c168cc18-3327-4eb0-82e1-2cfebecb54aa.pdf
Tekst van het document
Gerichte ondersteuning van zwaar geraakte sectoren
Aanbevelingen: Retail en horeca Moedig ondernemers aan met het inrichten van de 1,5m-samenleving. De gemeente heeft, samen met winkeliers en eigenaren, hier in 2020 ook al het nodige in geïnvesteerd. Blijf dit ook in 2021 doen, via looproutes, dranghekken, informatieborden, beschikbaar stellen van posters, plaatsen van digitale borden, monitoren van drukte en ‘drukteadviezen’, andere vormen van consumenten-bewustwording, meer ruimte voor terrassen, ruimte voor wachtrijen, etc. Moedig ondernemerschap en herstel in de horecasector aan, door optimaal te faciliteren. Doe dit zowel nu (na de heropening) als wanneer er weer sprake is van een eventuele lockdown, op basis van maatwerk. Wees – uiteraard binnen de wettelijke kaders en de geldende coronamaatregelen – flexibel en blijf ook het komend jaar de horeca de ruimte bieden voor verruiming van terrassen en (innovatieve) concepten (bv. afhaalservices, combi van horeca met detailhandelconcepten, self service kiosks, etc.). Verruiming van de venster- en openingstijden van winkels. Het college van B&W heeft tijdens de coronacrisis de winkeltijden tijdelijk verruimd
22
en werkt in 2021 een voorstel uit om de ‘winkeltijdenverordening’ aan te passen, waarmee de verruiming mogelijk wordt. Dit kan winkeliers helpen meer omzet te behalen Blijf initiatieven voor leegstandsbestrijding en transformatie stimuleren, in lijn met de centrumactieplannen: De gemeente doet dit nu al door onder meer de rode-loper-benadering en een online ondernemersloket (zie pagina 34 bijlage 1). Daarnaast worden de volgende instrumenten voor leegstandsbestrijding uit de actieplannen verkend: overkoepelende leegstandscoördinatie, een leegstandsverordening en flexibilisering van de bestemmingsplannen. De aanbeveling is om langs deze lijnen de inzet te continueren. Belangrijk is dat dit gebeurt in een integrale aanpak waarin gemeente, vastgoedeigenaren en retailers elk hun eigen rol hebben en inzet plegen. Blijf daarbij voor Suydersee vastgoedeigenaren oproepen om samen plannen te ontwikkelen die kunnen worden getoetst door de gemeente.
Aanbevelingen: leisure
Moedig creatieve en vernieuwende concepten in de winkelgebieden aan via het Ondernemersloket. De gemeente Dronten biedt ruimte voor vernieuwing en innovatie in de binnenstad en denkt met ondernemers mee. Behoud en intensiveer hiertoe de inzet via het ondernemersloket. Stel ambtelijke expertise beschikbaar vanuit ruimtelijke ordening, economische zaken, duurzaamheid en evt. andere beleidsvelden, om ondernemers te ondersteunen. Ook de gemeentelijke projectleider voor de centrumactieplannen heeft hier een belangrijke rol bij. In het bijzonder kan de ambtelijke ondersteuning adviseren en meedenken over mogelijkheden voor (tijdelijke) invulling en transformatie van panden in de winkelgebieden binnen de geldende beleidskaders.
Ondersteun de evenementenbranche en de zakelijke markt (bedrijfsuitjes, congressen, deels hotels) zoveel mogelijk. Dit houdt in: – Onderhoud regelmatig contact met de branche, verbind, bied maatwerk en informatie (zie ook aanbevelingen onder 4.3.1.). – Ondersteun de branche via het beleid van lokaal inkopen. – Faciliteer en denk mee in de voorbereidingen op heropening en herstel van de branche. – Zoek samen naar oplossingen en mogelijkheden binnen de kaders van de coronamaatregelen, ook vanuit het verstrekken van vergunningen en veiligheid. – Faciliteer (zoals de festival-fieldlabs in Biddinghuizen).
Overweeg deelname Retaildeal: Tot slot heeft het college de provincie gevraagd om deelname aan de landelijke Retaildeal in overweging te nemen. Zodat beide overheden elkaar kunnen versterken.
Positioneer Dronten als ‘bestemming met ruimte’ ten opzichte van de drukke Metropoolregio Amsterdam, de Veluwe, Harderwijk en Zwolle en Kampen, en draag zo bij aan spreiding van toeristische druk. Dit kan via
23
het kanaal van Dronten Marketing (Drontengeeftjederuimte.nl) en via landelijke kanalen. 4.3.3
Investeer in een toekomstbestendige en wendbare arbeidsmarkt
We sluiten voor de arbeidsmarktinzet aan op de recente adviezen die BMC voor de Rekenkamer van Dronten heeft geformuleerd n.a.v. de COVID-19 uitbraak en de impact op de economie: Aanbevelingen: arbeidsmarkt Stuur op behoud van werkgelegenheid bij de jeugd en kwetsbare groepen op de arbeidsmarkt. Toenemende werkloosheid onder jongeren, flexwerkers, werknemers met tijdelijke contracten en zzp’ers vraagt om actie. Daarbij is het voor jongeren ook vaak lastig een woning en een eerste baan of stageplaats te vinden, zeker ten tijde van corona. Gezien het belang voor Dronten om voldoende jong talent in de gemeente te behouden en aan te trekken, is de aanbeveling van BMC: “Steun deze groep gericht. Biedt jongeren ook perspectief en voorkom problemen. Zoek hiervoor de verbinding met het sociaal domein, ook als het gaat om andere kwetsbare groepen. Door bijvoorbeeld meer ‘beschut werk’ te creëren, meer loonkostensubsidie te verstrekken of intensievere begeleiding op scholen op te zetten, kunnen de kwetsbare doelgroepen mee blijven doen in de samenleving. De doelgroepen en werkgevers ervaren – zo blijkt uit gesprekken – op dit moment een hoge administratieve last als het gaat om het aanvragen van subsidies.” Zet in op om-, her- en bijscholingstrajecten.
Hoewel de werkloosheidscijfers vooralsnog niet heel sterk oplopen, is de verwachting van CPB en andere planbureaus wel dat de coronacrisis tot werkloosheid leidt. Er is hierbij sprake van een kwalitatieve mismatch: enerzijds neemt de werkloosheid in sectoren als de horeca, retail en leisure (tijdelijk) toe, anderzijds staan sectoren als de logistiek, de zorg, de maakindustrie en het onderwijs nog steeds te springen om
personeel. Dit vraagt om inzet op het matchen van vraag en aanbod en om- en bijscholing. Hierna volgen enkele concrete aanbevelingen. Breng van vraag en aanbod van werknemers bij elkaar via het regionale mobiliteitsteam. Op dit moment is het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in drie regio’s begonnen met de inrichting van een mobiliteitsteam (Groot Amsterdam, Midden-Utrecht en Midden-Brabant); in 2021 moet dit in alle regio’s in Nederland worden ingericht, en dus ook in Flevoland. In totaal heeft het kabinet 683 miljoen euro gereserveerd voor ondersteuning en begeleiding van werk naar werk. Doel is om werknemers te ondersteunen die zijn getroffen door de coronacrisis en werknemers die de overstap willen maken naar ander werk. De aanbeveling is: zorg dat de behoeften van Drontense werkgevers en werknemers worden meegenomen in het regionale mobiliteitsteam, en attendeer ondernemers en werkzoekenden in Dronten op het initiatief. Zo kan de gemeente Dronten bijdragen aan het verbinden van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt en daarmee het opvangen van de sociaaleconomische gevolgen van de coronacrisis. Werk samen binnen het Regionale Werkbedrijf Flevoland (RWF). Benut daarbij de aanvullende middelen die de provincie Flevoland ter beschikking stelt om de technische sector in Flevoland van vaklieden te voorzien, middels ondersteuning aan het Schakelteam Techniek.
Dit is één van de drie schakelteams die het RWF recentelijk heeft geïnstalleerd ter bevordering van de instroom van nieuwe medewerkers in de sectoren techniek, logistiek en zorg. Zorg dat de behoefte van Drontense bedrijven, werkenden en onderwijsinstellingen een goede plek krijgen in de aanpak van het RWF en wijs Drontense partijen op de mogelijkheden. Wijs werkgevers op de mogelijkheden van het Ontwikkelfonds Regio Zwolle en de Regio Zwolle Brigade voor om- en bijscholing.
24
4.3.4
Lobby en regionale samenwerking
Aanbevelingen: samenwerking Blijf het regionale en nationale netwerk en contacten inzetten om te lobbyen voor ondersteuning en maatregelen op strategische dossiers. Denk aan de belangen van ondernemers die om diverse redenen geen aanspraak kunnen maken op de corona-steunpakketten van het Rijk, ondersteuning van Rijk en provincie bij de opgaven die corona voor de retail stelt, ondersteuning op het arbeidsmarktdossier en steun bij ondernemersbehoeften (bv. op het gebied van digitalisering). Blijf met de regio in gesprek (provincies Flevoland, Overijssel en Gelderland, regio Zwolle, buurgemeenten) over de effecten van corona op de regionale economie, blijf deze samen monitoren en blijf gezamenlijk uitvoering geven aan regionale acties en maatregelen die kunnen bijdragen aan herstel. Tabel 1 op de volgende pagina vat zowel de huidige inzet van de gemeente Dronten, de coronarespons als de aanbevelingen samen.
25
Tabel 1: Samenvatting huidige inzet gemeente Dronten (corona-respons en reguliere EZ-inzet) en aanbevelingen Huidige inzet gemeente Dronten Regulier beleid gemeente
Thema
Corona-respons
Ondernemers faciliteren, verbinden en maatwerk bieden
Steunpakket Rijk Regulier EZ-beleid Provinciale / regionale maatregelen gemeente Regulier accountmanagement o.a. accountmanagement, belacties, lokaal Acquisitieplan inkopen, maatwerk belastingen, informatievoorziening
Retail & horeca Gerichte steun zwaar geraakte sectoren Vrijetijdseconomie
Agrofood
Aanbevelingen n.a.v. coronascan In contact blijven met ondernemers (belacties, spreekuur) Regulier accountmanagement voortzetten Ondernemersloket & informatievoorziening (o.a. nieuwsbrief) Bedrijven verwijzen naar steunmaatregelen Verbindingen stimuleren Moedig heropening aan: Blijf investeren in 1,5m inrichting Moedig ondernemerschap in de horeca aan Verruim opening- & venstertijden Leegstandsbestrijding voortzetten in lijn met centrumactieplannen Zorg dat het ondernemersloket een verantwoordelijkheid van alle afdelingen is. Van vergunningen tot belastingen, inkoop, RO en EZ. Verken mogelijkheden Retaildeal samen met de provincie Flevoland Ondersteun events- en zakelijke markt Positionering Dronten als ‘bestemming met ruimte’
Steun Rijk, regio, gemeente + Extra retail-steun gemeente: Lokaal inkopen (database) Verruiming openingstijden Ruimere venstertijden Verruiming terrassen Kwijtschelden precariobelasting 1,5m inrichting
Centrumactieplannen: Impuls openbare ruimte Faciliteren transformatie (flexibiliseren bestemmingsplannen) Online ondernemersloket Inzet op citymarketing
Steunpakketten Rijk, regio & gemeente & sectorspecifieke maatregelen
Inzet UvA R&T: Arrangementen Marketing (o.a. Drontengeeftjederuimte.nl),. Gebiedspromotie: magazine Beleidsvisie stranden Inzet binnen Agro-Food Actieplan 2021-2025 op Agro-Food Fields: ‘Dronten hotspot agrofood‘gezond, lokaal, duurzaam’ innovatie’ Ontwikkelen actieplan Agrofood Green Campus Dronten Reguliere arbeidsmarktinzet Aandacht jeugd & kwetsbare groepen Deelname Human Capital Agenda Regio Zwolle Inzet om- en bijscholing Bijdrage regionaal mobiliteitsteam Samen optrekken in RWF Wijs werkgevers op Ontwikkelfonds Regio Zwolle Regionale samenwerking EZ & arbeidsmarkt Blijf regionale en nationale netwerk inzetten binnen Flevoland & regio Zwolle Blijf met de regio in gesprek 26
Steunpakketten Rijk, regio & gemeente & sectorspecifieke maatregelen
Arbeidsmarkt
Diverse regio-maatregelen (bv. Ontwikkelfonds Zwolle) Informatievoorziening Uitvoering Rijksmaatregelen
Lobby & regionale samenwerking
Samen optrekken in regionale maatregelen (Flevoland & regio Zwolle) en lobby
4.4 Strategische denklijnen (middel)lange termijn voor nadere uitwerking: duurzame, krachtige en innovatieve economie Naast de kortetermijnmaatregelen zijn er in gesprekken met ondernemers en de ambtelijke organisatie ook ideeën naar voren gekomen voor acties die op de langere termijn kunnen bijdragen aan duurzaam, innovatief en veerkrachtig herstel en groei van de economie. Gevoed vanuit deze gesprekken, de inhoudelijke analyse (zie hoofdstuk 2) en voorbeelden elders in het land, formuleren we enkele strategische denklijnen voor een groene en slimme economie. De aanbeveling is niet om deze lijnen direct naar acties te vertalen, maar om ze mee te nemen en integraal af te wegen, te prioriteren en waar relevant verder uit te werken. Duurzame en innovatieve agrofood: aansluitend op het Agrofood Actieplan en de ambitie voor Dronten als agro & foodbroedplaats voor innovaties, zijn enkele denklijnen: – Ontwikkel en profileer Dronten (nog meer) als proeftuin voor benutting van agro-reststromen en kringlooplandbouw. – Ontwikkel en profileer Dronten als hotspot voor precisielandbouw. – Speel in op trends als lokaal consumeren en biologisch eten. – Crossover met leisure benutten en multifunctionele landbouw faciliteren. Sterke vrijetijdseconomie: – Breid gebiedsmarketing uit om in te spelen op de toegenomen aandacht voor binnenlandse recreatie en toerisme.
– Zet in op de (hernieuwde) aandacht voor waterrecreatie en op de gegroeide behoefte aan buitenrecreatie. – Ga – met eigenaren voorop – voor de verduurzaming van verblijfsaccommodaties en speel in op de groeiende markt van duurzaam (kwaliteits)toerisme. – Blijf inzetten op de betere (OV-)bereikbaarheid en verbinding van attracties, langs de lijnen van de uitvoeringsagenda R&T.
Investeren in vitale stads- en dorpscentra – Speel in op de verwachte groei van het aantal inwoners op termijn (door toevoeging van woningen volgend op de Motie Koerhuis) – Verbreed de scope van functies in de winkelgebieden: van retail naar een vitale mix aan economische en maatschappelijke functies. – Zet (nog meer) in op beleving in de stads- en dorpscentra. Werklocaties: – Biedt vanuit de omgevingsvisie gedachte ruimte aan ondernemers en pandeigenaren om werk te maken van de verduurzaming van de Drontense bedrijventerreinen, als ‘hotspots’ van energie- en grondstoffenverbruik. – Profileer de Poort Van Dronten als voorbeeld van een duurzaam bedrijventerrein en stimuleer bedrijven om duurzame innovaties hier toe te passen. Arbeidsmarkt: – Speel in op de arbeidsmarktopgaven die met de energietransitie en circulaire economie gepaard gaan. – Werk duurzame en veilige oplossingen uit voor de huisvesting van arbeidsmigranten en draag zo bij aan de beschikbaarheid van voldoende personeel in strategische sectoren, waaronder agrofood. Sluit hierbij aan op het huisvestingsbeleid van de gemeente. Accountmanagement: – Versterk de strategische inzet van accountmanagement (voor bestaande bedrijven) op het gebied van MKB-vriendelijkheid en acquisitie (van nieuwe spelers), op bedrijven die bijdragen aan de economische doelen van de gemeente Dronten.
Pas indien nodig de inzet aan op de nog bij te stellen Sociaal Economische Agenda. – Voer regionaal het gesprek over de oprichting van een ‘energieloket’ of ‘duurzaamheidsloket’ voor ondernemers, in het verband van de Omgevingsdienst Flevoland, Gooi en Vechtstreek (OFGV). Het OFGV biedt al de nodige informatie aan ondernemers over verduurzaming. 27
5 Routekaart subsidies
project te ontwikkelen of als gewone projectpartner aansluiting te zoeken bij een (inter)nationaal consortium.
In het licht van de aanbevelingen zetten we voor de volgende thema’s de mogelijkheden voor Europese, nationale en provinciale subsidies op een rij. Het gaat hier niet (alleen) om coronaherstelbeleid op de korte termijn, maar ook om thema’s die in bredere zin in het huidige Drontense economische beleid spelen en die ook op middellange en lange termijn relevant blijven: Verduurzaming van de landbouw en overgang naar circulaire landbouw Innovatie op het gebied van (duurzaam) toerisme en ondersteuning van de cultuursector Versterken van (retail)centrumgebieden en leefbaarheid in de kleine kernen Duurzaamheidsmaatregelen op bedrijventerreinen Investeren in een toekomstbestendige en wendbare arbeidsmarkt
Bijlage 3 geeft meer achtergrondinformatie over de nieuwe Europese programmaperiode 2021-2027 en bevat tips & tricks voor een succesvolle Europese aanvraag.
Het schema op de volgende pagina brengt de belangrijkste Europese subsidiekansen overzichtelijk in beeld. Hier is een voorselectie aan vooraf gegaan van relevante fondsen en programma’s, die in bijlage 2 (uitwerking subsidiekansen Dronten in presentatievorm) nader is toegelicht. De genoemde grootschalige fondsen (o.a. Nationaal Groeifonds en RRF) vallen buiten de scope, aangezien dit geen concrete subsidiekansen voor de gemeente Dronten zijn maar middelen waar enkel door regionale samenwerking en lobby aanspraak op kan worden gemaakt. Het advies aan de gemeente is om zich – volgend op de uitwerking van de Sociaal Economische Agenda – intern én samen met partners in Dronten en in de regio het gesprek te voeren over Europese, nationale en regionale subsidiekansen. Ook kunnen de kansen via diverse kanalen (o.a. het ondernemersloket) bij externen over het voetlicht worden gebracht. Indien er ideeën voor Europese projecten ontstaan waar de gemeente Dronten direct baat bij heeft, is het een mogelijkheid om als ‘lead partners’ een
28
Kansrijk Minder kansrijk Niet Kansrijk Onbekend
Thema's
Duurzame landbouw
(Duurzaam) toerisme en cultuur
Vitale retail en leefbare dorpen
Duurzame werklocaties en bedrijven
Toekomstbestendige arbeidsmarkt
Ontwikkelfonds Regio Zwolle
Human Capital Agenda Flevoland
Cultuureducatie, participatie,
Bevordering Initiatieven Energietransitie
MKB Innovatiestimulering Topsectoren (MIT)
Nationaal
Vergroten belevingswaarde vrijetijdsproducten
MIA en Vamil voor ondernemers
Subsidie Natuur- en Landschapsbeheer
GMO Groenten en fruit
SDE++
ISDE
HER+
Subsidie Circulaire ketenproductie
European Urban Initiative
Interreg B: NSR
Interreg B: NWE
Interreg A: Du-Ned
POP3
EFRO (Kansen voor West)
Horizon Europe
LIFE
Erasmus
Creative Europe
Europees Regionaal/ provinciaal
Bijlage 1: Sociaaleconomisch beleid Dronten & motie Koerhuis Naast de specifieke inzet op ondersteuning van ondernemers ten tijde van corona, kent de gemeente Dronten ook regulier economisch beleid. Dit beleid is vaak pre-corona tot stand gekomen, maar biedt ook tijdens de coronacrisis én erna de nodige aanknopingspunten om op de effecten van corona in te spelen en kansen te benutten. In deze bijlage wordt het huidige economische beleid op hoofdlijnen geschetst. Op dit moment zet de gemeente Dronten met de Sociaal Economische Visie 2017-2021 (SEV) in op vier doelstellingen: 5. Versterken van de Agrofood keten 6. Versterken van de vrijetijdseconomie 7. Kracht van de vitale centra 8. Acquisitieplan Daarnaast werkt de gemeente regionaal samen aan de Human Capital Agenda (HCA) van de regio Zwolle en de provincie Flevoland. Tot slot beschrijven we in deze bijlage de Motie Koerhuis (die oproept tot onderzoek naar de bouw van 100.000 woningen in Flevoland) en de mogelijke impact op de gemeente Dronten en haar economie.
Versterken van de Agrofood keten De inzet is om samenwerking, crossovers en (kennis) netwerken te faciliteren en aan het ‘merk Dronten met haar unieke agrofoodpositie’
te werken. Hiertoe is de gemeente wordt bedrijventerrein Poort van Dronten ontwikkeld waarbij de focus ligt op het aantrekken van agrofood (gerelateerde) bedrijven en wordt regionaal samengewerkt. In de visie Agro-Food Fields zijn de plannen geconcretiseerd met als inzet Dronten als hét centrum van agro- en foodinnovatie. Momenteel wordt in het verlengde van het advies van de Rekenkamer het concept-Agrofood Actieplan 2021-2025 ontwikkeld. Als onderdeel van het actieplan wordt voorgesteld om Dronten als dé agro & foodbroedplaats voor innovaties te positioneren.
Versterken van de vrijetijdseconomie In de Uitvoeringsagenda Toerisme & Recreatie Dronten 2018-2022 spreken de gemeente en ondernemers gezamenlijk de ambities op het gebied van leisure uit. Dronten werkt aan een grotere bekendheid als bestemming voor dag- en verblijfsrecreatie, betere samenwerking rondom de Randmeren, betere (OV-) bereikbaarheid, betere verbindingen, en een hogere belevingswaarde van het polderlandschap en water. De eerst gestarte projecten uit de agenda zijn gebiedsmarketing (o.a. toeristisch magazine, vernieuwde fietsroutekaart), activiteiten voor en door de sector, vergroting van de belevingswaarde (o.a. door toeristische overstappunten), en het opstellen van toeristische arrangementen. Met de in september 2020 vastgestelde Beleidsvisie Stranden van de gemeente faciliteert de gemeente de ontwikkeling van stranden en werkt ze samen met ondernemers die de stranden beheren. De ambitie is om het belang van de oostrand van Dronten voor recreatie en toerisme verder te vergroten en het gebied nog meer als toeristische regio op de kaart te zetten (zie ook het tekstkader hieronder).
30
Concrete acties Beleidsvisie Stranden De gemeente Dronten heeft een faciliterende rol in de ontwikkeling van de Drontense stranden. Dat betekent dat de gemeente voorziet in een eenmalige kwaliteitsimpuls, waarvoor de raad budget heeft verstrekt. Hiermee wordt groot onderhoud uitgevoerd voor het realiseren van een goede basiskwaliteit. Hieronder vallen taken gericht op de openbare ruimte zoals toiletvoorzieningen, afvalbakken, groenvoorzieningen en openbaar gebied. Het is vervolgens de taak van de beheerders om de kwaliteit in stand te houden. Kracht van de vitale centra De centrumactieplannen zijn recent gedurende de coronacrisis in september 2020 door de gemeenteraad vastgesteld. Het college en de gemeenteraad hebben besloten om het voortouw te nemen bij de
planvorming voor de versterking van het centrum. Op basis van het besluit van de gemeenteraad wordt dit jaar uitvoering gegeven aan de beschreven acties uit het actieplan Suydersee. De centrumactieplannen zijn op basis van het participatieproces met winkeliers, vastgoedeigenaren, inwoners, maatschappelijke partners en Gemeente Dronten tot stand gekomen. Het actieplan beschrijft naast de gemeentelijke inzet gericht op de kwaliteit van de openbare ruimte in het transformatiegebied ook diverse overige acties. Zo stelt de gemeente kaders op zodat ondernemers de ruimte krijgen om te kunnen ondernemen. Daarnaast stelt gemeente ook randvoorwaarden waarbinnen initiatiefnemers, vastgoedeigenaren en ondernemers hun verantwoordelijk kunnen pakken. Die randvoorwaarden richten zich op het bieden van ruimte om bijvoorbeeld ook andersoortige ontwikkelingen mogelijk te maken om daardoor leegstand te verminderen. Het kan dan gaan om ontwikkelingen op het gebied van bijvoorbeeld wonen, sport of zorg. De gemeente richt zich primair op investeringen in de openbare ruimte. Ook faciliteert ze ondernemers en vastgoedeigenaren, om leegstand op te lossen door flexibilisering van bestemmingsplannen om bv. wonen, sport en zorg mogelijk te maken, een (online) ondernemersloket en citymarketing.
In de centrumactieplannen is opgenomen dat er een gezamenlijke coördinatie wordt uitgevoerd die gericht is op het terugdringen van de leegstand. Vanuit het actieplan is de verkenning naar de gezamenlijke overkoepelende coördinatie van de aanpak van leegstand één van de acties die op korte termijn kan worden opgestart. Daarbij is in het actieplan vastgesteld dat deze bijdrage van de gemeente aanvullend moet zijn op wat partijen zelf kunnen oppakken. Naar aanleiding van recente uitspraken van het vastgoedcollectief belangenvereniging vastgoedeigenaren Vitaal Suydersee heeft het college het vastgoedcollectief verzocht om een vereniging van alle vastgoedeigenaren te zijn waar alle belangen evenredig
31
vertegenwoordigd zijn. En is de vraag gesteld om eerst in beeld te brengen wat er vanuit alle vastgoedeigenaren of ondernemers wordt opgepakt. Op basis daarvan kan de gemeente een afweging maken over de mate van inzet en eventuele bijdrage die hierop aanvullend nodig is. In Suydersee wordt bovendien specifiek ingezet op het kansrijke transformatiegebied. Het college en de gemeenteraad hebben in het centrumactieplan besloten dat dit een gebied is voor (startende) ondernemers en waar nieuwe (winkel)concepten kansrijk zijn. Dit gebied heeft een unieke charme en authentieke sfeer, mede door de pleinruimten zoals bij de fontein en daar waar Het Ruim en de Redepassage op elkaar aansluiten. Er is gedurende de ontwikkeling van het actieplan Suydersee op verzoek van de gemeente nadrukkelijk gesproken met individuele ondernemers en vastgoedeigenaren uit het transformatiebied. Belangrijke uitkomst hiervan is dat van sloop van het transformatiebied geen sprake is. Het gebied heeft een authentiek karakter en biedt kansen voor bijvoorbeeld startende ondernemers. Verder is er een stedenbouwkundige analyse van het transformatiegebied gemaakt, die zicht heeft gegeven op mogelijke ontwikkelingsvarianten. De benodigde vervolgacties worden in overleg met de desbetreffende vastgoedeigenaren en ondernemers in het transformatiegebied in de loop van dit jaar opgepakt.
Acquisitieplan Door actieve acquisitie en accountmanagement werkt Dronten aan het binnenhalen en vasthouden van bedrijven die de economie versterken. De Poort van Dronten geldt daarbij als belangrijke ontwikkelingslocatie. Het acquisitieplan is zowel gericht op snelle uitgifte als op gerichte marketing en acquisitie van bedrijven die De Poort van Dronten tot een bijzondere en aantrekkelijke werklocatie maken. Door de coronacrisis konden niet alle reserveringen van 2020 doorgang vinden. Een deel van de reserveringen zijn door alle onzekerheid door de coronacrisis
uitgesteld. In het komend half jaar loopt de campagne vestigingsplaats voor bedrijventerreinen.
Centrumactieplannen Dronten (Suydersee), Biddinghuizen, en Swifterbant De gemeentelijke inzet binnen de actieplannen voor de winkelcentra van Biddinghuizen, Dronten (Suydersee) en Swifterbant richt zich op: De gemeente schept randvoorwaarden waarbinnen initiatiefnemers, vastgoedeigenaren en ondernemers zelf aan de slag kunnen, bijvoorbeeld door het flexibiliseren van bestemmingen. De gemeente organiseert afwegingstafels (vooruitlopend op de Omgevingsvisie) waarbij initiatieven voor transformatie integraal getoetst kunnen worden. Met een online Ondernemersloket hebben ondernemers een duidelijk aanspreekpunt. Daardoor kunnen partijen vroegtijdig, bij eerste ideeën over bijvoorbeeld verkleuring van winkelfunctie naar een andere functie, in gesprek met de gemeente. De gemeente hanteert een rode loper benadering voor initiatieven in de centra. Doel is om nieuwe initiatieven door de gemeentelijke organisatie te begeleiden en op die manier tot zaken te komen.
Human Capital Agenda Dronten neemt deel aan de regionale Human Capital Agenda van de Regio Zwolle. Doel is om te investeren in de arbeidsmarkt, om zo tekorten op de arbeidsmarkt terug te brengen en de ontwikkeling van mensen
32
vorm te geven. De agenda is gericht op het stimuleren van meer toekomstgerichte scholing, het vergroten van de wendbaarheid en innovatiekracht van (individuele) werkenden, werkzoekenden en kwetsbare doelgroepen. Door te investeren in de Human Capital Agenda van de Regio Zwolle kunnen ondernemers, werkenden en werkzoekenden een beroep doen op het Ontwikkelfonds voor (co)financiering van opleidingen voor om- her of bijscholing. Naast de financiële bijdragen vanuit de Regio Zwolle gemeenten en provincie Overijssel is ook een deel van de gelden vanuit de Regio Deal Regio Zwolle beschikbaar voor het Ontwikkelfonds.
Motie Koerhuis en mogelijke impact Drontense economie De motie van Daniël Koerhuis (VVD) die in maart 2020 in de Tweede Kamer is aangenomen, roept op om de mogelijkheid voor de bouw van 100.000 extra woningen in Flevoland te onderzoeken. Er worden vier mogelijke locaties in de motie genoemd, waaronder Dronten. De gemeente Dronten heeft de intentie uitgesproken om een substantiële bijdrage aan die woonopgave te leveren. Het exacte aantal moet nog bepaald worden, maar de gedachten gaan uit naar 10.000 tot 12.500 woningen. De gemeente Dronten trekt samen met de provincie Flevoland, de gemeente Almere en de gemeente Lelystad op in het regionaal invullen van de ambities. Het credo is: we bouwen niet alleen woningen, maar ook aan onze samenleving. Met andere woorden, het gaat dus niet alleen om nieuwe huizen, maar ook om de samenhang met werken, winkelen, recreëren, sport, leefbaarheid, welzijn, gezondheid en leefomgeving. Extra investeringen in voorzieningen en bereikbaarheid zullen daardoor ook noodzakelijk zijn.
zorg, sport en recreatie, en extra potentiële arbeidskrachten die kunnen bijdragen aan de Drontense economie. Bij de realisatie van het relatief jonge winkelcentrum Suydersee is uitgegaan van een hoger aantal inwoners dan dat op dit moment aanwezig is. Voor de winkelcentra in Dronten geldt dat deze voor een grotere bevolkingsomvang zijn ontwikkeld, om zo ruimte te kunnen geven aan groei van de voorzieningen. Evenwel is bekend dat de doorlooptijd van grootschalige woningbouwprojecten zoals bedoeld in de motie Koerhuis vaak lang is; de effecten van de extra woningen op het perspectief voor de economie en de winkelgebieden zullen pas op termijn in volle omvang zichtbaar worden. De Drontense woonopgave wordt gekoppeld aan de integrale visie op de Leefomgeving die in het kader van de Omgevingswet opgesteld gaat worden. Op die manier kan er een goede integrale afweging worden gemaakt.
Als er inderdaad grote hoeveelheden extra woningen in de gemeente Dronten en omgeving worden gerealiseerd, levert dit de nodige economische kansen op voor het lokale bedrijfsleven. Denk aan extra draagvlak voor retail en horeca, voor voorzieningen op het gebied van
33
Bijlage 2: Routekaart subsidies (EU, Rijk, regionaal) - apart bijgevoegd
34
Bijlage 3: Achtergrond Europa 2021-2017 en Tips en tricks bij EUsubsidieprojecten Stand van zaken Europese programmaperiode 2021-2027 Na moeizame onderhandelingen hebben de Europese regeringsleiders op 11 december 2020 een compromis gesloten over het Europese budget van 2021 tot 2027. De goedkeuring betreft zowel het zogenoemde ‘Meerjarig Financieel Kader’ – €1.074 miljard voor de prioriteiten van de Europese Unie voor de komende zeven jaar – als het coronaherstelplan NextGenerationEU van €750 miljard voor de komende drie jaar. Alle Europese subsidieprogramma’s worden uit het Meerjarig Financieel Kader gefinancierd, en sommige programma’s krijgen aanvullend budget uit het coronaherstelfonds. Voordat de programma’s van start gaan, moeten echter ook de programma’s zelf officieel worden vastgesteld. De wetvoorstellen voor de thematische programma’s zoals LIFE, Horizon Europe, Digital Europe en Erasmus+ zullen in de eerste maanden van 2021 definitief worden vastgesteld door de Raad en het Europees Parlement. Het vaststellen van de verschillende decentrale programma’s, waaronder EFRO in de Nederlandse regio’s en de verschillende Interregprogramma’s, zal wat meer tijd in beslag nemen. Naar verwachting zullen deze programma’s in het najaar van 2021 van start kunnen. Nooit eerder waren er zoveel kansen tegelijk om Europese subsidie aan te vragen.
Zowel uit de reguliere begroting als uit het corona-herstelplan zijn
er de nodige middelen beschikbaar voor verduurzaming van de economie en de maatschappij in brede zin (om zo uitvoering te geven aan de Europese Green Deal) en aan innovatiebevordering en digitalisering. Ook voor de gemeente Dronten en lokale en regionale stakeholders is dit dus hét moment om zich te oriënteren op de Europese kansen. De bijgevoegde fondsenscan en de tips en tricks die hierna volgen, helpen om de focus te bepalen. Ingrediënten voor een succesvolle aanvragen Europa biedt een groot aantal programma’s met vaak aantrekkelijke subsidiemogelijkheden. Een Europese aanvraag indienen is echter niet eenvoudig en vereist allereerst een goed (excellent) projectidee dat perfect aansluit op het programma, maar ook kennis en ervaring met de Europese programma om de aanvraag tot een succes te maken. Hierna worden enkele tips & tricks gegeven, als cruciale ingrediënten voor het indienen van een kansrijke aanvraag. Deze ingrediënten kunnen helpen bij de keuze voor een programma óf de keuze om wel of niet in te zetten op het aanvragen van Europese middelen. Wat heeft Europa aan mijn project? Een goed projectidee, betekent niet automatisch een goed Europees idee. Bedenk daarom altijd aan het begin een antwoord op de vraag: ‘wat is de Europese meerwaarde van mijn idee?’. Het projectvoorstel moet hierbij altijd nauw aansluiten op de doelstellingen van het betreffende programma.
Internationaal samenwerking als voorwaarde Een Europees project betekent ook samenwerking over de grens heen. Slechts voor een aantal Europese programma’s (LIFE, EFRO, POP3) geldt dat Europese samenwerking geen noodzakelijkheid is. Maar ook hierbij kan een duidelijke Europese link of samenwerking vaak op meer punten bij de beoordeling rekenen. In vrijwel alle in de matrix opgenomen programma’s dient samen gewerkt te worden met buitenlandse partners.
35
Dit kan boeiend zijn en nieuwe inzichten opleveren. Tegelijkertijd vraagt dit vaak wel een behoorlijk inzet en coördinatie. Bedenk daarom bij aanvang of u écht over de grens wil samenwerken. En zo ja, welke netwerken u dan kunt benutten om partners te vinden en welk type partner u precies zoekt. Capaciteit en timing Een succesvolle projectaanvraag kost veel tijd en expertise (Europa, financiën, inhoudelijk). Houd daarom goed de deadlines van de Europese programma’s in de gaten. Een aanvraagfase van 3-6 maanden, voorafgaand aan een voorbereidende fase om het idee nader uit te werken, is heel gebruikelijk maar verschilt uiteraard per programma en het aantal partners. Grote concurrentie Op vele Europese programma’s kan vanuit heel Europa worden ingediend. Ondanks dat programmabudgetten vaak hoog lijken, is de concurrentie groot en zijn de slagingskansen binnen veel programma’s laag (tot soms wel 8%). Vanwege het grote aantal aanvragen kan het bovendien zo zijn dat het budget (voor een bepaald thema) al uitgeput is. Dit geldt op dit moment bijvoorbeeld al voor het REACT-EU fonds uit het ‘coronaherstelpakket’ Next Generation EU dat in februari 2021 is opengesteld voor West-Nederland. Het is altijd raadzaam om vooraf bij het betreffende EU-programma naar het beschikbare budget en de kansrijkheid per thema te informeren, om verrassingen te voorkomen.
Europa wil resultaten zien Projecten in het verleden leverden niet altijd het gewenste resultaat: hoewel er veel kennis werd uitgewisseld, bleven concrete resultaten vaak uit. Daarom ligt binnen de huidige Europese strategie nog meer de focus op meetbaar resultaat. Dit betekent dat al tijdens de aanvraagfase een beeld moet worden geschetst van de verwachte resultaten, de output en
de methoden die gebruikt worden om de behaalde resultaten te monitoren/meten. Lead partner? Een project trekken heeft zo zijn voordelen: je hebt meer sturing op de richting en inhoud van het project (zeker in de aanvraagfase) en een lead partnerschap kan gunstig zijn met betrekking tot exposure. Lead partnerschap betekent echter ook verantwoordelijkheid over het totale project, inclusief het opleveren van de beloofde resultaten en de financiën. Zeker wanneer een partner niet ervaren is in Europa, wordt aangeraden om eerst als partner binnen een consortium deel te nemen. Zo kan men leren wat er allemaal komt kijken bij het meedraaien in een Europees project en kan de interne organisatie beter uitgerust worden voor Europese projecten. Daarnaast vraagt het lead partnerschap meer tijd dan deelnemen als partner. Zeker voor kleinere partijen (zoals stichtingen, MKB) is het vaak moeilijk deze capaciteit vrij te maken. Ook Europa wil zich er graag van verzekeren dat lead partners de benodigde capaciteit hebben om het project draaiende te houden en zal daarop aanvragen (mede) beoordelen. Cofinanciering Europa wil commitment zien van alle aanvragende partijen, ook financieel. Dit bekent dat in vrijwel alle Europese programma’s een eigen (in-kind/cash) bijdrage geleverd dient te worden.
In enkele gevallen kunnen lokale, regionale of nationale overheden ondersteuning bieden door cofinanciering te geven. Daarvoor dienen zij uiteraard wel vanaf het begin van de aanvraagfase meegenomen te worden: ook zij willen zoveel mogelijk value-for-money. Cofinanciering voor een project mag niet uit een ander Europees programma komen: met andere worden, stapelen van EU-subsidies is niet toegestaan. Doorlooptijd Het indienen van een aanvraag vereist een ruime voorbereidingstijd, maar dit betekent niet dat je direct na indiening aan de slag kunt. De
36
beoordelingsperiode duurt vaak enkele maanden, waardoor de projectstart zo maar eens een jaar na de eerste van het projectidee zou kunnen liggen. Een goede timing m.b.t. de call-deadlines en de geplande uitvoering van de projectactiviteiten is dan ook cruciaal.
37