverzekering. Onder deze verzekering vallen ook de vrijwilligers die worden ingezet bij de inzameling van oud papier en karton. Vast personeel heeft een dekking van 7 dagen per week en 24 uur per etmaal. Tijdelijk personeel en uitzendkrachten zijn verzekerd tijdens de werkzaamheden en de route van en naar het werk.
Milieutechnisch Schade aan derden die wordt veroorzaakt als gevolg van bijvoorbeeld het weglekken van olie of chemisch afval dat op straat of op de locaties van Cure terecht komt, is middels een milieu aansprakelijkheidsverzekering tot een bedrag van € 5.000.000 per aanspraak en € 10.000.000 per verzekeringsjaar verzekerd. Aansprakelijkheid bestuurders Cure heeft ten behoeve van de bestuurders van Cure Uitvoeringsdienst B.V. een aansprakelijkheidsverzekering voor Bestuurders en Commissarissen afgesloten ter bescherming van aanspraken in het privé vermogen. Het verzekerd bedrag is € 5.000.000 per aanspraak en per verzekeringsjaar. Cure voert op periodieke basis overleg met haar verzekeringsadviseur over diverse verzekeringsaangelegenheden met betrekking tot de bedrijfsactiviteiten en bezittingen. Mede op basis van deze besprekingen wordt het risicobeheer en verzekeringsbeleid vastgesteld. Hieronder wordt een aantal specifieke risico’s benoemd.
VOORBEREIDINGSKOSTEN NASCHEIDINGSFABRIEK Een werkgroep met Cure en een aantal Brabantse gemeenten onderzoekt of met de tonnages en de doelstellingen die we samen hebben een nascheidingsinstallatie, met ‘proven technology’, door een aanbesteding in Oost-Brabant (locatie Cure) geëxploiteerd is te krijgen. Bij een onverhoopte negatieve besluitvorming over het doorgaan van het project Nascheidingsfabriek zou dit direct resulteren in een nadelig resultaat in het jaar dat het besluit definitief genomen is. Immers, het voornemen van ingebruikname komt bij negatieve besluitvorming te vervallen. De voorbereidingskosten bedragen ultimo 2021 k€ 350. Afhankelijk van een eventu-eel besluit over een alternatief scenario is het maximale risico voor de gemeente Eindhoven: k€ 244, gemeente Geldrop-Mierlo: k€ 60 en gemeente Valkenswaard: k€ 46.
ONTWERPBEGROTING 2023 | 31
BELASTING OP MILIEUGRONDSLAG C.Q. VERBRANDINGSBELASTING Het tarief bedroeg in de jaren 2016 t.e.m. 2022 achtereenvolgens: € 13,07, € 13,11, € 13,21, € 32,12, € 32,63, € 33,15 en € 33,58 per ton verbrand afval. In begroting 2023 is rekening gehouden met € 34,00 per ton verbrand afval. Het werkelijke tarief kan significant afwijken van hetgeen in de begroting is opgenomen.
VERWERKINGSTARIEVEN De tarieven voor met name kunststof, papier en textiel kunnen in de praktijk significant afwijken van hetgeen in begroting 2023 is opgenomen. Dit kan een groot risico met zich meebrengen, zelfs groter dan waarmee in de post onvoorzien rekening is gehouden.
3.2 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN Op grond van de BBV gaat deze paragraaf in op het onderhoudsbeleid en de financiële consequenties daarvan. Het investeringsplan voor GR Cure staat in Bijlage II. Voor het onderhoud van kapitaalgoederen is geen voorziening gevormd voor het begrotingsjaar 2023. Onderhoud wordt in 2023 ten laste van het begrotingsjaar 2023 geboekt. Cure pacht de grond van locatie Acht in Eindhoven en heeft de gebouwen daarop in eigendom. Cure huurt de gebouwen en de gronden van de milieustraten in Geldrop-Mierlo en Valkenswaard en de gronden van milieustraten Lodewijkstraat in Eindhoven. Het onroerend goed op de milieustraten in Eindhoven en voor een deel de milieustraat in Geldrop-Mierlo is (per 1 januari 2014 c.q. 1 augustus 2016) eigendom van Cure. Bij aanschaf van nieuwe voertuigen wordt meteen een onderhoudscontract afgesloten. Het werken volgens dit ‘Total Cost of Ownership’-principe blijkt voor Cure het meest efficiënt te werken.
3.3 FINANCIERING Cure financiert haar investeringen bij banken. Als samenwerkingsverband van de gemeenten Eindhoven, Geldrop-Mierlo en Valkenswaard is Cure in de gelegenheid om de kapitaalbehoefte te dekken met leningen bij de Bank Nederlandse Gemeenten. Op grond van de Financiële beheers- en controleverordening en het Treasurystatuut van Cure worden voor leningen offertes bij tenminste twee banken opgevraagd. De komende jaren wordt de Treasury verder ontwikkeld in overleg met de deelnemende gemeenten. Begrotingstechnisch wordt binnen de gegeven procuratie en binnen de geldende regelgeving met betrekking tot leningen een passende financiering voorzien van zowel bedrijfsvoering als investeringen. De verwachting is dat het saldo kredieten ultimo 2023 € 37.435.898k bedraagt. Dit is in bijlage III verder gespecificeerd.
SCHATKISTBANKIEREN Door wijziging van de Wet Financiering Decentrale Overheden (FIDO) in verband met het rentedragend aanhouden van liquide middelen in ‘s Rijks schatkist, zijn alle decentrale overheden verplicht om hun overtollige (liquide) middelen aan te houden in de schatkist. Dagelijks wordt het gehele banksaldo automatisch afgeroomd ten gunste van de rekening bij het Agentschap van de Generale Thesaurie (Ministerie van Financiën). Bijlage V geeft inzicht in het EMU-saldo..