Jaarrekening deel I
Tekst van het document
7.7 Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Deel I - 105 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Cittaslow Nieuwe bestemmingen in geldende plannen voor bebouwing van voormalig agrarisch terrein Ruimtelijke initiatieven waarbij sprake is van herbestemming en/of functioneel hergebruik van agrarische bedrijfslocaties zijn vanuit een positieve grondhouding benaderd. Binnen de ruimtelijke kaders van Structuurvisie/Omgevingsvisie en het omgevingsplan is het behoud van de agrarische gebruiksmogelijkheden en bescherming van aanwezige natuur- en landschapswaarden gewaarborgd. Herkwalificatie en hergebruik achtergebleven gebieden Initiatieven tot herbestemming van zogenaamde ‘rotte plekken’ en herontwikkellocaties, die een bijdrage leveren aan de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit zijn positief benaderd. Dit uitgangspunt is ook opgenomen in de nieuwe Omgevingsvisie Echt-Susteren 2040. 2. Volkshuisvesting Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. P.H.J. Pustjens Wat wilden we bereiken? Cittaslow Een evenwichtig woningbouwprogramma waarin vraag en aanbod op elkaar aansluiten. Het optimaal benutten van de aan de gemeente toegekende bouwvolumes, die genoemd zijn in de Structuurvisie 2022-2025. Het in balans brengen van de planvoorraad met de actuele woonbehoeften. Een adequaat woningaanbod voor verschillende doelgroepen van de lokale woningbouwmarkt.
Voldoende en passende (shortstay)woonmogelijkheden voor internationale werknemers. Het huisvesten van de statushouders, op basis van de taakstelling die het ministerie halfjaarlijks aan de gemeente toewijst. Passende huisvesting in een passend woonklimaat voor kwetsbare doelgroepen en senioren. Voldoende geschikte en betaalbare woningen voor mensen met een smalle beurs. Starters op de lokale woningmarkt door een aanvullende lening de mogelijkheid bieden tot het verwerven van hun eerste woning. Voldoende standplaatsen en woonwagens voor de doelgroep woonwagenbewoners.
7.7 Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Deel I - 106 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd Cittaslow Woningbouwbeleid Hantering van de Structuurvisie Wonen Midden-Limburg 2022–2025 als leidraad, met de focus op het realiseren van woningen die aansluiten bij de actuele kwalitatieve woonbehoefte en bijsturing van plannen die niet meer passen. Facilitering van woningbouwprojecten die zich richten op ouderen, starters en jongeren. Regionale samenwerking en afstemming bij woningbouwontwikkelingen. Met de woningcorporaties Nester en ZOwonen en hun huurdersbelangen-vereniging zijn in 2025 voor 2026 lokale prestatieafspraken opgesteld over beschikbaarheid en betaalbaarheid van huurwoningen, leefbaarheid en integrale veiligheid van wijken en verduurzaming van hun woningvoorraad. De raadswerkgroep Volkshuisvesting is vooraf geïnformeerd en de ontvangen input is meegenomen. Volgens de gereedmeldingen in de Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG) zijn in 2025 108 reguliere woningen en 38 woningen voor wonen en zorg gerealiseerd. Volgens de Structuurvisie Wonen is daarbij uitvoering gegeven aan het provinciale beleid, waarbij de focus ligt op het toevoegen van kwalitatief juiste plannen op de juiste plek, met aandacht voor dynamisch voorraadbeheer. Een breed woningaanbod gefaciliteerd, gericht op alle doelgroepen.
Doelgroepenbeleid Gewerkt aan plannen voor de voorbereiding en realisatie van woningen voor verschillende doelgroepen, met daarnaast aandacht voor toekomstige woningbouwprojecten die aansluiten bij de actuele en verwachte woonbehoefte. Gestart met het opstellen van een Volkshuisvestingsprogramma (VHP). Het VHP is een gemeentelijk beleidsinstrument en wordt opgesteld op grond van de aankomende Wet regie op de volkshuisvesting. Het VHP vertaalt de uitvoering van het woningbouw- en woonbeleid naar concrete plannen en instrumenten in verschillende programmalijnen, zoals wonen en zorg, leefbaarheid en duurzaamheid. Bij de voorbereiding van het VHP is vanaf het begin de raadswerkgroep Volkshuisvesting betrokken. Het VHP wordt in 2026 aan het college voorgelegd. Huisvesting specifieke doelgroepen Uitvoering van het beleid voor de huisvesting van internationale werknemers, met de nadruk op kwantitatieve aspecten zoals het aantal bewoners, de minimale oppervlakte en parkeervoorzieningen. De gemeente Echt-Susteren staat positief tegenover van initiatieven, volgens de vastgestelde voorwaarden. In 2025 is het beleid ten aanzien van de huisvesting internationale werknemers geactualiseerd en vastgesteld. Met de woningcorporaties Nester en ZOwonen zijn afspraken gemaakt over de huisvesting van statushouders, waarbij de taakstelling per jaar varieert.
Voor 2025 bedroeg de taakstelling 54 personen. Hiervan zijn 19 personen door ZOwonen en 31 personen door Nester gehuisvest. (Volgens hun aandeel in het woningbezit). 1 statushouder heeft zelfstandig huisvesting gevonden. In totaal zijn in 2025 51 statushouders gehuisvest; de resterende taakstelling van 3 personen is in het 1e kwartaal van 2026 gerealiseerd. Een groeiend deel van de huurders van sociale huurwoningen behoort tot de kwetsbare doelgroepen. Dit zijn mensen die op meerdere vlakken worden ondersteund; woonbegeleiding, hulpverlening en begeleiding vanuit het sociaal domein. Door uitvoering te geven aan het regionale convenant tussen gemeente, woningcorporaties en hulpverleningsinstanties en Woonkans voor de toewijzing van woningen is de benodigde hulpverlening geregeld. 27 startersleningen verstrekt; een stijging ten opzichte van de afgelopen drie jaar (+/-20 startersleningen per jaar). In 2025 bedroeg het gemeentelijk aandeel 25% van de financiering. Vanaf 2026 verlaagt de provincie haar cofinanciering van 75% naar 50%. Dit betekent dat het gemeentelijk aandeel Continu Continu Continu
7.7 Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Wat hebben we ervoor gedaan? | Wanneer gerealiseerd wordt verhoogd naar 50%. Het maximale leenbedrag van de starterslening blijft € 56.000 en het maximale koopsomplafond wordt verhoogd naar € 345.000, zodat starters beter worden ondersteund bij de aankoop van hun eerste woning. | Binnen de gemeente Echt-Susteren zijn 45 woonwagenstandplaatsen, waarvan de verhuur in beheer is bij de woningcorporaties. Samen met de corporaties is op twee locaties gestart met het creëren van een beheersbare situatie, met aandacht voor leefbaarheid en kwaliteit voor bewoners en de omgeving: Groensebos (Nester) en Pisummerweg (ZOwonen). Indicator | Toelichting | Bron | Realisatie | Begroting | Realisatie 2024 | 2025 | 2025 Wettelijke indicatoren Nieuw | Aantal per 1.000 | Basisregistratie | 5,0 | 12,5 | 9,6 gebouwde | woningen | adressen en woningen¹ | gebouwen Demografische | Het aantal | Waar staat je | 80,4% | 80% | 81,4% druk | personen onder | gemeente? de 20 en ouder dan 65 jaar per 100 personen tussen de 20 en 65 jaar.
Eigen indicatoren Totaal aantal | Basisregistratie | 15.141 | 15.161 | 15.287 woningen ² | adressen en gebouwen Totaal aantal | Waar staat je | 4.369 | 4.435 | Nog niet huurwoningen | gemeente? | bekend Toelichting ¹ Het aantal nieuwgebouwde woningen is volgens de wettelijke berekening gebaseerd op het aantal per 1.000 woningen, dit betekent dat er volgens de Basisregistratie adressen en gebouwen in 2025 feitelijk 146 woningen zijn toegevoegd. (Woningen 2025 Echt-Susteren: 146:15.141x1.000= 9,6). ² Cijfers aangepast in realisatie 2024, daadwerkelijk realisaties over het betreffende jaartal volgens nieuwe bron: de Basisregistratie adressen en gebouwen. Wat heeft het gekost? x € | Primitieve | Bijgestelde | Rekening 2025 begroting 2025 | begroting 2025 Lasten | 1.297.281 | 1.829.938 | 1.754.689 Baten | 125.200 | 195.439 | 503.125 Saldo van baten en lasten | 1.172.081 | 1.634.499 | 1.251.564 Storting reserves | 0 | 0 | 6.675 Onttrekking reserves | 0 | 8.725 | 22.090 Mutatie van de reserves | 0 | -8.725 | -15.414 Geraamde resultaat | 1.172.081 | 1.625.774 | 1.236.150 Deel I - 107 - Deel I - 108 -
7.8 Omgevingsrecht Doelstelling van dit programma: Beperking van overlast en het waarborgen en waar mogelijk verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving en de veiligheid door: | Het verlenen van vergunningen en ontheffingen | Het houden van toezicht op naleving van regels | Het afdwingen (waar nodig) van de naleving ervan Reikwijdte Het programma Omgevingsrecht omvat de volgende producten: 6. Vergunningverlening 7. Toezicht 8. Handhaving 9. Milieu Verbonden partijen | Servicecentrum MER | Regionale Uitvoeringsdienst Limburg-Noord Reserves en voorzieningen | Reserve SC MER OD Gemeentelijke wet- | en regelgeving | Algemene Plaatselijke Verordening (APV) | | Nota bodembeheer Limburg Noord 2020-2029 | Bomennota Echt-Susteren | | VTH-beleidsplan | Bouwverordening Echt-Susteren 2012 | | Verordening kwaliteit VTH Echt-Susteren | Beleidsnotitie Kermisbeleid | | Verordening marktgelden | (tijdelijk) Omgevingsplan van de gemeente | | Verordening naamgeving en nummering Echt-Susteren (bestaande uit de bruidsschat | | Verordening op de heffing en invordering van en geldende bestemmingsplannen/Initieel | leges Omgevingsplan) | | Verordening op de gemeentelijke | Beleidsplan Omgevingsrecht | adviescommissie Omgevingscommissie MER | Gemeentelijk verkeers- en vervoersplan Echt- | 2022 Susteren 2016-2025 | | Verordening Wet geurhinder en
veehouderij | Kadernota handhavingsbeleid | (onderdeel van het tijdelijk deel omgevingsplan) | Wegsleepverordening | Welstandsnota Echt-Susteren 1. Vergunningverlening Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. ing. H.E.J.M. Meuwissen Wat wilden we bereiken? | Een adequate uitvoering van de wettelijke uitvoeringstaken van ruimtelijke ordening, bouw en milieu en bijzondere wetten. Wat hebben we ervoor gedaan? | Wanneer gerealiseerd? | In 2025 zijn door de MER Omgevingsdienst 665 vergunningen verleend en | Continu meldingen gedaan voor activiteiten op het gebied van bouwen, buitenplans afwijken van omgevingsplan, aanleg, inrit, uitweg, kappen, milieu, brandveiligheid en monumenten. De raming bedroeg 620. Dat betekent een overschrijding van de raming met 7,3%. Het aantal is wel iets lager dan in 2024 (697). | De legesopbrengst voor Echt-Susteren in 2025 bedroeg € 1.705.000. Dit is lager dan de oorspronkelijke raming van € 2.053.000, maar hierin was bij het opstellen van de begroting al rekening gehouden door het opnemen van een stelpost van €600.000. Deze is volledig ingezet bij de 2e bestuursrapportage. Deel I - 109 - 7.8 Omgevingsrecht Deel I - 110 - 2. Toezicht Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. ing. H.E.J.M. Meuwissen Wat wilden we bereiken? Adequaat gemeentelijk toezicht met weloverwogen inzet van verdere sanctiemiddelen.
Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Via gerichte bouwcontroles is getoetst of bouwwerken volgens de verleende vergunning zijn gerealiseerd, waarbij de nadruk ligt op het waarborgen van de constructieve veiligheid. Het bouwtoezicht lag boven raming, in lijn met de aanhoudende opleving in de bouwsector en de hoge aantallen verleende vergunningen van de afgelopen jaren. Het toezicht is grotendeels volgens planning uitgevoerd. Enkel de uitvoering van het milieutoezicht is achtergebleven bij de planning, een klein deel van de milieucontroles bij bedrijven is niet uitgevoerd. Dit heeft te maken met de substantiële impact die de oprichting van de ODNML met zich meebrengt. Veel collega’s hebben in werkgroepen meegewerkt aan de voorbereidingen van de nieuwe milieudienst. Dat is ten koste gegaan van een klein deel van het reguliere werk. Dit was ook voorzien. Het bouwtoezicht en brandveiligheidstoezicht, en ook het toezicht op evenementen is uitgevoerd volgens planning of daarboven. Wat opvalt is de toename van het aantal bouwklachten. Dit heeft onder meer te maken met de effecten van de wet Kwaliteitsborging voor het bouwen en de toenemende sociale controle. Er heeft gebiedsgericht toezicht in de openbare ruimte plaatsgevonden door boa’s op de thema’s en accenten zoals door de gemeente was gewenst en vastgelegd in het Uitvoeringsprogramma 2025.
Het aantal objectgerichte klachten in totaliteit lag voor Echt-Susteren in 2025 2% hoger dan geraamd. Echter, binnen dit taakveld is een sterke stijging van het aantal bouw gerelateerde klachten zichtbaar. Het aantal milieuklachten bleef daarbij in 2025 wat achter, met als gevolg dat per saldo slechts een kleine overschrijding van de raming aan de orde was. Maar in tijdsbesteding heeft deze toename van de bouwklachten wel flinke impact. Het gaat vaak om langdurige trajecten met meerdere visitaties die nodig zijn op een locatie. Het toegenomen aantal bouwklachten leidt momenteel – samen met enkele andere ontwikkelingen (versterkte aandacht voor Ondermijning) – tot hoge werkdruk op het cluster bouwtoezicht. Het aantal meldingen met betrekking tot de openbare ruimte (boa-meldingen) is exponentieel toegenomen (1969 meldingen t.o.v. 850 geraamd). Het gaat om meer dan een verdubbeling ten opzichte van de voorgaande jaren. Belangrijkste – zo niet enige – verklaring hiervoor is gelegen in het verbeteren van het meldproces in Fixi. Door de rechtstreekse koppeling van Fixi aan de werkvoorraad van de boa’s komen alle fixi-meldingen nu goed door, blijven er geen meldingen meer ‘in het systeem hangen’ (wat veel gebeurde) en haken burgers niet meer af bij het doen van herhaalde meldingen zoals dat voorheen het geval was (‘het heeft geen zin, want er gebeurt toch niets met de melding’).
De combinatie van het toch al toenemende aantal boa-klachten en het verbeterde fixi-proces heeft met andere woorden geleid tot een gigantische hoeveelheid boa-meldingen. En dat heeft op zijn beurt weer geleid tot de noodzaak om te prioriteren. Dat laatste gebeurt uiteraard in goed overleg met de betrokken portefeuillehouder. Continu 7.8 Omgevingsrecht Deel I - 111 - 3. Handhaving Portefeuillehouder(s) Burgemeester dr. J.W.M.M.J. Hessels Wat wilden we bereiken? Adequate handhaving van het omgevingsrecht. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Het aantal handhavingsbesluiten ligt stevig boven de raming (62 vs 40). Dat heeft vooral te maken met het hoge aantal handhavingsbesluiten in verband met afvalovertredingen. Ook is MER-breed de (bestuurlijke) aandacht voor handhaving in de afgelopen jaren toegenomen. Ook dit draagt bij aan meer formele besluitvorming met betrekking tot handhaving. Vanuit de Omgevingsdienst is geparticipeerd in projecten en acties in het kader van de aanpak Ondermijning (woningsluitingen door hennepteelt, flexteam inzet). Vanuit het project Keurmerk Veilig Ondernemen zijn controles en daaruit voortvloeiende handhavingsacties opgepakt op industrieterreinen De Berk en de Wolfskoul.
In het Uitvoeringsprogramma 2025 zijn specifiek accenten benoemd voor het taakveld handhaving, waaronder ook in 2025 weer de handhaving op onjuist aangeboden huishoudelijk afval. Continu 4. Milieu Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. ing. H.E.J.M. Meuwissen Wat wilden we bereiken? Een verantwoorde milieu hygiënische omgeving, gebaseerd op landelijk vastgestelde normen en waarden. Cittaslow Een luchtkwaliteit die minimaal voldoet aan de wettelijke eisen. Naleving van wettelijke eisen, sanering van verkeerslawaai en vermindering van geluidsoverlast. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Beoordeling van onderzoeken en advisering over bodem, geluid, externe veiligheid, archeologie, groen/ecologie in het kader van ruimtelijke plannen en projecten, vergunningverlening, toezicht en handhaving. De milieuspecialisten kunnen worden verdeeld in de algemene milieuspecialisten enerzijds (advisering milieuvergunningen/-meldingen en omgevingsplannen) en de meer themagerichte milieuspecialisten anderzijds (geluid, bodem, externe veiligheid). Voor alle milieuspecialisten heeft veel focus gelegen op de ontwikkelingen met betrekking tot de voorbereidingen van de oprichting van de ODNML, waar nagenoeg alle specialisten naartoe zullen overstappen in 2026. Zoals hierboven bij toezicht al opgemerkt heeft dit zeker impact gehad op hun reguliere werkzaamheden.
Onder meer heeft zich dit vertaald in extra werkdruk en op momenten ook in langere doorlooptijden bij adviezen. Dit heeft geleid tot de noodzaak om bij een deel van de milieuadvisering extra inhuur in te schakelen. Continu
7.8 Omgevingsrecht Bescherming luchtkwaliteit | Continu | Het aspect luchtkwaliteit heeft onderdeel uitgemaakt van de afweging bij nieuwe initiatieven/bedrijfsvestigingen en ook het milieutoezicht op bestaande bedrijven. Vermindering geluidsoverlast | Door toetsing van ruimtelijke plannen/ontwikkelingen aan de regels uit het Besluit kwaliteit leefomgeving, het Besluit activiteiten leefomgeving en aanvullingsbesluit Geluid is zorggedragen voor naleving van de regelgeving over geluid. | Waar nodig en mogelijk is uitvoering gegeven aan saneringsprogramma’s met gebruikmaking van landelijke subsidies. | Waar mogelijk en nodig zijn geluid reducerende maatregelen (bijvoorbeeld geluid reducerend asfalt) toegepast bij gemeentelijke werken en initiatieven. Wat heeft het gekost? x € | Primitieve | Bijgestelde | Rekening 2025 begroting 2025 | begroting 2025 Lasten | 4.326.175 | 4.746.676 | 4.895.423 Baten | 2.275.663 | 1.675.663 | 1.906.792 Saldo van baten en lasten | 2.050.512 | 3.071.013 | 2.988.631 Storting reserves | 0 | 0 | 101.796 Onttrekking reserves | 80.000 | 138.800 | 11.626 Mutatie van de reserves | -80.000 | -138.800 | 90.170 Geraamde resultaat | 1.970.512 | 2.932.213 | 3.078.801 Deel I - 112 - Deel I - 113 -
7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 114 - Doelstelling van dit programma: Het bedrijfsleven op economisch, recreatief en toeristisch gebied te stimuleren en faciliteren om te investeren in werkgelegenheid, met oog voor een goede balans met mens en omgeving. Het stimuleren van maatschappelijk verantwoord en duurzaam ondernemen. Bevorderen van een goed ondernemersklimaat voor bestaande en nieuwe bedrijven. Bevorderen van een goede economische structuur en werkgelegenheid op het gebied van recreatie en toerisme in de gemeente. Reikwijdte Het programma Omgevingsrecht omvat de volgende producten: 1. Beheer en exploitatie van eigendommen; 2. Plattelandsvernieuwing; 3. Recreatie en toerisme; 4. Werkgelegenheid en economie; 5. Grondexploitaties.
Verbonden partijen Visit Zuid-Limburg NV Ontwikkelingsmaatschappij Midden-Limburg Bocage commanditaire vennootschap Euregio Rijn-Maas-Noord Euromosa Reserves en voorzieningen Algemene Reserve Grondbedrijf Reserve Regiofonds Reserve uitvoering recreatief toeristisch beleid Reserve deelneming GEM Bocage CV Reserve deelneming GEM Bocage beheer BV Reserve kwaliteit verbeterende projecten buitengebied Reserve samenwerkingsovereenkomst Industriepark Swentibold Reserve winst grondexploitaties Reserve majeure projecten Reserve regiodeal Reserve winst grondexploitaties Voorziening verliezen grondexploitaties Voorziening voorbereidingskosten grondexploitaties > 5 jaar Gemeentelijke wet- en regelgeving Nota grondbeleid gemeente Echt-Susteren 2022 Nota Kostentoerekening 2024 Omgevingsvisie Gemeente Echt-Susteren 2040 Programma kostenverhaal Structuurvisie Wonen, Zorg en Woonomgeving. Telecommunicatieverordening gemeente Echt- Susteren 2010 Verordening op de heffing en de invordering van precariobelasting Echt-Susteren 2025 Verordening Regiofonds Midden-Limburg Verordening op de heffing en invordering van toeristenbelasting 2025 Winkeltijdenverordening Echt-Susteren 2013 Erfgoedverordening Echt-Susteren 2018 Kadernota Regie op Groen 2016 Meerjarenperspectief grondexploitaties en ontwikkellocaties 1.
Beheer en exploitatie van eigendommen Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. ing. H.E.J.M. Meuwissen Wat wilden we bereiken? Strategische inzet van gemeentelijke eigendommen voor realisatie van ruimtelijke doelen/grondex- ploitaties. Verbetering van de landbouwstructuur. Beheer van restpercelen/overhoeken. 7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 115 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Ter verwerving van benodigde percelen voor gemeentelijke doelen zoals het bedrijventerrein De Berk III, bedrijventerrein het Vonderen en de woningbouw Louerveld heeft de gemeente Echt-Susteren eigen landbouwgronden ingezet. Er zijn geen strategische grondaankopen gedaan om het areaal eigendom landbouwgronden op peil te houden. Wel zijn er strategische grondaankopen gedaan rondom Nieuwstadt voor de realisatie van groenontwikkelingen. Onder andere via de pachtuitgifte van de geliberaliseerde pacht heeft de gemeente gewerkt aan de versterking van de landbouwstructuur en waar mogelijk natuurinclusieve landbouw bevorderd. Er is regelmatig overleg gevoerd met onze agrariërs over zaken die de landbouw en het buitengebied raken. De verzoeken zoals ingediend in 2025 tot aankoop van overhoeken zijn afgewikkeld dan wel nog in behandeling.
Uitgangspunt daarbij was dat verzoeken tot aankoop van overhoeken minimaal zijn gehonoreerd, mede in verband met de benodigde gronden voor de energieopgave van de komende jaren (uitbreiding stroomnetwerk met stroomkasten tot op wijkniveau). Continu 2. Plattelandsvernieuwing Portefeuillehouder(s) Wethouders drs. P.H.J. Pustjens en drs. ing. H.M.J. Meuwissen Wat wilden we bereiken? Een duurzaam en gevarieerd platteland. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Er is samengewerkt met de Stichting Natuur- en Landschapsontwikkeling Echt- Susteren (NLES), Stichting Ons WCL, grenspark Maas Swalm Nette (grensoverschrijdend) en Rivierpark Maasvallei (grensoverschrijdend) aan ontwikkelingen op het gebied van onder andere natuur en landschap, cultuurhistorie, recreatie en toerisme. Met en door partijen zoals Rijkswaterstaat, provincie en Waterschap Limburg is en wordt gewerkt aan de realisatie van natuurprojecten. Voorbeelden zijn de (boven)wettelijke natuurcompensatie zoals vastgelegd bij het vaststellen van het Provinciaal inpassingsplan (pip) voor van de ontwikkelingen VDL Nedcar en A2 verbreding. Ter bevordering van de variatie en soortenrijkdom heeft Stichting Haverland het Voedselbos Haverland in Susteren-Heide beheerd. Het voedselbos is geleidelijk gerealiseerd door gedeeltelijke omvorming van het bestaande bosgebied Slekkerhout.
Stichting Haverland heeft ook in Nieuwstadt een voedselbosproject in beheer. De Provincie Limburg faciliteert de inrichting van regionale steunpunten landschapsbeheer. Van dit steunpunt is gebruik gemaakt door de hakhoutbrigade die sinds 2025 actief is. In overleg met de grondgebruikers zijn de mogelijkheden verkend om het gebruik van glyfosaat op landbouwgronden te verminderen en agrarisch natuurbeheer te stimuleren. Continu 3. Recreatie en toerisme Portefeuillehouder(s) Burgemeester dr. J.W.M.M.J. Hessels Wat wilden we bereiken? Cittaslow Een bij de gemeente passend pakket aan toeristisch-recreatieve voorzieningen met name op het gebied van ontspanning, cultureel erfgoed, gastronomie en bezinning.
7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 116 - Groeiend en gevarieerd productenaanbod van Het Smalste Stukje Nederland (HSSNL) via (thema)wandel- en fietsroutes, voorzieningen, streekproducten, merchandise en digitale ontwikkelingen. Goed bereikbare en ontsloten toeristische voorzieningen. Samenwerking met lokale en regionale partners die een directe link hebben met het aanbod van HSSNL om dit aanbod te versterken, zoals heemkundeverenigingen, wandel- en fietsverenigingen, (grensoverschrijdende) buurgemeenten, RivierPark Maasvallei, Visit Zuid-Limburg (met deze laatste ook indirect Limburg Marketing (VVV Midden-Limburg). Een uitnodigend toeristisch beleid en kwaliteit betreffende overnachtingsmogelijkheden. Bevorderen van het grensoverschrijdend Recreatie & Toerisme. Promotie van lokale streekproducten. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Cittaslow Er is uitvoering geven aan het jaarplan recreatie en toerisme 2025. In het jaarplan wordt ingegaan op het recreatief-toeristische aanbod van de gemeente, worden overnachtingscijfers gepresenteerd, worden samenwerkingsverbanden benoemd en worden de projecten en accenten voor het nieuwe jaar beschreven. Er is een nieuw jaarplan opgesteld voor 2026.
Toeristisch beleid en ondernemers Echt-Susteren is, met haar variëteit aan verblijfsaccommodaties verspreid over de hele gemeente, gepositioneerd als aantrekkelijke uitvalsbasis voor de regio, inclusief de Belgische en Duitse grensstreek. De gemeente is betrokken bij initiatieven van bestaande en nieuwe ondernemers. Recreatieve en toeristische ondernemers kunnen aanspraak maken op promotiemateriaal van Het Smalste Stukje Nederland. Er wordt veelvuldig gebruikgemaakt van de routefolders die wij als gemeente ontwikkelen en gratis verstrekken aan ondernemers en particulieren. Dit is een blijvend onderdeel van de recreatieve en toeristische promotie in algemene zin. Alle ondernemers in de gemeente mogen zich kosteloos presenteren op de website van HSSNL en aansluiten bij de lokale cadeaubon. De kosten hiervoor worden gedragen door de gemeente. Om de recreatieve mogelijkheden in Echt-Susteren te promoten, met name ook voor eigen inwoners, heeft de Beleeffietsdag weer een vaste plek op de jaarkalender. De Beleeffietsdag vindt traditioneel plaats op de internationale Cittaslow Sunday, de laatste zondag van september. Editie 2025 was, mede vanwege het goede weer, zeer succesvol. Recreatieve infrastructuur en routes Het bestaande fiets- en wandelroutenetwerk, dat grotendeels gebaseerd is op het knooppuntensysteem, worden goed onderhouden en waar nodig uitgebreid en verbeterd.
Signalering van tekortkomingen en verbeteringen, gevolgd door korte actielijnen met interne en externe partijen die de voorzieningen in het veld plaatsen en onderhouden, vormen hierbij een sleutelfactor om actuele en kwalitatieve routestructuren te waarborgen. Ruiter- en mountainbikeroutes zijn ook onderdeel van het gemeentelijke routenetwerk. In 2025 is een compleet nieuwe gravelbikeroute voorbereid. Deze route vervangt de huidige (laag gewaardeerde) mountainbikeroutes. Uitvoering van dit project en opening van de nieuwe route vindt plaats in 2026. Bij de ontwikkelingen en ingrepen rondom het RivierPark Maasvallei staat het recreatief gebruik centraal. Samen met de andere Maasgemeenten tussen Maastricht en Maasgouw, de provincie Limburg en natuurorganisaties is in 2025 wederom gewerkt aan onder andere het gratis toegankelijk houden van de veerponten, een belangrijke schakel in de recreatieve routestructuur. In 2024 is een mobiel uitkijkpunt gerealiseerd, dat in het voorjaar van 2025 de primeur heeft gekregen in onze gemeente. 2025 Continu 28 september Continu 2025 10 april
7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 117 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Routefolders van HSSNL zijn wederom ruimschoots verspreid. Dit betreft zowel bestaande routeproducten zoals de uitgebreide fiets- en wandelkaart (waarop ook het nog te verplaatsen Pieterpad staat weergegeven) alsook nieuwe routes. Dakpannenwandeling Echt is geopend. In samenwerking met de Heemkunde is een informatieve centrumroute en een landelijke route gelanceerd die dieper ingaan op de historie van de klei-industrie in Echt-Susteren. De Bezinningsfietsroute is vernieuwd. De nieuwe internationale lus ‘Grenzeloos Verwonderen’ is, zowel Nederlandstalig als Duitstalig, toegevoegd aan de al bestaande fietsroute. De route is feestelijk geopend samen met Visit Zuid-Limburg en de buurgemeenten Sittard-Geleen, Selfkant (D) en Maaseik (B). Samenwerkingsverbanden Het Smalste Stukje Nederland heeft in de nieuwe bibliotheek (de BieB in Echt) wederom een prominente plek waar met name de routefolders van HSSNL worden gepresenteerd. De samenwerking met heemkundeverenigingen en stadsgidsen heeft een structureel karakter. Zij denken mee in het verbeteren van routes en de informatievoorziening onderweg en hebben actieve inbreng geleverd voor o.a. Dakpannenwandeling Echt.
De samenwerking met lokale ondernemers wordt waar mogelijk opgezocht om de producten uit Het Smalste Stukje Nederland op de kaart te zetten. Diverse streekproducenten hebben wederom een rol vervuld tijdens de Beleeffietsdag in september. De samenwerking met de Midden-Limburgse gemeenten (SML) is aangescherpt door het binnenslepen van de regiodeal. De eerste regionale projectaanvragen op het gebied van recreatie en toerisme zijn in 2025 ingediend. Uitvoering van de gezamenlijke projecten volgt in de jaren 2026, 2027 en 2028, de looptijd van de regiodeal. De gemeente Echt-Susteren is voor wat betreft marketing en promotie aangesloten bij Visit Zuid-Limburg. Het convenant met Visit eindigt van rechtswege op 31 december 2026. Vanwege de sterke merknaam van HSSNL en de stijgende kosten voor Visit, is besloten vanaf 2027 geen nieuw convenant aan te gaan. Continu 2 april 9 april 19 november Continu 4. Werkgelegenheid en economie Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. G.H.C. Frische Wethouder drs. K.A.P. Leurs Wethouder drs. ing. H.E.J.M. Meuwissen Wat wilden we bereiken? Cittaslow Een sterk economisch ondernemersklimaat en behoud en groei van werkgelegenheid. Een compact, levendig, aantrekkelijk en goed bereikbaar centrum van Echt en Susteren. Een goed vestigingsklimaat voor de (startende) ondernemers.
Een voldoende, kwalitatief goed, gedifferentieerd en toekomstbestendig bedrijventerreinenaanbod.
7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 118 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Cittaslow Versterking economisch ondernemersklimaat en lokale werkgelegenheid De gemeente neemt deel aan het Samenwerkingsverband Midden-Limburg (SML), met als doel het gezamenlijk stimuleren en ondersteunen van het bedrijfsleven en het afstemmen en uitvoeren van regionaal beleid op het gebied van werklocaties; Met het Rijk en de provincie Limburg is in SML-verband een convenant aangegaan (de Regiodeal Midden-Limburg, 5e tranche) met als doel de structurele versterking van de volgende thema’s: o Economie, onderwijs en arbeidsmarkt o Leefbaarheid o Klimaatadaptatie en Landschap De eerste projecten zijn in 2025 ingediend en nieuwe projecten zijn in ontwikkeling. Het bezoeken van bedrijven en onderhouden van contacten met belanghebbende binnen de gemeente Echt-Susteren; Facilitering van ondernemers binnen de gemeente Echt-Susteren bij nieuwe vestiging, uitbreiding of bedrijfsverplaatsing; Intensiveren van contacten en voeren van periodieke overleggen met ondernemers- en winkeliersverenigingen en de ondernemersverenigingen van bedrijventerreinen; Promoten en uitvoering geven aan uitgifte van de lokale cadeaubon ter versterking van de lokale economie; In het kader van Programma Centrum Echt: o uitvoering van diverse infrastructurele werken, o.a.
de herinrichting van de Plats, aanpassing parkeerroute, verplaatsen elektrische zakpalen in het centrum en planvorming groenvakken in de Bovenstestraat. o facilitering van de realisatie van De Pannenfabriek; o planvorming voor de opwaardering van het Vrijthof en de directe omgeving; o openstelling gebied Bovenste Straat-zuid/Gelrestraat voor alle verkeer; o facilitering van de woningbouwontwikkeling op de locatie Apollo/Stoba waarvan de realisatie in 2025 is afgerond. o realisatie van de herinrichting parkeerplaats Graaf; o uitvoering geven aan de met de provincie afgesloten 1e en 2e Samenwerkingsagenda Kwaliteit Limburgse Centra; o zorg dragen voor een betere positionering van het centrum van Echt en lancering van de nieuwe identiteit Echt is écht; o ondersteuning geven aan een ondernemersvereniging voor het centrum van Echt.
Planvorming hotelaccommodatie de Poort van Echt; Begeleiden van bedrijven bij verduurzaming, onder meer door ondersteuning vanuit de Ontwikkelingsmaatschappij Midden-Limburg (OML); Promoten van de gemeente Echt-Susteren als een aantrekkelijke gemeente om te verblijven en te winkelen; Ondersteunen van horecabedrijven bij eventuele structurele uitbreiding van terrassen, binnen de geldende kaders en regelgeving; Adviseren over vestigings- en ontwikkelingsmogelijkheden voor bedrijven binnen de gemeente Echt-Susteren; Invullen van de rol van aandeelhouder en strategisch partner binnen de Ontwikkelingsmaatschappij Midden-Limburg (OML); Uitvoering geven aan grondverwerving en planvorming voor de gemeentelijke grondexploitatie van de uitbreiding van bedrijventerrein De Berk III. Eind 2023 zijn het bestemmingsplan en het exploitatieplan onherroepelijk geworden. In 2024 en 2025 zijn de grondverwervingen allemaal gerealiseerd en zijn de benodigde onderzoeken en voorbereidingen voor de realisatie uitgevoerd. In 2026 worden de verkoopcriteria vastgesteld en wordt gestart met de verkoop; Continu 2025 - 2028 2025 Continu 2025 Continu 2025 Continu 2025
7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 119 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Start van de uitvoering en afronding van de eerste fase van de uitbreiding van bedrijventerrein De Loop-West door de projectontwikkelaar; Samen met OML werken aan planvorming en grondverwerving voor het nieuwe bedrijventerrein Het Vonderen; Verbeteren van de organisatiegraad op bedrijventerrein De Wolfskoul door het oprichten van een nieuwe ondernemersvereniging en de introductie van het Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO). 2025 5. Grondexploitaties Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. G.H.C. Frische Wat wilden we bereiken? Een aanbod van bedrijfs- en woningbouwkavels dat aansluit op de vraag uit de markt. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Uitvoering geven aan exploitatieprojecten zoals omschreven in onderstaande tabel. De projecten worden nader toegelicht in de paragraaf Grondbeleid. Omdat deze vaak samenhang vertonen met overige ruimtelijke projecten, wordt hieronder de volledige projectenlijst getoond. Zie onderstaande tabel. nr. Majeure projecten Stedelijk gebied Projectfase Kern I V U A 2026 2027 2028 2029 Ontwikkeling diverse bedrijfslocaties 1 Programma Centrum Echt Echt 2 Apollo/Stoba-locatie Bovenste Straat zuid Echt 3 Bocage Echt 4 Woningbouw Connect College Echt 5 Locatie voormalig schoolgebouw Heerweg Echt 6 Winkelhart Susteren (o.a.
woningbouw) Susteren 7 Louerveld Susteren 8 Raadhuisplein, voormalig gemeentehuis Susteren 9 10 appartementen Swentiboldstraat (vml. apotheek) Susteren 10 Heidestraat woningbouw Susteren 11 Weijenpasweg woningbouw St Joost 12 Transformatie kerklocatie St Joost 13 Vlaskuilseweg-Kerkweg Maria Hoop (café-zaal Wolters) Maria Hoop 14 Kloostercomplex Koningsbosch (initiatief derden) Koningsbosch 15 Egmondhof woningbouw Koningsbosch 7.9 Economische zaken en grondexploitaties Deel I - 120 - nr. Majeure projecten Stedelijk gebied Projectfase Kern 16 Project Pey Pey 17 Herontwikkeling vml. Rabobank Chatelainplein Pey 18 Project Roosteren Roosteren 19 Tramhalte woningbouw Roosteren 20 Oud-Roosteren woningbouw Roosteren 21 Project Dieteren Dieteren 22 Project Nieuwstadt Nieuwstadt 23 Woonzorgcomplex Susterderweg 31 Nieuwstadt Nieuwstadt 24 Markt, voormalig gemeentehuis Nieuwstadt 25 Aan de Losplaats woningbouw Nieuwstadt Ontwikkeling diverse bedrijfslocaties 1 Herstructurering bedrijventerrein De Wolfskoul Susteren 2 De Loop West Echt 3 Businesspark ML (OML) Echt 4 De Berk III Echt 5 Vonderen St.
Joost Gemeenschapshuizen 1 St Joris Echt 2 Pius X Echt 3 Banderthof Pey 4 Oos Heem Koningsbosch 5 Harmoniezaal Susteren 6 Ut gemeinsjapshoes Nieuwstadt Diversen 1 Gemeentehuis Echt 2 A2-verbreding Echt 3 Hotelontwikkeling Poort van Echt Echt 4 Doorontwikkeling de Bandert Echt 5 Livar Experience Centre (Zandweg 10 Maria Hoop) Pey 6 Spooremplacement Susteren Susteren 7 Gebiedsontwikkeling VDL (o.a. groeninpassing) Nieuwstadt Fasering: I = initiëren, V = voorbereiden, U = uitvoeren, A = afronden 7.9 Economische zaken en grondexploitaties Indicator | Toelichting | Bron | Realisatie | Begroting | Realisatie 2024 | 2025 | 2025 Wettelijke indicatoren Functiemenging | De | LISA | 48,4%1 | 50,5% | Nog niet functiemengingsindex | bekend (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. Vestigingen (van | Aantal per 1.000 | ETIL | 187 | 200 | 191 bedrijven) | inwoners in de leeftijd 15 – 64 jaar Banen | Aantal per 1.000 | ETIL | 7421 | 750 | 743 inwoners in de leeftijd 15 – 64 jaar .1Cijfer aangepast op basis van definitieve realisatie.
Wat heeft het gekost? x € | Primitieve | Bijgestelde | Rekening 2025 begroting 2025 | begroting 2025 Lasten | 8.516.729 | 12.096.521 | 8.351.441 Baten | 8.663.169 | 12.401.005 | 7.812.275 Saldo van baten en lasten | -146.440 | -304.484 | 539.166 Storting reserves | 1.313.412 | 1.465.515 | 1.219.593 Onttrekking reserves | 325.000 | 2.010.988 | 1.944.630 Mutatie van de reserves | 988.412 | -545.473 | -725.037 Geraamde resultaat | 841.972 | -849.957 | -185.871 Deel I - 121 - Deel I - 122 -
7.10 Algemene dekkingsmiddelen Deel I - 123 - Doelstelling van dit programma: Het voeren van een gezond financieel beleid, waarmee financiële risico’s gemeden worden en structurele uitgaven gedekt worden met structurele inkomsten. Een integrale afweging tussen beschikbare middelen en gewenste bestedingen waarbij het belastingniveau op een gemiddeld niveau blijft. Beheersbaar blijven van financiële ontwikkelingen waarbij de raad in de positie gebracht wordt tijdig een integrale afweging te maken tussen de politieke wensen en de beschikbare middelen. Begrotings- en budgetdiscipline. Zorgen voor een solide reservepositie en een structurele buffer voor onvoorziene lasten om het hoofd te kunnen bieden aan onvoorziene situaties. Verhoging van de algemene lastendruk is aanvaardbaar onder de voorwaarde dat de lastenverhoging voor de inwoners reëel blijft. Reikwijdte Algemene dekkingsmiddelen omvat de volgende producten: 1. Algemene gemeentelijke belastingen 2. Algemene uitkering gemeentefonds 3. Beleggingen 4. Taxaties wet WOZ (Waardering Onroerende Zaken) Verbonden partijen Belastingsamenwerking Gemeenten en waterschappen (BsGW) N.V. Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Nederlandse Waterschapsbank Deelneming Enexis Holding N.V.
Reserves en voorzieningen Algemene reserve Reserve BTW-compensatiefonds Reserve personeel & Bestuur Reserve revolvende investeringen Reserve vermindering kapitaallasten Reserve bedrijfsvoering Reserve restant budgetten Reserve SC MER bedrijfsvoering Reserve afschrijvingslasten investeringen Voorziening overmatig verlofsaldi Voorziening verlofsparen Gemeentelijke wet- en regelgeving Verordening op de uitgangspunten voor het financieel beleid, alsmede de regels voor het financieel beheer en voor de inrichting van de financiële organisatie van de gemeente Echt- Susteren 2023 Nota afschrijvingsbeleid Nota reserves en voorzieningen Nota risicomanagement Nota weerstandsvermogen Nota verbonden partijen Verordening financieringsstatuut 2023 Verordening op de heffing en invordering hondenbelasting 2025 Verordening periodiek onderzoek door het college naar de doelmatigheid en doeltreffendheid van het door het college gevoerde bestuur van de gemeente Echt- Susteren 2023 Verordening op de heffing en invordering onroerendezaakbelastingen 2025 Verordening op de heffing en invordering van forensenbelasting 2025 Regeling kwijtschelding gemeentelijke belastingen Echt-Susteren 2025 Controleprotocol 2025 7.10 Algemene dekkingsmiddelen Deel I - 124 - 1. Algemene gemeentelijke belastingen en financiële positie Portefeuillehouder(s) Wethouder drs.
G.H.C. Frische Wat wilden we bereiken? Aanvaardbare financiële lastendruk voor huishoudens die op of rond het provinciale gemiddelde ligt. Een gezonde financiële positie. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? De jaarlijkse stijging van de OZB voor woningen bedroeg in 2025 3,25% per jaar. In 2025 was de gemiddelde lastendruk in Echt-Susteren lager dan het gemiddelde in Nederland en in de provincie Limburg. Bestaande uitgaven zijn opgenomen in de meerjarenbegroting. Voor nieuw beleid is incidentele of structurele dekking gevonden in een sluitende meerjarenbegroting. Het voeren van een strak begrotingsbeleid. Overschrijdingen van budgetten worden niet toegestaan, eventuele onvoorziene tegenvallers moeten binnen de bestaande begroting opgevangen worden. Dit betekent dat in deze gevallen keuzes gemaakt moeten worden. Beheersen van risico’s. Omdat in de gemeente een aantal omvangrijke bedrijventerreinen en grondexploitaties in ontwikkeling zijn, wordt hier goed de vinger aan de pols gehouden. Het actualiseren van deze exploitaties heeft een hoge prioriteit. Voor 2025 gelden (vanaf vaststelling) de op 3 november 2022 door de raad vastgestelde nota’s risicomanagement en weerstandsvermogen. In de begroting is een bedrag van € 103.500 geraamd voor onvoorziene uitgaven.
Deze post is bij de nota van wijziging van de 1e bestuursrapportage 2025 met € 50.000 verlaagd. Het saldo valt vrij in deze jaarrekening. Continu 2. Algemene uitkering gemeentefonds Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. G.H.C. Frische Wat wilden we bereiken? Een juiste weergave van de ontwikkeling van de algemene uitkering voor het begrotingsjaar en de daaropvolgende jaren. (Opm. De gemeente heeft zelf geen invloed op de hoogte van de algemene uitkering. Deze wordt op Rijksniveau bepaald). 7.10 Algemene dekkingsmiddelen Deel I - 125 - Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Gemeenten ontvangen op drie tijdstippen in het jaar de informatie over de gemeentefondsuitkeringen: in mei op basis van de Voorjaarsnota, in september op basis van de Miljoenennota en in december, ter afronding van het lopende jaar, op basis van de Najaarsnota. Binnen het gemeentefonds is de algemene uitkering de grootste component. Het bedrag aan algemene uitkering wordt verdeeld over de gemeenten via maatstaven, zoals het inwonertal en de oppervlakte van een gemeente. Aan de maatstaven is een gewicht gekoppeld (bedrag per eenheid) en de uitkeringsfactor (de voor alle gemeenten gelijke vermenigvuldigingsfactor). Die drie componenten zijn aan wijzigingen onderhevig.
Verwerking algemene uitkering in jaarstukken 2025 De commissie Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) heeft bepaald dat de algemene uitkering in de jaarrekening moet aansluiten met de stand van zaken naar aanleiding van de septembercirculaire in het betreffende jaar of met de laatste betalingsspecificatie die in het boekjaar wordt ontvangen. In 2025 zijn met de hervormingsagenda jeugd aanvullende middelen beschikbaar gesteld voor jeugdzorg. Met deze middelen is het verwachte ravijnjaar 2026 doorgeschoven naar 2028. De circulaires zijn verwerkt in de bestuursrapportages van 2025. Continu 3. Beleggingen Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. G.H.C. Frische Wat wilden we bereiken? Een maximaal rendement op het aandelenbezit van Enexis en de BNG. Een veilig, betaalbaar en betrouwbaar energienetwerk. Wat hebben we ervoor gedaan? Wanneer gerealiseerd? Na de verkoop en splitsing van Essent waren voor de aandeelhouders de dividenden van Enexis, Attero en EPZ van belang. In 2014 zijn de aandelen van Attero verkocht. Voor de overige twee bedrijven is in 2025 over 2024 een dividend ontvangen van € 1,00 per aandeel. In totaliteit correspondeert dit met een bedrag van € 472.772. De nettowinst van BNG Bank over 2024 bedraagt € 294 miljoen (2023: € 254 miljoen).
De Algemene Vergadering heeft op 24 april 2025 ingestemd met het voorstel om 50% (2023: 50%) van de beschikbare winst na belasting en na aftrek van de compensatie voor de verschaffers van hybride kapitaal uit te keren. Het dividendpercentage van 50% is in lijn met het dividendbeleid van BNG Bank. Dit betekent een dividend van € 120 miljoen (2023: € 120 miljoen). Het dividend bedraagt € 2,51 per aandeel (2023: € 2,16). Totaal ontvangen over 2024 € 45.680. Het verstrekken van een converteerbare hybride geldlening aan Enexis. De aandeelhouders geven Enexis het recht om de lening om te zetten naar aandelen als dat nodig is voor de financiële stabiliteit van Enexis. De gemeente Echt-Susteren bezit 556.200 aandelen in Enexis Holding N.V. Dit is 0,3716% van het totale aandelenkapitaal van Enexis. De totale lening van Enexis bedraagt € 500 miljoen. Het aandeel van de gemeente Echt-Susteren hierin is € 1.857.936. In 2025 is een rendement ontvangen van € 40.389 Continu 7.10 Algemene dekkingsmiddelen 4. Taxaties wet WOZ (Waardering onroerende zaken) Portefeuillehouder(s) Wethouder drs. G.H.C. Frische Wat wilden we bereiken? | Een marktconforme waarde van de woningen en niet-woningen. Wat hebben we ervoor gedaan? | Wanneer gerealiseerd? | BsGW geeft namens de gemeente uitvoering aan de wet WOZ. BsGW draagt zorg | Continu voor: - | Het tijdig opleggen van WOZ-beschikkingen.
De peildatum voor taxaties over 2025 bedroeg 1 januari 2024. - | Het actualiseren en bijhouden van mutaties van alle WOZ-objecten voor een volledige en accurate WOZ-administratie. - | Het afhandelen van bezwaren en beroepen binnen de wettelijk gestelde termijn. - | Het leveren van informatie aan het Waterschap, de belastingdienst en het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Indicator | Toelichting | Bron | Realisatie | Begroting | Realisatie 2024 | 2025 | 2025 Wettelijke indicatoren Gemiddelde WOZ-waarde | In euro’s | CBS | € 303.000 | € 369.000 | € 369.000 Gemeentelijke woonlasten | In euro’s | Coelo | € 824 | € 883 | € 883 éénpersoonshuishouden Gemeentelijke woonlasten | In euro’s | Coelo | € 926 | € 958 | € 958 meerpersoonshuishouden Wat heeft het gekost? x € | Primitieve | Bijgestelde | Rekening 2025 begroting 2025 | begroting 2025 Lasten | 2.166.171 | 1.657.976 | 1.548.117 Baten | 61.052.508 | 66.474.960 | 69.260.003 Saldo van baten en lasten | -58.886.337 | -64.816.984 | -67.711.886 Storting reserves | 3.552.330 | 9.192.314 | 7.439.797 Onttrekking reserves | 4.071.814 | 15.838.855 | 13.758.903 Mutatie van de reserves | -519.484 | -6.646.541 | -6.319.106 Geraamde resultaat | -59.405.821 | -71.463.525 | -74.030.992 Deel I - 126 - 7.11 Overhead Definitie overhead De definitie van overhead luidt: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de
medewerkers in het primaire proces. Primitieve begroting 2025 | Jaarrekening 2025 Overhead | uitgaven | inkomsten | saldo | uitgaven | inkomsten | saldo Personeel | 6.086.372 | 91.125 | 5.995.247 | 6.473.445 | 455.973 | 6.017.473 ICT | 514.078 | 0 | 514.078 | 412.242 | 0 | 412.242 Huisvesting | 1.080.739 | 8.400 | 1.072.339 | 789.309 | 322.495 | 466.814 Bedrijfsvoering intern | 2.242.746 | 8.200 | 2.234.546 | 1.348.322 | 155.874 | 1.192.448 Communicatie | 181.430 | 0 | 181.430 | 209.038 | 8.712 | 200.326 Totaal | 10.105.365 | 107.725 | 9.997.640 | 9.232.356 | 943.054 | 8.289.303 Onder overhead vallen volgende posten: | Personeel: leidinggevenden primair proces, medewerkers communicatie, juridische zaken, bestuurszaken en bestuursondersteuning, facilitaire zaken en managementondersteuning. | Huisvesting: de kosten van het gemeentehuis Nieuwe Markt 55 en de gemeentewerf Edisonweg 35. | Bestuur & Organisatie: onderzoeks- en advieskosten, fiscaliteiten, financiën en informatie- beveiliging, kosten van facilitaire zaken en ICT die niet in het Servicecentrum MER zijn ondergebracht. | Bestuursondersteuning: advertentiekosten en kosten voorlichting en communicatie, representatie. | Beheer buiten: kosten vervoermiddelen, garage en magazijn, en dienstkleding. Deel I - 127 - Deel I - 128 - 8.
Recapitulatie Jaarverslag 2025 8.1 Recapitulatie programmarekening Bedrag | Bedrag | Bedrag | Bedrag | Bedrag | Bedrag Programma | begroot | begroot | werkelijk | begroot | begroot | werkelijk | Saldo primitief | uitgaven | uitgaven | primitief | inkomsten | inkomsten uitgaven | inkomsten Bevolking en Bestuur | 8.734.044 | 9.597.787 | 10.559.994 | 966.083 | 970.796 | 1.040.477 | 9.519.518 Openbare orde en | 3.282.825 | 3.424.461 | 3.413.506 | 91.744 | 86.400 | 65.740 | 3.347.766 veiligheid Beheer openbare | 16.470.637 | 18.836.442 | 18.578.640 | 9.997.865 | 11.921.628 | 11.381.456 | 7.197.184 ruimte Onderwijs | 2.223.107 | 3.547.348 | 3.713.100 | 645.449 | 1.658.236 | 2.046.657 | 1.666.443 Cultuur & Sport | 4.954.745 | 6.228.847 | 5.954.321 | 738.102 | 1.761.137 | 1.550.200 | 4.404.121 Sociaal Domein | 49.035.586 | 67.426.709 | 67.364.592 | 28.145.450 | 37.019.018 | 36.369.139 | 30.995.453 Ruimtelijke ordening en | 1.297.281 | 1.829.938 | 1.761.364 | 125.200 | 204.164 | 525.215 | 1.236.150 volkshuisvesting Omgevingsrecht | 4.326.175 | 4.746.676 | 4.997.219 | 2.355.663 | 1.814.463 | 1.918.418 | 3.078.801 Economische Zaken en | 9.830.141 | 13.562.036 | 9.571.034 | 8.988.169 | 14.411.993 | 9.756.905 | -185.871 grondexploitaties Algemene | 5.718.501 | 10.850.290 | 8.987.914 | 65.124.322 | 82.313.815 | 83.018.905 | -74.030.992 dekkingsmiddelen Overhead | 12.105.365 | 12.502.490 |
11.732.356 | 107.725 | 360.761 | 943.054 | 10.739.720 Totaal | 117.978.407 | 152.553.024 | 146.634.040 | 117.285.772 | 152.522.411 | 148.616.165 | -2.031.710 Deel I - 129 - Deel I - 130 - 9. Paragrafen Jaarverslag 2025 Deel I - 131 - 9.1 Inleiding paragrafen De paragrafen bij de begroting en de jaarstukken geven een dwarsdoorsnede van de financiële aspecten van de begroting en de jaarstukken gezien vanuit een bepaald perspectief. Het gaat om onderdelen van de financiële functie die betrekking hebben op de beleidslijnen van beheersmatige aspecten. Die kunnen grote financiële impact hebben. Mogelijk is hun politieke betekenis groot, of zijn ze van belang voor de realisatie van de programma's. Over de onderwerpen van de paragrafen is veelal in de begroting, jaarstukken en andere documenten informatie te vinden, maar deze informatie is versnipperd. Vanwege het belang van de betrokken onderwerpen en het feit dat de raad in een duaal stelsel kaders stelt en controleert, is het belangrijk dat de raad een overzicht heeft van de betrokken onderwerpen en daarvoor een instrument heeft om de kaderstellende en controlerende taak uit te voeren. Daarvoor zijn de paragrafen. De paragrafen en de programma's Er is een relatie tussen de programma's en de paragrafen. Een vereiste is dat de paragrafen zelfstandig leesbaar zijn.
Deze relatie is in het onderstaande schema weergegeven: Paragraaf Verbonden partijen Partij-en Paragraaf Bedrijfsvoering enzovoort … Programma openbare orde en veiligheid Programma beheer openbare ruimte enzovoort … Er zijn volgens het BBV 8 paragrafen verplicht: | Lokale heffingen | Weerstandsvermogen en risicobeheersing | Onderhoud kapitaalgoederen | Financiering | Bedrijfsvoering | Verbonden partijen | Grondbeleid | Openbaarheid In de jaarrekening en begroting van Echt-Susteren is nog één paragraaf toegevoegd: Rechtmatigheid. Rapportering over de rechtmatigheid mag deel uitmaken van de paragraaf bedrijfsvoering. De raad heeft met het vaststellen van de financiële verordening 212 ervoor gekozen om hiervan een aparte paragraaf te maken. 9.2 | Paragraaf lokale heffingen Deze paragraaf bevat informatie over het tarievenbeleid voor de gemeentelijke heffingen, de ontwikkeling van de lokale heffingen en het kwijtscheldingsbeleid van de gemeente. Soorten belastingen In de Gemeentewet en in enkele bijzondere wetten is geregeld welke lokale heffingen de gemeente aan de inwoners en bedrijven mag opleggen.
Echt-Susteren kent de volgende heffingen, op basis van door de raad vastgestelde verordeningen: Belastingen waarvan de opbrengst vrij besteedbaar is: OZB (onroerendzaakbelasting) De onroerendezaakbelastingen zijn de belangrijkste gemeentelijke belastingen waarvan de opbrengst tot de algemene middelen behoort en dus naar eigen inzicht kan worden besteed. De hoogte van de aanslagen is zowel afhankelijk van de waarde van een object, zoals die elk jaar wordt bepaald op basis van de Wet waardering onroerende zaken (hierna: Wet WOZ), als van de door de raad vastgestelde tarieven. Er wordt onderscheid gemaakt tussen tarieven voor eigenaren van woningen, eigenaren van niet-woningen en gebruikers van niet-woningen. Beleid: | In het hoofdlijnenakkoord 2022-2026 is aangegeven dat de onroerendezaakbelasting in de periode 2023-2026 met maximaal het inflatiepercentage te laten stijgen en indien mogelijk daar onder te blijven. Uitgangspunt hierbij is om op of onder het provinciaal gemiddelde te blijven. | In de kader nota 2025 is voorgesteld om de OZB voor woningen in 2025 met 3,25% te verhogen. De verhoging voor niet-woningen bedraagt 4%. Bij de berekening van de tarieven is rekening gehouden met de gemiddelde waardeontwikkeling woningen en niet-woningen. De gemiddelde waardeontwikkeling waar rekening mee is gehouden voor woningen +9,71% en voor niet-woningen +8,16%.
| De grondslag voor de aanslagen OZB 2025 is de, naar prijspeil 1 januari 2024, vastgestelde waarden van het onroerend goed. Toeristenbelasting De toeristenbelasting is een algemene belasting en daarmee een algemeen dekkingsmiddel. De belasting is gebaseerd op de gedachte dat door personen die binnen de gemeentegrenzen verblijven en niet zijn ingeschreven in het BRP, maar wel gebruik maken van de (algemene) gemeentelijke voorzieningen, een bijdrage leveren aan deze algemene voorzieningen. De belasting moet dan ook worden gezien als een tegemoetkoming in de kosten van de gemeente voor de instandhouding van die voorzieningen. De belasting wordt verschuldigd voor het houden van verblijf met overnachting tegen vergoeding en wordt geheven van degene die verblijf biedt. Deze is dan op grond van regelgeving bevoegd de belasting te verhalen op de persoon of personen die verblijf houden. Deel I - 132 - Deel I - 133 - Beleid: Om bij de toeristenbelasting onderscheid te maken in het tarief tussen het kort verblijf van arbeidsmigranten in verblijven met een niet-recreatieve bestemming (bijvoorbeeld huisvesting volgens de beleidsnotitie ‘huisvesting shortstay-arbeidsmigranten gemeente Echt-Susteren’) enerzijds en elke andere vorm van kort verblijf anderzijds, is onderscheid gemaakt in het van toepassing zijnde tarief per persoon per nacht.
Het onderscheid is gebaseerd op de aard van het verblijf dat voor overnachting ter beschikking wordt gesteld. Een en ander houdt in dat verblijf door bijvoorbeeld arbeidsmigranten in verblijven met een recreatieve bestemming (of verblijven die bepaalde perioden van het jaar als zodanig worden gebruikt), belast wordt tegen het reguliere (hogere) tarief. De tarieven voor 2025 zijn met € 0,25 verhoogd naar € 2,00. Het tarief voor een verblijf met een niet-recreatieve bestemming is € 1,00 en is gelijk gebleven aan het tarief van 2024. Forensenbelasting Met ingang van 2022 is een forensenbelasting ingevoerd om zodoende de niet-ingezeten die in de gemeente een tweede woning hebben, bij te laten dragen in de algemene voorzieningen die de gemeente biedt. De eigenaar betaalt weliswaar onroerendezaakbelasting over zijn bezit, net als de ingezetene met een eigen huis in de gemeente, maar voor de niet-ingezetene wordt geen vergoeding via de algemene uitkering ontvangen. De forensenbelasting wordt direct geheven bij de niet-ingezetene die de beschikking heeft over een woonruimte. Voorwaarde voor het heffen van een forensenbelasting is dat de eigenaar geen ingezetene is, meer dan 90 dagen beschikt over de tweede woning en dat de woning gemeubileerd is. De niet-ingezetene betaald een vast bedrag per jaar.
Beleid: De tarieven voor de forensenbelasting worden jaarlijks aangepast met het stijgingspercentage van de onroerendezaakbelasting, voor 2025 was dit 3,25%. Hondenbelasting De hondenbelasting is volgens de Gemeentewet een algemene belasting. De gemeente kan kiezen voor welk beleidsdoel ze de opbrengst van deze belasting aanwendt. De gemeente heft hondenbelasting voor het houden van een hond. Het bedrag van de aanslag is afhankelijk van het aantal honden. Beleid: Het tarief voor de hondenbelasting werd voorheen jaarlijks verhoogd met consumentenprijs-indexcijfer (CPI). Door de economische onrust steeg de CPI voor Nederlandse begrippen naar grote hoogte. Daarom heeft de raad bij de vaststelling van de belastingverordeningen 2023 besloten om af te wijken van deze lijn. Met ingang van 2023 wordt het tarief hondenbelasting aangepast met het stijgingspercentage van de onroerendezaakbelasting, voor 2025 3,25%. Precariobelasting De gemeente heft precariobelasting voor het hebben van voorwerpen onder, op of boven voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond. Vanaf 2021 geldt een nieuwe verordening precariobelasting. Beleid: De tarieven voor 2025 zijn niet verhoogd en gelijk gebleven aan de tarieven van 2024.
De gemeenteraad heeft ermee ingestemd dat geen precariobelasting meer wordt geheven voor terrassen, omdat de gemeente het belang erkent dat terrassen de leefbaarheid van kernen vergroten en centra aantrekkelijker worden voor winkelend publiek. Belastingen om kosten mee te verhalen: de bestemmingsheffingen en rechten. De opbrengst is niet vrij besteedbaar maar is gerelateerd aan een gemeentelijke zorgplicht of aan specifieke dienstverlening. Hiertoe behoren: Reinigingsheffingen Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing is een bestemmingsbelasting. Op basis van de Wet milieubeheer heeft de gemeente de plicht huishoudelijke afvalstoffen in te zamelen. Deze wet regelt ook dat de gemeente hiervoor afvalstoffenheffing mag heffen. De Rijksoverheid heeft bepaald dat de gemeente de opbrengst Deel I - 134 - van de afvalstoffenheffing gebruikt voor de dekking van de kosten van het inzamelen van huishoudelijke afvalstoffen. De tarieven van de afvalstoffenheffing: - Vastrecht per aansluiting voor een éénpersoons huishouden. - Vastrecht per aansluiting voor een meerpersoons huishouden. - Een variabel deel dat wordt geheven per lediging. Reinigingsrecht Naast de verplichte vuilinzameling bij huishoudens zamelt de gemeente ook afval in van bedrijven en instellingen. Voor deze niet-verplichte diensten kan geen afvalstoffenheffing worden geheven.
De kosten voor deze dienstverlening kan de gemeente dekken uit de reinigingsrechten. De reinigingsrechten zijn een retributie. Ook voor deze belasting geldt dat de gemeente de opbrengst van het reinigingsrecht moet gebruiken voor de dekking van de kosten voor de afvalinzameling. De tarieven van het reinigingsrecht - Vastrecht per aansluiting. - Een variabel deel dat wordt geheven per lediging. Beleid: Bij het huidige systeem voor de inzameling van het huishoudelijke afval is gekozen voor een moderne en duurzame afvalinzameling, volgens de startnotitie Van Afval Naar Grondstoffen. Het scheidingsgedrag van de inwoners wordt maximaal gestimuleerd met een goede service en een financiële prikkel. De tarieven zijn 100% kostendekkend en als de inwoners het afval goed scheiden betalen zij een lagere afvalstoffenheffing dan voorheen. Bij de invoering van Diftar per lediging had het verschil in éénpersoonshuishoudens en meerpersoonshuishoudens gelijkgesteld moeten worden. Het verschil in lasten wordt gemaakt door het relatief minder aantal ledigingen van eenpersoonshuishoudens. Het voornemen is om het verschil in vastrecht in 3 jaar recht te trekken. Het vastrechttarief is in 2025 voor eenpersoonshuishoudens verhoogd met € 38 naar € 165. Voor meerpersoonshuishoudens is het vastrecht verhoogd met € 10 naar € 205.
Het ledigingstarief van een 240 liter restafvalcontainer is ten opzichte van 2024 verhoogd met € 1,00. Hieruit voortvloeiend wijzigen de tarieven voor een 40 liter restafval container met € 0,50 en voor het ondergronds inzamelsysteem met € 0,25 (60 liter) en € 0,10 voor een 30 liter inwerptrommel. Rioolheffing De rioolheffing is een bestemmingsbelasting. De rijksoverheid heeft bepaald dat de gemeente de opbrengst van de rioolheffing gebruikt voor de dekking van de kosten van: de inzameling en het transport van huishoudelijk afvalwater en bedrijfsafvalwater, ook zuivering van huishoudelijk afvalwater; de inzameling van afvloeiend hemelwater en de verwerking van het ingezamelde hemelwater, evenals het treffen van maatregelen om structureel nadelige gevolgen van de grondwaterstand voor de aan de grond gegeven bestemming zoveel mogelijk te voorkomen of te bereiken. De tarieven van de rioolheffing: - Tarief voor eigenaren van een woning die direct of indirect is aangesloten op de gemeentelijke riolering. - Tarief voor eigenaren van een niet-woning (bijvoorbeeld een kantoor of een winkel) die is aangesloten op de gemeentelijke riolering. - Tarief voor indirecte lozing (50%) Beleid: De raad heeft op 18 januari 2023 het Gemeentelijk rioleringsplan (GRP) 2022-2026 vastgesteld. Het vertrekpunt voor het nieuwe GRP was het Waterketenplan 2021-2025.