Jaarstukken 2020 Eemnes - Deel A DEFINITIEF (drukversie)
Tekst van het document
Diverse overige
Gemeente Eemnes
-28-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
PROGRAMMA 4 – MOBILITEIT Wat hebben we bereikt? Uitwerking Quickscan A27 afrit 34, Eemnes In 2020 hebben we hard gewerkt aan de uitwerking van de verkeersmaatregel Quickscan A27 afrit 34. Hierbij is een schetsontwerp opgesteld van de aansluiting van de afrit 34 op de Zuidersingel. Ook het kruispunt Zuidersingel - Stadwijksingel is hierin meegenomen. Begin 2021 wordt over dit ontwerp besloten waarbij de verdere uitwerking wordt meegenomen met de realisatie van de HOV halte Eemnes. HOV Eemnes Gezien het fysieke raakvlak pakken we HOV Eemnes integraal aan met het project Quick Win A27 (reconstructie afslag A27 oost / Zuidersingel). Het ontwerp van HOV Eemnes wordt uitgewerkt tot een uitvoeringsontwerp in samenspraak met omwonenden. De uitvoering van de werkzaamheden start eind 2021. Medio 2022 zullen de werkzaamheden gereed zijn. Onderzoek studie landbouwverkeer/ doortrekken Zuidersingel richting Eikenlaan In het GVVP staat dat er een studie wordt verricht naar landbouwverkeer/ realiseren snelfietsroute en naar het doortrekken Zuidersingel richting Eikenlaan. In 2020 is opdracht verleend aan Sweco om een ontwerp en doorrekening op te stellen. Sweco heeft eerder ook aan de Quickscan gewerkt. De resultaten zijn in 2021 opgeleverd en bieden mogelijkheden om in de toekomst een nadere keuze te kunnen maken en deze uit te werken.
Poort van Baarn Gemeente Eemnes leverde een bijdrage aan het tot stand komen van het project Poort van Baarn. Ook hebben we een bijdrage geleverd aan de inloopavonden die de provincie heeft gehouden. Het plan is door de inwoners van Eemnes zeer goed ontvangen. Mede dankzij de betrokkenheid van Eemnes is het gelukt om de fietstunnel in Poort van Baarn toch binnen dit project te laten meenemen. Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 (SPV) Met de regiogemeenten en de provincie zijn stappen gezet om te komen tot een risico-inventarisatie. Dit is een eerste stap om te komen tot een andere aanpak van verkeersonveiligheid zoals deze door het Rijk is bedacht. In 2021 wordt toegewerkt naar een uitvoeringsprogramma waarbij ook concrete projecten voor de komende jaren kunnen worden vastgesteld. OV concessie Gooi en Vechtstreek De BEL-gemeenten hebben bij het tot stand komen van de nieuwe OV concessie stevig ingezet op het realiseren van een rechtstreekse busverbinding met het Utrecht Science Park. Dit heeft ertoe geleid dat er in de spitsperioden een bus gaat rijden. Uitvoeren telprogramma In 2020 hebben we uitvoering gegeven aan het telprogramma. Op belangrijke wegen en fietspaden is gedurende twee weken geteld hoeveel verkeer er passeert.
Gemeente Eemnes
-29-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Meldingen openbare ruimte verkeer (MOR) In 2020 zijn er 120 MOR meldingen op het gebied van verkeer behandeld. Door de coronapandemie en het bijbehorende thuiswerken zijn er zo'n 40% meer meldingen gemaakt dan in andere jaren. Plaatsing laadpalen In 2020 zijn er twee laadpalen in Eemnes bijgeplaatst. Door het thuiswerken is dit aantal wat lager dan eerdere jaren het geval was. Toch is het gelukt om de aanvragen die er geweest zijn te realiseren.
Afbeelding: overzicht beschikbare openbare oplaadpunten Eemnes Realisatie laad en losgelegenheid winkelcentrum de Minnehof Op verzoek van de ondernemers hebben we een laad- en losmogelijheid voor vrachtwagens gecreëerd aan de Laarderweg ter hoogte van de aansluiting met de Braadkamp. Onderhoud kunstwerken In 2020 zijn de civiele kunstwerken (voetgangersbruggen) Geutoomserf en Rietgors volledig vervangen.
Gemeente Eemnes
-30-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Foto: vervangen brug Geutoomserf Groot onderhoud fietspaden In oktober zijn de fietspaden langs de Noordersingel opnieuw voorzien van een laag asfalt. In het tweede kwartaal van 2021 wordt de nieuwe rode sluitlaag aangebracht. Wegreconstructie In januari 2020 hebben we de werkzaamheden van de Meentweg afgerond. Het wegvak tussen de Laarderweg en Volkersweg is volledig vernieuwd. In maart 2020 is er begonnen met de reconstructie van de Wakkerendijk. Hierbij is de rijbaan volledig heringericht en het asfalt van rijbaan en van het fietspad zijn vernieuwd. Ook hebben we nieuwe verlichting geplaatst en is het aanwezige persriool grotendeels vervangen. De werkzaamheden zijn in september 2020 afgerond.
Foto's: Asfalt wordt aangebracht op de Wakkerendijk en wethouder Theo Reijn opent Wakkerendijk na voltooiing werkzaamheden. Aanpassing voetgangersoversteek Huis van Eemnes In 2019 is het kruispunt Fazantenhof - Noordersingel aangepast om de bereikbaarheid voor fietsers en voetgangers te verbeteren. In 2020 hebben we, op verzoek, nog extra aandacht besteed aan de overstekende voetgangers. We hebben daarvoor een Zweepmast met bord boven de oversteek geplaatst en de openbare verlichting is verbeterd.
Gemeente Eemnes
-31-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Foto: Zweepmast met zebrabord bij kruispunt Fazantenhof - Noordersingel
Wat ging goed / wat ging minder goed? Wat ging goed? Het Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV)-lijn tracé, waaronder de uitwerking van de Spreij en Van den Berg variant, is weer een stap verder uitgewerkt. Het wordt hiermee steeds concreter richting de aanbesteding die in 2021 gaat plaatsvinden. De Quickwinstudie A27 heeft geleid tot een voorstel waarbij de verkeersafwikkeling op afrit 34 Eemnes wordt verbeterd. Dit voorstel wordt in 2021 behandeld door het college en raad. Hierbij zetten we in om het project gezamenlijk met de HOV-halte Eemnes uit te voeren. Deze maatregel draagt bij aan een goede bereikbaarheid van Eemnes in de toekomst. In Eemnes zijn in 2020 twee oplaadpalen gerealiseerd in de openbare ruimte. Hierbij wordt invulling gegeven aan de steeds groter wordende vraag naar laadpunten voor elektrische auto's. In 2020 is project de Wakkerendijk uitgevoerd. Bij dit project zijn er verbeteringen uitgevoerd aan de kwaliteit van de fietsvoorzieningen en is er aandacht geweest voor een toekomstbestendige inrichting. Wat ging minder goed? In 2020 is een studie uitgevoerd naar het doortrekken van de auto ontsluiting Zuidersingel richting de Wakkerendijk danwel het doortrekken van de landbouwroute/ fietsroute Te Veenweg zuid richting de Eikenlaan. Het is niet gelukt om de uitkomsten in 2020 al met een voorstel voor te leggen aan het college.
Dit opiniërende voorstel wordt in 2021 alsnog in het college behandeld. Verschillende wensen uit het collegeprogramma zijn in het DVO 2020 niet gerealiseerd vanwege beperkte beschikbaarheid in de formatie. Vanaf 2021 is de formatie uitgebreid en wordt in het kader van project dorpshart Eemnes bekeken wat hierop mee kan liften.
Gemeente Eemnes
-32-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma verbonden zijn. 4. Mobiliteit Lasten
Realisatie 2019 861.478
Begr. 2020 voor wijziging 1.227.447
Begr. 2020 na wijziging 1.524.647
Realisatie 2020 1.020.433
Verschil -504.214
Baten
-51.895
-360.150
-360.150
-148.153
211.997
Saldo
809.583
1.169.297
1.164.497
872.280
-292.217
Toelichting diverse afwijkingen Het programma Mobiliteit laat een voordelig saldo zien van € 292.200. Hieronder worden de belangrijkste verschillen toegelicht. Onderhoud wegen € 25.400 V Een onderschrijding op onderhoudskosten is ontstaan doordat de temperatuur te laag was om de rode sluitlagen op de fietspaden aan te brengen (€ 16.900 V). Dit is uitgesteld tot begin 2021. In 2020 zijn er 3 calamiteiten geweest in verband met oliesporen (€ 20.800 N). Deze konden gedeeltelijk worden verhaald op de veroorzaker (€ 8.500 V). Het project ecologisch bermbeheer en de implementatie beheerdatabase hebben vertraging opgelopen (€ 25.700 V). Uitvoering wordt in de zomer van 2021 verwacht. Daarnaast zijn er nog kleine afwijkingen in de lasten van € 1.300 (V). De leges en rechten zijn afhankelijk van het aantal aanvragen. Deze lagen in 2020 hoger dan verwacht (€ 18.800 V). In 2020 zijn er geen degeneratievergoedingen geweest (€ 25.000 N). Openbare verlichting € 26.900 N Als gevolg van de uitbreiding van het areaal zijn zowel de kosten voor energie als die voor onderhoud toegenomen. Straatreiniging € 42.800 V VDe onderschrijding is grotendeels veroorzaakt door lagere doorbelasting BEL uren (€ 34.100 V). Begroting 2020 was voor de inzet van uren nog gebaseerd op de oude situatie waarbij meer werkzaamheden onder straatreiniging waren opgenomen.
De buitendienst is nu alleen verantwoordelijk voor het centrum en de begraafplaats. Ook het aantal uren van de gebiedsmanager zijn te hoog geraamd. Daarnaast was de stelpost (€ 10.000 V) voor integraal bestek niet nodig geweest. Gladheidsbestrijding € 23.900 V In 2020 is het onderzoek uitbesteding strooien niet uitgevoerd (€ 20.000 V). In 2021 moet hier een marktconsultatie voor plaatsvinden. Daarnaast heeft een zachte winter gezorgd voor lagere lasten (€ 3.900 V). Verkeersmaatregelen € 28.500 V De werkzaamheden voor de haalbaarheidsstudie Veenweg Zuid zijn in 2020 niet geheel afgerond (€ 24.000 V). Dit bedrag is reeds aan u voorgelegd in de budgetoverheveling naar 2021. Diverse kleine verschillen zorgen nog voor een positief resultaat van € 4.500.
Gemeente Eemnes
-33-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
HOV € 160.500 V Verkeersmaatregelen € 141.900 V Voor de uitwerking van de Sprey-vandenBerg variant voor de HOV halte, ontvangt Eemnes ook een bijdrage van de provincie Utrecht. De uitvoering en betaling aan provincie Noord Holland heeft net als in 2019 niet plaatsgevonden (€ 162.500 V). Hier tegenover staat dat er ook geen vrijval plaatsvindt van een deel van de bijdrage van provincie Utrecht (€ 20.700 N). Het verschil van € 141.900 was begroot als onttrekking uit de reserve HOV. Dit was dus niet nodig. Openbaar vervoer € 18.700 V Kosten voor de voorbereiding en uitvoering van de HOV infrastructuur wordt via kostenverhaal vergoed door provincie Utrecht. Als gevolg van de inzet van eigen uren zijn er meer inkomsten dan uitgaven (€ 18.700 V). Optimalisatie ontwerp is vertraagd door verkeerskundige aanpassingen uit verkeersveiligheidaudit en scopewijziging op verzoek van gemeente Eemnes. Kapitaallasten € 42.000 V De kapitaallasten zijn lager dan de raming omdat een aantal investeringen nog niet gereed waren in 2020. Het betreft de volgende investeringen: aanpassen Eikenlaan Reconstructie Wakkerendijk
€ 4.200 N
Diverse overige
Mutaties met de reserves Reserve Reserve Bovenwijkse Voorzieningen
Omschrijving
Rekening Onttrekking Storting
Aanvullende bijdrage HOV A27
I
141.850
-
Haalbaarheidsstudie Te Veenweg Zuid
I
40.000
16.020
181.850
16.020
Eindtotaal
Gemeente Eemnes
Begroot I/S Onttrekking Storting
-34-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
PROGRAMMA 5 – GROENE LEEFOMGEVING Wat hebben we bereikt?
Wateroverlast Centrumgebied Het (grondwater)onderzoek in het centrum is afgrond. In het onderzoek zijn ook eventuele maatregelen om de overlast te beperken meegenomen. De eerste maatregelen worden in 2021 uitgevoerd. Integraal beheer Aannemer Sight Landscaping is per 1 januari 2020 begonnen met het integrale onderhoud van de openbare ruimte. Denk aan machinaal vegen, verwijderen van onkruid van bestrating en uit beplantingen, maaien van grasstroken, legen van straatkolken en prullenbakken, schoonhouden van straatmeubilair en onderhoud aan bomen, struiken en plantvakken. De afstemming met de werkzaamheden van de buitendienst loopt naar wens. Eikenprocessierups We hebben in het voorjaar alle solitaire eiken twee keer preventief besproeid. Daarnaast zijn samen met onze inwoners o.a. mezenkasten opgehangen om meer natuurlijke vijanden van de Eikenprocessierups aan te trekken. Ook hebben we als gemeente vleermuizenkasten opgehangen. Dit had een forse vermindering tot gevolg van het aantal en van de omvang van de Eikenprocessierupsnesten. In de zomer hebben we nog nesten verwijderd. De overlast was aanmerkelijk minder dan het voorgaande jaar. Meer groen, kleur en biodiversiteit De ‘hanging baskets’ zijn weer opgehangen in het centrum. Ook hebben we nieuwe wilgen geplant langs het Wilgenpad en langs het fietspad bij het BEL kantoor.
Door op steeds meer locaties een bloemrijk mengsel te gebruiken, is het bijenlint verder versterkt.
Gemeente Eemnes
-35-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Speelplekken In december 2020 is het beleidsplan voor spelen geactualiseerd. We hebben de renovatie van een aantal speelplekken (uit 2019) afgerond en zijn begonnen met de renovatie van zes andere locaties. Bij het Huis van Eemnes is de skatebaan verbeterd en hebben we een nieuwe speelplek aangelegd. In de Zuidpolder is een nieuwe natuurspeelplek gekomen.
Wat ging goed / wat ging minder goed? Wat ging goed? De nieuwe aannemer voor het integraal beheer van de openbare ruimte is gestart per 1 januari 2020. De resultaten gedurende het eerste, overgangsjaar laten al een stijging zien in de behaalde kwaliteit, zowel in het centrum (gebied van de eigen dienst) als in de woonwijken (gebied van Sight Landscaping). Wat ging minder goed? De coronacrisis doorkruiste het gezamenlijke inwerkprogramma voor de aannemer en de eigen dienst. Soms bleek de registratie in het beheersysteem niet volledig of niet juist te zijn. Eerder (mondeling) gemaakte afspraken, bijvoorbeeld over zelfbeheer, waren nog niet opgenomen. Er was onduidelijkheid en ontevredenheid over het onderhoud van de bermen in de polder. Met alle betrokkenen is gesproken en een aangepast beleidsvoorstel wordt 2021 besproken in college en raad.
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma verbonden zijn. 5. Groene leefomgeving Lasten
Realisatie 2019 908.169
Begr. 2020 voor wijziging 1.291.220
Begr. 2020 na wijziging 1.291.220
Realisatie 2020 1.026.093
Verschil -265.127
Baten
-62.429
-18.307
-18.307
-57.607
-39.300
Saldo
845.740
1.272.913
1.272.913
968.487
-304.427
Toelichting diverse afwijkingen Het programma Groene Leefomgeving laat een voordelig saldo zien van € 304.400. Hieronder worden de belangrijkste verschillen toegelicht. Onderhoud en verkoop restgroen 18.400 N De werkzaamheden aan de groenwal aan de Pijlenkamp zijn niet begroot en leiden tot een overschrijding van € 57.600 (N). Deze kosten zijn gemaakt om de verkoop van de restkavels mogelijk te maken. De totale opbrengsten die hier tegenover staan bedragen € 49.200. In de begroting is een raming opgenomen van € 10.000 gebaseerd op historische verkopen. De verkoop van restkavels in 2020 (€ 15.000 V) betreft gronduitgiftes conform het Groenplan 2017-2019 van de gemeente Eemnes. Het initiatief gaat uit van de bewoners die een perceel willen aankopen. Er wordt niet gestuurd op een te realiseren verkoopopbrengst In 2020 zijn een negental percelen verkocht. Daarnaast hebben de kopers een vergoeding betaald voor het verplaatsen van de groenwal en Gemeente Eemnes
-36-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
achterpad (€ 24.200 V). Door o.a. een foutieve boeking van een factuur voor onderhoud groen is het verschil van € 8.400 ontstaan tussen de baten en de lasten. Onderhoud groen en Integraal bestek € 95.900 V De in de begroting van 2020 opgenomen stelpost van € 60.600 voor het integraal bestek is voor € 40.600 aangewend. Schouw resultaten geven aan dat in 2020 niet alles op het juiste niveau is uitgevoerd. Voor een aantal zaken, o.a. inboet en aanvullend onderhoud, zijn eind 2020 geen opdrachten meer verstrekt in verband met het verwachte nadelig rekeningresultaat (€ 34.600 V). Het gaat onder andere om het inzaaien bloemenmengsels onder eiken (o.a. Noordersingel) en verfraaiingen op verzoek van bewoners en inboet op diverse plekken. Voor het integraal bestek is door corona te weinig uren inzet geweest van de buitendienst. Wat dit jaar minder is omgezet moet conform contract de komende jaren worden ingehaald door Sight. De onderschrijding op de begroting (€ 54.600 V) wordt veroorzaakt doordat dit het aanloopjaar was. Daarnaast heeft de buitendienst niet alle TBS uren kunnen leveren aan de aannemer, omdat we te maken hadden met corona-beperkingen.
Hierdoor zijn er conform contract meer kosten door Sight in rekening gebracht (€ 15.000 N) Waterbeheer € 11.500 N Als gevolg van meer afvoer van maaisel en slootafval in verband met ecologisch beheer, is er in 2020 een overschrijding ontstaan. Kapitaallasten t.l.v. reserve kapitaallasten € 228.400 V De werkzaamheden voor de investeringen uitvoering 1e fase groenplan en paardenroutes groenplan zijn nog niet afgerond. De afschrijvingskosten zijn niet in 2020 gestart. De verwachting is dat deze worden doorgeschoven naar 2022. De kapitaallasten speelbeleid zorgen voor een positief resultaat van € 12.200 (V). Het speelplaatsenplan 2013 t/m 2019 is later afgerond dan geraamd. In de begroting is uitgegaan dat de investering eind 2019 werd afgerond en dus per 1 januari 2020 tot een kapitaallast zou leiden. € 10.100 V
Diverse overige
Mutaties met de reserves Reserve
Omschrijving
Reserve Landschapsontwikkelingsplan Bijdrage ( pontje
Reserve Kapitaallasten
Rekening Onttrekking Storting
I
10.000
10.000
Gastvrije randmeren fonteinkruid
I
3.000
3.000
Incidentele Projecten
I
2.500
-
Kernrandvisie Goyergracht (overhevelingsvo I
5.000
-
Bestrijding waterplantenoverlast
I
2.500
2.500
Uitvoering 1e fase groenplan
S
218.225
1.966
Speelplaatsenplan jaarschijf 2017
S
12.122
744
Paardenroutes (groenplan)
S
3.253
62
Skatebaan Huis van Eemnes
S
-
55
256.600
18.327
Eindtotaal
Gemeente Eemnes
Begroot I/S Onttrekking Storting
-37-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
PROGRAMMA 6 – MILIEU EN KLIMAAT Wat hebben we bereikt?
Klimaatbeleid Eemnes is actief bezig met het verduurzamen van de lokale energievoorziening en met het verminderen van het fossiele brandstofgebruik. In het klimaatbeleid ‘Eemnes, klimaatneutraal 2030’ staan duidelijke doelen om vanaf 2030 per saldo geen CO2 meer uit te stoten. Een belangrijke stap in de verduurzaming van de gemeentelijke gebouwen was de realisatie van het Huis van Eemnes. Dit schitterende pand is zeer duurzaam en wekt meer energie op dan het verbruikt. Alle duurzame energie die opgewekt wordt en niet direct wordt verbruikt door het Huis van Eemnes, wordt (tegen een vergoeding) teruggeleverd via het energienet. Een fantastisch resultaat dat onder andere wordt bereikt door de ca. 2.000 zonnepanelen op het dak, gerealiseerd met behulp van een SDE-subsidie (Stimulering Duurzame Energieproductie). Het aantal zonnepanelen op particuliere daken blijft ook gestaag toenemen. De duurzaamheidslening van de gemeente heeft daar in 2020 ook weer aan bijgedragen. Ondertussen nadert het totale aantal aanvragen voor deze stimuleringsregeling de 150. Eind 2020 hebben we nogmaals bevestigd dat we serieus geïnteresseerd zijn in de mogelijkheden die energieopwekking door geothermie biedt. Een succesvolle ontwikkeling van een warmtecentrale kan in de energiebehoefte van alle woningen in Eemnes voorzien.
Het is daarom goed om te zien dat daarin een belangrijke stap is gezet, met de verlening van een opsporingsvergunning aan het consortium Larderel Energie. Daarin heeft het positieve advies van gemeente Eemnes een rol gespeeld. Met de opsporingsvergunning is een belangrijke horde genomen richting werkelijke realisatie. Dat een kleine gemeente evengoed een leidende rol kan hebben blijkt uit het project LEF! Dit project loopt op vier locaties in Europa. Het biedt inwoners van Eemnes de mogelijkheid om zelfopgewekte energie met dorpsgenoten te verhandelen. Dus niet terug te leveren aan (grote) energiemaatschappijen. Het pilotproject op basis van een Europese subsidie moet aantonen dat Gemeente Eemnes
-38-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
eigen energie opwekken op deze manier (financieel) nog interessanter wordt dan het nu al is. Lokale stroom voor lokale afnemers. Tot op heden hebben al 50 Eemnessers zich aangesloten bij dit project. (50 deelnemers was ook het doel voor de eerste fase). In 2021 zullen er nog eens 150 deelnemers gevonden moeten worden. RES De voorlopige RES 1.0 is volgens de planning opgeleverd per 1 oktober 2020. Direct aansluitend is gestart met het uitwerken van de RES 1.0, die medio 2021 opgeleverd moet worden. Milieu Naast de reguliere taken die in 2020 zijn uitgevoerd, waaronder de inbreng en advisering in ruimtelijke plannen, het deelnemen aan diverse projectgroepen/regio-overleggen en het voorbereiden op de omgevingswet, kunnen we voor 2020 de volgende highlights benoemen. Bodem Met oog op de inwerkingtreding van de Omgevingswet in 2022, waarbij de bodemtaken (grotendeels) bij de gemeente komen te liggen, en de PFAS problematiek die zich in 2019 manifesteerde, is in 2020 een start gemaakt met het onderzoek naar het opstellen van een bodemkwaliteitskaart (in BEL verband). Ook is een regionale PFAS kaart opgesteld samen met de RUD en ODRU. Dit krijgt vervolg in 2021. Verder zijn in verband met de warme overdracht van de bodemtaken van de provincie naar de gemeente, de eerste gesprekken gevoerd met de provincie Utrecht en de RUD.
In deze gesprekken kwamen de volgende onderwerpen aan de orde: welke bodemdossiers gaan naar de gemeente over, welke capaciteit gaat daarmee gepaard en op welke manier kan bodeminformatie digitaal beschikbaar worden gesteld? Dit krijgt een vervolg in 2021. Begin van 2020 is er aan de Te Veenweg een drugslaboratorium ontmanteld. In overleg met provincie (bevoegd gezag) en de RUD is er een bodemonderzoek uitgevoerd omdat er mogelijk sprake was van verontreiniging door tolueen en fenol. Gebleken is dat er geen humane, ecologische en verspreidingsrisico’s zijn af te leiden. Dit houdt in dat de stoffen die gebruikt zijn voor de productie niet hoger liggen dan toegestaan en er hierdoor geen gezondheidsrisico’s voor de omgeving zijn. De provincie Utrecht heeft op basis hiervan aangegeven dat ze geen noodzaak ziet tot saneren. In 2019 zijn er diverse bodemonderzoeken uitgevoerd op het bedrijventerrein Goyergracht. Allemaal in opdracht van de gemeente Laren. Uit deze bodemonderzoeken blijkt dat er sprake is van een historisch geval van bodemverontreiniging. Uit de risicoanalyse is gebleken dat er géén sprake is van onaanvaardbare humane, ecologische en/of verspreidingsrisico’s. Bij historische verontreinigingen (zoals deze), waarbij er geen acuut gezondheidsrisico is, bestaat er geen noodzaak om direct te saneren.
In 2020 is de eindrapportage opgeleverd op het bedrijventerrein Goyergracht Zuid. Deze bevestigt nogmaals het beeld dat de verontreiniging geen gevaar vormt voor de volksgezondheid. De rapportage is verzonden en besproken met betrokkenen. Geluid en lucht De aanbesteding voor het ophogen van de geluidwallen langs de A27 is in december 2019 gestart. De gemeenteraad besloot vervolgens eind juni 2020 om de westzijde te verhogen met een 3 meter hoge schanskorvenconstructie en het doortrekken van de schanskorven aan de oostzijde. Ook werd
Gemeente Eemnes
-39-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
besloten om het herstel van de bestaande schanskorven aan de oostzijde (voorlopig) niet te laten uitvoeren. De werkzaamheden voor het ophogen van de westzijde zijn in november gestart en oplevering staat gepland voor maart 2021. Naar aanleiding van de motie Meten is Weten zijn we gestart met het meten van via Palmes diffusiebuisjes. De provincie Noord-Holland maakte dit mede mogelijk en we voeren dit uit in BELverband. Vervolggesprekken met de provincie over deelname aan het project Hollandse Luchten, waarbij via sensoren stikstofdioxide en fijnstof wordt gemeten, hebben plaatsgevonden. Begin 2021 is er definitieve besluitvorming door de provincie over deelname van de BEL gemeenten aan dit project. Natuur en recreatie Om de uitbundige groei van waterplanten in de Randmeren te onderzoeken is er in 2020 een systeemanalyse en effectenanalyse uitgevoerd van het Gooi- en Eemmeer. De uitkomsten van deze analyse laten zien dat het Gooi- en Eemmeer er niet zo goed voor staat. De uitkomsten zijn met alle betrokkenen gecommuniceerd. Het vervolg hierop start in 2021. Afval In januari 2017 is het nieuwe inzamelsysteem voor huishoudelijk afval geïmplementeerd. In 2020 is een tussenevaluatie uitgevoerd. Hieruit blijkt dat we op de goede weg zijn maar dat er nog stappen gezet kunnen worden.
Om in 2021 het scheidingspercentage te verhogen om te komen tot de landelijke doelstelling van 75%, starten we met een communicatiecampagne over afval. Ook wordt een driewekelijkse inzamelfrequentie van het PMD nader onderzocht. In 2020 zijn we gestart met een onderzoek naar zwerfafval. Het onderzoek bestaat onder andere uit fysieke metingen (schouw) binnen de gemeente. Zo krijgen we antwoord op de vragen als, hoe schoon is onze gemeente gemiddeld, wat voor soort afval ligt er en in wat voor gebieden ligt dit? Naast de schouw van de openbare ruimte worden de inwoners gevraagd om een enquête in te vullen. Uit de enquêtes en de bevindingen van de schouw kunnen we plannen opstellen om het zwerfafval te doen verminderen. Vanwege de coronacrisis heeft de inzameling van het huishoudelijk afval dit jaar extra aandacht gevraagd. Er was sprake van grote drukte bij het recyclingstation Baarn. Er is over deze zaken frequent overleg met RMN en Baarn gevoerd (onder andere over de inzet van verkeersregelaars) en er is extra communicatie nodig geweest. Ondanks dat er geen wettelijke verplichting is tot het verwijderen van asbestdaken willen we de inwoners stimuleren, en faciliteren, om dit wel te doen. Hiervoor is in 2020 een plan van aanpak vrijwillige sanering asbestdaken opgesteld. De voorbereidingen voor het uitvoeren hiervan zijn eind 2020 in gang gezet.
Vanaf eind 2020 worden er beschermingsmiddelen aangeboden op de werf en heeft de gemeente zich aangesloten bij de landelijke samenwerkingsverklaring voor het verwijderen van asbestdaken. Vanaf 2021 tot en met 2024 wordt het plan verder ten uitvoer gebracht. Zo hopen we de verspreiding van asbestvezels naar de leefomgeving zoveel mogelijk te beperken.
Gemeente Eemnes
-40-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Wat ging goed / wat ging minder goed? Wat ging goed? Het bestek voor het vervangen van de plassonkoppelingen is aanbesteed. De uitvoering start in 2021 en kan aanzienlijk sneller afgerond worden. Eind 2019 is Eemnes gestart met het Europese subsidieproject LEF! (Renaissance). Het doel om 50 deelnemers te werven is ondanks de coronaperikelen gehaald. Daarmee is Eemnes de enige van de 4 Europese pilotsites die in 2020 al energiedata van de deelnemers heeft verzameld. Het plan van aanpak vrijwillige sanering asbestdaken is opgesteld. De uitvoering loopt van 2021 tot 2025. Er is een start gemaakt met de daadwerkelijke ophoging van de geluidswal langs de oostzijde van de A27. Wat ging minder goed? Het plaatsen van (meer) zonnepanelen op daken van agrariërs is niet gerealiseerd. De aansluitkosten voor grootschalige zonnedaken op het energienet hebben negatief effect op de businesscase voor deze ontwikkeling. Betrokken partijen kwamen niet tot een oplossing. In 2021 wordt overleg georganiseerd om te proberen deze impasse te doorbreken. De uitbreiding van de begraafplaats heeft vertraging opgelopen vanwege capaciteitstekort doordat vacatures laat zijn ingevuld. Het Micro Energy Trading project heeft in 2020 een vertraging opgelopen vanwege corona. Door deze omstandigheden is vanuit Europa een verlenging van het project met zes maanden goedgekeurd.
Van de vier Europese pilotssites is Eemnes tot op heden de enige locatie waar al werkelijke energiedata worden verzameld van de deelnemers. Het project is daarmee loopt nog steeds volgens planning. In 2020 hebben we de landelijke scheidingsdoelen van ons afval niet gehaald.
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma verbonden zijn. 6. Milieu en klimaat
Begr. 2020 voor wijziging 2.004.779
Begr. 2020 na wijziging 1.939.779
Realisatie 2020 1.928.247
Verschil
Lasten
Realisatie 2019 1.934.445
Baten
-2.088.486
-2.199.189
-2.199.189
-2.317.035
-117.846
Saldo
-154.041
-284.810
-259.410
-388.788
-129.378
-11.532
Toelichting diverse afwijkingen Het programma Milieu en Klimaat laat een voordelig saldo zien van € 129.400. Hieronder worden de belangrijkste verschillen toegelicht. Riolering en rioolrecht € 30.800 N Er zijn minder uren besteed aan riolering (€ 34.700 V). Op onderhoudskosten riolering is een nadelig resultaat ontstaan (€ 27.100 N), door uitbreiding areaal, onvoorziene reparatie pompen gemaal en Gemeente Eemnes
-41-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
uitgevoerde verificatie inspectie te herstellen riolering. In 2020 hebben o.a. door verstoppingen als gevolg van doorspoelen van desinfectiedoekjes en mondkapjes geleid tot meer storingen. De onttrekking aan de voorziening riool is lager dan geraamd (€ 41.800 N), door het lagere aantal uren en de toerekening van minder overhead. Daarnaast zijn de kapitaallasten lager uitgevallen dan begroot (€ 17.500 V) als gevolg van het later afsluiten van de investeringen. De opbrengst rioolrecht was € 13.500 lager dan de raming, voornamelijk als gevolg van een beperktere groei van het aantal huishoudens. Afvalverwijdering en afvalstoffenheffing € 6.100 V De kosten voor afvalverwijdering zijn door verschillende oorzaken per saldo € 6.100 lager dan geraamd. De bijdrage aan de AVU is € 10.700 lager dan geraamd. Jaarlijks zitten er veel fluctuaties in de afrekeningen, waardoor de bijdrage niet goed te begroten is. Ook werden er meer uren besteed aan afvalverwijdering (€ 16.600 N). De verhoging van de bijdrage voor medegebruik recyclingstation gemeente Baarn is met terugwerkende kracht vanaf 2019 aan de gemeente doorbelast (€ 20.600 N). Op de overige budgetten is per saldo € 10.100 meer uitgegeven. Daarnaast is hogere baat gehaald op de vergoedingen voor gescheiden afval (€ 31.800 V). Dit betreft met name oude jaren.
Project Micro Energy Trading (LEF) € 0 Het proefproject Micro Energy Trading is in 2019 van start gegaan. Voor dit project is subsidie ontvangen van de EU. De uitgaven die in 2020 zijn besteed aan dit project worden gedekt door een reeds ontvangen subsidiegeld. Milieubeheer € 24.300 V De uitvoering van het plan van aanpak met betrekking tot asbestdaken vindt plaats in 2021-2024, conform het vastgestelde plan van aanpak. Voor het saldo op deze post is aan uw raad het verzoek tot budgetoverheveling voorgelegd. Klimaatbeleid € 127.600 V Diverse projecten binnen klimaatbeleid hebben vertraging opgelopen. Zo is door vertraging in de vergunningverlening ten behoeve van UDG-project (Ultradiepe Geothermie), de uitvoering van het locatieonderzoek en een eventuele wijziging van het bestemmingsplan ook vertraagd (€ 25.000 V). Ook Operatie Steenbreek is uitgesteld en start in 2021 (€ 25.000). De uitwerking van de algemene scans van de gebouwen naar exacte maatregelen en sluitende businesscases vraagt meer tijd dan vooraf ingeschat (€ 25.000 V). De transitievisie warmte heeft geen doorgang gevonden in 2020 (€ 15.000 V). Het project verduurzaming gebouwen is deels uitgevoerd (€ 15.700 V). In de aanvraag tot budgetoverheveling is ten behoeve van bovenstaande projecten een bedrag van € 65.700 voorgesteld om over te hevelen naar 2021. € 2.100 V
Diverse overige
Gemeente Eemnes
-42-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Mutaties met de reserves Reserve
Omschrijving
Begroot I/S Onttrekking Storting
Rekening Onttrekking Storting
Reserve duurzaamheid
Duurzaamh.coach 3 jaar tlv res duurzaamhI
15.000
15.000
Reserve Klimaatbeleid
Transitievisie warmte
I
15.000
-
Ultradiepe Geothermie
I
25.000
-
Steenbreek
I
25.000
-
Verduurzaming gebouwen
I
25.000
9.294 661
SPvA sanering asbestdaken
I
25.000
Klimaatscan bedrijven
I
25.000
-
RES uren projectbasis
I
25.000
25.000
180.000
49.955
Eindtotaal
Gemeente Eemnes
-43-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
PROGRAMMA 7 – RUIMTELIJKE ORDENING EN WONEN Wat hebben we bereikt?
Herontwikkeling terreinen Hilt en Hinkstapsprong (HSS) Voor de terreinen Hilt en Hinkstapsprong (HSS) heeft de raad een nieuw stedenbouwkundig plan vastgesteld. Dit plan is de basis voor de vaststelling van een bestemmingsplan. Daarnaast is de Hilt op een duurzame manier gesloopt, zodat zoveel mogelijk materialen opnieuw gebruikt kunnen worden. Plan herontwikkeling garage Koot Het bestemmingsplan, dat eind 2019 werd vastgesteld, is in werking getreden. Er is een vergunning verleend voor de bouw van 15 appartementen. Prestatieafspraken met de Alliantie De prestatieafspraken die in 2019-2020 zijn gemaakt tussen de Alliantie, de huurdersbelangenvereniging en de gemeente zijn uitgevoerd. Ook hebben de drie partijen nieuwe prestatieafspraken voor 2021 en 2022 gemaakt. Taakstelling statushouders In 2020 zijn er 8 statushouders gehuisvest. Daarmee is de taakstelling gerealiseerd. Uitvoering geven aan de starterslening en de blijverslening In 2020 hebben 4 starters een aanvraag ingediend voor een starterslening. Daarnaast is er één blijverslening aangevraagd. Beschikbaarheid sociale koop- en huurwoningen Companen leverde eerder een rapport met mogelijke instrumenten die de gemeente kan inzetten om woningen in het sociale en middeldure segment (huur en koop) beschikbaar te behouden voor de doelgroep. In 2020 heeft de gemeente op basis hiervan een doelgroepenverordening vastgesteld.
Hiermee kunnen we middeldure huurwoningen duurzaam (20 jaar) beschikbaar houden voor de doelgroep. Voor de koopwoningen onderzoekt het college de mogelijkheid om sociale en middeldure Gemeente Eemnes
-44-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
koopwoningen aan te bieden met het product Koopgarant. Koopgarant is gebaseerd op een recht van erfpacht. Impuls De gemeenteraad stemde op 8 december 2019 in met de metamorfose van Impuls. In 2020 is dit uitgevoerd. Het gaat om het groot onderhoud, verduurzamen en moderniseren van het jongerencentrum, waarbij het een opener en meer eigentijds karakter heeft gekregen. Het interieur is geschikt gemaakt voor de activiteiten passend bij de wensen van de jongeren.
Foto: overleg met jongeren bij Impuls Woningbouw Zuidpolder Ook in 2020 was er goede voortgang in de woningbouw binnen het project Zuidpolder. Bij het uitwerken van de plannen proberen wij zo goed mogelijk rekening te houden met de ontwikkelingen die op ons afkomen. Met de marktpartijen werken wij per deelplan aan een optimalisatie van woningtypes, ruimtegebruik en financiën. Naast de inzet op meer sociale woningbouw zien we een verschuiving van woningen in de duurste categorieën naar de meer betaalbare middencategorie. In 2020 is met de marktpartijen onderhandelt over een Allonge 2. Eind 2020 werden 24 gasloze woningen en 6 vrije kavels te koop aangeboden. Daarnaast is deelplan 3.3 opgeleverd aan de kopers, dit deelplan bevatte 15 sociale koopwoningen Meer dan 350 geïnteresseerden schreven zich hierop in. De in dit deelplan aangeboden hofwoningen met een v.o.n. waarde van € 338.000, voorzien in een aanbod dat in de reguliere vrije markt nauwelijks op de markt komt. In lijn met voorgaande jaren is in 2020 meer dan de helft van de woningen toegewezen aan Eemnessers. Circa 25% wordt toegewezen aan inwoners uit Blaricum, Laren en Huizen. Het restant komt van elders. Hiermee voorziet het project in de lokale vraag naar woningen. Bewoners hebben grote waardering voor de kwaliteit van de openbare ruimte in de Zuidpolder.
Ook de eerder vastgestelde doelen op het gebied van duurzaamheid worden gerealiseerd. Bedrijventerrein Zuidpolder In 2020 is de laatste verkoop van bedrijventerrein Zuidpolder gesloten. Net als voorgaande jaren zit
Gemeente Eemnes
-45-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
er een lange tijd tussen koopovereenkomst en de feitelijke levering. Naar verwachting wordt in 2021 de laatste kavel daadwerkelijk getransporteerd. De verwachting is dat de grondexploitatie Bedrijventerrein eind 2021 financieel afgesloten kan worden. De verwachting is dat we met een klein positief resultaat kunnen afsluiten. Implementatie Omgevingswet Het jaar 2020 zou een cruciaal jaar worden voor de implementatie van de Omgevingswet die op 1 januari 2021 in werking zou treden. Vanwege corona is de eerste helft van 2020 echter anders gelopen dan gepland. De minister heeft besloten dat de wet één jaar later (op 1 januari 2022) in werking treedt. De ambtelijke inzet voor de implementatie was in 2020 beperkt. Het was noodzakelijk om het reguliere werk voorrang te geven. Een belangrijke onderdeel, het oefenen, heeft geheel stilgelegen. Desondanks hebben we veel andere zaken wel gerealiseerd. Direct na het zomerreces heeft een groot aantal medewerkers bijvoorbeeld een cursus gevolgd over de nieuwe regelgeving. We hebben gewerkt aan het aanpassen van werkprocessen voor vergunningverlening. Deze zijn in concept gereed. Voor de complexe vergunningen verandert de doorlooptijd naar 8 weken. Daarvoor, is de Omgevingstafel (een vorm van uitgebreid vooroverleg) geïntroduceerd. Op het vlak van regelgeving is de APV aangepast.
Ook hebben we alle verordeningen die betrekking hebben op het fysieke domein gebundeld in een concept Verordening voor de Fysieke Leefomgeving. De bestemmingsplannen hebben we gescreend en daarna hebben we een concept voorstel gemaakt voor één gemeenschappelijke bodemplaat voor alle bestemmingsplannen in de drie gemeenten. Het opstellen van de Omgevingsvisie gebeurt in een aantal stappen. Twee stappen zijn al gezet. Stap 1, de inventarisatie van regelgeving en beleid is in 2019 afgerond. In 2021 wordt voor de gemeente Eemnes de Toekomstvisie vastgesteld, dat is stap 2. Door corona zijn deze documenten later klaar dan voorzien. Dit heeft consequenties voor de verdere planning en het proces gehad.
Wat ging goed / wat ging minder goed? Wat ging goed? De stedenbouwkundige visies voor de gebieden van de Hilt en HSS zijn breed gedragen door de omwonenden. Sporthal de Hilt is op een zeer duurzame wijze gesloopt. De taakstelling huisvesting statushouders is gerealiseerd. De gemeente, Alliantie en huurdersbelangenvereniging hebben in goed overleg nieuwe prestatieafspraken voor 2021 en 2022 gemaakt. De Doelgroepenverordening 2020 gemeente Eemnes is vastgesteld. Wat ging minder goed? Implementatie Omgevingswet: het programmaplan is pas in november 2020 vastgesteld en niet voor de zomer zoals gepland. Hierdoor komt het zwaartepunt van de implementatie te liggen in 2021. Nieuwe regelgeving voor het sociaal compensatiefonds is niet gerealiseerd in 2020. We verwachten dat deze in 2021 gereed is. Er zijn geen huurwoningen in het middensegment gerealiseerd. Gemeente Eemnes
-46-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Er is nog geen stedenbouwkundige visie voor het gebied noordelijk van het woonwagenkampje. Vanwege andere prioriteiten is de ontwikkeling hiervan uitgesteld tot een later moment. Initiatieven van derden om het gebied toch te benutten voor de bouw van woningen zijn ontvangen, maar hebben we niet in behandeling genomen.
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma verbonden zijn. 7. Ruimtelijke ordening en wonen Lasten
Realisatie 2019 2.122.892
Begr. 2020 voor wijziging 2.403.429
Begr. 2020 na wijziging 3.336.603
Realisatie 2020 3.496.227
Verschil
Baten
-3.005.443
-3.642.736
-3.642.736
-3.979.184
-336.448
Saldo
-882.551
-313.385
-306.133
-482.958
-176.825
159.624
Toelichting diverse afwijkingen Het programma Ruimtelijke Ordening en Wonen laat een voordelig saldo zien van € 176.800. Hieronder worden de belangrijkste verschillen toegelicht. Bedrijventerrein Zuidpolder € 65.000 V Op basis van de BBV notitie "Grondbeleid in begroting en jaarverslaggeving" dient er tussentijds winst genomen te worden op basis van de POC methode ( percentage-of-completion-methode). Op basis van deze methode en rekeninghoudend met een risico-inschatting is er in 2020 een tussentijdse winst genomen van € 65.000. Verwervingsexploitatie Zuidpolder € 105.200 V De overdracht van de gronden Zuidpolder vanuit de gemeente Eemnes naar de GEM Zuidpolder loopt meerjarig gezien conform de begroting. Over de nog niet geleverde gronden wordt een rentepercentage van 4,6% in rekening gebracht. Doordat de geplande grondtransactie 2020 in de verwervingsexploitatie laat in het jaar heeft plaatsgevonden, heeft de gemeente Eemnes gedurende 2020 rente kunnen berekenen over een hoger dan begroot saldo van de nog niet geleverde gronden. Projectbureau Zuidpolder € 13.700 V Op het projectbureau Zuidpolder worden de beheerskosten verantwoord, zoals de kosten van de projectleiding, de kosten van externe advisering en de gedeeltelijke doorbelasting hiervan. Per saldo is er een voordeel van € 13.700.
Zowel de beheerskosten als de bijdrage voor de bovenwijkse voorzieningen zijn conform raadsbesluit bij de verordening 212 en raming verrekend met de hiervoor bestemde reserves. Vastgoedobjecten € 103.300 N Op alle panden tezamen heeft een overschrijding plaatsgevonden van € 103.300. Dit is grotendeels toe te rekenen aan storingen en incidenten. Deze worden niet geraamd. Hieronder worden die gebouwen toegelicht die meer dan € 10.000 verschil hebben ten opzichte van de raming.
Gemeente Eemnes
-47-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Eemhof € 22.700 V Het voordeel op geraamde belastingen bedraagt € 15.600. De OZB en rioolheffing voor 2020 zijn niet opgelegd. De begroting is gebaseerd op het voorstel koop/realisatie Eemhof en ging toen nog uit van hogere belastingen. Daarnaast zijn er geen onvoorziene kosten geweest in 2020 waardoor de stelpost van € 5.000 (V) niet benut is. Kringloopwinkel en wereldwinkel € 71.400 N De kringloopwinkel is in het vierde kwartaal verkocht aan de voormalige gebruiker. Gemeente Eemnes heeft hiervoor een hypothecaire lening verschaft van € 1.000.000,-. In de begroting was rekening gehouden met een eerdere leverdatum, waardoor een aantal kosten langer doorliepen. Dit betreffen de kapitaallasten (€ 19.400 N) en overige gebouwgebonden kosten (€ 24.000 N). Daar tegenover staat een hogere huuropbrengst van € 34.200 (V). Daarnaast is in de begroting geen rekening gehouden met de extra afschrijvingslast voor duurzaamheidsmaatregelen bij verkoop van het pand (€ 62.200 N). Nicolaaskerk en Dikke Torentje € 127.700 N In verband met achterstallig onderhoud aan de kerktorens is een voorziening gevormd om het onderhoud in de komende periode uit te dekken (€ 126.000 N). Diverse kleine verschillen leiden tot een nadeel van € 1.700. Voormalige Bibliotheek € 64.400 V Het resultaat op Raadhuislaan 49 is voornamelijk het gevolg van een hogere opbrengst bij verkoop van de bibliotheek (€ 76.000 V).
De marktwaarde lag bij verkoop hoger dan de taakstellende opbrengst die is opgenomen in de begroting. Omdat het pand in 2020 nog 3 kwartalen in bezit is geweest van de gemeente, zijn hier kosten voor gemaakt van € 11.600 (N), welke niet begroot waren. Daarnaast zijn er nog enkele kleine verschillen die leiden tot een negatief resultaat van € 8.700. Verspreide gronden € 21.100 V De pachtopbrengsten op verspreide gronden levert een hogere opbrengst dan begroot, door een nieuwe pacht op de Geerenweg (€ 20.000 V). Overige baten zorgen ook nog voor een voordeel van € 1.100. Bestemmingsplannen € 48.900 V In 2020 zijn er minder bestemmingsplannen behandeld. Daarnaast zijn gemeentelijke plannen zoals De Hilt en HSS op het voorbereidingskrediet geboekt. In totaal zorgt dit voor een positief resultaat van € 48.900 Implementatie Omgevingswet € 48.800 V Door de coronacrisis is de eerste helft van 2020 de ambtelijke inzet beperkt. Het reguliere werk heeft voorrang gekregen op de implementatie van de Omgevingswet. Belangrijke onderdelen zoals het opstellen van de omgevingsvisie hebben geheel stil gelegen. Volkshuisvesting € 19.400 N De overschrijding wordt grotendeel veroorzaakt door het uitbesteden van het opstellen van Sociaal Compensatiefonds. In eerste instantie was het de bedoeling deze werkzaamheden intern uit te
Gemeente Eemnes
-48-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
voeren. Door capaciteitsgebrek omdat andere projecten gelijktijdig liepen, is besloten dit uit te besteden aan een adviesbureau. € 3.200 N
Diverse overige
Mutaties met de reserves Reserve
Omschrijving
Begroot I/S Onttrekking Storting
Algemene reserve
Verkoop Kringloopwinkel
I
Reserve Zuidpolder
Beheerskosten Zuidpolder
S
132.569
Omgevingswet
Implementatiekosten Omgevingswet
I
75.123
Reserve Bovenwijkse Voorzieningen
Bijdrage CV/BV Zuidpolder
S
Reserve Kapitaallasten
Jongerengebouwtje Impuls
S
Verkoopopbrengst Bibliotheek
I
Eindtotaal
Gemeente Eemnes
94.373
14.750 127.503 26.276
83.553 3.124
82.200 3.125
449.000 210.816
-49-
Rekening Onttrekking Storting
626.926
511.000 156.904
607.950
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
PROGRAMMA 8 – WERK EN INKOMEN Wat hebben we bereikt?
Uitkeringen Ten opzichte van de prognose 2020: is de instroom met 20% gedaald. In cijfers betekent dit 5 uitkeringen minder dan voorzien. zijn er 60% minder werkzoekenden uitgestroomd. In cijfers betekent dit een uitstroom van 4 personen naar werk. Corona heeft vooralsnog geen effect gehad op de aanvragen (bijzondere) bijstand. Dit is voor het gehele jaar door stabiel gebleven. Ook het aantal aanvragen schuldhulpverlening (particulieren) is niet toegenomen. Zicht op Werk Zicht op Werk is gewoon doorgegaan. De dienstverlening is weliswaar aangepast, maar de aandacht voor de inwoner is gebleven. Veel programma’s zijn online aangeboden, in de periodes dat de maatregelen van kracht waren waarin fysieke bijeenkomsten ontmoedigd werden of niet mogelijk waren. Schuldhulpverlening In 2020 hebben wij nog gewerkt met het oude beleidsplan schuldhulpverlening. In 2021 wordt voor de HBEL-gemeenten een nieuw beleidsplan opgesteld. Eemnes wil veel meer en beter inzetten op preventie en bereidt hiervoor een aanpak voor in de eerste helft van 2021. Met de wetswijzing in de Wet Gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) per 1 januari 2021 krijgt dit onderwerp met de landelijke afspraken rondom Vroegsignalering extra lading. Vroegsignalering Uit het wetsvoorstel wijziging wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) blijkt dat het Gemeente Eemnes
-50-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
vroegsignaleren van schulden (betalingsachterstanden) een gemeentelijke taak wordt. In 2020 zijn de HBEL-gemeenten voor een periode van 2 jaar gestart met een pilot vroegsignalering. We passen de procedures aan om ook echt in een vroeg stadium als gemeente aan zet te kunnen zijn. Budgetcoach De gemeente Eemnes zet sinds september 2018 een budgetcoach in. Deze ondersteunt burgers in het versterken van hun zelfredzaamheid, bewustwording, kennis en vaardigheden. De resultaten zijn positief, omdat zowel burgers als samenwerkingspartners uit het preventief voorveld de budgetcoach weten te vinden. De budgetcoach heeft een essentiële rol in het versterken en verbinden van de samenwerking tussen de verschillende partijen uit het preventief voorveld. De budgetcoach signaleert knelpunten en dient als vraagbaak bij complexe vraagstukken op zowel casusniveau als in de samenwerking tussen organisaties. Sinds de start heeft de budgetcoach ruim 70 unieke casussen behandeld. Daardoor is er een goed beeld ontstaan van de knelpunten. De budgetcoach werkt samen met lokale organisaties zoals het Jeugd en Gezinsteam, Sociaal Wijkteam en diverse lokale fondsen. Professionele organisaties weten de budgetcoach te vinden. De meeste aanmeldingen komen rechtstreeks van burgers zelf.
In 2020 hebben alle HBEL-gemeenten jongeren die 18 jaar zijn geworden en hun ouders via een boekje geïnformeerd over wat er allemaal verandert als je 18 jaar wordt. In dit boekje staat ook een opsomming van de relevante regelingen/voorzieningen die er zijn. Inkomensondersteuning ondernemers Ondernemers en zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) hebben het moeilijk tijdens de coronacrisis. De verwachting is dat velen het financieel niet redden vanwege inkomstenderving enerzijds en doorgaande kosten anderzijds. Dat heeft niet alleen gevolgen voor de ondernemers zelf, maar ook voor de gemeenten waar de ondernemers wonen en werken. De overheid heeft een reeks aan maatregelen genomen om te voorkomen dat ondernemers in de problemen komen en omvallen. Een van die maatregelen is de TOZO: inkomensondersteuning voor het MKB en zzp’ers. Inmiddels zijn er 3 tranches TOZO uitgevoerd en de vierde gaat per 1 april 2021 van start. Tot en met december 2020 maakten 353 ondernemers in Eemnes gebruik van deze inkomensondersteuning. Statushouders In 2020 zijn statushouders met een bijstandsuitkering intensiever begeleid. Dat is enerzijds gebeurd om de doelgroep te motiveren en activeren naar een (betaalde) baan of opleiding en anderzijds ter voorbereiding op de nieuwe wet inburgering.
De begeleiding bestaat uit: Inzet van een integratieconsulent (coach) voor het begeleiden en ondersteunen van statushouders tijdens het inburgeringstraject en begeleiden naar werk, opleiding of participatie. Brede intake van statushouders als de statushouder nog woonachtig is op het AZC in samenwerking met vluchtelingenwerk. Inzet voor intensieve begeleiding van statushouders naar werk of opleiding (na afronden inburgering) Begeleiding door Goede Buren Eemnes. Dit is een vrijwilligersorganisatie die statushouders vanaf dag 1 begeleidt bij de praktische zaken en kennis laat maken met (voorzieningen in) het dorp.
Gemeente Eemnes
-51-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Wat ging goed / wat ging minder goed? Wat ging goed? De coaching en begeleiding van werkzoekenden en vooral mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt is verbeterd. De coronapandemie helpt echter niet mee om mensen vlot aan het werk te krijgen. Er is inmiddels één samenwerkingscontract met een bedrijf gesloten. Deze en nieuwe overeenkomsten moeten zorgen voor meer doorstroming van stagiaires naar een vaste arbeidsplaats. Wat ging minder goed? Inmiddels zijn er (online en fysiek) bijeenkomsten geweest met de verschillende stakeholders over inburgering. Er zijn verbeteringen doorgevoerd in de procedures om mensen op weg te helpen. Dit proces krijgt in 2021 extra aandacht.
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma verbonden zijn. 8. Werk en inkomen Lasten
Realisatie 2019 2.126.963
Begr. 2020 voor wijziging 2.089.306
Begr. 2020 na wijziging 2.138.600
Realisatie 2020 3.657.266
Verschil 1.518.666
Baten
-1.235.167
-1.191.000
-1.191.000
-2.443.601
-1.252.601
Saldo
891.797
898.306
947.600
1.213.665
266.065
Toelichting diverse afwijkingen Het programma Werk en Inkomen laat een nadelig saldo zien van € 266.100. Hieronder worden de belangrijkste verschillen toegelicht. Voor een inhoudelijke verantwoording van de maatwerkvoorzieningen verwijzen we naar de rapportage van de HBEL over 2020 die in juni aan de gemeenteraden is verstrekt. Bedrijfsleven € 6.100 V De bijdrage aan de Economic Board Utrecht was lager dan verwacht (€ 1.100 V). In de raming was nog een bedrag van € 5.000 opgenomen voor projecten vanuit de regio Amersfoort, onder andere voor stimuleren werkgelegenheid. In 2020 is hier geen gebruik van gemaakt. Bijstandsverlening € 105.100 N De overschrijding op de uitkeringen van de Participatiewet (€ 68.600 N) wordt onder andere veroorzaakt door een stijging in het aantal bijstandsgerechtigden (9 personen = 12,3% ) en de hogere loonkostensubsidie (€ 33.800 N). Voor de TOZO (Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers) betaalde gemeente Eemnes € 1.185.900 (N), waarvan € 87.600 een bedrijfskrediet betrof. De lasten voor deze TOZO regeling worden, na verrekening van de terugvorderingen van de uitkering (9.500 V), 1 op 1 vergoed door het Rijk middels een SiSa-regeling (1.176.400 V). Een toename van de voorziening dubieuze SoZa debiteuren zorgen voor een last van € 80.600 (N).
Daar tegenover staat een opbrengstenboeking als gevolg van terugvorderingen op debiteuren SoZa (€ 77.900 V). Gemeente Eemnes
-52-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Minimabeleid € 54.400 N In 2020 zijn er cadeaubonnen voor o.a. sinterklaas en kerst verstrekt aan de minima (€ 21.600 N). Jeugdfonds Sport en Cultuur heeft € 4.000 (N) nagecalculeerd. Daarnaast zorgt de afrekening van de HBEL voor een negatief resultaat van € 10.300 (N). De kwijtscheldingen gemeentebelastingen in 2020 overschrijden met € 18.500 (N) de begroting. Waarschijnlijk zijn dit de eerste tekenen van slechtere economische omstandigheden, al dan niet het gevolg van de coronacrisis. Arbeidsparticipatie € 118.500 N De doorbelasting vanuit Tomin Groep komt € 64.200 (N) hoger uit dan begroot. De doorbelasting is berekend op basis van de vergoeding die gemeente Eemnes ontvangt via de integratie-uitkering SW en deels een coronagerelateerde vergoeding via de algemene uitkering tegenover (resp. € 289.600 en € 22.500 V verantwoord onder de algemene uitkering binnen algemene dekkingsmiddelen). Nagekomen kosten uit 2018 zorgen voor een overschrijding van € 15.700. De inzet van de coördinator leerwerkhuis is niet begroot (€ 37.500 N). Het leerwerkhuis is onderdeel van Zicht op Werk. Daarnaast heeft er een overschrijding plaatsgevonden op de reguliere trajectkosten voor activering en participatie (€ 27.600).
Op basis van de historische kosten was dit budget naar beneden bijgesteld; deze verlaging blijkt niet realistisch omdat nu volop ingezet wordt op re-integratie van jongeren en statushouders. De nieuwe wet inburgering is uitgesteld tot 2022. Hierdoor is een bedrag van € 25.000 (V) bespaard. Schuldhulpverlening € 5.800 V Het project voor vroegsignalering is uitgesteld en wordt in 2021 opgestart (€ 8.700 V). Daar tegenover staat dat de gemeente een incidentele subsidie heeft verstrekt aan Stichting voor Elkaar Eemnes en Schuldhulpmaatje (totaal € 5.300 N). De activiteiten van HBEL zijn iets lager dan begroot (€ 2.500). Dit houdt wellicht verband met de lokale inzet preventie schuldhulpverlening.
Mutaties met de reserves Reserve Reserve Sociaal Domein
Omschrijving
I/S Onttrekking
Onttrekking res. SD ter dekking van de kostI
331.391
Dekking extra kosten SD kadernota 2020 I
212.850
meicirc 2019 Jeugd dekking res.SD Reserve Huishoudelijke Hulp Toelage Werken aan werk
I I
Werken aan werk (via overhevelingsvoorstI Eindtotaal
Storting
Onttrekking 212.850
118.436 23.432
118.436 23.432
25.862 593.535
Storting
331.391
25.862 118.436
593.535
118.436
De mutaties op reserve Sociaal domein zijn inclusief programma 9 en 11.
Gemeente Eemnes
-53-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
PROGRAMMA 9 – SOCIALE SAMENHANG Wat hebben we bereikt?
Maatwerk Binnen het Sociaal Domein kiezen we steeds meer voor maatwerk. We gaan het gesprek aan met onze inwoners en zorgen voor een oplossing die recht doet aan de individuele problematiek binnen de bestaande wet en regelgeving. Corona heeft effect op alle onderdelen van onze maatschappij, ook in Eemnes. We proberen daar waar mogelijk onze inwoners en ondernemers hierin te ondersteunen. Daar gaan we ook mee door als we later dit jaar in een andere fase terecht komen waarbij er weer mogelijk is. Regionaal inkoopproces 2020 Omdat de huidige contracten voor maatwerkvoorzieningen afliepen, zijn we in 2020 gestart met een inkoopproces voor de inkoop van maatwerkvoorzieningen Wmo. Dit heeft geleid tot het afsluiten van nieuwe en langdurige contracten met diverse aanbieders voor Wmo. Hiermee kunnen we de zorg garanderen voor onze inwoners. Sommige belangrijke aanbieders schreven zich niet opnieuw in. Inmiddels is een oplossing gevonden voor de ondersteuning die zij leverden. Soms is de ondersteuning overgenomen door een andere partij met overname van het personeel. Ook zet de stoppende aanbieder de ondersteuning nog tijdelijk voort totdat deze door een andere aanbieder wordt overgenomen. Dit biedt tijd om de betreffende inwoners zorgvuldig over te dragen aan de nieuwe aanbieder, maar brengt wel extra kosten met zich mee.
Corona Na het uitbreken van corona nam de vraag naar ondersteuning toe, zoals begeleiding en hulp bij het huishouden. Doordat sommige inwoners angstig waren om het virus op te lopen, zegden ze hun ondersteuning af of maakten ze minder gebruik van Wmo vervoer. Het leerlingenvervoer viel zelfs helemaal weg toen de scholen gesloten waren. Voor het verlies van omzet zijn continuïteitsbijdragen vastgesteld. Gemeente Eemnes
-54-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Inbesteden doelgroepenvervoer In 2020 is definitief besloten om het doelgroepenvervoer als aparte BV onder te brengen bij de Regio Gooi & Vechtstreek. De Regio heeft de te nemen besluiten zorgvuldig voorbereid en de gemeenten regelmatig over de voortgang geïnformeerd. Desondanks bleek gedurende het proces dat de gemeenteraden in de regio onvoldoende betrokken waren. Dit leidde tot talloze raadsvragen. Besparingsmaatregelen De vraag naar zorg door onze inwoners is de laatste jaren toegenomen. Hierdoor zijn de kosten gestegen en is er een tekort op de begroting ontstaan. Daarom hebben we besloten om maatregelen te nemen die in de nabije toekomst moeten leiden tot minder kosten in het sociaal domein. Daarbij blijft passende ondersteuning beschikbaar blijft voor die mensen die dit nodig hebben en niet zelf kunnen organiseren. De belangrijkste maatregelen die we (gaan) nemen: Ambulante begeleiding volwassen lokaal organiseren. Onderzoek doen naar de mogelijkheid om specialistische begeleiding Wmo via een lumpsum financiering te organiseren. Aanpassen van het normenkader voor hulp bij het huishouden (zie ook hieronder) Versterken/verbinden voorveld met de uitvoeringsdienst Beëindigen RTC en een aantal vergoedingen onderbrengen bij de bijzondere bijstand. Analyse van toewijzingen en verlengingen; dit kan leiden tot het afgeven van lagere indicaties.
Voor deze maatregelen hebben we in 2020 de voorbereidingen getroffen. In 2021 en daarna werken we de maatregelen verder uit. Nieuw normenkader hulp bij het huishouden Om te kunnen bezuinigingen in het sociaal domein hebben we besloten om de omvang van de hulp bij het huishouden via de Wmo anders vast te stellen. We gebruiken hiervoor nu het KPMGnormenkader. Dit normenkader is objectief en juridisch goedgekeurd, maar kent volgens de basismodule een lager aantal uur per week toe dan het oude CIZ-normenkader. Maatwerk blijft wel mogelijk. Vanaf 2021 is het normenkader vastgesteld door de beleidsregels hierop aan te passen. Preventieve jeugdzorg Om meer in te zetten op de preventieve jeugdzorg zijn we doorgegaan met het bieden van diverse zorg in het voorveld rondom zwangerschap, opvoeding en jeugdgezondheidszorg. Daarnaast zijn we in BEL verband gestart met het verkennen van de mogelijkheden voor Kansrijke Start. Gemeente Eemnes krijgt gedurende 3 jaar € 4.300,- per jaar om te besteden aan deze inzet.
Gemeente Eemnes
-55-
Jaarverslag (deel A) en jaarrekening 2020
Wat ging goed / wat ging minder goed? Wat ging goed? In samenwerking met de bibliotheek is het Serviceplein opgericht. Hier worden laagdrempelige spreekuren aangeboden door onder andere de Politie, BOA, Budgethulp, Schuldhulpmaatjes, Vrijwilligerscentrale, de Buurtsportcoach, wethouder etc. Ondanks de sluiting van het Huis van Eemnes op diverse momenten in het corona-jaar is dit goed van de grond gekomen. Sommige spreekuren vonden telefonisch plaats als het Huis van Eemnes dicht moest vanwege de coronamaatregelen. Een aantal buurtinitiatieven hebben de integratie met nieuwe inwoners bevorderd. Denk aan de burendag, het wintersoepproject en activiteiten bij Impuls. Voor jongeren zijn er tijdens de vakantieperiode verschillende (online) activiteiten georganiseerd. In de zomer de sport- en speldagen en in de winter een online gamechallenge. Wat ging minder goed? De invoering van het abonnementstarief in de WMO heeft geleid tot een fors hoger beroep op de huishoudelijke hulp.
Wat heeft het gekost? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma verbonden zijn. 9. Sociale Samenhang
Begr. 2020 voor wijziging 2.201.217
Begr. 2020 na wijziging 2.201.217
Realisatie 2020 2.583.855
Verschil
Lasten
Realisatie 2019 2.220.042
Baten
-79.442
-82.900
-82.900
-55.234
27.666
Saldo
2.140.599
2.118.317
2.118.317
2.528.621
410.304
382.638
Toelichting diverse afwijkingen Het programma Sociale Samenhang laat een nadelig saldo zien van € 410.300. Hieronder worden de belangrijkste verschillen toegelicht. Voor een inhoudelijke verantwoording van de maatwerkvoorzieningen verwijzen we naar de rapportage van de HBEL over 2020 die in juni aan de gemeenteraden is verstrekt. Algemene voorzieningen € 51.100 N Bij de Kadernota 2020 is rekening gehouden met een stelpost voor lagere structurele uitgaven ter hoogte van € 100.000. Deze is op totaalniveau deels gehaald (€ 73.700 V) , maar meer door incidentele onderbestedingen naar aanleiding van de coronacrisis dan structurele besparingen. Daarnaast zijn er kosten voor een interventieteam gemaakt ad € 23.100 (N), waar geen begroting voor is opgenomen. Eerstelijnsloket/wijkteam WMO € 64.700 V De apparaatskosten voor HBEL zijn te hoog begroot. Er is conform afspraak doorbelast.