Toelichting Bijlage 9 Projectplan

Dergelijk bloemen- en kruidenrijk grasland komt in vrijwel alle

bloemzaden af te laten vallen, wordt afgevoerd.

landschapstypen voor. Toch is het areaal de laatste veertig jaar enorm afgenomen door de gangbare landbouwpraktijk: sterke bemesting

Belangrijk voor overleving van ongewervelden is dat altijd minimaal

gecombineerd met periodiek doodspuiten van de grasmat en opnieuw

10% blijft staan, dus niet gemaaid wordt. Daarvan zal altijd sprake

inzaaien met hoog productieve grasvariëteiten. De meeste overgebleven

zijn door onder de stellages van de panelen telkens andere delen

kruidenrijke graslanden liggen in overhoekjes van het agrarische gebied

ongemaaid te laten. Waar het bloemrijk grasland grenst aan de hagen

of komen voor in natuurgebieden. Daar kan kruidenrijk grasland een

aan de terreinranden, zal een zoomvegetatie worden ontwikkeld door de

tijdelijk fase zijn als de benodigde abiotische omstandigheden voor

betreffende strook gefaseerd te maaien (1 keer per 2-3 jaar). Dit levert

schraallanden niet of nog niet gerealiseerd kunnen worden.

een geleidelijke overgang met meer biodiversiteit op. Ook dit kan per zijde van het plangebied gefaseerd plaatsvinden. De hagen rond het

Kortom: een optimale ecologische invulling die als vanzelf bij

terrein zullen in een cyclus van 3 jaar gefaseerd worden gedund, waarbij

extensief beheer zal leiden tot bodemverschraling en regeneratie van

jaarlijks 1/3 deel van de aanplant wordt gedund of ingeboet, waar deze

bodemleven (zie ook hierna). Bloemen- en kruidenrijk grasland wordt

te hoog of te breed wordt. Op deze wijze is er doorlopend een gesloten

bij een goede kwaliteit gekenmerkt door variatie in structuur (ruigte

struweel aanwezig en kan de breedte en hoogte worden aangehouden

en plaatselijk struweel, hogere en lage vegetatie) en een kruidenrijke

die in het eindbeeld gewenst worden. Door dit gefaseerde beheer zal de

graslandbegroeiing die rijk is aan kleine fauna. Gradiënten binnen

takkenstructuur zich geleidelijk verdichten.

(grond)waterpeil en voedselrijkdom zorgen voor diverse vegetatietypen. Deze gradiënten zijn reeds op locatie in het veld aanwezig. Het betreft grasland, de grasachtigen (monocotylen) zijn dominant, maar kruiden (dicotylen) en mossen hebben een oppervlakteaandeel van tenminste 20%. Er wordt geen bemesting toegepast. Door behoud van bestaande perceelrandbeplanting is er vanaf het begin reeds een goed groen kader voor het park, dat in de tijd nog zal groeien door de

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

18

Maatregelen voor fauna Bloemrijke graslanden trekken veel algemene soorten aan zoals insecten

vergraafbare open zandgrond in de zon (onder/aan de rand van

(vlinders, bijen, hommels, zweefvliegen, sprinkhanen en kevers), die

hagen en op bezonde randen naast zonnepanelen;

op hun beurt weer insectenetende vogels aantrekken. Insectenrijke

-

graslanden langs struweelranden of bomenrijen zijn jachtplekken voor

verblijfplaatsen in kruidenzomen, extensief maaibeheer,

vleermuizen. Bloemrijke graslanden vormen het leefgebied van diverse zoogdieren, zoals (spits)muizen, konijn, haas en egel. Daarnaast zullen

struweel, takkenrillen, heggen en hagen; -

er in het plangebied enkele inrichtingsmaatregelen getroffen worden die voor specifieke soorten een meerwaarde vormen:

Grondgebonden zoogdieren (egel, konijn): leefgebied,

Vleermuizen: realisatie foerageergebied in kruidenzomen, struiken/hagen.

-

Toepassing van voldoende open omheiningen rond het terrein, waar kleine zoogdieren onderdoor kunnen en de zonneweide

-

Steenuil: realisatie foerageergebied door extensief maaibeheer,

vrij in en uit kunnen.

kruidenzomen, planten met bessen/noten/vruchten in de hagen

-

-

-

-

en het voedselbos en op enkele plaatsen in de hagen hoge

In de zonneweide worden gespreid vier palen als uitkijkpost voor de

paaltjes (zitplaatsen) niet dicht langs de weg (donkerte en rust);

steenuil en andere vogelsoorten geplaatst en in het voedselbos een

Kerkuil: realisatie foerageergebied door open plekken met korte

bijenhotel en uilenkast. De minimaal benodigde paden voor beheer en

vegetatie, kruidenzomen, struweel, voedselbos met planten

onderhoud en de hoeken aan de buitenzijde van de panelenopstelling

met bessen/noten/vruchten, paaltjes als zit- en uitkijkpost,

worden voldoende ruim gehouden, om te kunnen manoeuvreren met

houtstapels, takkenrillen;

(beheers)voertuigen. Aan de binnenzijde van de struweelhagen (maar

Kleine marters: realisatie van foerageergebied aan de randen

buiten het publiekstoegankelijke voedselbos en het wandelpad) en

van het terrein bij en onder struiken/hagen, plekken met

aan de buitenzijde van het wandelpad wordt het hekwerk geplaatst

hoge bloemrijke vegetatie, dichte begroeiing, rommelhoekjes,

met onderdoorgangen voor klein wild. Extensief en ook gefaseerd

takkenrillen;

maaibeheer (deels korter gemaaid en deels ruiger) draagt bij aan

Das: realisatie van foerageergebied in het grasland met delen

de soortenrijkdom in zowel flora als fauna. Het bewust laten liggen/

met een korte vegetatie, struiken met bessen/noten/vruchten,

aanbrengen van (delen van het) snoeihout tussen de panelen en in

struiken/hagen en het voedselbos met valfruit;

het voedselbos is ook van belang voor het bevorderen biodiversiteit.

Bijen en zweefvliegen: insectenhotel in het voedselbos,

Houtrot trekt schimmels en daardoor insecten aan. De insecten dienen

foerageergebied door toepassing van stuifmeel- en

als voedsel voor onder andere vogels, vleermuizen en grondgebonden

nectarbloemen, extensief en gefaseerd maaibeheer,

zoogdieren.

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

19

4. Voedselbos 4.1.

Inleiding

4.2.

Het doel van dit hoofdstuk is om het ontwerp voor het voedselbos

Programma van wensen -

toe te lichten. In bijlage 1 vindt u het ontwerp, formaat A3, schaal 1:250. In bijlage 2 de plantlijst voor het voedselbos en bijlage 3 bevat

Landschappelijk inpassing van de geplande zonneweide t.a.v. omgeving;

-

referentiefoto’s. Tijdens het lezen van dit rapport valt op dat alle aspecten

Biodiversiteit: de zonneweide bevat meerdere natuurlijke elementen om biodiversiteit te stimuleren, daardoor is het idee

die aan bod komen elkaar raken of versterken. Dit is inherent aan een

ontstaan om een voedselbos te integreren in het plan;

goed en geïntegreerd ontwerp gebaseerd op natuurprincipes zoals

-

Directe omwonende willen een natuurlijke uitzicht;

diversiteit en veerkracht. Het dient meerdere functies en meerdere

-

Pilot voedselbos: in deze omvang, ca 1.500m2, is om

functies worden gedragen door één element. Waar mogelijk wordt

professionele ervaring op te doen. Indien gewenst kan in de

tekstueel verwezen naar andere paragrafen.

toekomst deze pilot worden voorgezet of uitgebreid zodat er inkomsten uit kunnen worden vergaard;

4.1.1.

Wat is een voedselbos

-

Educatie en draagvlak: middels dit voedselbos ontstaat er een

Een voedselbos is een door de mens ontworpen systeem gebaseerd

levend voorbeeld hoe duurzame landbouw er uit kan zien.

op natuurprincipes om op een extensieve manier hoogwaardig voedsel

Educatie kan bijdragen om de noodzaak en het ‘waarom’ en

te verbouwen bestaande uit fruit, noten, zaden, bladeren, bloemen en/

‘hoe’ uit te leggen.

of bloemknoppen. Er wordt een bosrand gecreëerd met meerdere lagen vegetatie (gelaagdheid). Omdat er vooral met meerjarige gewassen gewerkt wordt kan er bodemvruchtbaarheid ontstaan. Het bodemleven ontwikkeld zich naarmate er minder bodembewerkingen plaatsvinden. Door het uitsluiten van (chemische)bestrijding en kunstmest kan er een natuurlijk evenwicht ontstaan waar ecologische relaties natuurlijke bestrijding uitvoeren. Dit proces van bodemontwikkeling heet successie. Eenjarige landbouw vindt plaats in het pioniersstadium van een bodem en begint elk jaar met kale grond en eindigt met kale grond. Een voedselbos bevindt zich in het stadium van ruigte en beginnend bos. De bodem moet dan al dusdanig ontwikkeld zijn dat die vegetatie hier goed op kan gedijen. Zie illustratie voor de weergave van successie van bodem en planten.

Successie van bodem en planten

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

20

4.3.

Ontwerp toelichting

4.3.1.

Omgeving

Giftige vegetatie

De betreffende kavel ligt in Berkelaar, gemeente Echt-Susteren, in de

In aangrenzende weides waar vee gehouden wordt dient rekening

buurt van het rivieren landschap van rivier de Maas. De directe omgeving

gehouden te worden met giftige vegetatie. Respectievelijk gedroogd

bevat richtinggevende infrastructuur zoals het Julianakanaal, A2 snelweg

Jacobskruiskruid en Esdoorn zaden zijn giftig voor runderen en paarden.

en spoorlijn. Daartussen ligt een wijds agrarische landschap welke bestaat uit een zanderige bodem waar zowel eenjarige als meerjarige

Regenwaterinfiltratie

teelten op worden verbouwd.

Gezien de hoogteligging van het voedselbos is het niet mogelijk om hemelwater dat afstroomt van naburige percelen of greppels op te

4.3.2.

Sectoren

vangen voor infiltratie binnen het voedselbos.

Naast de genoemde wensen in hoofdstuk 2 zijn er nog andere factoren

Water vasthouden in het perceel is essentieel om droge periode te

om rekening mee te houden bij het maken van een succesvol ontwerp

overbruggen en om

voor een voedselbos. Deze worden sectoren genoemd. Dit zijn invloeden

gradiënten te creëren. Het regenwater dat valt in het voedselbos kan

van buitenaf die een positieve of negatieve uitwerking hebben.

infiltreren wat verdamping en uitdroging beperkt in droge perioden.

Drift Drift van gewasbeschermingsmiddelen welke op omliggende percelen gespoten worden heeft schadelijke gevolgen voor het voedselbos. Daarom is het noodzakelijk om deze zijden en aan de dominante windrichting (Zuidwesten) een natuurlijke haag of struweel te realiseren. Dit is reeds opgenomen in het landschapsontwerp. Tevens biedt deze haag ook refuge aan kleine zoogdieren, vogels en insecten.

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

21

4.3.3.

Vegetatie

Structuur

Polycultuur

Zoals vermeld in hoofdstuk 1 wordt een bosrand gesimuleerd waarin een

Door een polycultuur toe te passen wordt het principe van de natuurlijke

opbouwende en repeterende gelaagdheid van meerjarige beplanting

bosrand gesimuleerd waardoor er ecologische verbindingen tot stand

gedijt. In randen of overgangen tussen verschillende landschappen of

komen en zorgen voor een natuurlijke balans, zoals eerder omschreven.

landgebruik schuilt de meeste diversiteit. In een climax bos is te weinig

Diversiteit is hierbij van belang om ziektes en om verspreiding van

licht voor een succesvolle ondergroei en op een monocultuur akker is

ziektes te beperken. Om het oogsten te vergemakkelijken wordt er in

geen diversiteit waardoor weinig ecologische relaties die de vegetatie

rijen geplant en er wordt per rij één soort boom aangeplant.

kunnen beschermen of bevorderen. Deze repetitie is te zien door de 8 rijen beplanting die in het ontwerp terugkomen. De aanwezige rij

Ecologie

jongvolwassen Haagbeuken en Eik ten Noorden van het perceel zijn

Door extensief beheer en productie ontstaat er veel ruimte voor de

ecologische waardevol. De hogere bomen zijn in het Noorden gesitueerd

ecologische verbindingen boven maaiveld. Denk hierbij aan kleine

en de kleinere bomen in het Zuiden zodat zoveel mogelijk zonlicht op

zoogdieren zoals das, marterachtigen, eekhoorn, muis, egel en vos.

de kronen van de bomen valt. De plantafstand tussen de ingetekende

Daarnaast zal het voedselbos ook (roof)vogels aantrekken. Het

bomen is 1,5x ruimer als in een traditionele hoogstamfruitboomgaard

bos is een schuilplaats, broedplaats en voorziet gedeeltelijk in de

i.v.m. het nodige zonlicht voor de onderlaag van struiken en vaste

voedselbehoefte voor gevogelte. Insecten gedijen bij overstaande

planten. Tussen de rijen kan een doorgang behouden worden welke past

gewassen waar geregeld kruiden in bloei komen en waar oude

bij het in te zetten materieel of mechanisatie.

bloeistengels gebruikt worden als overwinteringsplek.

Aan de Noordzijde van elke rij is de struiklaag gepland welke minder zonuren nodig heeft en halfschaduw kan verdragen. Aan de Zuidzijde van elke rij zijn de vaste planten gepland omdat deze meer zon nodig hebben. De plantlijst is in bijlage 2 te vinden Eventuele beperkingen m.b.t. hoogspanningsleidingen zijn op dit moment van schrijven niet bekend en daardoor niet meegenomen in dit ontwerp.

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

22

4.3.4.

Ontsluiting en omheining

Zoals hierboven de diergroepen beschreven die zich bovengrond

Via het fietspad aan Maasbrachterweg kan het voedselbos worden

vertonen, zo zijn er ook de ondergrondse relaties die een belangrijke rol

betreden. In overleg met de eigenaar van het perceel wordt besloten

vervullen. De bodem is namelijk de basis voor gezonde planten en een

of en in welke mate het terrein toegankelijk wordt gemaakt. Dit om

gezond voedsel. Het bodemleven floreert bij diversiteit en stabiliteit. Hoe

enige sociale controle te behouden over de bezoekers van het

meer meerjarige gewassen er zullen groeien, des te meer schimmels,

voedselbos. De toegang kan worden gemaakt middels een eiken houten

bacteriën, wormen, slakken, mollen, pissebedden, spinnen, miljoenpoten,

landhek. De reeds gekozen 3-rijen Limburgse gemengde haag in het

duizendpoten, kevers en mieren zullen verschijnen en hun werk doen,

landschapsontwerp voldoet ook om het voedselbos te omzomen waar

ieder op hun eigen niveau binnen deze voedselketen. Door deze

nodig. De huidige haag parallel aan de Maasbrachterweg bestaat enkel

activiteiten wordt de bodem rijker, luchtiger, houdt meer water vast, bevat

uit Meidoorn. Zoals eerder opgemerkt i.v.m. paarden geen (veld)esdoorn

meer organische materiaal, is beter droogte bestendig en absorbeert

opnemen in het haagsortiment. Toe te passen afrasteringen rondom

meer regenwater bij hevige regenwater. Hoe minder intensief het beheer,

de zonneweide en het voedselbos zijn voor klein wild geen hindernis,

des te meer ecologisch evenwicht er ontstaan.

waardoor vrije uitwisseling mogelijk is.

De zonneweide en voedselbos worden ingepast met een Limburgs

4.3.5.

gemengd struweel van ca. 4m breed. Dit landschapselement levert een

De aanwezige haagbeuken ten Noorden van het perceel geven de

waardevolle bijdrage als schuil- en broedplek, voedsel voor vogels en

nodige beschutting voor de directe buur, Mw. Verwijlen. Indien nodig

migratielijnen voor kleine zoogdieren zodat deze zich ongezien en veilig

om inkijk te verminderen kan gefaseerd hakhoutbeheer ingezet worden

kunnen verplaatsen. Op de zonneweide wordt een kruiden- en bloemrijk

om verjonging te krijgen in de bomenrij. Daarnaast kan een Limburgse

grasland ingezaaid wat de biodiversiteit sterk zal bevorderen.

gemengde haag aangeplant worden, parallel aan deze bomenrij, om

Inpassing voedselbos in landschapsontwerp en omgeving

inkijk te beperken. In het voedselbos kan in overleg met de lokale vogelwerkgroep een vogelkast worden geplaats om roofvogels aan te trekken voor ecologisch

Het voedselbos zorgt voor een gelaagdheid in vegetatie bestaande

evenwicht.

uit vaste planten, struikvormers, kleine bomen, grotere bomen en klimplanten. Na aanplant zal alles gaan groeien zodat er een natuurlijk uitzicht ontstaat voor de bewoners vanaf Maasbrachterweg 86 t/m 100 en wordt het directe zicht ontnomen op de zonneweide.

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

23

4.4.

Beheer in voedselbos

4.5.

Educatie en sociaal

Zoals eerder aangegeven wordt er extensief onderhoud gepleegd.

Voedselbossen zijn heel erg in ontwikkeling en daarom is educatie

Werkpaden voor klein materieel dient begaanbaar te blijven. De

nodig om het ‘waarom’ en ‘hoe’ uit te leggen. Lokale basisscholen,

overige oppervlakte mag zich blijven ontwikkelen omwille van

middelbare scholen, MBO-opleidingen of verenigingen kunnen een

bodemvruchtbaarheid, aanmaak van organische stof en de ecologische

rondleiding krijgen met het verhaal achter deze duurzame manier van

voordelen zoals toegelicht in 3.3, alinea Ecologie. Wilde bramen worden

voedselproductie. In de context van klimaatveranderingen en CO2

wel behandeld. Deze worden uitgestoken met spitvork en met de wortels

uitstoot is een voedselbos een goede toepassing welke meerdere

te drogen gehangen waardoor afsterving volgt. De overige spontane

voordelen biedt in het verbeteren van de leefomgeving van de mens

gewassen die opkomen tussen de aangeplante beplanting worden

en andere wezens. Daarnaast is het doel is om mensen te laten

gedoogd en biedt beschutting aan de jonge aanplant zodat water lang

ervaren en beleven. Het voedselbos kan zich ontwikkelen tot een lokale

wordt vastgehouden tussen de vegetatie en in de bodem. Daarnaast is er

bezienswaardigheid waar mensen kunnen ervaren hoe een voedselbos

minder windstress en minder verdamping. Indien nodig kan pleksgewijs

er uit kan zien, welke producten uit komen en welke waarde dit toevoegt

rondom een specifiek gewas (bv. hazelaar) gemaaid worden om het

aan de biodiversiteit.

oogsten te vergemakkelijken. Indien er gemaaid wordt, wordt vrijkomend materiaal standaard niet afgevoerd. Dit materiaal is voeding voor de bodem en kan ter plekken verdeeld worden. De bodem verrijkt omdat er meer organische materiaal wordt opgebouwd. Mocht er tak- en/of snoeihout vrijkomen uit bomen of struikgewas, dan kan dit worden verwerkt in een takkenril. Een takkenril slinkt en rot langzaam weg. Het biedt huisvesting aan egels, muizen, kevers en geleedpotigen. Als er materiaal vrijkomt met holle stengels, zoals bijvoorbeeld Vlier, kan dit hout gebundeld in een solitair bijenhotel worden geplaats. Een bijenhotel is zeer goed zodat de inheemse solitaire bijen eitjes kunnen leggen in de holle stengels voor de volgende populatie. Deze specifieke bijen bestaan uit tientallen verschillende soorten die specifieke relaties hebben met wilde planten, wat goed aansluit bij het kruiden- en bloemrijke zaadmengsel dat wordt aangebracht op de zonneweide.

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

24

Bijlage 1: Voedselbos ontwerp

Bijlage 1 Titel: Zonneweide Hoeve de Ruif Ontwerp voedselbos Schaal: 1:250 Formaat: A3 Datum: 12-12-2020 Tekenaar: Mark Franck

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

25

Bijlage 2: Voedselbos soortenlijst Bijlage 2 Sortimentlijst Voedselbos Hoeve de Ruif Bomen 1e categorie Nederlandse naam Tamme kastanje Chinese dadel/Jujube

Latijnse naam Castanea sativa vs. cvar. Ziziphus jujuba

Bomen 3e categorie Nederlandse naam Krentenboompje Vijg Amandel

Latijnse naam Amelanchier alnifolia vs. cvar Ficus carica vs. cvar. Prunus dulcis

Struiken Nederlandse naam Hazelaar Zuurbes Honingbes Aalbes (rood/wit/roze) Zwarte bes Kruisbes Jostabes Amerikaanse blauwe bes Bosbes Cranberry/Veenbes Rimpelroos

Latijnse naam Corylus avelana vs. cvar. Berberis vulgaris vs. cvar. Lonicera caerulea vs. cvar. Ribes rubra vs. cvar. Ribes nigra Ribes uva crispa vs. cvar. Ribes Jostaberry Vaccinium corymbosum ‘Bluecrop' Vaccinium corymbosum Vaccinium macrocarpon Cranberry Rosa rugosa

Framboos Hibiscus/Chinese roos Kardoen

Rubus idaeus 'Autumn Bliss' Hibiscus sinosyriacus Cynara cardunculus

Vaste planten Nederlandse naam Duizendblad Duitse knoflook Bonenkruid Hemelsleutel Tijm Groene asperge Aardbei Meerjarige (brons) venkel Struisvaren Vetplant Aardpeer

Latijnse naam Achillea millefolium Allium senescens Satureja hortensis Sedum telephium Thymus vulgaris Asparagus officinalis Fragaria × ananassa Foeniculum vulgare dulce Matteuccia struthiopteris Astragalus crassicarpus Helianthus tuberosum

Oxalidaceae Canadese Kornoelje Zoutmelde Grote zandkool/wilde rucola

Oxalidaceae Cornus canadensis Atriplex canescens Diplotaxis tenuifolia

Klimplanten Nederlandse naam Kiwi Kiwibes Hop Japanse wijnbes Braam (doornloos)

Latijnse naam Actinidia chinensis Actinidia arguta Humulus lupulus Rubus phoenicolasius Rubus fruticosa 'Chester Thornless

Ondersteunende planten Nederlandse naam Brem Gaspeldoorn

Latijnse naam Cytisus scoparius Ulex europaeus

Pagina 1 van 2 046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

26

Bijlage 3: Voedselbos referentiebeelden

Struweel >3 meter

Rijenteelt diverse hoogtes met ruw gras

2 laags rijenteelt

Hoge plantendichtheid en bijkruiden

1 laags rijenteelt laagstamfruit

Halfstam rijen >5 meter

Eetbare bloemen / bijenlint

046-017 Landschapsplan Zonneweide ‘Hoeve de Ruif’ te Berkelaar

Winteraanzicht struik- en/of kruidenlaag

1 laags rijenteelt

27



  

 







Entree tot panelenveld (breedte: 5,0 m)

Onderhoudspad rond panelenveld (breedte: 2,5 m)



Hekwek



Aan te leggen wandelpad in de vorm van een uitgemaaide grasbaan (breedte: 2 m)



Indicatieve ligging transformatoren (7,5 m²)



Inkoopstation (21 m²)



Voedselbos (ca. 1.500 m²) met bijenhotel en informatieborden (het voedselbos wordt in samenspraak met de omwonenden aangelegd en ingericht)



Bestaande bomenlaan langs Maasbrachterweg



Bestaande bomenlaan langs Julianakanaal



Bestaande bomenlaan langs agrarische bebouwing Swaantjesweg 14/16

2 meter hoge struweelhagen, 4 meter breed bestaande uit drie plantrijen met onderlinge afstand van 1 meter in driehoeksverband





 

25 m

m.u.v.  ter hoogte van het erf aan de Swaantjesweg; hier zal de haag 2.50 meter hoog zijn en de middelste rij bestaan uit beuk, met een onderlinge plantafstand van 25 cm in de rij





Binnen de struweelsingel worden 4 zitstokken voor roofvogels en uilen gerealiseerd



  0

10

30





Vak

Omvang

40

50m

N

Voet hoogspanningsmast



Kruidenrijk en bloemrijk grasland met takkenrillen binnen plangebied

 

 20



046-017 Landschappelijke inpassing ‘Zonneweide Hoeve de Ruif’ te Berkelaar versie december 2020 

Lat. Naam

Ned Naam

Procent

Plantafstand

Plantmaat

Verband

Aantal

K1 Struweel

210

m1

Fagus sylvatica

Gewone beuk

25

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

175/200

verschoven groepen van 8

210

Struweel

210

m1

Fagus sylvatica

Gewone beuk

25

0.25 in de rij, 1.00 tussen de rij

175/200

verschoven groepen van 8

840

Struweel

105

m1

Prunus spinosa

Sleedorn

12.5

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

105

Struweel

105

m1

Acer campestre

Veldesdoorn

12.5

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

105

Struweel

105

m1

Corylus avellana

Hazelaar

12.5

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

105

Struweel

105

m1

Euonymus europaeus

Wilde kardinaalsmuts

12.5

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

105



                  
      

K2 Struweel

154

m1

Fagus sylvatica

Gewone beuk

25

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

154

Struweel

154

m1

Prunus spinosa

Sleedorn

25

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

154

Struweel

154

m1

Corylus avellana

Hazelaar

25

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

154

Struweel

154

m1

Euonymus europaeus

Wilde kardinaalsmuts

25

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

154

Struweel

200

m1

Fagus sylvatica

Gewone beuk

20

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

200

Struweel

200

m1

Prunus spinosa

Sleedorn

20

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

200

Struweel

200

m1

Acer campestre

Veldesdoorn

20

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

200

Struweel

200

m1

Corylus avellana

Hazelaar

20

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

200

Struweel

200

m1

Euonymus europaeus

Wilde kardinaalsmuts

20

1.00 in de rij, 1.00 tussen de rij

100/125

verschoven groepen van 8

200

B.R.Grasland

45000

m2

Bloemrijk grasland: cruydthoeck Bloemenmengsel M5

-

200 g per are

zaden

evenredig verspreid

90 kg

K3

M

         ­  ­€‚€  ƒ     ­ €€€

2 januari 2021

Communicatieplan Zonneweide Hoeve de Ruif Samenvatting Fase 1 en Fase 2 Maart 2020 – December 2020

Communicatie kanalen De volgende communicatiekanalen zijn gebruikt: 1. Website (contactformulier) 2. E-mail 3. WhatsApp 4. Direct Mail

Status Tijdens de eerste fasen van dit project is het eerste publiekelijke contact gelegd met direct omwonenden en omwonenden in grotere straal rondom het project, ook wel genoemd de fase “informeren”. Dit is een opvolging geweest van het kort persoonlijk contact dat door de grondeigenaar) is uitgevoerd in de tijd na de deelname aan de projectselectie. Grotendeels is alle communicatie overgenomen door het communicatieteam van NaGa Solar. In het kort welke momenten van communicatie er zich in de afgelopen fase hebben afgespeeld: - Week45 Advertentie Waekblaad en lancering email - 13 November Brief aan bewoners Berkelaar - 18 November Digitale informatieavond/ webinar - 18 November Lancering website - Week 47-49 Vraag & antwoord (persoonlijk) - 29 November Vraag & antwoord (mailing) - 29 November Update FAQ pagina website - 1 December Na bel ronde - 2 December Uitnodiging bewonersworkshop Het informeren over het projectplan heeft uitvoerig plaatsgevonden en zal voortgezet worden via de website. Ook het beantwoorden van vragen welke binnenkomen via verschillende kanalen zal voortdurend uitgevoerd blijven worden. De grondlegging voor de fase “informeren” is daarmee gelegd en in grote delen uitgevoerd.

Het “consulteren”, zoals dit in het project plan is genoemd, heeft gedeeltelijk plaatsgevonden door middel van de bewonersworkshop en in sommige gevallen persoonlijk contact waarbij meningen en inzichten ter overweging zijn aangeleverd. Een uitvoerige beschrijving van elke van de communicatiemomenten zoals deze zijn uitgevoerd met hun resultaten zijn hier te lezen.

1

Eerste contact door grondeigenaar met de bewoners Rond maart 2020 is het eerste contact gelegd door de grondeigenaar met de bewoners. Dit was in de vorm van een persoonlijk bezoek, telefonisch of via WhatsApp. De inhoud van deze gesprekken ging voornamelijk over de plannen voor de zonneweide Hoeve de Ruif en hierbij werd ook de gemeentelijke procedure toegelicht. In de gesprekken konden bewoners hun eerste reactie geven met betrekking tot de plannen. De reacties waren niet direct negatief maar eerder bezorgd en geïnteresseerd. Men was bezorgd over meerdere aspecten zoals het verdwijnen van hun zicht op ‘groen’ en over een zonneweide in het algeheel met betrekking tot hoe alles in zijn werk gaat. Ook waren er reacties van mensen die aangaven dat ze geen interesse hadden in de zonneweide en alles eromheen en dus ook geen behoefte hadden aan het verkrijgen van informatie. Van deze gesprekken zijn per persoon en per contactmoment verslagen beschikbaar.

Advertentie in ‘t Waekblaad (zie bijlage) In de eerste week van november 2020 (week 45) is er door NaGa Solar een advertentie geplaatst in ’t Waekblaad’ met o.a. informatie over hoe men kon deelnemen aan onze digitale bijeenkomst. ’T Waekblaad’ is een blad met een oplage van 31.000 stuks welke wordt verspreid binnen de regio Born, Echt, Maasbracht en Susteren. De betreffende advertentie is te zien in de bijlage van dit document. Vanaf dit moment is ook het email adres info@zonneweide-hoevederuif.nl open gesteld.

Brief naar bewoners Berkelaar Op 13 november is een geadresseerde brief uitgestuurd naar de bewoners van Berkelaar. Een totaal van 252 adressen zijn hiermee aangeschreven, 3 brieven zijn retour afzender gekomen. Ook hierin stond informatie over het project, het doel van het project en achtergrondinformatie zoals hoe het idee tot stand is gekomen. Met deze brief wilden wij de directe aan - of omwonenden betrekken bij ons plan. In de brief werd men uitgenodigd om deel te nemen aan de digitale bijeenkomst die plaats zou gaan vinden op 18 november. Ook stond in deze brief de aanmeldlink voor de avond vernoemd, ons telefoonnummer en email adres. Buiten de brieven die retour zijn gekomen zijn er verschillende verzoeken binnengekomen op het info email adres. Alle met vragen over de inschrijving, of verzoeken tot inschrijving voor de webinar of de nieuwsbrief. Voor de personen welke niet in staat waren zichzelf in te schrijven met de instructies in de brief is dit door het communicatieteam uitgevoerd en zijn bevestigingen gestuurd naar deze personen.

Online webinar 18 november Op 18 november vond de online webinar plaats via Livestorm. In totaal hadden 63 mensen zich ingeschreven voor deze webinar, waarvan 45 daadwerkelijk hebben deelgenomen. De opname van de webinar is vervolgens teruggekeken door 24 mensen. Tijdens de webinar werd het plan toegelicht door het projectteam en kregen bewoners de kans om vragen te stellen die zoveel mogelijk tijdens de webinar beantwoord zijn geworden. Sprekers tijdens de webinar waren Ruud Derks (Naga Solar), die iets vertelde over het project zelf, Willem Scheijen (Pouderoyen Tonnaer), over landschappelijke inrichting en Tom Muller (Energiecoöperatie Echt Susteren) over mogelijke participatie. Daarnaast waren wethouder Hub Meuwissen, Hans Schönwetter en Harald Verwijlen

2

aanwezig voor het onder andere het beantwoorden van vragen. Vragen die niet zijn beantwoord tijdens de webinar zijn vervolgens beantwoord via persoonlijke mails. Tijdens de webinar werden veel vragen gesteld betreffende landschappelijke inpassing, participatie maar ook technische vragen, mogelijke waardedaling van de omliggende huizen en communicatie fasering. Overzichten van alle vragen en door wie gesteld zijn beschikbaar. De algehele reactie tijdens de webinar was goed en redelijk positief. Er was geen sprake van echte negatieve reacties, wel enige bezorgdheid en behoefte aan uitleg. De aanwezigheid van de wethouder en de gemeente ambtenaar werd zeer gewaardeerd en was uitermate positief te noemen.

Website in de lucht Tijdens de webinar zijn we met onze website live gegaan: www.zonneweide-hoevederuif.nl Het doel van het lanceren van een site rondom het project is om continue up-to-date informatie aan te kunnen leveren en om deze info te centreren op 1 plek als verzamelplaats. Tevens worden ook alle gestelde vragen op de site verzameld en gebundeld in een meest gestelde vragen pagina (FAQ). Als laatste fungeert de website ook als een basis voor mogelijkheden tot contactlegging met het projectteam.

Vraag en antwoord gemaild naar mensen die vragen hebben gesteld In de eerste week na de webinar hebben wij alle gestelde vragen uitgezocht, bekeken en beantwoord. Vragen over participatie zijn doorgestuurd naar Tom Muller van de energie coöperatie Echt-Susteren en door hem beantwoord. Toen dit proces eenmaal rond was hebben wij iedereen die tijdens de webinar een vraag had gesteld, een persoonlijke mail gestuurd met daarin een overzicht van de door hen gestelde vragen en onze uitgebreide antwoorden daarop. In totaal hebben 11 mensen tijdens de webinar vragen gesteld. In totaal zijn er 53 vragen gesteld. Op de meeste mails zijn geen reacties gekomen, op een enkeling na. Hiermee wordt er ook van uit gegaan dat wij alle vragen naar behoren hebben beantwoord.

Algehele mail naar ingeschreven adressen In deze mail (verstuurd op 29 november) stond de link naar onze geüpdatete ‘Frequently Asked Questions’ pagina op de website van het project en een aantal voorbeelden van de meest gestelde vragen tot nu toe. In totaal hebben 63 mensen deze mail ontvangen, waarvan 49 de mail daadwerkelijk hebben geopend.

Na-bel ronde Vervolgens hebben wij van het communicatieteam, iedereen die een persoonlijke mail van ons had ontvangen met vraag en antwoord, persoonlijk opgebeld om na te gaan of iedereen onze voorgaande mail in goede orde had ontvangen. Ook was de insteek van deze telefoongesprekken om inzicht te krijgen in hoe deze mensen tegenover dit plan staan en om enige andere vragen persoonlijk te kunnen opvangen.

3

Uitnodiging bewoners workshop via post en email Rond 2 december 2020 hebben wij uitnodigingen verstuurd met betrekking tot een vervolg op de eerste webinar, namelijk een bewoners workshop met de direct omwonenden van het project. De insteek van deze workshop was om de dialoog verder te hebben en om in groepsverband met mensen te kunnen sparren over de vooral landschappelijke inrichting van de zonneweide.

Online workshop met direct omwonenden De online workshop met de direct omwonenden vond plaats op dinsdag 8 december 2020. Tijdens deze workshop zijn wij samen met de direct omwonenden dieper op het plan ingegaan door nog meer inzichten te verzamelen en te sparren over mogelijkheden. Over de volgende aspecten van de inrichting is gesproken: Ten eerste, het voedselbos. Het idee van het voedselbos is toegelicht door iemand van CNME (Centrum voor Natuur en Milieu Educatie). Het idee van een bos van 1500 m² met vruchten, goed voor dier en mens, wordt zeer interessant gevonden. Daadwerkelijke plantkeuze zal in een later stadium, samen met de omwonenden gemaakt worden (zomer 2021). Ten tweede, het wandelpad aan de zuidkant van het park. De buurman grenzend aan de zuidkant van de zonneweide heeft een voorkeur om daar geen pad te hebben. Dit vanwege mogelijk zicht op zijn erf met caravanstalling. Een pad aan de noordkant heeft echter voor een aantal bewoners gevolgen in het kader van veiligheid en privacy. Aangezien de gemeente en de Landschappelijke Kwaliteitscommissie een voorkeur hebben voor een pad, zal bekeken worden of de inrichting dusdanig kan zijn dat aan de bezwaren van de buurman aan de zuidelijke kant tegemoetgekomen kan worden.

Opvolging ontwerp wandelpad Op vrijdag 11 december 2020 is er specifiek met de zuider buurman van de zonneweide een digitale bijeenkomst geweest tussen Pouderoyen Tonnaer (ontwerp), NaGa Solar, de buurman en diens schoonzoon. Na duidelijk de bezwaren opgehaald te hebben, zijn er in onderling overleg oplossingen gevonden die voor beide partijen werkbaar en akkoord bevonden zijn. Deze aanpassingen zijn ook per email tussen de partijen bevestigd. Het landschappelijk plan is conform aangepast en zal gewijzigd ingediend worden bij de gemeente begin januari.

4

Volgende fase: Fase 3 Januari 2021 – zomer2021

Samenvatting -

8 december Week 51-1 Q1 Februari Q2 Doorlopend Zomer

Bewoners workshop Definitief ontwerp Overleg buurtvereniging Vorming klankbordgroep Participatie brochure door Energiecoöperatie Echt Susteren Updates via website en nieuwsbrief Inrichtingssessie voedselbos

Ook is er aangegeven dat er in fase 3 herzien zou worden of het opzetten van een facebook pagina zinvol is. Een analyse van de huidige instroom aan vragen en contactverzoeken laat zien dat de huidige middelen toereikend zijn. Het WhatsApp nummer wat momenteel is opgezet voor het ontvangen van berichten over dit project is momenteel nog door geen enkel persoon gebruikt. Het lijkt erop dat enkel de direct omwonenden sporadisch contact zoeken via WhatsApp. Contact wat plaatsvindt via dit kanaal wordt vaak gelegd via het persoonlijke nummer van de Grondeigenaar. De grondeigenaar ondervindt hier geen hinder van. Om het voor deze mensen zo gemakkelijk mogelijk te houden zal dit ook zo behouden worden. Alle opmerkingen en vragen welke de Grondeigenaar ontvangt worden direct doorgespeeld naar het communicatieteam van NaGa Solar, welke deze tijdig opvolgt.

Planning Afronden van definitief ontwerp December 2020 – Januari 2021 Naar aanleiding van de bewoners workshop zijn er verschillende inzichten gekregen in waar de aandachtspunten voor de stakeholders liggen. In de aankomende weken zullen deze argumenten beraad worden door het projectteam om tot een weloverwogen definitief ontwerp te komen. Hiernaast zal de anterieure overeenkomst met de gemeente afgestemd worden en is de landschapsinrichting reeds voorgelegd aan de LKM-commissie. Over deze interne zaken zal geen specifieke communicatieve aandacht besteed worden. Het communicatieteam zal wel te allen tijde op de hoogte gehouden worden van de status en ontwikkelingen om eventuele vragen die door stakeholders over dergelijke onderwerpen gesteld worden correct te kunnen beantwoorden.

5

Uitnodiging via mail; presentatie definitief ontwerp 8 januari 2021 Alle personen welke reeds ingeschreven staan voor onze nieuwsbrief, eerder met ons in contact zijn geweest of de voorgaande webinar bezocht hebben zullen per mail op de hoogte gesteld worden van de exacte datum en tijd van deze presentatie. Ook op de website zal een nieuw formulier geplaatst worden waarmee men zich in kan schrijven voor de webinar op 18 januari om 19:00 uur.

Uitnodiging via geadresseerde brief; presentatie definitief ontwerp 8 januari 2021 Om iedereen op de hoogte te stellen zal er ditmaal ook opnieuw gebruik gemaakt worden ven een geadresseerde brief welke wordt uitgestuurd binnen het gebied Berkelaar. Deze 252 adressen zullen de uitnodiging ontvangen.

Advertentie Waekblaad; presentatie definitief ontwerp 12 januari 2021 Wij willen zo veel mogelijk bewoners bereiken met de informatie over het definitieve ontwerp. Op deze wijze hebben alle geïnteresseerden de kans om duidelijk ingelicht te worden over de plannen en kunnen er nog eventuele vragen gesteld, laatste opmerkingen gemaakt worden en kunnen er vragen gesteld worden over het verdere verloop van het proces. Een aankondiging betreffende de digitale informatiesessie op 18 januari zal dan ook in het Waekblaad geplaatst worden.

Digitale informatiesessie; Aankondiging definitief ontwerp 18 januari 2021 Op 18 januari zal het definitieve ontwerp gepresenteerd worden via een bewonersbijeenkomst, opnieuw in digitale vorm. Tijdens deze presentatie zullen alle details van het ontwerp nadert verklaard worden en zal waar nodig ook de keuze genuanceerd uitgelegd worden wanneer dit voor sommige bewoners of andere stakeholders kritische punten waren. De Gemeente Echt-Susteren zal verdere vervolgstappen van het proces rondom de vergunning uitleggen.

6

Overleg buurtvereniging Eerste kwartaal In het projectplan (pagina 27) is een jaarlijkse bijdrage aangegeven door de exploitant aan de buurtvereniging Berclara, een lokaal sociaal fonds. Waaraan dit budget te besteden, zal voorheen afgestemd moeten worden zodat de besteding van dit fonds ook in lijn zal staan met het doel van de exploitant, zijnde het stimuleren van verduurzaming of innovatie en educatie hierin. De buurtvereniging Berclara zal in een overeenkomst met de exploitant en de energiecoöperatie vastleggen hoe deze gelden besteed gaan worden. Hierover dient vooraf overleg plaatst te vinden om de scope van deze overeenkomst op te stellen. Ook wordt er gedacht om lid van de buurtvereniging deel te laten nemen bij het vormen van de klankbordgroep. Meer hierover volgt.

Vorming klankbordgroep Februari 2021 Waar in de voorgaande acties met name de focus lag op het informeren en consulteren wordt vanaf deze periode verder ingespeeld op het participeren. Het vormen van een klankbordgroep is als cruciaal erkent voor de connectie met de buurt en andere stakeholders. Opdat het project team ook beter inzicht heeft in de belangen van alle omwonenden, zal er een klankbordgroep gevormd worden.Het klankbord dient representatief te zijn aan de personen uit de buurt en de andere stakeholders. Met deze groep zullen zaken als het plannen van de bouwwerkzaamheden afgestemd worden. Denk hierbij aan mogelijk overlast wat de bouw met zich mee kan brengen en hoe dit zo veel mogelijk ingeperkt kan worden. Deze groep zal de buurt vertegenwoordigen. Het samenstellen van deze klankbordgroep zal samen met de omwonenden gedaan worden. Hierin speelt het projectteam samen met de Energiecoöperatie een leidende rol in het aanspreken van geschikte personen en het publiekelijk maken van het samenstellingsproces via de communicatiekanalen welke bekend zijn. Er zal zorgvuldig bekeken worden welke personen passend zouden zijn voor deze klankbordgroep, zo zou het ideaal zijn om uit elk van de volgende groepen een representatief persoon te hebben:  Direct aanwonende aan Maasbrachterweg of Swaantjesweg;  Lid van de buurtvereniging Berclara;  Ondernemer uit de buurt.

In de maand Februari zal deze klankbordgroep gevormd worden. Er zal contact gelegd worden met de personen welke potentieel deel uit kunnen maken van deze klankbordgroep en er zal besproken worden hoe de werkzaamheden van deze klankbordgroep eruit zullen zien. Meer over de inzet van de klankbordgroep is te lezen in het participatieplan.

7

Updates website en nieuwsbrief Doorlopend Het updaten van de website zal gebeuren wanneer er aanpassingen aan het ontwerp zijn of er nieuwe informatie te delen is. Ook is er de verwachting dat vragen en opmerkingen sporadisch binnen zullen blijven komen. De vragen en de daarbij horende antwoorden zullen net zoals voorheen verwerkt worden op de website. Wanneer er aanpassingen of updates zijn welke voor het grote publiek van belang kunnen zijn zullen deze updates via de nieuwsbrief naar buiten gebracht worden. Denk daarbij ook aan updates over het vergunningstraject.

Participatie brochure Aanvang tweede kwartaal Verdere financiële participatiemogelijkheden worden door Energiecoöperatie Echt-Susteren Energie vastgesteld. De Energiecoöperatie zal een duidelijke brochure op stellen met uitleg over de mogelijkheden welke de coöperatie aan zal gaan bieden aan haar (potentiële) leden. Het animo van de buurt tot deelname zal hier een beslissende factor zijn in het organiseren van een eventuele infoavond. Anderzijds kan er ook gekozen worden voor één-op-één opvolging en informatieverstrekking. In eerste instantie zal gestart worden met het werven van participanten door middel van het uitsturen van deze brochure binnen Berkelaar. Hierna volgen overige delen van de gemeente. ESE heeft duidelijk aangegeven dat participatie van direct omwonenden voorrang heeft op bewoners verder af. Door de brochure in fases te verspreiden zal iedereen op de hoogte gesteld worden en kan er gemeten worden hoe groot de betrokkenheid van de buurt is bij het participeren in dit plan. Wederom zal er op de website een nieuwe pagina ingericht worden welke alle participatieaspecten omvat of zal er verwezen worden naar de site van de Energiecoöperatie. Zo kan ook digitaal teruggevonden worden wat de mogelijkheden zijn, samen met een link naar de website van de energiecoöperatie.

Inrichtingssessie voedselbos Eind zomer De aanwezigheid van een voedselbos spreekt veel van de bewoners aan. Grotendeels wegens het uitbreiden van de natuur. Tijdens de laatste bewonersworkshop zijn hier veel vragen en opmerkingen over gekomen. Er is duidelijk een interesse van de direct omwonenden om mee te denken hoe de natuur verder ontwikkeld kan worden in samenhang met de zonneweide. De dialoog tot exacte invulling van het voedselbos zal dan ook actief met hen opgepakt worden. Middels een nieuwe sessie of workshop, binnen de op dat moment geldende corona maatregelen, zal er samen met CNME en de bewoners een ontwerp gemaakt worden voor het voedselbos. Ruim voorafgaande aan deze sessie zullen de direct omwonenden per mail en brief een uitnodiging krijgen en opgeroepen worden om vooraf input aan te dragen zodat hier verder op ingegaan kan worden tijdens de sessie.

8

Voortzetting Een groot gedeelte van de communicatiestrategie is afhankelijk van de reacties van omwonenden op de uiteindelijke keuze in het ontwerp en het verloop van het vergunningstraject. In ieder geval zal het communicatieteam het persoonlijk contact wat met de omwonenden is gelegd in stand houden en zo transparant mogelijk in informatie te kunnen blijven voorzien.

Stakeholders Voorheen zijn er verschillende stakeholders geïdentificeerd en benoemd in het projectplan. Met deze paragraaf blikken wij terug op deze stakeholders, in gegroepeerde wijze, welke vormen van communicatie er zijn geweest en of deze stakeholders nog als cruciaal gezien worden. Direct omwonenden: 1. #1 Livarboerderij; varkenshouderij 2. #10 Bewoners Maasbrachterweg 99 3. #11 Bewoners Lombok, Maasbrachterweg 98, 96, 94, 92 en 90 4. #12 Bewoners Lombok, Maasbrachterweg 100, 88 en 86 Deze groep stakeholders is nauw betrokken geweest bij alle communicatie en overleggen. Via de bewonersworkshop hebben zij deel kunnen nemen aan het dialoog over het ontwerp van de zonneweide. Ook zijn er persoonlijke gesprekken geweest met deze stakeholders. Momenteel heeft ieder zich gehoord gevoeld en liggen er geen knelpunten meer. Ook aangrenzende perceeleigenaren welke in de buurt wonen zijn betrokken bij dit dialoog. Bewoners ruimere omgeving: 1. #12 Bewoners Berkelaar en Maasbracht 2. #14 Wandelaars langs Julianakanaal Personen welke niet direct zicht hebben op de zonneweide maar hier wel mee in aanraking komen bij reizen en recreatie. Enkel een informerende rol is hier van toepassing.

Zo hebben alle bewoners van Berkelaar en Maasbracht de aankondigingen in ’t Waekblaad kunnen zien en is er de mogelijkheid hun stem te laten horen tijdens de digitale informatiemomenten welke er in fase 3 ook opnieuw aankomen. Het wijdere publiek zal ook merendeels de doelgroep zijn voor de financiële participatie en informerend wanneer de plannen definitief zijn. Lokale bedrijvigheid: 1. #2 Stal Berkelaar 2. #3 Berkelaarshof 3. #4 Bistro Maud 4. #5 Kimz Ijs, Koffie en meer 5. #6 Businesspark Midden-Limburg 6. #7 Zorgboerderij Swaantjeshof 7. #8 Paarden Handelsstal BVH

9

De plannen zijn kenbaar gemaakt aan deze groep via oa. de advertentie in ’t Waekblaad maar grotendeels niet persoonlijk gesproken. Ook hebben alle bedrijven gelokaliseerd in Berkelaar de geadresseerde brieven ontvangen. Op een enkeling na is er van het gros van deze groep stakeholders weinig respons gekomen. Met een enkeling welke zeer dicht bij de projectlocatie gelegen is, is contact geweest over eventuele wensen. Hier werd duidelijk aangegeven dat recreatiemogelijkheden gewenst zijn waar het plan hier ruimte voor geeft. Deze zijn overwogen in het omgevingsdialoog. Verder zijn spelen deze stakeholders een minder drijvende rol wegens de afstand tot de projectlocatie en zullen deze vanaf heden grotendeels gezien worden als mogelijke participanten en minder als belanghebbenden. Partners op projectniveau 1. #9 Buurtvereniging Berkelaar 2. #16 Energiecoöperatie Echt-Susteren 3. #17 Gemeente Echt-Susteren 4. #19 Provincie Limburg 5. #18 Adviespanel projectplannen 6. #20 Waterschap Limburg 7. #21 TenneT 8. #22 Enexis Deze lijst met partners of belanghebbenden is gevormd op projectniveau. Organisaties welke betrokken dienen te zijn bij het plannen en goedkeuren van de bouw. Met elk van deze stakeholders is contact geweest om zaken af te stemmen. Het projectmanagement houdt dit in de gaten en schakelt met deze personen waar zij betrokken dienen te worden.

Voor een enkeling betekent dit een zeer nauwe samenwerking, voor de andere enkel een informerende rol. CNME Een toevoeging op de stakeholders analyse kan gedaan worden bij het onderwerp voedselbos. Hier is inmiddels contact met CNME welke zeer betrokken en deskundig zijn met het invullen en onderhouden van zulke voedselbossen. Een belangrijke rol is door hen ingevuld tijdens de bewonersworkshop waar omwonenden mee konden denken over de invulling van het bos. In het later stadium zal de connectie tussen CNME en de bewoners opnieuw gelegd worden om tot een concrete invulling te komen van het stuk grond. De verwachting is dat hier door bepaalde direct omwonenden enthousiast aan deelgenomen zal worden.

10

Conclusie draagvlak Door het projectteam is veel energie en tijd gestoken in communicatie met stakeholders van project Solarweide Hoeve de Ruif. Al met al lijken de belangrijkste onduidelijkheden van het ontwerp afgehandeld te zijn. Er zijn verschillende stakeholders geweest, met name direct omwonenden, welke sterke meningen hadden over hoe dit vorm te geven. Ook over voorafgaande communicatie. Waar er vlak na de zomer weinig tot geen draagvlak was bij deze groep, is dit inmiddels verschoven naar een veel rustigere situatie. Er is duidelijk opgemerkt dat het gros van de tegenargumenten vaak voortkwamen uit onwetendheid of misinformatie. Juist dit zijn de onderwerpen welke wij goed hebben kunnen verwerken op de website, welke wij in een-op-een telefoongesprekken hebben kunnen verklaren en weerleggen en waar bronnen en studies over zonneparken een informerende rol hebben gespeeld. Nu blijven er een aantal stakeholders welke niet of minder open stonden voor persoonlijk contact. Grotendeels personen welke niet perse vóór of tegen de plannen zijn en stil zijn gebleven. Ook deze groep is alsnog meerdere malen gecontacteerd maar blijven bij het standpunt niet betrokken te hoeven worden in bijvoorbeeld de omgevingsdialoog. Een enkeling heeft aangegeven tegen bepaalde plannen te zijn, dit is in een geval persoonlijk besproken en de plannen zijn hierop aangepast.

In een ander geval zal dit hoogstwaarschijnlijk resulteren in een opstand actie over dit project richting de gemeente. Ook met deze persoon is geprobeerd contact te leggen, verdere uitleg te geven en meer inzicht te krijgen in de drijfveren van de tegenargumenten. Telefonisch of persoonlijk contact was niet gewenst en werd ook bij informatievoorziening of opvolging van vragen afgehouden. Concluderend zien wij dit motief een zwaarder persoonlijk motief hebben richting de grondeigenaar dan specifiek op projectmatige eigenschappen. Op een bredere schaal, financiële participatie, is het draagvlak momenteel lastiger te meten. De reacties op de communicatie welke er tot dusver gevoerd is, laten enige interesse zien in financiële participatie. Met de informatie die daarover dusver verstrekt is, kan nog niet bevestigd worden of de wil van deze stakeholders ook concreet is. Hiervoor zal de volgende fase meer duidelijkheid moeten gaan geven. In dit stadium van het proces kan het projectteam bevestigen dat het draagvlak voor het ontwerp van de zonneweide sterk vergroot is in vergelijking met de aftrap hiervan en dat er voldoende draagvlak lijkt om de volgende stap te zetten naar realisatie van Zonneweide Hoeve de Ruif. Na afronding van de komende vergunningfase, zal het eerder opgestelde communicatieplan (mei 2020) geïmplementeerd worden.

Dit zal vooral betrekking hebben op het hoogte houden van en het betrekken van omwonenden en andere stakeholders.

11

BIJLAGE

12