Gewaarmerkte jaarrekening 2020....pdf

Doelen en ambities We willen nieuwe activiteiten mogelijk maken en initiatieven stimuleren. Dit doen we door krachten te bundelen en verbindingen te leggen. We menen dat hier kansen liggen. Daarom zetten we de komende jaren vooral in op het vergroten van de zichtbaarheid van kunst en cultuur, het stimuleren van samenwerking én op het leggen van dwarsverbanden. Tussen culturele instellingen, verenigingen, onderwijs, maatschappelijke partners, zorg en ondernemers. We verwachten dat al deze partijen voldoende cultureel ondernemend zijn. En dat we op deze manier kennis kunnen delen en vraag en aanbod van activiteiten meer op elkaar af kunnen stemmen. EuroArt 2020 (najaar) is een goed voorbeeld van samenwerking op basis van eigen initiatief, kracht en kwaliteit.

Wat wilden we daarvoor doen    

Bundelen van krachten door samen te werken met diverse partijen op het gebied van programmering, publieksbenadering, bedrijfsvoering en faciliteiten. Beperken van de administratieve lasten voor de subsidieaanvrager. Dit maakt onderdeel uit van de evaluatie van de relevante subsidieregelingen. Opstellen en uitvoeren van de Cultuurnota. Uitvoeren gastheerschap EuroArt 2020. 83

Wat hebben we daarvoor gedaan? Uitvoeren Cultuurnota In 2020 zijn er voor de programmalijnen Talentontwikkeling van de Jeugd, Levendige Historie, Inclusie door Kunst en Zichtbaarheid en Imago projecten voortgezet. Hierbij is sprake van een nauwe samenwerking tussen de culturele sector, het sociale domein en het onderwijs op het gebied van innovatie en verbetering. 

  

Alliantie Kansrijk is verantwoordelijk voor het realiseren van de doelstellingen voor de programmalijn Talentontwikkeling van de Jeugd. Het gaat hier om creatieve activiteiten voor de jeugd en cultuureducatie op scholen, in samenwerking met Cultuureducatie met Kwaliteit (CMK). Op het gebied van Zichtbaarheid en Imago is er een samenwerking met toerisme op gemeentelijk- en regionaal vlak (MRA). In 2020 is er een cultuurcoördinator gestart die projecten initieert voor de uitvoering van de programmalijn Zichtbaarheid en Imago. Voor de museale aanpak van het project Botter+ is een masterplan ontwikkeld.

Gastheerschap EuroArt Vanwege de coronamaatregelen hebben we het gastheerschap en de bijbehorende Kunstmaand in oktober 2020 moeten uitstellen tot het najaar van 2021. Impact coronamaatregelen op culturele sector De culturele sector is hard getroffen afgelopen jaar. De coronamaatregelen hebben een ongekende impact op de uitvoering van culturele activiteiten gehad. Zo is de uitvoering van het programma Leefbaarheid en Cultuurparticipatie nagenoeg tot stilstand gekomen. Zijn veel van de activiteiten van verenigingen of andere bewonersinitiatieven afgezegd en subsidieaanvragen ingetrokken. Musea, podia, bibliotheken en andere culturele instellingen hebben groot financieel verlies geleden door de lockdown. Om de culturele sector te kunnen ondersteunen hebben we als gemeente in 2020 aanspraak gemaakt op het Provinciale Noodfonds voor Kunst en Cultuur van de Provincie Noord-Holland.

84

Onderwijs Coalitieakkoord Onderwijs vervult een centrale rol in onze maatschappij. Een leven lang leren en jezelf blijven ontwikkelen is tegenwoordig heel gewoon. Dat moet ook, want door onder meer automatisering en robotisering zullen de beroepen van vandaag niet meer de beroepen van morgen zijn. Omdat onderwijs moet voorbereiden op werkzaamheden, die nog niet bestaan, is nauwe samenwerking tussen het bedrijfsleven, onderwijs en de gemeente noodzakelijk.

Nadere toelichting Niet van toepassing

Doelen en ambities Onderwijs We streven naar een goed en bereikbaar onderwijs voor alle kinderen binnen onze gemeente. Waarbij sprake is van een goede overdracht tussen scholen en gemeente. Om dit te realiseren hebben we de volgende (deel)ambities:  



Realisatie en behoud van een zo breed mogelijk onderwijsaanbod binnen de gemeente, met behoud van kleine scholen in buurten en dorpen. Voor het passend onderwijs (voor zowel beneden- als bovengemiddelde leerlingen) is een goede verbinding met het gemeentelijk team een voorwaarde. Hierbij vervullen schoolmaatschappelijk werk en de leerplichtambtenaren een cruciale rol. Bewegingsonderwijs is belangrijk, het liefst met vakleerkrachten in het primair onderwijs.

Onderwijshuisvesting We streven in samenwerking met de schoolbesturen naar een gezamenlijke visie op onderwijshuisvesting. Deze werken we verder uit in een Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP). Onze doelstellingen zijn onder meer: 





Het realiseren van schoolgebouwen die voldoen aan de speerpunten ten aanzien van duurzaamheid (BENG) en luchtbehandeling (‘frisse scholen’). Daarnaast moet een modern schoolgebouw de flexibiliteit en functionaliteit hebben om toekomstige onderwijsontwikkelingen te faciliteren. Transparantie voor alle partijen. Door aan het IHP een (digitaal) instrument te koppelen kunnen we bepalen wanneer en hoeveel er per school moet worden geïnvesteerd in renovatie, onderhoud of vervangende nieuwbouw. Betere integratie van scholen in de samenleving. Welke functies kunnen de scholen en hun schoolpleinen hebben voor de wijk? (Integraal Kind Centrum, verhuur ruimten aan maatschappelijke instanties, etc.)

Wat wilden we daarvoor doen Onderwijs  Voor alle leerlingen is structureel aandacht binnen de uitvoering van zowel de lokale als de regionale agenda Passend Onderwijs. De lokale en regionale samenwerking is de afgelopen jaren geïntensiveerd. Het schoolmaatschappelijk werk en de leerplichtambtenaren vormen in het kader Zorg voor de Jeugd een verbindende schakel tussen onderwijs en gemeente. In 2018 zijn we samen met scholen in onze gemeente het programma Samen Beter gestart. Hiermee versterken we de samenwerking en komen we tot een gezamenlijke afstemming van de inhoud en agenda binnen het Sociaal Domein. We hebben hierbij doelen en prioriteiten vastgesteld. De focus ligt hierbij op het versterken van de zorgstructuur, op de inzet en voorlichting over online veiligheid en genotsmiddelen (LEF) en persoonsvorming (talentontwikkeling). 

De uitwerking van het onderwerp talentontwikkeling heeft geleid tot het programma Kansrijk. Kansrijk biedt jeugd van 4 tot 18 jaar uiteenlopende activiteiten aan waarmee zij hun talenten kunnen ontdekken en ontwikkelen. Voor het programma LEF zijn in 2019 alternatieve activiteiten voor de vrijdag- en zaterdagavond ontwikkeld. Kansrijk gaat dit aanbod samen met jeugdigen, ouders, 85

stakeholders (waaronder Samen Beter) en denktank LEF vormgeven en coördineren. Monitoring en evaluatie zijn hierbij belangrijke speerpunten.

Onderwijshuisvesting  Afronden IHP met vastgestelde vierjarige begrotingscyclus.  Aanpassen van de verordening voor de borging van het IHP.  Opstellen en gezamenlijk ondertekenen van een vaststellingsovereenkomst in het kader van het IHP voor de juridische borging van de IHP-afspraken.  Voorbereiden en uitvoeren van de vervangende nieuwbouw Sint Vincentiusschool (locatie Zuidwester).  Voorbereiden en uitvoeren van de vervangende nieuwbouw Meester Hayeschool (Beets).  Uitvoeren van het IHP.  Werken met een digitaal dashboard ten aanzien van het kwaliteits-, functionaliteits- en onderhoudsniveau van schoolgebouwen (digitaal koppelen MJOP’s aan uitgangspunten en planning IHP).  Integrale studie uitvoeren naar nieuwbouw scholencombinatie Trimaran-Piramide.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Onderwijs  Met schoolbesturen, het Samenwerkingsverband Waterland en gemeenten vindt regelmatig in de regio zowel lokaal als regionaal inhoudelijk overleg plaats. Regionaal staan op de agenda Passend Onderwijs: de afstemming onderwijs en participatie, de schakelklas en zorg voor de jeugd. In dit kader is in 2020 verdere uitvoering gegeven aan het in 2018 vastgestelde Ondersteuningsplan Passend Onderwijs.  In 2018 heeft er een onderzoek plaatsgevonden naar kwetsbare jongeren en de overstap van VSO en Praktijkonderwijs naar arbeid. Aan dit onderzoek hebben we in 2019 verdere uitvoering gegeven. In samenwerking met onderwijs, Participatiewet en Wmo hebben we regionale trajecten gestart om de overstap te versoepelen. In 2020 hebben we deze trajecten geëvalueerd en het onderzoek verlengd.  In 2020 is het Schoolmaatschappelijk werk gecontinueerd. Alle scholen bieden deze preventieve hulp naar tevredenheid aan. Er is een goede samenwerking met het CJG en Zorgteam tot stand gekomen.  We geven de agenda Passend Onderwijs lokaal vorm binnen het programma Samen Beter (onderwijs en gemeente). In 2019 zijn vanuit dit programma en in samenwerking met LEF twee initiatieven ontstaan: - Het programma Kansrijk dat uiteenlopende activiteiten op het gebied van sport, cultuur en techniek aanbiedt aan de jeugd.

- Een nieuw voorlichtingsaanbod op het gebied van alcohol en online veiligheid. Alliantie Kansrijk en LINK voeren deze opdrachten uit. In 2020 hebben zij veel activiteiten en voorlichting voor de jeugd op scholen georganiseerd. Vanwege de coronamaatregelen veelal in een aangepaste vorm. Beide organisaties hebben goed op de situatie geanticipeerd.  De lessen ter bevordering van een brede motorische basis bij kinderen van 4 tot en met 18 jaar zijn ondanks de coronamaatregelen zoveel mogelijk voortgezet bij scholen die daar al mee bezig waren. Onderwijshuisvesting - Integraal Huisvestingsplan In 2020 zijn er nieuwe inzichten ontstaan voor het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP). Het IHP is een meerjarige visie op onderwijshuisvesting. Schoolbesturen en de gemeente stellen het IHP gezamenlijk op. En zijn ook samen verantwoordelijk voor het realiseren van passende huisvesting die ondersteunend is aan de inhoudelijke doelstellingen van het onderwijs. Het IHP bestaat uit drie onderdelen, te weten:   

Gezamenlijke onderwijsvisie (wat willen we bereiken). Scenario’s (hoe willen we dit bereiken). Financiën (hoe gaan we dit betalen).

Vanuit de gezamenlijke onderwijsvisie en de toenemende behoefte om verder te verduurzamen willen we onderzoeken of we onze onderwijsgebouwen gefaseerd energieneutraal (ENG) kunnen maken. Op dit moment is de norm ‘bijna-energieneutraal’(BENG). Om deze hogere ambitie te kunnen halen zijn we gesprekken gestart 86

met de schoolbesturen om dit met gezamenlijke geldstromen te realiseren. Als onderdeel van deze hogere ambitie onderzoeken we eveneens de mogelijkheden voor het vormen van Integrale Kind Centra (IKC) in de onderwijsgebouwen. Doordat we deze methodiek samen met de schoolbesturen gaan onderzoeken, is het IHP niet opgeleverd in 2020. We verwachten het IHP medio 2021 af te ronden. Na afronding volgt de borging in een geactualiseerde verordening en in vaststellingsovereenkomsten met de schoolbesturen. Nieuwbouw Vincentiusschool De bouw van de school is gestart en loopt op schema. De planning is dat de school na de zomervakantie 2021 in gebruik kan worden genomen. Dit project maakt deel uit van het programma Projecten. Hierover ontvangt de gemeenteraad drie keer per jaar een rapportage. Nieuwbouw Meester Hayeschool Beets In 2020 is de ontwerpfase gestart en heeft participatie plaatsgevonden over het schetsontwerp. Helaas bleek het voorlopig ontwerp niet binnen het gestelde budget te passen. Hierdoor moet het schoolbestuur opnieuw naar het ontwerp kijken en loop de planning uit De verwachting is dat begin 2022 de bouw kan starten. Dit project maakt deel uit van het programma Projecten. Hierover ontvangt de gemeenteraad drie keer per jaar een rapportage. Onderzoeken mogelijkheden Edamse scholenscenario In het IHP nemen we een scenario mee voor de scholen in Edam.

In 2020 hebben we gesprekken gevoerd met het onderwijs en andere instanties over de situatie in Edam en de problematiek in de wijken. In 2021 volgt een professioneel onderzoek. De uitkomst hiervan geeft een richting voor de gewenste onderwijshuisvesting in deze dorpskern. Kindcentrum In 2020 is het investeringskrediet voor de bouw van het kindcentrum en de bovengelegen woningen vrijgegeven door de gemeenteraad. De aanbesteding heeft plaatsgevonden. De verwachting is dat in de tweede helft van 2021 gestart kan worden met de bouw. Dit project maakt deel uit van het programma Projecten. Hierover ontvangt de gemeenteraad drie keer per jaar een rapportage.

87

Sport en recreatie Coalitieakkoord Sport dient om een samenleving te creëren waar de inwoners zich gezond en gelukkig voelen. Sport en bewegen zijn onderdeel van de (dagelijkse) activiteiten om dat te bereiken. Een integrale benadering zorgt ervoor dat iedereen kan meedoen en aan de kwetsbare groepen kansen worden geboden om samen met elkaar gezond en kansrijk op te groeien en oud te worden. Of het nu gaat om de jonge jeugd kennis te laten maken met verschillende sporten, de opgroeide jeugd een sportieve vrijetijdsbesteding te bieden of de senioren van de gemeente te blijven betrekken bij sportieve activiteiten zowel als deelnemer en/of als vrijwilliger. Om dit te bereiken moet de infrastructuur (faciliteiten) op orde zijn en ondersteunen we die groepen die dat nodig hebben om deel te nemen aan sport. In dit kader zullen o.a. diverse sportaccommodaties worden vernieuwd. Denk hierbij o.a. aan de nieuwe Seinpaal, de bouw van de nieuwe turnhal Broeckgouw, het vervangen van het kunstgras op veld 1 en het ombouwen van een natuurgrasveld naar een nieuw kunstgrasveld en het renoveren van een natuurgrasveld bij RKAV.

Nadere toelichting Om bovenstaande te bereiken zijn afgelopen jaren diverse sportaccommodaties vernieuwd en ontwikkeld. Dit jaar gaan we ook een accommodatiebeleidsplan ontwikkelen waar sport onderdeel van uitmaakt. Dit om een onderbouwd en flexibel toekomstbestendig plan te realiseren waarin we zowel (gemeentelijke) sportaccommodaties als de sportieve openbare ruimte combineren (vanuit de Omgevingswet).

Doelen en ambities We willen een (sport)accommodatiebeleidsplan dat inzicht biedt in de huidige en toekomstige wensen en behoeftes van de inwoners, verenigingen en gemeente. En dat ons in staat stelt deze wensen en behoeften beter op elkaar af te stemmen.

Wat wilden we daarvoor doen   

In kaart brengen van de wensen en behoeften van de inwoners, verenigingen en gemeente. Hierbij gaan we uit van de bestaande situatie en voorzieningen en zoeken naar afstemming zoeken voor de toekomst. Uitvoeren van de vastgestelde Sportnota.

Wat hebben we daarvoor gedaan? In 2020 is vervolg gegeven aan de uitvoering van de Sportnota. Dat heeft geleid tot onderstaande resultaten:     

Het Lokaal Sportakkoord is opgesteld in samenwerking met diverse sportverenigingen. De uitvoering wordt verder vormgegeven. Door de coronamaatregelen is dit vertraagd. Interne afstemming om het subsidieproces te verbeteren. Hierdoor wordt het aanvragen, verantwoorden en verlenen van sportsubsidies gemakkelijker, doelmatiger en rechtmatiger. Realisatie van een nieuwe glijbaan in het binnenbad van zwembad de Waterdam. Organisatie van de jaarlijkse huldiging van de sportkampioenen. Door de landelijke en lokale coronamaatregelen hebben we als gemeente op het gebied van sport extra taken gehad: - Verenigingen informeren en voorlichten. - Afstemmen met Vereniging Sport en Gemeenten (VSG) en sectie Veiligheid. - Regie op ontwikkelen activiteiten jeugd tijdens een lockdown. - Aanvragen steunpakketten aan Rijksoverheid voor gederfde inkomsten.

88

Gymsportcentrum De bouw van het gymsportcentrum is gestart en loopt op schema. De planning is dat het gymsportcentrum november 2021 in gebruik kan worden genomen. Dit project maakt deel uit van het programma Projecten. Hierover ontvangt de gemeenteraad drie keer per jaar een rapportage.

89

Werk en Inkomen Coalitieakkoord Werkgeverservicepunt Wij streven naar behoud van het Werkgeversservicepunt (WSP) als netwerkorganisatie. In het WSP werken consulenten van de regiogemeenten, het UWV en BaanStede samen op het terrein van:   

Acquisitie: de consulenten stemmen met elkaar af welke bedrijven worden bezocht en delen de vacatures. Matching: de gevonden vacatures worden samengevoegd met de kandidaten van de verschillende organisaties om de ‘beste’ match te bewerkstelligen. Inzet instrumenten: de deelnemende organisaties en gemeenten stemmen de verschillende mogelijkheden op elkaar af waar het gaat om inzet van bijvoorbeeld subsidies en coaching, om regionale concurrentie te voorkomen. Dit overleg vindt wekelijks plaats.

Stichting Werkplus De inzet is het behoud van het "goede" van BaanStede: een zo goed mogelijke werkplek bieden aan WSW-ers. Bij het uiteenvallen van de gemeenschappelijke regeling BaanStede blijven we samenwerken in de regio om mensen een zo goede mogelijke plek te bieden.

Nadere toelichting Stichting Werkplus In de collegevergadering van 19 december 2017 is een aanwijzingsbesluit genomen waarbij Stichting WerkPlus aangewezen werd als rechtspersoon voor de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw). Per 1 januari 2018 is Stichting WerkPlus een feit en voert deze de Wsw uit.

Doelen en ambities De uitvoering van het speerpunt zoals beschreven in de begroting 2019 (waaronder parttime ondernemen, behoud werkgeversservicepunt) is opgenomen onder de reguliere taken binnen het programma. De huidige activiteiten Werk en Inkomen hebben te maken met het anticiperen op nieuwe wetgeving rond de Wet Inburgering, de Participatiewet en aanverwante wetgeving. Stichting Werkplus Stichting Werkplus voert voor de gemeente de Wsw uit. De stichting voorziet hierbij in arbeid, al dan niet onder aangepaste omstandigheden. De arbeid is zoveel mogelijk gericht op het behoud en het bevorderen van de arbeidsbekwaamheid van de Wsw-medewerkers. Op deze manier kunnen we als gemeente een inclusieve samenleving stimuleren, waarbij medewerkers naar hun mogelijkheden meedoen in de maatschappij.

Wat wilden we daarvoor doen Behouden van een vangnet Met de oprichting van Stichting WerkPlus willen we een vangnet bieden voor de mensen, die meer begeleiding en aanpassingen op de werkplek nodig hebben dan een reguliere werkgever kan bieden. Daarbij kijken we naar vaardigheden, talenten en interesses om te zien of het werk nog steeds het meest passend is. En naar welke ontwikkeling in het werk mogelijk en nodig is. Doorontwikkeling Stichting Werkplus Op basis van de bevindingen van de tussentijdse evaluatie van de stichting heeft het college Stichting WerkPlus verzocht de vervolgacties op te pakken volgens de activiteitenplanning/agenda, te weten:   

Doorontwikkeling WerkPlus (waaronder AFAS implementeren, inkoop organiseren et cetera). Positionering WerkPlus in de lijnorganisatie. Positionering Werkplus Groenvoorziening binnen WerkPlus of Openbare werken.

90

Wat hebben we daarvoor gedaan? Stichting Werkplus In 2020 is veel aandacht uitgegaan naar de gevolgen van de coronacrisis voor de medewerkers van WerkPlus en de inlenende organisaties. De impact op beiden was zeer groot. Het werk moest anders ingericht worden en sommige organisaties moesten hun deuren tijdelijk sluiten. Medewerkers konden hierdoor niet meer werken of moesten andere werkzaamheden verrichten. Veel medewerkers van WerkPlus behoren tot de risicogroep. Zij ervaren naast de veranderingen in de werksituatie en gezondheidsrisico’s ook in hun persoonlijke leefsituatie de gevolgen van de coronacrisis. Er is daarom veel aandacht besteed aan het contact met de medewerkers en de inlenende organisaties. Positionering WerkPlus in lijnorganisatie In 2020 hebben we de positionering van WerkPlus in de lijnorganisatie opgepakt. De verbinder/accountmanager is teammanager geworden van Stichting WerkPlus en integraal verantwoordelijk voor alle uitvoerende taken en werkzaamheden van de stichting. Positionering WerkPlus Groenvoorziening Voor de Groenvoorziening hebben we besloten om het contract van WerkPlus met de gemeente (Openbare werken) per 1 januari 2021 te ontbinden en om te zetten naar groepsdetacheringsovereenkomsten. De grootste verandering is dat Stichting WerkPlus, als werkgever van de Wsw-medewerkers, alleen nog verantwoordelijk is voor:   

De werkgeverstaken. Het uitlenen van de gedetacheerde werknemers die werkzaam zijn in de Groenvoorziening vanuit Stichting WerkPlus. De jobcoaching.

Openbare werken is integraal verantwoordelijk voor alle uitvoerende werkzaamheden van de sectie WerkPlus Groenvoorziening. Deze sectie blijft gehuisvest op de huidige locatie op de Mgr. Veermanlaan. Ook de aansturing van de groenploegen blijft vallen onder de huidige coördinator, de assistent-coördinator en de meewerkend voormannen. Werk & Inkomen De coronacrisis heeft grote gevolgen gehad voor de werkzaamheden op het terrein van Werk & Inkomen. Naast de reguliere aanvragen voor inkomensondersteuning hebben we de Tozo-regelingen uitgevoerd. In 2020 hebben we ruim 1.000 ToZo aanvragen in behandeling genomen. Uitdagende werkomstandigheden De reguliere dienstverlening op gebied van Werk & Inkomen heeft voornamelijk op afstand/vanuit huis plaatsgevonden. Het in goede banen leiden van de doorstroom en uitstroom van burgers met een bijstandsuitkering was een bijzondere uitdaging voor onze medewerkers. Vanwege het thuiswerken en de verplichte sluiting van bedrijven. Tegelijkertijd zien we dat het aantal burgers dat onder de Participatiewet valt niet significant is gestegen. Pilot Ontzorgen Bij de pilot Ontzorgen is gekozen voor een pragmatische aanpak. Het proces ontzorgen en begeleiding naar financiële zelfredzaamheid is ingepast in de reeds bestaande uitvoeringspraktijk. Via een lerende aanpak werken we toe naar de beste werkwijze.

Bij de opstart zijn wat problemen ondervonden door de omgang van partijen met de machtiging en de verschillende betaalritmes. Inmiddels zijn hier goede afspraken over gemaakt. De pilot heeft eveneens hinder ondervonden van de coronamaatregelen. Huisvesting van statushouders heeft een aantal maanden stilgelegen. Naast individuele begeleiding stond groepsbegeleiding (cursussen ‘omgaan met geld’) gepland. De groepsbegeleiding heeft voor het grootste deel geen doorgang kunnen vinden. De duur van de pilot is om deze redenen verlengd. 91

Breed Sociaal Loket Binnen het Breed Sociaal Loket hebben we kritisch naar de werkprocessen gekeken. Dit om de dienstverlening te verbeteren, efficiënter te kunnen werken en te zorgen voor een integrale aanpak binnen een huishouden. Ook is in kaart gebracht waaraan een ICT-systeem moet voldoen om de werkprocessen beter te kunnen ondersteunen. Deelprojecten In 2020 zijn acht deelprojecten ‘Perspectief op Werk’ opgestart. Sommige deelprojecten hebben een doorlooptijd naar 2021. Van drie is de startdatum nog niet bekend.

92

Zorg en Welzijn Coalitieakkoord Zorg Wij willen zorgen voor een betere verbinding en samenwerking tussen formele en informele zorg, waarbij beter en meer gebruik kan worden gemaakt van voorliggende voorzieningen. De transformatie zal vooral vorm krijgen in de verbinding tussen de verschillende beleidsvelden waarbij we ons niet beperken tot jeugd, WMO en participatie. Bijvoorbeeld ook cultuur en sport spelen een belangrijke rol, maar ook veiligheid, omgevingsvisie en dergelijke kunnen een rol spelen. Wij bieden een helder en goede toegang voor onze kwetsbare burgers. Het project Toegang zorgt ervoor dat ongeacht waar de burger binnenkomt (BSL, CJG, WSP), de cliënt op dezelfde integrale wijze geholpen wordt. Schotten tussen WMO, jeugd en participatie verdwijnen. Wij streven ernaar de positie van de kwetsbare burger te versterken door (extra) inzet van informele zorg (o.a. mantelzorg). Het streven is hierbij waar mogelijk het accent van curatief naar preventief te verleggen. Wij streven naar het leveren van ondersteuning op maat zodat mensen langer thuis kunnen blijven wonen en actief deel kunnen nemen aan de samenleving. Het gaat hierbij o.a. om:       

Het versterken van het sociale netwerk. Gezond en veilig opgroeien. Werken naar vermogen. Goede toegang tot voorzieningen. Zorg op maat. Toeleiding naar zorg. Versterking eigen kracht.

Statushouders Wij willen zorg kunnen dragen voor een goede huisvesting van statushouders. Daarbij is het streven gericht op het kunnen voldoen aan de taakstelling vanuit het Rijk. Als gevolg van het groter aantal statushouders in onze gemeente wordt breed ingezet op scholing, participatie, gezondheidszorg en sociaal cultureel werk en vluchtelingenwerk. Wonen en zorg Wij streven naar de realisatie van voldoende wooneenheden waar goed in de zorgbehoefte kan worden voorzien. Leefstijl Gestreefd wordt naar positieve gezondheid. De mens staat hierin centraal, en niet de ziekte of beperkingen. Er zijn naast een ziekte of bepaalde beperkingen een heleboel vlakken waarop een mens wel gezond is. Het versterken van deze vlakken zorgt ervoor dat de persoon mee kan doen in de samenleving. Preventie krijgt hierin een prominente plek, waarin integraliteit met andere domeinen centraal staat. Ook alcohol ontmoediging en drugsbestrijding maken een belangrijk onderdeel uit van het leefstijlbeleid, met name voor de doelgroep jeugd, in de vorm van het programma LEF. Zie programma 2 voor een korte beschrijving van het programma LEF.

Nadere toelichting Wonen en Zorg De WoonZorgvisie is eind 2018 vastgesteld. Het doel is om mensen op een goede manier zo lang mogelijk thuis te kunnen laten wonen. Dit betekent dat we voldoende laagdrempelige voorzieningen faciliteren. Aandacht hebben voor eenzaamheid en dementie. En de samenwerking opzoeken met zorgverzekeraars, zorgaanbieders en woningcorporaties om deze doelstelling samen waar te maken. Nieuwe Wet inburgering Het huidige inburgeringsstelsel voldoet niet. Inburgeraars doen te lang over hun inburgering en het stelsel prikkelt onvoldoende om de Nederlandse taal te leren. Er is onvoldoende verbinding met participatie. En de 93

doorgaande lijn tussen asielopvang en verdere inburgering bij gemeenten verloopt niet soepel. Inburgeraars zijn kwetsbaar op een vrije markt waar fraude voorkomt door instellingen, die misbruik maken van de mogelijkheden die het leenstelsel hen biedt. Hervorming is dus nodig. De nieuwe Wet inburgering is recentelijk uitgesteld tot 1 januari 2022. In het nieuwe stelsel krijgen gemeenten de regie over de inburgering. Hierdoor kunnen we nieuwkomers vanaf het eerste moment goed begeleiden zodat zij zo snel mogelijk kunnen meedoen in de samenleving. Het liefst via betaald werk. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het welzijn van al hun burgers en hebben concrete taken op het gebied van welzijn, werk, inkomen en gezondheid. De Wet inburgering moet hierbij aansluiten zodat gemeenten integraal en op maat kunnen werken. Wet inburgering 2013 Voor de groep inburgeringsplichtigen, die nog onder de huidige Wet inburgering 2013 vallen komt de nieuwe Wet inburgering te laat. Om ook hen goed te kunnen ondersteunen hebben gemeenten extra middelen van het Rijk gekregen.

Doelen en ambities Niet van toepassing

Wat wilden we daarvoor doen Om invulling te geven aan de doelen en ambities uit het Coalitieakkoord hebben we de volgende activiteiten gepland:     

Realisatie woon-zorgcomplex De Broeckgouw. Implementatie Project Toegang. Versterken voorliggend veld. Uitvoering geven aan programma LEF. Plan van aanpak gezondheid en sport.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Wonen en zorg Eind 2020 is geheel volgens planning het Woonzorgcomplex de Friese Vlaak (de Broeckgouw) opgeleverd. Hiermee is dit resultaat behaald. Alle appartementen waren snel verhuurd. Uitvoeren nota Woonzorgvisie Het jaar 2020 was ook voor de uitvoering van de Woonzorgvisie een lastig jaar. Activiteiten en het opzetten van huiskamers XL waren nagenoeg onmogelijk door de coronamaatregelen. Er is veel aandacht besteed aan het bestrijden van eenzaamheid, maaltijdvoorzieningen en faciliteiten en communicatie over dementie. Ook is er gewerkt aan het doorvoeren van de doordecentralisatie van beschermd wonen en maatschappelijke opvang. Uitvoering nota Wmo De uitvoering van de beleidsdoelen omschreven in het ‘Wmo beleidsplan 2018-2023’ vindt volop plaats. In 2020 hebben we in beeld gebracht welke beleidsdoelen uitgevoerd kunnen worden en welke nog aandacht vragen in de komende periode. Zeker is dat de effecten van de coronacrisis verder zichtbaar zullen zijn in 2021. Project Toegang In 2020 is een visie op de Toegang ontwikkeld en vastgesteld door het college. Deze visie vormt de basis voor het verder doorontwikkelen van de Toegang. We hebben een start gemaakt met het herijken van de werkprocessen in de Toegang. Alle werkprocessen worden tegen het licht gehouden en geoptimaliseerd. Dat proces loopt in 2021 door.

Voorliggend veld (Wmo) Door de coronacrisis zijn in 2020 weinig tot geen fysieke activiteiten aangeboden. Informatieve huisbezoeken zijn telefonisch gedaan. Het werk van de vrijwilligersmakelaar is zoveel mogelijk voortgezet door digitale afspraken te organiseren tussen vrijwilligers en organisaties. Mantelzorgondersteuning heeft intensief (digitaal) contact gehouden met de mantelzorgers om overbelasting tijdig te kunnen signaleren en voorkomen. Verder 94

wordt de vrijwilligerssite ‘Edam Volendam voor elkaar’ begin 2021 operationeel. Deze site maakt vraag naar en aanbod van vrijwilligerswerk zichtbaarder. Alcoholontmoediging en Preventie drugsgebruik Het jaar 2020 stond in het teken van alternatieve activiteiten. Waar mogelijk zijn vele activiteiten voor jongeren ontplooid. Hierdoor hadden zij een goed alternatief om op vrijdag- en zaterdagavond hun vrije tijd anders te besteden. De voorlichtingsactiviteiten in het onderwijs hebben alleen in het najaar van 2020 plaats kunnen vinden. De handhavingstrajecten zijn volgens afspraak doorgelopen. Helaas was het niet mogelijk om de handhaving door te trekken naar (sport)kantines, festivals en andere para-commerciële instellingen. Dit simpelweg omdat er geen activiteiten waren. De gemeenteraad heeft hierover informatie ontvangen in november 2020. Gezond opgroeien In 2018 hebben we het project Gezond Opgroeien gestart samen met nog vier gemeenten (Landsmeer, Zaanstad, Oostzaan en Wormerland) en de GGD Zaanstreek-Waterland. Er is nu een centrale zorgverlener die kinderen met overgewicht én het gezin begeleidt. In 2020 konden we vanwege de coronamaatregelen nauwelijks activiteiten organiseren. We hebben wel twee beweegcoaches en een moestuincoach in de kinderopvang opgeleid. En gezonde voeding is bij de kinderopvang meer onder de aandacht gekomen.

Een aantal basisscholen heeft subsidie ontvangen vanuit Jong Leren Eten om meer aandacht te besteden aan gezonde voeding. Ook ligt er een meerjarenplan op tafel: ‘Gezond de basisschool rond’. Vaccinatiegraad verhogen Vlak voor de start van de coronamaatregelen hebben we een bijeenkomst georganiseerd voor alle professionals, die te maken hadden met vaccineren. Daarnaast heeft de GGD een analyse gemaakt van de huidige vaccinatiegraad. Van Decentralisatie naar Transformatie In 2020 zijn stappen gezet in de ontwikkeling van een langetermijnvisie op de gehele Toegang in relatie tot de transformatieopgave in het Sociaal Domein. Onderwerpen hierbij zijn deskundigheid, samenwerking, dienstverlening en werkprocessen. In de toegang tot zorg (Breed Sociaal Loket, Centrum Jeugd en Gezin, Wijksteunpunt) kunnen inwoners terecht wanneer zij tijdelijk ondersteuning of zorg nodig hebben. Bij het Breed Sociaal Loket zijn twee kwaliteitsmedewerkers werkzaam die de inhoudelijke deskundigheid van medewerkers bewaken. In het laatste kwartaal van 2020 is gestart met het in kaart brengen, aanpassen en verbeteren van de werkprocessen. Deze moeten de burger nog meer centraal stellen in onze dienstverlening. Statushouders We onderzoeken samen met woningcorporaties de taakstelling voor onze gemeente in combinatie met de druk op de lokale woningmarkt.

Hierbij gaan we ook op zoek naar innovatieve en flexibele mogelijkheden voor huisvesting. We versterken hierbij de interne en externe samenwerkingsverbanden en positioneren inburgering stevig binnen het Sociaal domein. Als gemeente krijgen we de regie in handen als gevolg van de nieuwe Wet inburgering. Hierbij bieden we nieuwkomers vanaf het eerste moment betere begeleiding zodat zij zo snel mogelijk kunnen meedoen in de samenleving. Het liefst via betaald werk.

95

Zorg en Veiligheid Coalitieakkoord Veiligheid vormt de basis voor een leefbare samenleving. Voorkomen is beter dan genezen. Daar waar sprake is van ernstige overlast is vrijwel altijd ook sprake van een zorgcomponent en is een stevige integrale aanpak nodig vanuit de gemeente. Komende tijd zal vooral ingezet worden op doorontwikkeling van onze lokale netwerken. Kleine dingen klein houden is het devies. Het slimmer inzetten van de schaarse middelen of het realiseren van een beter resultaat met dezelfde financiële middelen is leidend. Verbindingen zowel inals extern moeten worden uitgebreid en geïntensiveerd.

Nadere toelichting Analyse van het huidige stelsel heeft duidelijk gemaakt dat de keten Zorg & Veiligheid niet als een samenhangend en goed op elkaar afgestemd netwerk samenwerkt. Dit moet veranderen om de burger en/of het gezin de hulp te bieden die nodig is vanuit het uitgangspunt: één gezin, één plan en één regisseur. Omdat dit ook een regionaal vraagstuk is, is regionaal het project ‘Allen voor Eén’ gestart. Met onze burgemeester en wethouder als aanjagers. Tussen regionaal en lokaal zal er een intensieve uitwisseling van kennis en werkwijzen gaan plaatsvinden om zo het systeem rondom Zorg & Veiligheid duurzaam te kunnen verbeteren.

Doelen en ambities We streven ernaar de burger/het gezin zo snel als mogelijk in de passende zorg te krijgen en houden. En vervolgens door te geleiden naar het lokale veld wanneer de hulp afdoende is geweest. Als gemeenten en zorginstanties creëren we een doorlopende zorglijn en organiseren met elkaar de hulp rondom de burger/het gezin. Van lokale hulp tot de meest intensieve hulp binnen de domeinen zorg en veiligheid. Vanuit het netwerkverband pakken we gezamenlijk de verantwoordelijkheid voor en het eigenaarschap van de casus op.

Wat wilden we daarvoor doen  

Invoeren Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) per 1 januari 2020. Vertalen van de regionale startfoto in een lokaal actieprogramma.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Invoeren Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg Met ingang van 1 januari 2020 is de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg (Wvggz) ingegaan. Voor de uitvoering van deze wet hebben we een aantal taken extern uitbesteed. Het gaat daarbij om het inrichten van een meldpunt, het uitvoeren van een verkennend onderzoek en de hoorplicht. GGD Zaanstreek-Waterland voert het meldpunt en het verkennend onderzoek uit. Hierdoor voldoen we aan de vooraf opgestelde uitgangspunten: aansluiten bij bestaande structuren, uniformiteit in de regio en zo simpel en efficiënt mogelijk inrichten. Het meldpunt voor de Wvggz hebben we ondergebracht bij het Meldpunt Advies en Bijzondere Zorg (MABZ) van de GGD. De medewerkers van het MABZ zijn ervaren en hebben gedegen kennis over GGZproblematiek. Bij de start op 1 januari voerde de GGD deze taken uit voor alle acht gemeenten. Voor de dienstverlening in het kader van de Wvggz hebben we een overeenkomst afgesloten met de GGD. Deze is verlengd tot juni 2021. Vertalen startfoto in lokaal actieprogramma De vertaling van de regionale startfoto naar een lokaal actieprogramma is een voortdurend proces. We verwerken de aanbevelingen die zijn gedaan op basis van de startfoto binnen onze organisatie.

Zowel lokaal als regionaal is er in 2020 gewerkt aan een ambtelijke en bestuurlijke overlegstructuur op het gebied van Zorg & Veiligheid. Beide overleggen vinden inmiddels structureel plaats. Deze dienen als platform om tot afstemming te komen. Door deze structuur is snelle coördinatie mogelijk bij onderwerpen waarbij zowel zorg- als veiligheidspartners betrokken zijn. Verdere dataverzameling draagt bij aan het opstellen en evalueren van het beleid.

96

Aanpak Singelwijk en Middengebied In 2020 hebben diverse partijen hun commitment uitgesproken om gezamenlijk langlopende problemen in de Singelwijk aan te pakken. Een extern bureau stelt hiervoor een plan van aanpak op en geeft ons aan wat nodig is voor een goede, integrale aanpak. De verwachting is dat we hier in de loop van 2021 inzicht in hebben. In 2020 hebben er een aantal incidenten plaats gevonden in de gemeente Edam-Volendam, met als hotspot het Middengebied. Dit heeft geresulteerd in een nauwe samenwerking op het gebied van Zorg en Veiligheid. Het jongerenwerk is hier een belangrijke schakel in geweest om de overlastgevende groep in beeld te brengen. Via verschillende bewonersbijeenkomsten zijn belanghebbenden in beeld gebracht en op de hoogte gehouden. Zichtbare resultaten om de problematiek aan te pakken zijn o.a. het weghalen van bankjes op de overlastplek, het plaatsen van een lichtunit in de nachtelijke uren, het neerzetten van een container om de jeugd een hangplek te geven en 31 gedragsaanwijzingen, die door de burgemeester aan jeugdige opgelegd zijn. De Boa’s hebben 2107 gerichte controles jeugd uitgevoerd in 2020. Ook zijn er minder zichtbare werkzaamheden geweest.

Zo zijn er 8 top-X casussen behandeld, 5 zorg- en Veiligheidshuis aanmeldingen gedaan en zijn we met een intensief project bezig geweest om jongeren en ouders zo vroeg mogelijk te benaderen bij overlast. Samen met veiligheid zijn er al meer dan 100 brieven verstuurd richting ouders om aandacht te vragen voor het gedrag van de jeugdigen en om de juiste hulpverlening aan te bieden. Zorg en Veiligheid binnen de gemeente zorgt voor verbinding en heeft als visie om voor het probleem te komen.

97

Overig Sociaal Maatschappelijk Coalitieakkoord Participatie en dorpsraden Wijk- en dorpsraden spelen een belangrijke rol in de communicatie tussen inwoners en gemeente. Deze vorm van burgerparticipatie zal ook in de toekomst verder aangemoedigd worden. Doelen:   

Een goede samenwerking waarin gemeente en burger(initiatieven) elkaar weten te vinden en te versterken. Gevraagde en ongevraagde adviezen vanuit de kernen. Podium voor voorlichting.

Nadere toelichting Participatie speelt een steeds belangrijkere rol in de ontwikkeling en uitvoering van beleid. Het gebiedsgebonden actieprogramma Veiligheid 2018-2021 betrekt verkenners die helpen bij het optimaliseren van veerkracht en vertrouwen in de wijken. Hierbij zijn we uitgegaan van een positieve insteek: namelijk dat ‘wat goed gaat’. De toekomstbeelden van onze inwoners over hun wijken, buurten en dorpen vormen een stevig fundament. Van waaruit we vervolgens gezamenlijk kunnen werken aan het creëren en borgen van veerkracht en vertrouwen in de samenleving. De Omgevingswet nodigt mensen nadrukkelijk uit deel te nemen aan het opstellen van een omgevingsvisie. Bij onderhoud van wegen betrekken we omwonenden. Ook bij sociale beleidsontwikkeling hebben inwoners een stem. Participatie speelt breed binnen de gemeente, wordt zoveel mogelijk multidisciplinair benaderd en is tegelijkertijd maatwerk. Per onderwerp moeten we bekijken welke vorm het beste past. De op te stellen nota Participatie linken we nauw aan onze communicatievisie. Participatie is van oorsprong vooral overheidsparticipatie. De inspraak in het Sociaal Domein hebben we inmiddels gedeeltelijk geformaliseerd:     

In 2016 is de Verordening Adviesraad Sociaal Domein vastgesteld. In 2017 is de Koepel Sociaal Domein geïnstalleerd. Deze geeft gevraagd en ongevraagd advies als het gaat over gemeentelijke activiteiten in de samenleving. Voor vertegenwoordigers van vrijwilligersorganisaties organiseren we netwerkbijeenkomsten. De voorzitters of bestuursleden van de belangenverenigingen hebben elk kwartaal de gelegenheid om met ons in gesprek te gaan (ter versterking van de vitaliteit van de dorpskernen). Initiatiefnemers kunnen zich tot ons wenden om met de gemeente in gesprek te gaan.

In de komende periode zullen we de burgerparticipatie verder formaliseren.

Doelen en ambities We gaan inwoners en hun vertegenwoordigers, bedrijven, (wettelijke) adviesraden en organisaties betrekken bij de totstandkoming van ons beleid en plannen. En bieden ruimte om initiatieven vanuit de samenleving te stimuleren en te faciliteren. Daarbij maken we optimaal gebruik van hun eigen kracht en sluiten aan op overlegstructuren die in het verleden al hun succes hebben bewezen. Zoals bijvoorbeeld het periodieke overleg met de Participatieraad. Dit is gebouwd op:    

Vroegtijdige uitwisseling van informatie. Vroegtijdige betrokkenheid bij beleidsontwikkeling. Heldere en duidelijke communicatie en afspraken over de werkwijze. Gelijkwaardigheid van partijen.

98

Wat wilden we daarvoor doen Om onze doelen en ambities te realiseren willen we de volgende activiteiten uitvoeren:     

Opstellen nota Burgerparticipatie. Stimuleren burgerinitiatieven. Versterken burgerparticipatie vanuit de directe leefomgeving. Stimuleren burgerparticipaties door projectmatige aanpak. Formaliseren van de inwonersparticipatie.

Wat hebben we daarvoor gedaan? Nota Participatie In april heeft de gemeenteraad de nota Participatie Edam-Volendam vastgesteld. Het advies van zowel het Gezamenlijk Overleg van de Dorps- en wijkraden (GDO) en de Koepel Sociaal Domein (KSD) is in deze nota meegenomen. Verschillende afdelingen van de gemeente (Openbare ruimte en Sociaal Domein) hebben invulling gegeven aan participatie en de contacten met de dorps -en wijkraden. Het juridisch instrumentarium is verder uitgewerkt: een nieuw convenant met dorps- en wijkraden en een nieuwe regeling voor subsidies voor deze raden evenals een beleidsregel voor inwonersinitiatieven. Deze zijn voor advies eind 2020 naar het gezamenlijk overleg van de dorps- en wijkraden gestuurd. De besluitvorming n.a.v. dit advies wordt begin 2021 afgerond. Een leidraad voor ruimtelijke initiatieven is in de maak. Een webpagina voor en over de participatie van de gemeente is in ontwikkeling. Deze gaat in het tweede kwartaal van 2021 live. Aanspreekpunten Ook in 2020 hebben we deelgenomen aan het Gezamenlijk Overleg van Dorps- en wijkraden. Daarnaast hebben we deze raden een aanspreekpunt (meldpunt) geboden. De Koepel Sociaal Domein hebben we voor inwonersparticipatie en de Wmo eveneens een aanspreekpunt geboden. De verschillende sociale raden hebben elk een eigen contactpersoon.

Door de coronamaatregelen kon de Koepel Sociaal Domein in de tweede helft van het jaar minder vergaderen. Met elkaar hebben we tussenoplossingen gezocht om in gesprek te blijven. En blijven dit ook het komende jaar doen. Gehonoreerde inwonersinitiatieven We hebben als gemeente drie inwonersinitiatieven gehonoreerd, te weten:  Verlichting ophaalbrug in de Oude Kom Volendam ter bevordering van de sfeer en veiligheid.  Vlaggenmast op centraal dorpsplein Beets als verbindend element.  Digitalisering dorpsfilms Beets voor het behoud hiervan naar de toekomst.

99

Financiën Wat heeft het gekost? Bedragen *€1.000 5 Sociaal domein/samenleving

Jaarrekening

Primitieve begroting

Bijgestelde begroting

Realisatie

Afwijking

Lasten

2019 -33.130

2020 -33.667

2020 -40.384

2020 -39.408

Baten

8.097

7.718

12.917

12.029

-888

Totaal vóór mutaties reserves

-25.033

-25.949

-27.467

-27.379

88

Toevoeging reserves Onttrekking reserves Totaal na mutaties reserves

-854 4.356 -21.531

-228 1.643 -24.535

-718 2.076 -26.109

-718 1.801 -26.295

0 -275 -187

2020 976

Bedragen * €1.000 Omschrijving

Bijgestelde begroting Lasten

Baten

Realisatie

Saldo

Lasten

Baten

Afwijking Saldo

Saldo

5.01 Maatwerkvoorziening (WMO)

-1.093

19

-1.074

-1.119

19

-1.099

-26

5.02 Maatwerkdienstverlening 18+

-3.450

160

-3.290

-3.683

150

-3.533

-243

5.03 Maatwerkdienstverlening 18-

-6.252

0

-6.252

-6.637

0

-6.637

-385

-667

0

-667

-683

0

-683

-16

-3.201

248

-2.953

-3.204

420

-2.784

169

5.04 Geëscaleerde zorg 5.05 Arbeidsmarktinstrumenten 5.06 Fraudebestrijding/-preventie

-5

0

-5

0

0

0

5

5.07 Inkomensvoorziening

-8.869

9.208

340

-8.326

8.555

229

-110

5.08 Bijzondere Bijstand

-461

70

-391

-443

42

-401

-10

5.09 Minimabeleid

-214

0

-214

-214

0

-214

0

5.10 Nazorg Nieuwjaarsbrand

-318

154

-164

-304

140

-164

0

5.11 Toegang

-2.929

48

-2.881

-2.881

48

-2.832

49

5.12 Jeugd Kansrijk

-1.247

339

-908

-1.341

346

-995

-87

5.13 Jeugd en WMO Algemeen

-3.110

706

-2.405

-2.791

626

-2.165

240

5.14 Gezondheidszorg

-346

0

-346

-326

0

-326

20

5.15 Verslavingsbeleid

-135

0

-135

-117

0

-117

18

5.16 Onderwijshuisvesting

-1.683

55

-1.628

-1.541

52

-1.489

139

5.17 Bewegingsonderwijs

-196

25

-171

-175

17

-158

13

5.18 Subsidies sportactiviteiten

-83

0

-83

-73

0

-73

10

5.19 Sportstimulering

-393

35

-358

-305

15

-290

68

5.20 Gemeentelijke binnensportaccommodaties

-1.590

707

-883

-1.395

636

-759

124

5.21 Gemeentelijke buitensportaccommodaties

-907

176

-731

-752

91

-661

70

5.22 Zwembaden

-984

105

-880

-945

108

-837

43

5.23 Stadion FC Volendam

-403

465

62

-413

380

-33

-95

5.24 Kunst en Cultuur

-674

163

-510

-603

139

-464

46

5.25 Openbare Bibliotheken

-659

0

-659

-659

0

-659

0

5.26 Media

-53

0

-53

-53

0

-53

0

5.27 Recreatie

-251

28

-223

-209

27

-181

42

5.28 Ongediertebestrijding 5.29 Begraafplaatsen 5.30 Burgerparticipatie (tijdelijk) Totaal vóór mutaties reserves Mutaties reserves Totaal na mutaties reserves

Verantwoording producten 100

-2

0

-2

-2

0

-2

0

-210

207

-3

-212

215

3

6

0

0

0

0

0

0

0

-40.384

12.917

-27.467

-39.408

12.029

-27.379

88

-718

2.076

1.358

-718

1.801

1.084

-275

-41.102

14.993

-26.109

-40.126

13.830

-26.295

-187