CConstaterende datDuiven
Koppel je AI →
Document · PDF

04. 201740462-Bijlage A-Maatschappelijk logboek

Politieke Avond 1 oktober 2026, gemeente DuivenBij agendapunt: 19.30 – 21.30 - Vaststellen herindelingsontwerp “Op Weg naar De Liemers” - ronde tafel29.257 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Inwonersavond Loo, Duiven - Datum: 9 juni 2026 - Locatie: Zalencentrum Berentsen, Loo, Duiven - Opkomst: circa 5 aanwezigen ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Tijdens de avond in Loo komt sterk naar voren dat inwoners betrokken willen blijven bij keuzes over hun dorp en leefomgeving. Er is behoefte aan duidelijke communicatie, goede terugkoppeling en een gemeente die uitlegt waarom bepaalde keuzes worden gemaakt. Inwoners benoemen daarbij expliciet dat niet alleen de huidige inwoners, maar ook toekomstige/nieuwe inwoners moeten worden betrokken. Tegelijkertijd leeft er zorg over toenemende afstand tot bestuur en dienstverlening. Inwoners vragen zich af hoe nabijheid behouden blijft als de gemeente groter wordt. Dorpsraden, dorpshuizen en lokale informatiepunten worden gezien als mogelijke schakels tussen inwoners en gemeente. Ook klinkt de wens om minder vanuit regels “van bovenaf” te werken en meer ruimte te bieden voor maatwerk en lokale kennis. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Wonen is een belangrijk thema in Loo. Inwoners benoemen de behoefte aan woningen voor verschillende doelgroepen, vooral jongeren, starters en ouderen. Daarbij worden ook nieuwe of flexibele woonvormen genoemd, zoals tiny houses, betaalbare huurflats en bouwen voor kinderen of ouders op het eigen terrein. De onderliggende wens is dat inwoners in Loo kunnen blijven wonen, in alle levensfasen.

Wel wordt woningbouw nadrukkelijk gekoppeld aan leefkwaliteit. Inwoners geven aan dat bouwen niet moet leiden tot te veel verdichting of verlies van groen. Er wordt gevraagd om bebouwing niet te dicht op elkaar te zetten en om rekening te houden met de omgeving. Bereikbaarheid van voorzieningen blijft daarbij een randvoorwaarde: voorzieningen hoeven niet altijd in iedere kern aanwezig te zijn, maar moeten wel goed bereikbaar blijven. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Inwoners benoemen dat Loo, omliggende wijken en verschillende dorpen hun eigen karakter hebben. Ook verschillen tussen oude en nieuwe inwoners worden genoemd. Die verschillen hoeven niet te verdwijnen, maar vragen wel aandacht in hoe de gemeente inwoners betrekt en voorzieningen organiseert. Dorpsraden en lokale organisaties worden gezien als belangrijke gesprekspartners. Inwoners willen dat deze structuren serieus worden genomen en niet alleen symbolisch worden betrokken. De wens is dat de gemeente gebruikmaakt van wat lokaal al aanwezig is: kennis van inwoners, vrijwilligers, verenigingen en bestaande sociale verbanden. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen worden sterk verbonden met leefbaarheid.

Sportclubs, verenigingen, dorpshuizen en ontmoetingsplekken worden genoemd als voorzieningen die bijdragen aan Ook trots op het dorp en het behoud van lokale cultuur en tradities komen terug in de opbrengsten. Inwoners vinden het belangrijk dat ontwikkelingen niet ten koste gaan van de eigen identiteit van Pannerden. Samenhang wordt daarbij gezien als iets dat niet vanzelfsprekend blijft bestaan, maar blijvend aandacht vraagt. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen worden sterk gekoppeld aan leefbaarheid. Inwoners noemen onder andere de huisarts, zorgvoorzieningen, ontmoetingsplekken en voorzieningen voor ouderen als belangrijke onderdelen van een leefbare kern. Er is behoefte aan voorzieningen die dichtbij inwoners georganiseerd blijven. Ook wordt gedacht aan centrale voorzieningen voor ouderen en aan ontmoetingsplekken waar inwoners elkaar kunnen treffen. Het behoud van voorzieningen wordt niet alleen gezien als een praktische kwestie, maar ook als voorwaarde voor sociale samenhang. Daarnaast wordt gesproken over het vereenvoudigen van subsidieaanvragen en het ondersteunen van lokale initiatieven. De gemeente wordt daarbij vooral gezien als faciliterende partner. DIENSTVERLENING Inwoners willen dat de gemeente toegankelijk is en meedenkt met lokale plannen. Subsidieaanvragen en andere processen mogen eenvoudiger worden ingericht.

De verwachting is dat de gemeente ruimte biedt aan initiatieven vanuit de kern en deze actief ondersteunt. TOERISME EN RECREATIE Toerisme en recreatie worden overwegend positief beoordeeld. Inwoners geven aan dat toerisme in de afgelopen jaren veel heeft betekend voor het gebied. Recreatie en toerisme worden niet alleen gezien als bron van bezoekers, maar ook als een factor die bijdraagt aan de lokale economie. Voor de toekomst wordt gepleit voor meer aandacht voor recreatieve fietsers en wandelaars. Ook de landschappelijke kwaliteiten van het gebied worden genoemd als belangrijke troef. Inwoners willen toeristen behouden en bestaande recreatieve kwaliteiten verder versterken. FINANCIËN EN ECONOMIE Economie wordt in Pannerden sterk verbonden aan toerisme en lokale ontwikkeling. Inwoners geven aan dat toerisme economische voordelen oplevert en zien mogelijkheden om die verder te benutten. Daarnaast wordt gesproken over de rol van de gemeente bij het ondersteunen van ondernemers en nieuwe initiatieven. Een grotere gemeente zou volgens sommige inwoners betere mogelijkheden kunnen bieden om economische ontwikkelingen te faciliteren en ondernemers verder te ondersteunen. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Waar natuur wel wordt genoemd, gebeurt dit vooral in relatie tot recreatie, landschap en de aantrekkelijkheid van het gebied voor bezoekers. 28. | Herindelingsontwerp Bijlage A 29.

| Herindelingsontwerp Bijlage A Inwonersavond Babberich, Zevenaar - Datum: 9 juni 2026 - Locatie: Kultuurhus de Borg, Babberich, Zevenaar - Opkomst: circa 15 aanwezigen ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Tijdens de avond in Babberich komt naar voren dat inwoners veel waarde hechten aan leefbaarheid, nabijheid en het behoud van voorzieningen. Verschillende thema’s hangen daarbij nauw met elkaar samen: woningbouw, voorzieningen, bereikbaarheid, verenigingsleven en dienstverlening worden vaak niet los van elkaar gezien. Een terugkerende zorg is de vraag wat schaalvergroting concreet oplevert voor inwoners en kernen. Op meerdere plekken wordt gevraagd hoe de verbinding tussen inwoners en gemeente behouden blijft en hoe ervoor gezorgd wordt dat kernen zichtbaar blijven. Tegelijkertijd klinkt ook een praktische insteek door: inwoners kijken vooral naar wat nodig is om Babberich leefbaar, bereikbaar en aantrekkelijk te houden. BESTUUR EN DEMOCRATIE Inwoners waarderen dat participatie aandacht krijgt, maar plaatsen vraagtekens bij de uitvoering. Er wordt benoemd dat participatie soms voelt alsof het wordt georganiseerd omdat het moet, en niet omdat de gemeente daadwerkelijk input wil ophalen. Hierdoor ontstaat de vraag in hoeverre inwoners echt invloed hebben op besluitvorming. Daarnaast klinkt op verschillende plekken scepsis door over de voordelen van schaalvergroting.

Een aantal inwoners verwijst naar eerdere fusies en vraagt zich af of een grotere gemeente daadwerkelijk leidt tot meer slagkracht of betere samenwerking met provincie en Rijk. Ook wordt de vraag gesteld welke aantoonbare meerwaarde een grotere gemeente biedt voor de afzonderlijke kernen. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Woningbouw is een belangrijk thema. Inwoners geven aan dat er behoefte is aan betaalbare woningen en aan een grotere diversiteit aan woningtypen. Daarbij wordt expliciet genoemd dat niet alleen voor nieuwkomers gebouwd moet worden, maar ook voor eigen inwoners, jongeren, ouderen en zorgvragers. Mensen moeten volgens inwoners ook in Babberich kunnen blijven wonen wanneer hun woonbehoefte verandert. Bereikbaarheid wordt op meerdere manieren besproken. Er zijn zorgen over toenemende verkeersstromen, waarbij wordt aangegeven dat de infrastructuur onvoldoende meegroeit. Doorgaand verkeer vanuit Duitsland en de druk op de leefbaarheid worden genoemd als aandachtspunten. Tegelijkertijd wordt de buurtbus gewaardeerd en wordt gevraagd om voorzieningen en openbaar vervoer bereikbaar te houden, vooral voor ouderen. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Lokale identiteit is een belangrijk thema tijdens de avond. Inwoners beschrijven identiteit niet alleen als iets zichtbaars, maar ook als een gevoel.

De geschiedenis van het dorp, het verenigingsleven en de verbondenheid tussen inwoners worden gezien als belangrijke onderdelen van die identiteit. Verenigingen worden regelmatig genoemd als dragers van de gemeenschap. Ook wordt benadrukt dat verschillen tussen dorpen gerespecteerd moeten worden. Samenwerking tussen kernen wordt niet afgewezen, maar sociale samenhang. Inwoners geven aan dat deze voorzieningen zoveel mogelijk behouden moeten blijven, juist omdat ze mensen bij elkaar brengen. Er wordt ook gezocht naar balans. Niet alles hoeft overal exact hetzelfde georganiseerd te worden, maar voorzieningen moeten wel bereikbaar, betaalbaar en passend blijven. Vooral voor jongeren, ouderen en bestaande verenigingen wordt het belangrijk gevonden dat voorzieningen niet langzaam verdwijnen of te ver van inwoners af komen te staan. DIENSTVERLENING Dienstverlening moet volgens inwoners dichtbij, begrijpelijk en toegankelijk blijven. Er wordt gesproken over het verdwijnen van punten voor dienstverlening en de vraag hoe de gemeente “dichtbij” blijft besturen. Inwoners noemen dorpshuizen en informatiepunten als mogelijke plekken waar inwoners terecht kunnen voor informatie of ondersteuning. Goede communicatie en terugkoppeling zijn daarbij essentieel. Inwoners willen weten waar ze terechtkunnen, wat er met hun input gebeurt en hoe besluiten tot stand komen.

Digitalisering kan helpen, maar mag persoonlijk contact niet vervangen. Er is vooral een grote behoefte aan een gemeente die bereikbaar is en inwoners actief meeneemt. TOERISME EN RECREATIE Het thema toerisme raakt voor inwoners vooral aan natuurbeleving, het gebruik van het landschap en de kwaliteit van de leefomgeving. De aanwezigen zien kansen om de toeristische aantrekkingskracht van De Liemers verder te versterken door voort te bouwen op de bestaande kwaliteiten van de regio, zoals het groene landschap, de ruimte en de wandel- en fietsmogelijkheden. Daarbij werd nadrukkelijk meegegeven dat niet alleen de al toeristisch sterke plaatsen, zoals Doesburg, aandacht verdienen, maar dat ook het aanbod en de kwaliteiten van de kleinere dorpen beter zichtbaar en gepromoot mogen worden. Zo kunnen de toeristische kansen van de hele regio beter worden benut. FINANCIËN EN ECONOMIE Op economisch vlak vragen inwoners aandacht voor het vestigingsklimaat voor ondernemers. Onderwerpen zoals vergunningverlening en duidelijke regels worden hierbij genoemd als belangrijke randvoorwaarden. Daarnaast worden kansen gezien in schaalvergroting, bijvoorbeeld voor het aantrekken van middelen en het versterken van de economische positie van de regio. Tegelijkertijd wordt benadrukt dat keuzes transparant en evenwichtig moeten worden gemaakt.

NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Natuur en groen spelen een grote rol in het toekomstbeeld van Loo. Inwoners geven aan dat het bestaande landschap, de waterlopen en de groene omgeving behouden moeten blijven. Tegelijkertijd is gesproken over de opgave om de energietransitie en andere ruimtelijke ontwikkelingen een plek te geven. Daarbij werden verschillende perspectieven gedeeld. Zo spraken verschillende aanwezigen zich positief uit over de aanleg van zonnepanelen op weilanden en een mogelijke kleine kerncentrale, mits deze zorgvuldig worden ingepast in de omgeving. Inwoners zoeken naar een goede balans tussen het behoud van het groene karakter van het gebied en ruimte voor duurzame ontwikkelingen. 30. | Herindelingsontwerp Bijlage A 31. | Herindelingsontwerp Bijlage A NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Inwoners beschouwen natuur en landschap als belangrijke kwaliteiten van Babberich. De bosrijke omgeving, wandel- en fietsroutes en recreatieve landschappen worden gewaardeerd en gezien als iets om te behouden. Daarnaast wordt aandacht gevraagd voor verduurzaming en toekomstige klimaat- ontwikkelingen. Met name warmte wordt genoemd als aandachtspunt voor de toekomst. Tegelijkertijd is de toon overwegend positief: inwoners vinden dat veel kwaliteiten behouden mogen blijven, mits er aandacht blijft voor natuur, landschap en duurzaamheid bij toe- komstige ontwikkelingen.

Inwonersavond Aerdt, Zevenaar - Datum: 10 juni 2026 - Locatie: Dorpshuis Eensgezindheid, Aerdt, Zevenaar - Opkomst: circa 10 aanwezigen ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Tijdens de bijeenkomst wordt de sterke gemeenschapszin in het dorp nadrukkelijk benoemd. Inwoners geven aan dat mensen naar elkaar omkijken, elkaar kennen en zich gezamenlijk verantwoordelijk voelen voor de leefbaarheid van het dorp. Deze sociale verbondenheid wordt gezien als een belangrijke kwaliteit die behouden moet blijven. Tegelijkertijd spreken inwoners de wens uit dat de gemeente ook na de herindeling dichtbij en toegankelijk blijft. De gemeente moet zichtbaar en bereikbaar zijn, zowel fysiek als in het contact met inwoners. Daarbij worden een grotere afstand tot het bestuur, bureaucratie en onduidelijkheid over waar inwoners met vragen terecht kunnen als belangrijke aandachtspunten genoemd. Ook leeft de zorg dat kleine kernen binnen een grotere gemeente minder zichtbaar worden of minder invloed krijgen. Het gevoel gehoord te worden en serieus genomen te blijven, komt tijdens de bijeenkomst meerdere malen terug. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Inwoners beschrijven Aerdt als een leefbare, fijne en veilige omgeving. Er wordt aangegeven dat jongeren eerder moeite hadden om in het dorp te blijven wonen, maar dat er nu signalen zijn dat meer jongeren terugkeren.

Dit wordt als positieve ontwikkeling gezien. Op het gebied van bereikbaarheid wordt de buurtbus expliciet genoemd als een voorziening die goed functioneert en belangrijk is voor de verbinding tussen kernen: “buurtbus is goud”. Tegelijkertijd wordt benadrukt dat afstanden “te doen” moeten blijven. Er ligt een duidelijke wens om voorzieningen en contact met de gemeente zo dicht mogelijk bij inwoners te organiseren. Voor de toekomst benadrukken inwoners het belang van sterke lokale structuren, zoals een dorpsraad. Zij geven aan dat het dorp in het verleden over een dorpsraad beschikte en zien meerwaarde in het opnieuw instellen van een dergelijke vertegenwoordiging, zodat de betrokkenheid van inwoners en de verbinding met de gemeente ook in de toekomst gewaarborgd blijven. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Het dorpsgevoel wordt door inwoners gezien als een kernkwaliteit. Inwoners benoemen dat de gemeenschap sterk is, mensen naar elkaar omkijken en er voor elkaar zijn wanneer dat nodig is. Ook geven zij aan dat nieuwe inwoners inwoners vinden het belangrijk dat iedere kern zijn eigen karakter behoudt. Daarbij wordt ook gewezen op lokale geschiedenis, erfgoed en herkenbare plekken in het dorp. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen worden beschouwd als een belangrijke voorwaarde voor leefbaarheid.

Inwoners noemen onder meer de huisarts, tandarts, fysiotherapie, prikpost, scholen en ontmoetingsplekken. Vooral de aanwezigheid en bereikbaarheid van zorgvoorzieningen worden belangrijk gevonden. Er wordt daarnaast veel waarde gehecht aan ontmoeting en verbinding. Dorpshuizen, vrijwilligers, dorpsraden en andere lokale initiatieven worden gezien als belangrijke schakels binnen de gemeenschap. Inwoners staan open voor professionalisering van voorzieningen, maar geven daarbij aan dat voorzieningen wel bereikbaar moeten blijven. Openbaar vervoer en Wmo-vervoer worden daarom nadrukkelijk gekoppeld aan toegang tot zorg. DIENSTVERLENING Bij dienstverlening staat de menselijke maat centraal. Inwoners geven aan dat eenvoudige zaken digitaal geregeld kunnen worden, maar dat persoonlijk contact beschikbaar moet blijven wanneer inwoners hulp nodig hebben. Niet iedereen is digitaal vaardig en dienstverlening moet daarom toegankelijk blijven voor verschillende groepen inwoners. Ook wordt gepleit voor lokale aanspreekpunten. Het idee van een loket of wegwijsfunctie in de kernen komt meerdere keren terug. Inwoners willen weten waar zij terecht kunnen en vinden het belangrijk dat de afstand tussen gemeente en inwoner niet groter wordt. Communicatie, terugkoppeling en bereikbaarheid van de gemeente worden hierbij als belangrijke voorwaarden genoemd.

TOERISME EN RECREATIE Babberich beschikt volgens inwoners over verschillende recreatieve kwaliteiten. Het Kabouterpad, Klompenpad, speeltuinen, de Mariakapel, wandel- en fietsroutes en het recreatiegebied worden genoemd als sterke punten van het dorp. Ook wordt gesproken over de natuur en recreatiemogelijkheden als kwaliteiten die behouden en versterkt kunnen worden. Tegelijkertijd leven er zorgen over het verdwijnen van lokale horeca. Inwoners geven aan dat horeca niet alleen belangrijk is voor bezoekers, maar ook voor de leefbaarheid van het dorp. Er wordt daarom gepleit voor behoud van horecabestemmingen in ruimtelijke plannen en voor het versterken van bestaande recreatieve kwaliteiten. FINANCIËN EN ECONOMIE Financiën en economie komen minder nadrukkelijk naar voren dan andere thema’s. Waar het onderwerp wel wordt genoemd, gaat het vooral over de ondersteuning van verenigingen, subsidiebeleid en het behoud van horeca en voorzieningen. Daarnaast wordt bedrijvigheid genoemd in relatie tot woningbouw en gebiedsontwikkeling. De economische discussie draait daarmee vooral om de vraag hoe voorzieningen, verenigingen en leefbaarheid ondersteund kunnen worden en minder om brede economische ontwikkeling. 32. | Herindelingsontwerp Bijlage A 33. | Herindelingsontwerp Bijlage A goed worden ontvangen en snel worden opgenomen in de gemeenschap.

Het behouden van deze identiteit en verbondenheid wordt als essentieel beschouwd. Tegelijkertijd wordt aangegeven dat de verbinding tussen de verschillende dorpen sterker kan. Inwoners zien kansen voor meer samenwerking, mits dit niet ten koste gaat van het eigen karakter en de identiteit van de afzonderlijke kernen. Het behoud van het eigen gezicht van de dorpen is daarbij een terugkerend thema. Voor de toekomst ligt de nadruk op een combinatie van eigen initiatief en ondersteuning vanuit de gemeente. Inwoners geven aan dat een sterke gemeenschap in de eerste plaats door inwoners zelf wordt gevormd, maar dat goede voorzieningen, passende ondersteuning en ruimte voor lokale initiatieven belangrijk blijven om de leefbaarheid en onderlinge verbondenheid te behouden. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen spelen een belangrijke rol in de leefbaarheid van het dorp. Met name het dorpshuis wordt genoemd als een centrale plek die bijdraagt aan ontmoeting en verbinding tussen inwoners. Activiteiten zoals koffieochtenden en bijeenkomsten van verenigingen worden gezien als belangrijk voor de sociale samenhang. Daarnaast wordt gewezen op het belang van ondersteuning voor verenigingen en vrijwilligers. Inwoners geven aan dat deze structuren behouden en waar mogelijk versterkt moeten worden. Er is aandacht gevraagd voor verschillende doelgroepen, zoals jongeren en ouderen.

Tegelijkertijd uiten inwoners zorgen over het behoud en de bereikbaarheid van voorzieningen. Volgens hen is het belangrijk dat ook kleine kernen kunnen blijven beschikken over voorzieningen die bijdragen aan de leefbaarheid van het dorp. DIENSTVERLENING Daarnaast komt het belang van duidelijke aanspreekpunten sterk naar voren. Inwoners geven aan dat het wenselijk is om per dorp of kern een herkenbaar aanspreekpunt te hebben. Ook wordt het belang van goede terugkoppeling benadrukt: inwoners willen weten wat er met hun inbreng gebeurt. Voor de toekomst vinden inwoners het belangrijk dat de gemeente niet alleen efficiënt, maar vooral ook dienstverlenend, nabij en begrijpelijk werkt. Het begrip “faciliterende overheid” wordt genoemd. Daarbij wordt benadrukt dat ambtenaren zichtbaar aanwezig zijn in de verschillende dorpen en wijken, de lokale situatie kennen en oog hebben voor wat er speelt. Het organiseren van maatwerk, het behouden van persoonlijk contact en een zichtbare aanwezigheid van de gemeentelijke organisatie (bijvoorbeeld via een hub of flexplekken voor ambtenaren) worden daarbij als belangrijke elementen genoemd. TOERISME EN RECREATIE Inwoners zien het gebied als aantrekkelijk voor recreatie, met name voor wandelaars en fietsers. Deze kwaliteiten worden positief gewaardeerd en als iets gezien dat behouden moet blijven.

Tegelijkertijd wordt duidelijk aangegeven dat inwoners het belangrijk vinden dat ontwikkelingen niet te grootschalig worden. Voorbeelden van plannen voor grotere recreatieve ontwikkelingen roepen weerstand op. Inwoners geven aan dat deze niet passen bij de schaal en het karakter van het gebied. De nadruk ligt daarmee op het behouden van het kleinschalige karakter en het zorgvuldig omgaan met nieuwe ontwikkelingen binnen toerisme en recreatie. FINANCIËN EN ECONOMIE Dit thema komt minder expliciet terug in Aerdt. Waar er aandacht voor is, gebeurt dit vooral in relatie tot andere onderwerpen, zoals voorzieningen en ruimtelijke ontwikkeling. Wel komt indirect naar voren dat inwoners kritisch zijn op ontwikkelingen die mogelijk niet passen bij het dorp, zoals grootschalige projecten. Hierbij speelt de vraag hoe keuzes worden gemaakt en welke rol economische afwegingen daarin spelen. De nadruk ligt daarmee minder op financiële kansen en meer op het bewaken van balans en passendheid van ontwikkelingen. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Inwoners hechten veel waarde aan de ruimte, natuur en het groen in en rondom het dorp. Daarnaast wordt benadrukt dat ontwikkelingen zorgvuldig moeten worden ingepast, zodat het landschap en de natuurlijke omgeving niet onder druk komen te staan. Het behoud van het karakter van het gebied staat hierbij centraal.

Voor de toekomst wordt gewezen op het belang van maatwerk: er moeten keuzes worden gemaakt die aansluiten bij het specifieke karakter van de omgeving, waarbij natuur en ruimte belangrijke uitgangspunten vormen. Inwonersavond Duiven (kern) - Datum: 10 juni 2026 - Locatie: De Stek, Duiven - Opkomst: circa 10 deelnemers ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Tijdens de bijeenkomst werd veel gesproken over de gevolgen van een mogelijke fusie voor de relatie tussen inwoners en gemeente. Deelnemers waarderen de nabijheid van de huidige gemeente, de herkenbaarheid van bestuurders en de korte lijnen. Tegelijkertijd leven er vragen over de meerwaarde van de fusie, de gevolgen voor inwoners en de manier waarop inwoners in het proces worden meegenomen. Meerdere keren wordt benadrukt dat duidelijke communicatie, goede uitleg en vroegtijdige participatie belangrijk zijn. BESTUUR EN DEMOCRATIE De nabijheid van bestuur wordt door deelnemers als belangrijke kwaliteit gezien. Het kennen van bestuurders en ambtenaren en het gemakkelijk contact kunnen leggen met de gemeente worden gewaardeerd. Verschillende deelnemers maken zich zorgen over een grotere afstand tussen inwoners en bestuur als gevolg van een fusie. Er wordt gepleit voor een gemeente die luistert naar inwoners en inwoners eerder betrekt bij participatieprocessen.

Ook wordt gevraagd om duidelijkheid over de reden achter de fusie en over wat bestaande afspraken en voorzieningen betekenen in een nieuwe gemeente. Communicatie wordt hierbij als belangrijk aandachtspunt genoemd. Daarnaast worden wijk- en dorpsraden genoemd als mogelijke manier om verbinding te houden tussen inwoners en gemeenteraad. Dorpsraden kunnen fungeren als schakel tussen inwoners, verenigingen en bestuur, met een coördinerende en adviserende rol. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Er wordt aandacht gevraagd voor onderhoud van fietspaden, verkeersveiligheid en bereikbaarheid van het openbaar vervoer. Daarnaast worden zorgen uitgesproken over de bereikbaarheid van voorzieningen en gemeentelijke dienstverlening wanneer inwoners verder moeten reizen na een 34. | Herindelingsontwerp Bijlage A 35. | Herindelingsontwerp Bijlage A fusie. Ook wordt het behoud van een goede fysieke bereikbaarheid van gemeentelijke voorzieningen genoemd. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Het verenigingsleven wordt gezien als een belangrijke kracht van Duiven. Schutterijen, carnaval en andere verenigingen dragen volgens deelnemers bij aan betrokkenheid, saamhorigheid en identiteit. Ook wordt het informele “doe maar gewoon”-karakter genoemd als kenmerk van de gemeenschap. Deelnemers noemen daarnaast de sociale betrokkenheid van het lokale bedrijfsleven.

Voor de toekomst wordt belang gehecht aan het behoud van de identiteit van Duiven en van het landschap van de Liemers. ZORG EN VOORZIENINGEN Er wordt gewezen op de toenemende afhankelijkheid van ouderen als gevolg van vergrijzing. Daarnaast worden zorgen geuit over een beperkt aantal ontmoetingsplekken voor jongeren. Echter wordt ook aangegeven dat hier al op ingezet is en er twee plekken bijkomen. Ook wordt aandacht gevraagd voor ouderen, mensen met een beperking en andere kwetsbare inwoners. Volgens deelnemers moeten zij goed in beeld blijven bij toekomstige beleidskeuzes. Ook worden schoolvervoer voor kinderen met een beperking en keukentafelgesprekken genoemd. DIENSTVERLENING Dienstverlening is een terugkerend onderwerp. Deelnemers geven aan dat digitalisering niet altijd passend is en dat persoonlijk contact belangrijk blijft. Er wordt gepleit voor fysieke contactpunten, wijkposten of loketten dichtbij inwoners en voor goede telefonische bereikbaarheid. Ook wordt gesproken over bereikbaarheid van de gemeentelijke organisatie, snelheid van reageren en de mogelijkheid om eenvoudig contact te leggen met de gemeente. Ook wordt gewezen op het belang van persoonlijke dienstverlening voor mensen die minder goed uit de voeten kunnen met digitale middelen.

Daarnaast vragen deelnemers aandacht voor toegankelijke dienstverlening voor kwetsbare groepen en voor goede communicatie richting inwoners. TOERISME EN RECREATIE Dit thema is tijdens deze inwonersavond niet aan bod gekomen. FINANCIËN EN ECONOMIE Deelnemers noemen de huidige financiële positie van Duiven als kwaliteit. Tegelijkertijd worden zorgen uitgesproken over mogelijke frictiekosten van een fusie en over stijgende kosten per inwoner. Ook wordt gevraagd wat er gebeurt met sociale minima wanneer beleid tussen gemeenten wordt geharmoniseerd. Verder wordt aandacht gevraagd voor gemeentelijke lasten en financiële gevolgen van een grotere gemeente. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Het behoud van het landschap, het voorkomen van te veel bebouwing en aandacht voor wateropvang bij nieuwbouwprojecten wordt in Duiven genoemd. Ook wordt gewezen op het belang van verkeersveiligheid en een goede inrichting van de leefomgeving. Verder heerst er tevredenheid over het groenonderhoud en hopen deelnemers dat dit zo blijft. Inwonersavond Doesburg (kern) - Datum: 11 juni 2026 - Locatie: Werkcafé Stadskantoor, Doesburg - Opkomst: circa 20 deelnemers ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN De avond in Doesburg kent een betrokken, maar ook kritische toon.

Inwoners denken actief mee over de toekomst van een grotere gemeente en zien op onderdelen kansen, maar stellen tegelijkertijd veel vragen over invloed, vertegenwoordiging en het behoud van de eigen identiteit van Doesburg. Veel opmerkingen gaan niet zozeer gaan over de vraag óf samenwerking wenselijk is, maar over de voorwaarden waaronder die samenwerking kan slagen. Inwoners vragen aandacht voor het behouden van lokale zeggenschap, herkenbaarheid, voorzieningen en bereikbaarheid. Daarnaast komt op verschillende momenten terug dat inwoners zich onvoldoende gehoord voelen en dat communicatie beter kan. BESTUUR EN DEMOCRATIE Bestuur en democratie is één van de meest besproken thema’s tijdens de avond. Inwoners geven aan dat zij zich zorgen maken over de vraag hoe de belangen van Doesburg vertegenwoordigd blijven in een grotere gemeente. Daarbij worden concrete vragen gesteld over de positie van Doesburgse kandidaten op kieslijsten en de vertegenwoordiging van het Doesburgse belang in de gemeenteraad. Ook leeft de zorg dat Doesburg kan worden “opgeslokt” of ondergesneeuwd raakt binnen een grotere organisatie. Inwoners pleiten daarom voor het behoud van invloed en zeggenschap op lokaal niveau. Daarbij worden dorps- en stadsraden genoemd, inclusief de wens dat deze beschikken over eigen bevoegdheden en budgetten.

Op meerdere plekken wordt daarnaast gewezen op het belang van goede communicatie. Inwoners geven aan dat zij zich niet altijd gehoord voelen. Bij een tafelgesprek kwam nadrukkelijk naar voren dat daar iets mee gedaan moet worden. Ook wordt opgeroepen om te leren van eerdere fouten en niet opnieuw het wiel uit te vinden. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Bereikbaarheid komt vooral naar voren in relatie tot openbaar vervoer en verkeer. Inwoners geven aan dat het huidige openbaar vervoer al tekortschiet en vinden dat een fusie niet mag leiden tot een verdere verslechtering van het vervoersaanbod. Daarbij wordt gewezen op de bereikbaarheid van voorzieningen buiten Doesburg. Daarnaast wordt aandacht gevraagd voor verkeersproblemen. Onder meer vrachtverkeer op sluiproutes wordt genoemd als lokaal knelpunt. Inwoners benadrukken dat er oog moet blijven voor dit soort lokale vraagstukken en noemen mogelijke infrastructurele oplossingen. Verder wordt bereikbaarheid genoemd in relatie tot voorzieningen en het gemeentehuis. Goede verbindingen binnen de gemeente worden belangrijk gevonden, zodat inwoners gebruik kunnen blijven maken van voorzieningen en dienstverlening. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN De identiteit van Doesburg en de kracht van de gemeenschap komen sterk terug in de opbrengsten. Inwoners beschrijven een sterke gemeenschapszin, een gevoel van 36.

| Herindelingsontwerp Bijlage A 37. | Herindelingsontwerp Bijlage A “ons kent ons” en een actief verenigings- en activiteitenleven. Het helpen van elkaar en het organiseren van activiteiten worden genoemd als kwaliteiten van de stad. Tegelijkertijd leeft de zorg dat deze identiteit onder druk kan komen te staan binnen een grotere gemeente. Meerdere inwoners benadrukken dat de eigenheid van Doesburg behouden moet blijven. Daarbij wordt gesproken over het Doesburgse belang, lokale autonomie en de wens om niet ondergesneeuwd te raken. In Doesburg wordt gepleit voor een gezamenlijke visie en meer samenhang, maar wel met behoud van lokale identiteit en beleving. De wens is niet om verschillen uit te wissen, maar om samen te werken zonder de eigenheid van de stad te verliezen. ZORG EN VOORZIENINGEN Bereikbaarheid van zorgvoorzieningen is een belangrijk aandachtspunt. Inwoners noemen onder meer ziekenhuizen, huisartsenposten en andere zorgvoorzieningen en benadrukken dat deze toegankelijk moeten blijven. Meerdere reacties laten zien dat inwoners kritisch kijken naar centralisatie. Voorzieningen mogen volgens hen niet te ver van inwoners af komen te staan. Lokale steunpunten voor verschillende functies worden genoemd als mogelijke oplossing. Ook het behoud van bestaande voorzieningen komt terug.

Inwoners geven expliciet aan dat een fusie niet mag leiden tot een verarming van het huidige voorzieningenaanbod. Daarbij worden verschillende bestaande voorzieningen genoemd als voorbeelden van voorzieningen die belangrijk zijn voor de stad. DIENSTVERLENING Bij dienstverlening staat de menselijke maat centraal. Inwoners geven aan dat niet alles digitaal georganiseerd moet worden en dat persoonlijke ondersteuning beschikbaar moet blijven voor inwoners die daar behoefte aan hebben. Belangrijke begrippen zijn persoonlijk contact, huisbezoeken, toegankelijkheid, continuïteit en korte lijnen. Inwoners vinden het belangrijk dat medewerkers kennis hebben van de lokale situatie en feeling houden met de kernen en inwoners waarvoor zij werken. Daarnaast wordt gewaarschuwd dat groter niet automatisch beter is. Een groter ambtelijk apparaat mag volgens inwoners niet ten koste gaan van persoonlijk contact en kennis van de lokale omstandigheden. TOERISME EN RECREATIE Dit thema komt beperkt naar voren in de opbrengsten van deze avond. Waar recreatie wordt genoemd, gebeurt dat vooral in relatie tot een gezamenlijke visie voor het gebied. Er wordt gepleit voor één gezamenlijk verhaal voor het gebied, waarbij recreatie wordt genoemd als onderwerp waarop samenwerking mogelijk is. Daarbij wordt wel benadrukt dat dit moet gebeuren met behoud van lokale eigenheid en beleving.

FINANCIËN EN ECONOMIE Economie komt minder vaak aan bod dan bestuur, identiteit of voorzieningen, maar er worden wel opmerkingen over gemaakt. Inwoners geven aan dat Doesburg aantrekkelijk moet blijven voor bedrijvigheid en industrie en dat toerisme alleen geen voldoende economische basis vormt. Daarnaast wordt gewezen op mogelijke concurrentie tussen verschillende bedrijventerreinen of economische locaties binnen een grotere gemeente. Inwoners vragen aandacht voor de vraag hoe het economische belang van Doesburg zichtbaar en relevant blijft. Tegelijkertijd wordt ook een mogelijke kans van schaalvergroting benoemd: een grotere gemeente zou meer bestuurskracht kunnen hebben om subsidies binnen te halen en duurzaamheids- of ontwikkelprojecten te realiseren. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Natuur en duurzaamheid komen enkele keren terug, vooral in relatie tot zeggenschap en continuïteit. Inwoners vragen zich af hoe natuur en landschap behouden kunnen blijven en hoe voorkomen kan worden dat lokale invloed op keuzes rondom natuur afneemt. Daarnaast worden vragen gesteld over bestaande duurzaamheidsinitiatieven. Inwoners willen weten wat er met lopende projecten gebeurt wanneer gemeenten samengaan, bijvoorbeeld wanneer daar subsidie of andere ondersteuning aan verbonden is. Tegelijkertijd worden ook kansen genoemd.

Een grotere gemeente zou volgens sommige inwoners meer mogelijkheden kunnen hebben om investeringen en subsidies voor verduurzaming aan te trekken. Daarmee bevat dit thema zowel zorgen over invloed en continuïteit als kansen op meer slagkracht. Inwonersavond Lobith, Zevenaar - Datum: 11 juni 2026 - Locatie: Gildehuis, Lobith, Zevenaar - Opkomst: circa 9 aanwezigen ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Tijdens de avond in Lobith stonden leefbaar- heid, betrokkenheid van inwoners en de positie van de kern binnen een grotere gemeente centraal. Inwoners spreken veel over de vraag hoe de gemeente zichtbaar en bereikbaar blijft voor de kernen en hoe ervoor gezorgd kan worden dat Lobith voldoende aandacht en voorzieningen behoudt. Opvallend is dat de opbrengsten zowel zorgen als kansen bevatten. Er leven zorgen over het verdwijnen van verenigingen, beperkte bereikbaarheid en afnemende betrokkenheid, maar tegelijkertijd worden ook kansen gezien op het gebied van toerisme, recreatie, professionalisering van de organisatie en economische ontwikkeling. BESTUUR EN DEMOCRATIE Inwoners vinden het belangrijk dat de gemeente aanwezig blijft in de kernen. Er wordt gesproken over servicebalies in dorpen, aanspreekpunten per kern en een gemeente die niet alleen informatie ophaalt, maar ook terugkoppelt wat er met ideeën en signalen gebeurt.

Ook wordt aandacht gevraagd voor een eerlijke behandeling van alle kernen. Meerdere keren komt terug dat middelen, aandacht en voorzieningen evenredig verdeeld moeten worden. Daarnaast wordt benadrukt dat beleid niet afhankelijk mag zijn van individuele personen, maar gebaseerd moet zijn op een duidelijke visie. Communicatie komt regelmatig terug. Inwoners vragen zich af wat er met hun input gebeurt 38. | Herindelingsontwerp Bijlage A 39. | Herindelingsontwerp Bijlage A en vinden dat beter uitgelegd moet worden waarom gemeenten samengaan en wat de resultaten van keuzes zijn. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Bereikbaarheid komt op verschillende manieren terug. Inwoners geven aan dat het openbaar vervoer vanuit Lobith beperkt is en dat er weinig busverbindingen zijn. Ook wordt het belang genoemd van bereikbaarheid tussen de verschillende kernen. Daarnaast wordt gesproken over een centrale ligging van voorzieningen en het gemeentehuis. Daarbij klinkt steeds de voorwaarde door dat voorzieningen voor inwoners bereikbaar moeten blijven. De woonopgave zelf komt beperkt aan bod tijdens deze avond. Verkeer wordt slechts beperkt genoemd. Wel wordt verwezen naar problemen rondom de haven en het naleven van afspraken door schippers. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Gemeenschapszin vormt een belangrijke rode draad.

Inwoners beschrijven Lobith als een gemeenschap die sterk draait op familieverbanden, vriendengroepen, verenigingen en vrijwilligers. Ontmoeting tussen inwoners wordt belangrijk gevonden en er worden ideeën genoemd om dat verder te stimuleren, zoals het organiseren van ‘Lobith aan tafel’. Tegelijkertijd leven er zorgen over de toekomst van verenigingen en lokale activiteiten. Zo wordt benoemd dat verenigingen in kleine kernen verdwijnen en dat het organiseren van activiteiten steeds lastiger wordt door toenemende regels. Ook wordt benadrukt dat inwoners zelf een verantwoordelijkheid hebben voor de leefbaarheid van het dorp en actief moeten blijven bijdragen aan de gemeenschap. ZORG EN VOORZIENINGEN Inwoners hechten veel waarde aan voorzieningen die dichtbij georganiseerd zijn. Het gezondheidscentrum en de bibliotheek worden expliciet genoemd als voorzieningen die gewaardeerd worden. Daarnaast wordt gesproken over het belang van voldoende aandacht voor het sociaal domein in alle kernen. De vergrijzing wordt als belangrijke ontwikkeling gezien. Volgens inwoners vraagt dit om voorzieningen, dienstverlening en ondersteuning die dichter bij inwoners georganiseerd blijven. Ook wordt gepleit voor meer samenwerking tussen verschillende vormen van dienstverlening en ondersteuning.

Een terugkerend punt is dat voorzieningen niet alleen aanwezig moeten zijn, maar ook bereikbaar moeten blijven. DIENSTVERLENING Bij dienstverlening ligt de nadruk sterk op nabijheid en persoonlijk contact. Inwoners willen niet dat dienstverlening volledig digitaliseert. Er wordt expliciet benoemd dat persoonlijk contact belangrijk blijft, zeker in een samenleving die verder vergrijst. De wens voor servicebalies en aanspreekpunten in de kernen komt meerdere keren terug. Daarnaast wordt genoemd dat de gemeente zichtbaar aanwezig moet blijven en inwoners gemakkelijk de weg moeten kunnen vinden naar ondersteuning en dienstverlening. Tegelijkertijd zien inwoners ook kansen in een grotere organisatie. Zo wordt benoemd dat bepaalde functies, zoals handhaving of BOA-capaciteit, mogelijk professioneler georganiseerd kunnen worden. TOERISME EN RECREATIE Toerisme en recreatie worden door inwoners nadrukkelijk genoemd als kans voor Lobith. Inwoners wijzen op de aanwezige natuur, het uitzicht vanaf de dijken en de kwaliteiten van het gebied. Volgens hen kan toerisme beter worden gepromoot en georganiseerd. Water en recreatie worden genoemd als kansrijke ontwikkelrichtingen voor de toekomst. Daarbij wordt opgemerkt dat goed georganiseerd toerisme niet alleen voordelen kan opleveren voor Lobith, maar ook voor de rest van de gemeente.

Opvallend is dat inwoners ontwikkeling van toerisme combineren met de wens om natuur en kleinschaligheid te behouden. FINANCIËN EN ECONOMIE Economie komt vooral naar voren in relatie tot werkgelegenheid, toerisme en de verdeling van middelen tussen kernen. Inwoners noemen meer werkgelegenheid als wens voor de toekomst en zien toerisme als mogelijke economische versterking. Daarnaast wordt gesproken over een eerlijke verdeling van financiële middelen. Verschillende inwoners vinden dat alle kernen recht hebben op een evenredig deel van investeringen en voorzieningen. Ook wordt benoemd dat een grotere gemeente kan beschikken over meer kennis, expertise en een aantrekkelijker positie ten opzichte van andere gemeenten. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Natuur wordt in Lobith vaak genoemd. Inwoners wijzen op de aanwezige natuur als een belangrijke kwaliteit van het gebied en vinden dat deze beter benut kan worden voor recreatie en toerisme. Tegelijkertijd wordt meerdere keren benadrukt dat natuur behouden moet blijven. Het behoud van de bestaande natuur en van de kleinschaligheid van het gebied wordt gezien als belangrijke randvoorwaarde voor toekomstige ontwikkelingen. De opbrengsten laten zien dat inwoners natuur niet tegenover ontwikkeling zetten. Toerisme, recreatie en economische kansen worden juist vaak genoemd in combinatie met het behoud van natuur en landschap.

Inwonersavond Lathum, Zevenaar - Datum: 15 juni 2026 - Locatie: Dorpshuis Lathum, Lathum, Zevenaar - Opkomst: circa 19 deelnemers ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Tijdens de bijeenkomst werd veel gesproken over het behoud van de leefbaarheid van Lathum als kleine kern. Deelnemers benoemen de sterke betrokkenheid tussen inwoners, de sociale samenhang en de rol van ontmoetingsplekken, verenigingen en vrijwilligers. Tegelijkertijd leven zorgen over bereikbaarheid, woningbouw voor eigen inwoners, het behoud van voorzieningen en de vraag of kleine kernen binnen een grotere gemeente voldoende aandacht blijven krijgen. Maatwerk per kern wordt belangrijk gevonden en dorpen zouden geen “eenheidsworst” mogen worden. 40. | Herindelingsontwerp Bijlage A 41. | Herindelingsontwerp Bijlage A BESTUUR EN DEMOCRATIE Deelnemers vinden dat een grotere gemeente zichtbaar en aanspreekbaar moet blijven. Er wordt gepleit voor luisteren naar inwoners en ruimte voor een eigen aanpak per dorp. Ook wordt de vraag gesteld hoe kleine kernen voldoende aandacht kunnen houden binnen de gemeenteraad. Daarnaast worden zorgen uitgesproken over wisselingen van contactpersonen en bestuurders, waardoor inwoners hun verhaal steeds opnieuw moeten vertellen. Tijdens een fusieproces mogen volgens deelnemers de belangen van inwoners niet uit beeld raken.

Ook wordt aandacht gevraagd voor voorbereiding op noodsituaties en crisisbeheersing, waarbij duidelijk moet zijn waar inwoners terecht kunnen en wie verantwoordelijk is. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Wonen komt meerdere keren terug. Deelnemers vinden dat woningbouw eerlijk verdeeld moet worden over de kernen en dat er aandacht moet zijn voor starters. Er wordt expliciet gewezen op kavels en woningen voor starters in Lathum en de zorg dat zij in de toekomst steeds minder kansen krijgen. Ook worden verschillen tussen kernen benoemd, waarbij wordt gevraagd waarom ontwikkelingen op sommige plekken wel doorgang vinden en in Lathum niet. Mobiliteit wordt als belangrijk aandachtspunt genoemd. Openbaar vervoer wordt als urgent onderwerp benoemd en deelnemers vragen aandacht voor de bereikbaarheid van voorzieningen, scholen en dorpen. Een buurtbus wordt genoemd als mogelijke oplossing. Ook wordt aandacht gevraagd voor verkeer en vervoer in bredere zin. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN De sociale samenhang in Lathum wordt door deelnemers als grote kracht gezien. Nieuwe inwoners worden welkom geheten, inwoners helpen elkaar en veel activiteiten vinden lokaal plaats. De identiteit van Lathum wordt als sterk ervaren. Ontmoetingsplekken spelen daarbij een belangrijke rol. Het dorpshuis van Lathum wordt genoemd als positief voorbeeld.

Deelnemers vinden dat iedere kern een ontmoetingsplek zou moeten hebben. Daarnaast wordt gewaarschuwd voor het verlies van lokale eigenheid. Verschillende deelnemers benadrukken dat dorpen niet op elkaar moeten gaan lijken en dat ruimte moet blijven bestaan voor een eigen karakter en eigen plannen per kern. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen worden meerdere keren genoemd. Deelnemers vinden dat voorzieningen goed verdeeld moeten worden over de kernen en dat iedere kern over basisvoorzieningen moet kunnen beschikken. Daarbij worden ontmoetingsplekken, een dorpshuis, een zorgcentrum en een klein winkeltje genoemd. Ook wordt gewezen op het belang van voorzieningen die jong en oud verbinden. Een woonvorm zoals een Knarrenhof wordt genoemd als voorbeeld waarbij verschillende generaties met elkaar verbonden blijven. Daarnaast wordt aandacht gevraagd voor het behouden van jongeren in het dorp en het versterken van onderlinge zorgzaamheid. DIENSTVERLENING Deelnemers geven aan dat digitale dienst- verlening nuttig kan zijn, maar niet voor iedereen vanzelfsprekend is. De gemeente moet volgens hen daarom ook telefonisch bereikbaar blijven. Daarnaast wordt aangegeven dat voor veel digitale handelingen te veel accounts nodig zijn. Ook wordt benadrukt dat contant betalen mogelijk moet blijven, mede met het oog op inwoners met beperkte financiële middelen.

Verder wordt aandacht gevraagd voor vrijwilligers en voor de manier waarop vergunningaanvragen worden geregeld. Dienstverlening moet volgens deelnemers toegankelijk blijven voor iedereen. TOERISME EN RECREATIE Dit thema is beperkt aan bod gekomen. Wel wordt genoemd dat het recreatieve karakter van de IJsseldorpen belangrijk is. Verder zijn er geen uitgebreide opmerkingen gemaakt over toerisme of recreatie. FINANCIËN EN ECONOMIE Dit thema is beperkt aan bod gekomen. Wel worden zorgen genoemd over een eerlijke verdeling van middelen tussen kernen. Daarnaast wordt aandacht gevraagd voor armoede en voor een eerlijke verdeling van voorzieningen en ondersteuning. Verder zijn weinig opmerkingen gemaakt over economie of gemeentelijke financiën. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Binnen dit thema wordt veel aandacht gevraagd voor biodiversiteit, natuurbeheer en het behoud van de omgeving. Deelnemers noemen onder meer knotwilgen, bloemen, minder maaien, groenstroken en ruimte voor flora en fauna. Er wordt gepleit voor meer aandacht voor biodiversiteit binnen de gemeente. Daarnaast wordt gesproken over de balans tussen ontwikkeling en behoud van landschap. Nieuwe ontwikkelingen moeten volgens deelnemers passen binnen de omgeving en de omgevingsvisie. Ook worden vragen gesteld over zonnepanelen op landbouwgrond, horizonvervuiling en de impact van vervuilende evenementen.

Tot slot wordt vergroening van de hele gemeente belangrijk gevonden. Daarbij worden ook groene schoolpleinen, meer schaduw en ruimte voor kinderen genoemd. De rode draad is dat ontwikkelingen niet ten koste mogen gaan van natuur, landschap en leefomgeving. Inwonersavond Herwen, Zevenaar - Datum: 15 juni 2026 - Locatie: De Cluse, Herwen, Zevenaar - Opkomst: circa 11 aanwezigen ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN In Herwen komt vooral een sterk dorpsgericht perspectief naar voren. Inwoners benadrukken het belang van korte lijnen, samenwerking met dorpsraden en zichtbaarheid van de gemeente in de kernen. De oproep om “het tempo erin” te houden en “door te pakken” laat zien dat er behoefte is aan voortgang, maar wel met behoud van nabijheid en contact. Een terugkerende lijn is dat de gemeente niet te veel op afstand moet komen te staan. Inwoners vragen om duidelijke afspraken, goede samenwerking en een gemeente die weet wat er lokaal speelt. De behoefte aan “korte lijntjes met dorpsraad” en het idee van “dorpswethouders” laten zien dat bestuurlijke nabijheid voor Herwen belangrijk is. 42. | Herindelingsontwerp Bijlage A 43. | Herindelingsontwerp Bijlage A WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Wonen komt vooral naar voren in relatie tot de mogelijkheid om in de kernen te kunnen blijven wonen. Er zouden mogelijkheden moeten zijn om “in de kernen te kunnen blijven wonen”.

Daarmee gaat het niet alleen om bouwen, maar om het behouden van de leefbaarheid en continuïteit van het dorp. Bereikbaarheid wordt genoemd in combinatie met wonen en voorzieningen. De vraag is niet alleen of voorzieningen aanwezig zijn, maar ook of inwoners deze kunnen blijven bereiken. De onderliggende spanning is daarmee herkenbaar: kernen moeten kunnen blijven functioneren, zonder dat voorzieningen, wonen en bereikbaarheid langzaam uit elkaar groeien. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Lokale identiteit is een van de sterkste thema’s in Herwen. Inwoners benoemen expliciet het belang van “lokale identiteit” en het behoud van herkenbare dorpsstructuren. Identiteit wordt daarbij concreet gemaakt via verenigingen, tradities en voorzieningen, zoals tennis, schutterij en andere lokale verbanden. Het gaat dus niet alleen om het abstracte dorpsgevoel, maar om de plekken, mensen en activiteiten die het dorp dragen. Ook het gemeenschapshuis en de dorpsraad lijken daarin belangrijk. De kern van de opbrengst is dat samenwerking en schaalvergroting alleen kunnen werken als de eigenheid van Herwen zichtbaar en serieus blijft. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen worden duidelijk gekoppeld aan leefbaarheid. Inwoners noemen onder meer scholen, dorpshuis, dorpswinkel, verenigingen en sport. Daarbij wordt niet alleen gevraagd om behoud, maar ook om ondersteuning en samenwerking.

Voorzieningen die lokaal geworteld zijn en die bijdragen aan ontmoeting, jeugd, cultuur en sociale samenhang worden als belangrijk genoemd. Er klinkt ook zorg dat voorzieningen kunnen verdwijnen als er niet actief op wordt gestuurd. De notitie over het voorkomen dat voorzieningen verdwijnen laat zien dat inwoners alert zijn op verschraling. Tegelijkertijd wordt de gemeente niet alleen als financier gezien, maar ook als partij die kan faciliteren, verbinden en helpen bij de juiste route binnen de organisatie. DIENSTVERLENING Dienstverlening komt naar voren via de wens om duidelijke lijnen met de gemeente te houden. Inwoners vragen om goede samenwerking tussen dorpsraden en gemeente, met duidelijke afspraken en toegang tot de “juiste” ambtenaar of commissies. Dit wijst op een behoefte aan praktische, herkenbare aanspreekpunten. De gemeente wordt gewaardeerd wanneer zij zichtbaar is bij het verenigingsleven en in de kernen. Dat zichtbaar zijn lijkt voor inwoners onderdeel van goede dienstverlening: niet alleen reageren vanuit het gemeentehuis, maar weten wat er speelt en aanwezig zijn bij lokale initiatieven. De spanning zit hier tussen een grotere gemeentelijke organisatie en het behoud van persoonlijke, lokale benaderbaarheid. TOERISME EN RECREATIE Toerisme en recreatie is tijdens de inwonersavond in Herwen niet aan bod gekomen.

FINANCIËN EN ECONOMIE Financiën komen vooral terug in relatie tot ondersteuning van lokale initiatieven en voorzieningen. Er wordt gesproken over financiële ondersteuning van goede doelen en het belang van gemeentelijke steun voor voorzieningen, verenigingen en dorpsactiviteiten. De economische lijn zit daarmee vooral in de vraag hoe middelen worden ingezet om lokale leefbaarheid te behouden. Inwoners lijken niet primair te vragen om grote economische ontwikkeling, maar om een gemeente die lokale initiatieven mogelijk maakt en niet alleen vanuit algemene regels of centrale keuzes werkt. Maatwerk per kern is hierbij belangrijk. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Natuur, klimaat en duurzaamheid komt niet aan bod in Herwen. Inwonersavond Westervoort (kern) - Datum: 16 juni 2026 - Locatie: Zalencentrum Wieleman, Westervoort - Opkomst: circa 18 deelnemers ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN De avond in Westervoort heeft een positieve en praktische toon. Tijdens deze bijeenkomst worden veel kansen benoemd ten aanzien van de schaalvergroting. Inwoners zien mogelijkheden voor meer slagkracht, betere voorzieningen, professionelere dienstverlening en efficiëntere organisatie. Tegelijkertijd worden daar duidelijke voorwaarden aan verbonden. Nabijheid, lokale kennis, betrokkenheid van inwoners en behoud van het dorpsgevoel mogen niet verloren gaan.

Inwoners kijken daarmee minder ideologisch naar schaalvergroting en meer naar de vraag hoe een grotere gemeente concreet betere resultaten kan opleveren voor inwoners. BESTUUR EN DEMOCRATIE Inwoners vinden participatie, communicatie en terugkoppeling belangrijk. Er wordt meerdere keren benoemd dat inwoners moeten kunnen zien wat er met hun inbreng gebeurt. Communicatie gaat daarbij niet alleen over informeren, maar ook over verwachtingen managen en zichtbaar maken welke keuzes worden gemaakt. Daarnaast worden verschillende ideeën genoemd om de verbinding tussen bestuur en inwoners te versterken. Zo wordt gesproken over dorpswethouders, vaste lijnen tussen gemeente en kern en een gemeente die dichtbij inwoners blijft staan. Ook wordt benadrukt dat verantwoordelijkheden helder moeten zijn en dat bestuurders besluiten moeten durven nemen. Inwoners denken relatief vaak in oplossingen. Er wordt niet alleen gesproken over betrokkenheid, maar ook over concrete vormen van organisatie en samenwerking die kunnen bijdragen aan een beter functionerende gemeente. WONEN, MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID Wonen is een belangrijk thema in Westervoort. Inwoners vragen aandacht voor geschikte woningen voor ouderen en kleinere huishoudens. Appartementen en seniorenwoningen worden expliciet genoemd.

Daarbij wordt gesteld dat een grotere gemeente mogelijk meer slagkracht heeft om woningbouwprojecten te realiseren 44. | Herindelingsontwerp Bijlage A 45. | Herindelingsontwerp Bijlage A aantrekkelijkheid van de omgeving. De opbrengsten laten zien dat inwoners recreatie niet alleen zien als vrijetijdsbesteding, maar ook als kans voor de regio. Het thema wordt overwegend positief benaderd. Wel blijft dit een minder uitgebreid besproken onderwerp dan wonen, dienstverlening of bestuur. FINANCIËN EN ECONOMIE Op het gebied van financiën en economie ligt de nadruk op verstandig organiseren en efficiënt gebruik van middelen. Inwoners vinden dat zorgvuldig met publieke middelen moet worden omgegaan en dat financiële keuzes uitlegbaar moeten zijn. Daarnaast worden schaalvoordelen genoemd. Gezamenlijke inkoop wordt gezien als kans om middelen slimmer in te zetten en meer maatschappelijke impact te realiseren. Ook wordt gesproken over bedrijventerreinen, economische ontwikkeling en het versterken van de positie van de gemeente. Inwoners spreken niet enkel over bezuinigingen, maar over efficiënter werken en meer waarde halen uit beschikbare middelen. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Groen en leefomgeving worden regelmatig genoemd. Inwoners vinden dat groenonderhoud aandacht verdient en wijzen op de kwaliteit van de leefomgeving als belangrijk onderdeel van Westervoort.

Daarnaast worden lokale kennis, groenbeheer en betrokkenheid van inwoners genoemd als belangrijke voorwaarden voor goed beheer van de openbare ruimte. Op verschillende plekken wordt gesproken over zelfbeheer of gezamenlijke verantwoordelijkheid voor groen en leefomgeving. Natuur en duurzaamheid zijn geen dominante thema’s tijdens deze avond, maar komen wel terug als onderdeel van leefbaarheid, woonkwaliteit en de identiteit van Westervoort. Inwonersavond Giesbeek, Zevenaar - Datum: 16 juni 2026 - Locatie: Kulturhus De Brede Blik, Giesbeek, Zevenaar - Opkomst: circa 16 aanwezigen ALGEMENE BEELDEN EN OPMERKINGEN Inwoners benoemen verschillende voordelen van schaalvergroting, zoals meer specialistische kennis, meer bestuurskracht en betere mogelijkheden om voorzieningen in stand te houden. Tegelijkertijd wordt regelmatig benadrukt dat dorpen zichtbaar moeten blijven en dat de afstand tussen inwoners en gemeente niet te groot mag worden. Opvallend is dat veel thema’s met elkaar verbonden worden. Woningbouw wordt gekoppeld aan leefbaarheid en voorzieningen, bereikbaarheid aan deelname aan het maatschappelijk leven en natuur aan identiteit. Daarnaast staan behoud van lokale kwaliteiten en het benutten van lokale kennis centraal. BESTUUR EN DEMOCRATIE Inwoners vinden het belangrijk dat de gemeente zichtbaar aanwezig blijft in de dorpen.

Er wordt gesproken over spreekuren, lokale loketten, aanspreekpunten in de kernen en het benutten van lokale kennis. Ook wordt genoemd dat vrijwilligers, dorpsinitiatieven en agrariërs nadrukkelijk betrokken moeten blijven. Tegelijkertijd worden voordelen gezien van een grotere organisatie. Meer specialistische kennis en meer bestuurskracht worden meerdere keren genoemd. Daarbij leeft wel de wens en samenwerking met woningcorporaties te versterken. Bereikbaarheid wordt overwegend positief beoordeeld. Westervoort wordt gezien als goed bereikbaar, mede door het openbaar vervoer. Tegelijkertijd wordt het belang van het behouden van openbaar vervoer en bereikbare voorzieningen benadrukt. Verder komt naar voren dat voorzieningen en dienstverlening voor inwoners bereikbaar moeten blijven, ook wanneer organisatie of schaal verandert. LOKALE IDENTITEIT EN VERBONDEN GEMEENSCHAPPEN Hoewel inwoners kansen zien in schaalvergroting, wordt het behoud van het dorpsgevoel nadrukkelijk genoemd. Verschillende opmerkingen gaan over buurtgevoel, bewonersgroepen, ontmoetingsplekken, sociale netwerken en lokale tradities. Voorbeelden zoals straatvolleybal, verenigingen en lokale activiteiten worden genoemd als belangrijke onderdelen van de gemeenschap. Ook komt terug dat inwoners veel om elkaar geven en dat lokale kennis niet verloren mag gaan.

Daarnaast wordt gedacht aan een grotere rol voor bewonersinitiatieven. Inwoners zien kansen om onderhoud, beheer en lokale opgaven samen met inwoners en ondernemers op te pakken. ZORG EN VOORZIENINGEN Voorzieningen worden belangrijk gevonden, maar de nadruk ligt minder op behoud alleen en meer op kwaliteit en organisatie. Verschillende inwoners wijzen erop dat voorzieningen bereikbaar moeten blijven en dat goede faciliteiten belangrijk zijn. Zorg wordt sterk gekoppeld aan welzijn, wonen en ondersteuning. Mantelzorgers, ouderen en verschillende doelgroepen worden expliciet genoemd. Inwoners benadrukken dat zorg dichtbij georganiseerd moet blijven en dat vertrouwde structuren behouden moeten blijven. Ook worden kansen gezien om voorzieningen beter te organiseren. Op de post-its wordt bijvoorbeeld gesproken over centrale sportparken met goede bereikbaarheid en betere faciliteiten. DIENSTVERLENING Dienstverlening is één van de terugkerende thema’s van de avond. Inwoners willen betrouwbare dienstverlening, ondersteuning dichtbij huis en duidelijke aanspreekpunten. Er wordt gewaarschuwd voor bureaucratie en voor versnippering van dienstverlening. Tegelijkertijd worden kansen gezien om processen te verbeteren. Op de post-its wordt gesproken over kortere wachttijden, efficiëntere aanvraagprocessen en beter georganiseerde dienstverlening.

Ook wordt benoemd dat een grotere gemeente mogelijk meer professionaliteit kan bieden. Een belangrijke rode draad is dat dienstverlening zowel efficiënt als persoonlijk moet blijven. Nabijheid en toegankelijkheid worden daarbij als belangrijke voorwaarden genoemd. TOERISME EN RECREATIE Toerisme en recreatie worden vaker genoemd dan in sommige andere kernen. Inwoners zien Westervoort als een gebied met recreatieve kwaliteiten en kansen voor verdere ontwikkeling. Er wordt gesproken over fiets- en wandelroutes, recreatiegebieden en de 46. | Herindelingsontwerp Bijlage A 47. | Herindelingsontwerp Bijlage A Digitalisering wordt geaccepteerd, maar inwoners geven aan dat dienstverlening niet uitsluitend vanuit regels of systemen georganiseerd moet worden. De menselijke maat blijft belangrijk. Ook willen inwoners duidelijkheid over verantwoordelijkheden en weten waar zij terecht kunnen. Een concreet idee dat meerdere keren terug- komt is het gebruik van bestaande voor- zieningen voor gemeentelijke dienstverlening, bijvoorbeeld een bibliotheek als buurtloket of contactpunt. TOERISME EN RECREATIE Dit thema komt beperkt naar voren tijdens de avond. Waar recreatie wordt genoemd, gebeurt dat vooral indirect via natuur, landschap en leefomgeving. Er zijn geen uitgebreide discussies gevoerd over toeristische ontwikkeling of recreatieve voorzieningen.

Het thema speelt daardoor een kleinere rol dan wonen, voorzieningen of bereikbaarheid. FINANCIËN EN ECONOMIE Financiën en economie komen beperkt aan bod. Waar het onderwerp wordt genoemd, gaat het vooral over de voordelen van een grotere gemeentelijke organisatie. Meer specialistische kennis, meer capaciteit en meer mogelijkheden om voorzieningen in stand te houden worden daarbij genoemd. Daarnaast wordt gesproken over het belang van agrariërs en het benutten van kennis uit het buitengebied. Economische ontwikkeling als zelfstandig onderwerp komt verder relatief weinig terug. NATUUR, KLIMAAT EN DUURZAAMHEID Natuur is één van de sterker vertegenwoordigde thema’s tijdens de avond. Inwoners beschrijven Giesbeek als een gemeente met veel natuur en geven aan dat zuinig met natuur moet worden omgegaan. Ook wordt genoemd dat natuur en groen een vaste plek moeten krijgen in grotere plannen. Diverse deelnemers vinden dat dorpsraden en inwoners betrokken moeten worden bij groenplannen. Daarnaast wordt gewezen op het belang van vertrouwen tussen inwoners en gemeente bij besluiten over groen en natuur. Natuur wordt sterk gekoppeld aan identiteit. Samen met erfgoed en landschap vormt het voor veel inwoners een belangrijk onderdeel van wat Giesbeek kenmerkt.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://duiven.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/0249c3ec-70ec-471d-a9a7-0bfdf5477f81?agendaItemId=cc3c5799-cc7a-46ea-a51e-3c0bec79b202