Totaaldocument jaarrekening 2023

Gemeenten < 25.000 inwoners: 49,307o Wat hebben we daarvoor gedaan? *Onderzoek naar grootschalige en MKB-kavels in de Kempen (programmering werklocaties) GOED VESTIGINGSKLIMAAT Indicator Aantal bedrijfsvestigingen per 10.000 inwoners* (verplicht)

Realisatie 2023 Eersel: 1.446 (waarstaatjegemeente) Nederland: 1.209

Norm Norm: > het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners Norm gerealiseerd?

*de wettelijke norm gaat uit van ‘per 1.000 inwoners’, maar waarstaatjegemeente geeft de indicator per 10.000 inwoners

Wat hebben we daarvoor gedaan? *Uitvoering Kempische en Eerselse Detailhandels-visie; *Betrokkenheid bij Kempisch Bedrijvenpark; *Uitvoering Kempenvisie Bedrijventerreinen. Indicator Waardering vestigingsklimaat gemeente (rapportcijfers n.a.v. ondernemerspeiling)*

Realisatie 2023 Gegevens (nog) niet beschikbaar

Norm Norm: > het gemiddelde van gemeenten < 25.000 inwoners 77

(eigen indicator) *de ondernemerspeiling heeft in 2023 niet plaatsgevonden

2022 Eersel: 6,26 (ondernemerspeiling waarstaatjegemeente) Nederland: 6,30

Norm gerealiseerd?

Wat hebben we daarvoor gedaan? *Afleggen bedrijfsbezoeken; *Optimaliseren digitale serviceverlening. *Ondernemers meer betrekken bij beleidsvorming. informatievoorziening aan ZZP’ers;

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2023 Behoud van werkgelegenheid Uitvoering Kempische Industrie Agenda (KIA) - Slimme Maakregio Door het Huis van de Brabantse Kempen is in samenwerking met het Kempisch Ondernemers Platform (KOP) en de Kempengemeenten een Kempische Industrie Agenda (KIA) ontwikkeld. Dit is een economisch plan voor de Kempen. In samenwerking met de Kempengemeenten wordt hieraan uitvoering gegeven. Voorbeelden zijn het onderzoek naar de Kempische maakindustrie en de Ambitie Slimme Maakregio De Kempen. De eerste twee jaren zijn projecten echter maar mondjesmaat van de grond gekomen. Reden was het ont­ breken van structurele samenwerking tussen de triple helix partijen waardoor de synergie ontbrak. Het KOP heeft daarom het initiatief genomen om ter uitvoering van het KIA alle partijen aan de tafel te krijgen. Inmid­ dels heeft het uitvoeren van KIA weer focus, meestal benoemd als Slimme Maakindustrie. Voor Kempische Economische projecten is in de begroting structureel onder de laatste noemer geld opgenomen en uitgege­ ven voor financiering van project zoals bedoeld door het KIA. Uitvoering Kempische en Eerselse Detailhandelsvisie Zowel lokaal, in Kempenverband als in regionaal verband zijn detailhandelsvisies opgesteld. De Eerselse Detailhandelsvisie is voornamelijk de bestuurlijke leidraad voor nieuwe detailhandelsontwikkelingen.

De Kempische Detailhandelsvisie is in 2020 geëvalueerd. De conclusie is dat deze visie geen aanpassing behoeft, maar dat nadrukkelijk aandacht moet worden besteed aan de uitvoering daarvan. Samenwerking met de andere Kempengemeenten is daarbij noodzakelijk. Als eerste van de aanbevelingen is de monitoring van (leegstaande) winkelpanden in 2021 uitgevoerd. In Eersel is nagenoeg geen winkelleegstand. De winkelleegstand wordt jaarlijks gemonitord. De Kempische Detailhandelsvisie wordt periodiek besproken binnen het Kempisch Retail Board, waarin ook de gemeente Eersel zitting heeft. Informatievoorziening aan zelfstandigen zonder personeel (ZZP’ers) Een groot deel van de Eerselse ondernemers bestaat uit ZZP’ers. Daarom besteden we aan deze groep aandacht op het gebied van voorlichting. In november 2023 is samen met de gemeente Reusel-deMierden een goed bezochte voorlichtingsbijeenkomst gehouden met Annemarie van Gaal als inspirerende spreker. . In 2024 zal weer een bijeenkomst georganiseerd worden. Kempische Bedrijventerreinenvisie De belangstelling voor bedrijfsgrond blijft onverminderd groot. Zowel lokaal als bij het Kempisch Bedrijvenpark (percelen ^000M2. I Meerheide III, 2e fase is inmiddels helemaal uitgegeven. Op dit moment zijn er in de gemeente Eersel geen uitgeefbare bedrijfsgronden meer voorhanden. Ook de gronden op het KBP zijn inmiddels verkocht of in optie gegeven.

In 2022 is gestart met een Kempisch onderzoek naar grote ^ 5.000 m2) en kleine bedrijfskavels lokaal (MKB-kavels). Dit regionale traject (programmering werklocaties) heeft ook in 2023 zijn beslag gekregen en loopt nog door in 2024.

78

Goed vestigingsklimaat Uitgifte Meerheide III Alle gronden op Meerheide zijn inmiddels uitgegeven. Er zijn geen uitgeefbare gronden meer voorhanden. Zoals hiervoor aangegeven is samen met de Kempengemeenten een onderzoek gestart naar mogelijkheden voor bedrijventerreinen voor grote (KBP) en kleine kavels (lokaal). Bevorderen Vrijetijdseconomie Vrijetijdseconomie is een speerpunt in het beleid van onze gemeente. We streven er lokaal en regionaal naar om onze gemeente aantrekkelijk en leefbaar te houden voor onze bewoners, bezoekers en bedrijven. Het is daarom voor ons als gemeente en destinatiemarketingorganisatie Visit Eersel belangrijk te blijven wer­ ken aan het kwalitatief doorontwikkelen van onze gemeente. Vrijetijdseconomie draagt bij aan onze kwaliteit van leven, de sociale cohesie, de publieke voorzieningen, de aantrekkelijke inrichting van de openbare ruim­ ten, het kunnen ontmoeten, het aangenaam besteden van vrije tijd en gevoel van ‘trots’. Dat vraagt om in­ vesteringen op het gebied van vrijetijdseconomie. Wat doen we ervoor regionaal Samen met de Kempengemeenten Bladel, Bergeijk en Reusel-De Mierden werkt Eersel aan de in 2016 vastgestelde doelen uit de Gezamenlijke Visie Vrijetijdseconomie ‘Samen op pad in de Brabantse Kempen’.

In 2023 zijn we hier verder mee aan de slag gegaan door opvolging te geven aan het tweede uitvoeringsprogramma vrijetijdseconomie dat loopt van 2022 tot 2026. Afgelopen jaar stond met name in het teken van de, door Land van de Brabantse Kempen, georganiseerde netwerkbijeenkomsten. Hier zijn een aantal actiepunten opgehaald waarmee we in 2023 direct aan de slag zijn gegaan. Er is een strategie opgesteld voor de Kempen om mensen naar het gebied te laten bewegen en ze hier vervolgens te laten rondbewegen. Om deze reden zijn we gestart met een pilotjaar om een “Visit de Kempen” neer te zetten. Zie voor meer informatie over de voortgang van het tweede uitvoeringsprogramma Raadsinformatiebrief “Voortgang UVP2 VTE Kempen Wat doen we ervoor lokaal Naast de gezamenlijke projecten in de Kempen focussen we ons ook op lokale projecten in de gemeente Eersel. Helaas is er voor een langere periode (7 maanden) geen medewerker vrijetijdseconomie werkzaam geweest. Hierdoor zijn niet alle projecten opgepakt. Deze worden doorgeschoven naar 2024. Zie hieronder een korte toelichting van de lokale projecten in 2023: - Continuering van de Visit Eersel manager. Om verder te bouwen aan de kwalitatieve ontwikkeling, aantrekkelijkheid en leefbaarheid van onze gemeente is professionele aansturing van marketing op strategisch niveau continu gewenst.

De waaier van samenhangende activiteiten die passen binnen onze vrijetijdsvisie vraagt om meer organiserend vermogen, focus en slagkracht. Sinds de aanstelling van de Visit Eersel manager in 2021 is er de eerste twee jaar al flink gewerkt aan de interne organisatie. Verder is aan het project Eindhoven Backyard, online en offline marketing en het versterken van de samenwerking met (nieuwe) partijen in de gemeente Eersel en de regio gewerkt. Zie voor meer informatie over 2023 en een doorkijk naar 2024 het jaarverslag Visit Eersel 2023. Daarnaast heeft een artikel 213a onderzoek plaatsgevonden met als tweeledige doel om enerzijds de rol van Visit Eersel te onderzoeken en anderzijds Visit Eersel te evalueren. De uitkomsten van dit onderzoek worden in 2024 gepresenteerd aan de raad. -

Optimaliseren routestructuren. De (toegankelijke) ommetjes in iedere dorpskern hebben een vervolg gekregen. In Knegsel zijn de “Historische Ommetjes Knegsel” gerealiseerd. In 2024 krijgt dit project een vervolg in de overige dorpskernen. Ook de moutainbike-lus in Vessem, de aanpassing van het knooppuntennetwerk bij de Levende Beerze en de Run en het toevoegen van extra beleving op de Markt in het kader van storytelling van de Gloeiige wordt in 2024 opgepakt.

-

Fietskronkel. Het realiseren van een fietskronkel in de gemeente Eersel is één van de uitkomsten van het uitvoeringsprogramma vrijetijdseconomie van de Kempen. Voor deze fietsbeleving is een bidbook opgesteld door de vijf Kempengemeenten. Gezamenlijk vormen de vijf lokale kronkels een unieke marketingtool voor de Kempen. De ambitie is om deze tezamen te openen en in de markt te zetten. In 2024 wordt door de vier Kempengemeenten Bladel, Bergeijk, Reusel-De Mierden en Eersel volop ingezet op dit project (zowel lokaal als binnen de Kempenregio). Het krediet hiervoor is nog niet aangewend.

79

Innovatie Het innovatieproject van het Meetnet Luchtkwaliteit & Geluid in Eersel, gestart in 2023, is gericht op het ver­ groten van de relevantie en effectiviteit van het lokale meetnetwerk. Oude opstellingen (meetkasten) worden vervangen. De klankbordgroep van vrijwilligers heeft een formele status en kan gerichte adviezen aan de gemeente uitbrengen. Nieuwe meetinitiatieven, afgestemd op specifieke vraagstukken, leiden tot een herver­ deling van de meetcapaciteit, afgestemd met regionale en landelijke netwerken voor kwaliteitsborging. De lancering van het vernieuwde meetnet, met een sterke focus op burgerparticipatie voor een gezonde leefom­ geving, staat begin 2024 gepland. Dit project ondersteunt tevens de lokale implementatie van het Schone Lucht Akkoord. 5G Plan Dit project is afgerond. Het project was gericht op: (1) optimalisatie van het antennegebied zonder de nood­ zaak extra zichtbare antennes te plaatsen, (2) ontwikkeling van praktische 5G-toepassingen voor zelfstandig wonende senioren in samenwerking met TU/Eindhoven, VoddafoneZiggo en Akkedeer en (3) het uitbreiden van interne kennis over 5G met een blijvend geactualiseerde kennisbank. Deze inzichten worden voortgezet in toekomstige (her)ontwikkelingsprojecten van de openbare ruimte, innovatieve projecten.

Rural Data Center de Kempen Z data-analyse Het Rural Data Center (RDC) heeft gezorgd voor de implementatie van meer datagestuurd werken in onder andere de gemeente Eersel. Vanuit onze gemeente groeit de wens naar steeds meer gegevens en informa­ tie voor beleid en projecten. Het koppelen en analyseren van die gegevens heeft toegevoegde waarde voor de kwaliteit van beleid en de uitvoering van projecten. Naast die ‘nieuwe’ informatie is er de behoefte om sta­ tistische onderzoeken, zoals de burgerpeiling, in eigen beheer te gaan uitvoeren en vragen ook projecten zoals het lokale meetnet om kennis en expertise over data-analyse. Met de buurgemeenten is gesproken over een vorm waarin het RDC/ data-analyse een meer structurele voortgang kan krijgen. Hiervoor is een samenwerking aangegaan met de gemeente Reusel-De Mierden. Sinds 2023 werken de ge­ meenten samen op het gebied van data gedreven werken. Hierbij ligt de focus op het bouwen van een infra­ structuur die faciliterend is voor werknemers en de toegang tot (toekomstige) informatievraagstukken ver­ eenvoudigd. Oplossingen van informatievraagstukken worden in eigen beheer gezocht. Het Rural Data Cen­ ter de Kempen bestaat niet meer.

Toepassen van minder glyfosaat op pachtpercelen Een deskundig bureau is gevraagd om invulling te geven aan het stimuleren en vergroten van de kennis van langjarige pachters over de inzet en het vervangen van glyfosaat door niet-chemische technieken. Hiervoor is begin 2023 een informatiebijeenkomst georganiseerd voor de langjarige pachters, waarna een brainstormsessie is georganiseerd met loonwerkers en teeltadviseurs uit deze omgeving. Uit deze twe over­ leggen is informatie opgehaald om een kennistraject te organiseren voor de pachters. Een aantal pachters heeft individuele begeleiding op maat gekregen (op hun vestigingslocatie) van een ervaren, regionale teeltadviseur. Daarnaast is ook de landcooperatie (een coöperatieve vereniging die natuurlijkvriendelijke land­ bouw mogelijk maken in deze omgeving) actief geïnformeerd door het deskundig bureau over het duurzaam onkruidbeheer. De landcooperatie bestaat uit diverse pachters, waardoor nog meer pachters bereikt zijn met de kennis. Als opvolging is er nog een najaarsbijeenkomst verzorgd waarin een presentatie over probleemonkruiden centraal stond. Deze bijeenkomst heeft geleid tot een informatiedocument over relevante probleemonkrui­ den. In 2024 wordt het resultaat van dit project gedeeld met de raad.

Wat heeft het gekost? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen: 1. Bevorderen economische bedrijvigheid; 2. Privaatrechtelijke eigendommen 3. Toerisme en recreatie De toelichtingen in onderstaande deze tabel gaan alleen over de kosten die direct worden toegerekend aan de product­ groepen) in dit programma. Voor een toelichting tot de apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reser­ ves in verband met kapitaallasten (afschrijvingen ineens ten laste van de reserves) wordt verwezen naar programma 11.

80

Programma: Economische structuur Productgroep LASTEN Bevord. econ. bedrijvgheid Privaatrecht. eigendommen Toerisme en recreatie Totaal lasten (excl. Kap.lasten & app.kst.) BATEN Bevord. econ. bedrijvgheid Privaatrecht. eigendommen Toerisme en recreatie Totaal baten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Programma: Economische structuur Productgroep LASTEN Totaal lasten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Kapitaallasten Apparaatskosten Totaal lasten BATEN Totaal baten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Beschikking over reserves i.v.m. kap.lasten Totaal baten Saldo programma

Begroting 2023 Primitief Na wijziging

Werkelijk 2023

Verschil 2023

97.947 168.109 196.625 462.681

97.947 688.542 196.625 983.114

113.807 659.895 264.717 1.038.420

-15.860 28.647 -68.092 -55.306

238 462.836 0 463.074

238 1.033.269 0 1.033.507

7.543 1.091.094 78.249 1.176.887

7.305 57.825 78.249 143.380

Begroting 2023 Primitief Na wijziging

Werkelijk 2023

Verschil 2023

462.681 34.439 220.053 717.173

983.114 305.439 368.080 1.656.633

1.038.420 343.416 292.223 1.674.059

-55.306 -37.977 75.857 -17.426

463.074 0 463.074 254.099

1.033.507 271.000 1.304.507 352.126

1.176.887 246.134 1.423.020 251.039

143.380 -24.866 118.513 101.087

Productgroep Bevorderen economische bedrijvigheid Geen significante afwijkingen. Productgroep Privaatrechtelijke eigendommen Verhuur en verpachtingen gronden (voordeel van C 18.000,-) Er zijn meer inkomsten ontvangen aan erfpacht, recht van opstal, geliberaliseerde en langjarige pacht en verhuur gemeentegronden dan is geraamd. Dit komt vooral voort uit de jaarlijkse indexeringen. Grondzaken algemeen (voordeel van C 54.000,-) De gemeente heeft vanuit het landbouwareaal een perceel verkocht gelegen aan de Dukesvoort in Duizel (perceel Eersel, H, 1367 groot 6.855 m2) voor een bedrag van C 39.492,-. De koopsom, zoals te doen gebruikelijk, wordt toegevoegd aan de bestemmingsreserve landbouwcompensatiefonds.

Productgroep Toerisme en recreatie Geen significante afwijkingen. Kapitaallasten investeringen De kapitaallasten (rente en afschrijving) van investeringen komen zowel tot uiting op dit programma als in programma 11 overhead. Voor een goed inzicht tussen de begrote en werkelijke kapitaallasten worden deze in totaliteit toegelicht in programma 11. In het jaar waarin een krediet beschikbaar wordt gesteld, worden ook de reservemutaties ter dekking van kapitaallasten begroot. De reservemutaties worden verwerkt op basis van de werkelijke inkomsten en uitga­ ven op de kredieten. Hierdoor ontstaan in dat jaar voor- en nadelen ten opzichte van de begroting. Deze voor- en nadelen zijn in dat jaar budgetneutraal en hebben daarom geen effect op het jaarrekening re­ sultaat. Overige verschillen (voordeel van C 16.000,-) Gelet het grote aantal producten en de daaraan gekoppelde budgetten worden de verschillen op hoofdlijnen verklaard. Dat betekent dat een optelling van de verklaarde bedragen niet altijd aansluit met het totale ver­ schil. Dat komt dan door een samenstel van kleine afwijkingen, welke niet worden toegelicht. 81

Investeringen #

Jaar

Omschrijving

Beschik­ baar.

1 2 3

Aanleg glasvezel (cat.2) Aanleg glasvezel (cat.3) Innovatie

985.520 150.000 620.000

4 5 6

2014/2015 2015 '15H7 t/m '23 2022 2022 2022

7 8

2022 2022

9

2020

10

2021/2022

Meetnet luchtkwaliteit en geluid Slim Steensel Onderzoek Locaties bedrijventerrein in de Kempen Ongeregistreerd grondgebruik Onderzoek startups en innovatiecentrum Markt 29 Recreatie uitkijktoren en fietspad/ mindervalidenpad VisitEersel Manager

11 12 13

2021 2022/2023 2022

Uitgaven t/m 2023

Restant

Over te hevelen

1.085.268 107.777 589.002

-99.748 42.223 30.998

0 0 30.998

85.000 75.000 25.000

0 0 9.433

85.000 75.000 15.567

85.000 75.000 15.567

75.000 25.000

9.500 0

65.500 25.000

65.500 0

315.000

117.834

197.166

197.166

162.000

160.734

1.266

0

Tijdelijke projectleider vrijetijdseconomie Projecten vrijetijdseconomie (BM) Aanleg wandelpad Markt-Cartierheide

152.000 476.000 20.000

97.783 156.629 0

54.217 319.371 20.000

0 362.399 0

Totaal programma:

3.165.520

2.333.960

831.560

831.630

1. Aanleg glasvezel (cat.2) Het glasvezelnetwerk is door KPN (voorheen Reggefiber) aangelegd in de bebouwde kom tot in de meterkast en in het buitengebied cat. 2 tot aan het perceel (homes passed). Dat betekent dat bij alle adressen in cat. 2 die niet hebben deelgenomen , de glasvezel op rol op de erfgrens aanwezig is. In 2014 zijn we gestart met de aanleg van glasvezel. Inmiddels is de overeenkomst met KPN op 1 juli 2023 geëindigd. Alle adressen in cat. 2 die nu nog willen deelnemen kunnen direct met KPN contact opnemen voor een aansluiting, voor hetzelfde bedrag (C 2.800,-). Hier is de gemeente geen partij meer in. Het krediet kan worden afgesloten. Tegenover de hogere lasten staan extra baten. Daar­ door wordt het krediet positief afgesloten met een bedrag van afgerond C 60.000,-. 2. Aanleg glasvezel (cat.3) Het verre buitengebied cat. 3 is inmiddels ook voorzien van glasvezel door Brofiber. Op een paar adressen na is nu heel gemeente Eersel voorzien van glasvezel. Met de paar adressen is Brofiber nog aan het zoeken naar een oplossing. Met de aanleg van cat. 3 door Brofiber is dit project afge­ rond. Het krediet kan worden afgesloten. 3.

Innovatie Vanuit dit budget zijn in de 2023 de kosten (inhuur) betaald van afronding van het 5G-Plan en de samenwerking binnen het Rural Data Center de Kempen. Daarnaast is intensief gewerkt aan het datagedreven werken. Dit werk wordt in 2024 voortgezet. Het restantkrediet dient te worden overgehe­ veld naar 2024.

4. Meetnet luchtkwalititeit en geluid In 2023 zijn de voorbereidingen getroffen voor het meetnet 2.0. Met een klankbordgroep is een meetplan opgesteld (aantal meetsensoren en locaties). De leverancier van de meetsensoren heeft een update van de oorspronkelijke meetkasten doorgevoerd. Tijdens het testen zijn nog een aantal tekortkomingen geconstateerd en zijn verbeteringen doorgevoerd. Dit heeft gezorgd dat de planning uitrol eind 2023 niet gehaald is. De aangepaste planning gaat uit dat eind Q1 2024 de meetkasten operationeel zijn. Het restantkrediet dient te worden overgeheveld naar 2024. Slim Steensel Gelet op de werkzaamheden op het gebied van innovatie/datagedreven werken en het meetnet is in 2023 geen tijd besteed aan het project Slim Steensel. Eerder heeft een inventarisatie plaatsgevon­ den van onderwerpen die onder het project geschaard kunnen worden. Ook is om input gevraagd van de vertegenwoordigers vanuit Steensel die participeren in het project. Dit heeft niet geleid tot vervolgstappen. 82

Begin 2024 zal in overleg met Steensel gesproken worden over de toekomst van het project Slim Steensel. Om vervolgens een doorstart te maken of te stoppen. Vooralsnog het budget overhevelen naar 2024. 5.

Onderzoek Locaties bedrijventerrein in de Kempen Er loopt een regionaal proces met betrekking tot programmering werklocaties. Onderdeel hiervan is een studie naar locaties, welke reeds is uitgevoerd en waarover uw raad in mei 2023 tijdens een bij­ eenkomst is geïnformeerd. Omdat het traject aangaande werklocaties nog niet is afgerond en er mo­ gelijk nog aanvullende kosten dient restantkrediet te worden overgeheveld naar 2024.

6.

Ongeregistreerd grondgebruik De gemeente bezit veel gronden die versnipperd door de gehele gemeente liggen. Diverse stukken grond zijn door inwoners in gebruik genomen, zonder dat hiervoor afspraken met de gemeente zijn gemaakt (ongeregistreerd grondgebruik noemen we dat). Er is een kans aanwezig dat deze grond door verjaring in eigendom overgaan op de inwoners. En dat willen we zoveel mogelijk voorkomen/ beperken. Momenteel ontbreekt een volledig inzicht op het aantal locaties/ gevallen van ongeregistreerd grond­ gebruik. Om het ongeregistreerde grondgebruik in beeld te brengen, heeft een extern bureau in op­ dracht van de gemeente een analyse gemaakt, waarbij is aangegeven welke gemeentegronden in gebruik zijn bij inwoners. In dit overzicht is nog niet meegenomen met welke inwoners een overeen­ komst is vastgesteld. Momenteel wordt bekeken voor welke stukken gemeentegrond er een overeenkomst is gesloten en er dus geen sprake is van ongeregistreerd grondgebruik. Als dit onderdeel is afgerond, is duidelijk inzichtelijk waar sprake is van ongeregistreerd grondgebruik en om hoeveel grond het gaat. Het res­ tantkrediet dient te worden overgeheveld naar 2024.

7.

Onderzoek startups en innovatiecentrum Markt 29 Per begin dit jaar is het pand Markt 29 voor een langere periode verhuurt aan een commerciële par­ tij. Om die reden dient het restantkrediet te worden overgeheveld naar 2024.

8.

Recreatie uitkijktoren en fietspad/ mindervalidenpad De gemeente Bladel heeft op 09-11-2023 het Bestemmingsplan Cartierheide vastgesteld. Hiertoe hoort ook het beoogde perceel voor de uitkijktoren en een deel van het fietstracé. Er is echter hierte­ gen beroep ingesteld bij de Raad van State door de twee partijen. Hierdoor wordt de realisatie van de uitkijktoren vertraagd. Daarnaast is de gemeente Eersel bezig met de voorbereiding voor de pro­ cedure om fietspaden om haar grondgebied aan te leggen als onderdeel van het gezamenlijk project Beleef de Cartierheide. Het restantkrediet dient daarom te worden overgeheveld naar 2024.

9. VisitEersel Manager Het restant krediet mag komen te vervallen. 10. Tijdelijke projectleider vrijetijdseconomie Het restant krediet op deze post mag voor C 11.189,- komen te vervallen en dient voor C 43.028,overgeheveld te worden naar 2024. Dit ten behoeve van het tweede Kempenbrede Uitvoeringsprogramma Vrijetijdseconomie. Zoals hiervoor beschreven werken we binnen het uitvoeringsprogramma op projectmatige basis waarbij projecten doorlopen van het ene naar het andere jaar. Om deze reden dienen de resterende bedragen van het ene jaar overgeheveld te worden naar het vol­ gende jaar zodat de projecten verder opgepakt kunnen worden. Voor 2022 is dit niet gedaan waar­ door Eersel in tegenstelling tot de andere gemeenten in totaal minder geld inlegt voor het UVP2. Om dit te herstellen stellen we voor dat het weggevallen bedrag voor het uitvoeringsprogramma à C 43.028,- van het restant krediet op de post “tijdelijke projectleider vrijetijdseconomie” gehaald wordt en overgeheveld wordt naar 2024 ten behoeve van het krediet Projecten Vrijetijdseconomie. 11. Projecten vrijetijdseconomie Doordat er in 2023 voor een langere periode (7 maanden) geen medewerker vrijetijdseconomie werkzaam is geweest, zijn niet alle projecten afgerond. Deze worden in 2024 verder opgepakt. Het restantkrediet dient te worden overgeheveld naar 2024. 12. Aanleg wandelpad Markt-Cartierheid 83

Tussen het schuttersterrein aan de Postelseweg en Postelseweg 158 ligt een onverharde landbouwweg. Deze is gemeentelijk eigendom. Het is een prachtige wandelroute die recreatieve kansen biedt. We willen een studie starten naar de mogelijkheid om dit pad door te trekken naar de Cartierheide. Middels de begroting 2024 - 2027 is besloten om dit project te tijdelijk te vertragen en door te schui­ ven naar 2026.

84

9. Bestuur en organisatie Door het uitvoeren van de activiteiten in dit programma willen we het volgende maatschappelijke effect realiseren: “Invulling geven aan een 21e-eeuwse cultuur waarin we als gemeente ruimte geven aan de netwerksamenleving. Samen met partners stimuleert gemeente Eersel een duurzame, dynamische en innovatieve cultuur waarin initiatieven uit de kernen en uit de regio leidend zijn, met als doel betere dienstverlening.”

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2023 Samenwerking Kempengemeenten, strategische agenda Met onze buurgemeenten binnen ‘de Kempen’ werken we samen volgens de Strategische Kempenagenda. Het doel van de samenwerking is om gezamenlijk te bouwen aan inhoud en proces. Op ambtelijk niveau wordt samengewerkt via werkgroepen op diverse thema’s. Deze werkgroepen rapporteren aan portefeuillehouderoverleggen met verantwoordelijk wethouders. Voorbeelden van thema’s zijn wonen, mobiliteit, economie en sociaal domein. Een bijzondere samenwerking binnen ‘de Kempen’ in 2023 en doorlopend in 2024 is de Bestuursopdracht Vervolg ontwikkelstrategie de Kempen. Uw raad werd hierover periodiek bijgepraat tijdens de Kempencongressen, die meerdere keren per jaar voor de raden worden georganiseerd. Naast de Bestuursopdracht gingen deze Kempencongressen in 2023 over Brede welvaart en wonen. Opnieuw verbinden Gemeenschappelijke Regeling Samenwerking Kempengemeenten Na voorbereiding in 2021 en 2022 zijn er per 2023 een aantal wijzigingen doorgevoerd in de Gemeenschappelijke Regeling Samenwerking Kempengemeenten (GRSK) naar aanleiding van het zogenoemde traject Opnieuw Verbinden. Te weten: » Vanaf 2023 is de GRSK opnieuw verbonden als beleidsarme uitvoerings-organisatie. Er wordt samen gewerkt met 5 gemeenten op het gebied van SSC (Shared Service Center), MD (Maatschappelijke Dienstverlening).

Er wordt samen gewerkt met 3 gemeenten, Oirschot, Reusel-de Mierden en Eersel) op het gebied van vergunningverlening en handhaving; » Vanaf 2023 heeft de gemeente Eersel een informele samenwerking op het gebied van P&O, beleid en juridische zaken met de gemeente Reusel-de Mierden; » Vanaf 2023 heeft de gemeente Eersel een informele samenwerking op het gebied van milieu en afval met de gemeenten Oirschot en Reusel-de Mierden. Organisatievisie/ uitbreiding formatie Een toekomstbestendige gemeente vraagt om een sterke organisatie om alle wensen van de bevolking en de dienstverlening waar te maken. Er moet een evenwicht zijn in de ambities, (externe) ontwikkelingen en de daarbij horende capaciteit. De organisatievisie geeft richting aan de structuur, cultuur en ontwikkeling van de organisatie. De gemeente Eersel had een gemeentelijke bezetting in fte’s per 1.000 inwoners van 6,0 in 2023. De groei van het inwoneraantal van Eersel, die in 2022 groeide naar meer dan 20.000 inwoners, zet zich de komende jaren door. De organisatie zal in lijn met deze groei mee moeten groeien om het met inwoneraantal meegroeiende aantal werkzaamheden te kunnen blijven beheersen. In 2023 werd in het kader van de te verwachten groei de structuur van de ambtelijke organisatie gewijzigd naar een organogram met vier afdelingen en een stafafdeling.

Door het hierboven beschreven Opnieuw verbinden is het aantal fte’s in onze organisatie in 2023 vergroot naar 120,15 (formatie). Uitvoering coalitieakkoord Het coalitieakkoord ‘Doen, tenzij’ is een belangrijke agenda voor de projecten die in 2023 zijn uitgevoerd. In het bijzonder werd in lijn met de planning bij het coalitieakkoord in 2023 gewerkt aan onder andere: 1. een herijking van het subsidieprogramma; 2. het onderzoek naar toekomstig accommodatiebeleid (besluitvorming in 2024); 3. het onderzoek naar de mogelijkheid tot het combineren van verschillende voorzieningen, waaronder middelbare school, gemeenschapshuis en gemeentehuis, aan de rand van Eersel (afronding onder­ zoek in 2024); 4. het realiseren van een woningbouwprogramma van 1200 woningen; 5. regionale afstemming over de uitbreiding van lokale bedrijventerreinen en de behoefte aan een regi­ onaal bedrijventerrein; 6. een vervolg op de Ontwikkelstrategie voor de vier gemeenten in ‘de Kempen’; 7. een subsidieprogramma voor het verduurzamen van woningen. 85

Voor projecten waarvoor geen eigen budget beschikbaar was kon ook in 2023 gebruik gemaakt worden van het krediet ‘Uitvoering coalitieakkoord’. Hiervan is met name gebruik gemaakt voor de Ontwikkelstrategie de Kempen en het bovengenoemde onderzoek onder 3. Dienstverlening De primaire taak van de gemeente is dienstverlening. Ontwikkelingen zoals de participatiesamenleving, digitalisering, netwerksamenleving en datagedreven werken zijn van invloed op onze dienstverlening. De gemeente wil ruimhartig ruimte geven aan initiatieven en kansen van inwoners. Laagdrempelig en servicegericht. Bij onze visie op dienstverlening “De mens centraal” horen 3 belangrijke uitgangspunten en resultaten: 1. We verplaatsen ons in de belevingswereld van onze inwoners; 2. We communiceren duidelijk en eenvoudig; 3. We werken intern en extern samen in het belang van onze inwoners. Samen met inwoners werken we aan de ontwikkeling van de gemeente als een aantrekkelijke en veilige woongemeente. Inwoners leveren waardevolle input over de leefbaarheid en openbare ruimte op het gebied van afval, verkeer en veiligheid in de vorm van meldingen openbare ruimte. We blijven onze dienstverlening op het gebied van meldingen openbare ruimte verbeteren.

Bezwaarschriftencommissie Indien een belanghebbende zich niet kan vinden in een besluit van de gemeente Eersel, dan bestaat de mo­ gelijkheid om een bezwaarschrift in te dienen. Bij ontvangst van een bezwaarschrift onderzoekt de behande­ lend ambtenaar of het bezwaar kan worden weggenomen. Als dat niet het geval is, wordt het bezwaarschrift doorgaans op een hoorzitting behandeld. De bezwaarschriftencommissie adviseert onafhankelijk en op basis van de Verordening commissie bezwaarschriften gemeente Eersel 2010. Daarna brengt de commissie een advies uit aan het bestuursorgaan. In 2023 zijn er 11 bezwaarschriften ingekomen. Hiervan hadden er 4 betrekking op een verkeersbesluit, 3 op een omgevingsvergunning, 2 op een last onder dwangsom, 1 op een sluiting op grond van de Wet Damocles en 1 op een evenementenvergunning. Van deze bezwaarschriften zijn er 2 ingetrokken, was er 1 niet-ontvankelijk, waren er 5 ongegrond en 3 gegrond. Deze laatste 3 hadden allemaal betrekking op dezelfde ca­ sus. De procedure hierover is nog niet afgerond.”

Wat heeft het gekost? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen: 1. 2.

Bestuursorganen Organisatie

De toelichtingen in onderstaande deze tabel gaan alleen over de kosten die direct worden toegerekend aan de product­ groepen) in dit programma. Voor een toelichting tot de apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reser­ ves in verband met kapitaallasten (afschrijvingen ineens ten laste van de reserves) wordt verwezen naar programma 11.

Programma: Bestuur en organisatie Productgroep LASTEN Bestuursorganen Maatschappelijke registratie Totaal lasten (excl. Kap.lasten & app.kst.) BATEN Bestuursorganen Maatschappelijke registratie Totaal baten (excl. Kap.lasten & app.kst.)

Begroting 2023 Primitief Na wijziging

Werkelijk 2023

Verschil 2023

1.167.071 101.761 1.268.832

1.224.842 101.761 1.326.603

1.190.555 101.496 1.292.051

34.287 265 34.552

0 228.672 228.672

0 228.672 228.672

360.437 238.560 598.997

360.437 9.888 370.325

86

Programma: Bestuur en organisatie Productgroep LASTEN Totaal lasten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Kapitaallasten Apparaatskosten Totaal lasten BATEN Totaal baten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Beschikking over reserves i.v.m. kap.lasten Totaal baten Saldo programma

Begroting 2023 Primitief Na wijziging

Werkelijk 2023

Verschil 2023

1.268.832 0 541.191 1.810.023

1.326.603 250.000 541.191 2.117.794

1.292.051 47.732 572.732 1.912.515

34.552 202.268 -31.541 205.279

228.672 0 228.672 1.581.351

228.672 250.000 478.672 1.639.122

598.997 47.732 646.729 1.265.786

370.325 -202.268 168.057 373.336

Productgroep Bestuursorganen Verkiezingen (nadeel van C 45.000,-) In 2023 zijn er twee data geweest waarop verkiezingen zijn georganiseerd. Op 15 maart waren de Provinciale Statenverkiezingen en de Waterschapsverkiezingen. Op 22 november hebben de Tweede Kamerverkiezingen plaatsgevonden. Voor 2023 waren de kosten meegenomen voor de organisatie van de verkiezingen op 15 maart. De verkiezingen voor de Tweede Kamer waren onverwacht en niet begroot. Raad (voordeel van C 24.000,-) De salariskosten voor de raad zijn hoger begroot dan werkelijk. De salariskosten worden in totaliteit toegelicht in programma 11. Burgemeester en wethouders (voordeel van C 48.000,-) De salariskosten voor het college zijn hoger begroot dan werkelijk. De salariskosten worden in totaliteit toegelicht in programma 11. Gewezen wethouders (voordeel van C 361.000,-) Bij de jaarrekening wordt de voorziening pensioenverplichting (ex-)bestuurders geactualiseerd op basis van de meest recente inzichten. Dit leidt tot een voordeel C 27.000,-. De voorziening gewezen wethouders is tot op heden gevormd om te kunnen voldoen aan de toekomstige wachtgeldverplichtingen van de huidige/gewezen wethouders.

Onze accountant heeft onlangs aangegeven dat op grond van de regeling Algemene pensioen- en uitkeringswet politieke ambtsdragers hier echter pas een voorziening voor mag worden getroffen op het moment dat hier daadwerkelijk aanspraak op wordt ge­ maakt. Aangezien in de huidige voorziening alleen een buffer is opgebouwd voor onze huidige wethouders moet deze voorziening ten bedrage van C 333.517,- nu bij de jaarrekening vrijvallen. Voorgesteld wordt om uit hoofde van het voorzichtigheidsprincipe en het beslag wat al op onze reserves wordt gelegd hiervoor de bestemmingsreserve gewezen wethouders te vormen voor C 333.000,-. Hiermee kunnen dan de toekomstige aanspraken gedekt worden.

Productgroep Organisatie Geen significante afwijkingen. Kapitaallasten investeringen De kapitaallasten (rente en afschrijving) van investeringen komen zowel tot uiting op dit programma als in programma 11 overhead. Voor een goed inzicht tussen de begrote en werkelijke kapitaallasten worden deze in totaliteit toegelicht in programma 11. In het jaar waarin een krediet beschikbaar wordt gesteld, worden ook de reservemutaties ter dekking van kapitaallasten begroot. De reservemutaties worden verwerkt op basis van de werkelijke inkomsten en uitga­ ven op de kredieten. Hierdoor ontstaan voor- en nadelen ten opzichte van de begroting. Deze voor- en nadelen zijn budgetneutraal en hebben daarom geen effect op het jaarrekening resultaat. Overige verschillen (voordeel van C 17.000,-) Gelet het grote aantal producten en de daaraan gekoppelde budgetten worden de verschillen op hoofdlijnen verklaard. Dat betekent dat een optelling van de verklaarde bedragen niet altijd aansluit met het totale ver­ schil. Dat komt dan door een samenstel van kleine afwijkingen, welke niet worden toegelicht. 87

Investeringen #

Jaar

Omschrijving

1 2

2022 2020

Uitvoering coalitieakkoord Optimaliseren processen dienstverle­ ning (MIP 2020) Totaal programma:

Beschik­ baar. 250.000 23.336

Uitgaven t/m 2023 58.456 21.371

Restant 191.544 1.965

Over te hevelen 191.544 0,-

273.336

123.863

193.509

191.544

1. Uitvoering coalitieakkoord Het krediet voor de uitvoering is ingesteld voor het financieren van projecten die voortkomen uit het coalitie­ akkoord ‘Doen, tenzij’, gedurende de coalitieakkoord 2022-2026. Een gedeelte van de projecten kent haar eigen financiering, een ander deel niet. Deze tweede categorie vindt voor de uitvoering haar financiering bin­ nen dit krediet. In 2023 waren dit voornamelijk het onderzoek naar het combineren van voorzieningen aan de rand van Eersel en de bestuursopdracht om te komen tot een vervolg op de Ontwikkelstrategie voor de Kempen. Om dit krediet beschikbaar te houden voor projecten die hier hun financiering in kunnen vinden dient het restant overgeheveld te worden naar 2024. Begin 2024 is het krediet opgesplitst in een krediet voor de Ontwikkelstrategie en een krediet voor de overige projecten uit het coalitieakkoord. 2. Optimaliseren processen dienstverlening Het systeem voor de behandeling van meldingen openbare ruimte (Buiten Beter) is sinds 2022 volledig ope­ rationeel. In 2023 is het ketenproces verder geoptimaliseerd. Een deel van de werkzaamheden aan de open­ bare ruimte wordt uitgevoerd door ketenpartners, zoals aannemers. In 2022 is een module voor contractbeheer in het Document Management Systeem (DMS) aangekocht. In 2023 is deze technisch volledig geïmple­ menteerd voor de organisatie.

Voor het team Vastgoed en Grondzaken zijn al zo’n 600 contracten vastge­ legd, bijvoorbeeld voor het onderhoud en beheer van de gymzalen. De module bevat termijnbewaking, waar­ door de organisatie ondersteund wordt bij zowel het tijdig verlengen of opzeggen van contracten, als het op­ volgen van afspraken die in de contracten zijn vastgelegd. In 2024 breiden we het contractbeheer in de mo­ dule verder uit binnen andere teams in de organisatie. Daardoor krijgen we meer grip op ons totale contract­ beheer. Deze werkzaamheden vallen binnen de reguliere uren, er is geen aanvullend budget benodigd. Het resterende bedrag van C 1.965,- mag daarom vrijvallen.

88

10. Algemene baten en lasten Het programma algemene baten en lasten is een specifiek programma dat geen maatschappelijk effect beoogt, maar de algemene dekkingsmiddelen en de stelposten. De algemene dekkingsmiddelen zijn met name de algemene uitkering uit het Gemeentefonds, de gemeentelijke belastingen en de deelnemingen.

Wat heeft het gekost? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen; 1. Algemene dekkingsmiddelen De toelichtingen in onderstaande deze tabel gaan alleen over de kosten die direct worden toegerekend aan de product­ groepen) in dit programma. Voor een toelichting tot de apparaatskosten, kapitaallasten en onttrekkingen aan de reser­ ves in verband met kapitaallasten (afschrijvingen ineens ten laste van de reserves) wordt verwezen naar programma 11.

Programma: Algemene dekkingsmiddelen Productgroep LASTEN Algemene dekkingsmiddelen Totaal lasten (excl. Kap.lasten & app.kst.) BATEN Algemene dekkingsmiddelen Totaal baten (excl. Kap.lasten & app.kst.)

Begroting 2023 Primitief Na wijziging

Werkelijk 2023

Verschil 2023

2.574.909 2.574.909

7.511.672 7.511.672

8.737.323 8.737.323

-1.225.651 -1.225.651

37.731.915 37.731.915

45.853.412 45.853.412

41.937.746 41.937.746

-3.915.666 -3.915.666

Werkelijk 2023

Verschil 2023

In bovenstaande tabel worden de lasten inclusief resultaat getoond.

Programma: Algemene dekkingsmiddelen Productgroep LASTEN Totaal lasten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Kapitaallasten Apparaatskosten Totaal lasten BATEN Totaal baten (excl. Kap.lasten & app.kst.) Beschikking over reserves i.v.m. kap.lasten Totaal baten Saldo programma

Begroting 2023 Primitief Na wijziging 1.351.746 4.047 232.535 1.588.328

6.348.711 4.047 269.455 6.622.213

349.878 0 232.432 582.310

5.998.833 4.047 37.023 6.039.903

37.731.915 799.213 38.531.128 -36.942.800

45.853.412 1.116.600 46.970.012 -40.347.799

41.937.746 512.397 42.450.143 -41.867.832

-3.915.666 -604.203 -4.519.869 1.520.033

In bovenstaande tabel worden de lasten exclusief resultaat getoond.

Productgroep Algemene dekkingsmiddelen Uitvoering Wet WOZ (nadeel van C 26.000,-) Het aantal informele bezwaren in 2023 is bijna verdubbeld ten opzichte van 2022. Het aantal formele bezwa­ ren ten opzichte van 2022 is lichtelijk toegenomen. De hogere kosten dan begroot zijn met name gelegen in het feit dat in 2023 meer externe krachten zijn ingehuurd voor de te verrichten werkzaamheden in het kader van de Wet WOZ. Het nadeel lijkt niet te kunnen worden verklaard aan de hand van verschillen in de toegekende proceskos­ tenvergoeding tussen 2023 en 2022 in het kader van de Wet WOZ. Weliswaar is het aantal ‘gegronde’ be­ zwaren toegenomen met 3607o ten opzichte van 2022. Echter, het aantal bezwaren waarbij sprake is van een ‘WOZ-bureau’, die aanspraak kunnen maken op kosten voor rechtsbijstand, is lichtelijk afgenomen. Daarte­ genover staat dat met ingang van 1 januari 2023 de bedragen van proceskostenvergoeding zijn geïndexeerd met 10,2907o. Het een en ander heft elkaar op.

89

Algemene dekkingsmiddelen (voordeel van C 1.172.000,-) Algemene uitkering De algemene uitkering in 2023 is afgerond C 1.172.000,- hoger dan geraamd. Enerzijds komt dit door een tweetal verrekeningen over voorgaande jaren C 33.000,- en anderzijds door mutaties uit de decembercirculaire 2023 welke niet meer meegenomen konden worden in de 2e bestuurlijke rapportage 2023 (C 1.139.000,-). De grootste mutaties uit de decembercirculaire zijn: » C 310.107,- correctie definitie en aantal huishoudens met laag inkomen » C 179.000,- eenmalig budget voor invoeringskosten omgevingswet. » C 521.000,- uitkering energietoelage. Deze middelen zijn tezamen met de eerder toegekende rijks­ middelen ad C 269.000,- voor C613.000 in 2023 ingezet voor de bestaande doelgroep. Momenteel lopen nog een aantal aanvragen, derhalve zal het resterende (deels) via resultaatbestemming nog worden ingezet voor uitvoering van deze taak. Algemene baten en lasten (overige) (voordeel van C 1.094.000,-) Bij de jaarrekening wordt de voorziening dubieuze debiteuren geactualiseerd op basis van de meest recente inzichten. Dit leidt tot een nadeel van C 21.000,-. Bij de jaarrekening zijn er diverse bouwgrondexploitaties afgesloten en/of heeft er tussentijdse winstneming plaatsgevonden. Dit resulteert per saldo in een voordeel van C 1.115.000,-. Voor de verdere toelichting wil ik u verwijzen naar de paragraaf 7 grondbeleid.

Vennootschapsbelasting (nadeel van C 143.000,-) In 2023 bedraagt de niet geraamde vennootschapsbelasting C 143.447,-. Deze vennootschapsbelasting wordt niet geraamd aangezien ook de bijbehorende winst niet wordt geraamd. Zie voor een nadere toelich­ ting paragraaf 7 grondbeleid. Overige verschillen (nadeel van C 13.000,-) Gelet het grote aantal producten en de daaraan gekoppelde budgetten worden de verschillen op hoofdlijnen verklaard. Dat betekent dat een optelling van de verklaarde bedragen niet altijd aansluit met het totale ver­ schil. Dat komt dan door een samenstel van kleine afwijkingen, welke niet worden toegelicht.

90

11. Overheadkosten Wat wilden we bereiken en wat hebben we daarvoor gedaan? ORGANISATIE Indicator Formatie in fte per 1.000 inwoners (verplicht)

Bezetting in fte per 1.000 inwo­ ners per 31-12-2023 (verplicht)

Apparaatskosten per inwoner (verplicht)

Realisatie 2023: 6,0 2022:4,5 2021:4,5 (Vensters voor bedrijfsvoering) Gemeenten á 50.000 inwoners: 6,4 (2021) 2023: 5,0 2022:4,5 2021:4,6 (Vensters voor bedrijfsvoering) Gemeenten á 50.000 inwoners: 6,5 (2020) 2023:C 746 2022:C 623 2021:C 526 (Vensters voor bedrijfsvoering)

Norm Norm: 4,8 - 6,1 Norm gerealiseerd?

Norm: 4,5 - 4,8 Norm gerealiseerd?

Norm: á C 526 Norm gerealiseerd?

Gemeenten á 50.000 inwoners: C 623 (2020) Wat hebben we daarvoor gedaan? » »

Organisatievisie uitvoeren, die streeft naar het maximaal bezetten van onze formatie, in plaats van invullen middels externe inhuur; Uitvoering Opnieuw Verbinden, waarmee per 1 januari 2023 medewerkers op het gebied van mi­ lieu- en afvalbeleid, juridische zaken ruimtelijke ordening en personeelszaken in dienst zijn geko­ men van onze organisatie, in plaats van dat zij werken binnen de GRSK.

ORGANISATIE Indicator Kosten inhuur externen als per­ centage van de totale loonsom + kosten inhuur externen (verplicht)

Realisatie 2023: 26,0Zo 2022: 26,30Zo 2021: 21,70Zo 2020: 17,70Zo (Vensters voor bedrijfsvoering)

Norm Norm: á 20Z Norm gerealiseerd?

Gemeenten á 50.000 inwoners: 17,70Zo (2020)

Overheadkosten als percentage van de totale lasten (verplicht)

2023: 6,0Z 2022: 7,2Z 2021: 7,4Z 2020: 8,80Z

Norm: á 15Z Norm gerealiseerd?

Wat hebben we daarvoor gedaan? »

Organisatievisie uitvoeren, die streeft naar het maximaal bezetten van onze formatie, in plaats van invullen middels externe inhuur. 91

COMMUNICATIE Indicator Waardering inwoners communicatie en voorlichting uitgedrukt in rapportcijfer

Realisatie 2023 Gegevens (nog) niet beschikbaar

(eigen indicator)

2022 Eersel: 6,7 Nederland: 6,3

Norm Norm: S 6.9 Norm gerealiseerd?

2020 Eersel: 6,9 Nederland: 6.7 2018 Eersel: 6.8 Nederland: 6.6 (burgerpeiling waarstaatjegemeente) Wat hebben we daarvoor gedaan? » Inzet van een breed aanbod aan communicatiemiddelen om elke doelgroep te voorzien van de benodigde informatie, met aandacht voor toegankelijkheid; » Inwoners tijdig betrekken door participatietrajecten te doorlopen; » Door focus op communicatie aan te brengen, inwoners voornamelijk meenemen in onderwerpen die ‘buiten’ leven.

Toelichtingen op ontwikkelingen/speerpunten 2023 Organisatie Bezetting in fte per 1.000 inwoners Per 1 januari 2023 is er een uitbreiding geweest in fte door ‘Opnieuw Verbinden’. Door deze ontwikkeling is de formatie fte per 1.000 inwoners (binnen de norm) gestegen. De norm ‘formatie’ is daarop eerder aange­ past. Doordat het aantal fte per 1.000 inwoners is gestegen, stijgt ook de bezetting in fte per 1.000 inwoners. De stijging heeft er echter voor gezorgd dat we buiten de norm voor bezetting zijn getreden. De norm van de be­ zetting was niet eerder aangepast. In de ideale situatie zijn formatie en bezetting gelijk. In de realistische situ­ atie zit de bezetting vaak onder de formatie. In de eerste bestuursrapportage van 2024 zal daarom worden voorgesteld om de norm aan te passen naar het maximum van de norm van de formatie, maar het minimum te behouden zoals deze de afgelopen jaren gehanteerd is. Dit zou betekenen dat de norm vanaf 2024 4,5 6,1 fte per 1.000 inwoners wordt. Apparaatskosten per inwoner Bij ‘Opnieuw Verbinden’ is de formatie uitgebreid. Door onder andere deze extra personeelslasten zijn de ap­ paraatskosten gestegen. De stijging van het aantal inwoners was lager dan de stijging van de extra perso­ neelslasten. Hierdoor zijn de apparaatskosten per inwoner toegenomen. De huidige norm sluit niet meer aan door de stijging van het aantal FTE.

Voor de tweede bestuursrapportage en de begroting 2025-2028 wordt onderzocht welke norm past bij de huidige situatie en wordt dan bijgesteld. Kosten inhuur externen als percentage van de totale loonsom + kosten inhuur externen In 2023 is er veel capaciteit ingehuurd om de ambities van de gemeenteraad te realiseren. De extra formatie kon namelijk niet geheel worden ingevuld door vast personeel. Er is hierdoor voor veel projecten extra capa­ citeit noodzakelijk geweest. In 2023 waren er daarnaast nog een aantal bijzondere omstandigheden, zoals de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne en de tijdelijke vervanging van vacatures. Het blijkt dat al zeker drie jaar de norm niet (meer) wordt gehaald. Voor de tweede bestuursrapportage en de begroting 2025-2028 wordt onderzocht welke norm past bij de huidige situatie en wordt dan bijgesteld.

92

Communicatie Door met zorg onderwerpen te kiezen die zowel bestuur, organisatie als inwoners aangaan, kunnen we meer focus aanbrengen. Dat zorgt ervoor dat we inwoners beter en voor lange tijd meenemen in een verhaal dat hen interesseert. Voordeel is dat we onze inwoners en de gemeente dichter bij elkaar kunnen brengen, om­ dat we in de ogen van het publiek ons bezighouden met zaken die zij belangrijk vinden. Dit draagt bij aan het vertrouwen in de politiek. In 2023 hebben we nieuwe onderwerpen bepaald in samenspraak met bestuur, or­ ganisatie en inwoners. De onderwerpen waarop we ons focussen in onze communicatie vallen onder de thema’s ‘Hoe blijven we als dorp leefbaar in een omgeving die groeit’ (denk aan woningbouw, voorzieningen en mobiliteit), ‘Energietransitie/Klimaat’ en ‘Asielmigratie’. Daarnaast hebben we aandacht voor interne com­ municatie en arbeidsmarktcommunicatie. Nu de communicatie tussen gemeente en inwoner steeds meer digitaal verloopt, is het meer dan ooit van belang dat de website toegankelijk is voor iedereen. Dus ook voor mensen met een (functie) beperking. Wij leggen in de toegankelijkheidsverklaring op de website verantwoording af over waar we staan en welke stap­ pen we ondernemen. We blijven continu monitoren op onze toegankelijkheid. In 2023 hebben we stappen gemaakt door de voorleesfunctie te introduceren op de website.

Op de website van de gemeente kan je ge­ bruik maken van ReadSpeaker. Dit is software die tekst kan voorlezen, vertalen en uitleggen. Daarnaast hebben we ons ook dit jaar weer gericht op de ‘niet digitale’ inwoner, door wekelijkse berichtge­ ving in de Hint en door een gloednieuw gemeentemagazine uit te brengen. Eind 2022 hebben we de inwonerspeiling uitgevoerd. Communicatie en voorlichting wordt met een 6.7 beoor­ deeld, dat hoger is dan het gemiddelde van gemeenten van vergelijkbare grootte in Nederland (6.3). Een da­ ling is zichtbaar ten opzichte van de vorige meting, maar het CBS legt uit dat een daling te maken heeft met onvrede die er heerst over Oekraïne en hoge energiekosten. Dit drukt alle resultaten en is ook het landelijk beeld. We blijven ons inzetten om de communicatie te verbeteren. Uit het onderzoek kwam bijvoorbeeld naar voren dat de Hint (met daarin onze gemeenteberichten) niet goed bezorgd wordt en inwoners daardoor nieuws mis­ sen. Daarom hebben wij huis-aan-huis een brief verstuurd met daarin aandacht voor onze digitale nieuws­ brief. Dit heeft een verdubbeling van het aantal abonnees opgeleverd (nu bijna 1400). Personeel Door ‘Opnieuw Verbinden’ zijn het aantal fte's in 2023 uitgebreid. Bijvoorbeeld medewerkers op het gebied van milieu, juridische zaken en P&O zijn teruggekomen naar gemeente Eersel.

Door deze uitbreiding in fte is de formatie per 1.000 inwoners toegenomen. Het is in 2023 gelukt om medewerkers aan te nemen, waardoor de bezetting hoger is dan de norm die hiervoor geldt. Echter is dit een positieve afwijking: er is meer bezetting dan dat eigenlijk de norm is. Informatiebeveiliging/ gebouwenbeheer De gemeente treft maatregelen om de gemeentelijke informatie (-systemen) zo goed mogelijk te beveiligen. Onder deze maatregelen, zoals verplicht in de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), valt het beveiligen van de fysieke toegang tot het gemeentehuis. Het oude systeem is in 2023 vervangen door een nieuw systeem dat voldoet aan de maatregelen zoals gesteld in de BIO en BORG (normenkader voor fysieke beveiliging). Hierdoor wordt onbevoegde toegang tot gemeentelijke informatie en (persoons)gegevens zo goed mogelijk geweerd. De volledige vervanging is in 2023 afgerond. Vervanging materieel buitendienst (overig) In 2023 zijn een loader en vrachtauto besteld. De loader is geleverd. De vrachtauto heeft een langere levertijd waardoor deze in 2024 geleverd wordt. Deze investeringen zijn 5 c.q. 3 jaar later dan gepland vervangen. Bij vervanging staan kwaliteit en duurzaamheid samen voorop. Onderhoud gemeentehuis Afgelopen jaar is er een begin gemaakt met de voorbereidingen voor onderhoud van ons gemeentehuis.

De afdelingen en teams werden bevraagd naar hun wensen en ideeën. Ook werd het presidium van uw raad betrokken bij de plannen voor de herinrichting van de raadzaal. Op basis daarvan heeft een ontwerpbureau een inventarisatie gemaakt. Daarnaast zijn de toiletgroepen in de oudbouw in 2023 gerenoveerd, deze waren na 35 jaar toe aan vervan­ ging.

93

Wat heeft het gekost? Het programma bestaat uit de volgende productgroepen: 1.

Overheadkosten

Programma: Overheadkosten Productgroep LASTEN Overhead Totaal lasten BATEN Overhead Beschikking reserves tbv kapitaallasten Totaal baten Saldo programma Doorbelasting kapitaallasten Doorbelasting apparaatskosten Totaal doorbelasting Saldo programma na doorbelasting

Begroting 2023 Primitief Na wijziging

Werkelijk 2023

Verschil 2023

21.068.716 21.068.716

28.935.341 28.935.341

25.300.765 25.300.765

3.634.576 3.634.576

214.606 3.675.016 3.889.622 17.179.094 -2.730.619 -12.689.597 -15.420.216 1.758.878

1.221.204 3.675.016 4.896.220 24.039.121 -6.204.014 -14.991.489 -21.195.503 2.843.618

1.755.612 1.810.940 3.566.552 21.734.213 -3.105.246 -14.925.740 -18.030.986 3.703.228

-534.408 1.864.076 1.329.668 2.304.908 -3.098.768 -65.749 -3.164.517 -859.610

Onderstaande tabel is een nadere toelichting op de uitgaven en inkomsten over 2023 en de doorbelasting aan de pro­ gramma's 1 tot en met 10. Overheadkosten

Totaal uitgaven

Totaal inkomsten

Totaal saldo

Toerekening aan programma 0-10

Resteert tlv programma “Overhead”

Overhead personeel:

Lonen en salarissen Bijdragen (VTH/Jeugd/KempenPlus) Subtotaal personeel

9.849.302 7.755.705

372.072 0

9.477.230 7.755.705

7.170.035 7.755.705

2.307.195 0

17.605.007

372.072

17.232.935

14.925.740

2.307.195

Indirecte personeelskosten ICT (incl. SSC) Huisvestingkosten Facilitaire zaken/inkoop/docum voorz./ catering/ administratie/ verzekeringen Materieel/werf buitendienst vervoermiddelen gemeentehuis Algemene kosten Subtotaal organisatiekosten

873.690 2.021.077 355.874

175.878 368 112.715

697.812 2.020.708 243.159

0 0 0

697.812 2.020.708 243.159

540.999

18.367

522.631

0

522.631

176.000 13.643 -57.268

2.000 1.180 5.600

174.000 12.462 -62.868

0 0 0

174.000 12.462 -62.868

3.924.013

316.110

3.607.903

0

3.607.903

Kapitaallasten

3.771.745

2.878.370

893.376

3.105.246

-2.211.870

Totaal overheadskosten

25.300.765

3.566.551

21.734.214

18.030.986

3.703.228

Overhead organisatiekosten

In relatie tot de begroting worden hieronder de afwijkingen ten opzichte van de begroting toegelicht:

Productgroep overheadkosten Overhead personeel (voordeel van C 1.108.000,-) De salariskosten van alle afdelingen op de kostenplaatsen zijn C 1.319.000,- lager dan geraamd. Hiervan heeft C 211.000,- betrekking op gekoppelde (lagere) inkomsten dan wel gesloten financiering (riool) waar­ door het positief resultaat voor de exploitatie C 1.108.000,- bedraagt. Dit resultaat ontstaat uit: - geen invulling vacature tijdelijke bedrijfs-contactfunctionaris C 99.000,­ - Lagere pensioen-premie C 361.000,­ - Onderuitputting als gevolg van vacatures, lagere inschaling 94

(vacatures worden op max schaal geraamd) - Diverse overige

e 560.000,e 88.000,e 1.108.000,-

Inrichting werkplekken (voordeel van C 202.000,-) Voor de inrichting van de werkplekken van de formatie uitbreiding is in de begroting een eenmalig budget opgenomen van e 255.930,- In 2023 zijn de lasten van de werkplekinrichting op de gemeentewerf betaald ad e 54.095,-. Hierdoor resteert er nog een restantbudget van e 201.835,-. Beheer/Beleid informatie en communicatie Technologie (voordeel van C 32.000,-) In 2023 is 32.000 euro minder uitgegeven dan begroot. Dit komt enerzijds omdat het voor de Woo (Wet open overheid) beschikbaar gestelde ICT budget in 2023 nog niet volledig is ingezet. De technische implementatie van de Woo is vertraagd doordat het landelijke platform PLOOI niet haalbaar bleek. Vanaf het tweede kwartaal 2023 is het Rijk gestart met de ontwikkeling van een nieuw landelijk platform: de Woo-index. Deze ontwikkeling is afgewacht. In 2024 sluit de gemeente aan op de Woo-index, waardoor het budget alsnog wordt ingezet. Hiervoor is een aanvraag tot budgetoverheveling van e 32.000,- gedaan. Anderzijds is 14.736,- meer dan begroot ingezet voor de aanschaf van nieuwe hardware, om nieuwe medewerkers te faciliteren met de beno­ digde werkapparatuur. Beheer en onderhoud gemeentehuis (nadeel C 20.000,-) De energiebelasting over 2022 en 2023 zijn door onze leverancier in rekening gebracht. Hierdoor hebben we dit jaar e 11.936,- hogere energiekosten gehad dan begroot.

Sinds april 2023 wordt het gemeentehuis ’s avonds gesloten door een externe partij. Hierdoor zijn extra kosten gemaakt van e 10.471,-. Verder waren er kleine overschrijdingen in lasten binnen dit budget. Verhuur van onze gebouwen leverde in 2023 e 9.824,- aan extra baten op ten opzichte van de begroting. Al met al betreft het een totaal negatief saldo van 19.618 euro. Centrale inkoop (algemeen) (nadeel van C 19.000,-) Bij het opstellen van de begroting maakt gemeente Eersel een inschatting van de inkooptrajecten die via Bizob (Bureau inkoop en aanbestedingen Zuid-Oost Brabant) verlopen. Een deel van de kosten wordt toegerekend aan de betreffende inkoopprojecten. Een algemeen deel valt onder deze post. Dit zijn op dit moment maximaal drie dagen per project. De overschrijding wordt verklaard doordat er zijn meer projecten opgestart in 2024 dan vooraf begroot. Daarnaast hebben we dit jaar een nieuw inkoopbeleid opgesteld in samenwerking met Bizob. Hiervoor zijn extra kosten gemaakt op dit budget. Kapitaallasten (voordeel van C 809.000,-) De kapitaallasten (rente en afschrijving) over 2023 zijn per saldo e 809.455,- lager dan geraamd. Door de tijdelijke overtollige liquide middelen hebben we in 2023 een positief renteresultaat van e 245.000,-.

Enerzijds bestaat dit rentevoordeel uit uitgespaarde rentelasten door nog niet aangetrokken geldlening (e 209.000,-) en anderzijds door e 36.000,- hogere baten dan geraamd uit schatkistbankieren. De afschrijvingslasten zijn als gevolg van de openstaande kredieten e 2.428.000,- lager dan geraamd. Tegenover het voordeel op rente en afschrijving staat een lagere beschikking over de reserves ad e 1.864.000,- waardoor per saldo de kapitaallasten e809.000 lager zijn dan geraamd. In het jaar waarin een krediet beschikbaar wordt gesteld, worden ook de reservemutaties ter dekking van kapitaallasten begroot. De reservemutaties worden verwerkt op basis van de werkelijke inkomsten en uitga­ ven op de kredieten. Hierdoor ontstaan voor- en nadelen ten opzichte van de begroting. Deze voor- en nadelen zijn budgetneutraal en hebben daarom geen effect op het jaarrekening resultaat. Overige verschillen (nadeel van C 19.000,-) Gelet het grote aantal producten en de daaraan gekoppelde budgetten worden de verschillen op hoofdlijnen verklaard. Dat betekent dat een optelling van de verklaarde bedragen niet altijd aansluit met het totale ver­ schil. Dat komt dan door een samenstel van kleine afwijkingen, welke niet worden toegelicht.

95

Investeringen #

Jaar

Omschrijving

Beschik­ baar.

1 2 3 4 5

2022 2020 2021/2022 2022 2023

2021 Digitaal vervanging milieuvergunning Inhuur cyclisch bouwen Informatie Beveiliging/ gebouwen beheer Materieel buitendienst (pick-up) Materieel buitendienst Loader en vrachtauto

40.000 832.514 330.000 45.000 177.000

Totaal programma:

1.424.514

Uitgaven t/m 2023

Restant

Over te hevelen

0 403.791 341.417 40.485 21.800

40.000 428.723 -11.417 4.515 155.200

40.000 428.723 0 4.515 155.200

807.494

617.019

628.437

1.

2021 Digitaal vervanging milieuvergunning In 2023 is gestart met de voorbereidingen voor het digitaliseren en vervangen van de milieuvergun­ ningen tot en met 2010. De milieuvergunningen worden gedigitaliseerd, zodat ze digitaal worden overgebracht worden naar de archiefbewaarplaats, het Regionaal Historisch Centrum Eindhoven. De papieren dossiers worden daarna vernietigd. Eind 2022 heeft het RHCe een normdocument ge­ publiceerd met daarin de eisen voor vervanging en digitale overbrenging van milieuvergunningen. Begin 2023 zijn we gestart met de voorbereidingen, waarbij we direct rekening houden met de eisen die het RHCe stelt. In 2023 lag de focus echter nog op het overbrengen van de gedigitaliseerde bouwvergunningen. Alle batches (6 in totaal) zijn aangeboden aan het RHCe, waarbij van één batch nog de goedkeuring wordt afgewacht. Bouwvergunningdossiers zijn vanaf 2024 digitaal te raadple­ gen in het e-depot van het RHCe. De in het bouwvergunningproject opgedane kennis nemen we mee in het milieuvergunningenproject. In 2024 ronden we de voorbereidingen, zoals het schonen van de milieudossiers, af en worden de dossiers aangeboden aan het scanbedrijf. Het streven is om in 2024 alle milieuvergunningen tot en met 2010 over te brengen naar het RHCe.

Voor de uitvoering van de werkzaamheden is het volledige restantkrediet van C 40.000,- benodigd en dient overgehe­ veld te worden naar 2024.

2.

Inhuur cyclisch bouwen Ook in 2023 zijn initiatieven in het stedelijk gebied begeleid en getoetst op haalbaarheid. Daarvoor worden stedenbouwkundige randvoorwaarden opgesteld. Als initiatieven doorgaan worden ge­ maakte kosten via anterieure overeenkomsten verhaald op initiatiefnemers. Soms vallen locaties af omdat initiatiefnemers/grondeigenaren geen interesse meer hebben in transformatie van hun locatie. Er komen nieuwe locaties bij omdat nieuwe initiatiefnemers zich melden. Deze locaties leveren on­ voldoende woningaantallen op om te kunnen voldoen aan de woningbehoeften. Daarom wordt ook vanuit het krediet de woninguitbreiding in iedere kern van onze gemeente voorbereid. De inhuur van projectleiding wordt vanuit het budget (voor)gefinancierd, voordat grondexploitaties zijn geopend. In 2023 is ook vanuit cyclisch bouwen het afwegingskader uitbreidingslocaties opgesteld en vastge­ steld. Het restantkrediet voorziet in voortzetting van het project cyclisch bouwen t/m 2027. Het res­ tantkrediet dient overgeheveld te worden naar 2024.