5

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH taken2023-2026

BEL Combinatie dec 2022

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

1

Inhoud Bestuurlijke samenvatting ....................................................................................................................... 4 Deel I: De strategie ................................................................................................................................. 6 1.

2.

3.

Algemeen......................................................................................................................................... 6 1.1

Inleiding ................................................................................................................................... 6

1.2

Reikwijdte ................................................................................................................................ 6

1.3

Ontwikkelingen........................................................................................................................ 7

1.3.1

Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging ....................................................................... 7

1.3.2

Maatschappelijke ontwikkelingen ................................................................................... 8

1.3.3

Organisatorische ontwikkelingen .................................................................................... 9

1.4

Interne organisatie .................................................................................................................. 9

1.5

Kwaliteitsbeheer.................................................................................................................... 10

1.6

Bestuurlijke agenda BEL colleges .......................................................................................... 10

1.7

Monitoring ............................................................................................................................. 11

1.8

Begroting ............................................................................................................................... 11

Missie, leidende principes en doelstellingen ................................................................................ 12 2.1

Doelstellingen en kernwaarden ............................................................................................ 12

2.2

Beoogde resultaten ............................................................................................................... 13

Omgevingsscan, risicoanalyse en prioriteiten ............................................................................... 15 3.1 Omgevingsscan ............................................................................................................................ 15 3.1.1

Blaricum ......................................................................................................................... 15

3.1.2

Eemnes .......................................................................................................................... 17

3.1.3

Laren .............................................................................................................................. 19

3.2 Risicoanalyse en prioriteiten ....................................................................................................... 20 3.2.1 Uitleg risico analyse en prioritering...................................................................................... 20 4

Vergunningen ................................................................................................................................ 21 4.1. Vergunningenstrategie ............................................................................................................... 21 4.1.1

Scope ............................................................................................................................. 21

4.1.2

Doel strategie ................................................................................................................ 22

4.2

Vergunningen: Omgevingswet .............................................................................................. 23

4.2.1

Inleiding ......................................................................................................................... 23

4.2.2

Algemeen....................................................................................................................... 23

4.2.3

Doelstellingen en prestatie-indicatoren ........................................................................ 24

4.2.4

Prioritering – risicogestuurd vergunnen........................................................................ 25

4.2.5

Toets niveaus ................................................................................................................. 25

4.3

Vergunningen: Apv en bijzondere wetten ............................................................................ 25

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

2

5

4.3.1

Inleiding ......................................................................................................................... 25

4.3.2

Algemeen....................................................................................................................... 26

4.3.3

Doelstellingen en prestatie-indicatoren ........................................................................ 27

Toezicht en handhaving................................................................................................................. 29 5.1

Inleiding ................................................................................................................................. 29

5.2

Algemeen............................................................................................................................... 29

5.3

Doelstellingen en prestatie-indicatoren................................................................................ 29

5.4

Prioritering – risicogestuurd toezicht en handhaven ............................................................ 30

5.5

Uitvoering van toezicht en handhaving................................................................................. 31

6. Borging en Uitvoering ........................................................................................................................ 33

7

6.1

Financiële middelen .............................................................................................................. 33

6.2

Uitvoeringsprogramma ......................................................................................................... 33

6.3

Uitvoering proces .................................................................................................................. 33

6.4

Afstemming ketenpartners ................................................................................................... 33

6.5

Personele middelen ............................................................................................................... 33

6.6

Kwaliteitsverordening ........................................................................................................... 34

Evaluatie ........................................................................................................................................ 34 7.1

Evaluatie uitvoeringsprogramma .......................................................................................... 34

7.2

Evaluatie U&H-strategie VTH ................................................................................................ 34

Deel II: Bijlagen ..................................................................................................................................... 35 Bijlage 1 Lijst van afkortingen........................................................................................................ 36 Bijlage 2 Wettelijke- en beleidsmatige kaders ................................................................................ 1 Bijlage 3 Organisatie ........................................................................................................................ 1 Bijlage 4 Vergunningenstrategie ..................................................................................................... 1 Bijlage 5 Toetsmatrix Bbl ................................................................................................................. 1 Bijlage 6 Strategieën uitvoering handhaving en toezicht taken...................................................... 1 Bijlage 7 Prioriteitenlijst handhaving bouwregelgeving .................................................................. 1 Bijlage 8 Prioriteitenlijst handhaving openbare ruimte (Boa’s) ...................................................... 1 Bijlage 9 Richtlijn Dwangsombedragen en termijnen .....................................................................

1 Bijlage 10 Beleid uitvoering Wet Kwaliteitsborging ........................................................................ 1

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

3

Bestuurlijke samenvatting Inleiding Dit is het eerste uniforme uitvoerings- en handhavingsstrategie VTH (hierna: U&H-strategie) voor de gemeenten Blaricum, Eemnes en Laren. Deze U&H-strategie gaat over de taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) die de BEL Combinatie namens de BELgemeenten uitvoeren. De colleges van burgemeester en wethouders van de gemeente Blaricum, Eemnes en Laren zijn bevoegd gezag voor het uitvoeren van deze taken. De basis voor deze U&H-strategie ligt in de Omgevingswet en de “Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht” die door de BEL-gemeenten zijn vastgesteld. De U&H-strategie betreft een term die in Omgevingswet wordt gehanteerd. We kennen deze strategie in de huidige vorm als “VTH-beleid”. De essentie wijzigt niet: het gaat om een beschrijving van de uitvoeringskaders voor vergunningverlening, toezicht en handhaving. Onze missie is: ‘Een veilige, gezonde, duurzame en leefbare omgeving, waarin de eigen verantwoordelijkheid van onze inwoners en bedrijven centraal staat en waar op basis van vertrouwen ruimte voor ontwikkeling wordt geboden.’ Deze U&H-strategie vervangt het eind 2018 vastgestelde BEL Beleidsplan VTH 2019-2022.

De U&H-strategie De U&H-strategie bevat een risicoanalyse met prioriteiten van al onze wettelijke taken. De prioritering bepaalt de mate van toetsing, toezicht en handhaving. De strategie stelt de uitgangspunten waarop de werkzaamheden worden uitgevoerd; op welk niveau aanvragen vergunningen worden getoetst, meldingen worden beoordeeld en welke punten worden gecontroleerd bij bouwprojecten. Daarnaast geeft het aan welke handhavingsmiddelen worden ingezet bij overtredingen.

Beleidscyclus Het college stelt de U&H-strategie vast. Op basis van de U&H-strategie maakt het college jaarlijks een uitvoeringsprogramma en wordt jaarlijks verslag gedaan aan de raad over de inspanningen en resultaten in de vorm van een jaarrapportage. De feitelijke inzet en bestuurlijke speerpunten nemen we op in het jaarlijkse uitvoeringsprogramma dat jaarlijks te samen met de U&H-strategie kort wordt geëvalueerd en zo nodig wordt bijgesteld. In VTH-termen is dit geheel van beleid opstellen, programmeren, uitvoeren, monitoren en evalueren, de BIG8.

Bestuurlijke rolverdeling De colleges van de BEL-gemeenten stellen de U&H-strategie en de daaraan gekoppelde uitvoeringsprogramma’s vast. Na de invoering van de Wet VTH is, in 2016 door de gemeenteraden van Blaricum, Eemnes en Laren de Verordening kwaliteit vergunningverlening, toezicht en handhaving omgevingsrecht vastgesteld. Hierin is geregeld dat de BEL Combinatie aangeeft of wordt voldaan aan de gestelde kwaliteitscriteria. In de Kwaliteitscriteria is vastgelegd waaraan onze organisatie op het gebied van U&H-taken ten aanzien van het personeel (kritieke massa), het proces en de inhoud (deskundigheid) moet voldoen. Het pakket bepaalt de minimaal vereiste kwaliteit, waaraan elke overheidsorganisatie die met vergunningverlening, toezicht en handhaving is belast, moet voldoen. De gemeenteraad BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

4

heeft hiermee een handvat om de kwaliteit te bepalen van de uitvoering van taken op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving. Jaarlijks rapporteren wij of de organisatie robuust genoeg is als organisatie om te voldoen aan de wettelijke eisen. Daarnaast zijn in dit beleid doelstellingen opgenomen. Doormiddel van het jaarlijks opnemen van activiteiten in de uitvoeringsprogramma’s wordt concreet omschreven welke werkzaamheden worden uitgevoerd om deze doelen te behalen. De raad wordt jaarlijks in de jaarrapportage hiervan op de hoogte gesteld.

Leeswijzer De U&H-strategie bestaat uit twee delen. In deel I is de U&H-strategie op hoofdlijnen beschreven. In deel II, de bijlagenbundel, zijn onder meer de strategieën verder uitgewerkt. Een aantal van de bijlagen worden in de loop van 2023 door het college vastgesteld bij het definitief inwerking treden van de Omgevingswet en zijn daarom nog niet bijgevoegd. De twee delen vormen gezamenlijk de U&H-strategie.

Deel I: -

hoofdstuk 1 Algemeen hoofdstuk 2 Missie, visie en doelstellingen hoofdstuk 3 Omgevingsscan, risicoanalyse en prioriteiten hoofdstuk 4 Vergunningen hoofdstuk 5 Toezicht en Handhaving hoofdstuk 6 Borging en Uitvoering hoofdstuk 7 Evaluatie

Deel II: -

bijlage 1 Lijst van Afkortingen bijlage 2 Wettelijke- en beleidsmatige kaders bijlage 3 Organisatie bijlage 4 Vergunningenstrategie (wordt medio 2023, bij definitieve inwerkingtreding Omgevingswet geactualiseerd aangeboden)

-

bijlage 5 Toetsmatrix Bbl (wordt medio 2023, bij definitieve inwerkingtreding Omgevingswet aangeboden) bijlage 6 Strategieën uitvoering handhaving en toezicht taken bijlage 7 Prioriteitenlijst handhaving bouwregelgeving bijlage 8 Prioriteitenlijst handhaving openbare ruimte (boa’s) bijlage 9 Richtlijn dwangsombedragen en termijnen (medio 2023 voor vaststelling aangeboden) bijlage 10 Beleid uitvoering Wet kwaliteitsborging (wordt medio 2023, bij definitieve inwerkingtreding Wkb voor vaststelling aangeboden)

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

5

Deel I: De strategie 1. Algemeen 1.1 Inleiding Voor u ligt de BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH voor de periode 2023-2026. Deze U&Hstrategie bevat de weergave van hoe de BEL Combinatie namens de gemeenten Blaricum, Eemnes en Laren de uitvoerings- (Vergunningen) en handhavingstaken (Toezicht en Handhaving) uitvoert en hoe we de interpretatieruimteruimte die de wetgeving biedt willen invullen. Voorheen werd dit ook wel het VTH-beleid genoemd. Echter, met de aankomende inwerkingtreding van de Omgevingswet (verder Ow) en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (verder Wkb) is er voor gekozen om aan te sluiten bij de nieuwe terminologie en begrippen uit deze wetten. Voor deze U&H-strategie nemen we de Ow en de Wkb als norm en spelen we in op de aankomende inwerkingtreding. In dit eerste hoofdstuk wordt achtereenvolgens een aantal algemene kaders toegelicht. Het betreft de reikwijdte van deze strategie, de wettelijke- en beleidsmatige kaders en de beleidscyclus. In wordt gegaan op de gestelde doelstellingen die als rode draad door dit beleid loopt.

1.2 Reikwijdte De U&H-strategie geldt voor taken die voortvloeien uit de:  

Ow en Wkb (voorheen Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo); en Algemene plaatselijke verordening (Apv) en bijzondere wetten zoals de Alcoholwet, de Wet op de kansspelen en de Wet basisregistratie personen.

Voor zover het de Ow/Wabo betreft is het vaststellen van een uitvoerings- en handhavingstrategie wettelijk verplicht (artikel 18.19 van de Omgevingswet in samenhang met artikel 13.5 en 13.6 van het Omgevingsbesluit). Onder de Wabo betreft dit artikel 7.2 van het Besluit omgevingsrecht (Bor). Voor de Apv en de bijzondere wetten is het niet wettelijk verplicht om dergelijk beleid vast te stellen. Het betreft een keuze van de organisatie om dit wel te doen in de basis van de Ow verplichte U&Hstrategie. Op deze manier zijn alle U&H- taken die een relatie hebben met de fysieke leefomgeving verenigd in één beleidsdocument. Het betreft taken waaraan een Vergunningen, Toezicht en/-of Handhavingscomponent vastzit. We streven met de samenvoeging van de U&H-taken naar het realiseren van meer samenhang op bestuurlijke speerpunten, zoals bijvoorbeeld de aanpak van ondermijning en druggerelateerde activiteiten. Deze onderwerpen zijn in essentie gerelateerd aan het taakveld openbare orde en veiligheid maar hebben, om goed te kunnen slagen, een nauwe relatie met vergunningsverlening, toezicht en handhaving van de Ow/Wabo, de Apv én de bijzondere wetten. De U&H-strategie vormt ook de basis en geeft richting aan het jaarlijkse uitvoeringsprogramma.

Ook hiervoor geldt dat deze voor de Ow/Wabo wettelijk verplicht is (artikel 13.8 van het Omgevingsbesluit/artikel 7.3 Bor) en voor de Apv en bijzondere wetten niet. Een jaarlijks uitvoeringsprogramma waar de verschillende beleidsvelden samenkomen verstrekt eveneens de gewenste samenhang.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

6

Artikelen 13.5 en 13.6 van het Omgevingsbesluit De wettelijke verplichting tot het opstellen van uitvoerings- en handhavingsbeleid wordt in genoemde artikelen aangevuld met onderdelen waar het beleid minimaal in moet voorzien. De uitvoerings- en handhavingsstrategie biedt in ieder geval inzicht in:    

de prioriteitenstelling voor het verrichten van de werkzaamheden; de methode die wordt gebruikt om te bepalen of de doelen, uit het beleid worden bereikt; de criteria die worden gebruikt bij het beoordelen van en beslissen op aanvragen om omgevingsvergunningen en het beoordelen van meldingen; de werkwijze bij het verlenen van omgevingsvergunningen en het beoordelen van meldingen.

De handhavingsstrategie biedt ook inzicht in: 

   

de afspraken die met andere bestuursorganen, ketenpartners onderling en met de instanties die zijn belast met de strafrechtelijke handhaving zijn gemaakt over samenwerking bij en afstemming van werkzaamheden; de wijze waarop toezicht op de naleving van het bepaalde bij of krachtens de wet wordt gehouden; de wijze waarop wordt gerapporteerd over bevindingen over de naleving van het bepaalde bij of krachtens de wet en eventueel daaraan verbonden consequenties; de wijze waarop bestuurlijke sancties en termijnen die bij het opleggen en ten uitvoer leggen daarvan worden gehanteerd en de strafrechtelijke handhaving onderling worden afgestemd; de wijze waarop wordt gehandeld na geconstateerde overtredingen die zijn begaan door of in naam van een bestuursorgaan of een andere tot de overheid behorende instantie.

Artikel 13.8 van het Omgevingsbesluit De U&H-strategie wordt jaarlijks uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma, waarin wordt aangegeven welke werkzaamheden het komende jaar zullen worden verricht. Waarbij rekening gehouden moet worden met de in de U&H-strategie opgenomen doelen en prioriteiten.

1.3 Ontwikkelingen 1.3.1 Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging De inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen zijn de belangrijkste juridische ontwikkelingen voor de komende beleidsperiode. Deze wetten zorgen ervoor dat op een andere manier moet worden gewerkt, met een andere insteek. Dit betekent veranderingen op het gebied van werkprocessen, benodigde competenties en financiën. Per 1 juli 2023 treedt naar verwachting de Omgevingswet inwerking. De Omgevingswet vervangt bestaande wetten,

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

7

waaronder de Wet ruimtelijke ordening (Wro), de Wet milieubeheer, de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). De Omgevingswet heeft tot doel om ruimte te bieden aan initiatieven uit de samenleving met behoud van verantwoordelijkheid voor omgevingskwaliteit bij de overheid. De leefomgeving staat dus centraal. Onder de Omgevingswet zullen de algemene rijksregels minder vergunningplichten voor activiteiten bevatten. Voor de meest voorkomende activiteiten, zoals milieubelastende activiteiten en bouwactiviteiten, geldt nog steeds een plicht om een omgevingsvergunning aan te vragen. In het nieuwe stelsel van kwaliteitsborging voor het bouwen gaan private partijen, onafhankelijk van de bouwer, de bouwkundige kwaliteit toetsen en borgen. Gemeenten toetsen niet meer aan en houden geen toezicht meer op de technische eisen van het Bouwbesluit 2012 (Bbl onder de Ow). Gemeenten blijven eindverantwoordelijk voor het eindresultaat en kunnen handhavend optreden indien noodzakelijk. Het stelsel wordt gelijktijdig met de Omgevingswet gefaseerd ingevoerd. Dit betekent dat niet direct alle taken overgaan naar de markt. De eerste fase binnen de Wkb bestaat uit aanvragen die Bouwbesluittoetsvrij zijn en/of binnen Gevolgklasse 1 vallen. In een latere fase, na evaluatie van het traject, kunnen ook Gevolgklassen 2 en 3 binnen de uitgangspunten van het Wkb gaan vallen.

Impactanalyse Wkb In 2022 is een impactanalyse gemaakt om in te kunnen schatten hoeveel aanvragen voor de activiteit bouwen nog bij de gemeente blijven en hoeveel aanvragen bouwkundig worden getoetst door een private kwaliteitsborger. Bij de BEL gemeenten worden relatief veel bouwplannen aangevraagd die straks onder de Wkb vallen. De verwachting is dan ook dat het aantal bouwkundige aanvragen zal afnemen. In plaats hiervan komt een toename van het aantal meldingen voor de activiteit bouwen. Op dit moment is de inschatting dat een groot gedeelte van de huidige vergunningaanvragen voor bouwactiviteiten ingediend bij de BEL Combinatie vanaf de inwerkingtreding onder het stelsel van de Wkb zullen vallen. Dit betekent niet dat het aantal vergunningaanvragen vanaf 2023 met dat percentage zal dalen. Er is nog altijd voor aanvragen een Omgevingsplanvergunning vereist, waarbij wordt getoetst aan planologische en welstandseisen. Uit de impactanalyse volgt ook dat niet verwacht wordt dat het aantal uren substantieel minder wordt. De bouwkundige toets vervalt weliswaar, maar daar komen andere werkzaamheden voor terug. Er wordt meer tijd besteed aan vooroverleg en participatie, aan bouwmeldingen en het beoordelen van mogelijke risico’s die in het borgingsplan moeten worden opgenomen.

1.3.2 Maatschappelijke ontwikkelingen Door een reeks ingrijpende maatschappelijke ontwikkelingen en uitdagingen waar wij als uitvoeringsorganisatie voor de BEL gemeenten ook mee te maken krijgen worden de VTHwerkzaamheden complexer. Hierbij moet gedacht worden aan een toenemende participerende samenleving, duurzaamheidsopgave (denk aan circulaire bouwen en energietransitie) en nieuwe of andere manieren van wonen. Dit heeft invloed op de manier van (samen)werken op het gebied van VTH. Dit beleid is erop gericht om in te spelen op de uitdagingen maar het zal ook een leerproces zijn. Dat betekent dat de verwachting is dat gedurende deze beleidsperiode het vaker dan andere jaren noodzakelijk is het beleid aan te passen aan de actualiteit. Duurzaamheid en circulair bouwen

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

8

krijgen een actieve rol binnen het behoud en bewaking van de ruimtelijke kwaliteit. Het verminderen van energieverbruik door betere isolatie van gebouwen en aandacht voor nieuwe beschikbare technologie nu en in de toekomst geldt hierbij als speerpunt.

1.3.3 Organisatorische ontwikkelingen De Covid-19 crisis heeft een grote impact gehad op de organisatie en de dienstverlening. De Covidmaatregelen hebben een grote mate van flexibiliteit en aanpassingsvermogen van zowel de medewerkers als inwoners van onze gemeenten gevraagd. Mede door deze veranderingen is de digitalisering van onze processen in een stroomversnelling gekomen. Hierbij wordt niet alleen gestreefd naar een efficiëntere wijze van werken maar ook naar een verbetering van onze dienstverlening. Als gevolg van de invoering van de Omgevingswet en de Wkb verandert er veel voor het dagelijkse werk van VTH. Door de Omgevingswet wordt rol van vergunningverlening kleiner en groeit de rol van het vooroverleg. Voor complexere zaken wordt een omgevingstafel georganiseerd waarbij alle stakeholders worden betrokken. Daarnaast zorgt de Wkb ervoor dat voor bepaalde type bouwwerken geen technische omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen meer vereist is, maar slechts nog een melding van de activiteit bouwen. Bovendien zal bij deze bouwwerken het toezicht tijdens de realisatie worden uitgevoerd door een private kwaliteitsborger en niet meer door de gemeente. De verschuiving van de toezichthoudende rol naar een rol van kwaliteitsborger impliceert een intensivering van het toezicht en de handhaving.

De gemeentelijke verantwoordelijkheid voor het toezicht op de bouw verdwijnt namelijk niet met de komst van de kwaliteitsborger.

1.4 Interne organisatie Eén van de vereisten in de wettelijke uitvoering en borging van de U&H-taken is dat er functiescheiding aanwezig is tussen de vergunningverleningstaken en de toezicht- en handhavingstaken. De vergunningverlening, toezicht en handhavingstaken worden voor de BELgemeenten primair uitgevoerd door het team Vergunningen, Handhaving en Juridische zaken van de BEL Combinatie. Vergunningen en handhaving zijn onderverdeeld in verschillende clusters en voor alle medewerkers is de toepasselijke functiebeschrijving opgenomen in het functieboek. Hiermee wordt voldaan aan de functiescheidingsvereisten. Zie verder bijlage 3 Organisatie

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

9

1.5 Kwaliteitsbeheer Om ervoor te zorgen dat de kwaliteit van de uitvoering van de U&H-taken procesmatig geborgd is, wordt in deze strategie gebruik gemaakt van de landelijke beleidscyclus, de zogenaamde ‘BIG 8’ (zie figuur hiernaast). Door toepassing van deze beleidscyclus wordt beleid en uitvoering met elkaar verbonden. Daarnaast zorgt het evaluatieonderdeel van deze cyclus ervoor dat het beleid steeds blijft aansluiten op de uitvoeringspraktijk. De BIG-8 systematiek maakt onderscheid tussen een jaarlijkse- (onderste cirkel) en een meer jaarlijkse cyclus ( bovenste cirkel). De meer jaarlijkse cyclus bevat de langetermijndoelen en is meer beleidsmatig en strategisch van aard. Het collegeprogramma, de omgevingsvisie en deze U&H-strategie maken hier deel van uit. De jaarlijkse cyclus is een uitvoeringscyclus van planning, uitvoering en verslaglegging waarbinnen sneller geschakeld en aangepast kan worden.

1.6 Bestuurlijke agenda BEL colleges De programma’s van het college vormen de basis voor het algemeen gemeentelijk voor deze collegeperiode. Een samenvatting van de belangrijkste uitgangspunten voor de uitvoering van de VTH-taken. Deze uitgangspunten vormen een basis voor deze U&H-strategie.

-

-

-

-

De gemeentelijke overheid is voor alle inwoners en moet het algemeen belang dienen. Het algemeen belang gaat vóór het individuele belang; Een betrouwbare overheid is een overheid die inwoners goed en snel helpt. Een overheid die duidelijk en transparant is, toegankelijk en navolgbaar en empathisch. We zetten ons in voor goede en adequate dienstverlening passend bij de inwoner; Veiligheid is van iedereen en vóór iedereen. Het op peil houden van de veiligheid en de veiligheidsbeleving doen we samen met onze inwoners; Communicatie naar/van en zichtbaarheid voor onze inwoners is belangrijk. Taalgebruik moet begrijpelijk zijn voor alle inwoners, ingezet wordt op gedragsverandering om naleefgedrag te verbeteren en overlast te verminderen; Samenwerken met inwoners. Onder andere door gebruik te maken van de burgerpeilingen en uitkomsten uit de onderzoeken voor waarstaatjegemeente.nl is en zal de komende jaren vanuit inwoners input gevraagd. De uitkomsten daarvan zullen als uitgangspunten worden meegenomen in de U&H-strategie en de jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s. Er wordt actief aan de slag gegaan met partners om de samenwerking op het gebied van de uitvoering van onze VTH-taken maximaal te benutten;

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

10

1.7 Monitoring Evaluatie van het beleid kan alleen plaatsvinden als de uitvoering van het beleid gemonitord wordt. Gedurende het jaar wordt gemeten en geanalyseerd of de doelen, genoemd bij vergunningverlening en bij Toezicht en Handhaving, nog steeds onze aandacht hebben. Daarnaast stellen wij deze in lijn met de organisatie managementrapportages. Ieder jaar wordt aan het eind van het jaar een evaluatie opgesteld en in het eerste kwartaal van het volgende jaar door het college vastgesteld en ter informatie aangeboden aan de raad. Op basis van deze kwartaalrapportages en jaarevaluatie kan eventuele bijstelling van de bestuurlijke prioritering plaatsvinden. Daarnaast kan met de resultaten van het voorgaande jaar rekening worden gehouden in een nieuw vast te stellen uitvoeringsprogramma. Uiteindelijk leiden de evaluaties ook tot aanpassing van de U&H-strategie, zodat deze effectiever en efficiënter gemaakt kan worden.

1.8 Begroting De afgelopen beleidsperiode heeft laten zien dat het belangrijk is om meer inzicht te krijgen en te geven in de opbouw van de begroting, meer inzicht in de taken die we uitvoeren en de wijze waarop deze worden uitgevoerd. Alleen op deze wijze is het mogelijk bewust keuzes te maken in welke werkzaamheden we uitvoeren, hoe we deze willen uitvoeren, tegen welke kosten en hoe deze gefinancierd moeten worden. De komende jaren zullen dan ook in het teken staan van het verkrijgen van inzicht. Binnen de bestaande formatie is beperkt ruimte voor specifieke handhavingsprojecten. De beschikbare ruimte wordt jaarlijks opgenomen in het uitvoeringsprogramma. In de afgelopen beleidsperiode is opgevallen dat het zelfs binnen deze beperkte ruimte lastig is om voldoende tijd, middelen en aandacht te kunnen geven aan deze projecten. Gelet daarop zal voor specifieke handhavingsprojecten buiten het Uitvoeringsprogramma om of voortvloeiend uit nieuw beleid / nieuwe regelgeving zullen, bij voorkeur op basis van een projectvoorstel, extra financiële middelen beschikbaar moeten worden gesteld.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

11

2. Missie, leidende principes en doelstellingen In dit hoofdstuk beschrijven wij de missie, leidende principes en doelstellingen voor de komende vier jaar. Aan de hand van deze missie, de evaluatie van het vorige beleid en de eerder benoemde ontwikkelingen wordt in de visie vanuit de uitvoering van de U&H-taken invulling aangegeven. De doelstellingen geven invulling aan onze missie en visie. De activiteiten die we uitvoeren om de doelen te bereiken en hoe deze worden gemonitord krijgen verder vorm in de jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s. Missie

Leidende principes

Een veilige, gezonde, duurzame en leefbare omgeving, waarin de eigen verantwoordelijkheid van onze inwoners en bedrijven centraal staat en op basis van vertrouwen ruimte voor ontwikkeling word geboden.

- We voeren onze wettelijke taken effectief en efficiënt uit. - We werken nauw samen met interne en externe partners - We treden daadkrachtig op zonder daarbij de menselijk maat uit het oog te verliezen. - We werken klantgericht, resultaatgericht en zijn een betrouwbare partner voor onze inwoners en bedrijven - We werken transparant en gebruiken begrijpelijke taal voor onze inwoners en verantwoorden onze inzet. - Onze inwoners kunnen er vanuit gaan dat iedereen in gelijke omstandigheden op gelijke wijze wordt behandeld. - We werken waar mogelijk digitaal en dienstverlenend voor onze inwoners en bedrijven.

2.1 Doelstellingen en kernwaarden Onze algemene doelstelling is om te voldoen aan de minimale eisen uit wet- en regelgeving. De bedrijfsvoering moet op orde zijn.

Met de uitvoering van onze U&H-taken VTH wordt bijgedragen aan een veilige leefomgeving door erop toe te zien dat bestaande regels en voorschriften worden nageleefd. De taken richten zich vooral op de fysieke leefomgeving waarbij de nadruk ligt op: veiligheid (constructie en brandveiligheid), gezondheid, duurzaamheid en onze culturele, historische elementen. In de figuur hieronder worden de (sub)doelen en de gewenste resultaten voor de komende beleidsperiode weergegeven.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

12

2.2 Beoogde resultaten Met het behalen van bovenstaande doelstellingen worden de volgende resultaten beoogd:  



 

De beschikbare capaciteit wordt ingezet daar waar onze kennis en kunde het (meest) nodig is. We zijn zichtbaar daar waar onze inwoners dat verwachten (1b,3c); Eigen verantwoordelijkheid en naleefgedrag van inwoners en bedrijven wordt gestimuleerd. We werken met vertrouwen richting onze inwoners en bedrijven. Er is ruimte voor ontwikkeling en gaan er vanuit dat onze inwoners en bedrijven met de juiste communicatie zich houden aan wet- en regelgeving (1c, 2a en b); Inzet van handhaving op basis van vastgestelde prioriteiten. We werken op een efficiënte en effectieve wijze zodat we beschikbaar zijn daar waar onze inwoners dat nodig hebben en zijn transparant over onze inzet (1b, 2b, 3a); (preventieve) handhaving op basis van (bestuurlijke) thema’s (2b, 3b); een organisatie die voldoet aan de wettelijke kwaliteitseisen (4a);

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

13





nader uitgewerkte beleidskeuzes over de inzet van capaciteit voor vooroverleg, participatie onder de Omgevingswet en de inzet van toezicht en handhaving op open en/of gesloten normen (1a); nader uitgewerkte beleidskeuzes over de handhavende rol van de gemeente onder de Wkb (1a).

Per onderdeel/cluster (vergunningsverlening, toezicht en handhaving, vanaf hoofdstuk 4) zijn in dit document deze doelstellingen nader uitgewerkt. Bij het opstellen van deze doelstellingen zijn we er vanuit gegaan dat deze haalbaar zijn en vertaald kunnen worden in meetbare (kritische) prestatieindicatoren (KPI’s) in de jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

14

3. Omgevingsscan, risicoanalyse en prioriteiten Er zal nooit voldoende capaciteit zijn om alle U&H-taken uitputtend uit te voeren; dit betekent dan ook keuzes maken en prioriteiten stellen onze beperkte capaciteit op een efficiënte wijze in te zetten. We doen dit aan de hand van een prioriteitstelling waar een risicoanalyse aan ten grondslag ligt. Hiermee maakt het team vergunningen, toezicht en handhaving keuzes ten aanzien van de inzet van capaciteit en middelen. Om de medewerkers zo effectief mogelijk in te zetten, is bepaald welke activiteiten binnen de gemeente worden uitgevoerd, welke prioriteit hebben en welke minder. Deze afweging vindt plaats door toepassing van een risicomodel. Het model biedt de mogelijkheid om op basis van een risico inschatting en prioritering de inzet te bepalen. De inzet op activiteiten met een lage prioriteit is minder dan op activiteiten met een hoge prioriteit. Hierbij kan gedacht worden aan de diepgang van toetsing van een vergunningaanvraag of een toezichtmoment, de bezoekfrequentie van toezicht en de wijze waarop klachten en meldingen in behandeling worden genomen (nu doen of later inplannen).

3.1 Omgevingsscan Door middel van een beknopte analyse wordt inzicht verkregen in de problemen en risico’s die zich in de gemeente Blaricum, Eemnes en Laren voor (kunnen) doen op het gebied van omgevingsrecht. Ook de rol van VTH bij het aanpakken en beheersen van deze risico’s komt daarbij in beeld. De omgevingsanalyse bestaat uit een situatieschets van de gemeenten Blaricum, Eemnes en Laren. Het beeld dat deze beschrijving oplevert geeft een indruk van de te verwachten werkzaamheden.

3.1.1 Blaricum De gemeente Blaricum ligt in de Gooi- en Vechtstreek, in de provincie Noord-Holland. Blaricum heeft een totale oppervlakte van 1.556 hectare, waarvan 1.107 land en 449 water. Blaricum heeft 12.359 inwoners. In Blaricum staan momenteel ruim 5.300 woningen. Daarvan is 69,8% een koopwoning, 20,9% een sociale huurwoning en 8,6% overige huur.1 Wonen Blaricum kent een sterk ontwikkelde dorpscultuur waarbij mensen belangrijke waarde toekennen aan het dorpse gevoel van saamhorigheid en de betrokkenheid die mensen hebben bij de gemeenschap. Het actief verenigingsleven en vrijwilligerswerk zorgen er dankzij de versterking van nieuwkomers en de jonge generatie voor dat de traditioneel terugkerende Blaricumse evenementen kunnen blijven bestaan én nieuwe activiteiten kunnen ontstaan. Dit bevordert de dorpse sfeer, het onderling contact en het gevoel van gezamenlijke identiteit tussen verschillende groepen en leeftijden in de samenleving. Voor de vitaliteit van het dorp focust Blaricum op het behoud van de jongere generaties. Extra aandacht gaat uit naar het bieden van ruimte voor deze groep inwoners om te wonen en te leven. Tegelijk zetten gemeente en verenigingen zich in om betaalbaar en toegankelijk te zijn voor iedereen, zodat de nieuwkomers zich thuis voelen en ook de ‘gewone man’ in Blaricum kan blijven wonen en genieten van alle voorzieningen die het te bieden heeft.

1

Waarstaatjegemeente.nl, laatst geraadpleegd op 22 augustus 2022.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

15

Dankzij de kleinschaligheid en zelfstandigheid van Blaricum is er een open en toegankelijke samenwerking tussen overheid en inwoners, waarbij wordt uitgegaan van de eigen kracht van de samenleving en waar de leefwereld van bewoners centraal staat. De ruime opzet en het kleinschalige karakter, de groene leefomgeving en de karakteristieke landelijke architectuur zijn de kenmerken van Blaricum die sterk worden gewaardeerd en behouden moeten blijven. Tegelijk is er de ambitie om alle leeftijdsgroepen de mogelijkheid te bieden hiervan te genieten. Er is met name behoefte aan kleine, betaalbare woonruimte voor jonge Blaricumse starters. Daarnaast gaat het om inwoners die op leeftijd zijn en binnen Blaricum op zoek zijn naar een luxe maar betaalbare, kleinere, veiliger, warmer en comfortabeler woning om door te stromen. Doorstroming is essentieel om jonge gezinnen te behouden en aan te trekken en daarmee het voorzieningenniveau op peil te houden. Kleinschalige, betaalbare en hoogwaardige laagbouw met een uitstraling die past in de omgeving kan daarin voorzien, om zo een samenleving te kunnen zijn voor alle seizoenen van het leven. Elk dorpsdeel heeft zijn eigen kwaliteiten en daardoor is Blaricum veelzijdig en aantrekkelijk voor jong en oud. De verschillende woonkernen, elk met hun eigen identiteit, worden evenveel gewaardeerd en vormen samen één geheel.

De kwaliteit van de woonomgeving in heel Blaricum is en blijft hoog: veilig, groen, gezond en gezellig. Straten zijn veilig en toegankelijk om te verplaatsen en te verblijven. Woonbuurten hebben voldoende ontmoetingsplekken en speelvoorzieningen, zijn groen en aantrekkelijk en daarmee goed voor de gezondheid en duurzaamheid, en er heerst een goede sfeer zonder overlast. Een aandachtspunt om deze ambitie te kunnen bereiken is het feit dat de gemeente na de bouw van de Blaricummermeent geen grote ontwikkelopgaven meer heeft en er weinig ruimte is om bij te bouwen. Dat maakt het lastig – maar niet minder urgent – om aan de behoefte van meer passende woningen te voldoen. Een eventuele toename van woonruimte staat op gespannen voet met de wens tot behoud van open groene ruimte en kan het bewaren van de rust en leefbaarheid in de weg zitten. Het is belangrijk daarin evenwicht te zoeken en te zoeken naar combinaties, waarbij bijvoorbeeld gedacht kan worden aan natuur inclusief bouwen en houtskeletbouw. Op regionaal niveau ligt er wel een woningbouwopgave, maar niet specifiek in Blaricum.2 Voorzieningen en bedrijvigheid Blaricum kent een kwalitatief hoogwaardig en divers voorzieningenniveau op winkel- en horecagebied. De meeste winkels en horeca zijn te vinden in het centrumgebied van het Dorp.

3 Groen en openbare ruimte Op het gebied van groen en openbare ruimte staat natuurbehoud voorop, zowel van de weilanden en akkers als van de diverse hoogwaardige natuurgebieden. De landschappelijke structuren, het agrarische karakter en de natuur en heidegebieden worden zeer gewaardeerd. Natuurgebieden zijn ook steeds belangrijker voor recreatie en zijn daarom waar mogelijk toegankelijk en goed ontsloten, zodat ze bijdragen aan de gezondheid van de inwoners. In de directe leefomgeving kent Blaricum in 2030 een kwalitatief hoogwaardige buitenruimte met voldoende wijk- en straatgroen. De landelijke agrarische sfeer en uitstraling, voor zover nog aanwezig in het gebied, is waardevol voor het gevoel van identiteit, de dorpse sfeer en landschappelijke

2 3

Herijking strategische visie Blaricum, bijlage herijking december 2020, pp. 19-20 Herijking strategische visie Blaricum, bijlage herijking december 2020, pp. 21-22

16 BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

waarden. De aanwezigheid van (historische) boerderijen en weilanden wordt waar mogelijk in stand gehouden.4 Verkeer en mobiliteit Er wordt naar gestreefd dat in 2030 de dorpsdelen goed op elkaar aangesloten zijn, met name door voldoende, goede en veilige wandel- en fietspaden, maar ook met een goede openbare vervoersverbinding. Uitgangspunt is dat lopen en fietsen volop de ruimte krijgen. Om het reizen met openbaar vervoer in de hele regio te verbeteren wordt gezamenlijk gewerkt aan een HOVbusverbinding. Hierdoor zal Blaricum, naar verwachting vanaf 2023, met een aanvullende snelle verbinding goed aangesloten zijn op Huizen, Hilversum, Amsterdam, Utrecht en verder. Met de aanleg wordt ook gewerkt aan verkeersveiligheid en het versterken van bestaande natuurwaarden. Het winkelgebied van het Dorp is in 2030 een heel verkeersveilig en autoluw gebied geworden, waar fietsers en voetgangers de ruimte hebben. De verblijfskwaliteit is hoog, en bij de inrichting is goed rekening gehouden met alle groepen, waaronder ouderen en mensen met een beperking. Als vervolgstap op de blauwe zone wordt het lang parkeren nog meer georganiseerd aan de randen van het dorp en bij voorkeur komt de auto niet te veel in het centrumgebied, hooguit als gast. Strenge parkeerregels en intensieve handhaving dragen daar aan bij.

Een aandachtspunt is de groei van mobiliteit (regionale druk) voor het behoud van leefbaarheid, verkeersveiligheid en bereikbaarheid.5 Duurzaamheid en klimaat Blaricum heeft als groene gemeente met de gasloze nieuwbouwwijk Blaricummermeent een uitstekende uitgangspositie om zich als duurzame gemeente te blijven profileren. Voor de toekomst is het van belang dit verder te bestendigen en met de reconstructie van de Bijvanck uit te bouwen. Duurzaamheid is niet alleen een vereiste om de aarde op een goede manier aan toekomstige generaties over te dragen, het is steeds meer een vanzelfsprekend onderdeel van al ons doen en laten. Samen met de regio worden hier passende stappen in gezet. Door het groene karakter te behouden, met onder andere een herplantplicht, groene daken, afkoppelen hemelwaterafvoer en verminderen van verharding wordt blijvend ingezet om klimaatverandering tegen te gaan en klimaatbestendig te zijn. Verduurzamen betekent niet alleen conserveren en behouden, het betekent ook ‘ontwikkeling die voorziet in de behoefte van de huidige generatie zonder afbreuk te doen aan de mogelijkheden van de toekomstige generaties om in de behoefte te voorzien’. Voor Blaricum geldt dat alles behouden ontwikkeling in de weg staat. Om Blaricum voor de toekomst te behouden als een geheel van levendige kernen worden de komende jaren soms keuzes gemaakt die moeilijk of pijnlijk zijn.

Voor de langere termijn krijgt Blaricum daarmee een moderne, open, vitale en verbonden samenleving. 6

3.1.2 Eemnes De gemeente Eemnes ligt in de provincie Utrecht. Eemnes heeft een totale oppervlakte van 3.370 hectare, waarvan 3.104 land en 267 water. Er zijn ruim 4000 huishoudens in Eemnes en rond de 9450 inwoners. Daarvan is 71,4% een koopwoning, 21,3% een sociale huurwoning en 6,6% overige huur.7

4

Herijking strategische visie Blaricum, bijlage herijking december 2020, pp. 22 Herijking strategische visie Blaricum, bijlage herijking december 2020, pp. 22 6 Herijking strategische visie Blaricum, bijlage herijking december 2020, pp. 23 7 Waarstaatjegemeente.nl, laatst geraadpleegd op 22 augustus 2022. 5

17 BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

Eemnes is een kleine, groene gemeente gelegen op de grens van Noord-Holland en Utrecht in een polderlandschap. Eemnes bestaat vanouds uit twee delen: Eemnes-Binnen en het noordelijker gelegen Eemnes-Buiten, de voormalige oude dorpskern en een groot agrarisch- c.q. natuurgebied eromheen. Eemnes is van oorsprong een agrarische gemeente – en dat ademt het nog steeds. een groot agrarisch- c.q. natuurgebied eromheen.8 Wonen De bevolking van Eemnes is relatief oud en in 2040 zal het aantal 75-plussers naar verwachting zijn verdubbelt. Eemnes is vooral een woongemeente, met een aantrekkelijk ondernemersklimaat maar minder werkgelegenheid. Net als in de rest van Nederland is de druk op de woningmarkt in Eemnes hoog. De woningvoorraad in Eemnes bestaat grotendeels uit grote koopwoningen voor gezinnen. Het aanbod koopwoningen neemt sinds 2018 snel af. Uit het woonbehoefteonderzoek blijkt dat er naar verwachting in Eemnes tot 2030 420 extra woningen nodig zullen zijn en 560 woningen tot 2040. 9 Groen en openbare ruimte Eemnes onderscheidt zich door haar polderlandschap. Ondanks de woningdrukte is de wens dat woningbouw niet ten koste moet gaan van de groene ruimte in en kleinschaligheid van Eemnes. Een groot deel van het gemeentelijk grondgebied bestaat uit het oostelijk van Wakkerendijk / Meentweg gelegen poldergebied.

Ook is een natuurgebied aanwezig, dat in eigendom is van de Vereniging Natuurmonumenten. Het zuidelijk deel van de polder is voornamelijk in gebruik als grasland en is een zeer karakteristiek open gebied. In de omgeving en binnen de gemeente zelf zijn verschillende beschermde natuurgebieden aanwezig, die worden afgewisseld met agrarische gebieden in de polder. Het Eemmeer is aangewezen als natuurmonument. De zone langs de Eem, het veenweidegebied, is door de Provincie aangewezen als ecologische zone. De Eempolder is aangewezen als stiltegebied. Een groot deel van de grond is in gebruik voor agrarische doeleinden Verkeer en mobiliteit Eemnes is met de auto één van de best bereikbare gemeenten van Nederland. Tegelijkertijd is het voor Eemnessers lastig om zich zonder auto door de regio te bewegen. Inwoners vinden het van belang dat in de komende jaren geïnvesteerd wordt in goede verbindingen met het openbaar vervoer. Daarnaast is de verkeersveiligheid in Eemnes een punt van aandacht. Het aantal verkeersongevallen ligt in Eemnes hoger dan gemiddeld in Nederland. 10 Duurzaamheid en klimaat Eemnes wilt anno 2030 flink stappen hebben gezet op het gebied van duurzaamheid, groene energie en klimaat. Bewoners worden aangemoedigd een rol te spelen bij goed groenonderhoud. Er wordt ingezet op het verduurzamen van huizen waarbij aandacht is voor geothermie en aardwarmte.

Eemnes is van oorsprong een agrarische gemeenschap en Eemnessers stellen rust en ruimte van het open landschap op prijs, maar de wereld verandert en de agrarische sector staat steeds verder onder druk. 11 Voorzieningen en bedrijvigheid 8

Toekomstvisie Eemnes 2030 versie september 2021 Toekomstvisie Eemnes 2030 versie september 2021 10 Toekomstvisie Eemnes 2030 versie september 2021 11 Toekomstvisie Eemnes 2030 versie september 2021 9

18 BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

De inwoners van Eemnes kenmerken zich als ondernemend en betrokken, zijn onderling hecht en staan met beide benen op de grond. Eemnessers zijn actief in allerlei verschillende soorten vereniging. Terugkerende activiteiten als Koningsdag, de Feestweek en de Tractorpulling zorgen voor hechtheid binnen de gemeenschap. De gemeente heeft voor haar grootte een hoog voorzieningenniveau, zeker sinds de opening van het Huis van Eemnes. Eemnes heeft bovengemiddeld veel zzp’ers en kleine, zelfstandige ondernemers. 12

3.1.3 Laren De gemeente Laren ligt in de Gooi- en Vechtstreek, in de provincie Noord-Holland. Laren heeft een totale oppervlakte van 1.241 hectare. Laren heeft 11.528 inwoners/ In Laren staan momenteel ruim 5.440 woningen. Daarvan is 67.4% een koopwoning, 16,9% een sociale huurwoning en 15,3% overige huur.13 Wonen De ligging van Laren is uniek, dichtbij Amsterdam, Utrecht en Amersfoort en Laren wordt omgeven door veel natuur. Er is weinig hoogbouw in Laren. De samenstelling van de woningvoorraad bestaat voor een aanzienlijk deel uit koopwoningen in het hogere prijssegment. Het dorp wordt gekenmerkt door veel villa’s met veel groen er om heen. De karakteristieke bebouwing van huizen met rieten kappen en het beschermde dorpsgezicht maakt Laren tot wat het is. Laren heeft eigenlijk geen uitbreidingsmogelijkheden meer. Er resteren nog wat inbreidingslocaties. Groen en mobiliteit Van belang zijn het landschap, de natuurwaarden en recreatieve voorzieningen. Laren wordt ook wel bestempeld als de tuin van Amsterdam. Het Goois Natuurreservaat is een belangrijke partner in het behoud van het groen. Laren is goed bereikbaar via de A1 en de A27. Vanaf beide snelwegen zijn er afslagen naar het dorp. Het openbaar vervoer bestaat uit een buslijn die door Laren rijdt. Verbinding naar Eemnes, Huizen, Hilversum, Bussum en Naarden is hiermee gewaarborgd.

Het verkeer legt in toenemende mate een zware druk op het centrum van het dorp. Dit duidt op een toenemende “verstedelijking” van Laren. Als vervolgstap op de blauwe zone wordt het lang parkeren nog meer georganiseerd aan de randen van het dorp en bij voorkeur komt de auto niet te veel in het centrumgebied, hooguit als gast. Strenge parkeerregels en intensieve handhaving dragen daar aan bij. Een aandachtspunt is de groei van mobiliteit (regionale druk) voor het behoud van leefbaarheid, verkeersveiligheid en bereikbaarheid. Duurzaamheid en klimaat Laren wil conform het landelijke beleid in 2050 klimaatneutraal zijn. 0p de korte termijn ligt de focus op herijking van het duurzaamheidsbeleid. Deze zal medio zomer 2023 door de raad worden vastgesteld. Hierbinnen worden nieuwe doelstellingen in overeenstemming met de stakeholders voorgesteld. Bewoners worden aangemoedigd een rol te spelen bij isolatiemaatregelen en goed groenonderhoud. Er wordt ingezet op het verduurzamen van huizen waarbij aandacht is voor geothermie, aardwarmte en aquathermie.

12 13

Toekomstvisie Eemnes 2030 versie september 2021 Waarstaatjegemeente.nl, laatst geraadpleegd op 22 augustus 2022.

19 BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

Voorzieningen en bedrijvigheid Laren kenmerkt zich door kleinschaligheid. Laren kent een sterke sociale cohesie en een actief verenigingsleven waarin door inzet van veel vrijwilligers veel wordt bereikt. Vooruitstrevendheid en behoud van het waardevolle bestaande gaan hierbij hand in hand. De economische kenmerken van Laren worden mede bepaald door de diversiteit in bedrijvigheid. Het winkelaanbod van Laren bestaat grotendeels uit MKB en kent een zeer hoog bedrijfsdichtheid per duizend inwoners. Laren heeft een groot aantal ZPP’ers, die eigen baas zijn als zelfstandige ondernemers.14 De grote zorginstellingen in Laren zorgen voor veel werkgelegenheid en dragen bij aan de economie van Laren. Laren kent mooie evenementen, uitstekende horecavoorzieningen, het Brinkhuis en een gevarieerd winkelaanbod, waaronder een sterke vertegenwoordiging van winkels in de modebranche in het hogere prijssegment.

3.2 Risicoanalyse en prioriteiten Er zal nooit voldoende capaciteit zijn om alle taken uitputtend uit te voeren. Daarom moeten er keuzes worden gemaakt. Om onze capaciteit en middelen zo effectief mogelijk in te zetten, moet bepaald worden waar de nadruk op wordt gelegd en waarop niet. Gebruikelijk is dat de nadruk wordt gelegd op zaken waarbij het risico op een calamiteit het hoogst is, wanneer er te weinig aandacht aan besteed wordt. Deze afweging vindt plaats door toepassing van een risicomodel. Een risicoanalyse en prioritering geeft hiermee de mogelijkheid om de beschikbare middelen adequaat in te zetten.

3.2.1 Uitleg risico analyse en prioritering De BEL Combinatie werkt risicogericht en gebruikt hiervoor de risicoanalyse als basis. Voor alle relevante activiteiten die in het kader van de Omgevingswet worden uitgevoerd, is een risico inschatting gemaakt. Dit risico is bepaald volgens een vaste methodiek, waarbij verschillende beoordelingscriteria in acht zijn genomen, te weten: -

14

Veiligheid (fysiek letsel (gewonden/doden) dat direct ontstaat) Gezondheid (schade aan gezondheid van de mens) Natuur/milieuwaarden (schade aan het milieu, los van schade aan de mens) Leefomgeving: (gevoel van onveiligheid/beleving van bewoners) Financieel/economisch Bestuurlijk imago

Waarstaatjegemeente.nl, laatst geraadpleegd op 18 oktober 2022.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

20

De score wordt bepaald door voor elke activiteit een inschatting te maken van het negatieve effect op ieder criterium als gevolg van overtreding van deze activiteit. Vervolgens wordt de kans op een overtreding en daarmee ook de mate van het naleefgedrag aangegeven. Het gemiddelde van de negatieve effecten, vermenigvuldigd met de kans op een overtreding bepaalt het risico. Hoe hoger het risico, hoe groter de kans dat de negatieve effecten zich voordoen en hoe groter de kans op overtreding (slecht naleefgedrag). Bepalen van prioriteiten De omvang van een risico (risico = negatief effect x kans) in cijfers is bepalend voor de prioriteit. Algemeen uitgangspunt is dat in ieder geval een hoge prioriteit wordt toegekend indien sprake is van een gevaar voor de veiligheid of gezondheid of indien sprake is van een onomkeerbare situatie. Daarnaast kan bestuurlijk hogere prioriteit worden gegeven aan bepaalde situaties, ondanks dat op basis van het risico dat niet noodzakelijk is. Deze uitwerking vindt plaats in de jaarlijkse uitvoeringsprogramma’s. Op basis van de scores van het gemiddeld negatieve effect en de overtredingskans is met gebruikmaking van onderstaand schema gekomen tot een prioriteitenstelling. De prioritering is sturend voor onze inzet, zie verder bijlage 7 en bijlage 8.

4 Vergunningen 4.1. Vergunningenstrategie Voor veel activiteiten die plaatsvinden in de fysieke leefomgeving is toestemming nodig van het bevoegd gezag, bijvoorbeeld voor het aanleggen van een inrit, het bouwen van een woning of het slopen van een pand. Deze toestemming van het bevoegd gezag gaat gepaard met de toetsing van de aanvraag aan de wettelijke kaders en aan de voorschriften waaraan moet worden voldaan. Een besluit op het gebied van de fysieke leefomgeving kan betrekking hebben op verschillende werkvelden (bouwen, wonen, milieu, natuur e.d.) en kan op verschillende wijzen tot stand komen (via vooroverleg, reguliere procedure, uitgebreide procedure, melding (gebruiksmelding, sloopmelding)). Het cluster vergunningverlening is voor het bevoegd gezag een belangrijk instrument om het beleid uit te voeren middels concrete afwegingen, kaders en voorschriften. De vergunningenstrategie beschrijft hoe dit instrument wordt toegepast bij de geldende wet- en regelgeving. De strategie levert daarmee een belangrijke bijdrage in de ontwikkeling en vaststelling van het uitvoeringsbeleid om de doelen voor de omgeving daarvan te bereiken. Vanuit een risicoanalyse en de prioriteitenstelling volgt een bepaald toetsingsniveau voor diverse activiteiten, zodat het toetsingsproces duidelijk en transparant is voor zowel de gebruikers als voor de klanten.

Een nadere uitwerking van de vergunningenstrategie is terug te vinden in bijlage 4.

4.1.1 Scope In deze strategie wordt onder vergunningverlening verstaan:

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

21

-

-

het beoordelen van aanvragen voor omgevingsvergunning op de relevante wet- en regelgeving; het verlenen, (gedeeltelijk) weigeren, wijzigen of (gedeeltelijk) intrekken van een omgevingsvergunning, mogelijk als onderdeel van een legalisatietraject; het verlenen van een ontheffing (het afwijken van de regels van de vigerende gemeentelijke, provinciale en/of rijksplannen); het behandelen van een melding (gebruiksmelding, sloopmelding); het opstellen en/of intrekken van een maatwerkvoorschrift en/of gelijkwaardigheid; het opvragen relevante indieningsvereisten, zoals bodem-, archeologische-, asbest-, flora en fauna-, geomorfologie- en overige rapporten. Daarnaast het inspelen op actuele ontwikkelen met de daarbij behorende vereisten, zoals de stikstofproblematiek waarvoor een aerius calculatie is vereist; het actualiseren van een vergunning volgens de laatste vigerende wet- en regelgeving; het toetsen van de haalbaarheid van het vooroverleg aan de regels van het bestemmingsplan en de beleidskaders van de ruimtelijke kwaliteit;

4.1.2 Doel strategie Het bestuurlijk vaststellen van de toetsingsniveaus van de diverse voorschriften, zodat de vergunningverlening op een verantwoorde wijze plaats vindt. Hierdoor kunnen de medewerkers afgewogen en expliciete keuzes maken bij het toetsen van vergunningaanvragen en meldingen. Het toetsingsprotocol heeft uitsluitend betrekking op de voorschriften zoals opgenomen in de betreffende wet- en regelgeving. De mate van toetsen wordt bepaald door het effect dat een calamiteit met zich meebrengt, de kans dat deze zich voordoet én de bestuurlijke prioriteit. Besluiten van de bevoegd gezagen (colleges BEL-gemeenten) vergen een goede en transparante afweging. Zorgvuldige afwegingen van belangen, toetsing aan verschillende wetgevingen en interpretatie van plaatselijke omstandigheden zijn essentiële vereisten. De vergunningenstrategie is een beslissingsondersteunend model bij het komen tot een bij de omgeving passend kader bij elk besluit. De strategie maakt de afhandeling van zaken reproduceerbaar en eenduidig, dat wil zeggen dat in het dossier het procesverloop en de beslissingen in het belang van de omgeving genomen, terug te vinden zijn. Een reproduceerbare afhandeling in vergelijkbare zaken draagt bij aan de transparante van het besluitvormingsproces voor inwoners, bedrijven en instellingen. De vergunningenstrategie heeft als doel: -

-

het werken volgens vaste, uniforme uitgangspunten die het bevoegd gezag kan toepassen in de zorg voor de leefomgeving; het informeren van de inwoners, aanvragers en adviseurs van de BEL-gemeenten op basis van het doen van verwijzingen naar relevante regelgeving(en) of reeds verleende vergunningen; het mogelijk maken van (economische en sociale) initiatieven in het kader van de fysieke leefomgeving; aandacht voor actualisatie van beleid, zoals Veiligheid, Gezondheid, Bruikbaarheid, Energiezuinigheid en Milieu en Installaties; integrale vergunningverlening (interne en externe afstemmingen) is een onderdeel van de dienstverlening.

BEL Uitvoerings- en Handhavingstrategie VTH 2023-2026

22

-

Dit omvat een goede afstemming met interne betrokkenen, zoals tussen vergunningverlener, toezichthouder, handhaver en adviseurs. Er wordt gewerkt aan de hand van uniforme werkprocessen en adviesmomenten. Voor de externe afstemming zijn de samenwerkende partners o.a. het waterschap, de veiligheidsregio’s, omgevingsdiensten, provincies, enz.) Ook het contact met de aanvrager, of de gemachtigde zoals architecten, milieuadviseurs etc., zal veelal nodig zijn en bijdragen aan het gewenste eindresultaat; voldoende kennis op de diverse disciplines te bezitten of uit te besteden aan gespecialiseerde adviseurs, zodat de vergunning of melding voldoet aan de regelgeving.

Door het vaststellen en toepassen van de vergunningsstrategie wordt voldaan aan enerzijds de transparante, rechtsgelijke- en ontwikkelingsbestendige werkwijze en anderzijds de effectiviteit van de te leveren producten. De beschikbare formatie en het budget vormen een belangrijk deel van de kaders van de strategie. Doordat de inwerkingtreding van de Omgevingswet is uitgesteld tot hetgeen voor nu bekend is 1 juli 2023, zal de doorontwikkeling van de vergunningsstrategie parallel lopen met de implementatie van voornoemde wet. Onderdelen van de doorontwikkeling zijn o.a. een gewijzigde toetsingsmatrix e.d. Deze doorontwikkeling van de diverse onderdelen t.b.v. de Omgevingswet zal in een later stadium als addendum worden toegevoegd aan deze U&H-strategie om bij vaststelling van deze onderdelen zo een actueel mogelijk beeld te geven van de gemaakte keuzes.